KGCEPHLVVKVRZYO1T6472022-01-012022-12-31iso4217:EURKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-01-012021-12-31KGCEPHLVVKVRZYO1T6472022-12-31KGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-31KGCEPHLVVKVRZYO1T6472020-12-31KGCEPHLVVKVRZYO1T6472020-01-012022-12-31KGCEPHLVVKVRZYO1T6472020-01-012021-12-31KGCEPHLVVKVRZYO1T6472020-12-31ifrs-full:IssuedCapitalMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472020-12-31bnpparibasfortis:SubordinatedEquityInstrumentsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472020-12-31ifrs-full:RetainedEarningsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472020-12-31bnpparibasfortis:TotalCapitalAndRetainedEarningsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472020-12-31ifrs-full:ReserveOfGainsAndLossesFromInvestmentsInEquityInstrumentsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472020-12-31ifrs-full:ReserveOfChangeInFairValueOfFinancialLiabilityAttributableToChangeInCreditRiskOfLiabilityMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472020-12-31ifrs-full:ReserveOfRemeasurementsOfDefinedBenefitPlansMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472020-12-31bnpparibasfortis:ChangesInAssetsAndLiabilitiesRecognisedDirectlyInEquityThatWillNotBeReclassifiedToProfitOrLossMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472020-12-31ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472020-12-31bnpparibasfortis:FinancialAssetsAtFairValueThroughEquityMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472020-12-31bnpparibasfortis:FinancialInvestmentsOfInsuranceActivitiesMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472020-12-31ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472020-12-31bnpparibasfortis:ChangesInAssetsAndLiabilitiesRecognisedDirectlyInEquityThatMayBeReclassifiedToProfitOrLossMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472020-12-31ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472020-12-31ifrs-full:NoncontrollingInterestsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-01-012021-12-31ifrs-full:IssuedCapitalMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-01-012021-12-31bnpparibasfortis:SubordinatedEquityInstrumentsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-01-012021-12-31ifrs-full:RetainedEarningsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-01-012021-12-31bnpparibasfortis:TotalCapitalAndRetainedEarningsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-01-012021-12-31ifrs-full:ReserveOfGainsAndLossesFromInvestmentsInEquityInstrumentsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-01-012021-12-31ifrs-full:ReserveOfChangeInFairValueOfFinancialLiabilityAttributableToChangeInCreditRiskOfLiabilityMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-01-012021-12-31ifrs-full:ReserveOfRemeasurementsOfDefinedBenefitPlansMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-01-012021-12-31bnpparibasfortis:ChangesInAssetsAndLiabilitiesRecognisedDirectlyInEquityThatWillNotBeReclassifiedToProfitOrLossMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-01-012021-12-31ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-01-012021-12-31bnpparibasfortis:FinancialAssetsAtFairValueThroughEquityMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-01-012021-12-31ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-01-012021-12-31bnpparibasfortis:ChangesInAssetsAndLiabilitiesRecognisedDirectlyInEquityThatMayBeReclassifiedToProfitOrLossMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-01-012021-12-31ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-01-012021-12-31ifrs-full:NoncontrollingInterestsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-01-012021-12-31ifrs-full:ReserveOfChangeInFairValueOfFinancialLiabilityAttributableToChangeInCreditRiskOfLiabilityMemberifrs-full:ReserveOfChangeInFairValueOfFinancialLiabilityAttributableToChangeInCreditRiskOfLiabilityMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-01-012021-12-31bnpparibasfortis:FinancialInvestmentsOfInsuranceActivitiesMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-31ifrs-full:IssuedCapitalMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-31bnpparibasfortis:SubordinatedEquityInstrumentsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-31ifrs-full:RetainedEarningsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-31bnpparibasfortis:TotalCapitalAndRetainedEarningsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-31ifrs-full:ReserveOfGainsAndLossesFromInvestmentsInEquityInstrumentsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-31ifrs-full:ReserveOfChangeInFairValueOfFinancialLiabilityAttributableToChangeInCreditRiskOfLiabilityMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-31ifrs-full:ReserveOfRemeasurementsOfDefinedBenefitPlansMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-31bnpparibasfortis:ChangesInAssetsAndLiabilitiesRecognisedDirectlyInEquityThatWillNotBeReclassifiedToProfitOrLossMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-31ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-31bnpparibasfortis:FinancialAssetsAtFairValueThroughEquityMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-31bnpparibasfortis:FinancialInvestmentsOfInsuranceActivitiesMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-31ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-31bnpparibasfortis:ChangesInAssetsAndLiabilitiesRecognisedDirectlyInEquityThatMayBeReclassifiedToProfitOrLossMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-31ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-31ifrs-full:NoncontrollingInterestsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-31ifrs-full:IssuedCapitalMemberifrs-full:IncreaseDecreaseDueToChangesInAccountingPolicyRequiredByIFRSsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-31bnpparibasfortis:SubordinatedEquityInstrumentsMemberifrs-full:IncreaseDecreaseDueToChangesInAccountingPolicyRequiredByIFRSsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-31ifrs-full:RetainedEarningsMemberifrs-full:IncreaseDecreaseDueToChangesInAccountingPolicyRequiredByIFRSsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-31bnpparibasfortis:TotalCapitalAndRetainedEarningsMemberifrs-full:IncreaseDecreaseDueToChangesInAccountingPolicyRequiredByIFRSsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-31ifrs-full:ReserveOfGainsAndLossesFromInvestmentsInEquityInstrumentsMemberifrs-full:IncreaseDecreaseDueToChangesInAccountingPolicyRequiredByIFRSsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-31ifrs-full:ReserveOfChangeInFairValueOfFinancialLiabilityAttributableToChangeInCreditRiskOfLiabilityMemberifrs-full:IncreaseDecreaseDueToChangesInAccountingPolicyRequiredByIFRSsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-31bnpparibasfortis:ChangesInAssetsAndLiabilitiesRecognisedDirectlyInEquityThatWillNotBeReclassifiedToProfitOrLossMemberifrs-full:IncreaseDecreaseDueToChangesInAccountingPolicyRequiredByIFRSsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-31ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMemberifrs-full:IncreaseDecreaseDueToChangesInAccountingPolicyRequiredByIFRSsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-31bnpparibasfortis:FinancialAssetsAtFairValueThroughEquityMemberifrs-full:IncreaseDecreaseDueToChangesInAccountingPolicyRequiredByIFRSsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-31bnpparibasfortis:FinancialInvestmentsOfInsuranceActivitiesMemberifrs-full:IncreaseDecreaseDueToChangesInAccountingPolicyRequiredByIFRSsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-31ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMemberifrs-full:IncreaseDecreaseDueToChangesInAccountingPolicyRequiredByIFRSsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-31bnpparibasfortis:ChangesInAssetsAndLiabilitiesRecognisedDirectlyInEquityThatMayBeReclassifiedToProfitOrLossMemberifrs-full:IncreaseDecreaseDueToChangesInAccountingPolicyRequiredByIFRSsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-31ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMemberifrs-full:IncreaseDecreaseDueToChangesInAccountingPolicyRequiredByIFRSsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-31ifrs-full:NoncontrollingInterestsMemberifrs-full:IncreaseDecreaseDueToChangesInAccountingPolicyRequiredByIFRSsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-31ifrs-full:IncreaseDecreaseDueToChangesInAccountingPolicyRequiredByIFRSsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-30ifrs-full:IssuedCapitalMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-30bnpparibasfortis:SubordinatedEquityInstrumentsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-30ifrs-full:RetainedEarningsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-30bnpparibasfortis:TotalCapitalAndRetainedEarningsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-30ifrs-full:ReserveOfGainsAndLossesFromInvestmentsInEquityInstrumentsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-30ifrs-full:ReserveOfChangeInFairValueOfFinancialLiabilityAttributableToChangeInCreditRiskOfLiabilityMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-30ifrs-full:ReserveOfRemeasurementsOfDefinedBenefitPlansMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-30bnpparibasfortis:ChangesInAssetsAndLiabilitiesRecognisedDirectlyInEquityThatWillNotBeReclassifiedToProfitOrLossMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-30ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-30bnpparibasfortis:FinancialAssetsAtFairValueThroughEquityMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-30bnpparibasfortis:FinancialInvestmentsOfInsuranceActivitiesMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-30ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-30bnpparibasfortis:ChangesInAssetsAndLiabilitiesRecognisedDirectlyInEquityThatMayBeReclassifiedToProfitOrLossMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-30ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-30ifrs-full:NoncontrollingInterestsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472021-12-30KGCEPHLVVKVRZYO1T6472022-01-012022-12-31ifrs-full:IssuedCapitalMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472022-01-012022-12-31bnpparibasfortis:SubordinatedEquityInstrumentsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472022-01-012022-12-31ifrs-full:RetainedEarningsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472022-01-012022-12-31bnpparibasfortis:TotalCapitalAndRetainedEarningsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472022-01-012022-12-31ifrs-full:ReserveOfGainsAndLossesFromInvestmentsInEquityInstrumentsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472022-01-012022-12-31ifrs-full:ReserveOfChangeInFairValueOfFinancialLiabilityAttributableToChangeInCreditRiskOfLiabilityMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472022-01-012022-12-31ifrs-full:ReserveOfRemeasurementsOfDefinedBenefitPlansMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472022-01-012022-12-31bnpparibasfortis:ChangesInAssetsAndLiabilitiesRecognisedDirectlyInEquityThatWillNotBeReclassifiedToProfitOrLossMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472022-01-012022-12-31ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472022-01-012022-12-31bnpparibasfortis:FinancialAssetsAtFairValueThroughEquityMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472022-01-012022-12-31bnpparibasfortis:FinancialInvestmentsOfInsuranceActivitiesMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472022-01-012022-12-31ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472022-01-012022-12-31bnpparibasfortis:ChangesInAssetsAndLiabilitiesRecognisedDirectlyInEquityThatMayBeReclassifiedToProfitOrLossMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472022-01-012022-12-31ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472022-01-012022-12-31ifrs-full:NoncontrollingInterestsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472022-01-012022-12-31ifrs-full:ReserveOfChangeInFairValueOfFinancialLiabilityAttributableToChangeInCreditRiskOfLiabilityMemberifrs-full:ReserveOfChangeInFairValueOfFinancialLiabilityAttributableToChangeInCreditRiskOfLiabilityMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472022-12-31ifrs-full:IssuedCapitalMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472022-12-31bnpparibasfortis:SubordinatedEquityInstrumentsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472022-12-31ifrs-full:RetainedEarningsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472022-12-31bnpparibasfortis:TotalCapitalAndRetainedEarningsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472022-12-31ifrs-full:ReserveOfGainsAndLossesFromInvestmentsInEquityInstrumentsMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472022-12-31ifrs-full:ReserveOfChangeInFairValueOfFinancialLiabilityAttributableToChangeInCreditRiskOfLiabilityMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472022-12-31ifrs-full:ReserveOfRemeasurementsOfDefinedBenefitPlansMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472022-12-31bnpparibasfortis:ChangesInAssetsAndLiabilitiesRecognisedDirectlyInEquityThatWillNotBeReclassifiedToProfitOrLossMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472022-12-31ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472022-12-31bnpparibasfortis:FinancialAssetsAtFairValueThroughEquityMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472022-12-31bnpparibasfortis:FinancialInvestmentsOfInsuranceActivitiesMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472022-12-31ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472022-12-31bnpparibasfortis:ChangesInAssetsAndLiabilitiesRecognisedDirectlyInEquityThatMayBeReclassifiedToProfitOrLossMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472022-12-31ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMemberKGCEPHLVVKVRZYO1T6472022-12-31ifrs-full:NoncontrollingInterestsMemberiso4217:EURxbrli:shares
De bank
voor een wereld
in verandering
BNP PARIBAS FORTIS NV
JAARVERSLAG
2022
Duurzaam bankieren in al zijn facetten is een essentiƫle pijler van onze Positive Banking aanpak. Daarom werd dit Jaarverslag op
innovatieve en milieuvriendelijke wijze vervaardigd uit gerecycleerd afvalpapier.
INLEIDING
BNP Paribas Fortis is een naamloze vennootschap (NV), opgericht en bestaande
onder Belgisch recht, met maatschappelijke zetel in Warandeberg 3, 1000 Brussel en
geregistreerd onder nummer BE BTW 0403.199.702 (hierna de ā€˜bank’ of ā€˜BNP Paribas
Fortis’ genaamd).
Het jaarverslag 2022 van BNP Paribas Fortis omvat zowel de geauditeerde
geconsolideerde als niet-geconsolideerde jaarrekeningen, voorafgegaan door het verslag
van de Raad van Bestuur, het bericht van de Raad van Bestuur en een verklaring van
deugdelijk bestuur, inclusief de samenstelling van de Raad van Bestuur. De geauditeerde
geconsolideerde jaarrekening 2022 van BNP Paribas Fortis, met de vergelijkende cijfers
over 2021, en opgesteld in overeenstemming met de International Financial Reporting
Standards (IFRS) zoals die zijn aanvaard binnen de Europese Unie, worden gevolgd
door de geauditeerde niet-geconsolideerde jaarrekening 2022 van BNP Paribas Fortis,
opgesteld in overeenstemming met het Belgisch koninklijk besluit van 23 september
1992 op de jaarrekeningen van kredietinstellingen.
Het jaarverslag 2022 van BNP Paribas Fortis is verkrijgbaar in het nederlands, het frans
en het engels. De engelse versie is de originele en de andere versies zijn officieuze
vertalingen. We hebben alles wat redelijkerwijs mogelijk is gedaan om verschillen
tussen de taalversies te vermijden, maar als er toch verschillen zijn, dan heeft de
engelse versie voorrang.
Er wordt van uitgegaan dat de informatie in toelichting 7.j ā€˜Consolidatiekring’, met
aanvulling van de informatie in het verslag van de Raad van Bestuur en in de verklaring
van deugdelijk bestuur, overeenstemt met de vereiste informatie als vermeld in artikel
168, §3 van de Belgische wet van 25 april 2014 op het statuut van en het toezicht op
kredietinstellingen.
Alle bedragen in de tabellen van de geconsolideerde
jaarrekeningen staan in miljoenen euro, tenzij anders
aangegeven. Alle bedragen in de tabellen van de niet-
geconsolideerde jaarrekeningen staan in duizenden euro,
tenzij anders aangegeven. Omdat de cijfers afgerond zijn,
kunnen er geringe verschillen optreden met al eerder
gepubliceerde cijfers. Er zijn bepaalde herclassificaties gedaan
met betrekking tot de jaarrekeningen van het voorgaande jaar
zodat ze vergelijkbaar zijn met dit jaarverslag.
In de geconsolideerde jaarrekening verwijst BNP Paribas
Fortis naar de geconsolideerde situatie van BNP Paribas Fortis
NV, tenzij anders aangegeven. In de niet-geconsolideerde
jaarrekening verwijst BNP Paribas Fortis naar de
niet-geconsolideerde situatie van BNP Paribas Fortis NV, tenzij
anders aangegeven.
Alle informatie in het jaarverslag 2022 van BNP Paribas
Fortis heeft betrekking op de geconsolideerde en niet-
geconsolideerde jaarrekening en bevat niet de contributie van
BNP Paribas Fortis aan de geconsolideerde resultaten van
de Groep BNP Paribas, die te vinden zijn op de BNP Paribas
website: www.bnpparibas.com.
Dit jaarverslag 2022 is een reproductie van de officiƫle
versie van het jaarverslag 2022 van BNP Paribas Fortis
dat is opgesteld in ESEF (European Single Electronic
Format) formaat en beschikbaar is op de website:
www.bnpparibasfortis.com.
INHOUDSTAFEL
Inleiding 3
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022 9
Verslag van de Raad van Bestuur 10
ī‚ƒ Inleiding door de Voorzitter en de CEO 10
ī‚ƒ De economische context 14
ī‚ƒ Core Business 15
ī‚ƒ Maatschappelijk verantwoord ondernemen 22
ī‚ƒ Veranderingen in de consolidatiekring 26
ī‚ƒ Kredietrating van BNP Paribas Fortis per 10/02/2023 26
ī‚ƒ Toekomstgerichte uitspraken 26
ī‚ƒ Toelichting bij de evolutie van de resultatenrekening 27
ī‚ƒ Toelichting bij de evolutie van de balans 29
ī‚ƒ Liquiditeit en solvabiliteit 31
ī‚ƒ Voornaamste risico’s en onzekerheden 31
Bericht van de Raad van Bestuur 32
Verklaring inzake Corporate Governance 33
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022 45
ī‚ƒ Resultatenrekening op 31 december 2022 46
ī‚ƒ Overzicht van het nettoresultaat en wijzigingen van activa en verplichtingen
opgenomen in het eigen vermogen 47
ī‚ƒ Balans op 31 december 2022 48
ī‚ƒ Kasstroomoverzicht op 31 december 2022 49
ī‚ƒ Overzicht van wijzigingen in het eigen vermogen tussen 1 januari 2021 en 31 december 2022
50
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022 51
1 Samenvatting van de belangrijkste grondlagen voor financiƫle verslaggeving toegepast door
BNP Paribas Fortis 52
1.a Toepasbare grondslagen voor financiƫle verslaggeving 52
1.b Segmentrapportering 53
1.c Consolidatie 53
1.d Omrekening van transacties in vreemde valuta 58
1.e Rentemarge, commissies en opbrengsten van overige activiteiten 58
1.f Financiƫle activa en financiƫle verplichtingen 59
1.g Materiƫle en immateriƫle vaste activa 71
1.h Leaseovereenkomsten 73
1.i Activa aangehouden voor verkoop en beƫindigde bedrijfsactiviteiten 74
1.j Personeelsvoordelen 74
1.k Op aandelen gebaseerde beloningen 75
1.l Voorzieningen gerapporteerd onder verplichtingen 76
1.m Actuele en uitgestelde belastingen 76
1.n Kasstroomoverzicht 77
1.o Gebruik van schattingen in de voorbereiding van het jaarverslag 77
5
2 Toelichting op de resultatenrekening op 31 december 2022 79
2.a Nettorentebaten 79
2.b Commissiebaten en -lasten 80
2.c Nettowinsten op financiƫle instrumenten tegen reƫle waarde met
waardeveranderingen in de resultatenrekening 81
2.d Nettowinsten op financiƫle instrumenten tegen reƫle waarde met
waardeveranderingen in het eigen vermogen 82
2.e Nettobaten uit overige activiteiten 82
2.f Overige algemene bedrijfskosten 82
2.g Risicokost 83
2.h Nettowinsten/verliezen op overige vaste activa 92
2.i Vennootschapsbelasting 93
3 Segmentinformatie 94
3.a Operationele segmenten 94
3.b Informatie per operationeel segment 95
3.c Land-per-landrapportering 96
4 Toelichting op de balans op 31ī€ž decemberī€ž 2022 97
4.a Financiƫle activa, financiƫle verplichtingen en derivaten tegen reƫle waarde
met waardeveranderingen in de resultatenrekening 97
4.b Financiƫle afdekkingsderivaten 99
4.c Financiƫle activa tegen reƫle waarde met waardeveranderingen in het eigen vermogen 103
4.d Bepaling van de reƫle waarde van financiƫle instrumenten 103
4.e Financiƫle activa tegen geamortiseerde kostprijs 113
4.f Dubieuze kredieten (Stadium 3) 118
4.g Schulden tegen geamortiseerde kostprijs aan kredietinstellingen en klanten 119
4.h Schuldbewijzen en achtergestelde schulden 119
4.i Actuele en uitgestelde belastingen 120
4.j Overlopende rekeningen en overige activa/verplichtingen 121
4.k Deelnemingen in ondernemingen waarop de vermogensmutatiemethode wordt toegepast 122
4.l Materiƫle en immateriƫle vaste activa en vastgoedbeleggingen 125
4.m Goodwill 126
4.n Voorzieningen voor risico’s en kosten 128
4.o Saldering van financiƫle activa en financiƫle verplichtingen 129
4.p Overdrachten van financiƫle activa 132
5 Verstrekte en ontvangen verbintenissen 134
5.a Verstrekte en ontvangen kredietverbintenissen 134
5.b Door ondertekening verstrekte garantieverbintenissen 134
5.c Effectenverbintenissen 134
5.d Overige garantieverbintenissen 135
6 Verloning en personeelsvoordelen 137
6.a Personeelskosten en personeelsvoordelen 137
6.b Voordelen na uitdiensttreding 137
6.c Andere voordelen op lange termijn 144
6.d Ontslagvergoedingen 144
6
7 Bijkomende informatie 145
7.a Voorwaardelijke verplichtingen: juridische geschillen en arbitrage 145
7.b Bedrijfscombinaties en andere veranderingen in de consolidatiekring 145
7.c Minderheidsbelangen 146
7.d Significante beperkingen in dochterondernemingen, geassocieerde
ondernemingen en joints ventures 148
7.e Gestructureerde entiteiten 149
7.f Bezoldigingen en voordelen aan de bedrijfsleiders van BNP Paribas Fortis 152
7.g Andere verbonden partijen 156
7.h Financiƫle instrumenten per looptijd 158
7.i Reƫle waarde van financiƫle instrumenten tegen geamortiseerde kostprijs 159
7.j Consolidatiekring 161
7.k Vergoedingen betaald aan de statutaire bedrijfsrevisoren 168
7.l Gebeurtenissen na de verslagperiode 169
RISICOBEHEER EN KAPITAALVEREISTEN 171
1 Risicobeheerorganisatie 173
2 Risicometing en –categorieĆ«n 175
3 Kapitaalvereisten 177
4 Krediet- en tegenpartijkredietrisico 180
5 Marktrisico 185
6 Soeverein schuldenrisico 188
7 Operationeel risico 189
8 Compliance- en reputatierisico 190
9 Liquiditeitsrisico 191
VERSLAG VAN DE ERKENDE COMMISSARIS 193
BNP PARIBAS FORTISJAARVERSLAG 2022 (NIET-GECONSOLIDEERD) 203
Verslag van de Raad van Bestuur 204
ī‚ƒ Toelichting bij de evolutie van de balans 204
ī‚ƒ Toelichting bij de evolutie van de resultatenrekening 205
Voorstel tot bestemming van het resultaat van het boekjaar 206
Informatie over transacties met verbonden partijen 207
BNP PARIBAS FORTISJAARREKENING 2022 (NIET-GECONSOLIDEERD) 211
OVERIGE INFORMATIE 217
7
8
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD
JAARVERSLAG 2022
10
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
VERSLAG VAN DE RAAD VAN BESTUUR
Inleiding door de Voorzitter en de CEO
*
Exclusief herwerkte elementen, d.w.z. bij een constante consolidatiekring, constante wisselkoersen en met uitsluiting van
andere eenmalige resultaten.
2022 werd grotendeels getekend door de invasie in OekraĆÆne en de daaropvolgende humanitaire crisis
en geopolitieke spanningen. Die hadden ook een grote impact op de Belgische economie en de burgers,
voornamelijk door de energiecrisis en de toenemende inflatie die eruit voortvloeit. Hoewel de Belgische
economie zich veerkrachtig toonde, beĆÆnvloedde de algemene toestand de groei met een sterke groeiver-
traging tot gevolg. Intussen zien we dat de transitie naar duurzame energie, mobiliteit en woningen steeds
dringender wordt. Toch bleven we dankzij onze marktpositie en ons producten- en dienstenaanbod in die
omstandigheden in staat om onze klanten te beschermen, te steunen en te adviseren doorheen heel 2022,
het jaar waarin onze bank ook haar tweehonderdste verjaardag vierde. Een rode draad doorheen onze
geschiedenis is dat we onze klanten altijd hebben kunnen helpen groeien door ons voortdurend aan te
passen en onze voorsprong te behouden. Met de acquisitie van bpost bank in januari 2022 zijn we in dat
opzicht aan een nieuw hoofdstuk begonnen, waarin we een verbeterd aanbod zullen opbouwen dankzij de
nabijheid en servicemogelijkheden van bpost bank en de expertise en producten van BNP Paribas Fortis.
In 2022 behielden we in al onze activiteiten ons momentum en een positieve dynamiek. De nettowinst
bedroeg 3.161 miljoen euro. Met een stijging van bijna 19%
*
tegenover 2021, is dat een zeer goed resultaat.
De inkomsten stegen met 17%* tot 9.642 miljoen euro, terwijl de bedrijfskosten, voornamelijk door hogere
banktaksen en inflatie, met 11%* toenamen. Onze geconsolideerde kosten-batenratio verbeterde tot 52,6%,
tegenover 54,4% vorig jaar.
Commercial & Personal Banking in Belgiƫ verbeterde zijn inkomsten voor belastingen dankzij een toename
van de volumes, hogere inkomsten door de opnieuw stijgende rentevoeten, en hogere commissies in onder
meer transactiebankieren. De leningen aan klanten stegen tegenover 2021 met 14,8% (7,5%*) tot 135 miljard
euro. De deposito’s namen toe met 9,2% (1,2%*) tot 162 miljard euro aan het einde van het jaar. Intussen
deden onze Corporate Banking-activiteiten en in het bijzonder Global Markets, het uitstekend.
De winst bij Arval klom fors door onder meer de hogere prijzen van tweedehandswagens. Leasing Solutions
en Personal Finance presteerden goed met hogere inkomsten voor belastingen dankzij gestegen volumes,
hoewel de marges bij Personal Finance onder druk stonden. Ondanks hogere bedrijfskosten als gevolg
van de inflatie, boekte onze Turkse dochteronderneming TEB meer winst gesteund door een zeer sterke
stijging van de leningen, hogere rentebaten en zeer sterke resultaten bij Global Markets. BGL in Luxemburg
realiseerde een hogere nettowinst dankzij hogere rentebaten en commissie-inkomsten.
Ondanks het volatiel economisch klimaat daalden de risicokosten van de bank met 11%* tot 14 basispunten.
Dat illustreert ons duidelijk en proactief risicobeleid op lange termijn.
Met een CET1-ratio van 17,2% is onze kapitaalpositie uitstekend. En onze liquiditeit was op 31 december
2022 nog steeds zeer bevredigend, met een liquiditeitsdekkingsratio (LCR) van 126%. Die cijfers weerspie-
gelen ons vermogen om toekomstige groei te financieren en individuele klanten, families, bedrijven en
non-profitorganisaties te helpen bij de uitvoering van hun projecten.
11
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
Versnelde uitrol van ons Strategisch Plan 2025
De uitdagingen waar we voor staan – de transitie naar een koolstofarme economie, nieuwe mobiliteitsop-
lossingen, geavanceerde betaaltechnologieĆ«n, hoe en waarin we willen investeren – bestrijken alle facetten
van onze maatschappij en ons leven. Door meer in te zetten op transformatiehefbomen en technologische
uitmuntendheid – van informatiesystemen tot data en artificiĆ«le intelligentie – willen we de veerkracht en
wendbaarheid van de Belgische economie en burgers versterken om die uitdagingen het hoofd te bieden en
groeipotentieel aan te boren. Technologie en innovatie willen we koppelen aan een nog grotere expertise
van onze medewerkers om de ervaring van onze klanten en onze operationele efficiƫntie te verbeteren.
De versnelde uitvoering van het BNP Paribas Fortis Strategic Plan 2025, dat steunt op technologie en op
de expertise van onze bankmedewerkers, heeft tot doel een pragmatische en consistente benadering te
garanderen waarbij we onze klanten voorzien van de middelen die ze nodig hebben om hun projecten te
realiseren. Hoewel de huidige economische omgeving broos en uitdagend is, merken we bij onze klanten
toch aanhoudende veerkracht en wendbaarheid en dat is net wat ons Strategisch Plan wil stimuleren.
De drie pijlers van ons plan – groei, toegankelijkheid en duurzaamheid – zijn essentieel voor de verdere
ontwikkeling van onze bankdiensten.
Groei
Voor ons zijn handige en efficiƫnte betaaloplossingen cruciaal om handelaars en bedrijven in staat te
stellen groei te realiseren. Daarom hebben we Trade Finance, Cash Management, Factoring en Fixed
Income samengebracht in ƩƩn enkele business: Transaction Banking. In Belgiƫ hebben we momenteel
een marktaandeel van 40% in Factoring en Easy2Cash, onze 100% digitale factoringdienst voor kmo’s,
noteerde een toename van 130% in de contracten in 2022, in vergelijking met het jaar ervoor. Met nieuwe
technologieƫn en steunend op de internationale aanwezigheid van de groep BNP Paribas zijn we van plan
om onze positie in Transaction Banking voor bedrijven verder te verstevigen.
We hebben al meer dan 1 miljoen woning- en andere risicoverzekeringscontracten en blijven onze inspan-
ningen voortzetten om BNP Paribas Fortis te herpositioneren als bank-verzekeraar. Na de lancering van een
verzekeringsaanbod speciaal voor professionals en bedrijven, blijven we investeren in verzekeringsexpertise.
In 2023 zijn we van plan om het aantal gecertificeerde medewerkers dat actief is in verzekeringen niet-leven
voor professionals, te verdubbelen. Voor verzekeringen die digitaal worden aangegaan, is gebruiksvrien-
delijkheid ons motto. Vandaag wordt zowat 35% van onze verzekeringspolissen online afgesloten en in
de meeste gevallen worden schadeclaims tijdens ƩƩn contactmoment geregeld via Easy Banking App of
Easy Banking Web.
We introduceerden 30 nieuwe verzekeringspackages en lanceerden nieuwe Touring Go- en Touring
Move On-reisbijstandsverzekeringspolissen. We breidden ook ons gamma oplossingen uit met het
Homiris-woningbeveiligingssysteem.
Intussen creƫerden we Hello bank! Pro, een digitale all-in-one-package speciaal ontworpen om mensen te
helpen die een zaak willen opstarten. Een jaar na de lancering ervan telt Hello bank! Pro 2.300 zelfstandige
professionele klanten en, in samenwerking met Xerius, hebben we tot nog toe al 330 mensen geholpen bij
de opstart van hun eigen zaak. In totaal heeft de bank in 2022 zo’n 18.000 startende ondernemers op weg
geholpen en vanaf dit jaar rollen we een nieuwe all-in-one-benadering uit. Daarbij zullen 300 van onze
experts klanten bijstaan bij de lancering en ontwikkeling van hun bedrijf.
12
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
Toegankelijkheid
We willen de toegankelijkste bank van Belgiƫ blijven, waarbij onze klantadviseurs het centrale element in
de klantrelaties zijn met daarnaast digitale systemen die de klant realtime een gepersonaliseerde en zeer
gebruiksvriendelijke ervaring bieden.
Begin 2024 gaan we nieuwe servicemodellen uitrollen die het comfort van een fijnmazig netwerk van
lokale bpost-verkooppunten combineren met de vaardigheden en expertise van de medewerkers van
BNP Paribas Fortis.
Onze klanten zullen via Nickel (dat nu over 415 verkooppartners beschikt, met een verwachte aangroei
tot 1.400 partners binnen vijf jaar) kunnen kiezen voor basisbankdiensten; via Hello bank! volledig digitaal
kunnen werken; of makkelijk toegang kunnen krijgen tot dagelijkse bankdiensten in 657 bpost-kantoren. De
kantoren van BNP Paribas Fortis zullen zich richten op professioneel advies op afspraak, terwijl 16 Client
Houses zullen beantwoorden aan de behoeften van privatebanking- en ondernemersklanten.
Terwijl we ons voorbereiden om zowat 600.000 klanten van bpost bank te verwelkomen, vergroten we met
onze acquisitie van bpost bank in belangrijke mate ons vermogen om elk type klant eersteklasbijstand en
optimale toegankelijkheid te verlenen.
In 2022 kregen we 4,7 miljoen kantoorbezoeken (6,7 miljoen bpost bank meegeteld) en daarnaast 1,2 miljard
contacten via App en Web (inclusief klanten van bpost bank), plus 3,5 miljoen oproepen via het Easy
Banking Centre en het Client Service Centre. Een op de twee verkopen werd volledig via digitale kanalen
afgerond. Onze Easy Banking App wordt steeds populairder: zo’n 2,1 miljoen klanten – 10% meer dan
eind 2021 – gebruiken de app nu actief en vinden ze top. Klanten tonen bijzonder veel waardering voor
de Budgetanalyse-module die we onlangs toevoegden aan de app. Die geeft een precies overzicht van de
uitgaven, opgesplitst in twaalf categorieƫn. Maandelijks gebruiken nu 500.000 mensen die module, die door
consultancybedrijf Sia Partners in 2022 werd uitgeroepen tot ā€˜Best in class on the market’.
Easy Cashback is ons nieuwe in-appbeloningsprogramma dat we dit jaar lanceren in samenwerking met
Paylead. Het zal klanten die daarvoor hun toestemming hebben gegeven, automatisch cashbackbeloningen
geven en een vlotte klantervaring bieden wanneer ze in een winkel of online aankopen doen met hun
BNP Paribas Fortis-betaalkaart bij deelnemende handelszaken over heel Belgiƫ.
Duurzaamheid
In 2022 bleven we onze klanten allerlei financieringsoplossingen aanreiken op het gebied van duurzaam
bouwen en renoveren, duurzame mobiliteit, maatschappelijk en ecologisch verantwoorde beleggingspro-
ducten en advies aan bedrijven rond overgangsmaatregelen naar duurzamere praktijken.
We hebben ons ten doel gesteld het percentage leningen die we toekennen aan projecten die voldoen aan
ESG-criteria, aanzienlijk te verhogen. We beheren een portefeuille van ESG-leningen aan bedrijven voor een
totaalbedrag van 15,1 miljard euro, waarvan 2,9 miljard euro voor projecten rond hernieuwbare energie.
Bovendien is er steeds meer vraag naar onze Sustainable Impact Loans, waarbij gunstige kredietvoorwaarden
worden toegepast als duurzaamheidgerelateerde targets worden behaald. Verder geven we ook, waar
mogelijk, de voorkeur aan ESG-georiƫnteerde fondsen en ondernemingen in onze Private Equity-activiteiten,
die als target hebben om tegen 2025 ƩƩn miljard euro aan investeringen te realiseren.
13
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
Wanneer onze corporate klanten in op duurzaamheid gerichte projecten investeren, kunnen ze een beroep
doen op de expertise en ondersteuning van ons Sustainable Business Competence Centre (SBCC). In 2022
was het SBCC betrokken bij kredietaanvragen voor een totaalbedrag van 470 miljoen euro aan duurzame
financieringen.
BNP Paribas Fortis is de Belgische marktleider wat het aanbod van duurzame beleggingen voor particulieren
betreft. Eind 2022 hadden we 38,3 miljard euro aan ā€˜Towards Sustainability’- beleggingsproducten in
beheer. 79% van onze klanten die een effecten- of pensioenspaarrekening hadden, belegden in ā€˜Towards
Sustainability’-producten. Bovendien wordt een deel van de inkomsten daarvan via ons ā€˜Impact Together’-
fonds aangewend voor goede doelen. Op die manier dragen sinds 2015 circa 360.000 klanten van de bank
voor 15 miljoen euro bij tot 150 projecten die gesteund worden door de Koning Boudewijnstichting.
Wat duurzame mobiliteit betreft, blijven we onverdroten het gebruik van geƫlektrificeerde voertuigen
promoten. Ruim 19% van de door onze leasingdochter Arval beheerde vloot bestaat nu uit geƫlektrificeerde
voertuigen. De leasing van elektrische fietsen kende een stijging met 30%. Arval stelde zichzelf ten doel om
tegen 2025 over een wagenpark te beschikken dat voor 50% bestaat uit energiezuinige auto’s.
Dankzij onze acquisitie van e-mobiliteitssoftwarespecialist Optimile, kunnen we ook ā€˜Mobility as a Service’
(MaaS) en ā€˜Charging as a Service’ (CaaS) aanbieden. Nu zijn er in BelgiĆ« zo’n 16.000 laadpunten verbonden
met de software van Optimile, +168% tegenover 2021. De Optimile-pas geeft gebruikers bovendien toegang
tot meer dan 300.000 laadpunten over heel Europa.
We willen al onze collega’s bedanken voor de grote toewijding en inzet die ze aan de dag hebben gelegd
om deze uitstekende resultaten te behalen. We zijn ook blij te kunnen zeggen dat we 2023 gestart zijn met
de succesvolle uitrol van onze nieuwe commerciƫle organisatie. Die zal ons in staat stellen om met onze
diensten nog sneller in te spelen op de behoeften van onze klanten.
We zijn een solide bank die kan rekenen op het grootste distributienetwerk in Belgiƫ om het breedste en
meest diverse klantenbestand te bedienen. In combinatie met de kracht van technologie en de expertise
van onze mensen beschikken we over alle bouwstenen om de succesvolle uitrol van ons Strategisch Plan
2025 te versnellen, waarbij we focussen op groei, toegankelijkheid en duurzaamheid.
We hebben in 2022 meer dan 500 Positive Bankers aangeworven, en we zijn van plan om tegen 2025 nog
eens 1.500 nieuwe medewerkers aan te werven om zo onze teams te versterken. Het realiseren van onze
ambitie om best-in-class-bankdiensten te ontwikkelen en te verlenen, en ook de technologie die nodig is om
die te ondersteunen, gaat in zeer grote mate afhangen van de vaardigheden en expertise van onze mensen.
We willen er alles aan doen om de voorkeurpartner te zijn van al onze klanten. Dat blijft onze belangrijkste
focus, en we willen hen allemaal bedanken voor het vertrouwen dat ze blijven stellen in BNP Paribas Fortis.
Meer dan ooit is BNP Paribas Fortis de motor van de duurzame economie.
Max Jadot
Voorzitter van de Raad van Bestuur
Michael Anseeuw
Chief Executive Officer
14
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
De economische context
Over het hele jaar 2022 is de Belgische economie gegroeid met
3,1%, dankzij een uitstekend eerste halfjaar en de definitieve
stopzetting van de coronamaatregelen. De tweede helft van het
jaar werd daarentegen getekend door de gevolgen van de oorlog
in OekraĆÆne. Die waren voelbaar voor de wereldeconomie en in
het bijzonder in Europa vanwege de geografische nabijheid en de
sterke afhankelijkheid van Russisch gas. De energieprijzen schoten
de hoogte in, boven op de andere duidelijk merkbare prijsstijgingen
sinds midden 2021, helemaal in lijn met de forse opvering van
de economieƫn wereldwijd. De Belgische inflatie is in oktober dan
ook boven 13% uitgekomen, waarna ze weer ietwat is gedaald.
De duizelingwekkende prijsstijgingen hebben het vertrouwen
van de economische spelers van het land snel doen kelderen,
ondanks de automatische indexering van de lonen in Belgiƫ. Door
de torenhoge energieprijzen werd al snel duidelijk dat ook de
kosten de daaropvolgende maanden sterk zouden stijgen, wat
een domper zette op de vooruitzichten voor de ondernemingen.
Het is dan ook geen verrassing dat de investeringen het hele
verdere jaar zijn gedaald, aangezien de meeste bedrijven voor
uitdagingen van formaat staan op het gebied van rentabiliteit en
concurrentievermogen. Veel bedrijven laten overigens weten op
lange termijn meer te zullen gaan inzetten op automatisering en
digitalisering. De geopolitieke context bleef het hele jaar door zo
gespannen dat het vertrouwen van de Belgische gezinnen lager
zakte dan in maart 2020, ten tijde van de eerste lockdown door
de coronapandemie. Tegen het einde van het jaar herstelde het
zich licht, toen duidelijk werd dat de piek in de energieprijzen en
de inflatie vermoedelijk achter de rug was.
De arbeidsmarkt bleef profiteren van de sterke groei in 2021 en
ook in 2022 kwamen er heel wat jobs bij. De werkloosheidsgraad
bedraagt 5,5%, al blijft de kloof tussen vacatures en werkzoeken-
den groot, zoals in veel landen waar de pandemie in heel wat
sectoren geleid heeft tot een andere kijk op de arbeidsmarkt. De
lijst van knelpuntberoepen werd in de loop der maanden steeds
langer, en er kwamen looneisen en stakingen in verschillende cru-
ciale economische sectoren, zoals transport en gezondheidszorg.
De meeste Europese landen kregen dezelfde inflatieschok te
verwerken, waardoor de groei in de tweede jaarhelft overal ver-
zwakte en een recessie voor de volgende kwartalen niet langer
uitgesloten is.
De Verenigde Staten kwamen er goed van af dankzij hun ener-
gieonafhankelijkheid. De VS ving het tekort aan Russisch gas in
Europa trouwens snel op door het indrukwekkende hoeveelheden
vloeibaar aardgas te verkopen tegen extreem hoge prijzen, wat
het land het hele jaar lang miljarden dollars opleverde.
Het is dan ook geen verrassing dat de enorme prijsstijgingen overal
in de wereld ook de rente de hoogte injoegen: in de Verenigde
Staten verhoogde de centrale Bank haar belangrijkste beleidsrente
tot zeven keer toe over het hele jaar, nl. van 0,25% tot 4,5%. In
Europa voerde de Europese Centrale Bank (ECB) vier opeenvol-
gende renteverhogingen door tussen juli en december, waardoor
de herfinancieringsrente voor de banken bij de centrale Bank
van 0 naar 2,5% ging. Tegelijk besliste de ECB om de hoeveelheid
liquiditeiten af te bouwen die in het banksysteem was geĆÆnjecteerd
als gevolg van de coronacrisis. Daardoor zijn de balansen van de
belangrijkste monetaire instellingen beginnen krimpen.
De inflatieschok trad zo plots op dat de obligatiemarkten er het
hele jaar zwaar onder te lijden hadden. In nauwelijks enkele
maanden tijd steeg het rendement van de Amerikaanse tien-
jaarsstaatsobligaties van 1,5% naar 3,3%, terwijl de tienjaarsrente
in Europa van 0,3% in het begin van het jaar klom naar 3,2% eind
december. In Belgiƫ is de tienjaarsrente op staatsobligaties het
afgelopen jaar gestegen van 0,2% naar 3,1%. Een sterke rentestij-
ging op hypothecaire leningen liet niet op zich wachten. Dat leidde
soms tot een echte stilstand op de vastgoedmarkten in landen
waar gewerkt wordt met leningen tegen een variabele rentevoet.
Belgiƫ ontsnapte aan dat scenario, aangezien de overgrote meer-
derheid van de hypothecaire leningen een vaste rentevoet hebben.
Daardoor hield de markt in 2022 zeer goed stand, na een toch al
zeer intens 2021, door de zeer lage rentevoeten en doordat heel
wat Belgen tijdens de coronacrisis in vastgoed gingen investeren
omdat ze door de lockdown naar ruimte snakten. De prijzen van
residentieel vastgoed stegen in 2022 iets minder snel, maar de
stijging kwam nog altijd uit op 5%, na de stevige 8% van 2021.
De stijging van de langetermijnrente is een bron van ongerustheid
voor de overheidsfinanciƫn. De pandemie heeft de overheidstekor-
ten en -schulden in tal van landen immers geen goed gedaan. Zo
ook in Belgiƫ, dat zijn tekort in 2021 tot 9% zag groeien, terwijl het
in 2022 boven de 5% bleef hangen. Het is nu zaak te zien welke
impact een recessie kan hebben, zeker nu de centrale banken hun
balans inkrimpen om de inflatie beter onder controle te houden.
Dat betekent dat overheden die in 2023 geld moeten ophalen niet
meer systematisch op hun centrale bank zullen kunnen rekenen
om hun obligaties op te kopen, maar opnieuw privƩbeleggers
zullen moeten overtuigen van de deugdelijkheid van hun beheer.
15
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
De Belgische banksector ten slotte is het afgelopen jaar zijn rol
blijven spelen in de financiering van de economie, met een sterke
toename van de toegekende kredieten. Dankzij die kredietgroei
beliepen de uitstaande kredieten aan particulieren en bedrijven
in de eerste negen maanden van het jaar respectievelijk 250 en
150 miljard euro. Op jaarbasis betekent dat een stijging van
bijna 8% voor de kredieten aan de gezinnen en 10% voor die aan
de bedrijven.
Core Business
BNP Paribas Fortis
BNP Paribas Fortis bestrijkt zowel de Commercial, Personal
Banking & Services (CPBS) als Corporate & Institutional
Banking-activiteiten (CIB) van de BNP Paribas Groep in Belgiƫ.
Op 31 december 2022 werkten er in Belgiƫ in totaal 10.400 VTE
bij de bank.
Retail Belgium
De BNP Paribas Fortis Retail Banking-activiteiten omvatten
bankdiensten aan een reeks klanttypes, waaronder particuliere
klanten, zelfstandigen en beoefenaars van een vrij beroep, kleine
en middelgrote bedrijven, lokale bedrijven, bedrijfsklanten en
non-profitorganisaties. Retail Belgium verleent zijn diensten via
twee netwerken die in 2022 opereerden volgens een gesegmen-
teerde bedrijfsbenadering: Retail & Private Banking Belgium en
Corporate Banking Belgium.
Retail & Private Banking Belgium
Met 3,35 miljoen klanten is BNP Paribas Fortis de nummer 1 in het
segment van de particuliere klanten en neemt het in het segment
van de professionele klanten en kleine bedrijven in Belgiƫ een
sterke positie in. BNP Paribas Fortis is ook marktleider in Private
Banking in Belgiƫ. Fintro telt meer dan 351.000 klanten.
Retail & Private Banking bedient particuliere klanten, ondernemers
en kleine en middelgrote ondernemingen via zijn geĆÆntegreerde
netwerken. Het volgt daarbij een strategie die berust op een
hybride bankmodel, waarin de klant de keuze heeft tussen het
kantorennet en de digitale kanalen:
ī‚„
Het kantorennet bestaat uit 342 kantoren (waaronder
153 zelfstandige kantoren) en 16 Ondernemersbankcentra.
Dat netwerk wordt aangevuld met 206 zelfstandige
Fintroagentschappen en 657 verkooppunten van bpost bank
(100% eigendom van BNP Paribas Fortis) in partnership met
Bpost. De 342 kantoren zijn georganiseerd in 32 kantoren-
groepen, die ressorteren onder negen regio’s;
ī‚„
Het digitale platform van Retail & Private Banking omvat een
netwerk van 878 geldautomaten (met inbegrip van Fintro)
en diensten voor online (Easy Banking) en mobiel bankie-
ren (samen 2,7 miljoen actieve gebruikers, met inbegrip
van Fintro).
BNP Paribas Fortis bezit daarnaast een participatie in Batopin,
een joint venture met KBC, ING en Belfius, met ieder een
belang van 25%. Batopin installeert neutrale CASH-automaten
over heel Belgiƫ op plaatsen waar naar verwachting veel
klanten komen. Het ATM-park van Batopin telt momenteel
483 geldautomaten, een aantal dat elke week stijgt.
ī‚„
De bank staat ook ter beschikking van de klanten via het Easy
Banking Centre, dat tot 70.000 oproepen per week behandelt.
Hello bank!, de digitale bank die meer dan 518.000 klanten telt,
vervolledigt het aanbod.
Privatebankingdiensten worden aangeboden aan particuliere
klanten met meer dan 250.000 euro aan belegd vermogen.
Binnen Private Banking bedient de afdeling Wealth Management
de klanten met meer dan 5 miljoen euro aan belegd vermogen.
De privatebankingklanten worden bediend in 30 Private Banking
Centres, ƩƩn Private Banking Centre by James (Private Banking
Centre met dienstverlening op afstand via digitale kanalen) en
twee Wealth Management Centres.
BNP Paribas Fortis ging in 2022 verder met het ontwikkelen
van digitale diensten en de verbetering van de klantenervaring,
in het bijzonder via de Easy Banking App. Nieuwe functies en
verbeterde prestaties leidden tot een rating van 4,6/5 voor de
iOS-versie van de Easy Banking App en 4,5/5 voor de Androidversie.
Automatisering en Artificial Intelligence zijn nu volledig ontplooid
in het Customer Service Centre, wat de bank toelaat om het
groeiende aantal vragen van klanten en medewerkers effici-
ent behandelen.
16
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
Vanaf 1 januari 2023 kent BNP Paribas Fortis een nieuwe commer-
ciƫle organisatie die een segmentatie rond drie klantengroepen
centraal stelt:
ī‚„ Retail Banking, gericht op particulieren en zelfstandigen die
worden bediend door een multidisciplinair team;
ī‚„
Affluent & Private Banking, gericht op particuliere klanten
en zelfstandigen met meer dan 85.000 euro aan activa met
begeleiding door een Relationship Manager;
ī‚„
Corporate Banking, gericht op bedrijfsklanten die bege-
leid worden door een Relationship Manager (Enterprises
voor kleine en middelgrote ondernemingen en Corporate
Coverage voor grote ondernemingen, openbare instellingen
en institutionelen).
In 2022 werd BNP Paribas Fortis 100% aandeelhouder van bpost
bank na een transactie waarin BNP Paribas Fortis de participatie van
50% van Bpost verwierf. Tegelijkertijd werd een nieuw exclusief com-
mercieel partnership voor zeven jaar tussen Bpost en BNP Paribas
Fortis afgesloten, waarbij Bpost financiƫle diensten en producten
van BNP Paribas Fortis blijft aanbieden in zijn postkantorennetwerk.
Meer dan ooit wil de bank de financiƫle
vertrouwenspartner van haar klanten zijn
We hebben ons in 2022 vol overtuiging ingezet om onze klanten
terzijde te staan, binnen de context van een geleidelijke exit uit
de acute COVID-19-fase en een ontluikende energiecrisis, tegen
de achtergrond van de oorlog in OekraĆÆne. We hebben onze com-
municatiecampagnes dus kracht bijgezet, zowel naar particuliere
als naar zakelijke klanten toe, om hen op een zo persoonlijke en
relevant mogelijke manier te kunnen begeleiden.
In het licht van de economische context, de energiecrisis en de
evolutie van de regelgeving hebben we ook onze ā€˜Financial Well-
Being’-aanpak opgeschroefd om onze particuliere klanten zo goed
mogelijk bij te staan. Dat deden we hoofdzakelijk op vier manieren.
Voor Easy Banking Web (EBW) (ā€˜My Life’-pagina’s), voor de ver-
schillende communicatiemedia voor de verkoopmedewerkers rond
de thema’s ā€˜My Mobility’, ā€˜My Budget’, ā€˜My Future’ en ā€˜My Housing’,
en voor de nieuwsbrief voor particuliere klanten creƫerden we
content die we ook voortdurend bijwerkten. Verder maakten
we gebruik van kwalitatieve leads om kansen te creƫren voor
contactmomenten met klanten die in financiƫle moeilijkheden ver-
keren of begeleiding bij hun budgetbeheer nodig hebben. Daarbij
focusten we in het bijzonder op oplossingen voor de financiering
van renovatie- en isolatiewerken om de energiefactuur te drukken.
We voerden ook informatiecampagnes over de nieuwe Bancontact-
Visa Debit-debetkaart en over de uitrol van het nieuwe
CASH-punt-netwerk van geldautomaten.
Naar meer duurzame mobiliteit
Onze strategie bestaat erin de transitie naar een duurzamere
wereld actief te ondersteunen. Om dat doel te realiseren, hebben
we duurzame mobiliteit in de kijker gezet via grootschalige com-
municatiecampagnes, zowel intern als extern: op tv, op de radio,
digitaal en via affiches in de kantoren en directe campagnes. Voor
onze zakelijke klanten maakten we ook een webinar over de fiscale
ontwikkelingen rond de professionele mobiliteit en lanceerden we, in
nauwe samenwerking met onze dochteronderneming Arval, geregeld
ā€˜Top Deals’-aanbiedingen voor elektrische wagens. Haar rol van
vertrouwenspartner van haar klanten, ook voor de mobiliteitsproble-
matiek, speelde de bank in december voluit: ze publiceerde een grote
enquĆŖte bij 2.000 Belgen over de evolutie van hun mobiliteitskeuzes
en de overschakeling op zero-uitstootvoertuigen. Daaruit bleek dat
bijna de helft van de Belgen in 2029 naar een elektrische wagen
wil overstappen, op voorwaarde dat er verschillende verbeteringen
komen wat betreft aanbod en betaalbaarheid van de wagens, laadin-
frastructuur en autonomie van de batterijen. Daarnaast benadrukte
de enquĆŖte ook de proactieve rol die de banken volgens de consu-
menten te spelen hebben in het vergemakkelijken van die transitie.
Blijven werken aan onze positionering
als bank-verzekeraar
We zijn ook blijven werken aan de herpositionering van
BNP Paribas Fortis als partner voor bank Ʃn verzekeringen, voor
zowel particuliere als zakelijke klanten. Dat deden we via commu-
nicatiecampagnes op tv, radio en in de digitale media, maar ook via
rechtstreekse communicatie aan de klanten. Daarbij lag de nadruk
enerzijds op de ruime waaier van oplossingen – waar nog de
mogelijkheden van het alarmsysteem Homiris bijkwamen, inclusief
eventuele korting op de woningverzekering – en anderzijds op
het gebruiksgemak van onder meer de nieuwe digitale functies in
Easy Banking App: online afsluiten van een Touring-verzekering,
schadeaangifte, contracten ondertekenen …
Met de vzw Koninklijke Belgische Touring Club sloten de bank
en verzekeraar AG in november een principeakkoord over de
overdracht van alle operationele en commerciƫle activiteiten
van de groep Touring binnen Touring NV en over de verwerving
van respectievelijk 75% (AG) en 25% (BNP Paribas Fortis) van de
aandelen van Touring NV.
17
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
Voor zakelijke klanten lanceerden we een eerste grote campagne
om de verzekeringsoplossingen van AG voor professionals te
promoten. Die maken voortaan deel uit van onze portefeuille
met oplossingen, wat wil zeggen dat de klanten die contracten
rechtstreeks bij de bank kunnen afsluiten. We hebben dan ook
een tool ontwikkeld om hen te helpen bij het online kiezen van
professionele verzekeringen. Daarnaast hebben we onze porte-
feuille pensioenoplossingen van de tweede pijler uitgebreid met
tak 23-producten.
Steeds geavanceerdere beleggingsbegeleiding
Op het vlak van beleggingen hebben we ā€˜MyExperts’, ons platform
met gespecialiseerde content, verder ontwikkeld en gepromoot.
Via dat platform krijgen Private Banking-, Wealth Management- en
Priority Exclusive-klanten toegang tot artikels en webinars die hen
helpen bij het nemen van beleggingsbeslissingen. We verruimden
de waaier van thema’s met content op maat van ondernemers en
vrijberoepsbeoefenaars.
Het onlinebeleggingsplatform Lucy besloten we stop te zetten.
In lijn met onze strategie om duurzame en verantwoorde
beleggingen te promoten, hebben we het nieuwe liefdadigheids-
fonds ā€˜Impact together’ opgericht. Het is ingebed bij de Koning
Boudewijnstichting en wordt uitsluitend gefinancierd met inkom-
sten uit de oplossingen voor duurzame beleggingen die de bank
aanbiedt. Het fonds vervangt het Venture Philantropy Fund, dat te
weinig zichtbaarheid genoot. Het ingezamelde geld gaat naar de
structurele ondersteuning van lokale organisaties, naar specifieke
projecten, maar ook naar noodhulp bij natuurrampen of andere
crisissituaties.
Conform de invoering van de nieuwe Europese wetgeving op
het vlak van duurzaam en verantwoord beleggen heeft de bank
haar aanpak aangepast om systematisch de belangstelling van
klanten voor duurzame en verantwoorde beleggingen te peilen.
In die context werd een nieuwe terminologie in gebruik genomen
die een onderscheid maakt tussen ā€˜duurzame beleggingen’ en
ā€˜verantwoorde beleggingen’.
Continue ontwikkeling van onze digitale oplossin-
gen voor dagelijks bankieren
Om onze klanten het leven makkelijker te maken, hebben we ook
onze digitale oplossingen verder uitgewerkt, voor meer autonomie
in het dagelijks bankieren. Klanten kunnen nu bijvoorbeeld zelf
de limieten van hun kaarten aanpassen en met de tool Personal
Finance Management hun budget beheren. Om alle digitale
oplossingen van Easy Banking App te promoten, liep een commu-
nicatiecampagne op tv en in de digitale en sociale media. Specifiek
voor de ondernemers hebben we ook gerichte directe campagnes
georganiseerd om de platformen Easy Banking Business en Easy
Banking Business Mobile te promoten, met geavanceerdere func-
ties om een business te runnen. Parallel daarmee zijn we ook
geregeld blijven communiceren over de handige digitale tools om
met de bank in contact te komen: ā€˜Click to call’ in Easy Banking
App, plus de videogesprekken.
Om onze klanten wegwijs te maken in de digitalisering, hebben
we onze bewustmakings- en preventiecampagnes rond phishing
en andere oplichterspraktijken voortgezet en opgeschroefd, met
bijvoorbeeld nieuwe video’s op Easy Banking Web.
Onze digitale betaaloplossingen in de kijker
In 2022 liepen ook tal van initiatieven om onze digitale betaal-
oplossingen voor handelaars en bedrijven in de kijker te zetten.
Daarmee stellen we hen immers in staat te voldoen aan de nieuwe
wettelijke verplichting om consumenten minstens ƩƩn digitale
betaalwijze aan te bieden, die op 1 juli 2022 in werking trad. In
nauwe samenwerking met dochteronderneming Axepta en met
Payconiq maakten we gebruik van beurzen en salons om onze
aanwezigheid te versterken. Daarnaast voerden we de directe
communicatiecampagnes op, om klanten een oplossing te helpen
vinden die aansluit op hun behoeften.
Bovendien hebben we mee de getrouwheidsoplossingen van
onze partner Joyn gepromoot. Die zijn een prima aanvulling op
de betaaloplossingen en bieden handelaars de mogelijkheid om de
klantrelatie te digitaliseren en hun business een boost te geven:
Joyn maakt het hun immers makkelijker om promotie te voeren.
In dat kader voerden we in onze eigen gebouwen een actie van
formaat om onze medewerkers aan te zetten met Joyn aan de
slag te gaan. Het doel ervan was hen met dit type oplossing te
laten kennismaken zodat ze het ook zelf zouden gaan promoten.
Sterkere communicatie naar starters
Onze communicatie-inspanningen voor het starterssegment,
die we aanvatten in 2021, hebben we voortgezet en opgevoerd.
Ze passen perfect bij onze rol als drijvende kracht achter de
ontwikkeling van de lokale economie, zowel via het BNP Paribas
Fortis-merk als via het Hello bank!-merk. Met nieuwe commu
-
nicatiecampagnes op de radio en in de digitale media hebben
we onze oplossingen voor en expertise in de begeleiding van
startende ondernemers gepromoot. Daarnaast organiseerden
we voor starters een webinar over circulaire economie en hebben
we in samenwerking met het programma Goe Bezig! op Kanaal
Z enkele video’s gemaakt over verschillende aspecten van onze
expertise ten dienste van jonge ondernemers.
18
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
Expertise die jaar na jaar erkenning oogst
Op 13 juli werd BNP Paribas Fortis bij de jaarlijkse uitreiking van
de Awards for Excellence door het gerenommeerde internationale
financiĆ«le tijdschrift Euromoney uitgeroepen tot ā€˜Best Bank in
Belgium’ en ā€˜Best Investment Bank in Belgium’. Met die prijzen
worden banken bekroond die blijk geven van leiderschap, inno-
vatie en dynamiek in de markten waarin ze opereren.
Op 4 november riep het financiĆ«le vakblad The Banker – een
publicatie van de Financial Times Group – BNP Paribas Fortis uit
tot beste private bank van Belgiƫ.
En op 29 november kreeg BNP Paribas Fortis van Global Finance de
ā€˜Best SME Bank 2023’-award voor de Belgische markt. Die award
beloont ons engagement aan de zijde van de Belgische kmo’s.
Corporate Banking
Dankzij zijn goed ontwikkelde, gediversifieerde en geĆÆntegreerde
business- en servicemodel kan de Corporate Banking-afdeling van
BNP Paribas Fortis een brede waaier van klanten bedienen, met
inbegrip van kleine en middelgrote ondernemingen, Belgische
en Europese bedrijven, financiƫle instellingen, institutionele
beleggers, overheidsinstellingen en lokale besturen. Corporate
Banking bedient een omvangrijk en gediversifieerd klantenbe-
stand van grote en middelgrote ondernemingen en is in die twee
categorieƫn een marktleider, terwijl het in de overheidssector een
sterke challenger is.
In het relatiemodel van Corporate Banking spelen de Relationship
Managers een belangrijke rol; ze beheren specifieke portefeuilles
van klanten aan wie ze op maat gemaakte oplossingen en diensten
aanbieden dankzij een breed scala aan experts in alle mogelijke
bankoplossingen. Binnen Corporate Banking bedient Commercial
Banking kmo’s en midcaps via een netwerk van 14 Business
Centres in het hele land, terwijl specifieke centrale teams in ons
hoofdkantoor in Brussel de relaties met grote bedrijven, financiƫle
en openbare instellingen verzorgen.
Met zijn ruime aanbod van zowel traditionele, als gespecialiseerde
oplossingen en diensten op maat blijft Corporate Banking voldoen
aan de specifieke behoeften van zijn klanten, zowel in Belgiƫ als in
het buitenland, op het vlak van financiering, transactiebankieren,
investeringsbankieren en verzekeringen. Het doet daarbij ook een
beroep op het internationale netwerk van de groep BNP Paribas,
dat 65 landen beslaat.
Een financiƫle partner die bedrijven doorheen
onzekerheid loodst
In 2022 bleef Corporate Banking het hele jaar door een belangrijke
rol spelen in de ondersteuning van de Belgische economie. Met
name onze Transaction Banking-afdeling hielp onze klanten te
navigeren doorheen een verstoorde toeleveringsketen die te
wijten was aan de geopolitieke ontwikkelingen. Onze specia-
listen van Global Markets konden onze klanten ook begeleiden
bij het afdekken van hun risico’s, zowel qua rentetarieven en
valutavolatiliteit als wat de inflatie betreft. En onze Private Equity-
teams bleven investeren in Belgische bedrijven in lijn met onze
strategie voor 2025.
Een organisatie die zich aanpast om aanhoudende
groei te ondersteunen
De Corporate Banking-afdeling zette haar roadmap voor digitale
transformatie en verbetering van de procesefficiƫntie verder uit.
Ze verbeterde ook haar servicemodel via de versnelde uitrol van
digitale mogelijkheden en kanalen voor contact op afstand.
Onze partnerships met EMAsphere en Climact zijn goede voor-
beelden van de manier waarop Corporate Banking zijn klanten
voortdurend meerwaarde biedt door bedrijven ook oplossingen
aan te reiken die verder gaan dan de traditionele bankdiensten.
2022 was ook het jaar van de voorbereiding op de nieuwe
commerciƫle organisatie, waarin bedrijven met een specifieke
relatiebeheerder vanaf 2023 door Corporate Banking worden
bediend. Dat aangepaste model zal ons helpen onze klantrelaties
verder te versterken in het kader van onze strategie voor 2025.
Een vertrouwde partner die bedrijven begeleidt
naar duurzamere businessmodellen
Met het Sustainable Business Competence Centre positioneert
Corporate Banking zichzelf stevig als een duurzame corporate
bank. Het hele jaar door zette het nog meer in op de begeleiding
van zijn klanten bij hun transitie naar duurzamere praktijken en
bedrijfsmodellen en ging het nog meer investeren in transfor-
matieprojecten die nodig zijn om de enorme klimaatuitdagingen
en het gebrek aan biodiversiteit aan te pakken. We bleven meer
aandacht besteden aan thema’s als de energietransitie, decar-
bonisatie, circulaire en regeneratieve economie en biochemie.
En we bouwden onze expertise in het regelgevingskader van de
Europese Green Deal en de bedrijfscriteria op het gebied van
milieu, maatschappij en goed bestuur (ESG) verder uit. Met name
dankzij ons partnership met Climact konden we onze bedrijfsklan-
ten een oplossing aanreiken waarmee ze de CO
2
-voetafdruk van
hun activiteiten kunnen meten.
19
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
BNP Paribas Fortis won in 2022, voor de derde keer op rij, de
ā€˜Belgium’s Best Investment Bank’-award in de jaarlijkse ā€˜Awards
for Excellence’-competitie van het magazine Euromoney.
Bovendien ontving Corporate Banking in 2022 van Greenwich
de ā€˜Share Leader 2021’- en de ā€˜Quality Leader 2021’-award voor
Large Corporate Banking en Large Corporate Cash Management en
werd het ook ā€˜Share and Quality Leader 2022’ voor Trade Finance.
Arval
Arval is een dochteronderneming van BNP Paribas Fortis die
gespecialiseerd is in fullserviceleasing van voertuigen en nieuwe
duurzame mobiliteitsoplossingen. Arval biedt zijn zakelijke klanten
– gaande van grote internationale ondernemingen tot kleine en
middelgrote ondernemingen – zijn partners, hun medewerkers
en ook individuele klanten flexibele oplossingen om hun trajecten
naadloos en duurzaam te maken.
Eind 2022 had Arval vaste vestigingen in 30 landen met meer
dan 8.000 medewerkers en bijna 1,6 miljoen geleasede voertuigen
(+8,3%
*
tegenover eind 2021) (waaronder 296.676 geƫlektrifi-
ceerde voertuigen). Het bedrijf doet voornamelijk zaken in Europa,
waar het een leiderspositie bekleedt. Via de Element-Arval Global
Alliance, wereldleider in deze sector met meer dan drie miljoen
geleasede voertuigen in 53 landen, heeft het ook een aantal
strategische partnerships afgesloten. In 2022 deed Arval twee
overnames: BCR Fleet Management in Roemeniƫ (3.800 voer-
tuigen) en Terberg Business Lease in Nederland en Belgiƫ
(38.000 voertuigen).
In 2022 bleef de leasemaatschappij haar klanten actief ondersteu-
nen met innovatieve producten en diensten zoals Arval Connect,
een krachtige oplossing om klanten te helpen hun kosten beter te
beheersen en de energietransitie te versnellen, en Arval Adaptiv,
een innovatief flexibel autoabonnement voor particuliere klanten.
Bovendien breidde Arval zijn eerste internationale biodiversiteit-
sproject ā€˜1 Electrified Vehicle = 1 Tree’, dat het in 2021 in acht
landen had gelanceerd, uit tot de overige landen waar het actief is.
Eind december 2022 had de leasemaatschappij zo 207.995 bomen
gefinancierd.
*
Groeitempo einde 2022 vergeleken met einde 2021. Zonder de acquisities van TBLG en de operationele leasingactiviteiten van BCR in Roemeniƫ bedroeg
de organische groei +5,5% eind 2022 vergeleken met eind 2021.
BNP Paribas Leasing Solutions
BNP Paribas Leasing Solutions helpt ondernemingen en pro-
fessionals om hun activiteit uit te breiden met leasing- en
financieringsoplossingen, en diensten die aan hun behoeften
zijn aangepast.
De expertteams van BNP Paribas Leasing Solutions begeleiden:
ī‚„
Fabrikanten van professionele apparatuur en softwarele-
veranciers met complete en exclusieve oplossingen om de
verkoop van hun distributienetwerken en/of doorverkopers
te stimuleren en te ondersteunen;
ī‚„ Verdelers, concessiehouders, doorverkopers en integratoren
van professionele uitrusting met verkoopondersteunende
oplossingen en een brede waaier van financiƫle producten
en diensten om aan de behoeften van hun klanten te voldoen;
ī‚„
Ondernemingen, overheden, ambachtslieden en professionals
met oplossingen om hun investeringen te financieren.
BNP Paribas Leasing Solutions ondersteunt de spelers in de reƫle
economie door alle grote markten voor professionele uitrusting
te financieren (logistiek, landbouw, IT, medisch materieel enz.) en
door de ecologische transitie van zijn klanten te begeleiden via
de financiering van uitrustingen met positieve effecten en van de
circulaire economie.
Eind 2022 werd BNP Paribas Leasing Solutions voor de zevende
keer – een record – uitgeroepen tot ā€˜European Lessor of the Year’
door Leasing Life, het voornaamste leasingmagazine in Europa.
Van datzelfde magazine kreeg het ook de ā€˜Best Energy Transition
Financing Program of the Year’-award.
BGL BNP Paribas
De groep BNP Paribas in Luxemburg biedt een uitgebreid gamma
van financiƫle producten en diensten aan die zijn afgestemd op
de behoeften van al haar klanten in Luxemburg. Ze is bovendien
de grootste werkgever van de Luxemburgse financiƫle sector.
20
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
Activiteiten van BGL BNP Paribas
De Retail Banking-businessline van BGL BNP Paribas biedt haar
klanten (particulieren, professionele klanten en ondernemers)
een reeks producten en diensten aan op het gebied van dagelijks
bankieren tot financieringen, maar ook spaar- en beleggingspro-
ducten en bancassuranceproducten (verzekeringsbankieren). Ze
heeft een van de ruimste gamma’s retailbankingproducten in
Luxemburg, waaronder leasing voor particulieren.
BGL BNP Paribas Banque PrivƩe reikt vermogende klanten die in
Luxemburg en de Grootregio wonen alomvattende en maatwerk-
oplossingen voor financieel en vermogensbeheer aan.
Wealth Management richt zich tot een internationaal cliƫnteel,
voornamelijk bedrijfseigenaars en -families. Het ondersteunt
hen in hun specifieke behoeften met maatwerkoplossingen voor
financieel en vermogensbeheer en ook met een reeks high-end
diensten, zoals beleggingsadvies, discretionair beheer, vermo-
gensplanning en -organisatie, activadiversificatie en -financiering.
Via zijn Corporate Banking-businessline is BGL BNP Paribas dƩ
toonaangevende bankpartner in Luxemburg voor grote onderne-
mingen, de publieke en institutionele sector, sociale organisaties,
vastgoedprofessionals en start-ups. Het productaanbod is onder-
verdeeld in verschillende domeinen, zoals Financing (klassieke
en projectfinanciering, overdrachten en acquisities, vastgoed),
Trade (kredietbrieven, documentaire kredieten), Cash Management
(cashpooling, tools voor multibankkasbeheer, kaarten enz.),
Rate Risk Coverage (dekking van wisselkoers- en renterisico) en
Escrow Accounts. Als onderdeel van de groep BNP Paribas geeft
BGL BNP Paribas zijn zakelijke klanten ook toegang tot alle gespe-
cialiseerde expertise en diensten van de groep voor bedrijven.
Corporate and Institutional Banking verstrekt bedrijven en
institutionele klanten producten en diensten verbonden aan de
kapitaal- en financieringsmarkten in Luxemburg.
BGL BNP Paribas Development werd opgericht in 2021 om
Luxemburgse bedrijven te ondersteunen door er minderheids-
belangen in te verwerven. Via rechtstreekse investeringen in
niet-beursgenoteerde Luxemburgse handels-, industriƫle en
technologiebedrijven wil de bank een rol spelen in hun plannen
voor autonome en externe groei en hen ondersteunen bij
bedrijfsoverdrachten.
Türk Ekonomi Bankası A.Ş. (TEB)
BNP Paribas Fortis is in Turkije actief via TEB. Op 30 september
2022 stond TEB, qua marktaandeel voor deposito’s en leningen,
tiende op de ranglijst van depositobanken in Turkije. TEB biedt
er het volledige gamma van retailproducten en -diensten van de
groep BNP Paribas aan.
In 2022 bleef TEB zijn producten, diensten en acties diversifiƫren
en verfijnen om klantgerichte oplossingen te kunnen aanbieden.
Het breidde zijn aanbod diensten en producten ook verder uit via
zijn digitale kanalen. TEB past een methodologie toe die focust op
mensgericht ontwerp en klanttrajecten en tracht via zijn ā€˜advocacy
programmes’ klantinzichten te verkrijgen en te vertalen naar
interessante oplossingen. Belangrijk daarbij is de nauwgezette
opvolging van het klantgedrag en de klantverwervingskanalen.
Naast transactionele en relationele NPS-enquĆŖtes (Net Promoter
Score) blijft TEB via ad-hoconderzoek en communicatie met de
klanten via alle kanalen inzichten verzamelen en de klantervaring
verbeteren. In 2022 registreerde het niet minder dan 200.000 com-
municatiemomenten. In het NPS-benchmarkonderzoek, dat elk
jaar onafhankelijk wordt uitgevoerd, stond TEB voor het vijfde jaar
op rij in de top drie van zijn peergroep in Turkse retailbanking.
Eind 2022 bediende TEB Digital Channels iets minder dan
2,65 miljoen actieve onlineklanten. 87% van de persoonlijke
leningen en 66% van de termijnrekeningen werd geopend via
het CEPTETEB Digital Banking Platform. CEPTETEB legde zich
in 2022 verder toe op de ontwikkeling van het digitale kanaal:
het breidde zijn klantenbestand nog uit en introduceerde nieuwe
functies op zijn mobiele app en op het TEB FX-platform. CEPTETEB
integreert de modernste technologie en innovaties. Zo heeft het
ook een chatbotplatform, TELEPATİ genaamd, en Fon Danışmanım
(ā€˜My Fund Advisor’), een geautomatiseerde, algoritmegestuurde
portefeuillebouwer voor fondsen.
TEB besteedde speciale aandacht aan digitaal bankieren voor
ouderen. Het heeft zich hard ingespannen om de eerste keuze
voor gepensioneerden te worden en tegen eind 2022 had het
zijn bestand van gepensioneerde klanten met 147% verhoogd ten
opzichte van 2021. TEB moedigt gepensioneerden aan om steeds
meer zaken digitaal te regelen. Daartoe spitst het systeemont-
wikkelingen toe op procesvereenvoudiging, om het gebruiksgemak
voor alle gepensioneerde klanten nog te verbeteren. Het aantal
gepensioneerde CEPTETEB-klanten dat de mobiele app gebruikt,
is in de loop van het jaar gestegen tot 66%.
21
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
Eind 2021 introduceerde TEB een Currency Protected TRY Time
Deposit Account, een YUVAM
*
-rekening en een Foreign Currency/
Gold Conversion TRY Time Deposit Account. Het werd daarmee een
van de eerste banken in Turkije die dat type producten aanbiedt
via een mobiele applicatie. Om die innoverende rekeningen te
promoten, richtte TEB zich via Relationship Managers, Digital
Relationship Managers, sms, e-mail, pushmeldingen, banners
en andere digitale kanalen tot potentiƫle klanten. Tegen eind
2022 bedroeg het marktaandeel voor Currency Protected TRY
Time Deposit Accounts 2,57%, tegenover 1,39% in december 2021.
Aan retailklanten met deviezen en goudactiva stelde TEB
ā€˜Marifetli’-rekeningen voor. Dat is een dagelijkse termijnrekening
waarmee klanten het kapitaal en de rente elke dag kunnen her-
beleggen. De rekening biedt interessante welkomstrentes en de
optie om met extra rente te beleggen in een gemeenschappelijk
beleggingsfonds.
Gedurende heel 2022 bleef TEB focussen op vermogende klanten.
Het minimale vermogen werd opgetrokken tot 300.000 Turkse
lira, de digitalisering werd uitgebreid en het aanbod van
beleggingsproducten verbreed. Dat resulteerde in een grotere
klantloyaliteit en een stijging van het aantal klanten met 28% ten
opzichte van het voorgaande jaar. De privileges die via CEPTETEB
Digital Banking aan dat klantensegment worden aangeboden,
hadden een positief effect op de digitale activiteit: 80% van de
vermogende klanten maakt nu actief gebruik van de mobiele app.
TEB bleef ook inspanningen leveren om dƩ bank te worden voor
Turkse advocaten: het breidde zijn ā€˜Lawyer Package’ uit door via
pensioenbijdragen de cashflow van advocaten te verbeteren. Ook
sloot het overeenkomsten met 52 advocatenverenigingen om
juristen over heel Turkije te bereiken.
Private Banking
TEB Private Banking blies het TEB Private Banking Angel
Investment Platform nieuw leven in. Via dat platform biedt het
klanten adviesdiensten aan, waaronder alternatieve beleggings-
producten en innoverende ideeƫn. Het brengt op klantenevents
ondernemers face to face in contact met potentiƫle investeerders.
Zo kunnen ze met elkaar kennismaken en wordt nieuw potentieel
aangeboord voor businessdeals. Ook in 2022 won TEB Private
Banking verschillende internationale prestigieuze prijzen,
waaronder een eerste prijs van Euromoney in Capital Markets
Investment Advisory, voor de vierde keer de titel ā€˜Best Private
*
YUVAM: rekening in Turkse lira met een waarborg van de Centrale Bank tegen koersschommelingen waarmee niet-inwoners en hun bedrijven in het buitenland
worden om aangemoedigd om hun spaartegoeden naar Turkije te brengen.
Bank in Turkey’ op de World Finance Banking Awards, de prijs
voor ā€˜Most Innovative Private Bank’ op de International Finance
Awards (voor de vijfde keer) en die voor ā€˜Best Digital Innovator of
the Year’ op de PWM Wealth Tech Awards.
SME Banking
TEB focuste altijd al specifiek op kmo’s vanwege de belangrijke rol
die ze spelen in de economische groei van Turkije. Mede dankzij
de wereldwijde aanwezigheid en de expertise van de groep
BNP Paribas biedt TEB exclusieve financiƫle en niet-financiƫle
producten en diensten op maat aan kmo’s. Het hanteert daarbij
niet zozeer een klassieke bankaanpak maar profileert zich eerder
als adviesbank. Het biedt kmo’s een breed scala aan producten op
maat, waaronder oplossingen voor buitenlandse handel, projectfi-
nanciering en derivaten. Er is een digitaal dienstverleningsmodel
opgezet waarmee kmo-klanten dagelijkse bank-, kasbeheer- en
beleggingsverrichtingen kunnen uitvoeren via CEPTETEB İŞTE,
zonder dat ze daarvoor naar een kantoor hoeven te komen.
Daarbovenop krijgen ze advies op maat van specifiek daartoe
opgeleide relatiebeheerders. In lijn met de versnelde digitale
transformatie die plaatsvindt in de bankwereld en ook de behoef-
ten en verwachtingen van klanten verandert, richt SME Banking
zich op digitalisering, innovatie, creativiteit en optimalisatie van
bedrijfsprocessen. Het werkt met fintechs en start-ups zowel aan
projecten voor digitale transformatie die uiterste softwarecom-
petentie vereisen als aan de ontwikkeling van nieuwe financiƫle
producten en diensten.
Naast de businesslines SME en Agricultural Banking biedt TEB
ook financiƫle oplossingen voor start-ups en specifieke bancaire
benaderingen die beantwoorden aan de behoeften van plaatselijke
besturen en de goudhandel. Binnen de Municipality Banking-
aanpak reikt TEB SME Banking lokale overheden financiƫle
oplossingen aan, waaronder kredietlijnen voor projecten op het
gebied van bv. investeringen in zonne-energie, milieuvriendelijke
vervoersystemen en afvalverwerkingsinstallaties. Via de specifieke
Gold Banking-service kunnen klanten actief in de goudproductie
of -handel – onder wie juweliers, groothandelaars en exporteurs
– Gold Loans afsluiten om hun kapitaalbehoeften te financieren.
En via de Gold Deposit Account kunnen klanten die hun spaar-
tegoeden in goud wensen te beleggen het edelmetaal per gram
kopen en verkopen.
22
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
TEB Start-up Banking heeft Startup Houses opgericht in zeven
grote steden ter ondersteuning van techstart-ups. Het gaat om het
meest complete en wijdverbreide programma voor ondernemers
in Turkije. Ook steunt TEB SME Banking projecten die een positief
effect hebben op het milieu en/of de samenleving. In het kader van
duurzame financiĆ«n biedt TEB SME Banking kmo’s en gemeenten
oplossingen voor de financiering van groene projecten zoals pro-
jecten op het gebied van hernieuwbare energie, energie-efficiƫntie,
circulaire economie, afvalbeheer en renovatie die tot doel hebben
de CO
2
-uitstoot te verminderen.
Corporate Banking
Tot de diensten van TEB Corporate Banking behoren onder
meer financiering van internationale handel, gestructureerde
financiering, cashmanagement, kredietdiensten en hedging van
valuta-, rente- en grondstoffenrisico’s. TEB biedt zijn diensten
aan via centra voor buitenlandse handel waar ervaren spe-
cialisten werken, en ook via elf Corporate-kantoren, waarvan
vijf in Istanboel, die zich specifiek richten op de behoeften van
multinationals.
In een snel veranderende wereld met nieuwe technologische
ontwikkelingen, waar de verwachtingen en eisen van de klant in
sneltempo evolueren, zette TEB Corporate Banking zich in 2022
volop in om de productkwaliteit en de globale klantervaring
op het hoogste niveau te houden door te anticiperen op en te
beantwoorden aan die veranderende verwachtingen en behoeften
van de klant. In de loop van het jaar slaagde het erin om de
klanttevredenheid te maximaliseren door via zijn verkoopkanalen
tegemoet te komen aan de diverse behoeften van zijn klanten.
Maatschappelijk verantwoord ondernemen
Als vertrouwenspartner van zijn klanten engageert BNP Paribas
Fortis zich aan hun zijde voor een duurzamere en rechtvaar-
digere wereld.
Zijn aanpak op het gebied van
maatschappelijk verantwoord
ondernemen is opgebouwd rond
vier thema’s:
Transitie naar CO
2
-neutraliteit
BNP Paribas heeft de ambitie om tegen 2050 een CO
2
-neutrale
economie te financieren. In 2021 is de groep toegetreden tot
de Net-Zero Banking Alliance. Daarmee verbindt ze zich ertoe
de uitstoot van broeikasgassen als gevolg van haar krediet- en
beleggingsactiviteiten voor eigen rekening af te stemmen op de
doelstelling van het Akkoord van Parijs. In verband daarmee
publiceerde de groep een eerste analyse- en afstemmingsrapport.
Daarin zet ze haar doelstellingen uiteen voor de vermindering van
de broeikasgasuitstoot als gevolg van haar kredietactiviteiten in
drie van de sectoren met de grootste uitstoot: elektriciteitspro-
ductie, olie en gas, en de autosector. Dat is een eerste stap en
tegen 2024 volgen zeven andere sectoren.
Natuurlijk kapitaal en biodiversiteit
De achteruitgang van de biodiversiteit en het natuurlijk kapitaal
heeft gevolgen voor het milieu, de economie en de mens. Om de
biodiversiteit wereldwijd mee te helpen beschermen, verbindt
BNP Paribas zich ertoe specifieke policy’s in te voeren (met name
om de ontbossing tegen te gaan), deel te nemen aan coalities
(zoals de Taskforce for Nature-related Financial Disclosures,
die tot doel heeft wereldwijd de manier waarop bedrijven rap-
porteren over de risico’s en opportuniteiten in verband met de
natuur te harmoniseren) en acties te financieren die bijdragen
tot de bescherming van de biodiversiteit (BNP Paribas mikt
tegen 2025 op 4 miljard euro financiering aan bedrijven die dat
doel nastreven).
In Belgiƫ hebben Natuurpunt en Natagora met de steun van de
bank ook dit jaar hun natuurreservaten kunnen uitbreiden en zo
bijgedragen tot de bescherming van de biodiversiteit in Belgiƫ.
Op 16 december hebben medewerkers van de bank bovendien
10.000 bomen geplant ter gelegenheid van de 200
e
verjaardag
van de bank.
Circulaire economie
Een lineaire economie genereert afval, vervuiling en een tekort aan
grondstoffen. Om de biodiversiteit te beschermen en de klimaat-
verandering te bestrijden, moeten we dus een circulaire economie
stimuleren. Door de voorkeur te geven aan het valoriseren en
weer in bruikbare staat brengen van producten aan het einde
van de levensduur, kunnen we de afvalproductie en het verbruik
van niet-hernieuwbare hulpbronnen verminderen. BNP Paribas
Fortis is een partnership aangegaan met CO
2
Value Europe, dat
CO
2
wil gaan afvangen om het te recycleren en te gebruiken als
grondstof. Zo wordt ook koolstof circulair.
23
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
Inclusie
BNP Paribas Fortis spant zich in om ongelijkheid tegen te gaan
en een inclusieve samenleving te bevorderen waarin iedereen
zijn plaats kan vinden.
Digitale inclusie wordt steeds belangrijker om iedereen de moge-
lijkheid te geven volledig deel te nemen aan de samenleving.
Daarom lanceerde BNP Paribas Fortis eind 2020 DigitAll, het eerste
Belgische ecosysteem ter bestrijding van digitale uitsluiting waar
sociale organisaties, overheidsinstanties Ʃn bedrijven deel van
uitmaken. Begin 2022 presenteerde DigitAll MobiDig, een mobiele
toolkit met digitale hulpmiddelen. Het objectief is om sociale
organisaties makkelijker hun doelgroep te laten bereiken om die
mensen digitale vaardigheden te helpen verwerven. Met de Digital
Inclusion by Design Index, nog een tool ontwikkeld door DigitAll,
kunnen ontwikkelaars van digitale tools en diensten de mate
van digitale inclusie daarvan meten. Zo kunnen ze hun creaties
toegankelijker maken voor een publiek dat nog niet thuis is in de
digitale wereld.
Het duurzaamheidsbeleid van
BNP Paribas Fortis draait om vijf
strategische prioriteiten:
Duurzame en verantwoorde beleggingen
Het buiten de balans beheerd vermogen van beleggingen met het
ā€˜Towards Sustainability’-label bedroeg eind 2022 38,30 miljard
euro. 64,6% van de nieuwe intekeningen op beleggingsfondsen
in 2022 waren intekeningen op producten die voldoen aan de
ā€˜Towards Sustainability’-criteria.
Duurzaam vastgoed
BNP Paribas Fortis is de eerste Belgische grootbank die het Europese
EEM-label (Energy Efficient Mortgage Label) toepast. De bank biedt
aangepaste kredietvoorwaarden aan haar particuliere klanten die
kiezen voor duurzame vastgoedprojecten. De hypothecaire kredieten
met EEM-label waren eind 2022 goed voor 4,95 miljard euro.
In 2022 vertegenwoordigde het volume energieleningen (voor de
financiering van energierenovaties) 45% van de totale productie
van renovatieleningen (leningen op afbetaling).
*
Klanten van BNP Paribas Fortis SA/NV (inclusief de kredieten die AlphaCredit en Leasing Solutions aan hun klanten verleenden), bpost bank en
de Factoring-entiteiten.
**
Kredieten waarvan het tariferingsmechanisme gelinkt is aan de verbetering van ESG-prestatie-indicatoren.
De portefeuille energieleningen is op zich ook met 72%
gestegen ten opzichte van eind 2021 (van 205 miljoen naar
352 miljoen euro).
Duurzame transitie van bedrijven
De bank wil het aandeel van de kredieten die worden toegekend
aan projecten die voldoen aan de ESG-criteria (criteria op het
gebied van milieu, maatschappij en goed bestuur) aanzienlijk
verhogen. Per 31 december 2022 waren die aan klanten
van BNP Paribas Fortis
*
verstrekte ESG-kredieten goed voor
15,1 miljard euro. Dat bedrag omvat ook de kredieten die voldoen
aan de definitie ā€˜Sustainability Linked Loans’
**
.
Onder die ESG-kredieten valt ook 5,7 miljard euro voor projecten
van bedrijven op het gebied van hernieuwbare energie (51%),
recyclage, duurzaam bouwen, renovatie en zachte mobiliteit. Plus
3,5 miljard euro kredieten aan de socialprofitsector: ziekenhuizen,
scholen, universiteiten, vzw’s en sociale ondernemingen.
Om bedrijven te ondersteunen in hun transitie naar een duurzaam
bedrijfsmodel, doet de bank een beroep op een uitgebreid netwerk
van experts.
De bedrijfsklanten kunnen bij de verwezenlijking van hun duur-
zame projecten rekenen op de expertise en begeleiding van het
Sustainable Business Competence Centre (SBCC). In 2022 was het
SBCC betrokken bij 106 kredietaanvragen voor een totaalbedrag
van 470 miljoen euro aan duurzame financieringen.
Ook de netwerken Low-Carbon Transition Group en Network
of Experts in Sustainability Transitions (NEST) van de groep
BNP Paribas stellen eveneens hun expertise ter beschikking van
de bedrijfsklanten van de bank.
Binnen Retail & Private Banking maakt de entiteit Sustainable
Business Approach gebruik van een netwerk van 160 adviseurs om
de duurzaamheidsstrategie van de bank voor particuliere klanten,
ondernemers en kleine bedrijven te versterken.
Steunend op die expertise en op haar sterke internationale
aanwezigheid werkte de bank in 2022 mee aan transacties
met een duurzame component: zo was ze Bookrunner voor een
Dual Tranche Green Bond van VGP (1 miljard euro) en Joint
Global Coordinator voor een Sustainable Bond van Cofinimmo
(500 miljoen euro).
24
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
BNP Paribas Fortis wil de economie op een ethisch verantwoorde
manier ondersteunen en legde zichzelf via zijn sectorpolicy’s
strikte regels op voor financierings- en beleggingsactiviteiten in
gevoelige sectoren. Het weigert te investeren in of financieringen te
verstrekken aan bedrijven die niet voldoen aan zijn voorwaarden op
het gebied van mensenrechten en milieu. Voordat het die bedrijven
uitsluit, tracht het echter eerst met hen in dialoog te gaan om
hen ertoe aan te zetten hun praktijken te veranderen. Van de 541
transacties die het team Company Engagement en Compliance in
2022 grondig onderzocht, werden er 12 verworpen omdat ze niet
conform de sectorpolicy’s waren.
Duurzame mobiliteit
Via financierings-, leasing-, verzekerings- en bijstandsoplossingen
ondersteunt BNP Paribas Fortis particuliere klanten en ondernemin-
gen bij hun keuze voor duurzamere mobiliteit. Particuliere klanten
genieten bijvoorbeeld aangepaste kredietvoorwaarden voor de
aankoop van elektrische voertuigen. Per 31 december 2022 was
een op de drie leningen voor een nieuwe wagen bestemd voor de
aankoop van een auto met lage uitstoot. Arval, een dochteronder-
neming van BNP Paribas Fortis, biedt bedrijven operationele leasing
en consultancydiensten aan om hen te helpen alternatieve mobili-
teitsoplossingen in te voeren. Per 31 december 2022 bestond 7,05%
van de Arval-vloot in Belgiƫ uit 100% elektrische wagens en waren
die goed voor 28,4% van de bestellingen. 18,39% van de voertuigen
die in 2022 in gebruik werden genomen was 100% elektrisch.
Als gevolg van de verwerving, samen met AG, van de aandelen van
Touring nv (een transactie die midden 2023 rond moet zijn) en de
reorganisatie van het aandeelhouderschap van Optimile – waarin
de drie ondernemingen elk voor 33% aandeelhouder waren – wordt
BNP Paribas Fortis meerderheidsaandeelhouder van Optimile. Zo
zet de bank haar ambitie kracht bij om een speler in duurzame
mobiliteit te zijn. Optimile biedt softwareoplossingen voor bedrijven
die mobiliteit als dienst willen aanbieden aan hun werknemers
(ā€˜mobility as a service’), naast softwar
eoplossingen voor het
opladen van elektrische voertuigen (ā€˜charging infrastructure as
a service’).
Sociale inclusie
Sociale ondernemingen hebben als doel een oplossing te bieden
voor een specifiek maatschappelijk probleem. Ze zijn actief in de
maatwerkbedrijvensector, de circulaire economie en in domeinen
als energie-efficiƫntie en decarbonisatie. Met hun opbrengst
streven ze een positief effect op de samenleving na. Eind 2022
kregen 458 sociaal ondernemers begeleiding van de bank en
bedroegen de uitstaande kredieten aan sociale ondernemingen
128 miljoen euro. BNP Paribas Fortis zette zijn engagement kracht
bij door een participatie te nemen in het kapitaal van Trividend,
een investeringsfonds voor de sociale economie.
BNP Paribas Fortis ondersteunt inclusie in het bankwezen via
microStart, waarvan het medeoprichter is. microStart verstrekt
microkredieten en bijbehorende begeleiding aan mensen die
een eigen onderneming willen starten of uitbreiden maar geen
toegang hebben tot financiering via traditionele banken. Sinds
de start van zijn activiteit in 2011 kende microStart 55 miljoen
euro kredieten toe aan micro-ondernemers, ondersteunde het
4.890 ondernemersprojecten via 6.780 leningen en droeg het bij
aan de creatie of het behoud van meer dan 9.000 banen. In 2022
werden 555 microkredieten toegekend, voor een totaalbedrag
van 6 miljoen euro. 1.460 micro-ondernemers kregen gratis
begeleiding van de experts van microStart.
De bank voert een geƫngageerd en verantwoord beleid op
het gebied van inclusie en diversiteit. Zo ondertekende ze het
Open@Work-charter, genoemd naar het netwerk van Belgische
ondernemingen die zich engageren om een inclusieve en
LGBTQIA+-vriendelijke werkomgeving te creƫren via concrete
beleidslijnen en gerichte acties.
Het startschot voor de Diversity Weeks 2022 werd gegeven
tijdens een event van Solvay en BNP Paribas Fortis. Dat was een
gelegenheid om getuigenissen, ervaringen en best practices uit te
wisselen, ook voor de CEO’s van de twee ondernemingen, Ilham
Kadri en Max Jadot, die het woord namen in een video die die
dag werd vertoond.
Dankzij de Diversiteitsbarometer, een tool die de vooruitgang
meet van indicatoren die onder meer gelinkt zijn aan het glazen
plafond, heeft de bank specifieke actieplannen voor elk metier
ontwikkeld om de gendergelijkheid op alle niveaus van het bedrijf
te verbeteren.
BNP Paribas Fortis Foundation, die is ingebed in de Koning
Boudewijnstichting, bestrijdt sociale uitsluiting van kansarme
jongeren en kinderen. Via het ā€˜10 Kampioenen’-programma krijgen
elk jaar 10 vzw’s 50.000 euro steun gespreid over twee jaar.
In 2022 zag een nieuw liefdadigheidsfonds het licht onder de naam
ā€˜Impact Together’. Dat fonds wil bijdragen tot een duurzamere en
meer verantwoorde wereld door te werken rond drie thema’s:
structurele versterking van lokale organisaties, ondersteuning
van projecten van sociale en/of milieuorganisaties via gerichte
financiƫle hulp en noodhulp in crisissituaties.
25
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
Een deel van de vergoedingen die de bank ontving voor beleg-
gingen in duurzame en verantwoorde beleggingsfondsen schonk
ze in 2022 aan liefdadigheidsorganisaties: Natuurpunt/Natagora,
het Rode Kruis/Croix-Rouge, Stichting tegen Kanker/Fondation
contre le Cancer en microStart. In totaal ging het om een bedrag
van 538.170 euro.
De medewerkers van de bank zijn de slachtoffers van de oorlog
in OekraĆÆne te hulp geschoten. Mede dankzij hun massale bij-
dragen aan het Rescue & Recover Fund, de verdubbeling daarvan
door dat fonds en extra steun van 500.000 euro van Private
Banking aan de Koning Boudewijnstichting werd maar liefst
656.556 euro geschonken.
De #ourjob2-campagne nodigt medewerkers uit om concreet
de handen uit de mouwen te steken voor de samenleving en
het milieu. Hun engagement werd kracht bijgezet met het
1MillionHours2Help-programma voor vrijwilligerswerk van de
groep BNP Paribas, dat elke medewerker de mogelijkheid biedt
een halve werkdag aan vrijwilligerswerk te doen. In 2022 namen
9.785 medewerkers deel aan de #ourjob2-campagne. 7.355 van
hen deden 29.305 uur vrijwilligerswerk. Per deelname aan een
activiteit plant de bank – via de organisatie WeForest – een boom
in een bos in Zambia dat opnieuw beplant wordt. In totaal werden
sinds 2017 meer dan 125.874 bomen geplant (inclusief initiatieven
van andere afdelingen van de bank). En voor elke deelname aan
het 1MillionHours2Help-programma financiert de bank sinds
2022 bovendien de herstelling van een vierkante meter natuur
via Natuurpunt of Natagora. Voor het afgelopen jaar komt dat
op 7.355 m
2
, waaraan we nog 657 m
2
moeten toevoegen voor de
inschrijvingen op het nieuwe #ourjob2-vrijwilligerswerkplatform.
Eind april markeerde de Positive Impact Day de start van de
feestelijkheden voor de 200
e
verjaardag van de bank. Bij die gele-
genheid namen meer dan 6.700 medewerkers deel aan 390 lokale,
op duurzaamheid gerichte activiteiten.
Behalve op die vijf strategische prioriteiten legt BNP Paribas Fortis
zich toe op de verkleining van zijn ecologische voetafdruk.
Het nieuwe hoofdkantoor in hartje Brussel werd in 2021 in gebruik
genomen en wil een voorbeeld zijn op milieuvlak. De certificerings-
procedure voor de BREEAM Excellent-score (Building Research
Establishment Environmental Assessment Method) loopt. Ook
ontving het gebouw een MIPIM Award in de categorie ā€˜Best Office
and Business Development’. Het is zeven keer energiezuiniger
dan het oude gebouw en heeft een groendak van 5.500 vierkante
meter en zonnepanelen. Het beschikt over een parking met heel
wat laadpalen voor elektrische auto’s en plaats voor maar liefst
330 fietsen.
Steeds meer medewerkers kiezen voor een plug-inhybride of
100% elektrische wagen. Eind 2022 bestond de vloot van bij Arval
voor personeelsleden geleasete voertuigen voor bijna 30% uit geƫ-
lektrificeerde wagens (100% elektrische auto’s en plug-inhybrides).
Op dezelfde datum waren de meeste van de al bestelde maar nog
niet geleverde voertuigen, geƫlektrificeerde voertuigen; in totaal
ging het om 79,5% van alle autobestellingen.
Sinds 2015 gebruikt de bank 100% groene stroom in al haar gebou-
wen, ook in de kantoren en de regionale zetels. Sinds 2012 heeft
ze haar CO
2
-uitstoot met 68% verlaagd en haar papierverbruik met
80%. 99,5% van het gebruikte papier is FSC- of PEFC-gecertificeerd
papier of gerecycleerd papier.
Bijkomende informatie
BNP Paribas Fortis publiceert uitgebreide en bijgewerkte informa-
tie over maatschappelijk verantwoord ondernemen van de bank op
haar bedrijfswebsite (https://www.bnpparibasfortis.com/our-com-
mitment) samen met de publicatie van een jaarlijks verslag over
maatschappelijk verantwoord ondernemen sinds 2015.
BNP Paribas Fortis draagt bij tot de strategische initiatieven van
de BNP Paribas Groep. Meer informatie is beschikbaar in hoofdstuk
7 van het universele registratiedocument van de BNP Paribas
Groep (’Informatie over de economische, sociale, burgerlijke en
ecologische verantwoordelijkheid van BNP Paribas’), in haar
rapport ā€˜Task Force on Climate Disclosure (TCFD)’ en op haar
bedrijfswebsite.
26
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
Veranderingen in de consolidatiekring
Informatie over de veranderingen in de consolidatiekring
wordt verstrekt in toelichting 7.b ā€˜Bedrijfscombinaties en
andere veranderingen in de consolidatiekring’ en toelichting 7.j
ā€˜Consolidatiekring’.
Kredietrating van BNP Paribas Fortis per 10/02/2023
Lange-termijn
rating
Vooruitzicht
Korte-termijn
rating
Standard & Poor’s A+
Stabiel
outlook
A-1
Moody’s A2
Stabiel
outlook
P-1
Fitch Ratings AA-
Stabiel
outlook
F1+
De tabel hierboven toont de belangrijkste kredietratings en
vooruitzichten van BNP Paribas op 10 februari 2023.
Elke rating weerspiegelt de mening van het ratingbureau specifiek
op het moment dat de rating werd uitgevaardigd. Verdere uitleg
over de betekenis van deze ratings kan verkregen worden bij het
desbetreffende ratingbureau.
Toekomstgerichte uitspraken
Het dient opgemerkt dat elke uitspraak over toekomstverwach-
tingen en andere toekomstgerichte elementen gebaseerd is op
de huidige inzichten en veronderstellingen van het bedrijf en een
zekere mate van risico en onzekerheid inhouden, vooral gezien
de huidige algemene economische en marktomstandigheden.
27
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
Toelichting bij de evolutie van de resultatenrekening
BNP Paribas Fortis realiseert een nettoresultaat toewijsbaar aan
de aandeelhouders van 3.161 miljoen euro in 2022, vergeleken
met 2.593 miljoen euro in 2021, een stijging van 568 miljoen
euro of 22%.
Gelieve ermee rekening te houden dat de commentaren in dit
hoofdstuk verwijzen naar de financiƫle staten en bijhorende
toelichting. Voor een meer business georiƫnteerde analyse is het
persbericht van BNP Paribas Fortis beschikbaar op de website
van de bank. Deze analyse spitst zich toe op de onderliggende
evolutie, met identificatie van veranderingen in de consolidatie-
kring (overname, verkoop en overdracht van activiteiten), impact
van wisselkoersevoluties en eenmalige elementen. Als we deze
effecten uitsluiten, vertoont BNP Paribas Fortis een onderliggende
stijging van het nettoresultaat voor de aandeelhouders met 19%
in vergelijking met 2021.
Het bedrijfsresultaat bedraagt 4.242 miljoen euro in 2022, een
stijging van 766 miljoen euro of 22% vergeleken met 3.476 miljoen
euro in 2021. De stijging is het gevolg van hogere opbrengsten
voor 1.230 miljoen euro of 15%, een toename van de kosten ten
belope van (495) miljoen euro of 11% en een daling in de risico-
kosten voor 31 miljoen euro of (9%).
Niet-operationele bestanddelen (het aandeel in het nettoresultaat
van ondernemingen waarop de vermogensmutatiemethode wordt
toegepast, de nettowinsten/verliezen op overige vaste activa en
de goodwill) stijgen met 256 miljoen euro, terwijl de vennoot-
schapsbelasting toeneemt met (458) euro miljoen.
De vergelijking tussen de jaren 2022 en 2021 wordt beĆÆnvloed
door de volgende elementen:
ī‚„
de gezondheidscrisis (in 2021), de invasie van OekraĆÆne (in
2022) en de hogere inflatie in de Belgische, Europese en
wereldeconomie;
ī‚„
enkele wijzigingen in de consolidatiekring, en meer in
het bijzonder de volledige integratie van bpost bank per
1 januari 2022.
ī‚„
wisselkoersschommelingen, en vooral de verdere depreciatie
van de Turkse lira ten opzichte van de euro (van gemid-
deld 10,49 EUR/TRY in 2021 naar gemiddeld 20,02 EUR/
TRY in 2022).
ī‚„
De toepassing van IAS 29 ā€˜FinanciĆ«le informatie in hyper infla-
tionistische economieĆ«n’ in Turkije, ingaand op 1 januari 2022
Op basis van de segment informatie worden 45% van de inkomsten
gegenereerd door bankactiviteiten in Belgiƫ, 38% door gespeci-
aliseerde activiteiten bestaand uit Arval, Leasing Solutions en
Personal Finance (AlphaCredit in Belgiƫ), 7% door bankactiviteiten
in Luxemburg en 10% door bankactiviteiten in Turkije.
De netto-rentebaten bedragen 4.866 miljoen euro in 2022, een
stijging met 172 miljoen euro of 4% in vergelijking met 2021.
Exclusief de impact van de veranderingen in de consolidatie-
kring (161 miljoen euro) en het wisselkoerseffect van de Turkse
Lira ((295) miljoen euro), stijgen de netto rentebaten met
306 miljoen euro.
In Belgiƫ stijgen de netto-rentebaten, ondersteund door de norma-
lisering van de interestvoeten en de groei van de klantenleningen
en deposito’s. In de andere banking activiteiten verhogen de
netto rentebaten door de normalisering van de interestvoeten,
en dalen ze in Turkije door de ontwaarding van de Turkse Lira.
In de gespecialiseerde businesses, is de algemene daling van de
netto rentebaten vooral gedreven door de netto rentekosten van
Arval, terwijl de netto rentebaten stijgen bij Leasing Solutions en
stabiel blijven bij Personal Finance.
De netto-inkomsten uit commissies bedragen 1.410 euro miljoen
in 2022, een stijging met 15 miljoen euro of 1% in vergelijking met
2021. Exclusief de impact van de veranderingen in de consolida-
tiekring (8 miljoen euro) en het wisselkoerseffect van de Turkse
lira ((52) miljoen euro), stijgen de netto-inkomsten uit commissies
met 59 miljoen euro.
In Belgiƫ is de stijging van netto-inkomsten uit commissies vooral
te danken aan banking fees maar gedeeltelijk gecompenseerd
door een daling van de financiƫle commissies. Voor de andere
activiteiten stijgen de netto-inkomsten uit commissies eveneens
voornamelijk ondersteund door de bankactiviteiten in Luxemburg,
met ook een kleine stijging in Turkije desondanks de belangrijke
afwaardering van de Turkse lira.
De nettoresultaten op financiƫle instrumenten gewaardeerd aan
reƫle waarde met waardeveranderingen via de resultatenreke-
ning bedragen 413 miljoen euro, een stijging van 217 miljoen
euro in vergelijking met 2021. Exclusief de impact van het
wisselkoerseffect van de Turkse lira (76 miljoen euro), stijgen
de nettoresultaten op financiƫle instrumenten gewaardeerd aan
reƫle waarde met waardeveranderingen via de resultatenrekening
met 141 miljoen euro.
28
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
Deze verhoging is voornamelijk toe te schrijven aan de bankac-
tiviteiten in Turkije, waar klanten bediend worden in een context
van sterke volatiliteit van wisselkoersen en rentevoeten.
De nettoresultaten van financiƫle instrumenten aan reƫle waarde
met waardeveranderingen in het eigen vermogen bedragen
40 miljoen euro in 2022, een toename met 3 miljoen euro in
vergelijking met 2021.
Het resultaat voor 2022 wordt in Belgiƫ gekenmerkt door hogere
kapitaalwinsten dan in 2021, hoofdzakelijk op de verkoop van
vastrentende effecten, en gedeeltelijk gecompenseerd door lagere
kapitaalwinsten in Luxemburg en Turkije.
De nettoresultaten uit de afboeking van financiƫle activa aan
geamortiseerde kostprijs bedroegen (2) miljoen euro in 2022
vergeleken met 2 miljoen euro in 2021.
De nettoresultaten uit verzekeringsactiviteiten bedragen
71 miljoen euro in 2022, vergeleken met 80 miljoen euro in 2021.
De netto-baten uit overige activiteiten bedragen 2.844 euro
miljoen in 2022, een stijging met 836 miljoen euro of 42% in
vergelijking met 2021.
De belangrijkste bijdrage wordt weer geleverd door Arval dat
een zeer goed resultaat realiseert dankzij de aanhoudende groei
van de gefinancierde vloot en de nog steeds hoge prijzen van
tweedehands wagens.
De personeelskosten en kosten van personeelsvoordelen bedra-
gen (2.591) miljoen euro in 2022, een stijging van (189) miljoen
euro in vergelijking met 2021. Exclusief de impact van de ver-
anderingen in de consolidatiekring ((34) miljoen euro) en het
wisselkoerseffect van de Turkse lira (94 miljoen euro), is er een
toename van (249) miljoen euro.
In Belgiƫ zijn de personeelskosten hoger door de impact van de
inflatie maar getemperd door een lager aantal VTE’s. Buiten BelgiĆ«
is er in Luxemburg een beperkte toename van de personeelskosten
met minder VTE’s dan in 2021 zodat de impact van de inflatie
afzwakt, en een sterke stijging in Turkije vooral door de hyperinfla-
tie. Bij de gespecialiseerde activiteiten stijgen de personeelskosten
vooral ter ondersteuning van de groei van de activiteiten met in
sommige landen een hoger impact van de inflatie.
De overige bedrijfskosten bedragen (2.084) miljoen euro in
2022, een stijging van (270) miljoen euro in vergelijking met
2021. Exclusief de impact van de veranderingen in de conso-
lidatiekring ((91) miljoen euro) en het wisselkoerseffect van de
Turkse lira (59 miljoen euro), stegen de overige bedrijfskosten
met (238) miljoen euro.
In Belgiƫ stijgen de overige bedrijfskosten voornamelijk door de
banktaksen, die van (316) miljoen euro naar (402) miljoen euro
in 2022 evolueren.
In de andere activiteiten is er eveneens een algemene stijging van
de overige kosten die onder andere te wijten is aan de negatieve
impact van de inflatie, vooral in Turkije. Daarnaast is de stijging te
verklaren door de groei van de andere activiteiten en de stijgende
banktaksen in Luxemburg.
De afschrijvingslasten bedragen (397) miljoen euro in 2022,
versus (361) miljoen euro vorig jaar, een stijging van (36) miljoen
euro. Deze stijging situeert zich vooral in Belgiƫ en bij Arval.
De risicokost bedraagt (328) miljoen euro in 2022, een daling
van 31 miljoen euro in vergelijking met 2021. Exclusief de ver-
anderingen in de consolidatiekring ((33) miljoen euro) en het
wisselkoerseffect van de Turkse lira (31 miljoen euro), is er een
netto afname van 33 miljoen euro.
In Belgiƫ is de risicokost voornamelijk gedaald door lagere voorzie-
ningen voor niet performante vorderingen, een positieve evolutie
in vergelijking met vorig jaar die gedeeltelijk gecompenseerd
wordt door een belangrijke verhoging van de voorzieningen voor
performante vorderingen die de verslechtering van de macro-eco-
nomische omgeving weerspiegelt, onder andere verbonden aan
de invasie van OekraĆÆne, de hogere inflatie en de sterke stijging
van de rentevoeten.
In de andere activiteiten is er, desondanks de verslechtering
van de macro-economische omgeving,, een beperkte daling
van de risicokost dankzij een daling van de voorzieningen voor
performante vorderingen die gecompenseerd wordt door meer
voorzieningen voor niet performante vorderingen hoofdzakelijk
in Turkije, desondanks de belangrijke ontwaarding van de Turkse
Lira en bij Leasing Solutions en Arval.
Het aandeel in het nettoresultaat van ondernemingen waarop
vermogensmutatie wordt toegepast bedroeg 292 miljoen euro in
2022, tegenover 322 miljoen euro in 2021.
De daling van de bijdrage van ondernemingen waarop vermo-
gensmutatie wordt toegepast is hoofdzakelijk te wijten aan de
deelneming in BNP Paribas Asset Management, die beĆÆnvloedt
wordt door de marktperformantie in 2022 en door een uit-
zonderlijke meerwaarde in 2021 en door de verandering van
consolidatiemethode, van vermogensmutatie naar volledige
integratie, van bpost bank in 2022.
De nettowinsten op overige vaste activa en goodwill bedroegen
301 miljoen euro in 2022 versus 15 miljoen euro in 2021.
Deze toename weerspiegelt voornamelijk de positieve impact van
245 miljoen euro negatieve goodwill voor bpost bank ten gevolge
van de verandering in consolidatie methode.
29
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
Volgens IAS 29 met betrekking tot de hyperinflatie in Turkije bevat
de lijn Resultaten op netto monetaire situatie die gerapporteerd
worden in de Winsten of verliezen op overige vaste activa, voor-
namelijk het effect van de evolutie van de consumptieprijzen
index in Turkije op de waardering van monetaire en niet mone-
taire activa en passiva ((400) miljoen euro) alsook de verworven
opbrengsten op de door Turk Ekonomi Bankasi AS aangehouden
Turkse overheidsobligatieportefeuille die aan de inflatie gekoppeld
is (431 miljoen euro, overgeboekt van de netto rente marge).
De vennootschapsbelasting bedroeg in 2022 (1.210) miljoen
euro vergeleken met (752) miljoen euro in 2021, een stijging van
(458) miljoen euro. Exclusief het aandeel in het nettoresultaat
van ondernemingen waarop de vermogensmutatiemethode wordt
toegepast (gerapporteerd na aftrek van winstbelastingen) en
het negatieve goodwill voor bpost bank, bedraagt het effectief
vennootschapsbelastingtarief 28% in 2022 (22% in 2021).
Het
nettoresultaat
toewijsbaar aan de minderheidsbelangen
bedroeg 464 miljoen euro in 2022, vergeleken met 468 miljoen
euro in 2021.
Toelichting bij de evolutie van de balans
Het balanstotaal van BNP Paribas Fortis bedraagt op 31 december
2022 350,4 miljard euro, een stijging met 8,7 miljard euro of 3% in
vergelijking met 341,6 miljard euro op 31 december 2021.
Op basis van de segmentinformatie dragen de bankactiviteiten in
Belgiƫ voor 65% bij aan de activa, andere thuismarkten voor 21%,
de bankactiviteiten in Luxemburg voor 9%, de bankactiviteiten in
Turkije voor 4% en de andere segmenten voor 1%.
Activa
Geldmiddelen en tegoeden bij centrale banken bedragen
39,0 miljard euro, een daling met (22,3) miljard euro in vergelij-
king met 31 december 2021. Deze daling is voornamelijk toe te
wijzen in Belgiƫ aan de gedeeltelijke terugbetaling van TLTRO III
(Targeted Longer-Term Refinancing Operations / doelgerichte lange
termijn herfinancieringsoperaties) met als gevolg een daling van
de surplus tegoeden bij de Nationale Bank van Belgiƫ.
Financiƫle instrumenten tegen reƫle waarde met waardeveran-
deringen in de resultatenrekening bedragen 12,3 miljard euro,
een daling met (1,3) miljard euro ten opzichte van vorig jaar.
Deze daling is te verklaren door de een daling van het aantal
retrocessie overeenkomsten voor (1,7) miljard euro die gedeeltelijk
gecompenseerd wordt door de stijging van 0,3 miljard euro in
ā€˜Afgeleide financiĆ«le instrumenten’ die voornamelijk veroorzaakt
wordt door de stijging van de rentecurve die op symmetrische
wijze zowel de reƫle waarde van afgeleide financiƫle instrumenten
op de actief- en passiefzijde beĆÆnvloedde.
Financiƫle afdekkingderivaten stijgen met 4,5 miljard euro en
bedragen 6,5 miljard euro op de actiefzijde, dit weerspiegelt de
evolutie van de stijging van de rentecurve, terwijl op de passief-
zijde ook een stijging van 6,5 miljard euro plaatsvindt. Dit gebeurt
hoofdzakelijk in Belgiƫ en in Luxemburg
Financiƫle activa tegen reƫle waarde met waardeveranderin-
gen in het eigen vermogen dalen met (2,0) miljard euro naar
5,9 miljard euro ten gevolge van de aankoop en terugbetalingen
van staatsobligaties, hoofdzakelijk in Belgiƫ.
Financiƫle activa tegen geamortiseerde kostprijs bedragen
241,2 miljard euro op 31 december 2022, een toename van
27,9 miljard euro in vergelijking met 213,2 miljard euro op
31 december 2021.
De ā€˜Leningen en vorderingen aan klanten’ bedragen 216,8 miljard
euro, een stijging met 22,7 miljard euro, vooral gerelateerd aan de
toename van hypotheek- en termijnleningen en factoringkredieten
verstrekt door BNP Paribas Fortis alsook aan de globale integratie
van bpost bank ten gevolge van de aankoop van de resterende 50%
van de aandelen door Bpost aangehouden. Leningen en vorderin-
gen aan klanten nemen ook sterk toe in de andere activiteiten.
De ā€˜Leningen en vorderingen op kredietinstellingen’ stijgen even-
eens met 3,8 miljard euro in Belgiƫ en bij Arval.
De ā€˜Schuldbewijzen tegen geamortiseerde kostprijs’ stijgen met
1,4 miljard euro, voornamelijk in Belgiƫ door de globale integratie
van bpost bank.
Het herwaarderingsverschil van rente-afgedekte portefeuilles
bedraagt (0.9) miljard euro tegenover 1.8 miljard euro per
31 december 2021. Deze evolutie is in grote mate te wijten aan
de stijging van de rentevoeten in 2022 in Belgiƫ.
Actuele en uitgestelde belastingen bedragen 1,2 miljard euro
per eind december 2022, een daling met (0,1) miljard euro in
vergelijking met 1,3 miljard euro op 31 december 2021.
30
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
Overlopende rekeningen en overige activa bedroegen 11,5 miljard
euro per eind december 2022, een stijging met 2,3 miljard euro
in vergelijking met 9,2 miljard euro op 31 december 2021. De
stijging van marge stortingen in Belgiƫ verklaart deze evolutie
grotendeels.
Deelnemingen in ondernemingen waarop de vermogens-
mutatie wordt toegepast bedragen 2,6 miljard euro een daling
met (1,2) miljard euro in vergelijking met 3,8 miljard euro op
31 december 2021. De daling is te wijten aan schommelingen in
activa en passiva geboekt via waardeveranderingen in het eigen
vermogen in een ongunstig marktklimaat en stijgende rentevoeten.
Materiƫle en immateriƫle vaste activa en vastgoedbeleggingen
bedragen 29,6 miljard euro op 31 december 2022, een stijging
met 3,4 miljard euro in vergelijking met 26,1 miljard euro op
31 december 2021. Deze stijging was te danken aan de groei van
de gefinancierde vloot bij Arval.
Verplichtingen en eigen vermogen
Deposito’s van centrale banken bedroegen 2,4 miljard euro, een
stijging met 1,9 miljard euro in vergelijking met 0,4 miljard euro
op 31 december 2021, voornamelijk in Belgiƫ.
Financiƫle instrumenten tegen reƫle waarde met waardeveran-
deringen in de resultatenrekening daalden met (3,9) miljard euro
tot 18,5 miljard euro op 31 december 2022 in vergelijking met
22,4 miljard euro op 31 december 2021. De afname is hoofzakelijk
te wijten aan de retrocessie overeenkomsten in Belgiƫ.
Financiƫle verplichtingen tegen geamortiseerde kostprijs
bedragen 277,5 miljard euro op 31 december 2022, een stijging
met 6,7 miljard euro in vergelijking met 270,8 miljard euro op
31 december 2021.
ā€˜Schulden aan klanten’ bedragen 212.7 miljard euro en stijgen
met 13,7 miljard euro, dit is voornamelijk toe te schrijven aan de
globale integratie van bpost bank in Belgiƫ (10,9 miljard euro),
gedragen door de zicht- en termijnrekeningen. Buiten Belgiƫ
was er een stijging in Luxemburg (1,2 miljard euro) en in Turkije
(1,4 miljard euro) gedragen door de termijnrekeningen.
ā€˜Schulden aan kredietinstellingen’ dalen met (10,3) miljard euro,
vooral in Belgiƫ ondermeer door de terugbetaling van (10) miljard
euro TLTRO III (Targeted Longer-Term Refinancing Operations) en
gedeeltelijk gecompenseerd door een stijging bij Arval.
ā€˜Schuldbewijzen’ stijgen met 3,4 miljard euro ten gevolge van de
uitgifte van schuldbewijzen bij Arval.
De ā€˜Achtergestelde schulden’ wijzigen niet en bedragen 2,3 miljard
euro, hetzelfde bedrag als per 31 december 2021.
Het herwaarderingsverschil van rente-afgedekte portefeuilles
bedraagt (5,2) miljard euro tegenover 0,5 miljard euro per
31 december 2021. Deze evolutie is te wijten aan de stijging van
de rentevoeten in 2022, vooral in Belgiƫ en Luxemburg.
De actuele en uitgestelde belastingen bedragen 1,1 miljard
euro per 31 december 2022, een stijging van 0,3 miljard euro in
vergelijking met 0,8 miljard euro per 31 december 2021
Overlopende rekeningen en overige verplichtingen bedragen
11,4 miljard euro per 31 december 2022 en stijgen met 3,4 miljard
euro van 8,0 miljard euro op 31 december 2021. Een stijging
van 1,5 miljard euro is te wijten aan een verhoging van marge
stortingen in Belgiƫ.
Voorzieningen voor risico’s en kosten bedragen 3,8 miljard euro,
een lichte afname van (0,4) miljard euro tegenover 4,2 miljard
euro per 31 december 2021.
H
et eigen vermogen bedraagt op 31 december 2022 25,4 miljard
euro, een daling van (0,5) miljard euro in vergelijking met
25,9 miljard euro op 31 december 2021. Totaal kapitaal, ingehouden
winsten en resultaat van de periode worden vooral beĆÆnvloed door
het nettoresultaat toe te rekenen aan aandeelhouders voor het
jaar 2022 (3,2 miljard euro) door de uitkering van dividenden in de
loop van 2022 ((2,6) miljard euro) en door de negatieve evolutie
van (1,2) miljard euro variaties in de activa en passiva geboekt via
waardeveranderingen in het eigen vermogen vooral te wijten aan
de ongunstige marktomstandigheden en de stijgende rentevoeten.
Per 1 januari 2022 heeft de eerste toepassing van IAS 29 een
stijging van het eigen vermogen met 170 miljoen euro tot gevolg
gehad, waarvan 222 miljoen euro in ā€˜Wijzigingen in de activa en
passiva geboekt via waardeveranderingen in het eigen vermogen’
– wisselkoersverschillen’.
Minderheidsbelangen blijven stabiel op 5,7 miljard euro
op 31 december 2022 tegenover 5,3 miljard euro per
31 december 2021.
31
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
Liquiditeit en solvabiliteit
De liquiditeit van BNP Paribas Fortis bleef sterk met
klantendeposito’s voor 213 miljard euro en leningen
aan klanten voor 217 miljard euro.
De klantendeposito’s bestaan uit schulden aan
klanten exclusief terugkoopovereenkomsten.
De leningen aan klanten zijn leningen aan en
vorderingen op klanten exclusief ā€˜effecten geclas-
sificeerd als leningen en vorderingen’ en
terugkoopovereenkomsten.
De solvabiliteit van BNP Paribas Fortis bleef ruim
boven de wettelijke minima. Op 31 december 2022
bedroeg de afgebouwde Basel III Common Tier 1
kapitaalratio (CET1 ratio) van BNP Paribas Fortis
17,2%. Het totaal van de naar risico gewogen activa
bedroeg 122,5 miljard euro op 31 december 2022
waarvan 100,4 miljard euro verbonden is aan het
kredietrisico, 1,4 miljard euro aan het marktrisico en
7,9 miljard euro aan het operationeel risico, terwijl
het tegenpartijrisico, effectiserings- en aandelenri-
sico respectievelijk 1,0 miljard euro, 0,7 miljard euro
en 11,1 miljard euro bedroegen.
ī€ŸVoornaamste risico’s en onzekerheden
De activiteiten van BNP Paribas Fortis zijn bloot-
gesteld aan een aantal risico’s zoals kredietrisico,
marktrisico, liquiditeitsrisico en operationeel risico.
Om ervoor te zorgen dat deze risico’s geĆÆdentificeerd
en naar behoren beheerd en gecontrolleerd worden,
past de bank een aantal interne controleprocedures
toe en gebruikt ze een hele reeks risico-indicatoren,
die nader worden beschreven in het hoofdstuk
ā€˜Risicobeheer en kapitaalvereisten’ van de gecon-
solideerde jaarrekening van BNP Paribas Fortis 2022
en in het afzonderlijke document ā€˜Pillar 3 disclosure’
2022 van BNP Paribas Fortis.
BNP Paribas Fortis is als verweerder betrokken bij
verscheidene claims, geschillen en rechtszaken in
Belgiƫ en in enkele rechtsgebieden in het buitenland,
die zijn ontstaan tijdens de gewone bedrijfsvoering
van de bankactiviteit. Dit wordt nader beschreven
in toelichting 7.a ā€˜Voorwaardelijke verplichtingen:
juridische geschillen en arbitrage’’ van de geconso-
lideerde jaarrekening van BNP Paribas Fortis 2022.
32
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
BERICHT VAN DE RAAD VAN BESTUUR
De Raad van Bestuur van BNP Paribas Fortis is verantwoordelijk voor het opstellen van de geconsolideerde
jaarrekening van BNP Paribas Fortis per 31 december 2022 in overeenstemming met de International
Financial Reporting Standards (IFRS) zoals aanvaard binnen de Europese Unie en de niet-geconsolideerde
jaarrekening van BNP Paribas Fortis per 31 december 2022 in overeenstemming met de regels vastgelegd
in het Koninklijk Besluit van 23 september 1992 op de jaarrekening van de kredietinstellingen .
De Raad van Bestuur heeft op 9 maart 2023 de geconsolideerde en niet-geconsolideerde jaarrekening van
BNP Paribas Fortis beoordeeld en goedgekeurd voor publicatie.
De Raad van Bestuur van BNP Paribas Fortis verklaart dat, naar zijn beste weten, de geconsolideerde
jaarrekening van BNP Paribas Fortis en de niet-geconsolideerde jaarrekening van BNP Paribas Fortis een
getrouw en juist beeld geven van de activa, verplichtingen, financiƫle positie en resultatenrekening van
BNP Paribas Fortis en de in de consolidatie opgenomen verbintenissen, en dat de informatie die in deze
jaarrekening is opgenomen geen tekortkomingen bevat die het noodzakelijk maken om significant de
reikwijdte van enige verklaring aan te passen.
De Raad van Bestuur van BNP Paribas Fortis verklaart eveneens dat, naar zijn beste weten, het verslag
van de Raad van Bestuur een juist beeld geeft van de ontwikkeling, resultaten en positie van BNP Paribas
Fortis en van de verbintenissen die in de consolidatie zijn opgenomen, samen met een beschrijving van de
belangrijkste risico’s en onzekerheden waarmee zij wordt geconfronteerd.
De geconsolideerde jaarrekening van BNP Paribas Fortis en de niet-geconsolideerde jaarrekening van
BNP Paribas Fortis per 31 december 2022 zullen ter informatie en goedkeuring worden voorgelegd aan de
Algemene Vergadering van Aandeelhouders op 20 april 2023.
Brussel, 9 maart 2023
De Raad van Bestuur van BNP Paribas Fortis
33
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
VERKLARING INZAKE CORPORATE GOVERNANCE
BNP Paribas Fortis past de ā€˜Belgische Corporate Governance Code 2020’ (hierna de ā€˜ Code ’) toe.
De Code is te raadplegen op https://www.corporategovernancecommittee.be/nl.
1. Naleving van de Code
BNP Paribas Fortis meent te voldoen aan de meeste beginselen
van de Code. De belangrijkste afwijking heeft betrekking op
Principe 8 van de Code ā€œDe vennootschap draagt zorg voor een
gelijke behandeling van alle aandeelhouders en eerbiedigt hun
rechten.ā€ De reden waarom BNP Paribas Fortis niet alle bepalingen
van Principe 8 van de Code volledig naleeft, is gerelateerd aan
het aandeelhouderschap van BNP Paribas Fortis, meer bepaald
aan het feit dat BNP Paribas SA, een naamloze vennootschap
gevestigd in Parijs (75009, Frankrijk), Boulevard des Italiens 16,
en geregistreerd onder nummer 662.042.449 RCS Paris, 99,94%
van de aandelen van BNP Paribas Fortis bezit. De resterende 0,06%
van de aandelen zijn in handen van minderheidsaandeelhouders.
Desondanks communiceert BNP Paribas Fortis voortdurend met
haar diverse stakeholders via de website en andere media en ant-
woordt actief op de vragen van haar minderheidsaandeelhouders
tijdens de algemene vergaderingen van aandeelhouders.
Het Corporate Governance Charter van BNP Paribas Fortis is
beschikbaar op haar website.
BNP Paribas SA zelf is een op Euronext genoteerd bedrijf. Dit
impliceert dat BNP Paribas Fortis, haar bestuurders en personeel,
bepaalde wettelijke bepalingen aangaande de bekendmaking van
gevoelige informatie aan de markt, in acht moeten nemen. De
Raad van Bestuur van BNP Paribas Fortis is evenwel vastbesloten
de belangen van alle aandeelhouders van BNP Paribas Fortis
ten allen tijde te beschermen en zal hen de nodige informatie
en voorzieningen verschaffen om hun rechten uit te oefenen, in
overeenstemming met het Wetboek van vennootschappen en
verenigingen.
BNP Paribas Fortis heeft geen transparantieverklaringen ontvan-
gen in de zin van de Wet van 2 mei 2007 over de bekendmaking
van belangrijke deelnemingen.
2. Bestuursorganen
Raad van Bestuur
Rol en verantwoordelijkheden
In het algemeen is de Raad van Bestuur verantwoordelijk voor
BNP Paribas Fortis en dit overeenkomstig de toepasselijke wet-
geving. Meer specifiek, en conform artikel 23 van de Wet van
25 april 2014 op het wettelijke statuut van en het toezicht op
kredietinstellingen en beursvennootschappen (de ā€˜Bankwet’),
bepaalt en controleert de Raad van Bestuur onder andere:
ī‚„ de strategie en doelstellingen van BNP Paribas Fortis;
ī‚„ het risicobeleid (inclusief de risicotolerantie)
van BNP Paribas Fortis;
ī‚„
de organisatie van BNP Paribas Fortis voor het verlenen
of verrichten van beleggingsdiensten en-activiteiten;
ī‚„ het integriteitsbeleid;
ī‚„ het BNP Paribas Fortis Intern Governance Memorandum en
Corporate Governance Charter, evenals het Beleid inzake de
geschiktheidsbeoordeling.
Criteria inzake grootte en lidmaatschap
De Raad van Bestuur van BNP Paribas Fortis bestaat uit niet
minder dan vijf (5) en niet meer dan vijfendertig (35) bestuurders
(rechtspersonen kunnen geen lid zijn van de Raad van Bestuur).
Bestuurders worden benoemd voor ƩƩn (1) of meerdere her-
nieuwbare termijnen, waarbij elke termijn niet meer dan vier (4)
volledige boekjaren van BNP Paribas Fortis telt.
De samenstelling van de Raad van Bestuur van BNP Paribas
Fortis dient een evenwichtige mix te zijn van (i) vaardigheden
en bekwaamheden, (ii) geslacht, (iii) leeftijd, en (iv) uitvoerende
bestuurders en niet-uitvoerende bestuurders, al dan niet onafhan-
kelijk. De meerderheid van de Raad van Bestuur mag niet bestaan
uit uitvoerende bestuurders.
Op 9 maart 2023 bestaat de Raad van Bestuur van BNP Paribas
Fortis uit zestien (16) leden, onder wie zeven (7) vrouwen.
Verder bestaat hij uit tien (10) niet-uitvoerende bestuurders, onder
wie vier (4) onafhankelijke bestuurders in de betekenis van de
Bankwet en zes (6) uitvoerende bestuurders.
34
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
Alle bestuurders moeten in alle omstandigheden beschikken over
de passende deskundigheid en de professionele betrouwbaarheid,
vereist voor de uitoefening van hun functie. Elk van hen wordt
gepreselecteerd en beoordeeld op basis van vooraf bepaalde
selectiecriteria. Een bestuurder wordt geacht over de ā€˜passende
deskundigheid’ te beschikken indien hij beschikt over de vereiste
kennis, ervaring en deskundigheid en indien hij het professioneel
gedrag, gepast voor de uitoefening van het bestuursmandaat,
vertoont. Een bestuurder wordt als ā€˜professioneel betrouwbaar’
beschouwd als er geen elementen het tegendeel suggereren en
er geen reden is om de reputatie van de betrokken bestuurder in
twijfel te trekken.
BNP Paribas Fortis zal de geschiktheid van elke kandidaat-be-
stuurder beoordelen en evalueren (ook bij herbenoeming) alvorens
de persoon tot bestuurder te benoemen. BNP Paribas Fortis
beoordeelt elke bestuurder gedurende zijn volledige mandaat,
en voert daarnaast minstens jaarlijks een periodieke evaluatie uit.
Tenslotte vindt een herevaluatie plaats, telkens wanneer nieuwe
elementen dit vereisen.
De benoemingsbeslissing is voorts onderworpen aan een geschikt-
heidsbeoordeling uitgevoerd door de bevoegde toezichthouder.
Samenstelling
Op 9 maart 2023 is de Raad van Bestuur als volgt samengesteld:
JADOT Maxime
Voorzitter van de Raad van Bestuur. Niet-uitvoerend bestuurder.
Lid van de Raad van Bestuur sinds 13 januari 2011.
Het huidig mandaat werd hernieuwd op 18 april 2019.
Het zal verstrijken op het einde van de jaarlijkse algemene
vergadering van aandeelhouders van 2023.
ANSEEUW Michael
Voorzitter van het DirectiecomitƩ. Uitvoerend bestuurder.
Lid van de Raad van Bestuur sinds 19 april 2018.
Het huidig mandaat werd hernieuwd op 21 april 2022.
Het zal op het einde van de jaarlijkse algemene vergadering
van aandeelhouders van 2026 verstrijken.
d’ASPREMONT LYNDEN Antoinette
Onafhankelijk niet-uitvoerend bestuurster.
Lid van de Raad van Bestuur sinds 19 april 2012.
Het huidig mandaat werd hernieuwd op 23 april 2020.
Het zal op het einde van de jaarlijkse algemene vergadering
van aandeelhouders van 2024 verstrijken.
AUBERNON Dominique
Niet-uitvoerend bestuurster.
Lid van de Raad van Bestuur sinds 21 april 2016.
Het huidig mandaat werd hernieuwd op 23 april 2020.
Het mandaat zal op het einde van de jaarlijkse algemene
vergadering van aandeelhouders van 2024 verstrijken.
BEAUVOIS Didier
Uitvoerend bestuurder.
Lid van de Raad van Bestuur sinds 12 juni 2014.
Het huidig mandaat werd hernieuwd op 18 april 2019.
Het zal op het einde van de jaarlijkse algemene vergadering
van aandeelhouders van 2023 verstrijken.
BOOGMANS Dirk
Niet-uitvoerend bestuurder.
Lid van de Raad van Bestuur sinds 1 oktober 2009.
Het huidig mandaat werd hernieuwd op 23 april 2020.
Het zal op het einde van de jaarlijkse algemene vergadering
van aandeelhouders van 2024 verstrijken.
de CLERCK Daniel
Uitvoerend bestuurder.
Lid van de Raad van Bestuur sinds 12 december 2019.
Het mandaat zal op het einde van de jaarlijkse algemene
vergadering van aandeelhouders van 2023 verstrijken.
DE PLOEY Wouter
Onafhankelijk niet-uitvoerend bestuurder.
Lid van de Raad van Bestuur sinds 1 december 2022.
Het mandaat zal op het einde van de jaarlijkse algemene
vergadering van aandeelhouders van 2026 verstrijken.
DUTORDOIR Sophie
Niet-uitvoerend bestuurster.
Lid van de Raad van Bestuur sinds 30 november 2010.
Het huidig mandaat werd hernieuwd op 18 april 2019.
Het zal op het einde van de jaarlijkse algemene vergadering
van aandeelhouders van 2023 verstrijken.
35
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
LECLERCQ Anne
Onafhankelijk niet-uitvoerend bestuurster.
Lid van de Raad van Bestuur sinds 21 april 2022.
Het mandaat zal op het einde van de jaarlijkse algemene
vergadering van aandeelhouders van 2026 verstrijken.
MERLO Sofia
Niet-uitvoerend bestuurster.
Lid van de Raad van Bestuur sinds 21 april 2016.
Het huidig mandaat werd hernieuwd op 23 april 2020.
Het zal op het einde van de jaarlijkse algemene vergadering
van aandeelhouders van 2024 verstrijken.
VAN AKEN Piet
Uitvoerend bestuurder.
Lid van de Raad van Bestuur sinds 3 juni 2016.
Het huidig mandaat werd hernieuwd op 23 april 2020.
Het mandaat zal op het einde van de jaarlijkse algemene
vergadering van aandeelhouders van 2024 verstrijken.
VAN WAEYENBERGE Titia
Onafhankelijk niet-uitvoerend bestuurster.
Lid van de Raad van Bestuur sinds 18 april 2019.
Het mandaat zal op het einde van de jaarlijkse algemene
vergadering van aandeelhouders van 2023 verstrijken.
VARƈNE Thierry
Niet-uitvoerend bestuurder.
Lid van de Raad van Bestuur sinds 14 mei 2009.
Het huidig mandaat werd vernieuwd op 23 april 2020.
Het zal op het einde van de jaarlijkse algemene vergadering
van aandeelhouders van 2024 verstrijken.
VERMEIRE StƩphane
Uitvoerend bestuurder.
Lid van de Raad van Bestuur sinds 19 april 2018.
Het huidig mandaat werd vernieuwd op 21 april 2022.
Het zal op het einde van de jaarlijkse algemene vergadering
van aandeelhouders van 2026 verstrijken.
WILIKENS Sandra
Uitvoerend bestuurster.
Lid van de Raad van Bestuur sinds 21 april 2022.
Het mandaat zal op het einde van de jaarlijkse algemene
vergadering van aandeelhouders van 2026 verstrijken.
Tussen 1 januari 2022 en 31 december 2022 was de Raad van
Bestuur als volgt samengesteld:
DAEMS, Herman
Voorzitter van de Raad van Bestuur tot en met
31 december 2022.
JADOT, Maxime
Uitvoerend bestuurder en voorzitter van het DirectiecomitƩ tot
en met 31 december 2022.
ANSEEUW, Michael
Uitvoerend bestuurder
d’ASPREMONT LYNDEN, Antoinette
Onafhankelijk niet-uitvoerend bestuurster
AUBERNON, Dominique
Niet-uitvoerend bestuurster
BEAUVOIS, Didier
Uitvoerend bestuurder
BOOGMANS, Dirk
Onafhankelijk niet-uitvoerend bestuurder tot en met 21 april
2022. Niet-uitvoerend bestuurder sindsdien.
de CLERCK, Daniel
Uitvoerend bestuurder
DECRAENE, Stefaan
Niet-uitvoerend bestuurder tot en met 22 oktober 2022.
DE PLOEY, Wouter
Onafhankelijk niet-uitvoerend bestuurder sinds
1 december 2022.
DUTORDOIR, Sophie
Onafhankelijk niet-uitvoerend bestuurster tot en met 30 november
2022. Niet-uitvoerend bestuurster sindsdien.
LECLERCQ, Anne
Onafhankelijk niet-uitvoerend bestuurster sinds 21 april 2022.
MERLO, Sofia
Niet-uitvoerend bestuurster
36
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
VAN AKEN, Piet
Uitvoerend bestuurder
VAN WAEYENBERGE, Titia
Niet-uitvoerend onafhankelijk bestuurster
VARƈNE, Thierry
Niet-uitvoerend bestuurder
VERMEIRE, StƩphane
Uitvoerend bestuurder
WILIKENS, Sandra
Uitvoerend bestuurster sinds 21 april 2022.
Aanwezigheid op de vergaderingen
De Raad van Bestuur vergaderde vijftien (15) keer in 2022. De
aanwezigheid op deze vergaderingen was als volgt:
Bestuurder
Aantal
bijgewoonde
vergaderingen
DAEMS, Herman 15
JADOT, Maxime 15
ANSEEUW, Michael 14
d’ASPREMONT LYNDEN, Antoinette 15
AUBERNON, Dominique 13
BEAUVOIS, Didier 13
BOOGMANS, Dirk 15
de CLERCK, Daniel 15
DECRAENE, Stefaan (t.e.m. 22 oktober 2022) 8
DE PlOEY, Wouter (sinds 1 december 2022) 1
DUTORDOIR, Sophie 14
LECLERCQ, Anne (sinds 21 april 2022) 10
MERLO, Sofia 14
VAN AKEN, Piet 15
VAN WAEYENBERGE, Titia 15
VARENE, Thierry 15
VERMEIRE, StƩphane 14
WILIKENS, Sandra (sinds 21 april 2022) 10
Evaluatie van de Raad van Bestuur en van
de bestuurders
Minstens eenmaal per jaar voeren het Governance en
BenoemingscomitƩ en de Raad van Bestuur een evaluatie uit van
de Raad van Bestuur en van alle bestuurders. Bij deze evaluatie
wordt rekening gehouden met elk feit dat de eerder gemaakte
geschiktheidsbeoordeling zou kunnen beĆÆnvloeden, en wordt
ook nagegaan of ieder van hen de nodige tijd en inspanningen
heeft besteed om zijn mandaat naar behoren uit te oefenen. Als
onderdeel van deze jaarlijkse evaluatie worden aanbevelingen
geformuleerd inzake het beheren van en het remediƫren aan
eventueel vastgestelde zwaktes.
De laatste evaluatie van de Raad van Bestuur werd afgerond
in oktober 2022 en die van de individuele bestuurders in
februari 2023.
Bezoldiging
Informatie over de totale bezoldiging voor het boekjaar 2022,
inclusief de bezoldiging, voordelen in natura en pensioenkosten,
van alle bestuurders, betaald en betaalbaar door BNP Paribas
Fortis, is te vinden in toelichting 7.f ā€˜Bezoldigingen en voordelen
aan de bedrijfsleiders van BNP Paribas Fortis’ van de geconsoli-
deerde jaarrekening van BNP Paribas Fortis.
DirectiecomitƩ
Rol en verantwoordelijkheden
Overeenkomstig artikel 24 van de Bankwet en artikel 21 van de
Statuten van BNP Paribas Fortis, heeft de Raad van Bestuur een
DirectiecomitƩ opgericht. De leden van het DirectiecomitƩ worden
hierna de ā€˜uitvoerende bestuurders’ genoemd.
Grootte- en lidmaatschapscriteria
Het DirectiecomitƩ bestaat uitsluitend uit uitvoerende bestuurders
van BNP Paribas Fortis. In overeenstemming met artikel 24, §2 van
de Bankwet moet het totale aantal leden van het DirectiecomitƩ
kleiner zijn dan de helft van het totale aantal bestuurders.
Verder moet het DirectiecomitƩ het aantal leden beperkt houden
om ervoor te zorgen dat dit comitƩ effectief en met de vereiste
flexibiliteit werkt.
Vermits alle leden van het DirectiecomitƩ als effectieve leiders
beschouwd worden, gelden bovenop de geschiktheidscriteria die
in het algemeen worden opgelegd aan bestuurders, bepaalde bij-
komende geschiktheidscriteria. De beslissing om een uitvoerende
bestuurder al dan niet te benoemen, behoort tot de bevoegdheid
van de Raad van Bestuur, die zich zal steunen op een aanbeveling
van het Governance en BenoemingscomitƩ. Deze beslissing is
verder onderworpen aan een geschiktheidsbeoordeling door de
bevoegde toezichthouder.
37
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
Samenstelling
Op 9 maart 2023 is het DirectiecomitƩ als volgt samengesteld:
ANSEEUW Michael
Uitvoerend bestuurder en voorzitter van het DirectiecomitƩ
BEAUVOIS Didier
Uitvoerend bestuurder
de CLERCK Daniel
Uitvoerend bestuurder
VAN AKEN Piet
Uitvoerend bestuurder
VERMEIRE StƩphane
Uitvoerend bestuurder
WILIKENS Sandra
Uitvoerend bestuurster
Andere comitƩs van de
Raad van Bestuur
Artikel 27 van de Bankwet bepaalt dat de Raad van Bestuur vier
(4) comitƩs dient op te richten: een auditcomitƩ, een risicocomitƩ,
een remuneratiecomitƩ en een benoemingscomitƩ.
Het bestaan van deze comitƩs beperkt geenszins de bevoegdheid
van de Raad om, indien en wanneer nodig, nog meer comitƩs ad
hoc op te richten met het oog op specifieke aangelegenheden.
De Raad van Bestuur heeft van dit recht gebruik gemaakt om
onder andere een ad hoc comitƩ op te richten dat is samenge-
steld uit drie (3) bestuurders en voorgezeten wordt door een
onafhankelijk bestuurder en dat, wanneer nodig, beoordeelt of
een voorgenomen transactie binnen het toepassingsgebied van
artikel 72 van de Bankwet valt en nagaat of de voorwaarden van
dit artikel zijn nageleefd.
Dit recht wordt door de Raad van Bestuur ook gebruikt wanneer
het, overeenkomstig het intern governance beleid, in het kader van
intra-groepstransacties een Special Board Committee samenstelt
(cfr. rubriek ā€˜Informatie over transacties met verbonden partijen’).
Elk bestuurscomitƩ heeft een adviserende rol ten aanzien van de
Raad van Bestuur.
Met uitzondering van het ad hoc comitƩ dat vergadert in het kader
van artikel 72 van de Bankwet en onder zijn leden de Chief Risk
Officer telt, die een uitvoerend bestuurder is, zijn alle leden van de
andere comitƩs niet-uitvoerende bestuurders. Bovenop de vereiste
competenties van toepassing op niet-uitvoerende bestuurders,
dient de voorzitter van een comitƩ tevens te voldoen aan de
vereisten nodig om zijn taken te vervullen.
De lidmaatschapsvereisten voor leden van een comitƩ zijn
dezelfde als deze voor de andere bestuurders.
De benoeming van comitƩleden steunt verder op (i) hun specifieke
bekwaamheden en ervaring, naast de algemene basiscompeten-
ties die vereist zijn voor iedere bestuurder, en (ii) de noodzaak dat
elk comitƩ, als groep, over de bekwaamheid en de ervaring dient
te beschikken die nodig zijn om de taken te vervullen.
Een apart comitĆ© (het Governance en BenoemingscomitĆ© – zie
verder), ziet erop toe dat deze vereisten nageleefd worden.
In het kader van deze evaluatie neemt het Governance en
BenoemingscomitƩ het vormingsprogramma, zoals door
BNP Paribas Fortis voorgelegd aan elk nieuw lid van een comitƩ,
mee in overweging.
De vier (4) comitƩs werken volgens onderstaande organisatie.
AuditcomitƩ (AC)
In overeenstemming met artikel 27 van de Bankwet is BNP Paribas
Fortis verplicht een afzonderlijk AC op te richten om de Raad
van Bestuur bij te staan bij audit gerelateerde aangelegenheden.
Rol en verantwoordelijkheden
De bevoegdheden van het AC worden uiteengezet in de Bankwet en
opgesomd in het Wetboek van vennootschappen en verenigingen.
Deze betreffen, in algemene zin, het volgende: financiƫn, interne
controle en risicobeheer, interne en externe audit. Het AC zal
de Raad van Bestuur op diens verzoek bijstaan (en aanbeve-
lingen formuleren) bij alle audit en boekhouding gerelateerde
aangelegenheden.
Criteria voor lidmaatschap
Bovenop de geschiktheidsvereisten voor niet-uitvoerende
bestuurders, moeten de leden van het AC over een collectieve
deskundigheid op het gebied van de activiteiten van BNP Paribas
Fortis en op het gebied van audit en boekhouding beschikken.
Minstens ƩƩn (1) lid van het AC moet over deskundigheid
beschikken op het gebied van audit en/of boekhouding. De beide
onafhankelijke bestuurders die momenteel lid zijn van het AC
van BNP Paribas Fortis, hebben een specifieke kennis in audit en
boekhouding.
38
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
Samenstelling
Het AC bestaat uit minstens drie (3) niet-uitvoerende bestuurders,
van wie er minstens twee (2) bestuurders onafhankelijk zijn in
de zin van de Bankwet.
De voorzitter van het AC moet een onafhankelijke bestuurder zijn.
De voorzitters van het AC en RC (zie verder) vergaderen regelmatig
met de voorzitters van de AC’s en RC’s van de belangrijkste enti-
teiten binnen de governance perimeter van BNP Paribas Fortis.
Samenstelling op 9 maart 2023:
ī‚„
Wouter De Ploey (niet-uitvoerend, onafhankelijk bestuurder),
voorzitter
ī‚„ Dominique Aubernon (niet-uitvoerend bestuurster)
ī‚„ Anne Leclercq (niet-uitvoerend, onafhankelijk bestuurster)
Aanwezigheid op vergaderingen
Het AC vergaderde in 2022 negen (9) keer. De aanwezigheid
was als volgt:
Lid van het comitƩ
Aantal
bijgewoonde
vergaderingen
d’ASPREMONT LYNDEN, Antoinette
(t.e.m. 30 november 2022)
9
DE PLOEY Wouter (sinds 1 december 2022) NA
AUBERNON, Dominique 9
BOOGMANS, Dirk (t.e.m. 21 april 2022) 2
LECLERCQ Anne (sinds 21 april 2022) 7
RisicocomitƩ (RC)
In overeenstemming met artikel 27 van de Bankwet is BNP Paribas
Fortis verplicht een afzonderlijk RC op te richten om de Raad
van Bestuur bij te staan bij risico gerelateerde aangelegenheden.
Rol en verantwoordelijkheden
De bevoegdheden van het RC zijn uiteengezet in de Bankwet en
betreffen: (i) de strategie en risicotolerantie, (ii) de prijsbepaling
en (iii) het remuneratiebeleid. Op vraag van de Raad van Bestuur
staat het RC de Raad bij (en zal deze aanbevelingen overmaken)
met betrekking tot alle risico gerelateerde domeinen.
Criteria voor lidmaatschap
Bovenop de geschiktheidscriteria voor niet-uitvoerende bestuur-
ders, dienen de leden van het RC individueel te beschikken over
de vereiste kennis, deskundigheid, ervaring en vaardigheden om
in staat te zijn de risicostrategie en -tolerantie van BNP Paribas
Fortis te begrijpen en te bevatten.
Samenstelling
Het RC bestaat uit minstens drie (3) niet-uitvoerende bestuurders,
onder wie er minstens twee (2) onafhankelijk dienen te zijn in de
zin van de Bankwet.
De voorzitter van het RC moet een onafhankelijke bestuurder zijn.
De voorzitters van het AC en RC (zie verder) vergaderen regelmatig
met de voorzitters van de AC’s en RC’s van de belangrijkste enti-
teiten binnen de governance perimeter van BNP Paribas Fortis.
Samenstelling op 9 maart 2023:
ī‚„
Anne Leclercq (niet-uitvoerend, onafhankelijk bestuurster),
voorzitster
ī‚„ Dominique Aubernon (niet-uitvoerend bestuurster)
ī‚„
Tita Van Waeyenberge (niet-uitvoerend, onafhankelijk
bestuurster)
Aanwezigheid op vergaderingen
Het RC vergaderde in 2022 acht (8) keer. De aanwezigheid
was als volgt:
Lid van het comitƩ
Aantal
bijgewoonde
vergaderingen
BOOGMANS, Dirk (t.e.m. 21 april 2022) 3
LECLERCQ, Anne (sinds 21 april 2022) 5
AUBERNON, Dominique 8
VAN WAEYENBERGE, Titia 8
Governance en benoemingscomitƩ (GNC)
In overeenstemming met artikel 27 van de Bankwet is BNP Paribas
Fortis verplicht een afzonderlijk GNC op te richten om de Raad van
Bestuur bij te staan bij governance en benoemingsgerelateerde
aangelegenheden.
Rol en verantwoordelijkheden
De bevoegdheden van het GNC worden uiteengezet in de Bankwet
en in de reglementen van de Nationale Bank van Belgiƫ. Deze
betreffen het uiten van een gedegen en onafhankelijk oordeel
op het gebied van de samenstelling en werking van de Raad van
Bestuur en andere beleidsorganen van BNP Paribas Fortis, en in
het bijzonder inzake de individuele en collectieve deskundigheid
van hun leden, hun integriteit, reputatie, onafhankelijkheid van
geest en beschikbaarheid.
Criteria voor lidmaatschap
Bovenop de geschiktheidscriteria voor niet-uitvoerende bestuur-
ders, dienen de leden van het GNC collectief en individueel over
de noodzakelijke deskundigheid en competenties te beschikken
39
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
betreffende governance en betreffende de benoemingsregels van
toepassing op de Belgische bankensector.
Samenstelling
Het GNC bestaat uit minstens drie (3) niet-uitvoerende bestuur-
ders, onder wie er minstens twee (2) onafhankelijk dienen te zijn
in de zin van de Bankwet.
De voorzitter van het GNC moet een onafhankelijke bestuurder zijn.
Samenstelling op 9 maart 2023:
ī‚„
Antoinette d’Aspremont Lynden (niet-uitvoerend, onafhankelijk
bestuurster), voorzitster
ī‚„
Maxime Jadot, (niet-uitvoerende bestuurder) (sinds
1 januari 2023)
ī‚„
Titia Van Waeyenberge (niet-uitvoerend, onafhankelijk
bestuurster)
Aanwezigheid op vergaderingen
Het benoemingscomitƩ vergaderde in 2022 negen (9) keer. De
aanwezigheid was als volgt:
Lid van het ComitƩ
Aantal
bijgewoonde
vergaderingen
DUTORDOIR, Sophie
(t.e.m. 30 november 2022)
8
d’ASPREMONT LYNDEN, Antoinette
(sinds 1 december 2022)
1
DAEMS, Herman (t.e.m. 31 december 2022) 8
VAN WAEYENBERGE, Titia 9
RemuneratiecomitƩ (RemCo)
In overeenstemming met artikel 27 van de Bankwet is BNP Paribas
Fortis verplicht een afzonderlijk RemCo op te richten om de Raad
van Bestuur bij te staan bij beloningsgerelateerde kwesties.
Rol en verantwoordelijkheden
De bevoegdheden van het RemCo worden uiteengezet in de
Bankwet. Deze betreffen de uiting van een gedegen en onafhan-
kelijk oordeel inzake het beloningsbeleid, de beloningspraktijken
en -gerelateerde incentives, rekening houdend met de risicobe-
heersing, de eigen vermogensbehoeften en de liquiditeitspositie.
Criteria voor lidmaatschap
Bovenop de geschiktheidscriteria voor niet-uitvoerende bestuur-
ders, dienen de leden van het RemCo individueel en collectief
te beschikken over de bekwaamheid en competenties inzake
beloning, en meer bepaald deze van toepassing op de Belgische
bankensector.
Samenstelling
Het RemCo bestaat uit minstens drie (3) niet-uitvoerende bestuur-
ders, onder wie er minstens twee (2) onafhankelijk in de zin van
de Bankwet dienen te zijn.
De voorzitter van het RemCo moet een onafhankelijke
bestuurder zijn.
Samenstelling op 9 maart 2023:
ī‚„ Antoinette d’Aspremont Lynden (niet uitvoerend,
onafhankelijk bestuurster), voorzitster
ī‚„ Sofia Merlo (niet-uitvoerende bestuurster)
ī‚„ Titia Van Waeyenberge (niet uitvoe-
rend, onafhankelijk bestuurster)
Aanwezigheid op vergaderingen
Het RemCo vergaderde in 2022 acht (8) keer. De aanwezigheid
was als volgt:
Lid van het comitƩ
Aantal
bijgewoonde
vergaderingen
DUTORDOIR, Sophie
(t.e.m. 30 november 2022)
7
d'ASPREMONT LYNDEN, Antoinette 8
MERLO, Sofia 6
VAN WAEYENBERGE, Titia
(sinds 1 december 2022)
1
Uitvoerend comitƩ
BNP Paribas Fortis heeft een Uitvoerend ComitƩ opgericht met
als opdracht het DirectiecomitƩ bij te staan bij de uitvoering van
diens taken en verantwoordelijkheden en desgevallend advies
te verlenen.
Het Uitvoerend ComitƩ bestaat momenteel uit elf (11) leden,
onder wie zes (6) uitvoerende bestuurders. Het verenigt het
DirectiecomitƩ en de vijf (5) hoofden van de businesses en van
de support functies.
Samenstelling op 9 maart 2023:
Michael ANSEEUW
Uitvoerend bestuurder, voorzitter van het DirectiecomitƩ /
Uitvoerend ComitƩ, chief executive officer
Didier BEAUVOIS
Uitvoerend bestuurder, lid van het Uitvoerend ComitƩ, chief
corporate banking
40
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
Pierre BOUCHARA
Lid van het Uitvoerend ComitƩ, chief financial officer
Marc CAMUS
Lid van het Uitvoerend ComitƩ, chief information officer
Daniel de CLERCK
Uitvoerend bestuurder, lid van het Uitvoerend ComitƩ, chief
operating officer
Christophe GALIMARD
Lid van het Uitvoerend ComitƩ, chief compliance officer
Laurent LONCKE
Lid van het Uitvoerend ComitƩ, chief retail banking
Khatleen PAUWELS
Lid van het Uitvoerend ComitƩ, head of client service center
Piet VAN AKEN
Uitvoerend bestuurder, lid van het Uitvoerend ComitƩ, chief
risk officer
StƩphane VERMEIRE
Uitvoerend bestuurder, lid van het Uitvoerend ComitƩ, chief
private banking and wealth management
Sandra WILIKENS
Uitvoerend bestuurster, lid van het Uitvoerend ComitƩ, chief
human resources
3. Interne controle procedures
Missies en activiteiten van het Finance
Departement – Finance Charter
Het Finance-departement, onder de bevoegdheid van de Chief
Financial Officer, die rapporteert aan de Chief Executive Officer,
is verantwoordelijk voor het voorbereiden en produceren van
boekhoudkundige en financiƫle informatie. Deze verantwoorde-
lijkheid is verder gedefinieerd in een specifiek Charter en omvat
het volgende:
ī‚„
het uitwerken van financiƫle informatie en het verzekeren dat
de gepubliceerde financiƫle en prudentiƫle informatie accuraat
en waarheidsgetrouw is weergegeven, in overeenstemming
met het regelgevend kader en normen;
ī‚„
het Executive Management voorzien van de nodige informatie
voor het financieel sturen op organisatorisch niveau;
ī‚„
het definiƫren van de boekhoudkundige, prestatiebeheer en
bepaalde prudientƫle beleidslijnen en leiding geven aan hun
operationele implementatie;
ī‚„
het definiƫren, implementeren en superviseren van het
permanent controle raamwerk gelinkt aan de financiƫle
informatie;
ī‚„
het senior management bijstaan bij het bepalen van de
strategie van de entiteit, het benchmarken van de prestaties
van de entiteit en het initiƫren en beoordelen van fusie- en
overnametransacties;
ī‚„
het verder zetten van de analyse en financieel structure-
ren van de externe en interne aankoop, partnership en
desinvesteringsprojecten;
ī‚„
het verzorgen van de financiƫle communicaties, waarbij
een hoge kwaliteit en een duidelijke perceptie van de markt
wordt verzekerd;
ī‚„
opvolgen van wijzigingen in het regelgevings/prudentiƫle
kader; ontwikkelen en bekendmaken van de standpunten van
de entiteit met betrekking tot deze wijzigingen;
ī‚„ het coƶrdineren van de topics met de bancaire toezichthou-
ders, met name de relatie met de ECB;
 het definiëren en runnen van de Finance functie organisatie
en het monitoren van de middelen en kosten;
ī‚„
het sturen van de implementatie van het vooropgestelde
bedrijfsmodel, bijdragen tot de definitie van de functionele
architectuur en het ontwerp en de implementatie van de
financiƫle systemen.
41
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
Productie van financiƫle informatie
Beleid en -regels
De lokale jaarrekening van elke entiteit wordt opgesteld in over-
eenstemming met de lokale boekhoudkundige beginselen, terwijl
de Geconsolideerde Jaarrekening van BNP Paribas Fortis wordt
opgesteld in overeenstemming met de IFRS-regels (International
Financial Reporting Standards) die aanvaard werden door de
Europese Unie.
Binnen het departement Finance, bepaalt het Accounting &
Reporting (A&R)-team, op basis van de IFRS-regels die aanvaard
werden door de Europese Unie, de grondslagen voor de financiƫle
verslaggeving die moeten toegepast worden door alle entiteiten
van BNP Paribas Fortis. Deze zijn afgestemd op de grondslagen
voor financiƫle verslaggeving van de Groep BNP Paribas. Dit A&R-
team volgt de veranderingen in de regelgeving op en bepaalt de
interne grondslagen voor financiƫle verslaggeving, die aangepast
zijn aan de activiteiten van BNP Paribas Fortis. Een handboek
met de boekhoudkundige instructies van de Groep BNP Paribas is
beschikbaar, samen met aanvullende documentatie en richtlijnen
met betrekking tot de specifieke producten en activiteiten van
BNP Paribas Fortis. Dit IFRS-handboek is ter beschikking van alle
boekhoudkundige en rapporteringsteams. Het wordt regelmatig
aangepast aan veranderingen in de regelgeving. Het A&R-team
voert ook specifieke boekhoudkundige analyses uit op verzoek van
lokale entiteiten en Core businesses/Business Lines.
Het departement Management Control volgt het beheer op van
de boekhoud- en rapporteringsregels zoals bepaald door BNPP
Group Finance.
Op Finance niveau worden de wijzigingen in de prudentiƫle
rapportering worden opgevolgd door het Financial Management
departement en besproken tijdens het Prudential Affairs
Coƶrdination Committee. De financiƫle grondslagen betreffende
solvabiliteit worden opgesteld door Risk management en deze
gelinkt aan liquiditeit door ALM – Treasury.
Voorbereiden van financiƫle informatie
Er zijn twee afzonderlijke rapporteringskanalen die betrekking
hebben op het proces voor het voorbereiden van informatie:
ī‚„
Financiƫle boekhoud- en rapporteringsgegevens kanaal: de
specifieke verantwoordelijkheid van dit kanaal is te zorgen
voor de financiƫle en kosten boekhouding van de entiteiten
en het opstellen van de geconsolideerde jaarrekening van
BNP Paribas Fortis, conform met de grondslagen en stan-
daarden. Er wordt ook solvabiliteits- en liquiditeitsinformatie
opgesteld, waarvan de consistentie verzekerd wordt met
de boekhouding op elk niveau. Dit kanaal certificeert de
betrouwbaarheid van de gegevens door gebruik te maken
van specifieke controle tools en door de toepassing van een
intern certificeringsproces (zoals verder beschreven) op de
eerste lijn controle;
ī‚„ Analytische boekhoud- en rapporteringsgegevens kanaal: dit
kanaal stelt de analytische informatie op (van de divisies/
operationele entiteiten/businesses gebaseerd op de gegevens
per entiteit) die relevant is voor het economische manage-
ment van de activiteiten met naleving van de interne principes
en standaarden. Het waarborgt de overeenstemming van de
managementgegevens met de boekhoudgegevens op elk
niveau. Dit kanaal is ook verantwoordelijk voor het opstellen
en analyseren van de solvabiliteits- en liquiditeitsratio’s. Dit
kanaal certificeert de betrouwbaarheid van de geproduceerde
informatie door het toepassen van interne certificering pro-
cedures (zoals verder beschreven) op de eerste lijn controle.
Group Finance ontwikkelt, verspreidt en beheert de rapporte-
ringstools van deze twee rapporteringskanalen. Deze tools werden
ontwikkeld om informatie te verstrekken voor de hele BNP Paribas
Groep, rekening houdend met de individuele doelstellingen van
beide kanalen en hun noodzakelijke complementariteit. In het
bijzonder promoot Groep Finance het gebruik van standaard
boekhoudsystemen in de entiteiten binnen de Groep. Deze
systemen worden ontwikkeld op Groepsniveau en worden gelei-
delijk aan in gebruik genomen. Deze benadering bevordert de
informatie-uitwisseling en vergemakkelijkt de implementatie
van functie-overschrijdende projecten in de context van de
ontwikkeling van gedeelde boekhoudplatformen en synthese
binnen de Groep.
Voor de voorbereiding van liquiditeits- en solvabiliteitsgegevens
past de bank het principe toe om interne managementgegevens
te integreren met de gegevens die nodig zijn voor de wettelijke
rapportering, gebaseerd op volgende bouwstenen:
ī‚„
een beheersmodel waar Finance, ALM-treasury en Risk
Management toe bijdragen;
 toe te passen grondslagen en methodologieën zoals vereist
door de regelgeving;
ī‚„
specifieke tools voor datacollectie en de productie van interne
en wettelijk vereiste rapporteringen.
42
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
Permanente controle - Finance
Interne controle binnen het Finance-
departement
De interne controle in Finance is gecertificeerd door een specifiek
tweede lijn controle team dat wordt ondersteund door specifieke
tools, die boekhoudcontroles en andere permanente operationele
controlegebieden omvatten. De basis voor hun controles zijn de
controleresultaten en de certificering uitgevoerd door de eerste lijn
controle in de operationele departementen en de andere functies.
De missie van dit team is het verzekeren, op permanente basis,
van de betrouwbaarheid van de processen gevolgd voor de pro-
ductie en validatie van de financiƫle gegevens van BNP Paribas
Fortis, en toe te zien op de naleving van de wettelijke en regle-
mentaire rapporteringsvereisten. Naast het uitvoeren van deze
tweede lijn controle de activiteiten van het departement zijn het
onderhouden van contacten met externe auditors en ervoor zorgen
dat hun aanbevelingen correct worden geĆÆmplementeerd binnen
BNP Paribas Fortis.
Interne certificeringsproces
BNP Paribas Fortis houdt toezicht op het boekhoudkundige en
rapporteringsrisico via een certificeringsproces, dat als doel heeft
om te rapporteren over de kwaliteit van de informatie verstrekt
in de verschillende rapporteringssystemen. De resultaten van
het certificeringsproces gerelateerd aan de financiƫle rapporte-
ring worden elk kwartaal voorgesteld aan het Audit ComitƩ van
BNP Paribas Fortis.
Gebaseerd op de algemene regels bepaald door de Groep
BNP Paribas, dient elke entiteit die een rapporteringspakket
indient, elk kwartaal de betrouwbaarheid van dat pakket te cer-
tificeren via de Finance Accounting Control Tool toepassing, een
toepassing die bedoeld is om het certificeringsproces in de Groep
BNP Paribas te ondersteunen. Certificaten bestaan uit gestandaar-
diseerde vragen, opgenomen in een generiek controle plan waarin
de voornaamste boekhoudkundige en financiƫle risicodomeinen
aan bod komen.
Permanente controle binnen Finance verzekert de CFO, Groep
Finance, het Audit ComitƩ van BNP Paribas Fortis, de externe
auditors en de Nationale Bank van Belgiƫ, dat de interne contro-
lemaatregelen afdoend worden nageleefd door het uitvoeren van
een tweedelijns controle op deze certificaten en door het instaan
voor een eindvalidatie door de CFO.
Het certificeringsproces omvat:
ī‚„
de certificering dat de gerapporteerde boekhoudkundige-
en rapporteringsgegevens betrouwbaar zijn en voldoen
aan de grondslagen voor financiƫle verslaggeving van
BNP Paribas Groep;
ī‚„
de certificering dat het interne controlesysteem voor de
boekhouding en de rapportering, bedoeld om de kwaliteit
van de gegevens te verzekeren, doeltreffend werkt.
Dit interne certificeringsproces maakt deel uit van het algemene
systeem van permanent toezicht en stelt het Finance-departement
van BNP Paribas Fortis in staat zich te informeren over alle inci-
denten die verband houden met de opstelling van de Jaarrekening
en toezicht te houden op de correctieve maatregelen genomen
door de boekhoudkundige entiteiten en, indien nodig, de gepaste
voorzieningen te boeken. Wat BNP Paribas Fortis in Belgiƫ betreft,
wordt het certificeringsproces ondersteund door een uitgebreide
reeks sub certificaten die alle activiteiten dekken die boekhoud-
kundige en financiĆ«le risico’s voor het bedrijf kunnen inhouden.
Het certificeringssysteem wordt ook gebruikt in overleg met Risk
Management voor informatie die deel uitmaakt van de reglemen-
taire rapportering over het kredietrisico en de solvabiliteitsratio’s.
De betrokken medewerkers bevestigen dat de rapporten conform
zijn met de normen en procedures en dat de gebruikte gegevens
kwaliteitsvol zijn. Verder beschrijven zij de resultaten van de
controles in de verschillende stadia van de productie van de
verslagen, inclusief de reconciliatie van de boekhoudkundige gege-
vens met de aan het kredietrisico gerelateerde gegevens. Volgens
dezelfde principes werd een certificeringssysteem geĆÆnstalleerd
voor liquiditeitsgegevens. De betrokken medewerkers rapporteren
over de naleving van de normen en de resultaten van de belang-
rijkste controles die de kwaliteit van de rapportering waarborgen.
Controle op de waardering van financiƫle
instrumenten en op het gebruik van deze
waardering bij de resultaatsbepaling
van markttransacties en de
boekhoudrapportering
Het Finance-departement delegeert het bepalen van en de
controle op de marktwaardes of modellen van financiƫle instru-
menten aan de verschillende departementen die betrokken zijn
bij het waarderen van financiƫle instrumenten als onderdeel
van het toezicht op marktrisico’s en managementgegevens. Het
Finance-departement behoudt evenwel het overzicht over de
nauwkeurigheid van deze activiteiten.
43
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
Het doel van deze controleprocedures in het Finance-
departement is:
ī‚„
ervoor zorgen dat transacties waarbij financiƫle instrumenten
betrokken zijn, correct worden geregistreerd in de financiƫle
en managementgegevens van BNP Paribas Fortis;
ī‚„ de kwaliteit garanderen van de waardering en rapportering
van financiƫle instrumenten, die gebruikt worden bij zowel de
opstelling van de financiƫle en analytische boekhouding als bij
het beheer van en toezicht op markt- en liquiditeitsrisico’s; en
ī‚„
ervoor zorgen dat resultaten van markttransacties nauwkeurig
worden bepaald en correct worden geanalyseerd.
Periodieke controle –
Algemene Inspectie
Interne audit heeft een team van auditors die gespecialiseerd zijn
in de boekhoudkundige en financiƫle audit. Dit weerspiegelt de
strategie van de versterking van de auditcapaciteit in de boek-
houding, zowel op vlak van de technische complexiteit als op het
vlak van het beperken van boekhoudkundige risico’s.
Haar actieplan is gebaseerd op de boekhoudkundige interne
controle tools, die beschikbaar zijn voor BNP Paribas Fortis
en het risico-evaluatie overzicht dat wordt opgesteld door de
interne audit.
De belangrijkste doelstellingen van het team zijn de volgende:
ī‚„
het vormen van een boekhoudkundig en financieel expertise-
centrum om zo de capaciteit van de interne audit te versterken
bij het uitvoeren van audits in deze domeinen;
ī‚„ het identificeren via risico analyse en onderzoeken van risi-
cogebieden binnen BNP Paribas Fortis.
Relaties met de erkende commissaris
In 2022 was de erkende commissaris PwC Bedrijfsrevisoren bv /
PwC Reviseurs d’Entreprises srl, vertegenwoordigd door de heer
Jeroen BOCKAERT.
De bedrijfsrevisor wordt aangesteld door de algemene verga-
dering van aandeelhouders, op advies van het AuditcomitƩ, op
voorstel van de Raad van Bestuur en na goedkeuring van de
ondernemingsraad.
De bedrijfsrevisor wordt gevraagd elk boekjaar een audit rapport
op te stellen waarin hij het waar en getrouw beeld van de
Geconsolideerde Jaarrekening van BNP Paribas Fortis en haar
dochterondernemingen beoordeelt. Een overzicht van de bevin-
dingen en aanbevelingen wordt voorgesteld in het Audit ComitƩ in
het ā€˜2022 Internal control findings & recommendations’ document.
Naast dit rapport maakt de statutaire audit een Intern Controle
Rapport waarin hij de beoordeling van het functioneren van de
interne controle omgeving van de entiteit beschrijft.
De bedrijfsrevisor voert ook specifieke procedures uit voor de
revisoren van de Groep en een audit/herziening van de procedures
voor de prudentiƫle toezichthouder.
Als onderdeel van hun statutaire auditopdracht en gebaseerd op
zijn audit taken, voert hij volgende controles uit:
ī‚„
onderzoekt alle belangrijke veranderingen in de grondslagen
voor financiƫle verslaggeving en stelt zijn aanbevelingen voor
de keuzes die een wezenlijke impact hebben, voor aan het
AuditcomitƩ;
ī‚„
legt zijn bevindingen, opmerkingen en aanbevelingen voor om
het interne controlesysteem te verbeteren aan de betrokken
bank entiteiten en aan Finance.
Het Audit comitƩ van de Raad van Bestuur wordt ingelicht over
de keuzes voor de grondslagen voor financiƫle verslaggeving die
een wezenlijke impact hebben op de Jaarrekening, zodat zij die
keuzes aan de Raad van Bestuur kunnen voorleggen met het oog
op een definitieve beslissing.
44
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERD JAARVERSLAG 2022
4. Belangenconflicten
BNP Paribas Fortis moet voldoen aan de wettelijke bepalingen
inzake belangenconflicten uit het Wetboek van vennootschappen
en verenigingen, aan de bepalingen van de Bankwet en een aantal
circulaires van de Nationale Bank van Belgiƫ (NBB) die tot doel
hebben belangenconflicten tussen BNP Paribas Fortis en haar
bestuurders of algemene directie te vermijden, onder andere in
verband met uitgeoefende externe functies; contracten, verrich-
tingen en kredieten.
Verder past BNP Paribas Fortis een algemeen integriteitsbeleid
en specifieke gedragscodes inzake belangenconflicten toe. Deze
stellen dat het behalen van commerciƫle, financiƫle, professio-
nele of persoonlijke doelstellingen de naleving van de volgende
basisprincipes niet in de weg mogen staan:
1.
belang van de klanten (dit omvat inzicht hebben in de
behoeften van klanten, garanderen dat de klanten een
eerlijke behandeling krijgen, het beschermen van de klan-
tenbelangen,… );
2.
financiƫle veiligheid (dit omvat het bestrijden van witwas-
praktijken, externe omkoping, corruptie en de financiering
van terrorisme, sancties & embargo’s,… );
3.
marktintegriteit (dit omvat het ijveren voor eerlijke concurren-
tie, het naleven van regels inzake marktmisbruik,… );
4.
beroepsethiek (dit omvat het uit de weg gaan van belang-
conflicten buiten de bank, het nemen van maatregelen tegen
interne omkoping en corruptie,… );
5.
respect voor collega’s (dit omvat het naleven van de hoogste
normen voor professioneel gedrag, het verwerpen van elke
vorm van discriminatie en het waarborgen van de veiligheid
op de werkplek);
6.
bescherming van de groep (dit omvat de waarde van de Groep
BNP Paribas op lange termijn opbouwen en beschermen,
de informatie van de Groep beschermen, verantwoordelijk
communiceren,… );
7. omgang met de samenleving (dit omvat het ijveren voor de
eerbiediging van de mensenrechten, het beschermen van het
milieu en het tegengaan van de klimaatverandering en het
verantwoordelijk handelen in publieke aangelegenheden).
Tot slot worden de bestuurders van BNP Paribas Fortis, in over-
eenstemming met de Bankwet, vóór hun formele aanstelling
beoordeeld door de relevante toezichthouder. Vooraleer een
aanstelling goed te keuren, voert de relevante toezichthouder
een onderzoek uit dat ook de afwezigheid van bepaalde belan-
genconflicten controleert.
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERDE
JAARREKENING 2022
Opgesteld in overeenstemming met International Financial
Reporting Standards zoals aanvaard binnen de Europese Unie
46
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Resultatenrekening op 31 december 2022
In miljoenen euro’s
Toelichting
Boekjaar 2022
Boekjaar 2021
Rentebaten
2.a
8.236
7.017
Rentelasten
2.a
(3.370)
(2.323)
Commissiebaten
2.b
2.275
2.199
Commissielasten
2.b
(865)
(804)
Nettowinsten op financiƫle instrumenten tegen reƫle waarde
2.c
413
196
met waardeveranderingen in de resultatenrekening
Nettowinsten op financiƫle instrumenten tegen reƫle waarde
2.d
40
37
met waardeveranderingen in het eigen vermogen
Nettowinsten uit de afboeking van financiƫle activa aan
(2)
2
geamortiseerde kostprijs
Netto-inkomsten uit verzekeringsactiviteiten
71
80
Overige baten
2.e
13.968
13.408
Overige lasten
2.e
(11.124)
(11.400)
Nettobaten van het bankbedrijf
9.642
8.412
Personeelskosten en kosten van personeelsvoordelen
6.a
(2.591)
(2.402)
Overige algemene bedrijfskosten
2.f
(2.084)
(1.814)
Bijzondere waardeverminderingen en afschrijvingen van materiƫle
4.l
(397)
(361)
en immateriƫle vaste activa
Brutobedrijfsresultaat
4.570
3.835
Risicokost
2.g
(328)
(359)
Bedrijfsresultaat
4.242
3.476
Aandeel in het nettoresultaat van ondernemingen waarop
4.k
292
322
vermogensmutatie wordt toegepast
Nettowinsten/verliezen op overige vaste activa
2.h
56
15
Goodwill
4.m
245
-
Resultaat voor belastingen
4.835
3.813
Vennootschapbelasting
2.i
(1.210)
(752)
Nettoresultaat
3.625
3.061
waarvan minderheidsbelangen
464
468
Resultaat toewijsbaar aan de aandeelhouders
3.161
2.593
47
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Overzicht van het nettoresultaat en wijzigingen van activa en verplichtingen
opgenomen in het eigen vermogen
In miljoenen euro’s
Boekjaar 2022
Boekjaar 2021
Nettoresultaat
3.625
3.061
Wijzigingen van activa en verplichtingen opgenomen in het eigen vermogen
(1.033)
(490)
Elementen die zijn of kunnen geherclassificeerd worden naar de resultatenrekening
(982)
(489)
Wijzigingen in de reƫle waarde van elementen met betrekking tot
359
(470)
wisselkoersverschillen
Wijzigingen in de reƫle waarde van financiƫle activa tegen reƫle waarde met
waardeveranderingen in het eigen vermogen
Wijzigingen in de reƫle waarde opgenomen in het eigen vermogen
(79)
(10)
Wijzigingen in de reƫle waarde opgenomen in het nettoresultaat
(30)
(4)
Wijzigingen in de reƫle waarde van beleggingen bij verzekeringsactiviteiten
Wijzigingen in de reƫle waarde opgenomen in het eigen vermogen
(24)
-
Wijzigingen in de reƫle waarde opgenomen in het nettoresultaat
(3)
1
Veranderingen in de waarde van afdekkingsinstrumenten
Wijzigingen in de reƫle waarde opgenomen in het eigen vermogen
(123)
21
Wijzigingen in de reƫle waarde opgenomen in het nettoresultaat
(1)
(2)
Belastingslast
71
(5)
Wijzigingen met betrekking tot ondernemingen waarop vermogensmutatie is toegepast
(1.152)
(20)
Elementen die niet geherclassificeerd zullen worden naar de resultatenrekening
(51)
(1)
Wijzigingen in de reƫle waarde van financiƫle activa tegen reƫle waarde met
waardeveranderingen in het eigen vermogen
Wijzigingen in de reƫle waarde opgenomen in het eigen vermogen
44
-
Herwaardering van schulden als gevolg van het eigen kredietrisico van BNP Paribas
30
4
Fortis
Herwaarderingswinsten (-verliezen) met betrekking tot de vergoedingen na
(239)
(26)
uitdiensttreding
Belastingslast
59
5
Wijzigingen met betrekking tot ondernemingen waarop vermogensmutatie is toegepast
55
16
TOTAAL
2.592
2.571
Aandeel van de groep
2.011
2.323
Aandeel van minderheidsbelangen
581
248
48
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Balans op 31 december 2022
In miljoenen euro’s
Toelichting
31 december 2022
31 december 2021
Activa
Geldmiddelen en tegoeden bij centrale banken
39.009
61.263
Financiƫle instrumenten tegen reƫle waarde met waardeveranderingen in
de resultatenrekening
12.315
13.634
Effectenportefeuille
4.a
1.376
1.317
Leningen en terugkoopovereenkomsten
4.a
2.558
4.282
Afgeleide financiƫle instrumenten
4.a
8.381
8.035
Financiƫle afdekkingderivaten
4.b
6.499
1.982
Financiƫle activa tegen reƫle waarde met waardeveranderingen in het eigen vermogen
5.877
7.861
Schuldbewijzen
4.c
5.739
7.547
Effecten met een aandelenkarakter
4.c
138
314
Financiƫle activa tegen geamortiseerde kostprijs
241.156
213.208
Leningen aan en vorderingen op kredietinstellingen
4.e
11.220
7.394
Leningen aan en vorderingen op klanten
4.e
216.785
194.102
Schuldbewijzen
4.e
13.151
11.712
Herwaarderingsreserve voor portefeuilles afgedekt tegen renterisico
(907)
1.812
Financiƫle investeringen van verzekeringsactiviteiten
266
248
Actuele en uitgestelde belastingen
4.i
1.241
1.342
Overlopende rekeningen en overige activa
4.j
11.467
9.188
Deelnemingen in ondernemingen waarop de vermogensmutatie wordt toegepast
4.k
2.572
3.809
Materiƫle vaste activa en vastgoedbeleggingen
4.l
29.581
26.144
Immateriƫle vaste activa
4.l
468
390
Goodwill
4.m
848
767
Totaal activa
350.392
341.648
Verplichtingen
Deposito's van centrale banken
2.363
426
Financiƫle instrumenten tegen reƫle waarde met waardeveranderingen in
de resultatenrekening
18.520
22.372
Effectenportefeuille
4.a
603
159
Deposito's en terugkoopovereenkomsten
4.a
7.562
13.060
Schuldbewijzen
4.a
2.388
3.028
Afgeleide financiƫle instrumenten
4.a
7.967
6.125
Financiƫle afdekkingderivaten
4.b
9.692
3.215
Financiƫle verplichtingen tegen geamortiseerde kostprijs
277.522
270.821
Schulden aan kredietinstellingen
4.g
46.295
56.610
Schulden aan klanten
4.g
212.692
199.037
Schuldbewijzen
4.h
16.252
12.878
Achtergestelde schulden
4.h
2.283
2.296
Herwaarderingsreserve voor portefeuilles afgedekt tegen renterisico
(5.216)
472
Actuele en uitgestelde belastingen
4.i
1.083
768
Overlopende rekeningen en overige verplichtingen
4.j
11.405
8.012
Technische voorzieningen en overige verzekeringsverplichtingen
190
156
Voorzieningen voor risico's en kosten
4.n
3.782
4.209
Totaal verplichtingen
319.341
310.451
Eigen vermogen
Kapitaal en reserves
24.898
24.735
Resultaat van het boekjaar, aandeel van de groep
3.161
2.593
Totaal kapitaal, geconsolideerde reserves en resultaat van de periode, aandeel van de groep
28.059
27.328
Wijzigingen in activa en verplichtingen opgenomen in het eigen vermogen
(2.673)
(1.436)
Aandeel van de groep
25.386
25.892
Minderheidsbelangen
7.c
5.665
5.305
Totaal eigen vermogen
31.051
31.197
Totaal passiva
350.392
341.648
49
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Kasstroomoverzicht op 31 december 2022
In miljoenen euro’s
Toelichting
Boekjaar 2022
Boekjaar 2021
Resultaat voor belastingen
4.835
3.813
Niet-monetaire elementen opgenomen in het nettoresultaat voor belastingen
8.630
7.607
en andere aanpassingen
Netto-afschrijvingen van materiƫle en immateriƫle vaste activa
4.230
4.484
Bijzondere waardevermindering op goodwill en overige vaste activa
45
(23)
Nettotoevoeging aan voorzieningen
15
404
Aandeel in het resultaat van ondernemingen waarop de vermogensmutatie
(292)
(322)
wordt toegepast
Nettobaten uit investeringsactiviteiten
(24)
(14)
Nettolasten uit financieringsactiviteiten
3
4
Overige wijzigingen
4.653
3.074
Nettostijging (-daling) met betrekking tot activa en verplichtingen
(35.717)
2.969
voortkomend uit operationele activiteiten
Nettostijging (-daling) met betrekking tot verrichtingen met klanten en
(23.734)
9.914
kredietinstellingen
Nettostijging (-daling) met betrekking tot verrichtingen met andere financiƫle
(1.468)
3.371
activa of verplichtingen
Nettodaling met betrekking tot verrichtingen met niet-financiƫle activa en
(9.845)
(9.779)
verplichtingen
Betaalde belastingen
(670)
(537)
Nettostijging (-daling) in geldmiddelen voortvloeiend uit operationele
(22.252)
14.389
activiteiten
Nettostijging met betrekking tot aan- en verkopen van geconsolideerde
1.440
249
entiteiten
Nettodaling met betrekking tot materiƫle en immateriƫle vaste activa
(295)
(280)
Nettostijging (-daling) in geldmiddelen voortvloeiend uit
1.145
(31)
investeringactiviteiten
Daling van geldmiddelen en kasequivalenten met betrekking tot transacties
(2.836)
(1.258)
met aandeelhouders
Stijging (-daling) van geldmiddelen en kasequivalenten voortvloeiend uit
2.589
(105)
andere financieringsactiviteiten
Nettodaling in geldmiddelen voortvloeiend uit financieringsactiviteiten*
(247)
(1.363)
Effect van wisselkoersschommelingen op geldmiddelen en kasequivalenten
(667)
(1.706)
Nettostijging (-daling) in het saldo van geldmiddelen en kasequivalenten
(22.021)
11.289
Saldo van geldmiddelen en kasequivalenten aan het begin van de periode
62.823
51.534
Geldmiddelen en tegoeden bij centrale banken
61.270
50.084
Schulden aan centrale banken
(426)
(70)
Direct opvraagbare deposito's van kredietinstellingen
4.e
3.457
2.828
Direct opvraagbare leningen van kredietinstellingen
4.g
(1.478)
(1.308)
Saldo van geldmiddelen en kasequivalenten aan het eind van de periode
40.802
62.823
Geldmiddelen en tegoeden bij centrale banken
39.018
61.270
Schulden aan centrale banken
(2.363)
(426)
Direct opvraagbare deposito's van kredietinstellingen
4.e
5.849
3.457
Direct opvraagbare leningen van kredietinstellingen
4.g
(1.702)
(1.478)
Nettostijging (-daling) in het saldo van geldmiddelen en kasequivalenten
(22.021)
11.289
Bijkomende informatie:
Betaalde intresten
(2.482)
(2.616)
Ontvangen intresten
7.596
6.873
Betaalde/ontvangen dividenden
(2.483)
(987)
* Wijzigingen in schulden uit financieringsactiviteiten andere dan als gevolg van kasstromen bedragen EUR 53 miljoen, veroorzaakt door wisselkoers- en
herwaarderingseffecten, respectievelijk EUR 87 miljoen en EUR (63) miljoen.
50
BNP PARIBAS FORTIS GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Overzicht van wijzigingen in het eigen vermogen tussen 1 januari 2021 en
31 december 2022
In miljoenen euro’s
Kapitaal en reserves
11.905
500
13.274
25.679
196
(22)
(246)
(72)
(1.829)
62
764
(91)
(1.094)
24.513
5.325
29.838
per 1 januari 2021
Overige wijzigingen
-
-
6
6
-
-
-
-
-
-
-
-
-
6
23
29
Dividenden
-
-
(950)
(950)
-
-
-
-
-
-
-
-
-
(950)
(291)
(1.241)
Wijzigingen in activa
en verplichtingen
-
-
-
-
-
3
(9)
(6)
(253)
(52)
(2)
43
(264)
(270)
(220)
(490)
opgenomen in het
eigen vermogen
Nettoresultaat van
-
-
2.593
2.593
-
-
-
-
-
-
-
-
-
2.593
468
3.061
het boekjaar 2021
Kapitaal en reserves
per 31 december 11.905
500
14.923
27.328
196
(19)
(255)
(78)
(2.082)
10
762
(48)
(1.358)
25.892
5.305
31.197
2021
Impact IAS 29
-
-
(28)
(28)
-
-
-
123
-
-
-
123
95
75
170
Kapitaal en reserves 11.905
500
14.895
27.300
196
(19)
(255)
(78)
(1.959)
10
762
(48)
(1.235)
25.987
5.380
31.367
per 1 januari 2022
Overige wijzigingen
-
-
(23)
(23)
-
-
-
-
-
-
-
-
-
(23)
(71)
(94)
Dividenden
-
-
(2.589)
(2.589)
-
-
-
-
-
-
-
-
-
(2.589)
(225)
(2.814)
Gerealiseerde
winsten of verliezen
geherclassificeerd
-
-
210
210
(210)
-
-
(210)
-
-
-
-
-
-
-
-
naar ingehouden
winsten
Wijzigingen in activa
en verplichtingen
-
-
-
-
43
22
(109)
(44)
146
(110)
(1.222)
80
(1.106)
(1.150)
117
(1.033)
opgenomen in het
eigen vermogen
Nettoresultaat van
-
-
3.161
3.161
-
-
-
-
-
-
-
-
-
3.161
464
3.625
het boekjaar 2022
Kapitaal en reserves
11.905
500
15.654
28.059
29
3
(364)
(332)
(1.813)
(100)
(460)
32
(2.341)
25.386
5.665
31.051
per 31 december 2022
Kapitaal en reserves
Wijzigingen in activa
en verplichtingen
opgenomen in het
eigen vermogen
die niet kunnen
geherclassificeerd
worden in de
resultatenrekening
Wijzigingen in activa en
verplichtingen opgenomen
in het eigen vermogen die kunnen
geherclassificeerd worden in
de resultatenrekening
Totaal aandeel van de groep
Minderheidsbelangen (toelichting 7.c)
Totaal eigen vermogen
Kapitaal
Achtergestelde eigen-vermogensinstrumenten
Niet-uitgekeerde reserves
Totaal kapitaal en reserves
Financiƫle instrumenten aangewezen tegen reƫle waarde
met waardeveranderingen in het eigen vermogen
Eigen kredietrisico op schulden aangewezen tegen reƫle
waarde met herwaarderingen via de resultatenrekening
Herschattingen van vergoedingen na uitdiensttreding
Totaal
Wisselkoersverschillen
Financiƫle instrumenten tegen reƫle waarde met
waardeveranderingen in het eigen vermogen
Financiƫle beleggingen bij verzekeringsactiviteiten
Afdekkingderivaten
Totaal
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE
JAARREKENING 2022
Opgesteld in overeenstemming met International Financial
Reporting Standards zoals aanvaard binnen de Europese Unie
52
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
1 SAMENVATTING VAN DE BELANGRIJKSTE
GRONDLAGEN VOOR FINANCIƋLE VERSLAGGEVING
TOEGEPAST DOOR BNP PARIBAS FORTIS
1.a Toepasbare grondslagen voor financiƫle verslaggeving
1
De volledige set van standaarden aanvaard door de Europese Unie kan geconsulteerd worden op de website van de Europese Commissie:
https://ec.europa.eu/info/business-economy-euro/company-reporting-and-auditing/company-reporting_nl
1.a.1 Standaarden
De geconsolideerde jaarrekening van BNP Paribas Fortis werd
opgemaakt volgens de internationale grondslagen voor financiƫle
verslaggeving (International Financial Reporting Standards –
IFRS), die aanvaard werden door de Europese Unie
1
. In dit verband
werden enkele bepalingen van IAS 39 met betrekking tot hedge
accounting geschrapt.
Op 16 maart 2022 heeft de ā€˜International Practices Task Force’
van het ā€˜Center for Audit Quality’ Turkije toegevoegd aan de
lijst van landen met een hyperinflatie omdat in februari 2022
het cumulatief inflatiepercentage over een periode van drie
jaar gestegen was tot 100,6%. Daarom past BNP Paribas Fortis
IAS 29 ā€˜FinanciĆ«le verslaggeving in economieĆ«n met hyperin-
flatie’ toe voor de presentatie van de rekeningen van haar in
Turkije gevestigde geconsolideerde dochterondernemingen.
Zodoende worden voor deze dochterondernemingen alle
niet-monetaire activa en passiva, inclusief het eigen vermo-
gen, en elke lijn van de resultatenrekening geherwaardeerd
op basis van de evolutie van de consumentenprijsindex
(Consumer Price Index – CPI). Voor de periode van 1 januari
tot de balansdatum resulteert deze herwaardering in een
winst of verlies op de netto monetaire positie gerapporteerd
op de lijn ā€˜Nettowinsten/verliezen op overige vaste activa’ (zie
nota 2.h). De rekeningen van deze dochterondernemingen
worden omgerekend naar euro tegen de slotkoers conform
de specifieke bepalingen van de IAS 21 ā€˜De gevolgen van
wisselkoerswijzigingen’ van toepassing op de omrekening
van de jaarrekening van entiteiten gevestigd in landen met
hyperinflatie.
Overeenkomstig de bepalingen van het IFRIC-besluit van
maart 2020 met betrekking tot de classificatie van de effecten
van de indexering en van de omrekening van de rekeningen
van dochterondernemingen in een hyperinflatoire economie
heeft BNP Paribas Fortis er voor gekozen deze effecten (inclu-
sief de impact op de netto positie op de datum van eerste
toepassing van IAS 29) te rapporteren als wijzigingen van
activa en verplichtingen opgenomen in het eigen vermogen
met betrekking tot wisselkoersverschillen.
De eerste toepassing van IAS 29 op 1 januari 2022 heeft geleid
tot een toename met 170 miljoen euro van het eigen vermo-
gen, waarvan 222 miljoen euro ingeschreven werd op de lijn
ā€˜Wijzigingen van activa en verplichtingen opgenomen in het
eigen vermogen - Wisselkoersverschillen’. De vergelijkende
cijfers op 31 december 2021 werden niet aangepast voor
daaropvolgende prijswijzigingen omdat de bedragen reeds
eerder werden gepresenteerd in de valuta van een economie
zonder hyperinflatie.
De inwerkingtreding van standaarden en aanpassingen die ver-
plicht van toepassing zijn vanaf 1 januari 2022 heeft geen impact
op de jaarrekening van BNP Paribas Fortis per 31 december 2022.
BNP Paribas Fortis heeft nieuwe standaarden, wijzigingen en inter-
pretaties die door de Europese Unie aanvaard werden en waarvan
de toepassing in 2022 optioneel was, niet vervroegd toegepast.
1.a.2 Nieuwe belangrijke
boekhoudregels, verschenen maar nog
niet van toepassing
IFRS 17 ā€˜Verzekeringscontracten’ gepubliceerd in mei 2017 en
daarna gewijzigd in juni 2020 zal IFRS 4 ā€˜Verzekeringscontracten’
vervangen. De nieuwe standaard werd in november 2021 goedge-
keurd voor gebruik binnen de Europese Unie en is verplicht van
toepassing voor boekjaren die starten op of na 1 januari 2023 .
53
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
1.b Segmentrapportering
Binnen de wettelijke en regelgevende / toezichthoudende scope
van BNP Paribas Fortis (ā€˜controlekring’) worden de aard en de
financiƫle gevolgen van de bedrijfsactiviteiten die zij uitoefent
en de economische omgevingen waarin zij opereert het best
weergegeven door de volgende operationele segmenten:
bankactiviteiten in Belgiƫ;
bankactiviteiten in Luxemburg;
bankactiviteiten in Turkije;
gespecialiseerde bedrijfsonderdelen;
overige.
Operationele segmenten zijn onderdelen van BNP Paribas Fortis:
die bedrijfsactiviteiten uitoefenen waaruit opbrengsten kunnen
worden gehaald en waarbij kosten kunnen worden gemaakt;
de operationele resultaten ervan worden regelmatig doorge-
licht door de Raad van Bestuur van de entiteit om beslissingen
te nemen over de middelen die aan het segment moeten
worden toegewezen en om de financiƫle prestaties ervan te
beoordelen;
waarover afzonderlijke financiƫle informatie beschikbaar is.
In de context van IFRS 8 ā€˜Operationele segmenten’, wordt de Raad
van Bestuur van BNP Paribas Fortis beschouwd als de ā€˜hoogst-
geplaatste functionaris die belangrijke operationele beslissingen
neemt’ (Chief operating decision maker, CODM) die gezamenlijk
toezicht houdt over de activiteiten, prestaties en middelen van
BNP Paribas Fortis.
BNP Paribas Fortis organiseert en rapporteert, zoals vele andere
bedrijven met diverse activiteiten, de financiƫle informatie naar
de ā€˜hoogstgeplaatste functionaris die belangrijke operationele
beslissingen neemt’ op meer dan ƩƩn manier.
BNP Paribas Fortis en de wettelijke entiteiten die deel uitmaken
van de Groep BNP Paribas Fortis oefenen managementcontrole
uit over de volledige wettelijke en regelgevende scope, de zoge-
naamde ā€˜controlekring’, met inbegrip van het opzetten van een
geschikte governancestructuur en controleprocessen.
Binnen deze organisatiestructuur en in de context van de regel-
gevende scope (ā€˜controlekring’) van BNP Paribas Fortis, zijn de
hierboven vermelde segmenten in lijn met de kernprincipes en
-criteria voor het bepalen van de operationele segmenten zoals
gedefinieerd in IFRS 8, ā€˜Operationele segmenten’.
Transacties of transfers tussen de bedrijfssegmenten gebeuren
op basis van de gebruikelijke commerciƫle voorwaarden die ook
voor niet-verbonden partijen gelden .
1.c Consolidatie
1.c.1 Consolidatiekring
De Geconsolideerde Jaarrekening van BNP Paribas Fortis bevat
alle entiteiten waarover BNP Paribas Fortis exclusieve of gemeen-
schappelijke zeggenschap uitoefent of waarover BNP Paribas
Fortis een invloed van betekenis uitoefent, met uitzondering van
de entiteiten waarvan de consolidatie als niet materieel wordt
beschouwd voor BNP Paribas Fortis. Entiteiten die aandelen
aanhouden in geconsolideerde entiteiten worden eveneens
geconsolideerd.
Dochterondernemingen worden geconsolideerd vanaf de datum
waarop BNP Paribas Fortis effectieve zeggenschap heeft verkregen.
Entiteiten onder tijdelijke controle worden mee opgenomen in
de Geconsolideerde Jaarrekening tot de datum waarop ze ver-
kocht worden .
1.c.2 Consolidatiemethodes
Zeggenschap
Ondernemingen onder de zeggenschap van BNP Paribas Fortis
worden volledig geconsolideerd. BNP Paribas Fortis heeft zeggen-
schap over een dochteronderneming wanneer zij blootgesteld is
aan of rechten heeft op veranderlijke opbrengsten uit hoofde van
haar betrokkenheid bij de entiteit en zij de mogelijkheid heeft om
deze opbrengsten via haar macht over de entiteit te beĆÆnvloeden.
BNP Paribas Fortis oefent zeggenschap uit over een entiteit waarin
stemrechten aangehouden worden, als zij direct of indirect over de
meerderheid van de stemmen beschikt (en er geen contractuele
bepalingen bestaan die de rechten van deze stemrechten wijzigen)
of als haar via contractuele overeenkomsten de macht is toe-
vertrouwd om de relevante activiteiten van de entiteit te sturen .
54
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Gestructureerde entiteiten zijn entiteiten die zo worden opgezet
dat ze niet bestuurd worden door middel van stemrechten,
bijvoorbeeld wanneer het beheer van de relevante activiteiten
geregeld wordt via contractuele overeenkomsten en de stemrech-
ten beperkt zijn tot het nemen van administratieve beslissingen.
Deze entiteiten hebben vaak de volgende kenmerken of eigen-
schappen: beperkte activiteiten, een beperkte en duidelijk omlijnde
doelstelling en een eigen vermogen dat ontoereikend is om hun
activiteiten te financieren zonder achtergestelde financiƫle steun.
Het vaststellen van zeggenschap over gestructureerde entiteiten
houdt rekening met de redenen die tot de oprichting van de
entiteit hebben geleid, de risico’s die eraan verbonden zijn en
de mate waarin BNP Paribas Fortis aan de variabiliteit van deze
risico’s is blootgesteld. De beoordeling van zeggenschap houdt
rekening met alle feiten en omstandigheden die BNP Paribas Fortis
in staat kunnen stellen om door haar beslissingen de opbreng-
sten te beĆÆnvloeden, zelfs indien deze beslissingen afhankelijk
zijn van bepaalde omstandigheden of onzekere toekomstige
gebeurtenissen.
Voor het vaststellen van zeggenschap houdt BNP Paribas Fortis
enkel rekening met materiƫle rechten met betrekking tot de enti-
teit waarover zij zelf of derde partijen beschikken. Een recht is
materieel als de houder over de praktische mogelijkheid beschikt
dat recht uit te oefenen wanneer beslissingen over de relevante
activiteiten zich opdringen.
Het bestaan van zeggenschap moet opnieuw beoordeeld worden
als er zich veranderingen voordoen in de elementen die bepalend
zijn voor zeggenschap.
Wanneer BNP Paribas Fortis houder is van contractueel bepaalde
besluitvormingsrechten, bijvoorbeeld wanneer BNP Paribas Fortis
optreedt als vermogensbeheerder, zal zij moeten bepalen of
zij een principaal is dan wel een agent. In combinatie met het
niveau van blootstelling aan de variabele opbrengsten kunnen
deze besluitvormingsrechten er op wijzen dat BNP Paribas Fortis
optreedt voor eigen rekening en dus zeggenschap uitoefent over
deze entiteiten.
Minderheidsbelangen worden afzonderlijk gepresenteerd in
de geconsolideerde resultatenrekening, en ook in de geconso-
lideerde balans in het eigen vermogen. Bij de berekening van
minderheidsbelangen wordt rekening gehouden met het uitstaand
cumulatief bedrag van preferente aandelen geclassificeerd als
eigenvermogensinstrumenten en uitgegeven door dochteron-
dernemingen, wanneer deze aandelen buiten BNP Paribas Fortis
worden aangehouden.
Wat de volledig geconsolideerde fondsen betreft, aandelen in
deze fondsen aangehouden door derden worden opgenomen als
schulden tegen marktwaarde met waardeveranderingen in de
resultatenrekening, voor zover deze aandelen op het initiatief van
de intekenaar aflosbaar zijn tegen de marktwaarde.
Voor transacties die geleid hebben tot een verlies van controle
wordt elk aandeel dat BNP Paribas behoudt in het eigen vermogen
gewaardeerd tegen de reƫle waarde met waardeveranderingen
in de resultatenrekening .
Gezamenlijke zeggenschap
Wanneer BNP Paribas een bedrijfsactiviteit uitoefent met ƩƩn
of meerdere partijen en daarbij de zeggenschap deelt op basis
van een contractuele overeenkomst die bepaalt dat de besluiten
over de relevante activiteiten (deze die de opbrengsten van de
entiteit aanzienlijk beĆÆnvloeden) unanieme instemming vereisen,
dan oefent BNP Paribas Fortis gezamenlijke zeggenschap uit over
de activiteit. Wanneer de activiteit onder gezamenlijke zeggen-
schap uitgeoefend wordt via een afzonderlijke financiƫle structuur
waarbij de partijen rechten hebben op de nettoactiva van de
gezamenlijke overeenkomst, dan wordt deze joint venture geboekt
volgens de equity-methode. Als de activiteit onder gezamenlijke
zeggenschap niet uitgeoefend wordt via een afzonderlijke financi-
ele structuur of wanneer de partijen rechten hebben op de activa
en aansprakelijk zijn voor de verplichtingen die verband houden
met de overeenkomst onder gemeenschappelijke zeggenschap,
dan zal BNP Paribas Fortis haar activa, haar verplichtingen en de
opbrengsten en lasten die haar toekomen boeken in overeenstem-
ming met de IFRS standaarden die daarop van toepassing zijn .
Invloed van betekenis
Ondernemingen waarover BNP Paribas Fortis een invloed van
betekenis uitoefent, worden verantwoord op basis van de vermo-
gensmutatiemethode. Een invloed van betekenis is de bevoegdheid
om deel te nemen in het beslissingsproces over de financiƫle en
operationele beleid van de onderneming zonder zeggenschap
uit te oefenen. Een invloed van betekenis wordt verondersteld
te bestaan wanneer BNP Paribas Fortis, direct of indirect, 20%
of meer van de stemrechten van de onderneming uitoefent.
Belangen van minder dan 20% kunnen geconsolideerd worden als
BNP Paribas Fortis een invloed van betekenis uitoefent. Dit is van
toepassing op ondernemingen ontwikkeld in samenwerking met
andere geassocieerden waarin BNP Paribas Fortis deelneemt aan
strategische beslissingen in de geassocieerde deelneming door
de vertegenwoordiging in de Raad van Bestuur of een equivalent
bestuursorgaan, invloed uitoefent op het operationeel manage-
ment van de onderneming door het ter beschikking stellen van
managementsystemen of managementpersoneel en technische
55
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
assistentie levert om de ontwikkeling van de onderneming te
ondersteunen.
Wijzigingen in de netto-activa van geassocieerde ondernemingen
(ondernemingen die verantwoord worden op basis van de vermo-
gensmutatiemethode) worden verantwoord in ā€˜Deelnemingen in
ondernemingen waarop de vermogensmutatie wordt toegepast’
aan de actiefzijde van de balans en in de relevante onderdelen
van het eigen vermogen toewijsbaar aan de aandeelhouders.
Goodwill op geassocieerde ondernemingen is ook opgenomen
onder ā€˜Deelnemingen in ondernemingen waarop de vermogens-
mutatie wordt toegepast’.
Wanneer er indicatie is van bijzondere waardevermindering, zal
het bedrag van de participatie die geconsolideerd wordt op basis
van de vermogensmutatiemethode (met inbegrip van goodwill),
onderworpen worden aan een bijzondere waardeverminderings-
test waarbij de realiseerbare waarde (gelijk aan de hoogste
waarde van de gebruikswaarde of de marktwaarde) vergeleken
worden met de boekwaarde. Indien nodig zal er een bijzondere
waardevermindering erkend worden in de geconsolideerde resul-
tatenrekening onder ā€˜Aandeel in het resultaat van ondernemingen
waarop vermogensmutatie wordt toegepast’ en dit kan nadien
teruggedraaid worden.
Als het aandeel van BNP Paribas Fortis in het verlies van een
geassocieerde onderneming gelijk is aan de boekwaarde van
de investering in de geassocieerde onderneming of dit bedrag
overtreft, dan stopt BNP Paribas Fortis de opname van haar
aandeel in verdere verliezen. De belegging wordt verantwoord
aan een waarde die nihil is. Verdere verliezen in de geassocieerde
onderneming worden alleen verantwoord als BNP Paribas Fortis
een in rechte afdwingbare of een feitelijke verplichting heeft of
betalingen heeft verricht namens de geassocieerde onderneming.
Wanneer BNP Paribas Fortis een investering in een geassoci-
eerde deelneming aanhoudt, direct of indirect via een entiteit
die een organisatie is die durfkapitaal verstrekt, dan wel een
gemeenschappelijk beleggingsfonds, een beleggingsfonds of een
soortgelijke entiteit, met inbegrip van een verzekeringsfonds met
beleggingscomponent, dan kan BNP Paribas ervoor kiezen deze
investering te waarderen tegen reƫle waarde met verwerking van
waardeveranderingen in winst of verlies.
Gerealiseerde resultaten op beleggingen in geconsolideerde
ondernemingen worden verantwoord in de resultatenrekening
onder de rubriek ā€˜Netto winst op overige vaste activa’.
De Geconsolideerde Jaarrekening wordt opgesteld op basis van
eenvormige grondslagen voor financiƫle verslaggeving voor
transacties met een gelijkaardige rapportering en andere gebeur-
tenissen onder gelijkaardige omstandigheden.
1.c.3 Consolidatieprocedures
Eliminatie van intragroep saldi en
transacties
Intragroep saldi voortvloeiend uit transacties tussen geconsoli-
deerde ondernemingen en de transacties zelf (inclusief inkomen,
uitgaven en dividenden) worden geƫlimineerd. Winst en verliezen
voortvloeiend uit intragroep verkopen van activa worden geƫlimi-
neerd uitgezonderd wanneer het verkocht actief een bijzondere
waardevermindering heeft ondergaan. Niet-gerealiseerde winsten
en verliezen inbegrepen in de waarde van activa tegen reƫle
waarde met waardeveranderingen in eigen vermogen worden
behouden in de Geconsolideerde Jaarrekening.
Omrekening van jaarrekeningen uitgedrukt
in vreemde valuta
De geconsolideerde jaarrekening van BNP Paribas Fortis wordt
opgesteld in euro.
De jaarrekeningen van ondernemingen waarvan de functionele
munt niet de euro is, worden omgerekend op basis van de slot-
koersmethode. Op basis van deze methode worden alle activa
en verplichtingen, monetair en niet-monetair, omgerekend tegen
de contantwisselkoers op balansdatum. Baten en lasten worden
omgerekend tegen de gemiddelde koers van de periode.
De jaarrekening van dochterondernemingen van BNP Paribas
Fortis gevestigd in een land met een hyperinflatoire economie
wordt, na correctie voor de effecten van inflatie door de toepassing
van een algemene prijsindex, omgerekend tegen de slotkoers. Deze
koers is van toepassing voor de omrekening van zowel de activa
en verplichtingen als de baten en lasten.
Verschillen voortvloeiend uit de omrekening van balansposten
en winst -en verlieselementen worden verantwoord in het eigen
vermogen toewijsbaar aan de aandeelhouders onder ā€˜Wijzigingen
in activa en verplichtingen opgenomen in het eigen vermogen’
voor het deel dat toewijsbaar is aan de aandeelhouders en onder
ā€˜Minderheidsbelangen’ voor het deel dat toewijsbaar is aan
beleggers buiten de onderneming. Onder de optionele behan-
deling zoals toegelaten door IFRS 1 heeft BNP Paribas Fortis
alle gecumuleerde omrekeningsverschillen toewijsbaar aan de
aandeelhouders en aan de minderheidsbelangen op nul gezet
in de openingsbalans van 1 januari 2004 door middel van een
transfer naar ingehouden winsten .
56
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Bij liquidatie of desinvestering van een deel van of alle belangen in
een buitenlandse onderneming (gevestigd buiten de eurozone) die
leidt tot een wijziging in de aard van de investering (verlies van
controle, van invloed van betekenis of van gezamenlijke controle
zonder behoud van invloed van betekenis), wordt op de datum van
de liquidatie of de verkoop de cumulatieve omrekeningsaanpassing
volledig overgedragen naar de resultatenrekening.
Indien het percentage van het aangehouden belang wijzigt
zonder dat dit een wijziging in de aard van de investering met
zich meebrengt, wordt de omrekeningsaanpassing verdeeld
tussen het deel dat toewijsbaar is aan de aandeelhouders en het
deel dat toewijsbaar aan de minderheidsbelangen voor zover de
onderneming volledig geconsolideerd wordt. Voor ondernemingen
die geconsolideerd worden volgens de vermogensmutatiemethode
wordt het deel gelinkt aan de verkochte deelneming opgenomen
in de resultatenrekening.
1.c.4 Bedrijfscombinaties en
waardering van goodwill
Bedrijfscombinaties
Bedrijfscombinaties worden verantwoord op basis van de
overnamemethode.
Onder deze methode worden de identificeerbare activa en ver-
plichtingen van de overgenomen entiteit, gewaardeerd tegen de
reƫle waarde op de overnamedatum. Uitgezonderd voor vaste
activa geclassificeerd als activa aangehouden voor verkoop die
worden gewaardeerd tegen reƫle waarde min verkoopkosten.
De voorwaardelijke verplichtingen van de overgenomen partij
worden niet opgenomen in de geconsolideerde balans tenzij
ze een bestaande verplichting vertegenwoordigen op de over-
namedatum en hun reƫle waarde op een betrouwbare wijze
gewaardeerd kan worden.
De kost van een bedrijfscombinatie is de reƫle waarde op datum
van de uitwisseling, van de gegeven activa, de overgenomen en
veronderstelde verplichtingen en de eigenvermogensinstrumenten
uitgegeven voor het verkrijgen van controle over de overgenomen
partij. Kosten die direct toewijsbaar zijn aan de bedrijfscombinatie
worden als een afzonderlijke transactie behandeld en opgenomen
in de resultatenrekening.
Elk voorwaardelijk bedrag wordt tegen de reƫle waarde opgeno-
men in het op de overnamedatum getransfereerde bedrag van
zodra er controle verworven is. Latere veranderingen in de reƫle
waarde van elk voorwaardelijk bedrag opgenomen als een finan-
ciƫle verplichting worden verantwoord in de resultatenrekening.
BNP Paribas Fortis mag aanpassingen aan de voorlopige boekingen
van de bedrijfscombinatie verantwoorden tot 12 maanden na de
verwervingsdatum.
Goodwill vertegenwoordigt het verschil tussen de kost van de
bedrijfscombinatie en het aandeel van de overnemer in de netto
reële waarde van de geïdentificeerde activa en verplichtingen van
de overgenomen partij op de overnamedatum. Positieve good-
will wordt verantwoord in de balans van de overnemer, terwijl
badwill onmiddellijk wordt opgenomen in resultatenrekening op
de overnamedatum.
Minderheidsbelangen worden gewaardeerd voor hun deel in
de geherwaardeerde nettoactiva van de overgenomen partij.
Maar BNP Paribas Fortis kan er ook voor kiezen om, voor elke
bedrijfscombinatie, de minderheidsbelangen te waarderen tegen
hun marktwaarde, wat hun toegewezen deel is van de goodwill.
Tot dusver heeft BNP Paribas Fortis nog nooit voor deze laatste
optie gekozen.
Goodwill wordt verantwoord in de functionele munt van de
overgenomen partij en omgerekend tegen de slotkoers.
Op de overnamedatum wordt elk voorheen aangehouden belang in
het eigen vermogen van de overgenomen partij gewaardeerd tegen
reƫle waarde met waardeveranderingen in de resultatenrekening.
In het geval van een stapsgewijze overname wordt de goodwill
bepaald op basis van de reƫle waarde op de overnamedatum.
Omdat de herziene IFRS 3 prospectief wordt toegepast, werden
bedrijfscombinaties die plaatsvonden voor 1 januari 2010 niet
herzien volgens de principes van IFRS 3.
Zoals toegelaten onder IFRS 1 moeten bedrijfscombinaties, die
plaatsvonden voor 1 januari 2004 en die gerapporteerd werden
in overeenstemming met de vorige toepasbare grondslagen voor
financiƫle verslaggeving (Belgian GAAP), niet worden geherwaar-
deerd in overeenstemming met de principes van IFRS 3 .
57
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Waardering van goodwill
BNP Paribas Fortis toetst goodwill op bijzondere waardevermin-
deringen op een regelmatige basis.
Kasstroomgenererende eenheden
BNP Paribas Fortis heeft al haar activiteiten opgesplitst in homo-
gene groepen van businesses
1
die de rapporteringsentiteiten of
groepen van entiteiten van BNP Paribas Fortis vertegenwoordigen.
Deze splitsing is consistent met de organisatorische structuur
en beheersmethodes van BNP Paribas Fortis en weerspiegelt de
onafhankelijkheid van elke rapporteringsentiteit of groep van
entiteiten in termen van resultaat- en beheersaanpak. Dit wordt
op regelmatige basis herzien met als doel rekening te houden
met gebeurtenissen die de samenstelling van de kasstroomge-
nererende eenheden waarschijnlijk beĆÆnvloeden zoals acquisities,
desinvesteringen en belangrijke reorganisaties.
Toetsen van kasstroomgenererende eenheden op
bijzondere waardeverminderingen
Goodwill toegewezen aan kasstroomgenererende eenheden
wordt jaarlijks getoetst of ze een bijzondere waardeverminde
-
ring hebben ondergaan of wanneer er een indicatie is dat de
eenheid een bijzondere waardevermindering heeft ondergaan,
door het vergelijken van de boekwaarde van de eenheid met de
realiseerbare waarde. Wanneer de realiseerbare waarde lager is
dan de boekwaarde, dan wordt er een onomkeerbaar bijzonder
waardeverminderingsverlies verantwoord en wordt de goodwill
afschreven voor het overschot van de boekwaarde van de eenheid
over het realiseerbaar bedrag.
Realiseerbare waarde van een kasstroomgenere-
rende eenheid
De realiseerbare waarde van een kasstroomgenererende eenheid
is de hoogste van de reƫle waarde van de eenheid na aftrek van
kosten voor verkoop of de gebruikswaarde.
De reƫle waarde is de prijs die men zou verkrijgen uit de verkoop
van de eenheid tegen marktvoorwaarden van toepassing op de
datum van de waardering en vooral bepaald door middel van
actuele prijzen van recente transacties tussen gelijkaardige
ondernemingen of op basis van ā€˜stock market multiples’ voor
vergelijkbare ondernemingen.
1
IAS 36 ā€˜Bijzondere waardevermindering van activa’ hanteert het begrip kasstroomgenererende eenheid voor homogene groepen van businesses.
De gebruikswaarde is gebaseerd op een schatting van de
toekomstige kasstromen die gegenereerd zullen worden door
de kasstroomgenererende eenheid afgeleid van de jaarlijkse
budgetten voorbereid door het management van de eenheid
en goedgekeurd door het Executive Committee en afgeleid van
analyses van de wijzigingen in de relatieve positionering van de
activiteiten van de eenheid in hun markt. Deze kasstromen worden
verdisconteerd tegen de rentevoet die het rendement weergeeft
dat investeerders zouden verwachten van een investering in de
betrokken businesssector en regio.
Transacties onder gemeenschappelijke
zeggenschap
Transfers van activa of uitwisseling van aandelen tussen enti-
teiten onder gemeenschappelijke zeggenschap behoren niet
tot het toepassingsgebied van IFRS 3 ā€˜Bedrijfscombinaties’ of
andere IFRS-standaarden. IAS 8 bepaalt dat in dergelijke geval-
len het management op oordeelkundige wijze een grondslag
voor financiƫle verslaggeving moet ontwikkelen waarvan de
toepassing resulteert in relevante en betrouwbare informatie
in het jaarverslag. Daarom heeft BNP Paribas Fortis beslist om
de ā€˜voorgangerswaardemethode’ toe te passen op transacties
onder gemeenschappelijke zeggenschap. Onder deze methode
verantwoordt BNP Paribas Fortis, als overnemende partij, deze
activa en verplichtingen aan hun boekwaarde zoals bepaald en
gerapporteerd door de overdragende partij in de Geconsolideerde
Jaarrekening van BNP Paribas op datum van de overdracht. Als
gevolg wordt er geen nieuwe goodwill (andere dan de bestaande
goodwill van de gecombineerde entiteiten) verantwoord. Elk
verschil tussen de betaalde/getransfereerde vergoeding en het
verworven aandelenkapitaal wordt voorgesteld als een aanpassing
in het eigen vermogen. Deze ā€˜voorgangerswaardemethode’ voor
bedrijfscombinaties onder gemeenschappelijk zeggenschap wordt
prospectief toegepast vanaf de verwervingsdatum .
58
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
1.d Omrekening van transacties in vreemde valuta
1
Monetaire activa en verplichtingen zijn activa en verplichtingen die ontvangen of betaald moeten worden in een vast of vast te stellen aantal valuta-eenheden.
De methodes gebruikt om activa en verplichtingen verbonden
aan transacties luidende in vreemde valuta aangegaan door
BNP Paribas Fortis te verantwoorden en om het wisselkoersrisico
die voortvloeit uit deze transacties te meten, hangt af van het feit
of de desbetreffende activa en verplichtingen geclassificeerd zijn
als een monetair of niet-monetair item.
Monetaire activa en verplichtingen
1
uitgedrukt in vreemde valuta
Monetaire activa en verplichtingen uitgedrukt in vreemde valuta
worden omgerekend naar de functionele munt van de relevante
groepsentiteit tegen de slotkoers. Wisselkoersverschillen worden
verantwoord in de resultatenrekening uitgezonderd voor deze
die voortvloeien uit financiƫle instrumenten aangemerkt als een
kasstroomafdekking of als afdekking van een netto-investering in
een buitenlandse entiteit. Deze worden verantwoord in het eigen
vermogen toewijsbaar aan de aandeelhouders.
Niet-monetaire activa en verplichtingen
uitgedrukt in vreemde valuta
Niet-monetaire activa kunnen ofwel gewaardeerd worden tegen
historische kostprijs of tegen reƫle waarde. In het eerste geval
worden niet-monetaire activa uitgedrukt in vreemde valuta,
omgerekend op basis van de historische wisselkoers op de
transactiedatum. Dit is de datum van eerste opname van de
niet-monetaire activa. In het tweede geval worden ze gewaardeerd
tegen de slotkoers.
Wisselkoersverschillen op niet-monetaire activa uitgedrukt in
vreemde valuta en gewaardeerd tegen reƫle waarde (eigen-vermo-
gensinstrumenten) worden verantwoord in de resultatenrekening
als het actief geclassificeerd is in ā€˜FinanciĆ«le instrumenten tegen
reƫle waarde met waardeveranderingen in de resultatenreke
-
ning’ en in het eigen vermogen toewijsbaar aan aandeelhouders
wanneer het actief is geclassificeerd in ā€˜FinanciĆ«le activa tegen
reĆ«le waarde met waardeveranderingen in eigen vermogen’ .
1.e Rentemarge, commissies en opbrengsten van overige activiteiten
1.e.1 Rentemarge
Baten en lasten voortvloeiend uit financiƫle instrumenten gewaar
-
deerd tegen geamortiseerde kostprijs en tegen reƫle waarde met
waardewijzigingen in eigen vermogen worden verantwoord in
de resultatenrekening op basis van de effectieve-rentemethode.
De effectieve rentevoet is de rentevoet die de geschatte toekom-
stige kasstromen over de verwachte levensduur van het financieel
instrument of over een kortere periode indien meer geschikt
nauwkeurig verdisconteert om tot de netto-boekwaarde van het
actief of de verplichting in de balans te komen. De effectieve-ren-
tevoetberekening houdt rekening met alle ontvangen of betaalde
commissies die een vast onderdeel zijn van de effectieve rentevoet
van het contract, transactiekosten en premies en kortingen.
Commissies die beschouwd worden als een onderdeel van de rente
worden opgenomen in de effectieve rentevoet en verantwoord in
de resultatenrekening onder ā€˜Rente en opbrengsten / Soortgelijke
lasten’. Commissies die in deze categorie opgenomen worden zijn de
commissies op kredietverbintenissen wanneer de realisatie van een
lening eerder waarschijnlijk dan onwaarschijnlijk is. De commissies
ontvangen voor kredietverbintenissen worden uitgesteld tot de
trekking van het krediet en vervolgens geĆÆntegreerd in de berekening
van de effectieve rentevoet en gespreid over de looptijd van het
krediet. Commissies voor gesyndiceerde kredieten worden eveneens
in deze rubriek gerapporteerd voor het deel dat overeenstemt met
de vergoeding van andere deelnemers in het syndicaat.
1.e.2 Commissies en opbrengsten van
andere activiteiten
Commissies ontvangen voor bancaire en gelijkaardige diensten
(met uitzondering van de commissies die deel uitmaken van de
effectieve rentevoet) en voor de dienstverlening die verband houdt
met leasingcontracten vallen binnen het toepassingsgebied van
IFRS 15ā€Opbrengsten van contracten met klantenā€.
Deze standaard legt voor het boeken van inkomsten een uniform
model vast waarvan de basisprincipes vertaald worden in vijf
stappen. Op basis van deze criteria laten toe om de verschillende
prestatieverplichtingen die in een contract vervat zijn te identifice-
ren en daar de transactieprijs aan toe te kennen. De opbrengsten
die verbonden zijn aan de verschillende prestatieverplichtingen
worden opgenomen naarmate deze vervuld zijn, dit is wanneer de
zeggenschap over het goed of de dienst is overgedragen.
59
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Als de transactieprijs een variabele component bevat, dan wordt het
variabele bedrag pas in de resultatenrekening opgenomen wanneer
het zeer waarschijnlijk is dat er geen significante terugneming van
de opgenomen cumulatieve opbrengsten zal plaatsvinden.
Commissies
BNP Paribas Fortis neemt de commissiebaten en –lasten op in
de resultatenrekening:
ofwel progressief, naarmate de diensten worden verleend
worden in geval van continue dienstverlening aan de klant.
Dit betreft vooral bepaalde commissies op transacties met de
cliƫnteel voor diensten die continu verstrekt worden, com-
missies op kredietverbintenissen die geen deel uitmaken van
de rentemarge omdat het weinig waarschijnlijk is dat er een
krediet zal opgenomen worden, commissies voor financiƫle
garantieverbintenissen, commissies voor de compensatie
van financiƫle instrumenten, commissies in het kader van
fiduciaire en gelijkaardige verrichtingen, bewaarlonen of
effecten, enz.
Commissies ontvangen voor financiƫle garantieverbintenissen
worden beschouwd als de weergave van de initiƫle reƫle
waarde van de verbintenis. De hieruit voortvloeiende ver-
plichting wordt vervolgens afgeschreven naar de rentebaten
over de duur van de verbintenis.
ofwel, in alle andere gevallen, wanneer de dienst werd
gepresteerd. Hieronder vallen onder meer ontvangen
plaatsingscommissies, commissies als vergoeding voor het
opzetten van een kredietsyndicaat, commissies voor advies-
verlening, enz .
Opbrengsten van andere activiteiten
De opbrengsten van dienstverlening in het kader van leaseover-
eenkomsten worden in de resultatenrekening opgenomen
naarmate deze diensten verstrekt worden, d.w.z. pro rata de
kosten gemaakt voor de onderhoudscontracten .
1.f Financiƫle activa en financiƫle verplichtingen
De financiƫle activa worden op basis van hun bedrijfsmodel en
de eigenschappen van hun contractuele kasstromen bij eerste
opname geclassificeerd tegen geamortiseerde kostprijs, tegen reƫle
waarde met waardeveranderingen in het eigen vermogen of tegen
reƫle waarde met waardeveranderingen in de resultatenrekening.
De financiƫle verplichtingen worden bij eerste opname geclassi-
ficeerd tegen geamortiseerde kostprijs of tegen de reƫle waarde
met waardeveranderingen in de resultatenrekening.
De financiƫle activa en de financiƫle verplichtingen worden in de
balans opgenomen wanneer BNP Paribas Fortis partij wordt bij de
contractuele bepalingen van het instrument. De aan- en verkopen
van financiƫle activa die afgewikkeld worden binnen een termijn
die is vastgelegd door de reglementering of gebruiken van een
markt worden op de balans opgenomen op de afwikkelingsdatum .
1.f.1 Financiƫle activa tegen
geamortiseerde kostprijs
Financiƫle activa worden geclassificeerd tegen geamortiseerde
kostprijs als aan twee voorwaarden is voldaan: het bedrijfsmodel
is erop gericht de financiƫle activa aan te houden om de con-
tractuele kasstromen te ontvangen (ā€˜collect’) en de kasstromen
bestaan uitsluitend uit aflossingen en rentebetalingen op het
uitstaande hoofdsombedrag.
De ā€˜bedrijfsmodel’ voorwaarde
De financiƫle activa worden beheerd met het oog op de ontvangst
van de kasstromen door het innen van de contractuele betalingen
tijdens de looptijd van het instrument.
Verkopen die dicht bij het einde van de looptijd van het instrument
plaatsvinden voor een bedrag dat de resterende te ontvangen
contractuele kasstromen benadert of verkopen omwille van een
toename van het kredietrisico van de tegenpartij zijn verenigbaar
met het ā€˜collect’ bedrijfsmodel. Verkopen als gevolg van regelge-
vende beperkingen of om het kredietconcentratierisico te beheren
(zonder een toename van het kredietrisico) zijn ook verenigbaar
met dit bedrijfsmodel zolang deze verkopen infrequent of insig-
nificant in waarde zijn.
De ā€˜kasstromen’ voorwaarde
De voorwaarde van de kasstromen wordt nageleefd als de
contractvoorwaarden van het schuldinstrument op bepaalde
data aanleiding geven tot kasstromen die uitsluitend bestaan uit
aflossingen en rentebetalingen op het uitstaande hoofdsombedrag .
60
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Er is niet voldaan aan deze vereiste als een contractvoorwaarde
de houder blootstelt aan risico’s of volatiliteit van de contractuele
kasstromen die onverenigbaar is met de voorwaarden van een
basiskredietovereenkomst. Deze voorwaarde is evenmin gerespec-
teerd bij een instrument met hefboomwerking die er toe leidt dat
de variabiliteit van de contractuele kasstromen vergroot.
De rentebetalingen bestaan uit een vergoeding voor de tijds-
waarde van geld, het kredietrisico en eventueel ook voor andere
risico’s (bijvoorbeeld liquiditeitsrisico) en kosten (bijvoorbeeld
administratieve kosten), en een winstmarge die consistent is met
een basiskredietovereenkomst. Negatieve rente doet geen afbreuk
aan de voorwaarde van de kasstromen.
De tijdswaarde van geld is het element van de rente waarvoor
de vergoeding alleen op het verstrijken van tijd betrekking heeft.
De relatie tussen de rente en het verstrijken van de tijd mag niet
herzien worden op basis van specifieke kenmerken die er kunnen
toe leiden de kasstroomeigenschap in vraag te stellen.
De tijdswaarde van geld kan worden herzien, bijvoorbeeld wanneer
de variabele rente van een financieel actief periodiek opnieuw
wordt vastgesteld volgens een frequentie die niet overeenstemt
met de rentelooptijd. Naargelang de omvang van deze afwijking
kan dit er toe leiden dat niet is voldaan aan de voorwaarde van
de kasstromen. Bepaalde financiƫle activa aangehouden door
BNP Paribas Fortis vertonen een verschil (ā€˜mismatch’) tussen
de frequentie voor het herzien van de rente en de rentelooptijd,
of de rente wordt bepaald als een gemiddelde van rentevoeten.
BNP Paribas Fortis analyseert dergelijke wijzigingen van de tijds-
waarde van geld aan de hand van de benadering die de groep
BNP Paribas hiervoor hanteert.
Gereglementeerde rentevoeten voldoen aan de kasstroomeigen-
schap zodra zij zorgen voor een vergoeding die alleen op het
verstrijken van tijd betrekking heeft en niet leiden tot blootstelling
aan andere risico’s of volatiliteit in de kasstromen die inconsistent
zijn met een basiskredietovereenkomst.
Bepaalde contractvoorwaarden kunnen het tijdstip of het
bedrag van de contractuele kasstromen wijzigen. Opties voor
vervroegde aflossing doen geen afbreuk aan het criterium van
de kasstromen als het vervroegd afgeloste bedrag hoofdzakelijk
bestaat uit onbetaalde aflossingen van de hoofdsom en de rente
daarop. Dat bedrag kan daarnaast ook een redelijke aanvullende
compensatie voor de voortijdige beƫindiging van het contract
omvatten. Voor kredieten aan particulieren bijvoorbeeld wordt
een vergoeding van zes maanden rente of 3% van de resterende
hoofdsom beschouwd als een redelijke vergoeding. Actuariƫle
vergoedingen worden eveneens beoordeeld als redelijk als ze
overeenstemmen met het verdisconteerde verschil tussen de
resterende contractuele kasstromen van het krediet en hun
wederbelegging voor dezelfde looptijd bij soortgelijke tegenpartijen
of op de interbankenmarkt, ongeacht of deze vergoeding positief of
negatief is (zogenaamde symmetrische vergoedingen). Clausules
die voorzien in de overschakeling van een vlottende rente naar
een vaste rente doen geen afbreuk aan de kasstroomvereiste
op voorwaarde dat de vaste rente vastgelegd is bij aanvang, of
als de rente overeenstemt met de tijdswaarde van geld voor de
resterende looptijd van het krediet op datum van de uitoefening
van de clausule. Financieringen toegekend met het oog op de
bevordering van de duurzame ontwikkeling van ondernemingen
kunnen clausules bevatten voor een aanpassing van de marge
in functie van het bereiken van doelstellingen op het gebied van
milieu, maatschappij en bestuur (ESG). Dergelijke clausules doen
geen afbreuk aan de voorwaarde van de kasstromen zolang de
aanpassing slechts een minimaal effect (ā€˜de minimis’) kan hebben
op de contractuele kasstromen. Gestructureerde instrumenten die
gekoppeld zijn aan ESG-marktindices beantwoorden niet aan de
kasstromen voorwaarde.
Wanneer financiƫle activa contractueel gekoppeld zijn aan de
betalingen ontvangen op een onderliggende pool van financiƫle
instrumenten en er tussen de investeerders een rangorde bepaald
is voor de betalingen van de kasstromen die tot kredietrisico-
concentraties aanleiding geeft (tranches) zal een specifieke
analyse nodig zijn. De contractvoorwaarden van de tranche en
van de onderliggende pool van financiƫle instrumenten moeten
beantwoorden aan de kasstroomeigenschap en het kredietrisico
inherent aan de tranche moet kleiner zijn dan of gelijk aan het
kredietrisico verbonden aan de onderliggende pool van financiƫle
instrumenten.
Kredieten kunnen ā€˜non-recourse’ kenmerken vertonen, hetzij con-
tractueel, hetzij in wezen, wanneer ze aan een welbepaalde entiteit
verstrekt worden. Dat komt vooral voor bij projectfinanciering of
bij financiering van activa. Er is aan de kasstroomeigenschap
voldaan zolang deze leningen niet leiden tot een rechtstreekse
blootstelling aan de activa die als zekerheid gesteld zijn. In de
praktijk is het enkele feit dat het financiƫle actief zorgt voor beta-
lingen van hoofdsom en rente onvoldoende om te besluiten dat
het ā€˜non-recourse’ instrument beantwoordt aan de voorwaarde
van de kasstromen. In dergelijke gevallen moeten de specifieke
onderliggende activa waarop het beperkte verhaal betrekking
heeft, geanalyseerd worden volgens de ā€˜doorkijkbenadering’. Als
die activa zelf niet beantwoorden aan de kasstroomeigenschap,
moet de aanwezige kredietbescherming beoordeeld worden.
Daarbij worden de volgende elementen geanalyseerd: de struc-
turering en de grootte van de transactie, het eigen vermogen van
de ontlenende structuur, de verwachte bron van de terugbetaling,
de prijsvolatiliteit van de onderliggende activa. BNP Paribas
Fortis past deze analyse toe op de ā€˜non-recourse’ leningen door
haar verleend .
61
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
De categorie ā€˜FinanciĆ«le activa tegen geamortiseerde kostprijs’
bevat o.a. de kredieten toegestaan door BNP Paribas Fortis evenals
de terugverkoopovereenkomsten en de effecten aangehouden door
ALM-Treasury met het oog op het incasseren van de contractuele
kasstromen en die voldoen aan de kasstroomeigenschap.
Boekingen
Bij de eerste opname worden financiƫle activa geboekt tegen
hun reƫle waarde, met inbegrip van de transactiekosten direct
toerekenbaar aan de transactie en de commissies ontvangen voor
het tot stand brengen van de kredieten.
Daarna worden ze gewaardeerd tegen de geamortiseerde kostprijs
inclusief de opgebouwde rente, en verminderd met de betalin-
gen van hoofdsom en rente tijdens de voorbije periode. Vanaf
de eerste opname worden deze activa ook onderworpen aan de
berekening van een voorziening voor verwachte kredietverliezen
(toelichting 1.f.4).
De rente wordt berekend op basis van de effectieve rentevoet
bepaald bij aanvang van het contract.
1.f.2 Financiƫle activa tegen reƫle
waarde met waardeveranderingen
in het eigen vermogen
Schuldinstrumenten
De schuldinstrumenten worden geclassificeerd tegen reƫle waarde
met waardeveranderingen in het eigen vermogen als aan de
volgende twee voorwaarden is voldaan:
de voorwaarde van het bedrijfsmodel: de financiƫle activa
worden aangehouden binnen een bedrijfsmodel waarvan het
doel wordt bereikt door zowel contractuele kasstromen te
ontvangen als financiĆ«le activa te verkopen (ā€˜collect and sell’).
Dit laatste aspect is geen bijzaak maar maakt integraal deel
uit van het bedrijfsmodel;
de voorwaarde van de kasstromen: de principes zijn identiek
aan deze van toepassing voor financiƫle activa tegen geamor-
tiseerde kostprijs.
In deze categorie worden de effecten opgenomen die door ALM-
Treasury worden aangehouden met het oog op het incasseren van
de contractuele kasstromen of om te verkopen, en die voldoen
aan de kasstroomeigenschap.
Bij de eerste opname worden financiƫle activa geboekt tegen
hun reƫle waarde, met inbegrip van de transactiekosten direct
toerekenbaar aan de transactie. Daarna worden ze gewaardeerd
aan de reƫle waarde en de wijzigingen in de reƫle waarde worden
gerapporteerd in een specifieke rubriek van het eigen vermogen
ā€˜Wijzigingen in activa en verplichtingen opgenomen in het eigen
vermogen’. Daarnaast worden ook de verwachte kredietverliezen,
die berekend worden volgens dezelfde modaliteiten als deze van
toepassing op schuldinstrumenten tegen geamortiseerde kostprijs,
geboekt in deze specifieke rubriek van het eigen vermogen met
de risicokost als tegenpost. Bij verkoop worden de bedragen die
voorheen in het recycleerbare eigen vermogen werden geboekt
overgebracht naar de resultatenrekening.
De rente wordt in de resultatenrekening opgenomen op basis
van de effectieve rente bepaald bij de aanvang van het contract.
Eigenvermogensinstrumenten
Voor de beleggingen in eigenvermogensinstrumenten onder de
vorm van aandelen is er de keuzemogelijkheid om, transactie per
transactie, de instrumenten te klasseren als instrumenten tegen
reƫle waarde met waardeveranderingen in (een specifieke rubriek
van) het eigen vermogen. Bij verkoop van de aandelen worden
de waardeveranderingen die tot dusver in het eigen vermogen
geboekt werden, niet overgedragen naar de resultatenrekening.
Enkel de dividenden worden in de resultatenrekening opgenomen
voor zover ze een vergoeding vormen voor de investering en geen
terugbetaling van het kapitaal. Op deze instrumenten worden geen
bijzondere waardeverminderingen geboekt.
Participaties in een open-end beleggingsfonds die op verzoek
van de houder aflosbaar zijn, beantwoorden niet aan de definitie
van een eigenvermogensinstrument. Ze voldoen ook niet aan de
kasstroomeigenschap en worden daarom geboekt tegen reƫle
waarde met waardeveranderingen in de resultatenrekening .
1.f.3 Krediet- en
garantieverbintenissen
De kredietverbintenissen en de verstrekte financiƫle garanties
die niet gerapporteerd worden tegen reƫle waarde met waarde-
veranderingen in de resultatenrekening, worden opgenomen in
de toelichting met betrekking tot de gegeven en ontvangen ver-
bintenissen. De bijzondere waardevermindering voor verwachte
kredietverliezen op deze instrumenten wordt opgenomen onder
de rubriek ā€˜Voorzieningen voor risico’s en kosten ’ .
62
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
1.f.4 Bijzondere waardevermindering
op financiƫle activa tegen
geamortiseerde kostprijs en
schuldinstrumenten tegen reƫle
waarde met waardeveranderingen
in het eigen vermogen
Het model voor de bijzondere waardevermindering is gebaseerd
op de verwachte kredietverliezen.
Dit model is van toepassing op leningen, schuldinstrumenten
tegen geamortiseerde kostprijs of tegen reƫle waarde met waarde-
veranderingen in het eigen vermogen, verstrekte financierings- en
garantieverbintenissen die niet gewaardeerd worden tegen reƫle
waarde, en ook op de vorderingen uit leaseovereenkomsten, op
handelsvorderingen en contractactiva.
Algemene model
BNP Paribas Fortis maakt een onderscheid tussen drie stadia
in de evolutie van het tegenpartijkredietrisico sinds de eerste
opname van het actief.
Binnen de 12 maanden te verwachten kredietverliezen
(Stadium 1): indien op de rapportagedatum het aan een
financieel instrument verbonden kredietrisico niet significant
is toegenomen sinds de eerste opname, is het instrument
onderhevig aan een bijzondere waardevermindering gelijk aan
de binnen de twaalf maanden te verwachten kredietverliezen
(voortvloeiend uit gebeurtenissen die kunnen leiden tot wan-
betaling en die zich binnen een periode van 12 maanden na
de verslagdatum kunnen voordoen);
Tijdens de looptijd te verwachten kredietverliezen voor activa
zonder verminderde kredietwaardigheid (Stadium 2): de voor-
ziening voor verliezen is een bedrag gelijk aan de tijdens de
looptijd te verwachten kredietverliezen als het kredietrisico
verbonden aan het financiƫle instrument sinds de eerste
opname significant is toegenomen zonder dat het actief een
verminderde kredietwaardigheid vertoont of dubieus is;
Tijdens de looptijd te verwachten kredietverliezen voor
financiƫle activa met verminderde kredietwaardigheid of
financiƫle activa die dubieus zijn (Stadium 3): de voorziening
voor verliezen is eveneens gelijk aan de tijdens de looptijd te
verwachten kredietverliezen.
Dit algemene model is van toepassing op alle financiƫle instru-
menten die vallen binnen het toepassingsgebied van IFRS 9 met
uitzondering van de financiƫle activa die bij de verwerving of
creatie reeds een verminderde kredietwaardigheid vertonen en de
instrumenten waarvoor een vereenvoudigde benadering gebruikt
wordt (zie verder).
De benadering onder IFRS 9 op basis van de verwachte krediet-
verliezen is symmetrisch. Dit betekent dat wanneer in een vorige
periode tijdens de looptijd te verwachten kredietverliezen geboekt
werden, en daarna tijdens de lopende periode blijkt dat het aan
het financiƫle instrument verbonden kredietrisico sinds de eerste
opname niet langer significant is toegenomen, de voorziening
opnieuw berekend zal worden op basis van binnen de twaalf
maanden te verwachten kredietverliezen.
De rentebaten voor activa ā€˜Stadium’ 1 en 2 worden berekend op
basis van de bruto boekwaarde. Voor activa ā€˜Stadium’ 3 worden
de rentebaten berekend op basis van de geamortiseerde kostprijs.
Dit is de bruto boekwaarde na aftrek van de voorziening voor
bijzondere waardevermindering.
Definitie van wanbetaling
De definitie van wanbetaling wordt afgestemd op de definitie
van wanbetaling uit het Bazelraamwerk. Er is echter een weer-
legbaar vermoeden dat een wanbetaling niet later plaatsvindt
dan wanneer een financieel actief 90 dagen achterstallig is. Deze
definitie houdt rekening met de EBA-richtlijnen van 28 september
2016, meer bepaald voor wat betreft de drempelwaarden van
toepassing voor de wanbetalingen en de proefperiodes.
De definitie van wanbetaling wordt op identieke wijze toegepast
zowel voor het vaststellen van de toename van het kredietrisico
als voor het bepalen van de te verwachten kredietverliezen.
Financiƫle activa met verminderde
kredietwaardigheid of dubieuze financiƫle
activa
Definitie
Een financieel actief heeft een verminderde kredietwaardigheid
wordt beschouwd als dubieus en wordt gerapporteerd als
ā€˜Stadium’ 3 wanneer zich ƩƩn of meerdere gebeurtenissen voor-
doen die een negatief effect hebben op de toekomstige kasstromen
van dit instrument.
Op individuele basis bevatten objectieve aanwijzingen dat een
financieel actief een bijzondere waardevermindering heeft onder-
gaan, waarneembare gegevens over de volgende gebeurtenissen:
het bestaan van rekeningen die meer dan 90 dagen achter-
stallig zijn ;
63
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
kennis hebben van of vaststellen dat er aanwijzingen dat de
kredietlener in belangrijke financiƫle moeilijkheden verkeert
zodat kan aangenomen worden dat er een risico is ontstaan
ongeacht of de kredietlener betalingen al dan niet heeft
uitgevoerd;
concessie met betrekking tot kredietvoorwaarden toegestaan
aan de kredietlener die de kredietontlener niet overwogen
zou hebben mocht de kredietlener niet in financiƫle moei-
lijkheden verkeren (zie hieronder ā€˜Herstructurering van
financiĆ«le activa’).
Bijzonder geval van financiƫle activa die bij de
verwerving of creatie een verminderde krediet-
waardigheid vertonen
In een aantal gevallen hebben financiƫle activa reeds bij eerste
opname een verminderde kredietwaardigheid.
Voor deze activa wordt bij de eerste opname geen voorziening
geboekt. Bij de berekening van de effectieve rentevoet wordt
voor de aanvankelijke schatting van de toekomstige kasstromen
rekening gehouden met de tijdens de looptijd te verwachten
kredietverliezen. Elke daaropvolgende wijziging, hetzij in
positieve dan wel negatieve zin, van de tijdens de looptijd te
verwachten kredietverliezen geeft aanleiding tot het boeken van
een winst of verlies voor bijzondere waardevermindering in de
resultatenrekening.
Vereenvoudigde benadering
De vereenvoudigde benadering houdt in dat van bij de eerste
opname een voorziening voor bijzondere waardevermindering
wordt geboekt op basis van de tijdens de looptijd te verwachten
kredietverliezen.
BNP Paribas Fortis past dit model toe voor handelsvorderingen
met een looptijd van ten hoogste ƩƩn jaar.
Significante toename van het kredietrisico
Een significante toename van het kredietrisico kan vastgesteld
worden hetzij op individuele basis hetzij op collectieve basis
(waarbij de financiƫle instrumenten gegroepeerd worden in
functie van hun gemeenschappelijke risicokenmerken) rekening
houdend met alle redelijke en gefundeerde informatie. Daartoe
wordt het risico op wanbetaling van het financiƫle instrument
op rapportagedatum vergeleken met het risico op wanbetaling
op datum van eerste opname.
Het beoordelen van de verslechtering gebeurt op basis van de
vergelijking van de kansen op wanbetaling volgens de ratings
op datum van eerste opname van het financiƫle instrument met
deze op datum van rapportering.
Overigens bestaat er volgens de standaard een weerlegbaar
vermoeden dat het kredietrisico van het financiƫle instrument sig-
nificant is toegenomen sinds de datum van eerste opname zodra
de contractuele betalingen meer dan 30 dagen achterstallig zijn.
Voor de specifieke activiteit van de consumentenkredieten wordt
de verslechtering beoordeeld op basis van betalingsproblemen
die zich hebben voorgedaan tijdens de laatste 12 maanden, zelfs
als die reeds geregulariseerd zijn.
De betalingsmoratoria die in het kader van de gezondheidscrisis
werden toegekend en die voldoen aan de voorwaarden vastgelegd
in de EBA-richtsnoeren van 2 april 2020 en gewijzigd op 2 december
2020 werden, op zichzelf beschouwd, niet gezien als een indicatie
van een significante toename van het kredietrisico die leidt tot een
automatische overdacht naar het Stadium 2. ā€˜Privé’ moratoria die
beantwoorden aan criteria gelijkwaardig aan de door EBA bepaalde
voorwaarden, werden op dezelfde wijze verwerkt. De moratoria
leiden niet tot het tellen van het aantal dagen betalingsachterstand
zolang het nieuwe aflossingsplan nageleefd wordt.
De principes die BNP Paribas Fortis toepast bij de beoordeling van
de significante toename van het kredietrisico werden gewijzigd
in 2022. De details zijn opgenomen in toelichting 2.g Risicokost.
Bepaling van het bedrag van de verwachte
kredietverliezen
De verwachte kredietverliezen worden gedefinieerd als geschatte
kredietverliezen (met name de verdisconteerde waarde van de
kasstroomtekorten) gewogen tegen kans dat deze verliezen
zich voordoen tijdens de verwachte looptijd van het financiƫle
instrument. De berekening gebeurt op individuele basis berekend
voor elke positie.
In de praktijk worden de verwachte kredietverliezen voor de
posities die geclassificeerd zijn in Stadium 1 en Stadium 2, bere-
kend als het resultaat van de vermenigvuldiging van de kans op
wanbetaling (ā€˜PD’), het verlies bij wanbetaling (Loss Given Default
or ā€˜LGD’) en het uitstaande bedrag bij wanbetaling (Exposure at
Default of ā€˜EaD’), verdisconteerd tegen de effectieve rentevoet
(Effective Interest Rate of ā€˜EIR’) van de positie. Deze verliezen zijn
het resultaat van het risico op wanbetaling binnen de komende
12 maanden (Stadium 1) of het risico op wanbetaling tijdens de
looptijd van het instrument (Stadium 2). Voor de gespecialiseerde
activiteit van de consumentenkredieten wordt, rekening houdend
met kenmerken van de portefeuilles, een methode toegepast die
enerzijds gebaseerd is op de kans op beƫindiging van het contract
door vervroegde opeisbaarheid en anderzijds op geactualiseerde
verliespercentages na vervroegde opeisbaarheid. De berekening
van de parameters gebeurt op statistische wijze voor een homo-
gene populatie .
64
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Voor de posities gerapporteerd als Stadium 3 worden de verwachte
kredietverliezen berekend als de waarde van de kasstroomtekor-
ten voor de looptijd van het instrument verdisconteerd tegen de
effectieve rentevoet. De kasstroomtekorten vertegenwoordigen het
verschil tussen de contractueel opeisbare betalingen en de ver-
wachte ontvangsten (nl. die zouden moeten ontvangen worden).
Indien van toepassing wordt bij de schatting van de verwachte
kasstromen rekening gehouden met een scenario waarbij de
kasstromen afkomstig zijn van de overdracht van leningen of
een pakket van leningen met betalingsachterstand. Daarbij wordt
rekening gehouden met de opbrengst van de verkoop na aftrek
van de verkoopkosten.
De ontwikkelde methodologie maakt gebruik van bestaande
begrippen en bepalingen (met name het Bazelkader) voor posities
waarvoor de kapitaalvereisten voor het kredietrisico berekend
worden volgens de IRBA methodologie. De methode wordt ook
toegepast op portefeuilles waarvoor de kapitaalsvereisten voor het
kredietrisico vastgesteld worden volgens de standaardbenadering.
Daarnaast zal het Bazelraamwerk aangevuld worden met de
specifieke bepalingen van IFRS 9, meer bepaald het gebruik van
toekomstgerichte informatie.
Einde van de looptijd
Er wordt rekening gehouden met alle contractvoorwaarden over
de verwachte looptijd van het financiƫle instrument, onder meer
de vervroegde terugbetalingen, de verlengingen en vergelijkbare
opties. In het uitzonderlijke geval waarin de verwachte looptijd
van een financieel instrument niet met voldoende betrouwbaar-
heid kan worden geschat, maakt BNP Paribas Fortis gebruik van
de resterende contractduur.
De periode die voor de berekening van de verwachte kredietver-
liezen wordt gebruikt, mag volgens de standaard niet langer zijn
dan de maximale contractduur. Niettemin maakt BNP Paribas voor
het bepalen van de verwachte kredietverliezen voor toegestane
overschrijdingen en kredietlijnen (op basis van een uitzondering
voorzien in IFRS 9 voor dit soort transacties), gebruik van de
periode tijdens dewelke de entiteit is blootgesteld aan kredie-
trisico en die periode kan de contractuele looptijd overschrijden
(opzegtermijn). Voor toegestane overschrijdingen en kredietlijnen
verleend aan tegenpartijen die geen klant zijn bij de retailbank
kan de contractduur weerhouden worden als deze transacties op
individuele basis opgevolgd worden en de eerstvolgende kredie-
therziening plaatsvindt op het einde van de contractuele looptijd.
Kans op wanbetaling
De kans op wanbetaling is de schatting van de kans dat zich een
wanbetaling voordoet tijdens welbepaalde periode.
Het bepalen van de kans op wanbetaling steunt op de interne
ratings gebaseerde systemen van BNP Paribas Fortis. Het krediet-
en ratingbeleid houdt rekening met de risico’s op het gebied van
milieu, maatschappij en bestuur (ESG).
Het bepalen van de verwachte kredietverliezen vereist een schat-
ting van zowel de kans op wanbetaling voor het komende jaar als
de kans op wanbetaling tijdens de looptijd:
de kans op wanbetaling voor het komende jaar wordt afgeleid
van de reglementaire kansen op wanbetaling, die gebaseerd
zijn op lange termijn gemiddelden through-the-cycle, ten-
einde rekening te houden met de heersende omstandigheden
(point-in-time of ā€˜PiT’);
de kans op wanbetaling tijdens de looptijd wordt bepaald
aan de hand van migratiematrices die de verwachte evolutie
weergeven van de intern gehanteerde notering tot op het
einde van de looptijd en de daaraan gekoppelde kansen op
wanbetaling.
Verlies bij wanbetaling (LGD)
Het verlies bij wanbetaling is het verschil tussen de contractuele
kasstromen en de verwachte kasstromen, verdisconteerd tegen de
effectieve rentevoet (of een benadering daarvan) op datum van de
wanbetaling. De LGD wordt uitgedrukt als een percentage van het
uitstaande bedrag bij wanbetaling (Exposure at Default of ā€˜EaD’).
Het schatten van de verwachte kredietverliezen houdt rekening
met de kasstromen die voortvloeien uit de realisatie van een
ontvangen zekerheid of andere vormen van kredietbescherming
die integraal deel uitmaken van de contractvoorwaarden en
die door BNP Paribas Fortis niet afzonderlijk geboekt worden
(bijvoorbeeld, een hypothecaire inschrijving gekoppeld aan een
hypotheeklening), na aftrek van de kosten voor verkrijging en
verkoop van deze zekerheden.
Bij gegarandeerde leningen wordt de garantie beschouwd als
inherent aan de kredietovereenkomst op voorwaarde dat ze deel
uitmaakt van de contractuele voorwaarden of gelijktijdig met het
krediet verstrekt werd. Bovendien moet het mogelijk zijn om het
bedrag van de verwachte terugbetaling toe te wijzen aan een
welbepaalde lening. Een dergelijke garantie wordt opgenomen in
de berekening van de verwachte kredietverliezen. Als de uitwinning
van de garantie daarentegen onderhevig is aan een mutualisatie of
ā€˜pooling’ effect door middel van een mechanisme van achterstelling
of van een globaal plafond voor het geheel van de portefeuille, dan
wordt het recht op terugbetaling geboekt als een afzonderlijk actief.
De LGD gebruikt bij de toepassing van IFRS 9 wordt afgeleid van
de Bazel parameters voor LGD. Daartoe worden deze gezuiverd
van het effect van ongunstige conjunctuur en reglementaire
voorzichtigheidsmarges, met uitzondering van de marges voor
modelonzekerheid.
65
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Uitstaand bedrag bij wanbetaling (EaD)
Het uitstaande bedrag bij wanbetaling van een financieel
instrument is het verwachte resterende bedrag dat de Bank
bij wanbetaling tegoed heeft van de debiteur. Dit bedrag wordt
bepaald op grond van het verwachte terugbetalingsprofiel en
houdt rekening met, naargelang de aard van het uitstaande
bedrag, de contractuele aflossingen, de verwachte vervroegde
terugbetalingen en de trekkingen op kredietlijnen.
Integratie van toekomstgerichte informatie
Het bedrag van de verwachte kredietverliezen wordt berekend
op basis van een kansgewogen gemiddelde van een reeks van
mogelijke uitkomsten, rekening houdend met informatie over
gebeurtenissen uit het verleden, de heersende omstandigheden
en prognoses van toekomstige economische omstandigheden.
De principes die BNP Paribas Fortis bij de berekening van de
verwachte kredietverliezen toepast om rekening te houden met
de economische scenario’s wordt beschreven in toelichting
2.g ā€˜Risicokost’.
Opname van verliezen
Bij de opname van verliezen vermindert BNP Paribas Fortis de
brutoboekwaarde van een financieel actief wanneer zij niet in
redelijkheid verwacht dat een financieel actief geheel of gedeelte-
lijk realiseerbaar zal zijn of wanneer het instrument het voorwerp
was van de gehele of gedeeltelijke kwijtschelding. De opname van
verliezen betekent dat alle beschikbare rechtsmiddelen die ter
beschikking staan van de Bank zijn uitgeput, wat in de praktijk
afhankelijk is van de context eigen aan elke jurisdictie.
Wanneer het bedrag van het verlies groter is dan de gecumu-
leerde voorziening voor bijzondere waardevermindering wordt
het verschil in de rubriek ā€˜Risicokost’ geboekt als een bijkomende
waardevermindering. Bij elke recuperatie na het (gedeeltelijk)
afboeken van het financiƫle actief boekt de bank het ontvangen
bedrag als een winst in de rubriek ā€˜Risicokost’.
Terugvordering door gebruikmaking van
ontvangen zekerheden
Wanneer een krediet gegarandeerd is door een financieel of
niet-financieel actief ontvangen als onderpand en de tegenpartij
blijft in gebreke, kan BNP Paribas Fortis beslissen om de garantie
uit te oefenen. Afhankelijk van de bepalingen in de betreffende
jurisdictie kan de Bank de eigendom van het actief verwerven.
In dergelijke gevallen zal de Bank het krediet afboeken met als
tegenpost de opname van het actief ontvangen als onderpand.
Zodra de Bank effectief eigenaar is, zal dit actief gewaardeerd
worden tegen reƫle waarde en geclassificeerd worden in functie
van de verdere beheersintentie.
Herstructurering van financiƫle activa als
gevolg van financiƫle problemen
Een herstructurering als gevolg van financiƫle problemen van
de debiteur kan omschreven worden als een wijziging van de
voorwaarden van de oorspronkelijke transactie die BNP Paribas
Fortis enkel overweegt omwille van economische of juridische
redenen verbonden met de financiƫle problemen van de debiteur.
Wanneer herstructureringen niet leiden tot het afboeken van
het financiƫle actief, zal het geherstructureerde instrument het
voorwerp zijn van een waardeaanpassing die de boekwaarde
terugbrengt tot het bedrag van de nieuwe toekomstige kasstro-
men verdisconteerd tegen de effectieve rentevoet bij aanvang.
De wijziging van de waarde van het actief wordt geboekt in de
resultatenrekening, rubriek ā€˜Risicokost’.
Een significante toename van het kredietrisico wordt voor
het financiƫle instrument beoordeeld door het risico op wan-
betaling na de herstructurering (op basis van de gewijzigde
contractvoorwaarden) te vergelijken met risico op wanbetaling
op de datum van eerste opname (op basis van de oorspronke-
lijke contractvoorwaarden). Het bewijs dat niet langer voldaan
is aan de voorwaarden voor het boeken van tijdens de looptijd
te verwachten kredietverliezen moet geleverd worden door een
patroon van regelmatige en kwaliteitsvolle betalingen gedurende
een bepaalde tijd.
Als de herstructurering bestaat uit een gedeeltelijke of totale
inwisseling tegen wezenlijk verschillende activa (bijvoorbeeld,
de inwisseling van een schuldinstrument tegen eigenvermo-
gensinstrumenten), dan wordt die vertaald als het beƫindigen
van de vordering en het boeken van de bekomen activa tegen hun
reƫle waarde op datum van de ruil. Het waardeverschil dat bij
de inwisseling ontstaat wordt geboekt in de resultatenrekening,
rubriek ā€˜Risicokost’.
Ter herinnering, in antwoord op de gezondsheidscrisis werden
talrijke moratoria toegekend aan de cliƫnten. Het betalingsuitstel
bestond doorgaans uit het verschuiven van de vervaldagen met
enkele maanden met of zonder aanrekening van bijkomende
rente voor het uitstel van de aflossingen. Deze aanpassingen
van het aflossingsschema werden doorgaans beschouwd als
niet-substantiƫle wijzigingen. Als de bank geen rente aanrekende
voor de periode van betalingsuitstel (of het percentage van de
aangerekende rente is lager dan de effectieve rentevoet van het
krediet) werd de resulterende korting geboekt in de ā€˜Nettobaten
66
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
van het bankbedrijf’ mits voldaan is aan bepaalde criteria
1
. Het
betalingsuitstel werd in dat geval immers niet beschouwd als een
antwoord op financiƫle problemen van de kredietnemer, maar
als een liquiditeitscrisis van voorbijgaande aard. De bank gaat
er dus niet automatisch van uit dat het kredietrisico aanzienlijk
is toegenomen.
Wijzigingen aan financiƫle activa die niet gebeuren omwille van
financiƫle problemen van de kredietnemer noch in het kader van
moratoria, (bijvoorbeeld commerciƫle heronderhandelingen),
worden doorgaans verwerkt als de vervroegde terugbetaling van
de oude lening die wordt afgeboekt, gevolgd door de realisatie
van een nieuwe lening aan marktvoorwaarden. De aanpassingen
betekenen immers dat de rentevoet wordt aangepast aan de
marktvoorwaarden aangezien de klant geen financiƫle moei-
lijkheden ondervindt en de mogelijkheid heeft om van bank
te veranderen.
Proefperiodes
BNP Paribas Fortis hanteert observatieperiodes om de mogelijke
terugkeer naar een Stadium van hogere kwaliteit te beoordelen.
Bijgevolg is voor de overgang van Stadium 3 naar Stadium 2 een
proefperiode van drie maanden van toepassing, uit te breiden tot
12 maanden in geval van herstructurering omwille van financiƫle
moeilijkheden.
Voor de overgang van Stadium 2 naar Stadium 1 van vorderingen
die wegens financiƫle problemen geherstructureerd werden,
bedraagt de observatieperiode twee jaar.
1.f.5 Risicokost
De ā€˜risicokost’ omvat de volgende resultaten:
de toevoegingen aan en terugnemingen van de voorzie-
ningen voor binnen de twaalf maanden en de tijdens de
looptijd te verwachten kredietverliezen ā€˜Stadium 1 en
Stadium 2’ met betrekking tot schuldinstrumenten geboekt
tegen geamortiseerde kostprijs of tegen reƫle waarde met
waardeveranderingen in het eigen vermogen, krediet- en
garantieverbintenissen die niet tegen reƫle waarde geboekt
worden, evenals schuldvorderingen die voortvloeien uit
leaseovereenkomsten, handelsvorderingen en contractactiva;
1
Betalingsmoratoria beschouwd als een ā€œCOVID-19 General moratorium Measureā€ (d.w.z. die beantwoorden aan de voorwaarden vastgelegd in de EBA
richtsnoeren gepubliceerd op 2 April 2020) of gelijkaardige maatregelen die niet leiden tot een overdracht naar het Stadium 3.
de toevoegingen aan en terugnemingen van de voorzieningen
voor financiƫle instrumenten waarvoor objectieve aanwijzin-
gen zijn dat ze een bijzondere waardevermindering hebben
ondergaan ā€˜Stadium 3’, verliezen op oninbare vorderingen en
recuperaties op afgeschreven schuldvorderingen.
Verder worden eveneens de kosten van fraude en geschillen
in verband met de financieringsactiviteit in de rubriek risico-
kost geboekt .
1.f.6 Financiƫle instrumenten
tegen reƫle waarde met
waardeveranderingen in
de resultatenrekening
Portefeuille aangehouden voor
handelsdoeleinden en andere
financiƫle activa tegen reƫle waarde
met waardeveranderingen in de
resultatenrekening
De portefeuille aangehouden voor handelsdoeleinden bevat
naast de instrumenten die BNP Paribas Fortis aanhoudt om te
verhandelen ook derivaten.
De andere activa tegen reƫle waarde met waardeveranderingen in
de resultatenrekening hebben betrekking op schuldinstrumenten
niet aangehouden voor handelsdoeleinden die niet voldoen aan de
voorwaarden van het bedrijfsmodel ā€˜collect’ of ā€˜collect and sell’,
of aan de kasstroomeigenschap. Eigenvermogensinstrumenten
waarvoor de optie tot classificatie tegen reƫle waarde met waar-
deveranderingen in het eigen vermogen niet wordt weerhouden,
worden eveneens in deze rubriek opgenomen.
Deze instrumenten worden geboekt tegen hun reƫle waarde.
De initiƫle transactiekosten worden rechtstreeks in de resul-
tatenrekening opgenomen. Op de rapportagedatum worden de
waardeveranderingen in de reƫle waarde getoond in de rubriek
ā€˜Nettowinsten of –verliezen op financiĆ«le instrumenten tegen
reĆ«le waarde met waardeveranderingen in de resultatenrekening’.
Hetzelfde geldt voor de inkomsten, dividenden en de meer- of
minderwaarden bij realisatie .
67
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Financiƫle passiva gewaardeerd tegen reƫle
waarde met waardeveranderingen in de
resultatenrekening
BNP Paribas maakt van deze mogelijkheid gebruik in de volgende
twee gevallen:
bij samengestelde financiƫle instrumenten die ƩƩn of
meerdere besloten derivaten bevatten die anders moeten
afgescheiden worden en afzonderlijk verwerkt. Een in een
contract besloten derivaat is een component waarvan de
economische kenmerken en de risico’s niet nauw verbonden
zijn met die van het basiscontract;
als de toepassing van deze optie een inconsistentie in de
waardering of de opname van activa en verplichtingen elimi-
neert of aanzienlijk beperkt zodat deze niet in afzonderlijke
categorieƫn moeten opgenomen worden.
De waardeveranderingen in de reƫle waarde die toe te rekenen
zijn aan veranderingen in het aan de verplichting verbonden
kredietrisico moeten in het eigen vermogen gepresenteerd worden.
1.f.7 Financiƫle verplichtingen
en eigenvermogensinstrumenten
Een uitgegeven financieel instrument of de onderdelen daarvan
worden geclassificeerd als financiƫle verplichting of eigenvermo-
gensinstrument op basis van de economische kenmerken van de
juridische overeenkomst.
Financiƫle instrumenten uitgegeven door BNP Paribas Fortis
worden als schuldinstrumenten gekenmerkt als zij voor de
uitgevende entiteit een contractuele verplichting inhouden om
geldmiddelen of een financieel actief te leveren aan de houder
van de effecten. Hetzelfde geldt als de entiteit ertoe gedwongen
kan worden om financiƫle activa of financiƫle verplichtingen
te ruilen met de tegenpartij onder voorwaarden die potentieel
nadelig zijn voor de entiteit, of om een variabel aantal van haar
eigenvermogensinstrumenten te leveren.
Eigenvermogensinstrumenten vloeien voort uit contracten die
recht geven op het overblijvende belang in de activa van een
entiteit, na aftrek van alle verplichtingen.
Schulden vertegenwoordigd door effecten
en achtergestelde schulden
Schulden vertegenwoordigd door effecten en achtergestelde
schulden worden gewaardeerd tegen geamortiseerde kostprijs,
tenzij ze tegen de reƫle waarde geboekt worden.
Uitgegeven schulden vertegenwoordigd door effecten worden
geboekt tegen hun oorspronkelijke uitgiftekoers, met inbegrip van
de transactiekosten. Vervolgens gebeurt de waardering tegen hun
geamortiseerde kostprijs op basis van de effectieve rentevoet.
Obligaties terugbetaalbaar of converteerbaar in eigen aandelen
zijn hybride instrumenten die mogelijkerwijs een schuldcompo-
nent en een eigenvermogenscomponent bevatten, die bij de eerste
opname van de transactie geĆÆdentificeerd zal worden.
Eigenvermogensinstrumenten
De term ā€˜eigenvermogensinstrumenten’ verwijst naar aandelen
uitgegeven door de moedermaatschappij (BNP Paribas Fortis) of
door ƩƩn van haar dochterondernemingen die volledig worden
opgenomen in de consolidatie. Externe kosten die direct toewijs-
baar zijn aan de uitgifte van nieuwe aandelen worden in mindering
gebracht van het eigen vermogen, verminderd met alle verbonden
belastingen.
Eigenvermogensinstrumenten aangehouden door BNP Paribas
Fortis, ook gekend als eigen aandelen, worden afgetrokken van
het geconsolideerde eigen vermogen ongeacht het doel waarvoor
ze zijn aangehouden. Winsten en verliezen voortvloeiend uit
deze instrumenten worden geƫlimineerd uit de geconsolideerde
resultatenrekening.
Wanneer BNP Paribas Fortis eigenvermogensinstrumenten
verwerft, uitgegeven door dochterondernemingen die onder
exclusieve controle vallen, wordt het verschil tussen de aan-
koopprijs en het aandeel in de netto verworven activa opgenomen
in overgedragen resultaat toewijsbaar aan de aandeelhouders
van BNP Paribas Fortis. Daarnaast worden de verplichtingen
in overeenstemming met de putoptie toegekend aan de min-
derheidsaandeelhouders in deze dochterondernemingen en
de veranderingen in de waarde van die verplichting initieel
gecompenseerd tegen minderheidsbelangen met elk overschot
gecompenseerd in overgedragen resultaat toewijsbaar aan de
aandeelhouders van BNP Paribas Fortis. Tot de uitoefening van
deze opties, wordt het deel van het nettoresultaat toewijsbaar aan
de minderheidsbelangen toegekend aan minderheidsbelangen in
de resultatenrekening. Een daling in het belang van BNP Paribas
Fortis in een volledig geconsolideerde dochteronderneming wordt
verantwoord in de rekeningen van BNP Paribas Fortis als een
wijziging in het eigen vermogen.
Financiƫle instrumenten uitgegeven door BNP Paribas Fortis die
beschouwd worden als eigenvermogensinstrumenten (bijvoor-
beeld super achtergestelde effecten met onbepaalde looptijd)
worden gerapporteerd in de rubriek ā€˜Kapitaal en reserve s ’ .
68
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
D e uitkeringen van een financieel instrument dat geboekt werd
als eigenvermogensinstrument worden rechtstreeks afgetrokken
van het eigen vermogen. Hetzelfde geldt voor de transactiekosten
op dergelijke instrumenten.
Derivaten op eigenvermogensinstrumenten worden als volgt
behandeld, afhankelijk van de afwikkelingsmethode:
als eigenvermogensinstrument indien ze afgewikkeld
worden door de fysieke levering van een vast aantal eigen-
vermogensinstrumenten voor een vast bedrag van geld
of ander financieel actief. Deze instrumenten worden niet
geherwaardeerd;
als derivaten indien ze afgewikkeld worden in geld of
wanneer men de keuze heeft om ze af te wikkelen door de
fysieke levering van aandelen of in geld. Wijzigingen in de
waarde van deze instrumenten worden opgenomen in de
resultatenrekening.
Als het contract een verplichting, voorwaardelijk of niet, bevat
voor de Bank om haar eigen aandelen terug te kopen, dan moet
de Bank de contante waarde van deze schuld opnemen met een
tegenboeking in het eigen vermogen .
1.f.8 Hedge accounting
BNP Paribas Fortis heeft gebruik gemaakt van de optie voorzien
door de standaard om de vereisten van IAS 39 inzake hedge
accounting verder toe te passen tot een nieuwe standaard
voor portefeuilleafdekking (ā€˜macrohedging’) van kracht wordt.
Bovendien verwijst IFRS 9 niet expliciet naar de reƫlewaarde-
afdekking van het renterisico op een portefeuille van financiƫle
activa of financiƫle verplichtingen. De bepalingen van IAS 39 voor
deze portefeuilleafdekkingen, zoals goedgekeurd door de Europese
Unie, blijven van toepassing.
Derivaten aangegaan als deel van een afdekkingsrelatie worden
geclassificeerd volgens het doel van de afdekking.
Reƫlewaardeafdekkingen worden hoofdzakelijk gebruikt om het
renterisico op vastrentende activa en verplichtingen af te dekken,
voor zowel geïdentificeerde financiële instrumenten (effecten,
obligaties, leningen, ontleningen) als voor portefeuilles van finan-
ciĆ«le instrumenten (hoofdzakelijk direct opvraagbare deposito’s
en vastrentende leningen).
Kasstroomafdekkingen worden hoofdzakelijk gebruikt om het
renterisico op niet-vastrentende activa en verplichtingen inclusief
roll-overs af te dekken en het valutarisico op heel waarschijnlijke
verwachte inkomsten in vreemde valuta.
Bij aanvang van de afdekking bereidt BNP Paribas Fortis een
formele documentatie over de afdekkingsrelatie voor waarin het
volgende wordt vastgelegd: het instrument (of een deel van het
instrument of een deel van het risico) dat wordt afgedekt; de
afdekkingsstrategie en het soort risico dat afgedekt wordt; het
afdekkingsinstrument; en de methodes gebruikt om de effectiviteit
van de afdekkingsrelatie te beoordelen.
Bij aanvang en tenminste elk kwartaal beoordeelt BNP Paribas
Fortis, consistent met de originele documentatie, de actuele
(retrospectieve) en de verwachte (prospectieve) effectiviteit van
de afdekkingsrelatie. Retrospectieve effectiviteitstesten worden
aangewend om te beoordelen of de actuele wijzigingen in de
reƫle waarde of kasstromen van het afdekkingsinstrument en
het afgedekte instrument binnen een bereik vallen van 80% tot
125%. Prospectieve effectiviteitstesten worden aangewend om
te verzekeren dat de verwachte wijzigingen in de reƫle waarde
of kasstromen van het derivaat deze van het afgedekte element
voldoende compenseren over de resterende duur van de afdekking.
Voor heel waarschijnlijke verwachte transacties wordt de effecti-
viteit grotendeels beoordeeld op basis van historische gegevens
van gelijkaardige transacties.
Onder IAS 39 zoals aanvaard door de Europese Unie (dat bepaalde
passages over portefeuilleafdekking uitsluit) komen relaties die het
renterisico afdekken gebaseerd op portefeuilles van activa en ver-
plichtingen als volgt in aanmerking voor reƫlewaardeafdekkingen:
het risico aangemerkt als af te dekken is het renterisico in
verband met de interbancaire rentecomponent van rentevoe-
ten op commerciƫle banktransacties (leningen aan klanten,
spaarrekeningen en direct opvraagbare deposito’s);
het instrument aangemerkt als af te dekken komt overeen,
voor elke looptijdklasse, met een deel van het verschil in
rentevoet geassocieerd met de afgedekte onderliggende
instrumenten;
de gebruikte afdekkingsinstrumenten bestaan exclusief uit
ā€˜plain vanilla’-swaps;
prospectieve afdekkingseffectiviteit wordt vastgesteld door het
feit dat alle derivaten bij aanvang het effect moeten hebben
van een vermindering van het renterisico in de portefeuille
van de afgedekte onderliggende instrumenten. Retrospectief
zal een afdekking gediskwalificeerd worden van hedge accoun-
ting wanneer er een tekort ontstaat in de onderliggende activa
specifiek geassocieerd met de afdekking voor elke looptijd-
klasse (als gevolg van een vervroegde terugbetaling van de
lening of intrekking van de deposito’s) .
69
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
De boekhoudkundige verwerking van derivaten en afgedekte
instrumenten hangt af van de afdekkingsstrategie.
In een reƫlewaardeafdekkingsrelatie wordt het derivaat geher-
waardeerd tegen reƫle waarde in de balans met wijzigingen
in de reƫle waarde opgenomen in de resultatenrekening in
ā€˜Nettowinsten en -verliezen op financiĆ«le instrumenten tegen
reĆ«le waarde met waardeveranderingen in de resultatenrekening’,
symmetrisch met de herwaardering van het afgedekte element
om het afdekkingsrisico weer te geven. In de balans wordt de
reƫlewaardeherwaardering van het afgedekte element verant-
woord volgens de classificatie van het afgedekte element in het
geval van een afdekking van individuele activa en verplichtingen
of onder ’Herwaarderingsreserve voor portefeuilles afgedekt tegen
renterisico’ in het geval van een portefeuilleafdekking.
Wanneer een afdekkingsrelatie wordt stopgezet of niet langer
beantwoordt aan de effectiviteitscriteria, dan wordt het afdek-
kingsinstrument getransfereerd naar de portefeuille aangehouden
voor handelsdoeleinden en gewaardeerd volgens de methode
toegepast in deze categorie. In het geval van geĆÆdentificeerde
afgedekte rente-instrumenten wordt de herwaarderingsaanpas-
sing, verantwoord in de balans, afgeschreven over de resterende
looptijd van het instrument op basis van de effectieve-renteme-
thode. In het geval van portefeuilles van rente-instrumenten bij
aanvang afgedekt voor het renterisico wordt de aanpassing lineair
afgeschreven over de resterende termijn van de oorspronkelijke
afdekking. Wanneer het afgedekte element niet langer in de
balans verschijnt, vooral door vervroegde afbetalingen, wordt
de aanpassing onmiddellijk in de resultatenrekening opgenomen.
Bij een kasstroomafdekkingsrelatie wordt het derivaat in de
balans verantwoord tegen reƫle waarde met wijzigingen in de
reƫle waarde opgenomen in het eigen vermogen toewijsbaar
aan de aandeelhouders op de afzonderlijke lijn ā€˜Wijzigingen in
activa en verplichtingen opgenomen in het eigen vermogen’. De
bedragen opgenomen in het eigen vermogen toewijsbaar aan
de aandeelhouders over de looptijd van de afdekking worden
getransfereerd naar ā€˜Netto rentebaten’ in de resultatenrekening
wanneer de kasstromen van het afgedekte element een invloed
hebben op het resultaat. De afgedekte elementen blijven geboekt
op basis van de waarderingsregels specifiek aan de categorie van
activa of verplichtingen waartoe ze behoren.
Wanneer de afdekkingsrelatie wordt stopgezet of niet langer
beantwoordt aan de effectiviteitscriteria blijven de cumulatieve
bedragen, opgenomen in het eigen vermogen toewijsbaar aan
aandeelhouders als gevolg van de herwaardering van het
afdekkingsinstrument, verantwoord in het eigen vermogen tot
de afdekkingstransactie zelf een invloed heeft op het resultaat of
tot het duidelijk wordt dat de transactie niet zal plaatsvinden. Op
dat moment worden ze getransfereerd naar de resultatenrekening.
Wanneer een afgedekt element ophoudt te bestaan worden
de cumulatieve bedragen, opgenomen in het eigen vermogen
toewijsbaar aan aandeelhouder, onmiddellijk opgenomen in de
resultatenrekening.
Ongeacht welke afdekkingsstrategie gebruikt is, wordt elke inef-
fectiviteit van de afdekking verantwoord in de resultatenrekening
onder de rekening ā€˜Nettowinsten en -verliezen op financiĆ«le
instrumenten tegen reƫle waarde met waardeveranderingen in
de resultatenrekening’.
Afdekkingen van netto-investeringen in een buitenlandse
dochteronderneming of bijkantoor worden op dezelfde manier
in de boekhouding opgenomen als bij kasstroomafdekkingen.
Afdekkingsinstrumenten kunnen valutaderivaten of elk ander
niet-derivaat financieel instrument zijn.
1.f.9 Bepaling van de reƫle waarde
De reƫle waarde is de prijs die ontvangen zou worden bij verkoop
van een actief of die betaald zou worden bij de overdracht van een
verplichting in een regelmatige transactie tussen marktspelers in
de belangrijkste of meest voordelig markt op waarderingsdatum.
BNP Paribas Fortis bepaalt de reƫle waarde van financiƫle instru-
menten ofwel op basis van prijzen die rechtstreeks voortvloeien
uit externe gegevens ofwel op basis van waarderingstechnieken.
Deze waarderingstechnieken zijn voornamelijk markt –en inkom-
stenbenaderingen die omvat zijn in algemeen aanvaarde modellen
(vb. verdisconteerde kasstromen, ā€˜Black-Scholes’-model, interpo-
latietechnieken). Ze maximaliseren het gebruik van waarneembare
inputs en minimaliseren het gebruik van niet-waarneembare
inputs. Ze worden gekalibreerd om de huidige marktomstan-
digheden te weerspiegelen en waarde-aanpassingen worden
toegepast wanneer nodig, zoals wanneer bepaalde factoren zoals
model-, liquiditeits- en kredietrisico niet opgenomen zijn in de
modellen of hun onderliggende inputs, maar toch in aanmerking
worden genomen door de marktspelers bij het vaststellen van
de uitstapprijs.
De waarderingseenheid is over het algemeen het individueel
financieel actief of de individuele financiƫle verplichting maar
er kan onder bepaalde voorwaarden gekozen worden voor een
waardering gebaseerd op een portefeuille. BNP Paribas Fortis
past deze uitzondering toe wanneer een groep van financiƫle
activa en financiƫle verplichtingen of andere contracten waarop de
standaard voor financiƫle instrumenten van toepassing is, beheerd
70
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
wordt op basis van de netto blootstelling aan vergelijkbare markt-
of kredietrisico’s die verrekend worden in overeenstemming met
een gedocumenteerde interne strategie voor risicobeheer.
Activa en verplichtingen gewaardeerd of gerapporteerd tegen
reƫle waarde worden opgedeeld in de volgende drie niveaus van
de reƫl-waardehiƫrarchie:
Niveau 1: reƫle waarden worden bepaald door rechtstreeks
gebruik van prijzen genoteerd in actieve markten voor
identieke activa en verplichtingen. Een actieve markt is
een markt waarop transacties voldoende frequent en in
voldoende volume plaatsvinden en waarop prijzen continu
beschikbaar zijn;
Niveau 2: reƫle waarden worden bepaald op basis van waar-
deringstechnieken waarvoor direct of indirect waarneembare
marktgegevens een belangrijke input vormen. Deze tech-
nieken worden regelmatig gekalibreerd en de parameters
bevestigd aan de hand van informatie van afkomstig van
actieve markten;
Niveau 3: reƫle waarden worden bepaald op basis van
waarderingstechnieken waarvoor belangrijke inputs niet
waarneembaar zijn of niet bevestigd kunnen worden door
markt gebaseerde waarnemingen, bijvoorbeeld als gevolg van
de illiquiditeit van het instrument en belangrijk modelrisico.
Een niet-waarneembare input is een parameter waarvoor
er geen beschikbare marktgegevens bestaan en dat daarom
wordt afgeleid van eigen veronderstellingen over wat andere
marktspelers in aanmerking zouden nemen bij het bepalen
van de reƫle waarde. Het vaststellen of een product niet
liquide is of onderhevig is aan belangrijke modelrisico’s is
ook een kwestie van beoordeling.
De classificatie van activa of verplichtingen in de reƫlewaarde-
hiƫrarchie is gebaseerd op het niveau van de input die voor de
reƫle waarde doorslaggevend is.
Er kan voor financiƫle instrumenten gerapporteerd in Niveau 3
van de reƫlewaardehiƫrarchie en in mindere mate voor bepaalde
financiƫle instrumenten gerapporteerd in Niveau 2 een verschil
ontstaan tussen de transactieprijs en de reĆ«le waarde. Deze ā€˜day-
one profit’ uitgesteld en opgenomen in de resultatenrekening
over de periode waarin verwacht wordt dat de waarderingspa
-
rameters niet-waarneembaar blijven. Wanneer parameters die
oorspronkelijk niet-waarneembaar waren waarneembaar worden,
of wanneer de waardering onderbouwd kan worden in vergelijking
met recente gelijkaardige transacties in een actieve markt, wordt
het niet-opgenomen deel van de ā€˜day-one profit’ opgenomen in
de resultatenrekening .
1.f.10 Verwijdering van financiƫle
activa en financiƫle verplichtingen
Verwijdering van financiƫle activa
BNP Paribas Fortis verwijdert een financieel actief geheel of
gedeeltelijk wanneer de contractuele rechten op de kasstromen
uit het actief aflopen of wanneer BNP Paribas Fortis het actief
overdraagt – hetzij door de overdracht van de contractuele
rechten op de kasstromen, hetzij door het contractuele recht op
de ontvangst van de kasstromen van het actief te behouden maar
wel de verplichting op te nemen om de kasstromen uit het actief
te betalen in het kader van een in aanmerking komende regeling
voor retrocessie – evenals vrijwel alle risico’s en voordelen
van het actief.
Indien BNP Paribas Fortis de kasstromen van een financieel actief
overdraagt, maar nagenoeg alle risico’s en voordelen van eigen-
dom van het financiƫle actief niet overdraagt noch behoudt, zal het
financiƫle actief niet langer opgenomen worden als BNP Paribas
Fortis de beschikkingsmacht over het financiƫle actief niet heeft
behouden. Eventuele bij de overdracht gecreƫerde of behouden
rechten en verplichtingen worden dan afzonderlijk opgenomen als
activa en verplichtingen. Als BNP Paribas Fortis wel de beschik-
kingsmacht over het financiƫle actief heeft behouden, blijft het
financiƫle actief opgenomen overeenkomstig de omvang van de
aanhoudende betrokkenheid bij het financiƫle actief.
Bij het niet langer opnemen van een financieel actief in zijn geheel,
wordt het verschil tussen de boekwaarde van het actief en de
ontvangen vergoeding in winst of verlies opgenomen, indien
nodig gecorrigeerd voor latente winsten of verliezen die voordien
rechtstreeks in eigen vermogen zouden geboekt zijn.
Tenzij deze voorwaarden zijn vervuld, behoudt BNP Paribas Fortis
het actief op de balans en verantwoordt de bank een schuld
voor de verplichting ontstaan als resultaat van de overdracht
van het actief.
Verwijdering van financiƫle verplichtingen
BNP Paribas Fortis verwijdert een financiƫle verplichting geheel of
gedeeltelijk wanneer de verplichting geheel of gedeeltelijk is uit-
gedoofd, nl. wanneer de in het contract vastgelegde verplichting
nagekomen of ontbonden wordt, dan wel afloopt. Een financiƫle
verplichting kan ook verwijderd worden in het geval van een
aanzienlijke wijziging van de contractuele voorwaarden of een ruil
met de kredietverstrekker tegen een instrument met aanzienlijk
verschillende voorwaarden .
71
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Terugkoopovereenkomsten (ā€˜repurchase
agreements’) en lenen of uitlenen van
effecten (ā€˜securities lending’)
Effecten tijdelijk verkocht onder een terugkoopovereenkomst
blijven in de balans van BNP Paribas Fortis verantwoord in de
categorie van effecten waartoe ze behoren. De overeenkomstige
verplichting wordt in de balans verantwoord tegen de geamorti-
seerde kostprijs in de gepaste categorie ā€˜FinanciĆ«le verplichtingen
tegen geamortiseerde kostprijs’ uitgezonderd in het geval van
terugkoopovereenkomsten aangegaan voor handelsdoeleinden,
waarbij de overeenkomstige verplichting is geclassificeerd in
ā€˜FinanciĆ«le verplichtingen tegen reĆ«le waarde met waardever-
anderingen in de resultatenrekening’.
Effecten die tijdelijk zijn aangekocht als gevolg van een terug-
verkoopovereenkomst (ā€˜reverse repurchase agreements’) worden
niet verantwoord in de balans van BNP Paribas Fortis. De over-
eenkomstige vordering wordt in de balans verantwoord tegen
geamortiseerde kostprijs in de gepaste categorie ā€˜FinanciĆ«le activa
tegen geamortiseerde kostprijs’ uitgezonderd in het geval van
effecten die zijn aangekocht als gevolg van een terugverkoopo
-
vereenkomst aangegaan voor handelsdoeleinden, waarbij de
overeenkomstige vordering is verantwoord in ā€˜FinanciĆ«le activa tegen
reĆ«le waarde met waardeveranderingen in de resultatenrekening’.
Het uitlenen van effecten leidt niet tot het verwijderen van de
uitgeleende effecten van de balans en het lenen van effecten
leidt niet tot het opnemen van de geleende effecten in de balans
met uitzondering van het geval waarin de geleende effecten
vervolgens worden verkocht door BNP Paribas Fortis. In deze
gevallen wordt de verplichting om de geleende effecten terug te
geven op de vervaldag opgenomen in de balans onder ā€˜FinanciĆ«le
verplichtingen tegen reƫle waarde met waardeveranderingen in
de resultatenrekening ’ .
1.f.11 Saldering van financiƫle activa
en financiƫle verplichtingen
Financiƫle activa en financiƫle verplichtingen worden gesaldeerd
en het nettobedrag wordt in de balans gerapporteerd wanneer
BNP Paribas Fortis een wettelijk afdwingbaar recht heeft om de
verantwoorde bedragen te salderen en er de intentie is om tot
een afwikkeling op nettobasis te komen of tegelijkertijd het actief
te realiseren en de verplichting af te wikkelen.
Terugkoopovereenkomsten en derivaten die voldoen aan de twee
voorwaarden opgenomen in de standaard worden gesaldeerd in
de balans.
1.g Materiƫle en immateriƫle vaste activa
De vaste activa gerapporteerd in de geconsolideerde balans
omvatten de materiƫle en immateriƫle activa gebruikt voor de
operationele activiteiten alsook vastgoedbeleggingen. De gebruiks-
rechten van geleasede activa (zie Toelichting 1.h.2) worden
gerapporteerd in de rubriek van de materiƫle vaste activa die
overeenstemt met de aard van de activa.
De bedrijfsactiva worden gebruikt voor de levering van diensten of
voor administratieve doeleinden. Hiertoe behoren ook alle andere
dan onroerende goederen die in operationele leasing gegeven zijn.
Bedrijfsgebouwen die buiten gebruik gesteld worden met het oog
op verkoop na renovatie en herinrichting worden overgeboekt van
ā€˜MateriĆ«le vaste activa en vastgoedbeleggingen’ naar ā€˜Overige
activa’ tegen de boekwaarde. Gebouwen in ontwikkeling worden
in overeenstemming met IAS 2 ā€˜Voorraden’ gewaardeerd tegen de
laagste waarde van de kostprijs of de opbrengstwaarde, dit is de
geschatte verkoopprijs minus de geschatte kosten van voltooiing
en de geschatte kosten die nodig zijn om de verkoop te realiseren.
Elke afschrijving van deze voorraden tot de opbrengstwaarde
wordt in de resultatenrekening opgenomen in de periode waarin
de afschrijving plaatsvindt.
Vastgoedbeleggingen omvatten onroerende activa die worden
aangehouden om huuropbrengsten en winsten op het geĆÆnves-
teerde kapitaal te realiseren en worden tegen kostprijs geboekt.
Materiƫle en immateriƫle vaste bedrijfsactiva worden initieel
opgenomen tegen de aankoopprijs plus rechtstreeks toereken-
bare kosten, samen met financieringskosten wanneer een lange
periode van opbouw of aanpassingen nodig is voor dat het actief
gebruiksklaar is.
Software intern ontwikkeld door BNP Paribas Fortis die voldoet
aan de criteria voor activering, wordt geactiveerd als directe
ontwikkelingskosten die externe kosten en arbeidskosten van
werknemers rechtstreeks toewijsbaar aan het project omvatten .
72
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Volgend op de initiƫle opname worden materiƫle en immateriƫle
vaste activa gewaardeerd tegen hun kostprijs verminderd met
geaccumuleerde afschrijvingen en eventuele geaccumuleerde
bijzondere waardeverminderingsverliezen.
Het afschrijfbaar bedrag van materiƫle vaste activa en immateri-
ele vaste activa wordt berekend na aftrek van de restwaarde van
het actief. Enkel activa, geleased onder een operationele lease
door BNP Paribas Fortis als leasinggever, worden verondersteld
een restwaarde te hebben omdat de levensduur van materiƫle
en immateriƫle activa gebruikt in de bedrijfsuitvoering in het
algemeen gelijk is aan de economische levensduur.
Materiƫle en immateriƫle vaste activa worden lineair afgeschreven
over de levensduur van het actief. De afschrijvingskost wordt
verantwoord in de resultatenrekening onder ā€˜Bijzondere waarde-
verminderingen en afschrijvingen van materiƫle en immateriƫle
vaste activa’.
Activa kunnen samengesteld zijn uit meerdere onderdelen, met
verschillende functies, die op regelmatige tijdstippen vervangen
moeten worden of die een verschillend patroon van consumptie
van de economische voordelen vertonen. Elk onderdeel wordt
afzonderlijk opgenomen en afgeschreven op basis van een voor dat
onderdeel geschikte methode. BNP Paribas Fortis past de compo-
nentenbenadering toe voor activa gebruikt bij de bedrijfsuitvoering
en vastgoedbeleggingen.
De volgende afschrijvingsperiodes zijn van toepassing op kantoor-
gebouwen: 80 of 60 jaar voor de funderingen (respectievelijk voor
residentiƫle en andere gebouwen); 30 jaar voor de buitengevels;
20 jaar voor algemene en technische installaties en 10 jaar
voor inrichting.
Software wordt afgeschreven, afhankelijk van het type, over een
periode van maximum acht jaar in het geval van infrastructuur
ontwikkelingen en over drie of vijf jaar in het geval van software
hoofdzakelijk ontwikkeld met als doel het verlenen van diensten
aan klanten.
Software-onderhoudskosten worden als last verantwoord in
de periode waarin ze zijn gemaakt. Evenwel worden uitgaven
die worden gezien als een upgrade van de software of die de
levensduur verlengen opgenomen in de initiĆ«le aanschaffings– of
constructiekost.
Voor afschrijfbare materiƫle en immateriƫle vaste activa wordt
beoordeeld of er een bijzondere waardevermindering dient plaats
te vinden wanneer er op balansdatum een aanwijzing bestaat
van een mogelijke bijzondere waardevermindering. Voor niet-af-
schrijfbare activa wordt minstens eenmaal per jaar beoordeeld
of er een bijzondere waardevermindering dient plaats te vinden
op basis van dezelfde methode als goodwill toegewezen aan
kasstroomgenererende eenheden.
Indien er indicaties zijn die wijzen op een mogelijke bijzondere
waardevermindering wordt de nieuwe realiseerbare waarde van
het actief vergeleken met de boekwaarde. Wanneer een actief een
bijzondere waardevermindering heeft ondergaan, dan wordt een
bijzonder waardeverminderingverlies opgenomen in de resul-
tatenrekening. Dit verlies wordt teruggedraaid wanneer er een
wijziging is in het geschatte realiseerbaar bedrag of wanneer er
niet langer een indicatie is die wijst op een mogelijke bijzondere
waardevermindering. Bijzondere waardeverminderingsverliezen
worden opgenomen in de resultatenrekening onder ā€˜Bijzondere
waardeverminderingen en afschrijvingen van materiƫle en imma-
teriĆ«le vaste activa’.
Winsten en verliezen bij desinvesteringen van materiƫle en
immateriƫle vaste activa gebruikt in de bedrijfsvoering worden
verantwoord in de resultatenrekening onder ā€˜Netto winst/verlies
op overige vaste activa’.
Bij de verkoop van een gebouw in ontwikkeling wordt de boek-
waarde opgenomen in de resultatenrekening als ā€˜Overige lasten’
in de periode waarin de daarmee verband houdende opbrengsten
in de resultatenrekening als ā€˜Overige baten’ worden geboekt.
Winsten en verliezen bij desinvesteringen van vastgoedbeleggin-
gen worden verantwoord in de resultatenrekening onder ā€˜Overige
baten’ of ā€˜Overige lasten’ .
73
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
1.h Leaseovereenkomsten
De entiteiten van BNP Paribas Fortis kunnen hetzij leasingnemer
of leasinggever zijn in een leaseovereenkomst.
1.h.1 Boekingen uit hoofde van de
leasinggever
Leaseovereenkomsten aangegaan door BNP Paribas Fortis als
leasinggever kunnen geclassificeerd worden als een financiƫle of
een operationele lease.
Financiƫle lease
In een financiƫle leaseovereenkomst draagt de leasinggever
vrijwel alle aan de eigendom van een actief verbonden risico’s
en voordelen over naar de leasingnemer. Het wordt behandeld
als een lening gegeven aan de leasingnemer ter financiering van
de aankoop van het actief.
De contante waarde van de leasebetalingen en eventuele rest-
waarden worden verantwoord als een vordering. De nettobaten
ontvangen door de leasinggever uit het leasingcontract zijn gelijk
aan het bedrag van rente op een lening en is opgenomen in de
resultatenrekening onder ā€˜Rentebaten’. De leasebetalingen worden
gespreid over de duur van de lease en worden toegewezen als een
vermindering van de hoofdsom en als rente zodat de nettobaten
een constant rendement weerspiegelen op de netto-investering
in de lease. De gebruikte rentevoet is de impliciete rentevoet van
de leaseovereenkomst.
Bijzondere waardeverminderingen op leasevorderingen worden
bepaald op basis van dezelfde principes als toegepast op finan-
ciƫle activa gewaardeerd tegen geamortiseerde kost.
Operationele lease
Een operationele lease is een leaseovereenkomst waarbij vrijwel
alle aan de eigendom van een actief verbonden risico’s en voor-
delen niet worden overgedragen naar de leasingnemer.
De activa worden verantwoord onder materiƫle vaste activa in de
balans van de leasinggever en worden lineair afgeschreven over
de gebruiksduur. Het afschrijfbaar bedrag bevat niet de restwaarde
van het actief. De huurbetalingen worden volledig opgenomen in
de resultatenrekening op een lineaire basis over de leasetermijn.
De leasebetalingen en afschrijvingskost worden opgenomen in
de resultatenrekening onder ā€˜Overige baten’ en ā€˜Overige lasten’.
1.h.2 Boekingen uit hoofde van de
leasingnemer
De leaseovereenkomsten afgesloten door BNP Paribas Fortis, met
uitzondering van de contracten voor een periode van ten hoogste 12
maanden en de leaseovereenkomsten waarvan het onderliggende
actief een lage waarde heeft, worden op de balans geboekt als een
gebruiksrecht en een leaseverplichting uit hoofde van de lease- en
andere betalingen tijdens de leaseperiode. Het gebruiksrecht en
de leaseverplichting worden afgeschreven over de looptijd van het
contract, respectievelijk op lineaire en actuariƫle basis. De ontman-
telingskosten die verband houden met welbepaalde en belangrijke
inrichtingen worden bij de aanvang opgenomen in het gebruiksrecht
met een tegenboeking als verplichtingen wegens voorzieningen.
De belangrijkste hypotheses die BNP Paribas Fortis hanteert
als grondslag voor de waardering van het gebruiksrecht en de
leaseverplichtingen worden hieronder opgelijst.
De leaseperiodes stemmen overeen met de niet-opzegbare
periode van de leaseovereenkomst, eventueel aangevuld met
de verlengingsopties waarvan de uitoefening redelijk zeker
is. De standaard handelshuurovereenkomst in Belgiƫ is het
zogenaamde ā€œ3-6-9ā€ contract. Bij dit type van overeenkomst
bedraagt de afdwingbare basisperiode maximum negen jaar, met
een eerste niet-opzegbare periode van drie jaar gevolgd door
twee optionele verlengingsperiodes van elk drie jaar. Naargelang
de uitkomst van de analyse kunnen deze contracten daarom
een looptijd hebben van drie, zes of negen jaar. Wanneer tijdens
het contract investeringen worden uitgevoerd voor inrichting,
uitrusting en installaties, wordt de looptijd van het contract
afgestemd op de periode waarover deze afgeschreven worden.
Voor contracten die stilzwijgend verlengd kunnen worden (met
of zonder afdwingbare periode) worden de gebruiksrechten en
de leaseverplichtingen geboekt op basis van de redelijkerwijs
te verwachten geschatte economische levensduur van het
contract, met inbegrip van de minimale gebruiksperiode.
De disconteringsvoeten gebruikt voor de berekening van het
gebruiksrecht en de leaseverplichting wordt voor elk actief
bepaald als de impliciete rentevoet van de leaseovereenkomst,
indien beschikbaar, of anders als de marginale rentevoet van
de lessee op de contractdatum rekening houdend met de
gemiddelde looptijd (ā€˜duration’) van het contract;
Bij wijziging van een contract wordt de contractuele verplich-
ting opnieuw geƫvalueerd op basis van de nieuwe resterende
leaseperiode met een nieuwe waardering van het gebruiks-
recht en de leaseverplichting als gevolg .
74
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
1.i Activa aangehouden voor verkoop en beƫindigde bedrijfsactiviteiten
Wanneer BNP Paribas Fortis beslist om een actief te verkopen
en het hoogstwaarschijnlijk is dat de verkoop zal plaatsvinden
binnen de 12 maanden, dan worden deze activa afzonderlijk
getoond in de lijn ā€˜Activa aangehouden voor verkoop’ op de balans.
Verplichtingen verbonden aan deze activa worden ook afzonderlijk
getoond op de balans in de lijn ā€˜Verplichtingen verbonden aan
activa aangehouden voor verkoop’. Wanneer BNP Paribas Fortis
gebonden is door een verkoopplan dat zal leiden tot verlies van
controle over een dochteronderneming en verkoop binnen de
12 maanden is hoogstwaarschijnlijk, dan worden alle activa
en verplichtingen van de dochteronderneming beschouwd als
aangehouden voor verkoop.
Bij classificatie in deze categorie worden de activa of de groepen
van activa en verplichtingen gewaardeerd tegen de boekwaarde of,
wanneer deze lager is, tegen de marktwaarde min verkoopkosten.
Deze activa worden niet langer afgeschreven. Wanneer een actief
of een groep van activa daalt in waarde, dan wordt een bijzondere
waardevermindering verantwoord in de resultatenrekening.
Bijzondere waardeverminderingen kunnen worden teruggenomen.
Wanneer een groep van activa en verplichtingen aangehouden
voor verkoop een belangrijke kasstroomgenererende eenheid
vertegenwoordigt, dan wordt deze geclassificeerd als ā€˜BeĆ«indigde
bedrijfsactiviteiten’. De beĆ«indigde bedrijfsactiviteiten omvatten
zowel activiteiten die worden aangehouden voor verkoop, acti-
viteiten die worden afgestoten en dochterondernemingen die
uitsluitend zijn overgenomen met het oog op wederverkoop.
Alle winsten en verliezen in verband met beƫindigde bedrijfsac-
tiviteiten worden afzonderlijk getoond in de resultatenrekening
op de lijn ā€˜Winst/verlies op activa aangehouden voor verkoop’.
Deze lijn bevat de winsten of verliezen na belastingen op beƫin-
digde bedrijfsactiviteiten, de winst of het verlies na belastingen
voortvloeiend uit de herwaardering tegen reƫle waarde min
verkoopkosten en de winst of het verlies na belastingen bij de
afstoting van de activiteiten .
1.j Personeelsvoordelen
Personeelsvoordelen worden geclassificeerd in een van de vol
-
gende vier categorieƫn:
kortetermijnvoordelen zoals salarissen, jaarlijkse vakantie,
aanmoedigingsplannen, winstdelende en aanvullende
betalingen;
langetermijnvoordelen, inclusief uitkeringen voor langdurige
arbeidsongeschiktheid, voordelen die samenhangen met
langdurig dienstverband en andere types van op geldmiddelen
gebaseerde uitgestelde vergoedingen;
ontslagvergoedingen;
vergoedingen na uitdiensttreding.
Kortetermijnvoordelen
BNP Paribas Fortis verantwoordt een kost wanneer men heeft
gebruik gemaakt van de diensten geleverd door werknemers in
ruil voor personeelsvoordelen.
Langetermijnvoordelen
Dit zijn voordelen, andere dan kortetermijnvoordelen, ver-
goedingen na uitdiensttreding en ontslagvergoedingen. Dit
heeft hoofdzakelijk betrekking op vergoedingen die meer dan
12 maanden zijn uitgesteld en die niet verbonden zijn aan de
BNP Paribas aandelenprijs en deze worden toegewezen in het
jaarverslag aan de periode waarin ze zijn verdiend.
De gebruikte actuariƫle technieken zijn gelijkaardig aan deze
die gebruikt worden voor pensioenregelingen op basis van vaste
toezeggingen uitgezonderd dat de actuariƫle winsten en verlie-
zen verantwoord worden in de resultatenrekening en niet in het
eigen vermogen.
Ontslagvergoedingen
Ontslagvergoedingen zijn verschuldigde personeelsvoordelen
als gevolg van een beslissing van BNP Paribas Fortis om een
arbeidscontract te beƫindigen voor de wettelijke pensioenleeftijd
of als gevolg van een beslissing van een werknemer een vrijwillig
vervroegd vertrek te aanvaarden in ruil voor een vergoeding.
Ontslagvergoedingen die betaalbaar worden over meer dan
12 maanden na balansdatum worden verdisconteerd.
Vergoedingen na uitdiensttreding
In overeenstemming met IFRS maakt BNP Paribas Fortis een
onderscheid tussen pensioenregelingen op basis van toegezegde
bijdragen en pensioenregelingen op basis van vaste toezeggingen .
75
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Pensioenregelingen op basis van toegezegde bijdragen leidt niet
tot een verplichting voor BNP Paribas Fortis en vereist bijgevolg
geen voorziening. Het bedrag van de verschuldigde werkgevers-
bijdrage tijdens de periode wordt verantwoord als een kost.
Enkel schema’s op basis van vaste toezeggingen geven aanleiding
tot een verplichting voor BNP Paribas Fortis. Deze verplichting
moet gewaardeerd en verantwoord worden als een verplichting
door middel van een voorziening.
De classificatie van pensioenregelingen in deze twee categorieƫn
is gebaseerd op de economische werkelijkheid van de pensioen-
regeling die herzien wordt om te bepalen of BNP Paribas Fortis
een in rechte afdwingbare of feitelijke verplichting heeft om de
overeengekomen voordelen te betalen aan de werknemers.
De vergoedingsverplichting na uitdiensttreding onder een plan
met vaste toezeggingen wordt gewaardeerd op basis van actu
-
ariƫle technieken die rekening houden met demografische en
financiƫle veronderstellingen.
De verantwoorde netto verplichting met betrekking tot pensioen-
plannen met vaste toezeggingen is het verschil tussen de contante
waarde van de verplichting voor plannen met vaste toezeggingen
en de reƫle waarde van de fondsbeleggingen.
De contante waarde van de verplichting voor pensioenplannen
met vaste toezeggingen wordt gewaardeerd op basis van actuari-
ele veronderstellingen toegepast door BNP Paribas Fortis waarbij
gebruik wordt gemaakt van de ā€˜projected unit credit’-methode.
Deze methode houdt rekening met verschillende parameters
eigen aan het land of de entiteit van BNP Paribas Fortis zoals
demografische veronderstellingen, de kans dat werknemers de
onderneming zullen verlaten voor pensioenleeftijd, salarisinflatie,
de verdisconteringsvoet en de algemene inflatie.
Wanneer de waarde van de fondsbeleggingen het bedrag van de
verplichting overschrijdt, wordt een actief opgenomen als het een
toekomstig voordeel voor BNP Paribas Fortis weergeeft onder de
vorm van een vermindering in de toekomstige bijdragen of een
toekomstige terugbetaling van de bedragen betaald in het plan.
De jaarlijkse kost verantwoord in de resultatenrekening onder
ā€˜Salarissen en personeelsvoordelen’ met betrekking tot pen-
sioenplannen met vaste toezeggingen omvatten de aan het
dienstjaar toegerekende pensioenkosten (de verworven rechten
van elk personeelslid op basis van de geleverde diensten), de
rentekosten verbonden aan de impact van het verdisconteren
van de netto verplichting voor pensioenplannen met vaste
toezeggingen, de pensioenkosten van verstreken diensttijd
voortvloeiend uit pensioenplanwijzigingen en de gevolgen van
inperkingen of afwikkelingen en het verwachte rendement op
eventuele fondsbeleggingen.
Herwaarderingen van de netto verplichting (activa) voor pen-
sioenplannen met vaste toezeggingen worden verantwoord in
niet-gerealiseerde resultaten en worden nooit geherclassificeerd
naar de resultatenrekening. Ze omvatten actuariƫle winsten of
verliezen, het rendement op de fondsbeleggingen en de wijzigin-
gen in niet-verantwoorde activa door beperkingen (exclusief het
bedrag opgenomen in de netto rente van de verplichting (activa)
voor pensioenplannen met vaste toezeggingen) .
1.k Op aandelen gebaseerde beloningen
Op aandelen gebaseerde beloningen zijn betalingen gebaseerd
op aandelen uitgegeven door BNP Paribas die ofwel worden
afgewikkeld onder de vorm van eigen vermogen of geldmiddelen
waarvan het bedrag is gebaseerd op de trends in de waarde van
de BNP Paribas-aandelen.
Aandelenopties en toewijzingsplannen van
gratis aandelen
De kost met betrekking tot aandelenopties en toewijzingsplannen
van gratis aandelen wordt verantwoord over de wachtperiode als
het voordeel enkel wordt toegekend als de begunstigde blijft voor
de entiteit werken.
Kosten met betrekking tot aandelenopties en gratis aandelen
worden opgenomen onder salarissen en andere personeelsvoor-
delen en de ā€˜credit’-boeking gebeurt via het eigen vermogen. De
kost wordt berekend op basis van de algemene waarde van het
plan bepaald op de datum waarop het is toegekend door de Raad
van Bestuur.
In afwezigheid van enige markt voor deze instrumenten worden
financiƫle waarderingsmodellen gebruikt die rekening houden
met de prestatievoorwaarden verbonden aan de BNP Paribas-
aandelenprijs. De totale kost van een plan wordt bepaald door
de eenheidswaarde per toegekende optie of aandeel te verme-
nigvuldigen met het geschatte aantal van toegekende opties en
aandelen die onvoorwaardelijk zullen worden aan het eind van
de periode rekening houdend met de voorwaarden met betrekking
tot het blijvend dienstverband van de begunstigde .
76
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
De enige veronderstellingen die worden herzien tijdens de
wachtperiode en dus resulteren in de herwaardering van de
kost, zijn deze die betrekking hebben op de waarschijnlijkheid
dat werknemers BNP Paribas Fortis zullen verlaten en deze die
betrekking hebben tot de prestatievoorwaarden die niet verbonden
zijn aan de waarde van de BNP Paribas-aandelen.
Op aandelen gebaseerde en in geldmiddelen
afgewikkelde uitgestelde vergoedingen
De kosten die gepaard gaan met deze plannen worden opgenomen
in het jaar waarin de werknemer de betreffende diensten verleent.
Als de betaling van een op aandelen gebaseerde variabele ver-
goeding uitdrukkelijk afhankelijk is van het voortzetten van het
dienstverband van de werknemer tijdens de wachtperiode, neemt
men aan dat de diensten verleend werden tijdens deze periode.
De kosten voor de overeenkomstige vergoeding worden gespreid
over de periode opgenomen en worden geboekt als kosten voor
salarissen en personeelsvoordelen tegenover een overeenkom-
stige verplichting op de balans. De kost wordt daarna herzien om
rekening te houden met een eventuele stopzetting van het dienst-
verband of de niet-naleving van een aan de prestatie verbonden
voorwaarde en de gewijzigde prijs van het BNP Paribas aandeel.
Als er geen verplichting is tot voortzetting van het dienstverband
worden de kosten niet gespreid maar onmiddellijk opgenomen
tegenover een overeenkomstige verplichting op de balans.
Vervolgens worden de kosten tot aan de afwikkeling op elke
rapporteringsdatum herzien om rekening te houden met een even-
tuele aan de prestatie gerelateerde voorwaarde en de gewijzigde
prijs van het BNP Paribas aandeel.
1.l Voorzieningen gerapporteerd onder verplichtingen
Voorzieningen worden verantwoord onder verplichtingen (andere
dan deze die betrekking hebben op financiƫle instrumenten en
personeelsvoordelen) die hoofdzakelijk betrekking hebben op
herstructureringen, geschillen, boetes en sancties.
Een voorziening wordt verantwoord wanneer het waarschijnlijk
is dat een uitstroom van middelen die economische voordelen
inhouden vereist zal zijn om de verplichting af te wikkelen ten
gevolge van een gebeurtenis in het verleden en het bedrag van
de verplichting kan op betrouwbare wijze worden geschat. Het
bedrag van zo een verplichting wordt verdisconteerd, in geval het
effect van verdisconteren materieel is, met als doel het bedrag
van de voorziening te bepalen .
1.m Actuele en uitgestelde belastingen
De actuele belastingslast wordt bepaald op basis van de belas-
tingsregelgeving en belastingsvoeten die van kracht zijn in elk
land waarin BNP Paribas Fortis actief is tijdens de periode waarin
de inkomsten gegenereerd zijn.
Uitgestelde belastingen worden verantwoord wanneer er tijdelijke
verschillen zijn tussen de boekwaarde van een actief of verplich-
ting in de balans en de fiscale boekwaarde ervan.
Uitgestelde belastingsverplichtingen worden verantwoord voor
alle belastbare tijdelijke verschillen die verschillen van:
uitgestelde belastingsverplichtingen voortvloeiend uit de
eerste opname van goodwill,
uitgestelde belastingsverplichtingen die verband houden
met investeringen waarover BNP Paribas Fortis exclusieve of
gezamenlijke controle uitoefent, wanneer BNP Paribas Fortis
het tijdstip kan bepalen waarop het tijdelijke verschil wordt
afgewikkeld en het waarschijnlijk is dat het tijdelijke verschil
in de nabije toekomst niet zal worden afgewikkeld.
Uitgestelde belastingsvorderingen worden verantwoord voor alle
verrekenbare tijdelijke verschillen en niet-gebruikte overdraagbare
fiscale verliezen maar enkel in de mate waarin het waarschijnlijk
is dat de onderneming in kwestie toekomstige fiscale winst zal
genereren waartegen deze tijdelijke verschillen en fiscale verlie-
zen kunnen worden verrekend.
Uitgestelde belastingsvorderingen en -verplichtingen worden
gewaardeerd op basis van de balansmethode en gebaseerd op
basis van belastingstarieven die naar verwachting van toepassing
zullen zijn op de periode waarin de vordering wordt gerealiseerd
of de verplichting wordt afgewikkeld, op basis van de belasting-
tarieven waarvan het wetgevingsproces materieel is afgesloten
of zal afgesloten zijn tegen het eind van de verslagperiode. Ze
worden niet verdisconteerd .
77
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Uitgestelde belastingsvorderingen en -verplichtingen worden
gesaldeerd wanneer ze ontstaan binnen een belastingsgroep die
in de jurisdictie van eenzelfde belastingsautoriteit valt en wanneer
er een in rechte afdwingbaar recht is om te salderen.
Bij onzekerheid over fiscale behandelingen van inkomsten past
BNP Paribas Fortis de volgende werkwijze toe:
BNP Paribas Fortis gaat na of het waarschijnlijk is dat een
belastingautoriteit een onzekere fiscale behandeling zal
aanvaarden;
een eventuele onzekerheid wordt weergegeven bij de bepa-
ling van de fiscale winst (het fiscaal verlies) door rekening
te houden met hetzij het meest waarschijnlijke bedrag (het
ene, meest waarschijnlijke bedrag van een reeks mogelijke
uitkomsten), hetzij de verwachte waarde (de som van de
kansgewogen bedragen uit een reeks mogelijke uitkomsten).
Actuele en uitgestelde belastingen worden verantwoord als belas-
tingbaten of -lasten in de resultatenrekening met uitzondering van
degene die verband houden met een transactie of gebeurtenis die
rechtstreeks in het eigen vermogen wordt geboekt. Die worden
eveneens in het eigen vermogen opgenomen.
Wanneer fiscale tegoeden op inkomsten van vorderingen en
obligaties worden gebruikt om de winstbelasting die moet betaald
worden af te wikkelen, dan worden deze fiscale tegoeden op
dezelfde lijn verantwoord als de baten waartoe ze betrekking
hebben. De overeenkomstige belastingslast wordt behouden in
de resultatenrekening onder ā€˜Winstbelastingen’.
1.n Kasstroomoverzicht
De geldmiddelen en kasequivalenten zijn samengesteld uit het
nettosaldo van de kasrekeningen, de rekeningen bij centrale
banken en het nettosaldo van interbancaire direct opeisbare
leningen en deposito’s.
Wijzigingen in geldmiddelen en kasequivalenten met betrekking
tot operationele activiteiten geven de kasstromen weer gecreƫerd
door de bedrijfsactiviteiten van BNP Paribas Fortis inclusief de
kasstromen met betrekking tot verhandelbare depositocertificaten.
Wijzigingen in geldmiddelen en kasequivalenten met betrek-
king tot investeringsactiviteiten geven de kasstromen weer
die voortvloeien uit de acquisities en desinvesteringen van
dochterondernemingen, geassocieerde ondernemingen of joint
ventures opgenomen in de geconsolideerde groep, evenals de
acquisities en desinvesteringen van materiƫle vaste activa exclu-
sief vastgoedbeleggingen en eigendommen aangehouden onder
een operationele leasing.
Wijzigingen in geldmiddelen en kasequivalenten met betrekking
tot financieringsactiviteiten geven de kasstromen weer die
voortvloeien uit transacties met aandeelhouders, kasstromen
met betrekking tot obligaties en achtergestelde schulden en
schulden vertegenwoordigd door effecten (exclusief verhandelbare
depositocertificaten).
1.o Gebruik van schattingen in de voorbereiding van het jaarverslag
Het opstellen van de jaarrekening vereist dat managers van ker-
nactiviteiten en bedrijfsfuncties veronderstellingen en schattingen
maken die worden weergegeven in de waardering van baten en
lasten in de resultatenrekening, van activa en verplichtingen in de
balans en in de openbaarmaking van informatie in de toelichting
van de jaarrekening.
Dit zorgt ervoor dat de desbetreffende managers beoordelingen
moeten maken en gebruik moeten maken van de beschikbare
informatie op de datum van de voorbereiding van de jaarrekening
wanneer ze hun schattingen maken. De actuele toekomstige
resultaten van activiteiten waarvoor managers hebben gebruik
gemaakt van schattingen kunnen in realiteit erg verschillen van
deze schattingen, hoofdzakelijk door de marktvoorwaarden. Dit
kan een materiƫle impact hebben op de jaarrekening.
Dit is hoofdzakelijk van toepassing op:
de analyse van de kasstroomeigenschap voor bepaalde
financiƫle activa;
de berekening van de verwachte kredietverliezen. Dit betreft
vooral de beoordeling van de voorwaarde van de significante
toename van het kredietrisico, de modellen en hypothesen
toegepast voor het bepalen van de verwachte kredietverliezen
en de bepaling van de verschillende economische scenario’s
met hun respectievelijke weging ;
78
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
de analyse van heronderhandelde kredieten om te bepalen
of ze op de balans kunnen blijven dan wel uitgeboekt
moeten worden;
de beoordeling of een market actief of niet actief is, het gebruik
van intern ontwikkelde modellen om financiƫle instrumenten
te waarderen die niet genoteerd zijn op een actieve markt en
die gerapporteerd worden als ā€˜FinanciĆ«le activa tegen reĆ«le
waarde met waardeveranderingen in het eigen vermogen’ of
als ā€˜FinanciĆ«le activa tegen reĆ«le waarde met waardeveran-
deringen in de resultatenrekening’ op het actief of het passief,
en meer in het algemeen de berekeningen van de reƫle waarde
van financiƫle instrumenten waarover informatie verstrekt
wordt in de toelichting op de jaarrekening;
de veronderstellingen toegepast bij de beoordeling van de
gevoeligheid van de reƫle waarde van financiƫle instrumenten
voor elk type marktrisico, alsook de gevoeligheid van deze
waarderingen voor de belangrijkste niet-waarneembare inputs
zoals vermeld in de toelichting bij de jaarrekening
de relevantie van de documentatie van bepaalde afdekkingen
van het resultaat door middel van derivaten en het vaststellen
van de effectiviteit van afdekkingsstrategieƫn;
de bijzondere waardeverminderingstests uitgevoerd op imma-
teriƫle vaste activa en goodwill, met name op de waardering
van de toekomstige kasstromen, de disconterings- en groei-
percentages en de eindwaarden teneinde rekening te houden
met onder meer de macro-economische context;
de beoordeling van bijzondere waardeverminderingen op
deelnemingen in vermogensmutatiemethode;
de schatting van de restwaarden van vaste activa die het voor
-
werp uitmaken van een operationele lease en die dienen als
basis voor de bepaling van de afschrijvingen en een eventuele
bijzondere waardevermindering, voornamelijk met betrekking
tot de impact van milieuoverwegingen op de waardering van
de toekomstige prijzen van tweedehandswagens;
de erkende belastinglatenties;
het meten van de onzekerheid over de fiscale behandelingen
van inkomsten en van andere voorzieningen voor risico’s en
kosten (met inbegrip van de voorzieningen voor personeels-
voordelen). Het is moeilijk om voor het einde van lopende
onderzoeken en geschillen de mogelijke uitkomst en gevolgen
in te schatten. De raming van de voorzieningen houdt rekening
met alle inlichtingen die beschikbaar zijn op de datum van
afsluiting van de jaarrekening, waaronder de aard van het
geschil, de onderliggende feiten, de lopende procedures en de
rechterlijke beslissingen, alsook met informatie over verge-
lijkbare zaken. BNP Paribas Fortis kan bij de beoordeling ook
beroep doen op het advies van deskundigen en onafhankelijke
raadgevers .
79
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
2 TOELICHTING OP DE RESULTATENREKENING
OP 31 DECEMBER 2022
2.a Nettorentebaten
BNP Paribas Fortis rapporteert als ā€˜Rentebaten’ en ā€˜Rentelasten’
alle opbrengsten en kosten berekend door gebruik te maken van
de effectieve interestmethode (rente, commissies en transactie-
kosten) uit financiƫle instrumenten tegen geamortiseerde kostprijs
en uit financiƫle instrumenten geboekt op basis van reƫle waarde
met waardeveranderingen in het eigen vermogen.
Hierin zijn ook de rentebaten en rentelasten uit financiƫle
instrumenten uit de niet-handelsportefeuille begrepen die
niet in aanmerking komen voor erkenning aan geamortiseerde
kostprijs, aan reƫle waarde met waardeveranderingen in het
eigen vermogen evenals financiƫle instrumenten die de Bank
heeft aangewezen om te worden geboekt aan reƫle waarde met
waardeveranderingen in de resultatenrekening. De waardever-
anderingen op financiƫle instrumenten aan reƫle waarde met
waardeveranderingen in de resultatenrekening (met uitzondering
van de gelopen intresten) worden geboekt onder ā€˜Nettowinsten
op financiƫle instrumenten aan reƫle waarde met waardeveran-
deringen in de resultatenrekening’.
Rentebaten en rentelasten uit derivaten geboekt als reƫlewaar-
deafdekkingen worden toegevoegd aan de opbrengsten uit de
afgedekte transactie. Op dezelfde wijze worden rentebaten en
rentelasten uit derivaten gebruikt om transacties af te dekken die
gewaardeerd worden tegen reƫle waarde met waardeveranderin-
gen in de resultatenrekening in dezelfde rekeningen geboekt als
de rentebaten en rentelasten van de onderliggende transacties.
In het geval van negatieve interestvoeten die betrekking hebben op
leningen en te ontvangen bedragen of op deposito’s van klanten
en kredietinstellingen, worden deze respectievelijk geboekt als
rentelasten of rentebaten.
Boekjaar 2022
Boekjaar 2021
In miljoenen euro’s
Baten
Lasten
Netto
Baten
Lasten
Netto
Financiƫle instrumenten tegen geamortiseerde kostprijs
7.185
(2.141)
5.044
6.251
(1.735)
4.516
Deposito's, leningen en ontleningen
5.945
(1.866)
4.079
4.976
(1.499)
3.477
Terugkoopovereenkomsten
57
(36)
21
63
(36)
27
Financiƫle lease-verrichtingen
1.073
(93)
980
981
(86)
895
Schuldbewijzen
110
-
110
231
-
231
Uitgegeven schuldbewijzen en achtergestelde schulden
-
(146)
(146)
-
(114)
(114)
Financiƫle instrumenten tegen reƫle waarde met
71
-
71
93
-
93
waardeveranderingen in het eigen vermogen
Schuldbewijzen
71
-
71
93
-
93
Financiƫle instrumenten tegen reƫle waarde met
waardeveranderingen in de resultatenrekening (effecten
4
(35)
(31)
8
(30)
(22)
in de handelsportefeuille uitgesloten)
Kasstroomafdekkingsinstrumenten
221
(227)
(6)
175
(174)
1
Afdekkingsinstrumenten voor portefeuilles, afgedekt
755
(957)
(202)
490
(374)
116
tegen renterisico
Leaseverplichtingen
-
(10)
(10)
-
(10)
(10)
Totaal rentebaten / lasten
8.236
(3.370)
4.866
7.017
(2.323)
4.694
80
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Rentebaten op leningen die onderhevig zijn aan individuele waar-
deverminderingen bedroegen 31 miljoen euro op 31 december
2022 vergeleken met 31 miljoen euro op 31 december 2021.
BNP Paribas Fortis heeft ingeschreven op het TLTRO III (Targeted
Longer-Term Refinancing Operations) -programma, zoals
gewijzigd door de Raad van Bestuur van de Europese Centrale
Bank in maart 2020, in december 2020 en in oktober 2022 (zie
toelichting 4.g). BNP Paribas Fortis bereikte de kredietverle-
ningsprestatiedrempels waardoor het kan genieten van gunstige
interestvoeten, van toepassing of elke referentieperiode, namelijk:
voor de twee speciale interestperiodes (i.e. van juni 2020
tot juni 2022): het gemiddeld tarief van de depositofaciliteit
(ā€œDFRā€) - 50 basispunten, d.w.z. -1%;
voor de daaropvolgende periode (i.e. van juni 2022 tot novem-
ber 2022): de gemiddelde DFR tussen het onderschrijven van
de TLTRO III verrichting en 22 november 2022, hetzij voor de
belangrijkste trekkingen -0,36% voor de trekking van juni 2020
en -0,29% voor de trekking van maart 2021;
voor de laatste periode (sinds 23 november 2022): de
gemiddelde DFR tussen 23 november 2022 en de datum van
terugbetaling. De gemiddelde effectieve interestvoet voor deze
laatste periode bedroeg 1,64% op 31 december 2022.
Deze variabele interestvoet wordt beschouwd als een marktrente
aangezien het van toepassing is op alle financiƫle instellingen
die aan de kredietverleningscriteria opgesteld door de Europese
Centrale Bank voldoen. De effectieve interestvoet van deze finan-
ciƫle passiva wordt bepaald voor elke referentieperiode, de twee
componenten (referentie-rentevoet en marge) aanpasbaar zijnde,
stemt dit overeen met de nominale interestvoet. De toevoeging
van de laatste interestperiode in oktober 2022 maakt deel uit van
het monetaire beleid van de Europese Centrale Bank en wordt dus
niet aanzien als een contractuele aanpassing volgens IFRS9 maar
als een herziening van de marktrentevoet.
2.b Commissiebaten en -lasten
Boekjaar 2022
Boekjaar 2021
In miljoenen euro’s
Baten
Lasten
Netto
Baten
Lasten
Netto
Klantenverrichtingen
135
(82)
53
107
(83)
24
Activiteiten met betrekking tot effecten en derivaten
1.040
(278)
762
930
(227)
703
Financierings- en garantieverbintenissen
181
(27)
154
160
(18)
142
Vermogensbeheer en overige diensten
643
(26)
617
750
(45)
705
Overige
276
(452)
(176)
252
(431)
(179)
Totaal commissiebaten en -lasten
2.275
(865)
1.410
2.199
(804)
1.395
Waarvan commissiebaten en -lasten gelinkt
aan trust- en gelijkaardige activiteiten waarbij
BNP Paribas Fortis activa aanhoudt of belegt
431
(4)
427
472
(2)
470
in opdracht van klanten, trusts, pensioen- en
voorzieningsfondsen of andere instellingen
Waarvan commissiebaten en -lasten gelinkt aan
financiƫle instrumenten die niet gewaardeerd zijn
370
(131)
239
390
(144)
246
aan reƫle waarde met waardeveranderingen in
de resultatenrekening
81
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
2.c Nettowinsten op financiƫle instrumenten tegen reƫle waarde met
waardeveranderingen in de resultatenrekening
Nettowinsten op financiƫle instrumenten tegen reƫle waarde met
waardeveranderingen in de resultatenrekening bevatten alle verlies-
en winstitems met betrekking tot financiƫle instrumenten die deel
uitmaken van de handelsportefeuille, eigenvermogensinstrumenten
niet behorend tot de handelsportefeuille waarvoor BNP Paribas
Fortis niet gekozen heeft voor een waardering tegen reƫle waarde
via het eigen vermogen, financiƫle instrumenten die de Bank aan-
gewezen heeft als tegen reƫle waarde met waardeveranderingen
in de resultatenrekening, evenals schuldinstrumenten waarvan de
kasstromen niet louter de terugbetaling van hoofdsom en interes-
ten op de hoofdsom vormen of waarvoor het bedrijfsmodel niet
het verzamelen van kasstromen en evenmin het verzamelen van
kasstromen en het verkopen van de activa vormt.
Deze inkomsten bevatten de dividenden op deze instrumenten en
sluiten interestinkomsten en –uitgaven op financiĆ«le instrumenten
tegen reƫle waarde met waardeveranderingen in de resultaten-
rekening en instrumenten waarvan de kasstromen niet louter
de terugbetaling van hoofdsom en interesten op de hoofdsom
vormen of waarvoor het bedrijfsmodel niet het verzamelen van
kasstromen en evenmin het verzamelen van kasstromen en het
verkopen van de activa vormt, uit. Deze worden getoond in de
ā€˜Nettorentebaten’ (toelichting 2.a).
In miljoenen euro’s
Boekjaar 2022
Boekjaar 2021
Financiƫle instrumenten van de handelsportefeuille
(46)
162
Interest- en kredietinstrumenten
(35)
3
Aandeleninstrumenten
(286)
136
Wisselkoersinstrumenten
288
(19)
Leningen en terugkoopovereenkomsten
(13)
42
Andere financiƫle instrumenten
-
-
Financiƫle instrumenten aangewezen tegen reƫle waarde met waardeveranderingen
371
(103)
in de resultatenrekening
Overige financiƫle instrumenten tegen reƫle waarde met waardeveranderingen
80
143
in de resultatenrekening
Schuldbewijzen
(24)
15
Effecten met een aandelenkarakter
104
128
Impact van afdekkingsboekhouding
8
(6)
Reƫlewaarde afdekkingsinstrumenten
(1.533)
338
Items onder reƫle-waardeafdekking
1.541
(344)
Nettowinsten op financiƫle instrumenten tegen reƫle waarde met
413
196
waardeveranderingen in de resultatenrekening van de handelsportefeuille
Winsten en verliezen op financiƫle instrumenten aangewezen
tegen reƫle waarde met waardeverminderingen in de resulta-
tenrekening hebben voornamelijk betrekking op instrumenten
waarvan de waardeveranderingen gecompenseerd kunnen worden
door waardeveranderingen van economische afdekkingderivaten
in de handelsportefeuille.
Nettowinsten op de portefeuille aangehouden voor handels-
doeleinden bevatten in 2022 en 2021 een niet-materieel bedrag
overeenstemmend met de inefficiƫntie van de kasstroom-
afdekkingen.
Mogelijke bronnen van inefficiƫntie kunnen liggen aan verschil-
len tussen de afdekkingsinstrumenten en het afgedekte item,
met name veroorzaakt door de niet-overeenstemming van de
kenmerken van de afgedekte posten en de afdekkingsinstrumen-
ten, zoals de frequentie en het tijdstip van de renteherziening,
de regelmaat van de betalingen en de actualisatiefactoren, of
wanneer de derivaten ter afdekking een niet-nul reƫle waarde
hebben op de aanvangsdatum van de afdekkingsrelatie.
Kredietwaarderingsaanpassingen (CVA) toegepast op afdekkings-
derivaten zijn ook een bron van inefficiƫntie.
Gecumuleerde wijzigingen in reƫle waarde met betrekking tot
beƫindigende kasstroomafdekkingsrelaties, voorheen erkend in
het eigen vermogen en in 2022 opgenomen in de verlies- en
winstrekening zijn niet materieel, ongeacht of het afgedekte
bestanddeel opgehouden heeft te bestaan of niet.
82
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
2.d Nettowinsten op financiƫle instrumenten tegen reƫle waarde met
waardeveranderingen in het eigen vermogen
In miljoenen euro’s
Boekjaar 2022
Boekjaar 2021
Nettowinsten op schuldbewijzen
19
16
Dividendopbrengsten op effecten met een aandelenkarakter
21
21
Nettowinsten op financiƫle instrumenten met waardeveranderingen in het eigen
40
37
vermogen
(1)
(1)
Rentebaten op schuldbewijzen zijn opgenomen in ā€˜Nettorentebaten’ (toelichting 2.a), en verliezen door bijzondere waardevermindering met betrekking tot
mogelijke wanbetaling van de emittent worden verantwoord in ā€˜Risicokost’ (toelichting 2.g).
De latente resultaten op schuldbewijzen, die voorheen werden
geboekt in de rubriek ā€˜Wijzigingen in activa en verplichtingen
opgenomen in het eigen vermogen die kunnen geherclassificeerd
worden naar de resultatenrekening’ en die nu in resultaat voor
belastingen werden geboekt, vertegenwoordigen een nettowinst
van 28 miljoen euro in het boekjaar 2022 tegenover 5 miljoen
euro in het boekjaar 2021 .
2.e Nettobaten uit overige activiteiten
Boekjaar 2022
Boekjaar 2021
In miljoenen euro’s
Baten
Lasten
Netto
Baten
Lasten
Netto
Nettobaten uit vastgoedbeleggingen
35
(9)
26
86
(15)
71
Nettobaten uit activa aangehouden onder operationele lease
13.040
(10.287)
2.753
12.326
(10.461)
1.865
Overige baten en lasten
893
(828)
65
996
(924)
72
Nettototaal baten uit overige activiteiten
13.968
(11.124)
2.844
13.408
(11.400)
2.008
2.f Overige algemene bedrijfskosten
In miljoenen euro’s
Boekjaar 2022
Boekjaar 2021
Externe diensten en overige algemene bedrijfskosten
(1.567)
(1.400)
Belastingen en bijdragen
(517)
(414)
Totaal overige algemene bedrijfskosten
(2.084)
(1.814)
(1)
(1)
De bijdragen aan de Europese resolutiefondsen, waarin ook de uitzonderlijke bijdragen begrepen zijn, bedragen EUR (127) miljoen in 2022 (EUR (89) miljoen
in 2021) .
83
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
2.g Risicokost
Het algemene model dat BNP Paribas Fortis gebruikt voor het
vaststellen van bijzondere waardeverminderingen en dat beschre-
ven wordt in de toelichting 1.f.4 bestaat uit twee stappen:
De beoordeling of er zich sinds de eerste opname een signi-
ficante toename van het kredietrisico heeft voorgedaan, en
De berekening van de voorziening voor kredietverliezen hetzij
als de binnen de twaalf maanden te verwachten kredietver-
liezen hetzij als de tijdens de volledige looptijd te verwachten
kredietverliezen.
Bij beide stappen wordt rekening gehouden met toekomstge-
richte informatie.
Significante toename van het
kredietrisico
Op 31 december 2022 heeft BNP Paribas haar criteria voor de
beoordeling van de significante toename van het kredietrisico
herzien in overeenstemming met de aanbevelingen van de
Europese Bankautoriteit en de Europese Centrale Bank.
Voorheen werd de verslechtering van het kredietrisico, uitgezonderd
voor de consumentenkrediet activiteiten, voornamelijk beoordeeld
op basis van veranderingen in de interne kredietrating, een
indicator van de gemiddelde kans op wanbetaling gedurende ƩƩn
jaar tijdens de kredietcyclus. Om volledig rekening te houden met
toekomstgerichte informatie, gebruiken de nieuwe criteria als de
belangrijkste indicator de kans op wanbetaling tot op vervaldag,
die is afgeleid van de interne rating waarin de verwachte gevolgen
van veranderingen in macro-economische scenario’s zijn verwerkt.
Volgens deze nieuwe criteria wordt aangenomen dat het kredie-
trisico aanzienlijk is toegenomen en wordt het activum ingedeeld
in Stadium 2 als de kans op wanbetaling tot vervaldag van het
instrument ten minste verdrievoudigd is sinds het ontstaan
ervan. Dit relatieve variatiecriterium wordt aangevuld met een
absoluut variatiecriterium van de kans op wanbetaling van
400 basispunten.
Verder geldt voor alle portefeuilles (behalve voor de consumen-
tenkrediet activiteiten):
het krediet wordt geacht zich in Stadium 1 te bevinden
wanneer de 1-jarige ā€œPoint in Timeā€ kans op wanbetaling (PiT
PD) lager is dan 0,3% op de rapporteringsdatum, aangezien
veranderingen in de kans op wanbetaling als gevolg van
kredietverlagingen in deze zone niet materieel en daarom
niet als ā€œsignificantā€ beschouwd;
wanneer de 1-jarige PiT PD groter is dan 20% op de rapporte-
ringsdatum, gezien de kredietuitgiftepraktijken van de Groep,
wordt de verslechtering als significant beschouwd en wordt
de faciliteit geclassificeerd in Stadium 2 (zolang de faciliteit
geen verminderde kredietwaardigheid heeft ).
Voor de activiteiten consumentenkredieten wordt het bestaan
van een mogelijks geregulariseerd betalingsincident gedurende
de laatste 12 maanden beschouwd als een aanwijzing van een
significante toename van het kredietrisico en wordt de faciliteit
daarom ingedeeld in Stadium 2.
Onderstaande tabel vergelijkt de oude en de nieuwe criteria voor
het beoordelen van de significante toename van het kredietrisico:
Vermoeden Stadium 1 Verslechtering vanaf de eerste opname van het Vermoeden Stadium 2
krediet die leidt tot de overgang naar Stadium 2
Een jaar kans op wanbetaling
> 4
Retail Een jaar kans op Een jaar kans op wanbetaling sinds eerste opname Een jaar kans op
wanbetaling* < 0,25% of wanbetaling > 10%
Eerder Verslechtering rating ≄ 6 stappen
gebruikte Midden-
criteria en kleine Verslechtering rating ≄ 6 stappen
ondernemingen Rating ≤ 4- Rating ≄ 9+
Grote Verslechtering rating ≄ 3 stappen
ondernemingen Tijdens de looptijd PiT kans op wanbetaling
Tijdens de looptijd PiT kans op wanbetaling sinds
Nieuwe criteria Een jaar PiT kans op eerste opname Een jaar PiT kans op
wanbetaling** < 0,3% of wanbetaling > 20%
Variatie van tijdens de looptijd PiT waarschijnlijkheid
van wanbetaling sinds eerste opname > 400bps
* Kans op wanbetaling gedurende de cyclus.
** ā€œPoint in Timeā€ (PiT) waarschijnlijkheid van wanbetaling inclusief toekomstgerichte blik .
84
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Het totale bedrag aan leningen en verplichtingen buiten de
balans ten opzichte van Russische en OekraĆÆense tegenpartijen
is zeer beperkt en vormt slechts een niet significant deel van de
activiteiten van BNP Paribas Fortis.
In de eerste helft van 2022 werden de interne ratings van de
Russische tegenpartijen (met inbegrip van de overheidsrating)
systematisch verlaag om rekening te houden met recente
gebeurtenissen, waardoor de openstaande posities naar Stadium 2
werden overgedragen. Gezien de beperkte blootstelling aan dit
land had deze verslechtering echter geen significant effect op de
risicokosten voor de periode.
Toekomstgerichte informatie
De Bank houdt rekening met toekomstgerichte informatie zowel bij
het beoordelen van de significante toename van het kredietrisico
als bij het meten van de verwachte kredietverliezen (Expected
Credit Loss of ECL).
Voor het bepalen van het bedrag van de verwachte kredietver-
liezen heeft de Bank er voor gekozen om voor elke geografische
zone drie macro-economische scenario’s te hanteren die een
breed spectrum van potentieel toekomstige economische con-
dities afdekken:
Een basisscenario dat overeenstemt met het scenario dat
gehanteerd wordt voor het budgetproces,
Een ongunstig scenario overeenkomstig het scenario dat
de Groep BNP Paribas toepast voor de driemaandelijkse
stress tests,
Een gunstig scenario dat de mogelijkheid biedt om rekening
te houden met situaties waarin de economie beter presteert
dan verwacht.
De relatie tussen de macro-economische scenario’s en de bepaling
van het bedrag van de verwachte kredietverliezen steunt voor-
namelijk op de modellering van de kansen op wanbetaling en de
vervorming van migratiematrices gebaseerd op de interne rating
(of risicoparameter). De kansen op wanbetaling die op basis van
deze macro-economische scenario’s worden vastgesteld worden
gebruikt om de verwachte kredietverliezen te meten voor elk van
deze scenario’s.
De opzet van de Groep is uitgesplitst per sector om rekening te
houden met de heterogeniteit van de sectorale dynamiek bij het
beoordelen van de kans op wanbetaling voor bedrijven.
Bij het bepalen van de significante verslechtering van het kre-
dietrisico wordt ook rekening gehouden met toekomstgerichte
informatie, aangezien de kansen op wanbetaling die als basis
voor deze beoordeling worden gebruikt, op dezelfde manier
toekomstgerichte Multi scenario-informatie omvatten als voor
de berekening van de ECL.
Het gewicht dat moet worden toegekend aan de verwachte kre-
dietverliezen berekend in elk van de scenario’s is gedefinieerd als
50% voor het basisscenario en:
het gewicht van de twee alternatieve scenario’s wordt bepaald
op basis van de positie in de kredietcyclus. In deze benadering
weegt het ongunstige scenario zwaarder door in situaties aan
de bovenkant van de cyclus dan in situaties aan de onderkant
van de cyclus, vooruitlopend op een mogelijke neergang van
de economie.
het minimale gewicht van elk van de alternatieve scenario’s
is 10% en daarom is het maximale gewicht 40%.
Indien van toepassing kan de ECL-meting rekening houden met
scenario’s voor de verkoop van activa.
Macro-economische scenario’s
De drie macro-economische scenario’s zijn gedefinieerd met een
drie-jaar horizon. Ze komen overeen met:
Een basisscenario dat de meest waarschijnlijke economische
evolutie voor de periode van de prognose beschrijft. Dit
scenario wordt elk kwartaal bijgewerkt en wordt ontwikkeld
door de dienst Economic Research van de BNP Paribas Groep
in samenwerking met diverse experten binnen de Groep,
waaronder die van BNP Paribas Fortis. Er worden projecties
ontworpen voor elke kernmarkt van de Bank door middel van
de belangrijkste macro-economische variabelen (het BNP en
zijn onderdelen, werkloosheidsgraad, consumentenprijzen,
rentevoeten, wisselkoersen, olie- en vastgoedprijzen, …) die
bepalend zijn voor de modellering van de risicoparameters
gebruikt bij de stress tests.
een ongunstig scenario, dat de impact beschrijft van de
verwezenlijking van sommige van de risico’s die wegen op
het basisscenario, resulterend in een veel minder gunstig
economisch verloop dan in het basisscenario. De bbp-schok
wordt in verschillende mate, maar tegelijkertijd, toegepast
op de economieƫn in kwestie. Over het algemeen komen deze
aannames in grote lijnen overeen met die voorgesteld door
de toezichthouders. De kalibratie van schokken op andere
variabelen (bv. werkloosheid, consumentenprijzen, rente-
voeten, enz.) is gebaseerd op modellen en het oordeel van
deskundigen ;
85
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
een gunstig scenario, waarin rekening wordt gehouden
met het effect van de verwezenlijking van sommige van de
opwaartse risico’s voor de economie, met als gevolg een
gunstiger economisch pad. De gunstige schok voor het BBP
wordt afgewogen tegen de negatieve schok voor de BBP
zodanig dat de waarschijnlijkheid van de twee gemiddeld
over de cyclus gelijk is. Andere variabelen (bijv. werkloosheid,
gezamenlijke, rentevoeten, enz.) worden op dezelfde wijze als
in het ongunstig scenario gedefinieerd.
Sinds juni 2021 zijn de toegepaste gunstige schokken aan-
zienlijk verminderd, aangezien elk sterker pad dan in het
basisscenario zou kunnen worden beperkt door beperkingen
aan de aanbodzijde.
De koppeling tussen de macro-economische scenario’s en de
meting van de ECL wordt aangevuld met een benadering die het
mogelijk maakt rekening te houden met anticipatieaspecten die
niet door de modellen in de generieke benadering worden gedekt.
Dit is met name het geval wanneer gebeurtenissen ongekend
in de historische kroniek waarmee rekening is gehouden om de
modellen op te bouwen, plaatsvinden of worden verwacht, of
wanneer de aard of omvang van verandering in macro-economi
-
sche parameters vraagtekens plaatst bij eerdere correlaties. De
situatie van hoge inflatie en de huidige en verwachte rentestijging
komen dus overeen met aspecten die niet zijn waargenomen in
de referentiegeschiedenis. In deze context heeft de Groep een
aanpak ontwikkeld om rekening te houden met de toekomstige
economische vooruitzichten bij het beoordelen van de financiƫle
draagkracht van tegenpartijen. Deze benadering bestaat erin de
impact van renteverhogingen op hun financiĆ«le ratio’s en het
effect op hun ratings te simuleren.
Bovendien worden postmodelaanpassingen waar van toepassing,
verondersteld rekening te houden met de gevolgen van klimato-
logische gebeurtenissen op verwachte kredietverliezen.
Basisscenario
Verschillende belangrijke ontwikkelingen hebben bijgedragen
tot een meer uitgesproken verslechtering dan verwacht (na een
hersteljaar in 2021), zowel in Europa als in de Verenigde Staten.
Afgezien van de humanitaire aspecten hebben de gevolgen van de
invasie van OekraĆÆne een aantal nadelige economische gevolgen
gehad, waarvan de eerste is dat de inflatie tot zeer hoge niveaus
is gestegen als gevolg van ernstige verstoringen op de energie- en
voedselmarkten. Europese landen zijn vanuit dit oogpunt bijzonder
getroffen. Als reactie op de verwachte inflatieniveaus hebben de
centrale banken de strengste monetaire verkrapping in decen-
nia doorgevoerd, wat heeft geleid tot een scherpe verkrapping
van de financiƫle voorwaarden, wat op zijn beurt de activiteit
belemmert. Ten slotte blijft de gezondheidscrisis de activiteit
in sommige landen sterk verstoren, met name in Aziƫ, waar er
minder vaccinbescherming is of strengere maatregelen om de
gezondheidscrisis in te dammen.
Geconfronteerd met deze gecombineerde energie- en monetaire
schokken, zal de bedrijvigheid naar verwachting eind 2022 en
begin 2023 in een aantal economieƫn (waaronder de eurozone en
de Verenigde Staten) krimpen, wat zal leiden tot aanzienlijke neer-
waartse bijstellingen van de groeiprognoses voor 2023. stagneren
in zowel de eurozone als de Verenigde Staten in 2023 (terwijl
op 30 juni 2022 werd verwacht dat het bbp in beide regio’s met
ongeveer 1,5% zou groeien). Over het algemeen wordt verwacht
dat de activiteitsgroei in 2024 en 2025 zal herstellen.
Na eind 2022 zeer hoge niveaus te hebben bereikt, zal de inflatie
naar verwachting in de loop van 2023 matigen, voornamelijk
als gevolg van de lagere energie-inflatie en de gevolgen van de
vertraging van de bedrijvigheid (bv. hogere werkloosheid, minder
verstoringen in de toeleveringsketen). Op jaarbasis zal de inflatie in
2023 echter in veel landen zeer hoog blijven en in de meeste geval-
len aanzienlijk hoger zijn dan de doelstellingen van de centrale bank
(met name in Europa en de Verenigde Staten). In 2024 en 2025 zal
de inflatie naar verwachting dalen tot meer gebruikelijke niveaus.
In deze context hebben de belangrijkste centrale banken tot nu toe
prioriteit gegeven aan de strijd tegen de inflatie door het mone-
taire beleid te verkrappen. Eind 2022 stonden zowel de korte als
de lange rente op een veel hoger niveau dan de afgelopen tien
jaar, ook al hebben de centrale banken hun verkrappingscyclus
nog niet voltooid. De belangrijkste rentetarieven zullen naar ver-
wachting in 2023 een hoogtepunt bereiken, alvorens in 2024 en
2025 te matigen (wanneer de centrale banken naar verwachting
de beleidsrente zullen verlagen in overeenstemming met een meer
gematigde inflatie).
De onderstaande grafiek toont een vergelijking van de bbp-pro-
jecties van de eurozone die in het basisscenario zijn gebruikt voor
de berekening van ECL’s op 31 december 2021 en 2022.
85
90
95
100
105
110
dec 18 dec 19 dec 20 dec 21 dec 22 dec 23 dec 24
BBP index
Euro zone: Indexbasis 100 op vierde kwartaal van 2019
Centraal scenario op 31 december 2022
Centraal scenario op 31 december 2021
86
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Macro-economische variabelen, centraal scenario per 31 december 2022
aargemidelde
2022
2023
2024
2025
Bbp-groei
Eurozone
3,2%
0,1%
1,6%
1,3%
Frankrijk
2,5%
0,1%
1,4%
1,2%
Italiƫ
3,7%
-0,2%
1,1%
0,9%
BelgĆÆe
2,3%
0,0%
1,5%
1,2%
Verenigde Staten
1,7%
0,0%
1,7%
1,6%
Werkloosheidsgraad
Eurozone
6,8%
7,5%
7,6%
7,3%
Frankrijk
7,5%
8,0%
8,1%
7,9%
Italiƫ
8,1%
8,6%
8,4%
8,3%
BelgĆÆe
5,8%
6,4%
6,3%
6,1%
Verenigde Staten
3,7%
4,7%
4,6%
4,5%
Inflatie
Eurozone
8,5%
6,3%
2,4%
2,0%
Frankrijk
6,0%
5,4%
2,5%
2,0%
Italiƫ
8,7%
7,3%
2,1%
1,7%
BelgĆÆe
10,6%
7,5%
2,7%
2,2%
Verenigde Staten
8,1%
3,9%
2,3%
2,2%
Rendement op 10-jaars
staatsobligaties
Duitsland
1,22%
2,64%
2,19%
2,00%
Frankrijk
1,76%
3,19%
2,74%
2,55%
Italiƫ
3,18%
4,94%
4,49%
4,30%
BelgĆÆe
1,76%
3,24%
2,79%
2,60%
Verenigde Staten
3,02%
4,24%
3,44%
3,25%
Ongunstig scenario
Het ongunstige scenario is gebaseerd op de aanname dat bepaalde
neerwaartse risico’s werkelijkheid worden, wat resulteert in een
veel minder gunstig economisch beloop dan in het basisscenario.
De volgende risico’s worden geĆÆdentificeerd:
Een overheersend risico, de invasie van OekraĆÆne en de
implicaties daarvan (vooral hogere inflatie): de in het basiss-
cenario genoemde effecten zouden kunnen verergeren door
bijkomende negatieve ontwikkelingen. Het ongunstige scenario
gaat met name uit van een meer uitgesproken schok op de
grondstoffenprijzen, waardoor de inflatie verder wordt aange-
wakkerd en de bedrijvigheid ernstiger wordt verstoord. Hogere
inflatie zou een direct negatief effect hebben op consumptie
en productie. Bovendien zouden regeringen van de meest
blootgestelde economieƫn rantsoeneringsmaatregelen kunnen
nemen die gericht zijn op de meest energie-intensieve secto-
ren (met mogelijke indirecte gevolgen voor andere sectoren).
Activiteit kan ook negatief worden beĆÆnvloed door andere
kanalen (bijv. verstoringen in de toeleveringsketen, handel,
financiƫle stress, onzekerheid en vertrouwenseffecten).
Het resterende risico in verband met de gezondheidscrisis:
hoewel het verband tussen gezondheidsuitdagingen en eco-
nomische ontwrichtingen in veel economieƫn aanzienlijk is
versoepeld, met name dankzij vaccinatie, blijven uitdagingen
in verband met de gezondheidscrisis een aanzienlijk risico,
althans in sommige landen.
Minder gunstige overheidsfinanciƫn: de overheidsschuld in
verhouding tot het bbp is hoog en centrale banken verkrap-
pen hun monetair beleid, wat leidt tot een stijging van de
obligatierendementen die in sommige landen tot spanningen
kunnen leiden als gevolg van de verwijding van de spreads
tussen staatsobligaties .
87
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
China’s economie gerelateerde risico’s: extra problemen
in China (bijv. sanitaire maatregelen, vastgoed) kunnen de
wereldmarkten en activiteiten in andere landen beĆÆnvloeden
via handels- en toeleveringskanalen.
Geopolitieke risico’s: geopolitieke spanningen kunnen wegen
op de wereldeconomie door schokken in grondstoffenprijzen,
financiƫle markten en het ondernemersvertrouwen. Naast
de invasie van OekraĆÆne zijn ook andere regio’s de moeite
waard om in de gaten te worden gehouden (Aziƫ en het
Midden-Oosten).
Ontwikkelingen in handel en globalisering: de invasie van
OekraĆÆne zorgt voor extra belemmeringen voor handel en
globalisering, naast de reeds negatieve ontwikkelingen van
de afgelopen jaren (handelsgeschillen tussen de Verenigde
Staten en China, bereidheid van sommige westerse regeringen
om in bepaalde strategische gebieden).
Het ongunstige scenario veronderstelt de verwezenlijking van
deze geĆÆdentificeerde latente risico’s vanaf het eerste kwar-
taal van 2023.
De risico’s in verband met de invasie van OekraĆÆne worden in het
ongunstige scenario in aanmerking genomen door middel van een
aantal specifieke kenmerken. Eerst wordt een extra activiteits-
schok toegepast op de verschillende economieƫn, afhankelijk van
hun gepercipieerde blootstelling aan deze situatie. Deze schok
weerspiegelt de afhankelijkheid van de landen van Russisch gas
en hun kwetsbaarheid voor andere transmissiekanalen (export,
afhankelijkheid van de toeleveringsketen, gewicht van voedsel en
energie in de inflatie, investeringsbanden, politieke banden met
Rusland). Ten tweede is de inflatie in het ongunstige scenario
hoger dan in het basisscenario in het eerste jaar van de projectie
-
periode, om de specifieke effecten van deze crisis op dit gebied te
uiten (als gevolg van meer opwaartse druk op grondstoffenprijzen
en verstoringen in de toeleveringsketen).
Van de onderzochte landen ligt het bbp in het ongunstige scenario
aan het einde van de schokperiode (drie jaar) tussen 5,8% en 12,2%
lager dan in het basisscenario. Deze afwijking bedraagt met name
gemiddeld 10,2% in de eurozone en 5,8% in de Verenigde Staten.
Weging van het scenario en de sensitiviteit van de
risico-kost
Op 31 december 2022 bedraagt de weging van het ongunstige
scenario 16% en 34% voor het gunstige scenario. Op 31 december
2021, was het gewicht van het ongunstige scenario gemiddeld
gelijk aan dat van het gunstige scenario.
De gevoeligheid van het bedrag van de verwachte kredietverliezen
voor alle financiƫle activa tegen geamortiseerde kostprijs of tegen
reƫle waarde via eigen vermogen en krediettoezeggingen wordt
beoordeeld door de geschatte verwachte verliezen als gevolg van
de weging van de bovenstaande scenario’s te vergelijken met
het geschatte verwachte verlies als gevolg van elk van de twee
alternatieve scenario’s gewogen op 100% (en het basisscenario
gewogen op 0%):
een stijging van de ECL met 29%, of 190,24 miljoen euro
volgens het ongunstige scenario (20% op 31 december 2021);
een daling van de ECL met (9)%, of (60,06) miljoen euro
volgens het gunstige scenario ((12)% op 31 december 2021).
Aanpassing aan de beoordeling van de verwachte
kredietverliezen om rekening te houden met de
specifieke aard van de gezondheidscrisis:
Macro-economische scenario’s geleverd aan de modellen:
De meting van de invloed van de macro-economische scenario’s
op de verwachte kredietverliezen is aangepast om de eigenhe-
den van de huidige gezondheidscrisis weer te geven. Gegeven
de uitzonderlijke aard van de schok en de daaraan verbonden
tijdelijke lockdownmaatregelen en de steun die de overheden en
centrale banken hebben ingevoerd, zijn de macro-economische
parameters voor elk land of geografisch gebied die opgenomen
waren in de reeds bestaande modellen (geijkt op basis van de
voorbije crisissen) aangepast om de informatie over de middel-
langetermijnimpact op de economische omgeving te onttrekken
en zo de overmatige kortetermijnvolatiliteit te minimaliseren.
In 2020 heeft het middellangetermijnperspectief voor het basiss-
cenario het inkomensverlies voor de eurozone verminderd met
een bedrag dat veel lager is dan dat van de steunmaatregelen
van overheden en de Europese Centrale Bank. Omgekeerd heeft
het geleid tot een matiging van de gunstige effecten van de eco-
nomische oplevingen die in 2021 zijn waargenomen. Aan deze
aanpassing kwam in 2021 een einde.
Post-model aanpassingen:
Voorzichtige aanpassingen werden ook in rekening genomen
wanneer de gehanteerde modellen gebaseerd waren op indicato-
ren met ongewone waarden in het kader van de gezondheidscrisis
en de steunprogramma’s, zoals de stijging in deposito’s en de
afname van wanbetaling voor retailklanten en ondernemers .
88
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Risicokost van de periode
In miljoenen euro’s
Boekjaar 2022
Boekjaar 2021
Nettotoename bijzondere waardeverminderingen
(311)
(353)
Recuperaties op voorheen afgeschreven leningen en vorderingen
28
23
Verliezen op oninbare leningen
(45)
(29)
Totale risicokost van de periode
(328)
(359)
Risicokost van de periode per boekhoudkundige categorie en activacategorie
In miljoenen euro’s
Boekjaar 2022
Boekjaar 2021
Geldmiddelen en tegoeden bij centrale banken
(4)
(6)
Financiƫle instrumenten tegen reƫle waarde met waardeveranderingen in
de resultatenrekening
(3)
7
Financiƫle activa tegen reƫle waarde met waardeveranderingen in het eigen vermogen
15
(6)
Financiƫle activa tegen geamortiseerde kostprijs
(316)
(346)
waarvan leningen en vorderingen
(312)
(343)
waarvan schuldbewijzen
(4)
(3)
Overige activa
(7)
6
Financierings-en garantieverbintenissen en overige
(13)
(14)
TOTALE RISICOKOST VAN DE PERIODE
(328)
(359)
Risicokost op leningen en verbintenissen zonder bijzondere waardevermindering
(156)
(79)
waarvan Stadium 1
(115)
22
waarvan Stadium 2
(41)
(101)
Risicokost op leningen en verbintenissen met bijzondere waardevermindering - Stadium 3
(172)
(280)
89
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Voorzieningen voor bijzondere waardeverminderingen: kredietrisico
Wijziging in de provisies voor bijzondere waardeverminderingen gedurende de periode per boekhoudkundige categorie en activacategorie
Aanwending
Nettotoename bijzondere Omrekenings-
31 december bijzondere waarde- waarde- verschillen en
In miljoenen euro’s 2021 verminderingen verminderingen
overige
31 december 2022
Bijzondere waardeverminderingen
op activa
Vorderingen op centrale banken
12
5
-
(2)
15
Financiƫle instrumenten tegen reƫle
waarde met waardeveranderingen in
de resultatenrekening
10
2
-
(4)
8
Financiƫle activa tegen reƫle waarde
met waardeveranderingen in het
32
(15)
-
2
19
eigen vermogen
Financiƫle activa tegen
3.048
307
(258)
(30)
3.067
geamortiseerde kostprijs
waarvan leningen en vorderingen
3.044
303
(258)
(29)
3.060
waarvan schuldbewijzen
4
4
-
(1)
7
Overige activa
10
-
(1)
-
9
Totaal bijzondere
waardeverminderingen op financiƫle
3.112
299
(259)
(34)
3.118
activa
waarvan Stadium 1
268
91
-
(3)
356
waarvan Stadium 2
483
24
-
(30)
477
waarvan Stadium 3
2.361
184
(259)
(1)
2.285
Voorzieningen geboekt als verplichting
Voorzieningen voor verbintenissen
230
11
-
1
242
Overige voorzieningen
29
1
-
(1)
29
Totaal voorzieningen geboekt als
259
12
-
-
271
verplichtingen
waarvan Stadium 1
44
22
-
-
66
waarvan Stadium 2
66
19
-
-
85
waarvan Stadium 3
149
(29)
-
-
120
Totaal bijzondere
3.371
311
(259)
(34)
3.389
waardeverminderingen
90
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Wijziging in de bijzondere waardeverminderingen en voorzieningen gedurende de vorige periode per boekhoudkundige categorie en
activacategorie
Nettotoename Aanwending
bijzondere bijzondere Omrekenings-
waarde- waarde- verschillen en
In miljoenen euro’s
1 januari 2021
verminderingen verminderingen
overige
31 december 2021
Bijzondere waardeverminderingen
op activa
Vorderingen op centrale banken
10
7
-
(5)
12
Financiƫle instrumenten tegen reƫle
waarde met waardeveranderingen in
de resultatenrekening
19
(3)
-
(6)
10
Financiƫle activa tegen reƫle waarde
met waardeveranderingen in het eigen
24
7
-
1
32
vermogen
Financiƫle activa tegen geamortiseerde
3.124
342
(245)
(173)
3.048
kostprijs
waarvan leningen en vorderingen
3.121
339
(245)
(171)
3.044
waarvan schuldbewijzen
3
3
-
(2)
4
Overige activa
19
(9)
(1)
-
10
Totaal bijzondere waardeverminderingen
3.196
344
(246)
(183)
3.112
op financiƫle activa
waarvan Stadium 1
315
(15)
-
(32)
268
waarvan Stadium 2
449
85
-
(51)
483
waarvan Stadium 3
2.432
274
(246)
(100)
2.361
Voorzieningen geboekt als verplichtingen
Voorzieningen voor verbintenissen
217
15
-
(2)
230
Overige voorzieningen
19
(6)
-
16
29
Totaal voorzieningen geboekt als
236
9
-
14
259
verplichtingen
waarvan Stadium 1
55
(10)
-
(1)
44
waarvan Stadium 2
51
15
-
-
66
waarvan Stadium 3
130
4
-
15
149
Totaal bijzondere waardeverminderingen
3.432
353
(246)
(169)
3.371
en voorzieningen
91
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Wijzigingen in de waardeverminderingen van financiƫle activa tegen
geamortiseerde kostprijs gedurende de periode
Waarde-
vermindering
Waarde- op activa met
vermindering verwachte
op activa met kredietverliezen Waarde-
verwachte over de vermindering
kredietverliezen resterende op dubieuze
over 12 maanden looptijd activa
In miljoenen euro’s (Stadium 1) (Stadium 2)
(Stadium 3)
Totaal
Op 31 december 2021
253
455
2.340
3.048
Nettotoename bijzondere waardeverminderingen
86
39
182
307
Financiƫle activa aangekocht of verstrekt tijdens de periode
114
95
-
209
Financiƫle activa afgeboekt tijdens de periode
(42)
(63)
(205)
(310)
Transfer naar Stadium 2
(34)
196
(46)
116
Transfer naar Stadium 3
(3)
(24)
238
211
Transfer naar Stadium 1
33
(192)
(6)
(165)
Overige nettotoenames zonder transfer van Stadium
(2)
18
27
201
246
Aanwending bijzondere waardeverminderingen
-
-
(258)
(258)
Omrekeningsverschillen en overige items
(1)
(32)
3
(30)
Op 31 december 2022
338
462
2.267
3.067
(1)
(1)
Inclusief desinvesteringen
(2)
Inclusief afschrijvingen
In 2022, heeft de stijging van de aan een waardevermindering
onderhevige financiƫle activa voornamelijk betrekking op vorde-
ringen in Stadium 1. Zo steeg de brutowaarde van leningen en
voorschotten aan cliƫnten in Stadium 1 met 25 miljard euro ten
opzichte van 31 december 2021 (zie toelichting 4.e Financiƫle
activa tegen geamortiseerde kostprijs). Deze verandering omvat
de overdrachten van uitstaande bedragen van Stadium 2 naar
Stadium 1 voor een nettobedrag van 6 miljard euro als gevolg
van de wijziging van de criteria die worden gebruikt om een
significante toename van het kredietrisico te beoordelen. Deze
overdracht heeft voornamelijk betrekking op de minst risicovolle
blootstellingen die voorheen in fase 2 werden ingedeeld. Het
effect van deze overdracht op het verwachte kredietverlies is een
netto terugname van de waardevermindering van 47 miljoen euro.
Met uitzondering van het effect van deze wijziging steeg het
uitstaande bedrag in Stadium 2 met 4 miljard euro in het jaar
eindigend op 31 december 2022.
Deze gecombineerde effecten leidden in Stadium 1 en 2 tot een
netto toename aan waardeverminderingen in 2022. Het voorzie-
ningspercentage voor leningen en voorschotten aan cliƫnten die
in Stadium 2 zijn ingedeeld, steeg tot 2,1 % op 31 december 2022,
tegen 1,8 % op 31 december 2021 .
92
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Wijzigingen in de waardeverminderingen van financiƫle activa tegen
geamortiseerde kostprijs gedurende de vorige periode
Waarde-
Waarde- vermindering
vermindering op activa met
op activa met verwachte
verwachte kredietverliezen Waarde-
kredietverliezen over de resterende vermindering op
over 12 maanden looptijd dubieuze activa
In miljoenen euro’s (Stadium 1) (Stadium 2)
(Stadium 3)
Totaal
Op 31 december 2020
301
430
2.392
3.123
Nettotoename bijzondere waardeverminderingen
(22)
79
285
342
Financiƫle activa aangekocht of verstrekt tijdens de periode
114
116
-
230
Financiƫle activa afgeboekt tijdens de periode
(54)
(77)
(357)
(488)
Transfer naar Stadium 2
(27)
229
(57)
145
Transfer naar Stadium 3
(3)
(50)
279
226
Transfer naar Stadium 1
20
(134)
(9)
(123)
Overige nettotoenames zonder transfer van Stadium
(72)
(5)
429
352
Aanwending bijzondere waardeverminderingen
-
-
(245)
(245)
Omrekeningsverschillen en overige items
(26)
(54)
(92)
(172)
Op 31 december 2021
253
455
2.340
3.048
(1)
(2)
(1)
Inclusief desinvesteringen
(2)
Inclusief afschrijvingen
2.h Nettowinsten/verliezen op overige vaste activa
In miljoenen euro’s
Boekjaar 2022
Boekjaar 2021
Netto winst op investeringen in geconsolideerde ondernemingen
7
1
Netto winst op materiƫle en immateriƫle activa
18
13
Resultaat uit monetaire positie
31
-
Nettowinsten/verliezen op overige vaste activa
56
14
Volgens IAS 29 aangaande de toestand van hyperinflatie van de
Turkse economie is het bedrag vermeld onder ā€Resultaten uit
monetaire positiesā€ voornamelijk het resultaat van het effect
van de evolutie van de consumentenprijsindex in Turkije op de
waardering van niet-monetaire activa en passiva (- 400 miljoen
euro) en op de inkomsten uit interesten uit de aan de inflatie
geĆÆndexeerde Turkse staatsobligatieportefeuille (+ 431 miljoen
euro, geherclassificeerd uit rentemarge) .
93
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
2.i Vennootschapsbelasting
Boekjaar 2022
Boekjaar 2021
Afstemming van de effectieve winstbelastingen met de theoretische In miljoenen Belastings- In miljoenen Belastings-
winstbelasting tegen de standaardbelastingsvoet in Belgiƫ euro's voet euro's voet
Vennootschapsbelastingen op de winst aan de standaard belastingsvoe
t
(1)
(1.074)
25,00%
(873)
25,00%
Effect van het verschil in belastingsvoet van toepassing op buitenlandse
13
(0,3%)
5
(0,1%)
entiteiten
Effect van verlaagd tarief op dividenden en verkopen
17
(0,4%)
15
(0,4%)
Overige effecten
(166)
3,9%
101
(2,9%)
Vennootschapsbelastingen
(1.210)
28,16%
(752)
21,54%
waarvan
Actuele belastingslast voor het jaar tot 31 december
(853)
(526)
Uitgestelde belastingslast voor het jaar tot 31 december
(357)
(226
(toelichting 4.i)
(1)
Aangepast voor het aandeel in het resultaat in geassocieerde deelnemingen en bijzondere waardevermindering van goodwil l
94
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
3 SEGMENTINFORMATIE
3.a Operationele segmenten
Bankactiviteiten in Belgiƫ
BNP Paribas Fortis biedt in Belgiƫ een breed pakket financiƫle
diensten aan, bestemd voor particulieren, zelfstandigen, pro-
fessionele klanten en kmo’s. De Bank levert ook oplossingen op
maat aan vermogende personen, ondernemingen en publieke en
financiƫle instellingen. Daarvoor kan zij een beroep doen op de
expertise en het internationale netwerk van haar moederbedrijf,
BNP Paribas.
In Retail & Private Banking (RPB) is BNP Paribas Fortis sterk aan-
wezig: het bedient particulieren, professionele klanten, kmo’s en
private banking-klanten. Het is sterk aanwezig in de lokale markt,
via een uitgebreid netwerk van 342 kantoren en ook met andere
distributiekanalen als geldautomaten en online banking-facili-
teiten (waaronder mobiel bankieren). Voor zijn retailbankieren
opereert BNP Paribas Fortis onder vier elkaar aanvullende merken:
het hoofdmerk BNP Paribas Fortis, plus Fintro, bpost bank en Hello
bank!, een 100% digitale mobiele bankdienst. In de verzekerings-
sector werkt BNP Paribas Fortis nauw samen met AG Insurance,
de Belgische marktleider.
Corporate Banking (CB) bedient een breed gamma aan klanten,
met inbegrip van kleine en middelgrote ondernemingen, Belgische
en Europese bedrijven, overheidsinstellingen, financiƫle instellin-
gen, lokale besturen en institutionele beleggers. CB is met zijn zeer
omvangrijk klantenbestand van grote en middelgrote bedrijven,
marktleider in die twee categorieƫn en is ook een sterke uitdager
in de overheidssector.
CB beschikt over een groot aantal zowel klassieke als gespecia-
liseerde oplossingen en diensten op maat. Het kan daarvoor een
beroep doen op het internationaal netwerk van de BNP Paribas
Groep in 65 landen. Daardoor kan CB perfect inspelen op de
precieze behoeften van zijn klanten op het vlak van financiering,
transaction banking, investeringsbankieren en verzekeringen.
Vanaf 1 januari 2023 kent BNP Paribas Fortis een nieuwe commer-
ciƫle organisatie die een segmentatie rond drie klantengroepen
centraal stelt:
Retail Banking, gericht op particulieren en zelfstandigen die
worden bediend door een multidisciplinair team;
Affluent & Private Banking, gericht op particuliere klanten
en zelfstandigen met meer dan 85.000 euro aan activa met
begeleiding door een Relationship Manager;
Corporate Banking, gericht op bedrijfsklanten die bege-
leid worden door een Relationship Manager (Enterprises
voor kleine en middelgrote ondernemingen en Corporate
Coverage voor grote ondernemingen, openbare instellingen
en institutionelen).
Bankactiviteiten in Luxemburg
BGL BNP Paribas behoort tot de leidende banken op de
Luxemburgse financiƫle markt. Het heeft een belangrijke bij-
drage geleverd tot de ontwikkeling van het land als belangrijk
internationaal financieel centrum en het is diep geworteld in
het economische, culturele, sportieve en maatschappelijke leven
in Luxemburg.
Als partner met een jarenlang engagement voor de nationale
economie, biedt BGL BNP Paribas een ruim productenpakket aan,
zowel voor particulieren als voor professionele en institutionele
klanten. De bank is marktleider voor bedrijven en nummer twee
voor residerende particulieren in het Groothertogdom Luxemburg.
Zij is ook marktleider in bankverzekeringen, met een gecombi-
neerd aanbod van verzekerings- en bankdiensten.
Bankactiviteiten in Turkije
In Turkije opereert BNP Paribas Fortis via Türk Ekonomi Bankası
(TEB) waarin het een participatie van 48,7% heeft. Het aanbod
van Retail Banking bestaat uit debet- en kredietkaarten, con-
sumentenkredieten en beleggings- en verzekeringsproducten
verkocht via zijn kantorennetwerk en via internet- en telefoon-
bankieren. Corporate banking-diensten omvatten internationale
handelsfinanciering, vermogensbeheer en cashmanagement, kre-
dietdiensten, afdekking van valuta-, rente- en grondstoffenrisico’s,
alsook factoring en leasing. De bank biedt via haar departementen
van commercieel bankieren en kmo-bankieren een waaier van
bankdiensten voor kleine en middelgrote ondernemingen aan.
Gespecialiseerde bedrijfsonderdelen
Het operationele segment ā€˜Gespecialiseerde bedrijfsonderdelen’
omvat Arval, BNP Paribas Leasing Solutions en Personal Finance
(AlphaCredit) .
95
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Arval is een 100%-dochtermaatschappij van BNP Paribas Fortis. Het
is gespecialiseerd in operationele leasing van bedrijfsvoertuigen.
Arval biedt zijn klanten - professionals, kmo’s en grote internatio-
nale groepen - specifieke leasingoplossingen om de mobiliteit van
hun medewerkers te optimaliseren en de risico’s verbonden aan
hun wagenpark uit te besteden. Arval verstrekt deskundig advies
en kwaliteitsservice - de basis van zijn merkbelofte - in 30 landen.
BNP Paribas Leasing Solutions is een Europese leider in leasing
voor grote bedrijven en kmo’s. Het is gespecialiseerd in verhuur- en
financieringsoplossingen, gaande van leasing van professionele
uitrusting tot uitbesteding van het wagenparken.
AlphaCredit, een 100% dochteronderneming van BNP Paribas
Fortis, is leider op de markt voor consumentenkredieten in Belgiƫ
en het Groothertogdom Luxemburg. AlphaCredit commercialiseert
alle types leningen op afbetaling (persoonlijke leningen, autolenin-
gen, motorleningen, keukenleningen...) en betaalkaarten met een
permanente geldreserve (revolving). De diensten van AlphaCredit
zijn zowel bestemd voor particulieren als voor professionals.
Overige
Dit segment omvat hoofdzakelijk BNP Paribas Asset Management,
AG Insurance, BNP Paribas Bank Polska, Cardif Lux Vie en de
buitenlandse bijkantoren van BNP Paribas Fortis.
3.b Informatie per operationeel segment
Opbrengsten en kosten per operationeel segment
Boekjaar 2022
Boekjaar 2021
In miljoenen euro’s
Opbrengsten
4.337
697
910
3.694
4
9.642
4.204
681
633
2.889
5
8.412
Algemene bedrijfskosten
(2.798)
(396)
(433)
(1.441)
(4)
(5.072)
(2.505)
(380)
(364)
(1.326)
(2)
(4.577)
Risicokost
(95)
20
(71)
(176)
(6)
(328)
(120)
(2)
(66)
(156)
(15)
(359)
Bedrijfsresultaat
1.444
321
406
2.077
(6)
4.242
1.579
299
203
1.407
(12)
3.476
Niet operationele elementen
264
3
(18)
73
271
593
20
-
1
10
306
337
Resultaat voor belastingen
1.708
324
388
2.150
265
4.835
1.599
299
204
1.417
294
3.813
Bank-
activiteiten
in Belgiƫ
Bank-
activiteiten
in Luxemburg
Bank-
activiteiten
in Turkije
Gespeciali-
seerde bedrijfs-
onderdelen
Overige
Totaal
Bank-
activiteiten
in Belgiƫ
Bank-
activiteiten
in Luxemburg
Bank-
activiteiten
in Turkije
Gespeciali-
seerde bedrijfs-
onderdelen
Overige
Totaal
Activa en verplichtingen per operationeel segment
31 december 2022
31 december 2021
In miljoenen euro’s
Activa
226.806
31.222
14.960
74.790
2.614
350.392
226.250
32.735
13.731
65.729
3.203
341.648
waarvan deelnemingen
in geassocieerde
731
96
5
98
1.642
2.572
841
97
3
91
2.777
3.809
ondernemingen
en joint ventures
Verplichtingen
210.796
25.156
13.549
68.884
956
319.341
209.725
26.695
12.865
60.762
404
310.451
Bankactiviteiten
in Belgiƫ
Bankactiviteiten
in Luxemburg
Bankactiviteiten
in Turkije
Gespecialiseerde
bedrijfsonder-
delen
Overige
Totaal
Bankactiviteiten
in Belgiƫ
Bankactiviteiten
in Luxemburg
Bankactiviteiten
in Turkije
Gespecialiseerde
bedrijfsonder-
delen
Overige
Totaal
96
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
3.c Land-per-landrapportering
De land-per-landrapportering is opgesteld om te voldoen aan de
vereisten van artikel 89 van de Richtlijn inzake kapitaalvereisten
(CRD IV) uitgevaardigd door de Europese Unie. De informatie is
voorgesteld op dezelfde basis als de Geconsolideerde Jaarrekening
van BNP Paribas Fortis voor de periode die eindigt op 31 december
2022 en die opgemaakt is volgens de internationale grondslagen
voor financiƫle verslaggeving (IFRS) die aanvaard werden door de
Europese Unie. De landinformatie wordt bepaald door het land van
oprichting of vestiging van de bijkantoren en dochterondernemingen.
(*)
Resultaat Vennoot-
VTEs
(**)
op
In miljoenen euro’s, voor Actuele Uitgestelde schaps- 31 december Aard van
Boekjaar 2022 Opbrengsten belastingen belastingen belastingen belasting 2022 activiteiten
Belgiƫ
4.617
1.853
(168)
(218)
(386)
12.059
waarvan: BNP Paribas Krediet-
Fortis NV/SA (Inclusief Bass
3.943
1.579
(91)
(236)
(327)
10.400
instellingen
& EsmƩe Master Issuer NV)
Turkije
962
503
(319)
36
(284)
9.399
waarvan: Türk Ekonomi
788
354
(298)
75
(223)
8.666
Krediet-
Bankası AS
Luxemburg
732
348
(73)
8
(65)
2.100
instellingen
waarvan: BGL BNP Paribas
688
315
(81)
11
(70)
2.012
Krediet-
instellingen
Frankrijk
939
404
(18)
(96)
(114)
3.489
waarvan: Arval Service
478
216
(8)
(56)
(64)
1.928
Leasing
Lease
Duitsland
278
156
(26)
(19)
(45)
790
Polen
82
46
(4)
(5)
(9)
577
Verenigd Koninkrijk
501
324
(48)
(14)
(62)
1.222
Spanje
338
225
(28)
(30)
(58)
988
Nederland
140
77
(20)
1
(20)
615
Italiƫ
637
406
(109)
(15)
(123)
1.133
Overige
416
201
(40)
(5)
(44)
2.159
Totaal
9.642
4.543
(853)
(357)
(1.210)
34.531
(*)
De financiƫle data komen overeen met de bijdrage tot het geconsolideerd resultaat van volledig geconsolideerde entiteiten onder exclusieve controle.
(**)
Voltijdse equivalenten (VTE) op 31 december 2022 van volledig geconsolideerde entiteiten onder exclusieve controle.
97
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
4 TOELICHTING OP DE BALANS OP
31 DECEMBER 2022
4.a Financiƫle activa, financiƫle verplichtingen en derivaten tegen reƫle waarde met
waardeveranderingen in de resultatenrekening
Financiƫle activa en financiƫle verplichtingen tegen reƫle waarde met
waardeveranderingen in de resultatenrekening
Financiƫle activa en financiƫle verplichtingen tegen reƫle waarde
met verwerking van waardeveranderingen in de resultatenreke-
ning omvatten voor handelsdoeleinden bestemde transacties
– derivaten inbegrepen -, van bepaalde verplichtingen die door
de Bank op het tijdstip van uitgifte worden aangewezen als tegen
reƫle waarde met verwerking van de waardeveranderingen in de
resultatenrekening en niet voor handelsdoeleinden bestemde
instrumenten waarvan de kenmerken de boekhoudkundige ver-
werking tegen geamortiseerde kostprijs of reƫle waarde via het
eigen vermogen verhinderen.
31 december 2022
31 december 2021
In miljoenen euro’s
Effectenportefeuille
388
-
988
1.376
372
-
945
1.317
Leningen en terugkoopovereenkomsten
2.502
-
56
2.558
4.213
2
67
4.282
Financiƫle activa tegen reƫle waarde met waarde-
veranderingen in de resultatenrekening
2.890
-
1.044
3.934
4.585
2
1.012
5.599
Effectenportefeuille
603
-
603
159
-
159
Deposito's en terugkoopovereenkomsten
7.415
147
7.562
12.900
160
13.060
Uitgegeven schuldbewijzen (toelichting 4.h)
2.388
2.388
3.028
3.028
Achtergestelde schulden
675
675
931
931
Niet achtergestelde schulden
1.713
1.713
2.097
2.097
Financiƫle verplichtingen tegen reƫle waarde met
8.018
2.535
10.553
13.059
3.188
16.247
waardeveranderingen in de resultatenrekening
Portefeuille aangehouden voor
handelsdoeleinden
Portefeuille aangewezen tegen reƫle
waarde met waardeveranderingen
in de resultatenrekening
Andere financiƫle instrumenten
tegen reƫle waarde met waardever-
anderingen in de resultatenrekening
Totaal
Portefeuille aangehouden voor
handelsdoeleinden
Portefeuille aangewezen tegen reƫle
waarde met waardeveranderingen
in de resultatenrekening
Andere financiƫle instrumenten
tegen reƫle waarde met waardever-
anderingen in de resultatenrekening
Totaal
Details van deze activa en verplichtingen kunnen worden teruggevonden in toelichting 4.d .
98
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Financiƫle verplichtingen aangewezen
als tegen reƫle waarde met verwerking
van de waardeveranderingen in de
resultatenrekening
Financiƫle verplichtingen aangewezen als tegen reƫle waarde met
verwerking van de waardeveranderingen in de resultatenrekening
bestaan voornamelijk uit uitgegeven schuldpapier dat gecreƫerd
en gestructureerd wordt ten behoeve van klanten, en waar de
risicoblootstelling samen met de afdekkingsstrategie beheerd
wordt. Dit uitgegeven schuldpapier bevat belangrijke ingebouwde
derivaten waarvan de waardeveranderingen gecompenseerd
kunnen worden door waardeveranderingen van economische
afdekkingsderivaten.
De aflossingswaarde van het uitgegeven schuldpapier tegen reƫle
waarde met verwerking van de waardeveranderingen in de resul-
tatenrekening op 31 december 2022 bedroeg EUR 2.900 miljoen
(EUR 3.153 miljoen op 31 december 2021).
Andere financiƫle activa gewaardeerd
tegen reƫle waarde met verwerking
van de waardeveranderingen in de
resultatenrekening
Andere financiƫle activa tegen reƫle waarde met verwerking van
de waardeveranderingen in de resultatenrekening zijn financiƫle
activa die niet voor handelsdoeleinden bestemd zijn:
Schuldinstrumenten die niet aan de door IFRS 9 omschreven
voorwaarden voldoen om als financiĆ«le instrumenten ā€˜tegen
reĆ«le waarde via het eigen vermogen’ of ā€˜tegen geamortiseerde
kostprijs’ geboekt te worden:
hun businessmodel dient niet om ā€˜contractuele kasstromen
te innen’, noch ā€˜contractuele kasstromen te innen en de
instrumenten te verkopen’; en/of
hun kasstromen bestaan niet uitsluitend uit aflossingen van
de hoofdsom en de rente op het openstaand hoofdbedrag;
Eigenvermogensinstrumenten die door de Bank niet aange-
duid werden om ā€˜tegen reĆ«le waarde via het eigen vermogen’
opgenomen te worden.
Afgeleide financiƫle instrumenten
De meerderheid van voor handelsdoeleinden bestemde deriva-
ten hebben betrekking op voor handelsdoeleinden geĆÆnitieerde
transacties. Ze kunnen voortvloeien uit ā€˜market-making’- of
arbitrage-activiteiten. BNP Paribas Fortis handelt actief in deri-
vaten. Deze transacties omvatten handel in ā€˜gewone’ instrumenten
(zoals renteswaps) en gestructureerde transacties met complexe
risicoprofielen aangepast aan de behoeften van de klanten. De
nettopositie is in alle gevallen onderworpen aan limieten.
Sommige afgeleide instrumenten worden ook gebruikt voor
het afdekken van financiƫle activa of financiƫle verplichtingen
waarvoor de Bank geen afdekkingsrelatie heeft vastgelegd, of die
niet in aanmerking komen om als afdekking geboekt te worden
volgens IFRS.
31 december 2022
31 december 2021
Positieve Negatieve Positieve Negatieve
In miljoenen euro’s marktwaarde marktwaarde marktwaarde marktwaarde
Rentederivaten
5.718
5.783
5.736
4.595
Wisselkoersderivaten
2.172
2.102
1.522
1.468
Kredietderivaten
-
-
-
2
Aandelenderivaten
491
82
777
60
Overige derivaten
-
-
-
-
Afgeleide financiƫle instrumenten
8.381
7.967
8.035
6.125
99
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Volgende tabel toont het totale notionele bedrag aan derivaten
aangehouden voor handelsdoeleinden. De notionele bedragen van
de afgeleide instrumenten zijn louter een indicatie van het volume
aan activiteiten van BNP Paribas Fortis op de derivatenmarkten
en reflecteren niet de marktrisico’s die verbonden zijn aan deze
instrumenten.
31 december 2022
31 december 2021
In miljoenen euro’s
Rentederivaten
35.546
57.541
221.567
314.654
84.115
27.387
333.860
445.362
Wisselkoersderivaten
207
-
109.637
109.844
49
9
121.333
121.391
Kredietderivaten
-
-
9
9
-
-
17
17
Aandelenderivaten
186
-
1.196
1.382
1.223
-
1.404
2.627
Overige derivaten
-
-
-
-
-
-
-
-
Afgeleide financiƫle instrumenten
35.939
57.541
332.409
425.889
85.387
27.396
456.614
569.397
Beursverhan-
delde
Over-the-coun-
ter, verrekend
door de centrale
clearing huizen
Over-the-counter
Totaal
Beursverhan-
delde
Over-the-coun-
ter, verrekend
door de centrale
clearing huizen
Over-the-counter
Totaal
4.b Financiƫle afdekkingsderivaten
In de volgende tabel worden de notionele bedragen en de reƫle waarden van financiƫle derivaten ter reƫle waarde-afdekking
weergegeven.
31 december 2022
31 december 2021
Positie- Negatie- Positie- Negatie-
Notioneel ve reƫle ve reƫle Notioneel ve reƫle ve reƫle
In miljoenen euro’s bedrag waarde waarde bedrag waarde waarde
Reƫle waarde-afdekking
193.607
6.324
9.438
129.750
1.779
3.094
Rentederivaten
193.321
6.317
9.424
129.343
1.772
3.088
Wisselkoersderivaten
286
7
14
407
7
6
Financiƫle derivaten aangehouden ter afdekking
van de toekomstige kasstromen van niet-afgeleide
15.369
175
254
15.909
188
121
financiƫle instrumenten
Rentederivaten
2.639
47
123
3.831
35
15
Wisselkoersderivaten
12.730
128
131
12.078
153
106
Overige derivaten
-
-
-
-
-
-
Afdekkingen van netto-investeringen in vreemde
-
-
-
200
15
-
valuta
Wisselkoersderivaten
-
-
-
200
15
-
Financiƫle afdekkingsderivaten
208.976
6.499
9.692
145.859
1.982
3.215
De strategie voor het beheer van het interestrisico en wisselkoersrisico wordt beschreven in hoofdstuk ā€˜Risicobeheer en kapitaalvereisten’
van het jaarverslag .
100
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
De volgende tabel geeft het detail weer van de geïdentificeerde reële waarde-afdekkingsrelaties en van portefeuilles van financiële
instrumenten waarvan de afdekking nog steeds geldt op 31 december 2022:
Afdekkingsinstrumenten
Afgedekte instrumenten
31 december 2022
In miljoenen euro’s
Afdekking van herkende instrumenten
11.639
682
839
(79)
8.458
(149)
3.062
(174)
Afgeleide instrumenten ter afdekking van het rente-
risico verbonden aan:
11.353
675
825
(76)
8.417
(145)
2.812
(167)
Leningen en vorderingen
810
24
155
(121)
792
121
-
-
Schuldbewijzen
7.565
645
501
212
7.625
(266)
-
-
Deposito’s
-
-
-
-
-
-
-
-
Uitgegeven schulden
2.978
6
169
(167)
-
-
2.812
(167)
Afgeleide instrumenten ter afdekking van het wissel-
koersrisico verbonden aan:
286
7
14
(3)
41
(4)
250
(7)
Leningen en vorderingen
-
-
-
-
-
-
-
-
Schuldbewijzen
39
4
2
4
41
(4)
-
-
Deposito’s
-
-
-
-
-
-
-
-
Uitgegeven schulden
247
3
12
(7)
-
-
250
(7)
Rente-afdekking van portefeuilles
181.968
5.642
8.599
(2.921)
20.387
(2.301)
52.371
(5.226)
Afgeleide instrumenten ter afdekking van het rente-
risico verbonden aan
181.968
5.642
8.599
(2.921)
20.387
(2.301)
52.371
(5.226)
Leningen en vorderingen
83.963
2.986
795
2.300
20.387
(2.301)
-
-
Deposito’s
98.005
2.656
7.804
(5.221)
-
-
52.371
(5.226)
Afgeleide instrumenten ter afdekking van het valuta-
risico verbonden aan:
-
-
-
-
-
-
-
-
Leningen en vorderingen
-
-
-
-
-
-
-
-
Deposito’s
-
-
-
-
-
-
-
-
Totale reƫle waarde-afdekking
193.607
6.324
9.438
(3.000)
28.845
(2.450)
55.433
(5.400)
Notionele bedragen
Positieve reƫle waarde
Negatieve reƫle waarde
Waardewijzigingen van de afdekkingsinstrumenten
gebruikt voor de berekening van de ineffectiviteit
van de afdekking tijdens de periode
Netto boekwaarde - actief
Geaccumuleerd bedrag van de herwaardering van
de afgedekte instrumenten - actief
Netto boekwaarde - passief
Geaccumuleerd bedrag van de herwaardering van
de afgedekte instrumenten - passief
(1)
(1)
In deze rubriek zijn inbegrepen de notionele afdekkingsbedragen van derivaten en swaps die de rentepositie omkeren, en aldus de afdekkingsrelatie
verminderen, wanneer het afgedekte item nog steeds bestaat, voor respectievelijk EUR 44.260 miljoen voor de afdekking van leningen en vorderingen en
EUR 43.460 miljoen voor de afdekking van deposito’s .
101
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
De volgende tabel geeft het detail weer van de geïdentificeerde reële waarde-afdekkingsrelaties en van portefeuilles van financiële
instrumenten waarvan de afdekking nog steeds geldt op 31 december 2021:
Afdekkingsinstrumenten
Afgedekte instrumenten
31 december 2021
In miljoenen euro’s
Afdekking van herkende instrumenten
11.711
269
1.940
(1.648)
9.492
1.529
2.395
56
Afgeleide instrumenten ter afdekking van
11.304
263
1.934
(1.649)
9.453
1.532
2.023
58
het renterisico verbonden aan:
Leningen en vorderingen
876
15
273
(244)
856
244
-
-
Schuldbewijzen
8.449
178
1.660
(1.463)
8.597
1.288
-
-
Deposito’s
33
1
-
-
-
-
34
-
Uitgegeven schulden
1.946
69
1
58
-
-
1.989
58
Afgeleide instrumenten ter afdekking van
407
6
6
1
39
(3)
372
(2)
het wisselkoersrisico verbonden aan:
Leningen en vorderingen
-
-
-
-
-
-
-
-
Schuldbewijzen
39
3
1
3
39
(3)
-
-
Deposito’s
22
-
-
-
-
-
23
-
Uitgegeven schulden
346
3
5
(2)
-
-
349
(2)
Rente-afdekking van portefeuilles
118.039
1.510
1.154
149
29.385
309
57.943
458
Afgeleide instrumenten ter afdekking van
118.039
1.510
1.154
149
29.385
309
57.943
458
het renterisico verbonden aan
Leningen en vorderingen
47.581
385
806
(309)
29.385
309
-
-
Schuldbewijzen
-
-
-
-
-
-
-
-
Deposito’s
70.458
1.125
348
458
-
-
57.943
458
Afgeleide instrumenten ter afdekking van
-
-
-
-
-
-
-
-
het valutarisico verbonden aan:
Leningen en vorderingen
-
-
-
-
-
-
-
-
Deposito’s
-
-
-
-
-
-
-
-
Totale reƫle waarde-afdekking
129.750
1.779
3.094
(1.499)
38.877
1.838
60.338
514
Notionele bedragen
Positieve reƫle waarde
Negatieve reƫle waarde
Waardewijzigingen van de afdek-
kingsinstrumenten gebruikt voor
de berekening van de ineffectiviteit
van de afdekking tijdens de periode
Netto boekwaarde - actief
Geaccumuleerd bedrag van de
herwaardering van de afgedekte
instrumenten - actief
Netto boekwaarde - passief
Geaccumuleerd bedrag van de
herwaardering van de afgedekte
instrumenten - passief
(1)
(1)
In deze rubriek zijn inbegrepen de notionele afdekkingsbedragen van derivaten en swaps die de rentepositie omkeren, en aldus de afdekkingsrelatie
verminderen, wanneer het afgedekte item nog steeds bestaat, voor respectievelijk EUR 8.350 miljoen voor de afdekking van deposito’s.
Een actief, een verplichting of een geheel van activa en verplich-
tingen kunnen afgedekt worden over verschillende periodes met
verschillende financiƫle derivaten. Daarnaast worden sommige
afdekkingen gerealiseerd door een combinatie van twee deriva-
ten (bijvoorbeeld om de variabele intrestindex van het eerste
instrument te wisselen van Euribor naar Eonia). In dat geval
worden de notionele bedragen opgeteld en is het totaal groter
dan het afgedekte bedrag. De eerste situatie doet zich meer in
het bijzonder voor bij portefeuilles die afgedekt worden voor het
renterisico, terwijl de tweede situatie zich voornamelijk voordoet
bij de afdekking van uitgegeven schuldbewijzen .
102
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Wat de onderbroken reƫle waarde-afdekkingen betreft waarbij het
derivatencontract werd beƫindigd, bedraagt het gecumuleerde
bedrag van de reƫle waarde-aanpassing van de afgedekte items
dat moet afgeschreven worden over de resterende looptijd van de
afgedekte items op 31 december 2022 EUR 1.395 miljoen voor de
activa en EUR 10 miljoen voor de verplichtingen. Op 31 december
2021 waren deze bedragen EUR 1.503 miljoen voor de activa en
EUR 14 miljoen voor de verplichtingen.
Wat de afdekking van geĆÆdentificeerde instrumenten betreft,
bedraagt het gecumuleerde bedrag van de reƫle waarde-aan-
passing dat moet afgeschreven worden over de resterende
looptijd van de afgedekte items EUR 111 miljoen voor de activa
op 31 december 2022. Op 31 december 2021 was dit bedrag
EUR 117 miljoen voor de activa.
De verandering op het actief is hoofdzakelijk toe te schrijven aan
een wijziging van de afdekkingsstrategie die geleid heeft tot de
vervanging van de afdekkingsinstrumenten van de portefeuilles
van leningen en vorderingen om de frequentie van de herziening
van de variabele referentierente van de swaps te wijzigen waarbij
het notioneel bedrag van zowel de beƫindigde swaps als van de
nieuwe afdekkingsswaps identiek zijn. De vervaldagen van de
overeenstemmende gedekte bestanddelen lopen tot 2040.
Het notionele bedrag van kasstroomafdekkingsderivaten bedraagt
EUR 15.369 miljoen op 31 december 2022. Wijzigingen in activa
en verplichtingen die onmiddellijk in het eigen vermogen worden
erkend bedragen EUR (35) miljoen. Op 31 december 2021 bedroeg
het notionele bedrag van de kasstroomafdekkingsderivaten
EUR 15.909 miljoen en de wijzigingen in activa en verplichtingen
die onmiddellijk in het eigen vermogen worden erkend bedroegen
EUR 18 miljoen.
De uitsplitsing van de notionele bedragen van afdekkings-
instrumenten volgens looptijd is op 31 december 2022 en op
31 december 2021 als volgt:
31 december 2022 Vervaldatum
In miljoenen euro’s
Minder dan 1 jaar
Tussen 1 tot 5 jaar
Meer dan 5 jaar
Financiƫle derivaten aangehouden ter reƫle waarde-
afdekking van niet-afgeleide financiƫle instrumenten
56.237
77.456
59.914
Rentederivaten
56.194
77.213
59.914
Wisselkoersderivaten
43
243
-
Financiƫle derivaten aangehouden ter kasstroomafdekking
11.024
3.645
700
Rentederivaten
170
1.769
700
Wisselkoersderivaten
10.854
1.876
-
Overige derivaten
-
-
-
Afdekkingen van netto-investeringen in vreemde valuta
-
-
-
Wisselkoersderivaten
-
-
-
31 december 2021 Vervaldatum
In miljoenen euro’s
Minder dan 1 jaar
Tussen 1 tot 5 jaar
Meer dan 5 jaar
Financiƫle derivaten aangehouden ter reƫle waarde-
afdekking van niet-afgeleide financiƫle instrumenten
20.797
52.801
56.152
Rentederivaten
20.581
52.610
56.152
Wisselkoersderivaten
216
191
-
Financiƫle derivaten aangehouden ter kasstroomafdekking
12.212
3.197
500
Rentederivaten
1.627
1.704
500
Wisselkoersderivaten
10.585
1.493
-
Overige derivaten
-
-
-
Afdekkingen van netto-investeringen in vreemde valuta
100
100
-
Wisselkoersderivaten
100
100
-
103
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
4.c Financiƫle activa tegen reƫle waarde met waardeveranderingen in
het eigen vermogen
31 december 2022
31 december 2021
waarvan waarde- waarvan waarde-
veranderingen veranderingen
Reƫle opgenomen in het Reƫle opgenomen in het
In miljoenen euro’s waarde eigen vermogen waarde eigen vermogen
Schuldbewijzen
5.739
(70)
7.547
25
Overheden
1.029
(3)
2.791
21
Andere overheidsinstellingen
2.390
(20)
2.408
22
Kredietinstellingen
1.653
(18)
1.641
4
Andere
667
(29)
707
(22)
Effecten met een aandelenkarakter
138
91
314
256
Totaal financiƫle activa tegen reƫle waarde met waardeverande-
ringen in het eigen vermogen
5.877
21
7.861
281
De optie om eigenvermogensinstrumenten te erkennen tegen
reƫle waarde met waardeveranderingen via het eigen vermogen
werd weerhouden, meer bepaald voor aandelen die omwille van
strategische partnerships worden aangehouden en voor aandelen
die de Bank moet aanhouden om bepaalde activiteiten uit te
kunnen voeren.
In de loop van 2022, heeft de Bank geen dergelijke investeringen
verkocht en werden er geen niet-gerealiseerde opbrengsten of
kosten naar ingehouden winsten overgeboekt.
4.d Bepaling van de reƫle waarde van financiƫle instrumenten
Waarderingsproces
BNP Paribas Fortis houdt vast aan het fundamenteel principe
dat het een unieke geĆÆntegreerde productieketting moet hebben
voor het produceren en het controleren van de waarderingen van
financiƫle instrumenten die gebruikt worden voor het dagelijks
risicobeheer en de financiƫle rapportering. Al deze processen zijn
gebaseerd op een gemeenschappelijke economische waardering
die een essentieel onderdeel is van de bedrijfsbeslissingen en van
de risicobeheerstrategieƫn.
De economische waarde is samengesteld uit een marktgemiddelde
en bijkomende waardeaanpassingen.
Het marktgemiddelde wordt afgeleid van externe gegevens of
waarderingstechnieken die het gebruik van observeerbare en op de
markt gebaseerde gegevens maximaliseren. Het marktgemiddelde
is een theoretische additieve waarde waarbij geen rekening wordt
gehouden met i) de richting van de transactie of de impact op de
bestaande risico’s in de portefeuille, ii) de aard van de tegenpar-
tijen, en iii) de aversie van een marktspeler voor bepaalde risico’s
eigen aan het instrument, de markt waarin het wordt verhandeld,
of de risicobeheerstrategie.
De waardeaanpassingen houden rekening met onzekerheden
van de waardering en met markt- en kredietrisicopremies om
de kosten te weerspiegelen die zouden kunnen ontstaan bij een
uitstap in de voornaamste markt. De reƫle waarde is meestal
gelijk aan de economische waarde, onderworpen aan beperkte
aanpassingen zoals eigen kredietrisico-aanpassingen, die specifiek
vereist worden door de IFRS-standaarden.
De belangrijkste waardeaanpassingen worden in de sectie hier-
onder beschreven .
104
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Waardeaanpassingen
Waardeaanpassingen toegepast door BNP Paribas Fortis voor het
bepalen van de reƫle waarde zijn de volgende:
ā€˜Bied/laat’-aanpassingen: de ā€˜bied/laat’-prijsvork weerspiegelt de
bijkomende uitstapkost van de prijszetter en op een symmetrische
manier de door dealers beoogde vergoeding voor het dragen van
het risico om de positie aan te houden of te beƫindigen door de
prijs van een andere dealer te aanvaarden. BNP Paribas Fortis
veronderstelt dat de beste schatting van een uitstapprijs de bied-
of laatprijs is, tenzij er een bewijs bestaat dat een ander punt in de
ā€˜bied/laat’-vork een representatievere uitstapprijs zou opleveren.
Aanpassingen omwille van onzekerheden met betrekking tot de
input: er bestaat een onzekerheid over de uitstapprijs wanneer de
prijsobservatie of gegevensinput, vereist door de waarderingstech-
nieken, moeilijk of onregelmatig is. Er zijn verschillende manieren
om de graad van onzekerheid in de uitstapprijs te bepalen, zoals
het meten van de spreiding van de beschikbare prijsaanduidingen
of het schatten van de mogelijke grenzen van de input bij een
waarderingstechniek.
Aanpassingen omwille van onzekerheden met betrekking tot het
model: deze zijn verbonden aan situaties waar er een waarde-
ringsonzekerheid is omwille van de gebruikte waarderingstechniek
ook al zijn er observeerbare data beschikbaar. Deze situatie ont-
staat wanneer de risico’s eigen aan de instrumenten verschillend
zijn van deze beschikbaar in de observeerbare gegevens, waardoor
de waarderingstechniek veronderstellingen omvat die niet gemak-
kelijk onderbouwd kunnen worden.
Kredietwaardeaanpassingen (CVA): de kredietwaardeaanpassing
wordt toegepast op waarderingen en marktnoteringen waarin de
kredietwaardigheid van de tegenpartij niet weerspiegeld wordt.
Het heeft als doel rekening te houden met de mogelijkheid dat
de tegenpartij in gebreke kan blijven en dat BNP Paribas Fortis
niet de volledige reƫle waarde van de transacties zal ontvangen.
Bij het bepalen van de kost van het uitstappen of het overdragen
van tegenpartijrisico, wordt de ā€˜inter-dealer’-markt beschouwd
als de relevante markt. De bepaling van de CVA blijft echter een
beoordeling omwille van i) de mogelijke afwezigheid of het gebrek
aan prijsvorming op de ā€˜inter-dealer’-markt, ii) de invloed van de
regelgeving inzake tegenpartijrisico op het prijsvormingsgedrag
van de marktspelers en iii) de afwezigheid van een dominant
bedrijfsmodel voor het beheer van het tegenpartijrisico.
Het CVA-model is gebaseerd op dezelfde blootstellingen als deze
die gebruikt worden voor regelgevende doeleinden. Het model
probeert om de kost van een optimale risicobeheerstrategie in te
schatten op basis van i) de impliciete stimulansen en beperkingen
die eigen zijn aan de geldende regelgevingen en hun evolutie, ii) de
marktinschatting van de kans op wanbetaling en iii) de standaard-
parameters die gebruikt worden voor regelgevende doeleinden.
Expliciete financieringskost (FVA - Funding Valuation
Adjustment): Wanneer waarderingstechnieken gebruikt worden
om de marktwaarde te berekenen, dragen hypothesen rond de
financiering van de toekomstige kasstromen bij tot de schatting
van het marktgemiddelde, vooral door het gebruik van aangepaste
actualisatievoeten. Deze hypothesen weerspiegelen de inschat
-
ting van de Bank wat een marktparticipant zou weerhouden
als effectieve financieringsvoorwaarden van het instrument. Ze
houden desgevallend rekening met het bestaan van en met de
contractvoorwaarden van waarborgen. In het bijzondere geval
van niet- of onvoldoende gewaarborgde derivaten bevatten ze
een specifieke aanpassing tegenover de interbankenrentevoet.
Waardeaanpassingen voor eigen kredietrisico op schulden (OCA –
Own-credit valuation adjustments) en op derivaten (DVA – Debit
valuation adjustment): OCA en DVA-aanpassingen weerspiegelen
de impact van de kredietwaardigheid van BNP Paribas Fortis,
respectievelijk met betrekking tot de waarde van schuldbewijzen
aangewezen tegen reƫle waarde met waardeveranderingen in
de resultatenrekening en derivaten. Beide aanpassingen zijn
gebaseerd op de verwachte toekomstige verplichtingsprofielen
van dergelijke instrumenten. De eigen kredietwaardigheid wordt
afgeleid van de marktobservatie van uitgegeven relevante
schuldbewijzen. De DVA-aanpassing wordt bepaald na rekening
te houden met de Funding Valuation Adjustment (FVA).
Gevolg daarvan is dat de boekwaarde van de uitgegeven schuldbe-
wijzen aangewezen tegen reƫle waarde met waardeveranderingen
in de resultatenrekening is gestegen met EUR (6) miljoen, per
31 december 2022, in vergelijking met een stijging van
EUR 24 miljoen per 31 december 2021, dus een wijziging van
EUR (30) miljoen direct opgenomen in het eigen vermogen dat
niet geherclassificeerd zal worden naar verlies en winst .
105
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Klassen van instrumenten en
classificatie binnen de reƫle
waarde-hiƫrarchie voor activa en
verplichtingen gewaardeerd tegen
reƫle waarde
Zoals uitgelegd in de samenvatting van de belangrijkste grond-
slagen voor financiƫle verslaggeving (zie toelichting 1.f.9), worden
financiƫle instrumenten gewaardeerd tegen reƫle waarde opge-
deeld in een reƫle waarde-hiƫrarchie die bestaat uit 3 niveaus.
De uitsplitsing van activa en verplichtingen in risicoklassen
is bedoeld om dieper inzicht te geven over de aard van de
instrumenten:
Geƫffectiseerde posities worden verder uitgesplitst naar het
type waarborg;
Voor derivaten worden de reƫle waarden opgesplitst per domi-
nante risicofactor, met name rentevoet, wisselkoers, krediet
en aandelen. Derivaten gebruikt voor afdekkingsdoeleinden
zijn hoofdzakelijk rentederivaten.
31 december 2022
Instrumenten tegen reƫle waarde
met waardeveranderingen in de Financiƫle activa tegen reƫle
resultatenrekening niet aangehou- waarde met waardeveranderin-
Handelsportefeuille den voor handelsdoeleinden gen in het eigen vermogen
Niveau Niveau Niveau To- Niveau Niveau Niveau Niveau Niveau Niveau To-
In miljoenen euro’s 1 2 3 taal 1 2
3
Totaal
1 2 3 taal
Effectenportefeuille
358
30
-
388
166
99
723
988
5.307
560
10
5.877
Staatsobligaties
102
-
-
102
-
-
-
-
980
11
-
991
Schuldbewijzen gedekt
-
-
-
-
-
71
-
71
-
394
-
394
door activa
Andere obligaties
150
30
-
180
-
24
140
164
4.199
155
-
4.354
Aandelen en andere effec-
ten met aandelenkarakter
106
-
-
106
166
4
583
753
128
-
10
138
Leningen en terug-
koop-overeenkomsten
-
2.403
99
2.502
-
5
51
56
-
-
-
-
Leningen
-
-
-
-
-
5
51
56
-
-
-
-
Terugkoopovereenkomsten
-
2.403
99
2.502
-
-
-
-
Financiƫle activa tegen
reƫle waarde met waar-
deveranderingen
358
2.433
99
2.890
166
104
774
1.044
5.307
560
10
5.877
Effectenportefeuille
603
-
-
603
-
Staatsobligaties
603
-
-
603
-
Andere obligaties
-
-
-
-
-
Aandelen en andere effec-
ten met aandelenkarakter
-
-
-
-
-
Deposito's en terug-
koopovereenkomsten
-
7.415
-
7.415
-
147
-
147
Deposito's
-
13
-
13
-
147
-
147
Terugkoopovereenkomsten
-
7.402
-
7.402
-
-
-
-
Uitgegeven schuldbewij-
zen (toelichting 4.h)
-
-
-
-
-
1.711
677
2.388
Achtergestelde schulden
-
-
675
-
675
(toelichting 4.h)
Niet achtergestelde schul-
den (toelichting 4.h)
-
-
1.036
677
1.713
Financiƫle verplichtingen
tegen reƫle waarde met 603 7.415 - 8.018
-
1.858
677
2.535
waardeveranderingen
106
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
31 december 2021
Instrumenten tegen reƫle waarde
met waardeveranderingen in de Financiƫle activa tegen reƫle
resultatenrekening niet aange- waarde met waardeveranderin-
Handelsportefeuille houden voor handelsdoeleinden gen in het eigen vermogen
Niveau Niveau Niveau Totaal Niveau Niveau Niveau Total Niveau Niveau Niveau Totaal
In miljoenen euro’s 1 2 3 1 2 3 1 2 3
Effectenportefeuille
320
46
5
371
195
164
587
946
6.826
838
197
7.861
Staatsobligaties
113
-
-
113
-
-
-
-
2.658
87
-
2.745
Schuldbewijzen gedekt
-
-
-
-
-
120
-
120
-
528
-
528
door activa
Andere obligaties
165
5
46
216
-
41
97
138
4.051
223
-
4.274
Aandelen en andere effec-
ten met aandelenkarakter
42
-
-
42
195
3
490
688
117
-
197
314
Leningen en terugkoop-
overeenkomsten
-
253
3.961
4.214
-
11
57
68
-
-
-
-
Leningen
-
-
-
-
-
11
57
68
-
-
-
-
Terugkoopovereenkomsten
-
253
3.961
4.214
-
-
-
-
Financiƫle activa tegen
reƫle waarde met waarde-
veranderingen
320
258
4.007
4.585
195
175
644
1.014
6.826
838
197
7.861
Effectenportefeuille
159
-
-
159
-
Staatsobligaties
159
-
-
159
-
Andere obligaties
-
-
-
-
-
Aandelen en andere effec-
ten met aandelenkarakter
-
-
-
-
-
Deposito's en terugkoop-
overeenkomsten
-
101
12.799
12.900
-
160
-
160
Deposito's
-
-
14
14
-
160
-
160
Terugkoopovereenkomsten
-
101
12.785
12.886
-
-
-
-
Uitgegeven schuldbewij-
zen (toelichting 4.h)
-
-
-
-
-
2.030
998
3.028
Achtergestelde schulden
-
-
931
-
931
(toelichting 4.h)
Niet achtergestelde schul-
den (toelichting 4.h)
-
-
1.099
998
2.097
Financiƫle verplichtingen
tegen reƫle waarde met
159
101
12.799
13.059
-
2.190
998
3.188
waardeveranderingen
107
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
31 december 2022
Positieve marktwaarde
Negatieve marktwaarde
In miljoenen euro’s
Niveau 1
Niveau 2
Niveau 3
Totaal
Niveau 1
Niveau 2
Niveau 3
Totaal
Rentederivaten
1
5.556
161
5.718
162
5.512
109
5.783
Wisselkoersderivaten
-
2.171
1
2.172
-
2.094
8
2.102
Kredietderivaten
-
-
-
-
-
-
-
-
Aandelenderivaten
-
491
-
491
-
82
-
82
Overige derivaten
-
-
-
-
-
-
-
-
Afgeleide financiƫle instrumenten
1
8.218
162
8.381
162
7.688
117
7.967
(exclusief afdekkingsderivaten)
Afgeleide financiƫle instrumenten,
afdekkingsderivaten
-
6.499
-
6.499
-
9.692
-
9.692
31 december 2021
Positieve marktwaarde
Negatieve marktwaarde
In miljoenen euro’s
Niveau 1
Niveau 2
Niveau 3
Totaal
Niveau 1
Niveau 2
Niveau 3
Totaal
Rentederivaten
-
5.693
43
5.736
-
4.535
60
4.595
Wisselkoersderivaten
-
1.517
5
1.522
-
1.458
10
1.468
Kredietderivaten
-
-
-
-
-
2
-
2
Aandelenderivaten
-
777
-
777
-
60
-
60
Overige derivaten
-
-
-
-
-
-
-
-
Afgeleide financiƫle instrumenten
-
7.987
48
8.035
-
6.055
70
6.125
(exclusief afdekkingsderivaten)
Afgeleide financiƫle instrumenten,
afdekkingsderivaten
-
1.982
1.982
-
3.215
-
3.215
Transfers tussen niveaus kunnen plaatsvinden wanneer een
instrument voldoet aan de gedefinieerde criteria die in het
algemeen afhankelijk zijn van de markt en van het product.
De belangrijkste factoren die van invloed zijn op transfers zijn
wijzigingen van de observatiecapaciteit, het tijdsverloop en
gebeurtenissen tijdens de levensduur van de transactie. De timing
voor de erkenning van een transfer werd vastgelegd op het begin
van de rapporteringsperiode.
Tijdens 2022 vonden er geen significante overdrachten tussen
Niveau 1 en Niveau 2 plaats.
Beschrijving van de instrumenten op
elk niveau van de hiƫrarchie
De volgende sectie geeft een beschrijving van de instrumenten
op elk niveau van de hiƫrarchie. Het beschrijft in het bijzonder
de instrumenten geclassificeerd als Niveau 3 en de hieraan
geassocieerde waarderingsmethoden.
Voor de belangrijkste instrumenten in de handelsportefeuille en
voor derivaten geclassificeerd als Niveau 3 wordt aanvullende
kwantitatieve informatie voorzien over de gebruikte input om de
reƫle waarde te bepalen.
Niveau 1
Dit niveau omvat alle derivaten en effecten die beursgenoteerd
zijn of continu genoteerd worden op andere actieve markten.
Niveau 1 omvat met name aandelen en liquide obligaties, onge-
dekte verkopen van deze instrumenten, derivaten die verhandeld
worden op georganiseerde markten (futures, opties, etc.). Het
omvat ook aandelen in fondsen en ICBE’s, waarvan de netto
boekwaarde op een dagelijkse basis berekend wordt, evenals
schulden vertegenwoordigd door aandelen van geconsolideerde
fondsen aangehouden door derde partijen .
108
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Niveau 2
De effecten geclassificeerd in Niveau 2 wordt samengesteld uit
effecten die minder liquide zijn dan deze die tot Niveau 1 behoren.
Het gaat voornamelijk om staatsobligaties, obligaties uitgegeven
door bedrijven, effecten gedekt door hypotheken, aandelen in
fondsen en kortlopende effecten zoals depositocertificaten. Ze
worden geclassificeerd in Niveau 2 in het bijzonder wanneer
externe prijzen voor hetzelfde effect op een regelmatige basis
geobserveerd kunnen worden bij een redelijk aantal markthan-
delaren actief in het effect, hoewel deze prijzen daarom niet
een direct verhandelbare prijs vertegenwoordigen. Deze prijzen
worden betrokken van consensusprijsvormingsdiensten met
een redelijk aantal deelnemers, die actieve marktspelers zijn,
alsook indicatieve prijzen van actieve makelaars en/of dealers.
Andere prijsbronnen zoals de primaire uitgiftemarkt, waardering
van onderpand en het afstemmen van het onderpand met de
tegenpartij kunnen, indien relevant, ook gebruikt worden.
Terugkoopovereenkomsten worden hoofdzakelijk als Niveau 2
geclassificeerd. De classificatie is voornamelijk gebaseerd op de
observeerbaarheid en liquiditeit van de repo-markt afhankelijk
van het onderpand en de looptijd van de terugkooptransactie.
Uitgegeven obligaties gewaardeerd tegen reƫle waarde met
waardeveranderingen in de resultatenrekening zijn onder het-
zelfde niveau geclassificeerd als deze waaronder het ingebouwde
derivaat individueel genomen zou vallen. De uitgiftespread wordt
beschouwd als een observeerbare input.
De derivaten in Niveau 2 bestaan voornamelijk uit de volgende
instrumenten:
Vanilla-instrumenten zoals renteswaps, caps, floors en
swaptions, credit default swaps, aandelen/wisselkoers/
goederentermijncontracten en opties;
Gestructureerde derivaten zoals exotische wisselkoers opties,
ā€˜mono- and multi-underlying equity/funds’-derivaten, ā€˜single
curve exotic interest rate’-derivaten’ en derivaten op gestruc-
tureerde rentevoeten.
De hierboven genoemde derivaten worden geclassificeerd in
Niveau 2 wanneer ƩƩn van de volgende elementen aangetoond
en gedocumenteerd worden:
De reƫle waarde wordt hoofdzakelijk afgeleid van prijzen
en noteringen van andere instrumenten geclassificeerd in
Niveau 1 en Niveau 2, door middel van standaard marktinter-
polatie of ā€˜stripping’-technieken waarvan de resultaten op een
regelmatige wijze bevestigd worden door reƫle transacties;
De reƫle waarde wordt afgeleid van standaardtechnieken
zoals replicatie of verdisconteerde kasstromen die gekali-
breerd worden op basis van observeerbare prijzen, die een
beperkt modelrisico hebben en die de effectieve saldering
van de risico’s van het instrument mogelijk maken door het
verhandelen van instrumenten geclassificeerd in Niveau 1
en Niveau 2;
De reƫle waarde wordt afgeleid van meer verfijnde of eigen
waarderingstechnieken maar wordt direct bewezen door
regelmatige ā€˜back-testing’ waarbij gebruik wordt gemaakt
van externe marktgegevens.
Het bepalen of een ā€˜over-the-counter (OTC)’-derivaat in aan-
merking komt voor classificatie in Niveau 2 vereist een oordeel.
Er wordt aandacht besteed aan de oorsprong, transparantie en
betrouwbaarheid van de gebruikte externe gegevens, en aan
de mate van onzekerheid geassocieerd met het gebruik van
modellen. Hieruit volgt dat de classificatiecriteria van Niveau 2
meervoudige analyse-aslijnen bevatten binnen een ā€˜observeer-
bare zone’ waarvan de grenzen bepaald zijn door i) een vooraf
bepaalde lijst van productcategorieƫn en ii) het onderliggende en
de looptijdsegmenten. Deze criteria worden op een regelmatige
basis herzien en bijgewerkt samen met de toepasselijke waarde-
aanpassingen zodat de classificatie per niveau consistent blijft
met het waardeaanpassingsbeleid.
Niveau 3
Niveau 3 effecten van de handelsportefeuille omvatten vooral
niet-genoteerde aandelen en rechten van deelneming in fondsen
die gewaardeerd worden tegen reƫle waarde met waardeveran-
deringen in de resultatenrekening of die geclassificeerd worden
met waardeveranderingen in het eigen vermogen.
Niet-genoteerde private equity aandelen worden systematisch
geclassificeerd in Niveau 3, met uitzondering van ICBE’s met een
dagelijkse netto inventariswaarde die in Niveau 1 van de reƫle
waarde-hiƫrarchie worden geclassificeerd. De waardebepaling
van de niet-genoteerde private equity fondsen in Niveau 3 wordt
gebaseerd op het meest recent beschikbare GP NAV rapport.
Aandelen en andere niet genoteerde effecten met variabele
opbrengst in Niveau 3 worden gewaardeerd volgens ƩƩn van
de volgende methodes: een deel van de geherwaardeerde netto
boekwaarde, veelvouden van vergelijkbare ondernemingen, de
toekomstige kasstromen gegenereerd door de activiteit van de
onderneming of via een multi-criteria benadering .
109
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Terugkoopovereenkomsten: vooral lange termijn- of gestruc-
tureerde terugkoopovereenkomsten op bedrijfsobligaties en
ABS’s: De waardering van deze transacties vereist specifieke
methodologieƫn gezien de op maatgemaakte aard van de trans-
acties en het gebrek aan activiteit en prijsvorming in de lange
termijn-ā€˜repo’-markt. De curves gebruikt voor de waardering
worden gevalideerd aan de hand van beschikbare gegevens
zoals relevante ijkpunten van de obligatieportefeuille, recente
transactiegegevens van langlopende terugkoopovereenkomsten
en gegevens van prijsaanvragen. Waardeaanpassingen toegepast
op deze posities zijn in verhouding met de onzekerheidsgraad die
eigen is aan de keuzes van de modellering en de hoeveelheid van
beschikbare gegevens.
Schuldbewijzen aangewezen tegen reƫle waarde met waarde-
veranderingen in de resultatenrekening, worden ingedeeld in
hetzelfde niveau dat van toepassing zou zijn op het individuele
ingebouwde derivaat. De uitgiftespread wordt beschouwd als een
waarneembare parameter.
Derivaten
Vanilla-derivaten worden geclassificeerd als Niveau 3 wanneer
de positie zich buiten de observeerbare zone bevindt voor de
rentecurves of volatiliteitsoppervlakken, of wanneer deze gelinkt
zijn aan minder liquide markten zoals tranches van series van
oude kredietwaardigheidsindex of intrestvoeten van groeimarkten.
De belangrijkste instrumenten zijn:
Rentederivaten: deze posities bestaan voornamelijk uit swaps
in minder liquide munten. De classificatie is voornamelijk
gedreven door de lagere liquiditeit voor bepaalde looptijden
terwijl observatiemogelijkheden op basis van consensus
beschikbaar kunnen zijn. De waardering van deze instrumen-
ten gebeurt via standaardtechnieken, nl. op basis van externe
marktinformatie en via extrapolatie;
Kredietderivaten (CDS): deze posities bestaan voornamelijk
uit CDS’en met een looptijd die langer is dan de maximaal
observeerbare activiteit in de markt. In mindere mate hebben
we ook CDS’en op illiquide of noodlijdende namen en CDS’en
op kredietindexen. De classificatie in Niveau 3 is gedreven door
een gebrek aan liquiditeit terwijl observatiemogelijkheden,
met name door consensus, beschikbaar kunnen zijn. Niveau 3
blootstellingen omvatten ook CDS-posities en ā€˜Total Return
Swaps’ op geĆ«ffectiseerde posities. Deze worden gewaardeerd
op basis van dezelfde model technieken als de onderliggende
obligaties, rekening houdend met de financieringsbasis en een
specifieke risicopremie;
Derivaten op aandelen: deze posities bestaan voornamelijk uit
lange termijn-ā€˜forwards’, volatiliteitsinstrumenten of posities
waar er een beperkte markt voor optionele producten is.
Het updaten van de ā€˜forward’ curves en volatiliteitsopper-
vlakken die buiten de observeerbare looptijd vallen gebeurt
via extrapolatietechnieken. Echter, wanneer er geen markt
beschikbaar is voor een waardering op basis van een model,
zal de volatiliteit of de forward rente bepaald worden op
basis van een proxy of via analyse van historische waardering.
Evenzo worden lange-termijn-transacties op aandelenkor-
ven in Niveau 3 geclassificeerd, wegens het ontbreken van
de waarneembaarheid van correlaties tussen aandelen op
lange termijn.
Deze vanilla-derivaten ondergaan een additionele waardeaanpas-
sing om de onzekerheid gelinkt aan hun liquiditeit correct weer
te geven op basis van de aard van het onderliggende actief en de
classificatie van de liquiditeit.
Gestructureerde derivaten die geklasseerd werden in Niveau 3
omvatten voornamelijk hybride producten (wisselkoers, interesten
en aandelen hybriden), kredietcorrelatie producten, producten die
gevoelig zijn aan voorafbetalingen, optionele derivaten op een
korf van aandelen en sommige optionele rente-instrumenten. De
belangrijkste blootstellingen worden hieronder beschreven, met
inzicht in de betreffende waarderingstechnieken en de bronnen
van onzekerheid:
Gestructureerde interestderivaten worden in Niveau 3
geclassificeerd wanneer deze afgesloten werden in munten
met een beperkte observeerbaarheid of wanneer deze ā€˜quan-
to’-kenmerk bevatten waarbij de afbetaling bepaald wordt op
basis van een vastgelegde termijn wisselkoers (met uitzon-
dering van de voornaamste munten). Gestructureerde lange
termijn-derivaten werden ook geklasseerd onder Niveau 3;
Hybride rente/wisselkoers producten omvatten vooral
een specifieke productfamilie gekend als Power Reverse
Dual Currency (PRDC). De waardering van PRDC’s vereist
gesofisticeerde modellen van het gezamenlijk gedrag van
wisselkoersen en interestvoeten, en is met name gevoelig
voor niet-waarneembare wisselkoers/interestvoet correlaties.
De waarderingen van de PRDC’s worden ondersteund door
recente handels- en consensusgegevens;
Effectiseringsswaps bestaan voornamelijk uit renteswaps,
ā€˜cross currency’ of ā€˜basis swaps’ waarvan het notioneel bedrag
is gekoppeld aan het vooruitbetalingsgedrag van een onderlig-
gend portfolio. De schattingen voor het terugbetalingsprofiel
van effectiseringsderivaten is gebaseerd op statistische
methoden die externe historische data gebruiken;
110
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Termijnopties op volatiliteit zijn derivaten waarvan de terug-
betaling is gelinkt aan de toekomstige schommelingen van
een interestindex, zoals ā€˜volatility swaps’. Deze producten
omvatten een belangrijk modelrisico vermits het moeilijk is
om de toekomstige volatiliteit af te leiden uit op de markt
verhandelde instrumenten. Het kader voor de aanpassing van
de waardering werd gekalibreerd om rekening te houden met
de inherente onzekerheid van dit product en met de spreiding
van de onzekerheid van de bestaande externe consensusdata;
Inflatie-gelinkte derivaten die geclassificeerd worden in
Niveau 3 bevatten voornamelijk derivaten op inflatie-indexen
die niet gelinkt zijn aan een liquide geĆÆndexeerde obligatie-
markt, derivaten op inflatie-indexen (zoals caps en floors) of
andere derivaten met een optionaliteitsclausule op inflatie-in-
dexen of op de jaarlijkse inflatie. De waarderingsmethoden
voor derivaten op inflatie zijn voornamelijk standaard markt-
modellen. Uitzonderlijk worden proxy-methoden gebruikt
voor een beperkt aantal posities. Hoewel de waarderingen
bevestigd worden door maandelijkse consensusdata, worden
deze producten geclassificeerd in Niveau 3 door hun lage
liquiditeit en de onzekerheid i.v.m. de kalibratie met de markt;
De waardering van de
CDO’s met tranches op maat (bespoke
CDO’s)
vereisen een correlatie van wanbetalingsgebeurtenissen.
Deze informatie wordt afgeleid van gegevens afkomstig van de
actieve markten in index tranches met behulp van een intern
projectiemodel dat gebruik maakt van interne extrapolatie
en interpolatietechnieken. De multi-regio CDO’s vereisen een
bijkomende correlatie hypothese. Ten slotte bevat het op maat
gemaakte CDO-model ook interne hypotheses en parameters ver-
bonden met de dynamiek van de inningsgraad. De ontwikkeling
van modellen voor de CDO’s wordt gekalibreerd met markt-ob-
serveerbare indextranchegegevens en worden ook regelmatig
vergeleken met de marktconsensusdata van gestandaardiseerde
korven. De onzekerheid ligt bij de projectietechnieken, de eva-
luatie van de correlatie tussen de regio’s, de modelering van de
incasseringen en van de eraan verbonden parameters;
De N to default korven vormen een ander type van kredietcor-
relatieproduct, gemodelleerd door middel van een standaard
koppeltechniek. De belangrijkste benodigde parameters zijn
de paarsgewijze correlatie tussen de inhoud van de korf die
geobserveerd kan worden via consensus- en de transactie-
gegevens. De lineaire korven worden evenwel beschouwd als
waarneembaar;
Gecorreleerde aandelen en hybride aandelen producten
zijn instrumenten waarvan de terugbetaling afhangt van het
gezamenlijk gedrag van een aandelenkorf/index leidend tot
een waardering die gevoelig is aan de correlatie tussen de
bestanddelen van de aandelenkorf. De hybride versie van deze
instrumenten betreft korven die een mix van aandelen en
andere niet-aandelen instrumenten zoals grondstoffenindexen
of wisselkoersen bevatten. Het merendeel van de correlaties
tussen de instrumenten is niet actief, enkel in sommige onder-
delen van de correlatiematrix aandeel-index wordt regelmatig
gehandeld en is waarneembaar. Als gevolg hiervan hangt de
classificering in Niveau 3 af van de samenstelling van de korf,
van zijn looptijd en van het hybride karakter van het product.
De correlatie-input wordt afgeleid van interne modellen die
historische schattingen en andere verbeteringsfactoren com-
bineren en die bevestigd worden door referentie met recente
verrichtingen of met externe gegevens. De correlatiematrix
wordt hoofdzakelijk aangeleverd door consensusdiensten, en
wanneer een correlatie tussen twee onderliggende instru-
menten niet beschikbaar is, kan deze verkregen worden door
gebruik te maken van extrapolatietechnieken of technieken
gebaseerd op benaderende waarden.
Deze gestructureerde derivaten ondergaan specifieke additionele
waardeaanpassingen om de onzekerheden gelinkt aan de liquidi-
teit, de gebruikte parameters en het risico omtrent het gebruikte
model correct te dekken.
Waarderingsaanpassingen (CVA, DVA en FVA)
De waardeaanpassingen voor kredietrisico op de tegenpartij (CVA),
eigen kredietrisico voor derivaten (DVA) en voor de expliciete
financieringskost (FVA) worden als niet observeerbare compo-
nenten van de waardering beschouwd en daarom in Niveau 3
geplaatst. Dit heeft in het algemeen geen invloed op de classifi-
catie van de individuele transacties in de reƫle waarde-hiƫrarchie.
Een specifiek proces laat evenwel toe om individuele transacties
te identificeren waarvoor de marginale bijdrage van deze waarde-
aanpassingen en de eraan gerelateerde onzekerheden significant
is. In het bijzonder betreft dit sommige ā€˜vanilla’ renteswaps met
onvoldoende onderpand en een zeer lange looptijd.
De tabel hieronder geeft de waarden weer van de belangrijkste
niet-observeerbare parameters voor de producten die in Niveau 3
geclassificeerd werden. Deze waarden zijn van toepassing op
verschillende types van onderliggende instrumenten en zijn enkel
betekenisvol met betrekking tot de waarderingstechnieken die
gebruikt werden door BNP Paribas Fortis. De gewogen gemid-
delden, wanneer relevant en beschikbaar, worden berekend op
basis van de reƫle waarde, nominale bedragen of sensitiviteiten.
De belangrijkste niet-waarneembare parameters die worden
gebruikt voor de waardering van schuld uitgegeven in Niveau 3
zijn equivalent aan deze van hun economisch afdekkingsderivaat.
Informatie met betrekking tot deze derivaten, weergegeven in de
volgende tabel, is ook van toepassing op deze schulden .
111
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Balans- Omvang
waardering van de
(In miljoenen belangrijkste
euro’s) niet-waar-
Belangrijkste neembare
niet-waarneembare elementen
Belangrijkste producttypes die Waarderingsmetho- elementen voor de over de
Risico- de Niveau 3 stock samenstellen de voor de betreffen- betreffende pro- Niveau 3
klassen in de risicoklasse de producttypes ducttypes populatie
Floors en caps op inflatie of op Volatiliteit van de 1,0% to 11,7%
de cumulatieve inflatie (zoals re- Inflatieprijsmodel cumulatieve inflatie (a)
demption floors), voornamelijk op Volatiliteit van de
Rente-
161
109
de Europese en Belgische inflatie jaar-op-jaar inflatie 0,4% to 3,3%
derivaten Forward -volatiliteitsproducten Rentevoeten Forward volatiliteit
zoals volatiliteitsswaps, voorna- optieprijsmodel van de rentevoeten 0,6% to 1,2% (a)
melijk in euro
Gewogen gemiddelde
Activa
Verplich-
ting
(a)
Geen weging aangezien er geen expliciete gevoeligheid wordt toegekend aan deze elementen
Wijzigingen voor financiƫle instrumenten van Niveau 3
Voor financiƫle instrumenten van Niveau 3 vonden tussen 31 december 2021 en 31 december 2022 de volgende mutaties plaats:
Financiƫle activa
Financiƫle verplichtingen
In miljoenen euro’s
Op 31 december 2021
306
644
197
1.147
171
998
1.169
Aankoop
-
143
-
143
-
-
-
Emissies
-
-
-
-
-
18
18
Verkoop
-
(47)
(180)
(227)
-
-
-
Uitkeringen
(123)
14
-
(109)
(87)
(226)
(313)
Transfers naar Niveau 3
74
-
-
74
96
-
96
Transfers van Niveau 3
(5)
(5)
-
(10)
-
-
-
Winsten of (verliezen) opgenomen in het resultaat van
(7)
26
-
19
-
(113)
(113)
vervallen of onderbroken verrichtingen tijdens de periode
Winsten of (verliezen) opgenomen in het resultaat voor
16
-
-
16
(63)
-
(63)
de uitstaande instrumenten aan het einde van de periode
Wijzigingen in de reƫle waarde van activa en
-
-
verplichtingen, opgenomen in het eigen vermogen
Wisselkoerswijzigingen
-
(1)
(3)
(4)
-
-
-
Wijzigingen in activa en verplichtingen geboekt
-
-
(4)
(4)
-
-
-
in eigen vermogen
Op 31 december 2022
261
774
10
1.045
117
677
794
(1)
Voor de activa, inclusief aflossingen van de hoofdsom, rentebetalingen en geld in- en uitstroom in verband met derivaten. Voor de verplichtingen, inclusief
aflossing van de hoofdsom, rentebetalingen en geld in- en uitstroom in verband met derivaten waarvan de reƫle waarde negatief i s
Voor handels- doeleinden aangehou-
den financiƫle instrumenten tegen
reƫle waarde met waardeveranderin-
gen in de resultaten-rekening
Financiƫle instrumenten tegen reƫle
waarde met waardeveranderingen
in de resultatenrekening
Financiƫle activa tegen reƫle waarde
via eigen vermogen
Totaal
Voor handels- doeleinden aangehou-
den financiƫle instrumenten tegen
reƫle waarde met waarde- verande-
ringen in de resultatenrekening
Financiƫle instrumenten tegen reƫle
waarde met waardeveranderingen
in de resultatenrekening
Totaal
(1)
112
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Een transfer van derivaten aan reƫle waarde uit Niveau 3 is
voornamelijk het gevolg van een aanpassing van het waarneem-
bare deel van bepaalde rentecurves, en van marktparameters
gerelateerd aan terugkoopovereenkomsten en kredietverrich-
tingen evenals het effect van derivaten die door het dalen van
hun resterende looptijd volledig of vooral gevoelig worden voor
waarneembare inputs.
Transfers van derivaten naar Niveau 3 zijn het gevolg van regel-
matige aanpassingen van de looptijden die als observeerbaar
beschouwd worden.
Transfers worden weergegevens alsof ze plaatsgevonden hebben
bij het begin van de rapporteringsperiode.
Financiƫle instrumenten in Niveau 3 kunnen afgedekt worden met
instrumenten in Niveau 1 of Niveau 2. De winsten en verliezen
op die instrumenten werden niet weergegeven in deze tabel. Als
gevolg hiervan zijn de winsten en verliezen in deze tabel niet
representatief voor de totale winsten en verliezen die het gevolg
zijn van het beheer van het netto risico op al deze financiƫle
instrumenten
Gevoeligheid van de reƫle waarde voor redelijkerwijs waarschijnlijke
veranderingen in veronderstellingen van Niveau 3
De volgende tabel bevat een samenvatting van de financiƫle activa
en passiva in Niveau 3 waarvoor een alternatieve waarde voor ƩƩn
of meerdere van de niet-waarneembare inputs zou leiden tot een
significante verandering van de reƫle waarde van het instrument.
De bedragen illustreren de mate van onzekerheid die verbonden
is aan het schatten van Niveau 3 parameters of bij de selectie van
waarderingstechnieken. Deze bedragen reflecteren onzekerheden
in de waardering die voorkomen op de datum van de waardebe-
paling. Hoewel deze onzekerheden voornamelijk gerelateerd zijn
aan de sensitiviteit van de portfolio voor bepaalde parameters
op datum van waardebepaling, vormen ze geen voorspellingen
of indicaties van toekomstige bewegingen van de reƫle waarde.
Noch reflecteren ze het effect van een markt die onder druk staat
op de waarde van de portfolio.
Bij het schatten van de sensitiviteiten van de financiƫle instru-
menten heeft BNP Paribas Fortis gebruik gemaakt van plausibele
inputs of werden veronderstellingen op basis van de ā€˜valuation
adjustment policy’ toegepast.
Omwille van de eenvoud werd de sensitiviteit voor cash instru-
menten die niet gerelateerd zijn aan geƫffectiseerde instrumenten
vastgelegd op een uniforme verschuiving van de prijs van 1%.
Meer specifieke verschuivingen werden gekalibreerd voor elke
klasse van geƫffectiseerde producten in Niveau 3 op basis van
het mogelijke bereik van de onwaarneembare inputs.
Voor derivaten is de sensitiviteit gebaseerd op de ā€˜credit value
adjustment’ (CVA), de expliciete ā€˜funding value adjustment’ (FVA)
en de aanpassingen gerelateerd aan de onzekerheid van de
parameters en het model in Niveau 3.
De onzekerheid gerelateerd aan de CVA en de FVA werd gekali-
breerd op basis van de ā€˜prudent valuation adjustments’ beschreven
in de technische standaard voor ā€˜Prudent Valuation’ gepubliceerd
door de European Banking Authority. Voor de andere waardeaan-
passingen werden twee scenario’s in aanmerking genomen: een
positief scenario waarbij een deel of alle waardeaanpassingen niet
in rekening werden genomen door tegenpartijen in de markt en
een negatief scenario waarbij tegenpartijen in de markt het twee-
voud zouden vragen van de waardeaanpassingen die BNP Paribas
Fortis in aanmerking neemt om een transactie af te sluiten.
31 december 2022
31 december 2021
Mogelijke Mogelijke Mogelijke Mogelijke
impact op de impact op het impact op de impact op het
In miljoenen euro’s resultatenrekening eigen vermogen resultatenrekening eigen vermogen
Vastrentende effecten
+/-1
+/-0
+/-1
+/-0
Aandelen en andere effecten met aandelenkarakter
+/-6
+/-0
+/-5
+/-2
Leningen en terugkoopovereenkomsten
+/-2
+/-3
Financiƫle derivaten
+/-6
+/-11
Rentevoet en valutaderivaten
+/-6
+/-11
Kredietderivaten
+/-0
+/-0
Aandelenderivaten
+/-0
+/-0
Overige derivaten
+/-0
+/-0
Gevoeligheid van financiƫle instrumenten Niveau 3
+/-15
+/-0
+/-20
+/-2
113
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Uitgestelde marge op financiƫle instrumenten gewaardeerd door gebruik van
intern ontwikkelde technieken en gedeeltelijk gebaseerd op in actieve markten
onwaarneembare gegevens
De uitgestelde marge op financiĆ«le instrumenten (ā€˜Dag ƩƩn winst’
of ā€˜Day one profit’) betreft alleen de financiĆ«le instrumenten die
in aanmerking komen voor Niveau 3 en in mindere mate sommige
financiƫle instrumenten in aanmerking komend voor Niveau 2
waarbij vergeleken met de initiƫle marge aanpassingen van de
waardering voor parameter en model onzekerheden belangrijk zijn.
De ā€˜Dag ƩƩn winst’ wordt berekend na het aanleggen van de
reserves voor onzekerheden zoals voorheen beschreven en wordt
teruggenomen via de resultatenrekening over de periode waarvoor
de parameters verwacht worden niet waarneembaar te zijn.
De uitgestelde marge die niet werd geboekt in de resultatenreke-
ning maar deel uitmaakt van de prijs van de derivaten verkocht
aan klanten en die gemeten werd op basis van interne modellen
gebaseerd op onwaarneembare parameters (ā€˜Dag ƩƩn winst’/’Day
one profit’) bedraagt minder dan EUR 1 miljoen.
4.e Financiƫle activa tegen geamortiseerde kostprijs
Detail van leningen en vorderingen naar herkomst
31 december 2022
31 december 2021
Waardever- Waardever-
Bruto minderingen Netto Bruto minderingen Netto
In miljoenen euro’s boekwaarde (toelichting 2.g) boekwaarde boekwaarde (toelichting 2.g) boekwaarde
Leningen en voorschotten aan
11.288
(68)
11.220
7.458
(64)
7.394
kredietinstellingen
Zichtrekeningen
5.794
-
5.794
3.417
(1)
3.416
Leningen
2.629
(68)
2.561
3.070
(63)
3.007
Terugkoopovereenkomsten
2.865
-
2.865
971
-
971
Leningen en voorschotten aan klanten
219.777
(2.992)
216.785
197.082
(2.980)
194.102
Zichtrekeningen
4.224
(540)
3.684
4.094
(500)
3.594
Leningen aan klanten
194.351
(1.954)
192.397
172.538
(1.985)
170.553
Financiƫle leaseverrichtingen
21.202
(498)
20.704
20.450
(495)
19.955
Terugkoopovereenkomsten
-
-
-
-
-
-
Totaal leningen en voorschotten
231.065
(3.060)
228.005
204.540
(3.044)
201.496
tegen geamortiseerde kostprijs
(1)
(1)
Leningen en vorderingen aan kredietinstellingen bevatten termijndeposito’s aan centrale banken en bedragen EUR 65 miljoen op 31 december 2022
(EUR 62 miljoen op 31 december 2021 )
114
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Detail van schuldbewijzen per type emittent
31 december 2022
31 december 2021
Waardever- Waardever-
Bruto minderingen Netto Bruto minderingen Netto
In miljoenen euro’s boekwaarde (toelichting 2.g) boekwaarde boekwaarde (toelichting 2.g) boekwaarde
Overheden
9.351
(6)
9.345
8.210
(4)
8.206
Andere overheidsinstellingen
2.212
-
2.212
1.919
-
1.919
Kredietinstellingen
1.117
-
1.117
1.149
-
1.149
Andere
478
(1)
477
438
-
438
Totaal schuldbewijzen tegen
13.158
(7)
13.151
11.716
(4)
11.712
geamortiseerde kostprijs
Detail van financiƫle activa tegen geamortiseerde kostprijs per stadium
31 december 2022
31 december 2021
Waardever- Waardever-
Bruto minderingen Netto Bruto minderingen Netto
In miljoenen euro’s boekwaarde (toelichting 2.g) boekwaarde boekwaarde (toelichting 2.g) boekwaarde
Leningen en voorschotten aan
11.288
(68)
11.220
7.458
(64)
7.394
kredietinstellingen
Stadium 1
11.177
(2)
11.175
7.293
(1)
7.292
Stadium 2
42
(1)
41
100
(1)
99
Stadium 3
69
(65)
4
65
(62)
3
Leningen en voorschotten aan klanten
219.777
(2.992)
216.785
197.082
(2.980)
194.102
Stadium 1
193.193
(330)
192.863
168.002
(248)
167.754
Stadium 2
22.317
(461)
21.856
24.780
(454)
24.326
Stadium 3
4.267
(2.201)
2.066
4.300
(2.278)
2.022
Schuldbewijzen
13.158
(7)
13.151
11.716
(4)
11.712
Stadium 1
13.155
(7)
13.148
11.712
(4)
11.708
Stadium 2
3
-
3
4
-
4
Stadium 3
-
-
-
-
-
-
Totaal financiƫle activa tegen
244.223
(3.067)
241.156
216.256
(3.048)
213.208
geamortiseerde kostprijs
115
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Vorderingen onderworpen aan wettelijke en niet-wettelijke moratoria
31 december 2022
Geaccumuleerde waardeverminderingen,
geaccumuleerde negatieve veranderingen
Bruto boekwaarde in de reƫle waarde door kredietrisico
Gezonde kredieten
Probleemkredieten
Gezonde kredieten
Probleemkredieten
In miljoenen
euro’s
Leningen en
voorschotten
8.499
8.135
230
882
363
190
150
(133)
(32)
(8)
(20)
(101)
(45)
(36)
24
onderworpen
aan moratoria
Waarvan
3.039
2.982
7
183
57
10
16
(7)
(3)
-
(2)
(4)
-
(1)
7
Gezinnen
Waarvan ge-
waarborgd door
2.979
2.925
7
173
53
9
15
(6)
(2)
-
(1)
(3)
-
(1)
7
residentieel
onroerend goed
Waarvan
niet-financiƫle
5.264
4.964
218
657
300
176
133
(123)
(28)
(7)
(18)
(95)
(44)
(35)
15
bedrijven
Waarvan kleine
en middelgrote
2.455
2.331
145
372
124
45
33
(71)
(17)
(5)
(12)
(55)
(16)
(9)
10
bedrijven
Waarvan ge-
waarborgd door
2.973
2.839
97
310
134
88
114
(36)
(7)
(2)
(4)
(29)
(20)
(24)
3
commercieel
onroerend goed
Bruto lopende boekwaarden – instromen naar probleemkredieten
Waarvan: blootstellingen met respijt maatregelen
Waarvan: instrumenten met een significante verhoging
in het kredietrisico sinds de eerste opname maar niet
onderhevig aan waardeverminderingen (Stadium 2)
Waarvan: blootstellingen met respijt maatregelen
Waarvan: onwaarschijnlijke betaling niet achterstallig
of <= 90 dagen achterstallig is.
Waarvan: blootstellingen met respijt maatregelen
Waarvan: instrumenten met een significante verhoging
in het kredietrisico sinds de eerste opname maar niet
onderhevig aan waardeverminderingen (Stadium 2)
Waarvan: blootstellingen met respijt maatregelen
Waarvan: onwaarschijnlijke betaling niet achterstallig
of <= 90 dagen achterstallig is.
Als reactie op de gezondheidscrisis zijn meerdere moratoria toegekend aan klanten. Deze moratoria bestaan meestal uit een beta-
lingsuitstel van enkele maanden. De meeste moratoria waren verlopen op 31 december 2021.
116
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Uitsplitsing van de blootstellingen op wettelijke en niet-wettelijke moratoria
(*)
volgens de
resterende looptijd van de moratoria.
31 december 2022
Bruto boekwaarde
Resterende looptijd van de moratoria
> 6
Aantal Waarvan: > 3 maanden maanden > 9 maanden
In miljoenen debiteu- wettelijke Waarvan: <= 3 <= 6 <= 9 <= 12 maan- > 1
euro’s ren moratoria vervallen maanden maanden maanden den jaar
Leningen en
voorschotten
waarvoor mo-
ratoria werden
106.516
8.509
aangeboden
Leningen en
voorschotten
onderhevig
106.333
8.499
583
8.499
-
-
-
-
-
aan moratoria
(toegekend)
Waarvan:
3.039
265
3.039
-
-
-
-
-
gezinnen
Waarvan:
gewaarborgd
door residenti-
eel onroerend
2.979
229
2.979
-
-
-
-
-
goed
Waarvan: niet-fi-
nanciƫle bedrijven
5.264
318
5.264
-
-
-
-
-
of which:
waarvan: kleine
2.455
292
2.455
-
-
-
-
-
en middelgrote
ondernemingen
Waarvan: ge-
waarborgd door
2.973
19
2.973
-
-
-
-
commercieel
onroerend goed
(*)
Moratoria gekwalificeerd als ā€˜Covid-19 Algemene moratoriummaatregel’ in overeenstemming met de criteria bepaald door de EBA-richtlijnen gepubliceerd
op 2 april 2020, en gewijzigd op 2 december 2020
117
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Leningen en voorschotten onderworpen aan staatsgarantieschema’s.
31 december 2022
Maximumbedrag
van de garantie Bruto
Bruto boekwaarde dat in overwe- boekwaarde
ging kan geno-
men worden
waarvan: Ontvangen Instromen naar
met uitstel staatswaar- niet-presterende
In miljoenen euro’s borgen blootstellingen
Nieuwe uitgegeven leningen en voorschotten onderworpen
111
6
88
9
aan staatsgarantieschema’s.
waarvan: Gezinnen
3
waarvan: Gewaarborgd door residentieel onroerend goed
1
waarvan: Niet-financiƫle bedrijven
107
6
84
8
waarvan: Kleine en Middelgrote Ondernemingen
68
5
waarvan: Gewaarborgd door commercieel onroerend goed
23
2
Op 31 december 2022, bedroeg het bedrag van leningen onder-
worpen aan staatsgarantieschema’s verleend door BNP Paribas
Fortis EUR 0,1 miljard, voornamelijk in Belgiƫ en Luxemburg.
In Belgiƫ werden de meeste moratoria toegekend in het kader van
de Febelfin-charters. In overeenstemming met de EBA-richtlijnen
worden moratoria, toegekend in het kader van een algemeen
plan, niet automatisch geclassificeerd als blootstellingen met
forbearance-maatregelen, met uitzondering van moratoria met
een totaal uitstel van betaling van meer dan 9 maanden.
Financiƫle leaseverrichtingen per looptijd
In miljoenen euro’s
31 december 2022
31 december 2021
Bruto-investering
22.541
21.749
Te ontvangen binnen het jaar
7.215
6.869
Te ontvangen na 1 jaar, maar binnen de 5 jaar
13.956
13.561
Te ontvangen na 5 jaar
1.370
1.319
Niet verworven interestinkomsten
(1.339)
(1.299)
Netto-investering voor bijzondere waardeverminderingen
21.202
20.450
Te ontvangen binnen het jaar
6.648
6.330
Te ontvangen na 1 jaar, maar binnen de 5 jaar
13.285
12.903
Te ontvangen na 5 jaar
1.269
1.217
Bijzondere waardeverminderingen
(498)
(495)
Netto-investering na bijzondere waardeverminderingen
20.704
19.955
118
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
4.f Dubieuze kredieten (Stadium 3)
In de volgende tabellen worden de netto-boekwaarden van de
dubieuze kredieten weergegeven en de ontvangen garanties ter
dekking van deze kredieten.
De bedragen van verkregen zakelijke zekerheden en waarborgen
mogen niet groter zijn dan de waarde van de gewaarborgde activa.
31 december 2022
Uitstaande saldi Stadium 3
Bijzondere Bijzondere
Bruto waardever- waardever-
In miljoenen euro’s boekwaarde
minderingen
Netto
minderingen
Leningen aan en vorderingen op kredietinstellingen (toelichting 4.e)
69
(65)
4
-
Leningen aan en vorderingen op klanten (toelichting 4.e)
4.267
(2.201)
2.066
1.589
Schuldbewijzen tegen geamortiseerde kostprijs (toelichting 4.e)
-
-
-
-
Totaal leningen tegen geamortiseerde kostprijs (Stadium 3)
4.336
(2.266)
2.070
1.589
Verstrekte kredietverbintenissen
108
(25)
83
29
Verstrekte garantieverbintenissen
199
(66)
133
71
Totaal buiten balans dubieuze verbintenissen (Stadium 3)
307
(91)
216
100
31 december 2021
Uitstaande saldi Stadium 3
Bijzondere Bijzondere
Bruto waardever- waardever-
In miljoenen euro’s boekwaarde
minderingen
Netto
minderingen
Leningen aan en vorderingen op kredietinstellingen (toelichting 4.e)
65
(62)
3
-
Leningen aan en vorderingen op klanten (toelichting 4.e)
4.300
(2.278)
2.022
1.548
Schuldbewijzen tegen geamortiseerde kostprijs (toelichting 4.e)
-
-
-
-
Totaal leningen tegen geamortiseerde kostprijs (Stadium 3)
4.365
(2.340)
2.025
1.548
Verstrekte kredietverbintenissen
159
(30)
129
46
Verstrekte garantieverbintenissen
250
(90)
160
89
Totaal buiten balans dubieuze verbintenissen (Stadium 3)
409
(120)
289
135
Volgende tabel toont de gegevens over de wijzingen van de bruto omlopen in Stadium 3:
Brutowaarde Dubieuze kredieten (Stadium 3)
In miljoenen euro’s
31 december 2022
31 december 2021
Beginsaldo
4.365
5.111
Transfer naar Stadium 3
1.089
1.313
Transfer naar Stadium 1 of Stadium 2
(336)
(598)
Opname van verliezen
(293)
(269)
Overige wijzigingen
(489)
(1.192)
Eindsaldo
4.336
4.365
119
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
4.g Schulden tegen geamortiseerde kostprijs aan kredietinstellingen en klanten
In miljoenen euro’s
31 december 2022
31 december 2021
Deposito's van kredietinstellingen
46.295
56.610
Zichtrekeningen
1.702
1.478
Interbancaire leningen
43.021
51.100
Terugkoopovereenkomsten
1.572
4.032
Deposito's van klanten
212.692
199.037
Zichtrekeningen
94.358
97.120
Spaardeposito's
88.837
84.934
Termijnrekeningen en kasbons
29.443
16.983
Terugkoopovereenkomsten
54
-
(1)
(1)
Interbancaire leningen van kredietinstellingen omvatten termijnleningen van centrale banken, waaronder EUR 17,8 miljard aan TLTRO III op 31 december
2022 (EUR 27,8 miljard op 31 december 2021).
4.h Schuldbewijzen en achtergestelde schulden
Deze toelichting behandelt alle schuldbewijzen en achtergestelde verplichtingen tegen geamortiseerde kostprijs evenals deze
aangewezen tegen reƫle waarde met waardeveranderingen in de resultatenrekening.
Schuldbewijzen tegen geamortiseerde kostprijs
In miljoenen euro’s
31 december 2022
31 december 2021
Verhandelbare schuldbewijzen en andere schuldbewijzen
9.950
9.342
Obligatieleningen
6.302
3.536
Totaal schuldbewijzen tegen geamortiseerde kostprijs
16.252
12.878
Schuldbewijzen en achtergestelde schulden aangewezen tegen reƫle waarde
met waardeveranderingen in de resultatenrekening
In miljoenen euro’s
31 december 2022
31 december 2021
Schuldbewijzen
1.713
2.097
Achtergestelde schulden
675
931
Totaal schuldbewijzen en achtergestelde schulden tegen reƫle waarde met waarde-
veranderingen in de resultatenrekening
2.388
3.028
120
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Achtergestelde schulden tegen geamortiseerde kostprijs
In miljoenen euro's
31 december 2022
31 december 2021
Terugbetaalbare achtergestelde schulden
2.283
2.296
Eeuwigdurende achtergestelde schulden
-
-
Totaal achtergestelde schulden tegen geamortiseerde kostprijs
2.283
2.296
De achtergestelde schulden aangewezen tegen reƫle waarde
met waardeveranderingen in de resultatenrekening bestaan
voornamelijk uit ā€˜Convertible and Subordinated Hybrid Equity
Linked Securities’ (CASHES) uitgegeven door BNP Paribas Fortis
(voorheen Fortis Bank) in december 2007.
De CASHES zijn achtergestelde schuldbewijzen maar kunnen
omgeruild worden voor Ageas-aandelen (voorheen Fortis SA/
NV-aandelen) op initiatief van de houder tegen een prijs van
EUR 239,40. Bovendien geldt vanaf 19 december 2014 dat als de
prijs gedurende 20 achtereenvolgende handelsdagen gelijk is of
hoger dan EUR 359,10 de CASHES automatisch omgewisseld zullen
worden in Ageas-aandelen. De hoofdsom zal nooit in contanten
worden terugbetaald. De rechten van de CASHES-houders zijn
beperkt tot de Ageas-aandelen aangehouden door en in waarborg
gegeven bij BNP Paribas Fortis.
Ageas en BNP Paribas Fortis hebben een ā€˜Relative Performance
Note’-contract (RPN) afgesloten, waarvan de waarde contractueel
schommelt om de impact op BNP Paribas Fortis van het relatieve
verschil tussen de waardeschommelingen van de CASHES en de
waardeschommelingen van de Ageas-aandelen te compenseren.
Sedert 1 januari 2022 worden achtergestelde schulden niet langer
in aanmerking genomen voor het prudentieel eigen vermogen.
Het nog uitstaande nominaal bedrag van de CASHES bedraagt
EUR 831,5 miljoen op 31 december 2022. Op 31 december 2021
was dit bedrag EUR 947,75 miljoen.
4.i Actuele en uitgestelde belastingen
In miljoenen euro’s
31 december 2022
31 december 2021
Actuele belastingen
121
94
Uitgestelde belastingen
1.120
1.248
Actuele en uitgestelde belastingsvorderingen
1.241
1.342
Actuele belastingen
301
138
Uitgestelde belastingen
782
630
Actuele en uitgestelde belastingsverplichtingen
1.083
768
121
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Wijzigingen in de uitgestelde belastingen naar herkomst tijdens de periode
In miljoenen euro’s
Financiƫle instrumenten
(87)
49
64
(8)
1
19
Voorzieningen voor sociale verplichtingen
101
(28)
-
69
(22)
120
Niet-gerealiseerde reserve voor financiƫle lease
(165)
(43)
-
-
(4)
(212)
Voorzieningen voor kredietrisico
510
28
-
-
(4)
534
Overdraagbare fiscale verliezen
625
(205)
-
-
2
422
Overige elementen
(366)
(158)
-
-
(21)
(545)
Total uitgestelde belastingen
618
(357)
64
61
(48)
338
Uitgestelde belastingsvorderingen
1.248
1.120
Uitgestelde belastingsverplichtingen
630
782
31 december 2021
Wijzigingen geboekt via
de resultatenrekening
Wijzigingen geboekt
via het eigen vermogen
die kunnen worden
geherclassificeerd als
nettoresultaat
Wijzigingen geboekt via
het eigen vermogen die
niet kunnen worden
geherclassificeerd als
nettoresultaat
Wijzigingen aan
de consolidatiekring, in
omrekeningsverschillen
en overige
31 december 2022
Om het bedrag van de overdraagbare fiscale verliezen opgeno-
men als activa te bepalen voert BNP Paribas Fortis elk jaar een
specifieke analyse van elke relevante entiteit door op basis van
het toe te passen fiscale regime – namelijk, rekening houdend
met verliezen die beperkt in de tijd overdraagbaar zijn – en een
realistische projectie van hun toekomstige opbrengsten en kosten
in lijn met hun businessplan.
Uitgestelde belastingsvorderingen op overdraagbare fiscale ver-
liezen hebben voornamelijk betrekking op BNP Paribas Fortis NV
voor EUR 254 miljoen met een verwachte recuperatieperiode van
3 jaar (deze verliezen zijn ongelimiteerd in de tijd overdraagbaar).
De niet-verantwoorde uitgestelde belastingsvorderingen
bedroegen EUR 192 miljoen op 31 december 2022 (waarvan
EUR 166 miljoen op overdraagbare fiscale verliezen) verge-
leken met EUR 180 miljoen op 31 december 2021 (waarvan
EUR 165 miljoen op overdraagbare fiscale verliezen) .
4.j Overlopende rekeningen en overige activa/verplichtingen
In miljoenen euro’s
31 december 2022
31 december 2021
Gestorte garantiedeposito's en betaalde bankwaarborgen
4.437
2.478
Incassorekeningen
74
53
Te innen opbrengsten en over te dragen kosten
1.188
971
Overige vorderingen en diverse activa
5.768
5.686
Totaal overlopende rekeningen en overige activa
11.467
9.188
Verkregen garantiedeposito's
2.262
840
Incassorekeningen
567
438
Toe te rekenen kosten en over te dragen opbrengsten
2.191
1.880
Leaseverplichtingen
291
287
Overige schulden en diverse verplichtingen
6.094
4.567
Totaal overlopende rekeningen en overige verplichtingen
11.405
8.012
122
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
4.k Deelnemingen in ondernemingen waarop de vermogensmutatiemethode
wordt toegepast
De volgende tabel geeft de gecumuleerde financiƫle informatie weer van geassocieerde deelnemingen en joint ventures:
31 december 31 december
Boekjaar 2022
2022
Boekjaar 2021
2021
In miljoenen euro’s
Joint ventures
13
119
132
134
15
30
45
115
Geassocieerde deelnemingen
279
(1.216)
(937)
2.438
307
(34)
273
3.694
Totaal ondernemingen
waarop de vermogensmutatie
292
(1.097)
(805)
2.572
322
(4)
318
3.809
wordt toegepast
Aandeel in het netto resultaat
Aandeel in wijzigingen in activa
en verplichtingen opgenomen
in het eigen vermogen
Aandeel in het netto resultaat
en in wijzigingen in activa en
verplichtingen opgenomen
in het eigen vermogen
Deelnemingen in
ondernemingen waarop
de vermogensmutatie
wordt toegepast
Aandeel in het netto resultaat
Aandeel in wijzigingen in activa
en verplich- tingen opgenomen
in het eigen vermogen
Aandeel in het netto resultaat
en in wijzigingen in activa en
verplichtingen opgenomen in
het eigen vermogen
Deelnemingen in
ondernemingen waarop
de vermogensmutatie
wordt toegepast
(1)
(1)
met inbegrip van gecontroleerde entiteiten waarop een vereenvoudigde consolidatiemethode (vermogensmutatie) wordt toegepast wegens niet-materialiteit
De garantie- en financieringsverplichtingen die door BNP Paribas
Fortis worden verstrekt aan joint ventures en geassocieerde deel-
nemingen worden vermeld in toelichting 7.g ā€˜Verbonden partijen’.
De boekwaarde van de investering van BNP Paribas Fortis in de
voornaamste geassocieerde deelnemingen en joint ventures wordt
weergegeven in de volgende tabel:
31 december 2022
31 december 2021
Deelnemingen
in onder- Deelnemingen
nemingen in onderne-
waarop de mingen waarop
vermogens- de vermogens-
mutatieme- mutatieme-
Land van Deelne- thode wordt Deelne- thode wordt
In miljoenen euro’s
registratie
Activiteit
mings% toegepast mings% toegepast
Joint ventures
bpost bank
Belgiƫ
Retail banking
100%
-
50%
111
Geassocieerde deelnemingen
AG Insurance
Belgiƫ
Verzekeringen
25%
744
25%
1.851
BNP Paribas Asset Management
Frankrijk
Vermogensbeheer
30,9%
854
30,9%
960
BNPP Bank Polska SA
Polen
Retail banking
24,1%
572
24,1%
597
(1)
(1)
Op 3 januari 2022 heeft de BNP Paribas Fortis de exclusieve controle over de bpost bank overgenomen .
123
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
AG Insurance
In miljoenen euro’s
Boekjaar 2022
Boekjaar 2021
Totaal nettoresultaat
592
586
Wijzigingen in de reƫle waarde van activa en verplichtingen opgenomen in het eigen
(4.458)
59
vermogen
In miljoenen euro’s
31 december 2022
31 december 2021
Totale activa
73.688
82.056
Totale verplichtingen
71.091
75.028
Netto activa van geassocieerde deelnemingen
2.597
7.028
BNP Paribas Asset Management
In miljoenen euro’s
Boekjaar 2022
Boekjaar 2021
Totaal nettoresultaat
240
135
Wijzigingen in de reƫle waarde van activa en verplichtingen opgenomen
(9)
(28)
in het eigen vermogen
In miljoenen euro’s
31 december 2022
31 december 2021
Totale activa
2.934
3.175
Totale verplichtingen
2.201
2.112
Netto activa van geassocieerde deelnemingen
733
1,063
BNPP Bank Polska SA
In miljoenen euro’s
Boekjaar 2022
Boekjaar 2021
Totaal nettoresultaat
76
43
Wijzigingen in de reƫle waarde van activa en verplichtingen opgenomen
(115)
(190)
in het eigen vermogen
In miljoenen euro’s
31 December 2022
31 December 2021
Totale activa
31.116
27.472
Totale verplichtingen
28.800
25.072
Netto activa van geassocieerde deelnemingen
2.316
2.400
124
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Beoordeling bijzondere waardeverminderingen in geassocieerde deelnemingen
Volgens de IFRS regels is het vereist om op het eind van elke
verslagperiode na te gaan of er een objectieve aanwijzing bestaat
dat een investering in een geassocieerde deelneming onderhevig
is aan een bijzondere waardevermindering of niet. Als uit de
toetsing blijkt dat de realiseerbare waarde van de investering (die
de hoogste is van de reƫle waarde en de gebruikswaarde) lager is
dan de boekwaarde, dan wordt de boekwaarde verminderd tot de
realiseerbare waarde, door een waardevermindering te boeken.
De DCF aanpak (discounted cash flows) wordt gebruikt om de
gebruikswaarde te bepalen.
De DCF-methode is gebaseerd op een aantal veronderstellingen
betreffende toekomstige opbrengsten, kosten en risicokost (kas-
stromen) gebaseerd op middellange termijn businessplannen
over een periode van vijf jaar. Projecties van kasstromen over een
periode langer dan vijf jaar zijn gebaseerd op een groeipercentage
over een eeuwigdurende horizon en worden bijgestuurd wanneer
de kortetermijnomgeving niet overeenstemt met de normale
omstandigheden van de economische cyclus.
De sleutel parameters die gevoelig zijn voor de gemaakte
veronderstellingen zijn de kapitaalkost, de kost-inkomensratio,
de risicokost en het groeipercentage over een eeuwigdurende
tijdshorizon.
De kapitaalkost wordt bepaald aan de hand van een risicovrije
rentevoet, een waargenomen marktrisicopremie gewogen per
risicofactor gebaseerd op vergelijkbaren specifiek voor elke
investering. De waarden van deze parameters worden uit externe
informatie bronnen gehaald.
Het vereist eigen vermogen voor elke investering wordt bepaald
op basis van de ā€˜Common Equity Tier 1’ reglementaire vereisten
voor de wettelijke entiteit waartoe de investering behoort, met
een minimum van 7% en 0% voor AG Insurance waarvoor de DDM
(discounted dividend model) wordt gebruikt om de gebruiks-
waarde te bepalen.
Het groeipercentage over een eeuwigdurende tijdshorizon is
vastgelegd op 2% voor ontwikkelde economieƫn in Europa.
Op 31 december 2022 werden testen voor een bijzondere waar-
devermindering uitgevoerd op de investeringen van BNP Paribas
Fortis, in BNP Paribas Asset Management, in BNP Paribas Bank
Polska en in AG Insurance. Geen van deze testen toonde de
noodzaak aan om een bijzondere waardevermindering te boeken
op de investeringen.
De volgende tabel toont de gevoeligheid van de geschatte waarde
van de investeringen voor een wijziging van 10 basispunten in
de kapitaalkost, een wijziging van 1% in de kost/inkomensratio in
eindwaarde, een wijziging van 5% in de risicokost in eindwaarde
en een wijziging van 50 basispunten in het groeipercentage over
een eeuwigdurende horizon. Geen enkele investering zou een
waardevermindering moeten ondergaan wanneer de ongunstige
wijzigingen uit de tabel zouden toegepast worden.
31 december 2022
BNP Paribas Asset BNP Paribas Bank
In miljoenen euro’s Management
Polska SA
AG Insurance
Kapitaalkost
Negatieve wijziging (+10 basispunten)
(15)
(8)
(28)
Positieve wijziging (-10 basispunten)
15
8
28
Cost/income ratio
Negatieve wijziging (+1%)
(21)
(15)
-
Positieve wijziging (-1%)
21
15
-
Risicokost
Negatieve wijziging (+5%)
-
(5)
-
Positieve wijziging (-5%)
-
5
-
Langetermijn groeivoet
Negatieve wijziging (-50 basispunten)
(47)
(13)
(100)
Positieve wijziging (+50 basispunten)
53
14
115
125
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
4.l Materiƫle en immateriƫle vaste activa en vastgoedbeleggingen
31 december 2022
31 december 2021
Som van Som van
afschrijvingen afschrijvingen
Bruto en bijzondere Netto Bruto en bijzondere Netto
boek- waardevermin- boek- boek- waardevermin- boek-
In miljoenen euro’s waarde deringen waarde waarde deringen waarde
Vastgoedbeleggingen
260
(128)
132
291
(136)
155
Terreinen en gebouwen
2.812
(1.529)
1.283
3.043
(1.702)
1.341
Installaties, machines en uitrustingen
707
(519)
188
708
(528)
180
Vaste activa verhuurd als leasinggever
38.360
(10.680)
27.680
33.588
(9.317)
24.271
onder operationele leasing
Overige vaste activa
481
(183)
298
378
(181)
197
Materiƫle vaste activa
42.360
(12.911)
29.449
37.717
(11.728)
25.989
waarvan gebruiksrechten
722
(419)
303
793
(523)
270
Aangekochte software
307
(235)
72
230
(185)
45
Software, ontwikkeld door de onderneming
1.127
(753)
374
926
(607)
319
Overige immateriƫle vaste activa
95
(73)
22
53
(27)
26
Immateriƫle vaste activa
1.529
(1.061)
468
1.209
(819)
390
Vastgoedbeleggingen
De terreinen en gebouwen verhuurd door de Bank als leasinggever onder operationele leasing worden onder de rubriek
ā€˜Vastgoedbeleggingen’ gegroepeerd.
De geschatte reƫle waarde van vastgoedbeleggingen geboekt aan geamortiseerde kostprijs op 31 december 2022 bedroeg EUR 244 miljoen,
te vergelijken met EUR 268 miljoen in het boekjaar 2021.
Operationele leasing
Operationele leasing en transacties in vastgoedbeleggingen zijn in bepaalde gevallen onderworpen aan overeenkomsten die voorzien
in de volgende minimale toekomstige betalingen:
In miljoenen euro’s
31 december 2022
31 december 2021
Minimum te ontvangen toekomstige betalingen uit niet-opzegbare lease contracten
8.205
7.762
Te ontvangen binnen het jaar
3.609
3.369
Te ontvangen na 1 jaar maar binnen de 5 jaar
4.570
4.341
Te ontvangen na 5 jaar
26
52
Minimum te ontvangen toekomstige betalingen uit niet-opzegbare lease contracten omvatten de betalingen die de huurder dient te
maken tijdens de leaseperiode .
126
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Immateriƫle vaste activa
De overige immateriƫle vaste activa bestaan uit erfpachtrechten, goodwill en handelsmerken verworven door BNP Paribas Fortis .
Afschrijvingen en bijzondere waardeverminderingen
De som van afschrijvingen en bijzondere waardeverminderingen
op materiƫle en immateriƫle vaste activa voor het boekjaar
eindigend op 31 december 2022 bedroeg EUR (398) miljoen,
tegenover EUR (361) miljoen voor het boekjaar eindigend op
31 december 2021.
Deze bedragen bevatten een netto terugname van provisies voor
bijzondere waardeverminderingen geboekt in de resultatenreke-
ning van EUR (1) miljoen op 31 december 2022 tegenover een
netto toename van EUR 3 miljoen op 31 december 2021.
4.m Goodwill
In miljoenen euro’s
31 december 2022
31 december 2021
Boekwaarde aan het begin van de periode
767
722
Verwervingen
96
31
Desinvesteringen
(4)
-
Bijzondere waardeverminderingen, opgenomen tijdens de periode
-
-
Omrekeningsverschillen
(13)
13
Overige wijzigingen
2
1
Boekwaarde aan het einde van de periode
848
767
Bruto boekwaarde
986
919
Som van de bijzondere waardeverminderingen aan het einde van de periode
(138)
(152)
De goodwill per homogene groep van businesses is als volgt:
Waardeverminderingen
Boekwaarde
gedurende de periode
Verwervingen van de periode
31 december 31 december Boekjaar Boekjaar
In millions of euros 2022 2021
2022
Boekjaar 2021
Boekjaar 2022
2021
Alpha Credit
22
22
-
-
-
-
Axepta
28
31
-
-
-
31
Factoring
6
6
-
-
-
-
BNP Paribas Leasing Solutions
146
148
-
-
-
-
Wealth Management Luxemburg
38
38
-
-
-
-
Arval
608
522
-
-
96
-
Totaal goodwill
848
767
-
-
96
31
127
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
De activiteiten van BNP Paribas Fortis zijn opgesplitst in homogene
groepen van businesses, die de rapporteringsentiteiten of groepen
van rapporteringsentiteiten van BNP Paribas Fortis vertegenwoor-
digen. De splitsing is consistent met de organisatorische structuur
en beheersmethodes van BNP Paribas Fortis en weerspiegelt de
onafhankelijkheid van de rapporteringsentiteiten in termen van
resultaat- en beheersaanpak. Dit wordt op regelmatige basis
herzien met als doel rekening te houden met gebeurtenissen die
de samenstelling van de homogene groepen van businesses kunnen
beĆÆnvloeden zoals verwervingen, desinvesteringen en belangrijke
reorganisaties.
De homogene groepen van businesses aan dewelke goodwill is
toegewezen omvatten:
Alpha Credit is leider op de markt voor consumentenkredieten
in Belgiƫ en het Groothertogdom Luxemburg. Alpha Credit
commercialiseert alle types leningen op afbetaling (persoon-
lijke leningen, autoleningen, motorleningen, keukenleningen...)
en betaalkaarten met een permanente geldreserve (revolving).
De diensten van AlphaCredit zijn zowel bestemd voor parti-
culieren als voor professionals;
Axepta BNP Paribas Belgiƫ is de end-to-end partner voor
kleine en grote ondernemingen voor de aanvaarding van
elektronische betalingen. Het biedt zowel acquiring diensten
aan als betalingsterminalen en is voornamelijk actief in Belgiƫ
en Luxemburg;
Factoring is een homogene groep van businesses die al de
factoring dochtermaatschappijen van de Bank omvat. Ze is
vooral actief in Belgiƫ, Duitsland, het Verenigd Koninkrijk en
Nederland. Ze is marktleider in Belgiƫ;
BNP Paribas Leasing Solutions is een Europese leider in
leasing voor grote bedrijven en kmo’s. Het is gespecialiseerd in
verhuur- en financieringsoplossingen, gaande van leasing van
professionele uitrusting tot uitbesteding van het wagenparken;
Wealth Management Luxemburg: BGL BNP Paribas verwierf of
3 september 2018 ABN Amro Wealth Management Luxembourg
en integreerde deze vervolgens in zijn Wealth Management
afdeling. Wealth Management richt zich tot een internationaal
cliƫnteel, voornamelijk bedrijfseigenaars en -families. Het
ondersteunt hen in hun specifieke behoeften met maatwer-
koplossingen voor financieel en vermogensbeheer en ook
met een reeks high-end diensten, zoals beleggingsadvies,
discretionair beheer, vermogensplanning en -organisatie,
activadiversificatie en -financiering;
Arval is gespecialiseerd in operationele leasing van bedrijfs-
voertuigen. Arval biedt zijn klanten - professionals, kmo’s en
grote internationale groepen - specifieke leasingoplossingen
om de mobiliteit van hun medewerkers te optimaliseren en
de risico’s verbonden aan hun wagenpark uit te besteden.
Testen van bijzondere waardevermindering
Volgens de IFRS regels moet er minstens op jaarbasis of wanneer
er een gebeurtenis plaatsvindt die dit op gang brengt, een test van
bijzondere waardevermindering op goodwill gebeuren waarbij de
boekwaarde van de entiteit vergeleken wordt met de realiseerbare
waarde. De realiseerbare waarde is gelijk aan de hoogste van
de reƫle waarde van de entiteit en de gebruikswaarde. De DCF
approach (ā€˜discounted cash flows’) wordt aangewend om de
gebruikswaarde te bepalen. Wanneer de realiseerbare waarde
lager is dan de boekwaarde, dan wordt een bijzondere waarde-
vermindering erkend voor het verschil.
De DCF-methode is gebaseerd op een aantal veronderstellingen
betreffende toekomstige opbrengsten, kosten en risicokost (kas-
stromen) gebaseerd op middellange termijn businessplannen
over een periode van 5 jaar. Projecties van kasstromen over een
periode langer dan 5 jaar zijn gebaseerd op een groeipercentage
over een eeuwigdurende horizon en worden bijgestuurd wanneer
de kortetermijnomgeving niet overeenstemt met de normale
omstandigheden van de economische cyclus.
De belangrijkste parameters die gevoelig zijn voor de gemaakte
veronderstellingen zijn de kapitaalkost, de kost-inkomensratio,
de risicokost en het groeipercentage over een eeuwigdurende
tijdshorizon.
De kapitaalkost wordt bepaald aan de hand van een risicovrije
rentevoet, een waargenomen marktrisicopremie gewogen per risi-
cofactor gebaseerd op vergelijkbaren specifiek voor elke homogene
groep van businesses. De waarde van deze parameters wordt uit
externe informatie bronnen gehaald.
De toewijzing van het eigen vermogen wordt voor elke homogene
groep van businesses bepaald op basis van de ā€˜Common Equity
Tier 1’-kapitaalsvereisten voor de wettelijke entiteit waartoe de
homogene groep van businesses behoort, met een minimum van
7% behalve voor Axepta die een betalingsinstelling onder PSD2
(Payment Services Directive 2) is, waarvoor een kapitaalsvereiste
in functie van de betalingstransacties geldt.
Het gebruikte groeipercentage over een eeuwigdurende tijdsho-
rizon is 2% voor ontwikkelde economieƫn in Europa.
Eind 2022 werd een test van bijzondere waardevermindering
uitgevoerd voor elk van de volgende vijf homogene groepen van
businesses: Alpha CrƩdit, BNP Paribas Leasing Solutions, Arval,
Wealth Management Luxembourg en Axepta. Geen van deze testen
toonde de noodzaak aan om een bijzondere waardeverminde-
ring te boeken.
De erkende goodwill op Factoring wordt als niet-materieel
beschouwd en bijgevolg niet onderworpen aan een test van
bijzondere waardevermindering .
128
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Gevoeligheden
De onderstaande tabel toont de gevoeligheid van de waarderin-
gen van goodwill voor een wijziging van 10 basispunten in de
kapitaalkost, een wijziging van 1% in de kost/inkomensratio in
eindwaarde, een wijziging van 5% in de risicokost in eindwaarde
en een wijziging van 50 basispunten in het groeipercentage over
een eeuwigdurende tijdshorizon. Geen enkele van de ongunstige
variaties in de tabel zou leiden tot een waardevermindering
van goodwill.
31 december 2022
BNP Paribas Wealth
Leasing Management
In miljoenen euro’s Alpha Credit
Solutions
Arval
Luxembourg
Axepta
Kapitaalkost
Negatieve wijziging (+10 basispunten)
(9)
(74)
(183)
(10)
(1)
Positieve wijziging (-10 basispunten)
9
76
188
10
1
Kost-inkomens-ratio
Negatieve wijziging (+1%)
(13)
(90)
(185)
(15)
(2)
Positieve wijziging (-1%)
13
90
185
15
2
Risicokost
Negatieve wijziging (+5%)
(14)
(42)
(35)
-
-
Positieve wijziging (-5%)
14
42
35
-
-
Langetermijn groeiratio
Negatieve wijziging (-50 basispunten)
(18)
(185)
(543)
(30)
(3)
Positieve wijziging (+50 basispunten)
20
216
624
35
4
4.n Voorzieningen voor risico’s en kosten
In miljoenen euro’s
Voorzieningen voor personeelsvoordelen
3.500
157
(331)
(322)
5
3.009
waarvan voordelen na uitdiensttreding (toelichting 6.b)
3.133
129
(255)
(293)
7
2.721
waarvan gezondheidszorgregelingen na uitdiensttreding
91
2
(2)
(29)
-
62
(toelichting 6.b)
waarvan voorzieningen voor andere langetermijnvergoedingen
74
17
(19)
-
(1)
71
(toelichting 6.c)
waarvan voorzieningen voor vrijwillig vertrek, vervroegde
pensioneringsplannen en aanpassing personeelsbezettingplan
189
1
(50)
-
(1)
139
(toelichting 6.d)
waarvan voorzieningen voor aandelen gebaseerde beloningen
13
8
(5)
-
-
16
Voorzieningen voor woningspaarrekeningen en plannen
-
-
-
-
-
-
Voorzieningen voor buitenbalansverbintenissen
272
-
-
-
11
283
Voorzieningen voor geschillen
58
(5)
(16)
-
(2)
35
Andere voorzieningen voor risico's en kosten
379
131
(65)
-
10
455
Totaal voorzieningen voor risico's en kosten
4.209
283
(412)
(322)
24
3.782
31 december 2021
Netto dotatie aan
voorzieningen
Gebruikte
voorzieningen
Wijzigingen in
waarde opgeno-
men in het eigen
vermogen
Wijzigingen in
wisselkoersen en
overige wijzigingen
31 december 2022
129
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
4.o Saldering van financiƫle activa en financiƫle verplichtingen
De onderstaande tabel geeft de bedragen weer van de financiƫle
activa en verplichtingen voor en na salderen. Deze informatie,
vereist door IFRS 7, heeft als doel de vergelijkbaarheid mogelijk
te maken met de toegepaste boekhoudkundige verwerking in
overeenstemming met de algemeen aanvaarde grondslagen voor
financiƫle verslaggeving in de Verenigde Staten (US GAAP) die op
het vlak van salderen minder restrictief zijn dan IAS 32.
ā€˜Gesaldeerde bedragen’ op de balans worden bepaald op basis
van IAS 32. Dit betekent dat een financieel actief en een financiƫle
verplichting gesaldeerd worden waarbij het nettobedrag enkel
en alleen wordt getoond op de balans als BNP Paribas Fortis een
wettelijk afdwingbaar recht heeft om de erkende bedragen te sal-
deren en de intentie heeft om tot een afwikkeling op nettobasis te
komen of tegelijkertijd het actief te realiseren en de verplichting af
te wikkelen. Gesaldeerde bedragen vloeien hoofdzakelijk voort uit
terugkoopovereenkomsten en afgeleide instrumenten verhandeld
met clearing houses.
De impact van ā€˜Master Netting Agreements’ en gelijkaardige
overeenkomsten heeft betrekking op de openstaande bedragen
onder een afdwingbare overeenkomst die niet voldoet aan de
salderingscriteria bepaald door IAS 32. Dit komt voor bij trans-
acties waar salderen enkel mogelijk is in geval van wanbetaling,
insolvabiliteit of faillissement van ƩƩn van de partijen.
ā€˜FinanciĆ«le instrumenten gegeven of ontvangen als onderpand’
omvatten garantiedeposito’s en effecten erkend tegen reĆ«le
waarde. Deze garanties kunnen enkel worden uitgeoefend in
geval van wanbetaling, insolvabiliteit of faillissement van ƩƩn
van de partijen.
Inzake ā€˜Master Netting Agreements’ worden de garantiedepo-
sito’s ontvangen of gegeven ter compensatie van de positieve of
negatieve reƫle waarden van financiƫle instrumenten geboekt
onder overlopende rekeningen en overige activa of verplichtingen
op de balans .
130
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
31 december 2022
In miljoenen euro’s
Activa
Financiƫle instrumenten tegen reƫle waarde met
19.962
(1.148)
18.814
(11.337)
(1.767)
5.710
waardeveranderingen in de resultatenrekening
Effectenportefeuille
1.376
-
1.376
-
-
1.376
Leningen en terugkoopovereenkomsten
3.706
(1.148)
2.558
(865)
(1.010)
683
Instrumenten tegen reƫle waarde met
14.880
-
14.880
(10.472)
(757)
3.651
waardeveranderingen in de resultatenrekening
Leningen aan en vorderingen op klanten en krediet-
instellingen
241.156
-
241.156
(968)
(1.131)
239.057
waarvan terugkoopovereenkomsten
2.865
-
2.865
(968)
(1.131)
766
Overlopende rekeningen en overige activa
11.467
-
11.467
-
(896)
10.571
waarvan betaalde waarborgsommen
4.437
-
4.437
-
(896)
3.541
Overige activa niet onderworpen aan saldering
78.955
-
78.955
-
-
78.955
Totaal activa
351.540
(1.148)
350.392
(12.305)
(3.794)
334.293
Brutobedragen van
financiƫle activa
Gesaldeerde
brutobedragen
op de balans
Nettobedragen van
financiƫle activa
gerapporteerd
op de balans
Nettobedragen van
financiƫle activa
gerapporteerd
op de balans
Impact van Master
Netting Agreements
(MNA) en gelijkaar-
dige overeenkomsten
Nettobedragen
31 december 2022
In miljoenen euro’s
Verplichtingen
Financiƫle instrumenten tegen reƫle waarde met
29.360
(1.148)
28.212
(11.981)
(5.384)
10.847
waardeveranderingen in de resultatenrekening
Effectenportefeuille
603
-
603
-
-
603
Deposito's en terugkoopovereenkomsten
8.710
(1.148)
7.562
(1.509)
(4.773)
1.280
Schuldbewijzen
2.388
2.388
-
-
2.388
Financiƫle derivaten (inbegrepen derivaten gebruikt
17.659
-
17.659
(10.472)
(611)
6.576
voor afdekkingsdoeleinden)
Schulden aan klanten en kredietinstellingen
258.986
-
258.986
(324)
(1.026)
257.636
waarvan terugkoopovereenkomsten
1.626
-
1.626
(324)
(1.026)
276
Overlopende rekeningen en overige verplichtingen
11.405
-
11.405
-
(793)
10.612
waarvan ontvangen waarborgsommen
2.262
-
2.262
-
(793)
1.469
Overige activa niet onderworpen aan saldering
20.738
-
20.738
-
-
20.738
Totaal verplichtingen
320.489
(1.148)
319.341
(12.305)
(7.203)
299.833
Brutobedragen
van financiƫle
verplichtingen
Gesaldeerde
brutobedragen
op de balans
Nettobedragen van
financiƫle verplich-
tingen gerappor-
teerd op de balans
Impact van Master
Netting Agreements
(MNA) en gelijkaardi-
ge overeenkomsten
Financiƫle
instrumenten
ontvangen als
onderpand
Nettobedragen
131
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
31 december 2021
In miljoenen euro’s
Activa
Financiƫle instrumenten tegen reƫle waarde met
17.391
(1.775)
15.616
(7.662)
(2.392)
5.562
waardeveranderingen in de resultatenrekening
Effectenportefeuille
1.317
-
1.317
-
-
1.317
Leningen en terugkoopovereenkomsten
6.057
(1.775)
4.282
(1.933)
(2.074)
275
Financiƫle derivaten (inbegrepen derivaten gebruikt
10.017
-
10.017
(5.729)
(318)
3.970
voor afdekkingsdoeleinden)
Leningen aan en vorderingen op klanten en krediet-
instellingen
213.208
-
213.208
(438)
(470)
212.300
waarvan terugkoopovereenkomsten
971
-
971
(438)
(470)
63
Overlopende rekeningen en overige activa
9.188
-
9.188
-
(1.392)
7.796
waarvan betaalde waarborgsommen
2.477
-
2.477
-
(1.392)
1.085
Overige activa niet onderworpen aan saldering
103.636
-
103.636
-
-
103.636
Totaal activa
343.423
(1.775)
341.648
(8.100)
(4.254)
329.294
Brutobedragen van
financiƫle activa
Gesaldeerde
brutobedragen
op de balans
Nettobedragen van
financiƫle activa
gerapporteerd
op de balans
Impact van Master
Netting Agreements
(MNA) en gelijkaardi-
ge overeen- komsten
Financiƫle
instrumenten
ontvangen als
onderpand
Nettobedragen
31 december 2021
In miljoenen euro’s
Verplichtingen
Financiƫle instrumenten tegen reƫle waarde met
27.362
(1.775)
25.587
(7.541)
(11.793)
6.253
waardeveranderingen in de resultatenrekening
Effectenportefeuille
159
-
159
-
-
159
Deposito's en terugkoopovereenkomsten
14.835
(1.775)
13.060
(1.812)
(10.495)
753
Schuldbewijzen
3.028
-
3.028
-
-
3.028
Financiƫle derivaten (inbegrepen derivaten gebruikt
9.340
-
9.340
(5.729)
(1.298)
2.313
voor afdekkingsdoeleinden)
Schulden aan klanten en kredietinstellingen
255.647
-
255.647
(559)
(3.240)
251.848
waarvan terugkoopovereenkomsten
4.032
-
4.032
(559)
(3.240)
233
Overlopende rekeningen en overige verplichtingen
8.012
-
8.012
-
(213)
7.799
waarvan ontvangen waarborgsommen
840
-
840
-
(213)
627
Overige verplichtingen niet onderworpen aan saldering
21.205
-
21.205
-
-
21.205
Totaal verplichtingen
312.226
(1.775)
310.451
(8.100)
(15.246)
287.105
Brutobedragen van
financiƫle activa
Gesaldeerde
brutobedragen
op de balans
Nettobedragen van
financiƫle activa
gerapporteerd
op de balans
Impact van Master
Netting Agreements
(MNA) en gelijkaardi-
ge overeen- komsten
Financiƫle
instrumenten
ontvangen als
onderpand
Nettobedragen
132
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
4.p Overdrachten van financiƫle activa
BNP Paribas Fortis gaat transacties aan waarbij financiƫle activa
gerapporteerd op de balans worden overgedragen. Bijgevolg
komen deze overgedragen activa in aanmerking voor een volledige
verwijdering van de balans of blijven deze overgedragen activa op
de balans gerapporteerd voor zoverre er een voortdurende betrok-
kenheid van BNP Paribas Fortis is. Meer informatie is opgenomen
in toelichting 1. ā€˜Samenvatting van de belangrijkste grondslagen
voor financiĆ«le verslaggeving toegepast door BNP Paris Fortis’.
Financiƫle activa die BNP Paribas Fortis heeft overgedragen
maar niet verwijderd van de balans, bestaan in de eerste plaats
uit effecten die tijdelijk worden verkocht in terugkoopovereen-
komsten of effectenleentransacties evenals uit geƫffectiseerde
activa. Schulden gelinkt aan verkochte effecten in terugkoopo-
vereenkomsten worden gerapporteerd onder de hoofding
ā€˜terugkoopovereenkomstenā€˜. Schulden gelinkt aan effectiseringen
bestaan uit effectiseringen gekocht door derden.
Effectenleningen, terugkoopovereenkomsten en andere transacties
31 december 2022
31 december 2021
Boekwaarde van Boekwaarde van Boekwaarde van Boekwaarde van
het overgedragen de verbonden het overgedragen de verbonden
In miljoenen euro’s actief verplichtingen actief verplichtingen
Effectenuitleentransacties
Financiƫle instrumenten tegen reƫle waarde met
42
-
-
-
waardeveranderingen in de resultatenrekening
Financiƫle activa tegen geamortiseerde kostprijs
2.777
-
3.316
-
Financiƫle activa tegen reƫle waarde met waarde-
veranderingen in het eigen vermogen
-
-
97
-
Terugkoopovereenkomsten
Financiƫle instrumenten tegen reƫle waarde met
176
176
71
71
waardeveranderingen in de resultatenrekening
Financiƫle activa tegen geamortiseerde kostprijs
4.159
4.159
6.280
6.280
Financiƫle activa tegen reƫle waarde met waarde-
veranderingen in het eigen vermogen
202
202
1.622
1.622
Totaal
7.356
4.537
11.386
7.973
133
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Effectiseringstransacties gedeeltelijk geherfinancierd door externe investeerders,
waarbij het regresrecht is beperkt tot de overgedragen activa
31 december 2022
Boekwaarde Boekwaarde Reƫle waarde Reƫle waarde
van het van de van de van de
overgedragen verbonden overgedragen verbonden
In miljoenen euro’s actief verplichtingen activa
verplichtingen
Nettopositie
Effectisering
Financiƫle instrumenten tegen reƫle waarde
met waardeveranderingen in de resultaten-
rekening
-
-
-
-
-
Financiƫle activa tegen geamortiseerde
31.969
1.655
29.305
1.615
27.690
kostprijs
Financiƫle activa tegen reƫle waarde
met waardeveranderingen in het eigen
-
-
-
-
-
vermogen
Totaal
31.969
1.655
29.305
1.615
27.690
31 december 2021
Boekwaarde Boekwaarde Reƫle waarde Reƫle waarde
van het van de van de van de
overgedragen verbonden overgedragen verbonden
In miljoenen euro’s actief verplichtingen activa
verplichtingen
Nettopositie
Effectisering
Financiƫle instrumenten tegen reƫle waarde
met waardeveranderingen in de resultaten-
rekening
-
-
-
-
-
Financiƫle activa tegen geamortiseerde
31.862
1.655
32.864
1.639
31.225
kostprijs*
Financiƫle activa tegen reƫle waarde
met waardeveranderingen in het eigen
-
-
-
-
-
vermogen
Totaal
31.862
1.655
32.864
1.639
31.225
Er zijn geen significante overdrachten die leiden tot gedeeltelijke of volledige verwijdering van de balans van de financiƫle activa,
waarin de Bank een voortdurende betrokkenheid heeft .
134
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
5 VERSTREKTE EN ONTVANGEN VERBINTENISSEN
5.a Verstrekte en ontvangen kredietverbintenissen
Contractuele waarde van verstrekte en ontvangen kredietverbintenissen door BNP Paribas Fortis:
In miljoenen euro’s
31 december 2022
31 december 2021
Verstrekte kredietverbintenissen:
- aan kredietinstellingen
231
193
- aan klanten
52.726
51.727
Toegestane kredietverbintenissen
41.107
40.275
Overige verbintenissen tegenover klanten
11.619
11.452
Totaal verstrekte kredietverbintenissen
52.957
51.920
waarvan Stadium 1
48.328
45.947
waarvan Stadium 2
4.521
5.814
waarvan Stadium 3
108
159
Verkregen kredietverbintenissen:
- van kredietinstellingen
6.537
3.053
- van klanten
199
209
Totaal verkregen kredietverbintenissen
6.736
3.262
5.b Door ondertekening verstrekte garantieverbintenissen
In miljoenen euro’s
31 december 2022
31 december 2021
Verstrekte garantieverbintenissen:
- aan kredietinstellingen
2.488
2.665
- aan klanten
15.685
15.795
Onroerende garanties
-
-
Administratieve en fiscale borgtochten en overige
12.334
12.648
Overige garanties
3.351
3.147
Totaal verstrekte garantieverbintenissen
18.173
18.460
waarvan Stadium 1
15.647
15.912
waarvan Stadium 2
2.327
2.298
waarvan Stadium 3
199
250
5.c Effectenverbintenissen
Als gevolg van de boeking van effectenverrichtingen op afwikkelingsdatum, zijn de verbintenissen in verband met te leveren of te
ontvangen effecten als volgt:
In miljoenen euro’s
31 december 2022
31 december 2021
Te leveren effecten
409
209
Te ontvangen effecten
460
181
135
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
5.d Overige garantieverbintenissen
Financiƫle instrumenten gegeven als onderpand
In miljoenen euro’s
31 december 2022
31 december 2021
Financiƫle instrumenten (verhandelbare effecten en privƩ-vorderingen) gedeponeerd
bij centrale banken en op elk moment in aanmerkingkomend als onderpand voor
24.301
30.107
herfinancieringstransacties (na surplus percentage)
Gebruikt als onderpand bij centrale banken
18.303
28.138
Beschikbaar voor herfinancieringstransacties
5.998
1.969
Effecten verkocht onder terugkoopovereenkomsten
10.212
18.874
Overige financiƫle activa gebruikt als onderpand voor transacties met banken en financiƫle
20.437
22.038
klanten
De marktwaarde van de door BNP Paribas Fortis als onderpand
gegeven financiƫle instrumenten of getransfereerd via een
terugkoopovereenkomst waarbij het de begunstigde is toegestaan
deze te verkopen of te hergebruiken als onderpand bedraagt
EUR 10.288 miljoen per 31 december 2022 (EUR 18.886 miljoen
per 31 december 2021).
Financiƫle instrumenten ontvangen als onderpand
In miljoenen euro’s
31 december 2022
31 december 2021
Financiƫle instrumenten ontvangen als onderpand (exclusief terugkoopovereenkomsten)
6.364
9.416
waarvan instrumenten waarvoor BNP Paribas Fortis bevoegd is ze te verkopen
1.028
962
en te hergebruiken als onderpand
Effecten die zijn ontvangen als gevolg van een terugkoopovereenkomst
6.341
6.872
De reƫle waarde van financiƫle instrumenten die BNP Paribas
Fortis ontvangen heeft als onderpand of via terugkoopovereen-
komsten werden door BNP Paribas Fortis effectief verkocht of
hergebruikt als onderpand ten belope van EUR 3.865,0 miljoen per
31 december 2022 (EUR 5.664,0 miljoen per 31 december 2021).
Financiƫle instrumenten gegeven of ontvangen als onderpand
worden hoofdzakelijk gewaardeerd tegen reƫle waarde .
136
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
137
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
6 VERLONING EN PERSONEELSVOORDELEN
6.a Personeelskosten en personeelsvoordelen
In miljoenen euro’s
Boekjaar 2022
Boekjaar 2021
Vaste en variabele vergoeding, bonussen en winstdeelname
(1.973)
(1.806)
Kosten van personeelsvoordelen
(604)
(583)
Loonbelastingen
(14)
(13)
Totaal vergoedingen en personeelskosten
(2.591)
(2.402)
6.b Voordelen na uitdiensttreding
De norm IAS 19 maakt een onderscheid tussen twee categorieƫn
van regelingen, die elk verschillend behandeld worden, afhankelijk
van het risico dat door de onderneming wordt gelopen. Wanneer
de verbintenis van de onderneming erin bestaat een vastgesteld
bedrag (bijvoorbeeld uitgedrukt als een percentage van het jaar-
loon van de begunstigde) te betalen aan een externe organisatie,
die instaat voor de betaling van de prestaties in functie van de
beschikbare middelen voor elke deelnemer aan de regeling, dan
wordt ze gezien als een regeling van het type vaste bijdragen.
Omgekeerd, wanneer de verbintenis van de onderneming erin
bestaat om de financiƫle activa te beheren die gefinancierd
worden uit de opvraging van premies bij de werknemers en om
zelf de kosten te dragen van de prestaties - of er het definitieve
bedrag van te waarborgen afhankelijk van toekomstige gebeurte-
nissen - dan wordt ze gezien als een regeling van het type vaste
prestaties. Hetzelfde geldt wanneer de onderneming het beheer
van de opvraging van de premies en van de uitbetaling van de
prestaties toevertrouwt aan een externe organisatie, maar zelf het
risico blijft dragen dat voortvloeit uit het beheer van de activa en/
of uit de toekomstige evolutie van de prestaties.
Pensioenregelingen van het type vaste bijdragen
van BNP Paribas Fortis entiteiten
BNP Paribas Fortis heeft sinds menige jaren een beleid gevoerd,
waarbij regelingen van het type vaste prestaties werden omge-
vormd naar regelingen van het type vaste bijdragen.
Omdat regelingen van het type vaste prestaties in de meeste
landen gesloten werden, krijgen nieuwe werknemers voordelen in
de vorm van regelingen van het type vaste bijdragen aangeboden.
De bedragen die werden betaald aan regelingen na uitdiensttre-
ding van het type vaste bijdragen lopen op tot EUR 99 miljoen
voor boekjaar 2022, in vergelijking met EUR 91 miljoen voor
boekjaar 2021.
De uitsplitsing volgens de belangrijkste bijdragebetalers is als volgt
Bijdrage
In miljoenen euro’s Boekjaar 2022 Boekjaar 2021
Belgiƫ 3 2
Frankrijk 40 38
Eurozone (behalve Belgiƫ en Frankrijk) 24 22
Verenigd Koninkrijk 5 4
Turkije 26 24
Overige 1 1
TOTAAL 99 91
138
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Pensioenregelingen van het type vaste prestaties van BNP Paribas
Fortis entiteiten
In Belgiƫ financiert BNP Paribas Fortis een pensioenregeling voor
haar bedienden en middenkaders, die in dienst zijn getreden vóór
de harmonisering van de pensioenregelingen van de Bank op
1 januari 2002, op basis van het eindloon en het aantal dienstja-
ren. De actuariƫle verbintenissen die betrekking hebben op deze
regeling zijn voorgefinancierd ten belope van 88% eind 2022 (tegen
93% eind 2021) bij de verzekeringsmaatschappij AG Insurance,
waarin BNP Paribas Fortis een deelneming bezit van 25%.
De hogere kaderleden genieten van een aanvullende pensioen-
regeling, die voorziet in een kapitaal op basis van het aantal
dienstjaren en het eindloon. Die regeling is voorgefinancierd
ten belope van 90% (tegen 100% eind 2021) bij de verzekerings-
maatschappijen AXA Belgium en AG Insurance. Sinds 1 januari
2015 kunnen de nieuwe hogere kaderleden niet meer genieten
van die regeling. Een nieuw plan van het type vaste bijdragen
wordt hen aangeboden alsook aan de hogere kaderleden reeds
in dienst op die datum die gekozen hebben om aan te sluiten bij
dat nieuwe plan.
Daarnaast legt de wetgeving de werkgever een waarborg van
minimaal rendement op, op activa die zijn opgespaard in het
kader van regelingen van het type vaste bijdragen. Door deze
verplichting worden deze plannen boekhoudkundig gelijkgesteld
met plannen van het type vaste prestaties.
Eind 2015 voerde een nieuwe wet nieuwe berekeningsregels in
voor het minimaal rendement.
Bijgevolg berekent BNP Paribas Fortis haar verplichtingen
voor pensioenregelingen van het type vaste bijdragen vanaf
2016 volgens de ā€˜Projected Unit Credit’ methode. Maar omdat
BNP Paribas Fortis ervan uitgaat dat geen enkele van de
pensioenregelingen van het type vaste bijdragen de zogenaamde
ā€˜back-end loaded’ karakteristieken vertoont, zoals gedefinieerd
in IAS19, rekent BNP Paribas Fortis het voordeel toe aan de
dienstperiode volgens de voordeelformule van het plan. Er wordt
van uitgegaan dat toekomstige dienstjaren geen significant hoger
voordeel opleveren dan de vroegere jaren.
Fondsbeleggingen en afzonderlijke restitutierechten, onder
verzekeringspolissen waarvoor de verzekeraar een deel of het
geheel van de voordelen die krachtens het plan betaalbaar
zijn, waarborgt, worden gewaardeerd als de actuele waarde
van de corresponderende verbintenis ten laste van de verze-
keringsmaatschappijen (art. 113 IAS19R) sinds eind 2017 met
uitzondering van de pensioenplannen die gedekt worden door een
gekantonneerd fonds. In dit laatste geval is de reƫle waarde van
de fondsbeleggingen/afzonderlijke restitutierechten gelijk aan de
marktwaarde van de gekantonneerde investeringen, beschikbaar
voor de dekking van de verbintenis.
In Turkije vervangt het pensioenregime het nationaal pensioensys-
teem (deze verplichtingen worden geƫvalueerd op basis van de
transfermodaliteiten naar de Turkse overheid, dit is een transfer
die op termijn dient te geschieden) en stelt extra waarborgen in
bovenop het wettelijk minimum. Eind 2022 werden de verplich-
tingen in het kader van dit pensioenregime gedekt door financiƫle
activa die worden beheerd in een externe ā€˜foundation’; de waarde
van deze financiƫle activa overtreffen ruimschoots de genomen
verplichtingen, maar dit overschot wordt niet opgenomen als
een actief van BNP Paribas Fortis omdat het niet recupereerbaar
is. De dekkingsgraad is 213% op 31 december 2022 (178% op
31 december 2021) .
139
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Verbintenissen in het kader van regelingen van het type vaste prestaties
Activa en verplichtingen opgenomen op de balans
In miljoenen
euro’s, op
31 december
2022
Belgiƫ
2.664
-
2.664
(50)
(2.394)
-
220
(2.394)
-
(2.394)
2.614
Verenigd
135
-
135
(177)
-
-
(42)
(42)
(42)
-
-
Koninkrijk
Turkije
139
63
202
(295)
-
157
64
-
-
-
64
Overige
142
29
171
(133)
(2)
-
36
(7)
(5)
(2)
43
TOTAAL
3.080
92
3.172
(655)
(2.396)
157
278
(2.443)
(47)
(2.396)
2.721
waarvan contante waarde
van verplichtingen, volledig
of gedeeltelijk gefinancierd
door activa
waarvan contante waarde
van verplichtingen, niet
gefinancierd door activa
Contante waarde van
de verplichtingen
Marktwaarde van
fondsbeleggingen
Marktwaarde
van afzonderlijke
restitutierechten
(1)
Niet-verantwoorde activa
door restricties
Netto verplichting
waarvan activa opgenomen
in de balans voor pensioen-
plannen op basis van vaste
toezeggingen
waarvan netto activa van
pensioenregelingen op basis
van vaste toezeggingen
waarvan marktwaarde
van restitutierechten
waarvan verplichtingen
opgenomen in de balans
voor vaste prestatieplannen
In miljoenen
euro’s, op
31 december
2021
Belgiƫ
3.095
-
3.095
(66)
(2.930)
-
99
(2.930)
-
(2.930)
3.029
Verenigd
221
-
221
(288)
-
-
(67)
(67)
(67)
-
-
Koninkrijk
Turkije
134
32
166
(238)
-
104
32
-
-
-
32
Overige
187
46
233
(162)
(1)
-
70
(2)
(1)
(1)
72
TOTAAL
3.637
78
3.715
(754)
(2.931)
104
134
(2.999)
(68)
(2.931)
3.133
waarvan contante waarde
van verplichtingen, volledig
of gedeeltelijk gefinancierd
door activa
waarvan contante waarde
van verplichtingen, niet
gefinancierd door activa
Contante waarde van
de verplichtingen
Marktwaarde van
fondsbeleggingen
Marktwaarde
van afzonderlijke
restitutierechten
(1)
Niet-verantwoorde activa
door restricties
Netto verplichting
waarvan activa opgenomen
in de balans voor pensioen-
plannen op basis van vaste
toezeggingen
waarvan netto activa van
pensioenregelingen op basis
van vaste toezeggingen
waarvan marktwaarde
van restitutierechten
waarvan verplichtingen
opgenomen in de balans
voor vaste prestatieplannen
1)
Restitutierechten zijn hoofdzakelijk afgezonderde financiƫle activa op de balans van verzekeringsfilialen en verbonden ondernemingen van BNP Paribas Fortis
– met name AG Insurance voor wat betreft het plan van het type vaste toezeggingen van BNP Paribas Fortis – ter dekking van hun engagementen ten opzichte
van andere Groepsentiteiten dewelke aan hen werden toevertrouwd om de voordelen na uitdiensttreding van bepaalde werknemerscategorieƫn in te dekken .
140
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Verandering in de contante waarde van de verplichtingen
In miljoenen euro’s
Boekjaar 2022
Boekjaar 2021
Contante waarde van verplichtingen aan het begin van de periode
3.715
3.807
Aan het dienstjaar toegerekende pensioenkosten
121
126
Interestkosten
35
18
Kosten voor verleden diensttijd
-
-
Effect van planinperkingen of -afwikkelingen
-
1
Actuariƫle (winsten)/verliezen bij wijziging van demografische veronderstellingen
1
(3)
Actuariƫle (winsten)/verliezen bij wijziging van financiƫle veronderstellingen
(719)
(73)
Actuariƫle (winsten)/verliezen door 'experience losses' van de verplichting
343
148
Werknemersbijdragen
10
10
Betaalde uitkeringen aan gerechtigden door de werkgever
(45)
(32)
Betaalde uitkeringen aan gerechtigden van fondsbeleggingen/restitutierechten
(256)
(219)
Effect van veranderingen in wisselkoersen
(60)
(84)
Effect van veranderingen in de consolidatiekring
27
20
Overige
-
(4)
Contante waarde van verplichtingen aan het einde van de periode
3.172
3.715
Verandering in de marktwaarde van de fondsbeleggingen en restitutierechten
Fondsbeleggingen
Restitutierechten
In miljoenen euro’s
Boekjaar 2022
Boekjaar 2021
Boekjaar 2022
Boekjaar 2021
Marktwaarde van de activa aan het begin
754
805
2.931
3.049
van de periode
Rendement op fondsbeleggingen
34
34
13
2
Effect van planinperkingen of -afwikkelingen
(9)
-
-
-
Actuariƫle winsten(verliezen) van de periode
(30)
41
(548)
(29)
Werknemersbijdragen
-
-
10
10
Werkgeversbijdragen
16
17
198
98
Uitkeringen
(25)
(20)
(231)
(199)
Effect van verandering in wisselkoersen
(86)
(134)
-
-
Effect van veranderingen in consolidatiekring
1
11
23
-
Overige
-
-
-
-
Marktwaarde van de activa aan het einde
655
754
2.396
2.931
van de periode
141
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Componenten van de kost van pensioenregelingen van het type vaste toezeggingen
In miljoenen euro’s
Boekjaar 2022
Boekjaar 2021
Administratiekosten
1
1
Toegerekende pensioenkosten
130
127
Aan het dienstjaar toegerekende pensioenkosten
121
126
Pensioenkosten van verstreken diensttijd
-
-
Impact van planinperkingen of -afwikkelingen
9
1
Netto financiƫle kosten
5
3
Interestkosten
35
18
Verwacht rendement op fondsbeleggingen
(35)
(35)
Verwacht rendement op restitutierechten
(13)
(2)
Rendement op beperking activa
18
22
Totaal uitgaven opgenomen in 'Personeelskosten van personeelsvoordelen'
136
131
Andere elementen die rechtstreeks in het eigen vermogen worden geboekt
In miljoenen euro’s
Boekjaar 2022
Boekjaar 2021
Andere elementen opgenomen in het eigen vermogen
(271)
(24)
Actuariƫle (verliezen)/winsten op fondsbeleggingen of restitutierechten
(578)
12
Actuariƫle (verliezen)/winsten van de demografische veronderstellingen op de contante
(1)
3
waarde van de verplichtingen
Actuariƫle (verliezen)/winsten van de financiƫle veronderstellingen op de contante
719
73
waarde van de verplichtingen
Actuariƫle (verliezen)/winsten door 'experience losses' op de contante waarde van
(343)
(148)
de verplichtingen
Variatie door de niet-verantwoorde activa door restricties
(68)
36
Belangrijkste actuariƫle veronderstellingen gebruikt om de verplichtingen te berekenen
Voor de Eurozone en het Verenigd Koninkrijk, verdisconteert BNP Paribas Fortis haar verplichtingen op basis van het rendement van
hoogwaardige bedrijfsobligaties met een vervaldag die overeenstemt met de duurtijd van de gewaardeerde verplichtingen.
De gebruikte intervallen van disconteringsvoeten zijn:
31 december 2022
31 december 2021
Stijgingspercentage Stijgingspercentage
van toekomstig van toekomstig
In % Disconteringsvoet loon Disconteringsvoet loon
Eurozone
1,90% - 3,80%
2,30% - 5,00%
0,00% - 1,10%
1,90% - 3,60%
Verenigd Koninkrijk
4,70%
3,30%
1,90%
3,50%
Turkije
11,00%
8,50%
20,00%
17,00%
(1)
(1)
(1)
inclusief inflatie
142
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Voor de eurozone euro zijn de geobserveerde gewogen gemiddelde
disconteringvoeten de volgende: 3,54% op 31 december 2022
tegen 0,45% op 31 december 2021.
De impact van veranderingen in de disconteringsvoet van 100
basispunten op de contante waarde van de verplichtingen met
betrekking tot vergoedingen na uitdiensttreding is als volgt:
Wijzigingen in de contante waarde
31 december 2022
31 december 2021
van de verplichtingen Disconteringsvoet Disconteringsvoet Disconteringsvoet Disconteringsvoet
In miljoenen euro’s -100bp +100bp -100bp +100bp
Eurozone
228
(196)
366
(298)
Verenigd Koninkrijk
24
(19)
49
(38)
Turkije
13
(10)
15
(12)
De inflatieassumpties die worden gebruikt om de verplichtingen
van BNP Paribas Fortis te berekenen, worden lokaal per monetaire
zone bepaald, met uitzondering van de eurozone waarvoor de
assumptie centraal wordt bepaald.
De gemiddelde inflatiepercentages gewogen volgens de waarde
van de verplichtingen zijn als volgt:
in de eurozone: 2,57% op 31 december 2022 tegenover 1,74%
op 31 december 2021;
in de sterlingzone: 3,10% op 31 december 2022 tegenover
2,90% op 31 december 2021;
in de Turkse lirezone: 7,48% op 31 december 2022 tegenover
16,03% op 31 december 2021.
Het effect van een stijging van de inflatie met 100 basispunten op
de waarde van de pensioenverplichting is als volgt:
Wijzigingen in de contante waarde
Boekjaar 2022
Boekjaar 2021
van de verplichtingen
In miljoenen euro’s
Inflatievoet +100pb
Inflatievoet +100pb
Eurozone
156
203
Verenigd Koninkrijk
11
23
Turkije
12
18
De effecten van wijzigingen in inflatie en discontovoet die hierboven zijn weergegeven zijn niet cumulatief.
Werkelijk rendement van de fondsbeleggingen en de restitutierechten over de periode
(1)
31 december 2022
31 december 2021
Waardebereik Waardebereik
(geeft het bestaan van verschillende (geeft het bestaan van verschillende
In % plannen in hetzelfde land weer) plannen in hetzelfde land weer)
Belgiƫ
(18,80%) - 6,30%
(5,65%) - 9,00%
Verenigd Koninkrijk
(33,90%) - 31,80%
6,60% - 7,50%
Turkije
40,80%
20,60%
(1)
Reeks waarden, die het bestaan van verscheidene regelingen binnen ƩƩn enkel land weerspiegelen
143
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Uitsplitsing van de fondsbeleggingen
31 december 2022
31 december 2021
In %
Belgiƫ
8%
49%
20%
1%
0%
22%
7%
55%
15%
1%
0%
22%
Verenigd Koninkrijk
8%
77%
10%
0%
3%
2%
9%
75%
12%
0%
2%
2%
Turkije
8%
56%
14%
2%
2%
18%
0%
0%
0%
3%
94%
3%
Overige
7%
29%
19%
5%
1%
39%
7%
31%
16%
2%
2%
42%
BNP Paribas Fortis
7%
51%
18%
2%
3%
19%
7%
52%
14%
1%
6%
20%
Aandelen
Overheids-
obligaties
Bedrijfs-
obligaties
Vastgoed
Deposito-
rekeningen
Overige
Aandelen
Overheids-
obligaties
Bedrijfs-
obligaties
Vastgoed
Deposito-
rekeningen
Overige
BNP Paribas Fortis heeft een beleid geĆÆmplementeerd op
vlak van het beheer van de activa die staan tegenover de
pensioenregelingen van het type vaste prestaties, met als
belangrijkste doelstellingen de beleggingsrisco’s te omkaderen
en te controleren.
Dit beleid beschrijft de beleggingsprincipes en in het bijzonder
de definitie van de dekkingswaarden, gebaseerd op financiƫle
doelstellingen en financieel risicobeheer, om de wijze te bepalen
waarop de dekkingswaarden moeten beheerd worden door middel
van mandaten inzake uitbesteding van het financieel beheer.
De beleggingsstrategie berust op een aansluitingstudie tussen
actief en passief (of ALM-studie) die om de drie jaar moet her-
maakt worden voor plannen waarvan de waarde van de activa
EUR 100 miljoen overschrijdt.
Gezondsheidszorgregelingen na uitdiensttreding
In Belgiƫ heeft BNP Paribas Fortis een gezondheidszorgregeling
voor zijn gepensioneerde werknemers. Deze regeling is gesloten
voor de nieuwkomers.
De contante waarde van de verbintenissen die voortvloeien
uit gezondheidszorgregelingen na uitdiensttreding bedroeg
EUR 62 miljoen op 31 december 2022, tegenover EUR 91 miljoen
op 31 december 2021, wat een vermindering betekent met
EUR 29 miljoen in de loop van 2022.
De lasten met betrekking tot de gezondheidszorgregelingen
na uitdiensttreding bedragen EUR 2 miljoen in 2022 tegenover
EUR 2 miljoen in 2021.
De andere elementen die betrekking hebben op de gezondheids-
zorgregelingen na uitdiensttreding en die rechtstreeks in het eigen
vermogen worden geboekt bedragen EUR (29) miljoen in 2022
tegenover EUR (6) miljoen in 2021 .
144
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
6.c Andere voordelen op lange termijn
BNP Paribas Fortis biedt aan haar werknemers verscheidene
langetermijnvoordelen aan, voornamelijk gratificaties wegens
langdurig dienstverband, de mogelijkheid om vakantieda-
gen op te sparen en bepaalde beschermingen in geval van
arbeidsongeschiktheid.
De overeenkomstige netto provisie bedraagt EUR 71 miljoen op
31 december 2022, (EUR 74 miljoen op 31 december 2021).
Daarnaast worden er als onderdeel van het beleid van BNP Paribas
Fortis inzake variabele bezoldiging jaarlijks regelingen voor uitge-
stelde bezoldigingen opgesteld voor bepaalde hoog presterende
medewerkers of krachtens speciale reglementaire bepalingen.
Deze regelingen voorzien in stortingen uitgesteld in de tijd die
afhankelijk zijn van de resultaten behaald door bepaalde afde-
lingen, kernactiviteiten en BNP Paribas Fortis.
In miljoenen euro’s
31 december 2022
31 december 2021
Netto voorzieningen voor andere voordelen op lange termijn
71
74
Activa opgenomen voor andere voordelen op lange termijn
-
-
Verplichtingen opgenomen in de balans voor andere voordelen op lange termijn
71
74
6.d Ontslagvergoedingen
BNP Paribas Fortis heeft een aantal vervroegde-vertrekregelingen
ingevoerd gebaseerd op de bereidwilligheid van werknemers die
aan bepaalde toegangscriteria voldoen. De kosten gekoppeld aan
de vrijwillige vertrekregelingen maken het voorwerp uit van pro-
visies voor actieve werknemers van zodra er voor het betreffende
plan een bilateraal akkoord is of een ontwerp ervan. Verder boekt
BNP Paribas Fortis de lasten verbonden aan de vertrekregelingen
in het kader van een herstructurering vanaf het ogenblik dat de
Bank een geformaliseerd en gedetailleerd plan heeft opgesteld,
waarvan de aankondiging gedaan werd aan de betrokken partijen.
In miljoenen euro’s
31 december 2022
31 december 2021
Provisies voor vrijwillig vertrek en vervroegde pensioneringsplannen
139
189
145
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
7 BIJKOMENDE INFORMATIE
7.a Voorwaardelijke verplichtingen: juridische geschillen en arbitrage
BNP Paribas Fortis (en haar geconsolideerde dochterondernemin-
gen) is als verweerster betrokken bij een aantal geschillen, claims
en rechtszaken in Belgiƫ en in een aantal buitenlandse jurisdicties.
Deze zijn een gevolg van haar normale bankbedrijf en houden
inter alia verband met haar activiteiten als kredietverstrekker,
werkgever, investeerder en belastingbetaler.
BNP Paribas Fortis neemt hiervoor voorzieningen op wanneer het
management, na overleg met haar juridisch adviseurs, het waar-
schijnlijk acht dat BNP Paribas Fortis een vergoeding zal dienen
te betalen en deze vergoeding redelijkerwijs geschat kan worden.
Hoewel het vaak onmogelijk is de uiteindelijke uitkomst van
alle lopende of dreigende juridische en door toezichthouders
ingestelde procedures te voorspellen of te bepalen, is het manage-
ment, na beraadslaging op basis van ingewonnen advies, van
mening dat bepaalde andere claims en juridische procedures
tegen BNP Paribas Fortis (en haar geconsolideerde dochteron-
dernemingen) waarmee het management van BNP Paribas Fortis
bekend is (en waarvoor, in overeenstemming met wat hierboven
uiteengezet werd, geen voorziening is gevormd) ongegrond zijn,
dat hiertegen met succes verweer kan worden gevoerd of dat
de uitkomst hiervan naar verwachting niet zal resulteren in
een significant verlies in de Geconsolideerde Jaarrekening van
BNP Paribas Fortis.
Evenals vele andere ondernemingen die actief zijn op het gebied
van bankdiensten, beleggen, beleggingsfondsen en effectenhandel,
heeft BNP Paribas Fortis (en haar geconsolideerde dochteron-
dernemingen) van toezichthouders, overheidsinstanties of
zelfregulerende instanties verzoeken om informatie gekregen,
of zal zij deze verzoeken mogelijks krijgen. BNP Paribas Fortis
antwoordt op dergelijke verzoeken en werkt samen met de betref-
fende toezichthouders en andere instanties om hun verzoeken te
beantwoorden.
Na de overname en fusie van ABN AMRO Bank (Luxembourg) S.A.
in het tweede semester van 2018, heeft de dochteronderneming
van BNP Paribas Fortis, BGL BNP Paribas S.A., de bewaringsacti-
viteiten van ABN AMRO Bank (Luxembourg) S.A. geĆÆntegreerd. In
de context van die activiteiten, heeft een fonds, voor dewelke ABN
AMRO (Luxembourg) S.A. optrad als bewaarnemer tussen 19 april
2012 en 31 maart 2015, een dagvaarding aan BGL BNP Paribas
betekend. Op dit ogenblik werd geen provisie genomen voor deze
zaak maar BGL BNP Paribas heeft wel besloten om haar belangen
te verdedigen door beroep te doen op de vrijwaringsgarantie die
werd overeengekomen bij de overname. Bovendien heeft BGL
BNP Paribas besloten om de betrokken activiteiten stop te zetten
en heeft zij bewaringscontracten en gelieerde bankrelaties beƫin-
digd. Per 31 december 2021 zijn er twee gerechtelijke procedures
opgestart tegen BGL BNP Paribas ingevolge die maatregelen.
7.b Bedrijfscombinaties en andere veranderingen in de consolidatiekring
Gerealiseerde activiteiten in 2022
bpost bank NV
Op 3 januari 2022 kocht BNP Paribas Fortis de resterende 50%
van de aandelen in bpost bank.
De Bank verwierf daarbij de exclusieve controle over de entiteit die
sinds het eerst kwartaal van 2022 volledig geconsolideerd wordt.
Door de overname steeg het balanstotaal van de Bank met
12 miljard euro, in het bijzonder 11 miljard euro aan financiƫle
activa tegen geamortiseerde kostprijs, en werd een badwill van
245 miljoen euro in de resultatenrekening erkend.
Terberg Leasing Group BV
Op 30 november 2022 kocht Arval Service Lease 100% van de
Terberg Leasing Group BV, een een full-service leasemaatschappij
dat haar diensten hoofdzakelijk aanbiedt in Nederland maar
slechts beperkt actief is in Belgiƫ.
BNP Paribas Fortis verwierf hierbij de exclusieve controle over
de entiteiten die sinds het eerste kwartaal van 2022 volledig
geconsolideerd worden.
Het balanstotaal van de Bank werd door de overname met
1 miljard euro verhoogd, in het bijzonder met materiƫle activa.
De overname resulteerde in een goodwill van 96 miljoen euro.
146
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Gerealiseerde activiteiten in 2021
Axepta BNPP Benelux SA/NV
Axepta BNP Paribas Benelux NV/SA, een volle dochtermaatschappij
van BNP Paribas Fortis, en Worldline hebben een overeenkomst
ondertekend waarbij Axepta BNP Paribas Benelux een deel van
de Belgische instore activiteiten van Ingenico en de Luxemburgse
activiteiten van Worldline heeft overgenomen. De overeenkomst
heeft meer bepaald betrekking op Worldline/Ingenico’s activiteiten
i.v.m. de verwerking van kaartbetalingen (merchant acquiring) en
op betaalterminals in Belgiƫ en Luxemburg
In een snel veranderende sector van betalingsdiensten, beant-
woordt de overname van deze activiteiten aan de doelstelling van
Axepta BNP Paribas Benelux om haar aanwezigheid in merchant
acquiring in BelgiĆ« en Luxemburg – twee van haar thuismarkten
– te vergroten en om de sector te vernieuwen door innovatieve,
performante en competitieve diensten aan te bieden aan publieke
en private bedrijven, handelaars en zelfstandige beroepen.
Deze transactie vond plaats op vierde kwartaal 2021 na goedkeu-
ring door de Europese Commissie en de Nationale Bank van Belgiƫ
en genereerde een goodwill van EUR 31 miljoen op de balans.
7.c Minderheidsbelangen
Wijzigingen in activa Wijzigingen in activa
en verplichtingen en verplichtingen
opgenomen in het opgenomen in het
eigen vermogen die eigen vermogen
niet kunnen worden die kunnen worden Minder-
Kapitaal en geherclassificeerd geherclassificeerd heids-
In miljoenen euro’s reserves als nettoresultaat als nettoresultaat belangen
Kapitaal en reserves per 1 januari 2021
6.024
45
(744)
5.325
Overige wijzigingen
23
23
Dividenden
(291)
(291)
Wijzigingen in activa en verplichtingen opgenomen
7
(227)
(220)
in het eigen vermogen
Nettoresultaat van het boekjaar 2021
468
468
Kapitaal en reserves per 31 december 2021
6.224
52
(971)
5.305
Impact IAS 29
(24)
99
75
Kapitaal en reserves per 1 januari 2022
6.200
52
(872)
5.380
Overige wijzigingen
(71)
(71)
Dividenden
(225)
(225)
Wijzigingen in activa en verplichtingen opgenomen
(5)
122
117
in het eigen vermogen
Nettoresultaat van het boekjaar 2022
464
464
Kapitaal en reserves per 31 december 2022
6.368
47
(750)
5.665
147
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Belangrijkste minderheidsbelangen
De materialiteit van de minderheidsbelangen wordt inge-
schat op basis van de analyse van het gewicht van de
dochterondernemingen in de balans (vóór eliminatie van de
onderlinge verrichtingen) en het resultaat van BNP Paribas Fortis
31 december 2022
Boekjaar 2022
Balanstotaal voor
intragroeps-
In miljoenen euro’s eliminatie
Bijdrage van de entiteiten die behoren tot
61.834
1.661
544
353
50%
355
260
204
de BGL BNP Paribas Groep
Andere minderheidsbelangen
109
321
21
TOTAAL
464
581
225
Nettobaten van het
bankbedrijf
Nettoresultaat
Nettoresultaat inclusief
waardeschommelingen van
activa en verplichtingen
opgenomen in het eigen
vermogen
Deelneming (%)
Nettoresultaat toekomend
aan minderheidsbelangen
Nettoresultaat inclusief
waardeschommelingen van
activa en verplichtingen
opgenomen in het
eigen vermogen – deel
minderheidsbelangen
Dividenden uitbetaald aan
minderheidsaandeelhouders
31 december 2021
Boekjaar 2021
Balanstotaal voor
intragroeps-
In miljoenen euro’s eliminatie
Bijdrage van de entiteiten die behoren tot
62.032
1.606
559
513
50%
369
346
284
de BGL BNP Paribas Groep
Andere minderheidsbelangen
99
(98)
7
TOTAAL
468
248
291
Nettobaten van het bankbedrijf
Nettoresultaat
Nettoresultaat inclusief
waardeschommelingen van
activa en verplichtingen
opgenomen in het eigen
vermogen
Deelneming (%)
Nettoresultaat toekomend
aan minderheidsbelangen
Nettoresultaat inclusief
waardeschommelingen van
activa en verplichtingen
opgenomen in het
eigen vermogen – deel
minderheidsbelangen
Dividenden uitbetaald aan
minderheidsaandeelhouders
Interne herstructureringen die leidden tot een wijziging in de
minderheidsbelangen in het eigen vermogen van dochterondernemingen
Er vonden geen significante interne herstructureringen plaats in 2022 en 2021.
Verplichtingen tot terugkoop van minderheidsbelangen
In verband met de acquisitie van bepaalde entiteiten heeft
BNP Paribas Fortis putopties toegekend aan minder-
heidsaandeelhouders.
De totale waarde van deze verplichtingen, geboekt als een ver-
mindering van het eigen vermogen, bedraagt EUR 135,0 miljoen
per 31 december 2022, vergeleken met een bedrag van
EUR 103,0 miljoen per 31 december 2021 .
148
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
7.d Significante beperkingen in dochterondernemingen, geassocieerde
ondernemingen en joints ventures
Significante beperkingen met betrekking tot de mogelijkheid om liquide middelen
naar BNP Paribas Fortis te transfereren
De mogelijkheid van entiteiten om dividenden uit te betalen of
leningen en voorschotten terug te betalen hangt onder meer af
van lokale regelgeving inzake kapitalisatie, statutaire reserves
en financiƫle. In 2022 was geen enkele entiteit van BNP Paribas
Fortis onderworpen aan significante beperkingen, andere dan
regelgevende vereisten.
Significante beperkingen met betrekking tot de mogelijkheid van BNP Paribas
Fortis om activa te gebruiken uit geconsolideerde gestructureerde entiteiten
Toegang tot de activa van geconsolideerde gestructureerde enti-
teiten waarin externe investeerders (andere dan entiteiten van de
BNP Paribas Groep) hebben geĆÆnvesteerd, is beperkt voor zover
de activa van deze entiteiten voorbehouden zijn aan de houders
van rechten van deelneming of effecten. Op 31 december 2022
en 2021 waren de betrokken activa.
Significante beperkingen met betrekking tot de mogelijkheid van
BNP Paribas Fortis om activa te gebruiken die als onderpand of via een
terugkoopovereenkomst gebruikt worden
De financiƫle instrumenten die door BNP Paribas Fortis als onder-
pand werden gegeven of in een terugkoopovereenkomst gebruikt
worden staan vermeld in toelichting 4.p en 5.d.
Significante beperkingen met betrekking tot liquiditeitsreserves
Significante beperkingen met betrekking tot liquiditeitsreserves
komen overeen met de deposito’s die verplicht worden aange-
houden bij de centrale banken, deze worden weergegeven in
het hoofdstuk ā€˜Risicobeheer en solvabiliteit - Liquiditeits- en
herfinancieringsrisico ’ .
149
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
7.e Gestructureerde entiteiten
BNP Paribas Fortis gaat ervan uit dat ze sponsor is van een
gestructureerde entiteit van zodra ze betrokken is geweest bij
de oprichting.
BNP Paribas Fortis is voornamelijk betrokken in verrichtingen met
gesponsorde gestructureerde entiteiten via de activiteiten van
effectisering van financiƫle activa ofwel als initiator of sponsor,
activiteiten van fondsenbeheer en van gespecialiseerde financie-
ringen van activa.
Daarnaast is BNP Paribas Fortis eveneens betrokken bij gestruc-
tureerde entiteiten die ze niet gesponsord heeft, namelijk onder
de vorm van beleggingen in fondsen of effectiseringsvehikels.
De zeggenschapscriteria voor gestructureerde entiteiten staan
vermeld in toelichting 1.c.2 ā€˜Consolidatiemethodes’.
Geconsolideerde gestructureerde entiteiten
De voornaamste categorie van geconsolideerde gestructureerde
entiteiten is:
Effectisering voor eigen rekening: de effectiseringsposities voor
eigen rekening afgesloten en aangehouden door BNP Paribas Fortis.
Niet-geconsolideerde gestructureerde entiteiten
BNP Paribas Fortis is betrokken bij niet-geconsolideerde gestructureerde entiteiten in het kader van haar activiteiten, om aan de
behoeften van haar klanten te voldoen.
Informatie betreffende belangen in gesponsorde gestructureerde entiteiten
De belangrijkste niet-geconsolideerde gesponsorde gestructu-
reerde entiteiten zijn:
Effectisering: BNP Paribas Fortis structureert effectiseringsvehi-
kels om aan haar klanten financieringsmogelijkheden van hun
activa aan te bieden, hetzij rechtstreeks, hetzij via geconsolideerde
ABCP conduits. Elk vehikel financiert de aankoop van activa van
de klanten (schuldvorderingen, obligaties, …) door voorname-
lijk obligaties uit te geven die gekoppeld zijn aan die activa en
waarvan de terugbetaling afhangt van de opbrengst van de activa.
Fondsen: BNP Paribas Fortis structureert en beheert fondsen
om beleggingsopportuniteiten aan te bieden aan haar klanten.
Specifieke of openbare fondsen worden voorgesteld aan instituti-
onele of individuele klanten en worden verspreid en commercieel
opgevolgd door BNP Paribas Fortis. De entiteiten van BNP Paribas
Fortis die zulke fondsen beheren kunnen beheers- en prestatie-
commissies ontvangen. Daarnaast kan BNP Paribas Fortis zelf
delen van het fonds aanhouden.
Financiering van activa: BNP Paribas Fortis financiert gestruc-
tureerde entiteiten die activa verwerven (schepen, export
finance;…) om te worden verhuurd. De huur die de gestructureerde
entiteit ontvangt dient als terugbetaling van de financiering die
gewaarborgd is door het actief aangehouden door de gestructu-
reerde entiteit.
Overige: BNP Paribas Fortis kan eveneens, voor rekening van
haar cliƫnteel, entiteiten structureren om te beleggen in activa
of schulden te herstructureren.
Een belang in een niet-geconsolideerde gestructureerde entiteit
is al dan niet een contractuele overeenkomst die BNP Paribas
Fortis blootstelt aan variabele opbrengsten verbonden aan het
rendement van de entiteit .
150
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
De activa en verplichtingen van BNP Paribas Fortis die verband houden met belangen in gesponsorde gestructureerde entiteiten
worden hierna vermeld:
Belangen op de balans van BNP Paribas Fortis 31 december 2022
In miljoenen euro’s
Effectisering
Fondsen
Overige
Totaal
ACTIVA
Financiƫle instrumenten tegen reƫle waarde met
-
-
-
-
waardeveranderingen in de resultatenrekening
Financiƫle afdekkingsderivaten
-
-
-
-
Financiƫle instrumenten tegen reƫle waarde met
-
-
-
-
waardeveranderingen in het eigen vermogen
Financiƫle activa tegen geamortiseerde kostprijs
-
-
8
8
Overige activa
-
-
-
-
TOTAAL ACTIVA
-
-
8
8
VERPLICHTINGEN
Financiƫle instrumenten tegen reƫle waarde met
13
-
-
13
waardeveranderingen in de resultatenrekening
Financiƫle afdekkingsderivaten
-
-
-
-
Financiƫle verplichtingen tegen geamortiseerde kostprijs
495
1
6
502
Overige verplichtingen
4
-
-
4
TOTAAL VERPLICHTINGEN
512
1
6
519
Gefinancierde risico's
-
-
8
8
Niet-gefinancierde risico's
-
-
39
39
Kredietverbintenissen
-
-
39
39
Garantieverbintenissen en derivaten
-
-
-
-
MAXIMALE BLOOTSTELLING AAN VERLIEZEN
-
-
47
47
GROOTTE VAN DE GESTRUCTUREERDE ENTITEITEN
188
94
552
834
(1)
151
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Belangen op de balans van BNP Paribas Fortis 31 december 2021
In miljoenen euro’s
Effectisering
Fondsen
Overige
Totaal
ACTIVA
Financiƫle instrumenten tegen reƫle waarde met
-
-
-
-
waardeveranderingen in de resultatenrekening
Financiƫle afdekkingsderivaten
-
-
-
-
Financiƫle instrumenten tegen reƫle waarde met
-
-
-
-
waardeveranderingen in het eigen vermogen
Financiƫle activa tegen geamortiseerde kostprijs
-
-
9
9
Overige activa
-
93
-
93
TOTAAL ACTIVA
-
93
9
102
VERPLICHTINGEN
Financiƫle instrumenten tegen reƫle waarde met
14
-
-
14
waardeveranderingen in de resultatenrekening
Financiƫle afdekkingsderivaten
-
-
-
-
Financiƫle verplichtingen tegen geamortiseerde kostprijs
631
3
22
656
Overige verplichtingen
5
-
-
5
TOTAAL VERPLICHTINGEN
650
3
22
675
Gefinancierde risico's
-
93
9
102
Niet-gefinancierde risico's
-
-
39
39
Kredietverbintenissen
-
-
39
39
Garantieverbintenissen en derivaten
-
-
-
-
MAXIMALE BLOOTSTELLING AAN VERLIEZEN
-
93
48
141
GROOTTE VAN DE GESTRUCTUREERDE ENTITEITEN
267
152
462
881
(1)
(1)
De grootte van de gesponsorde gestructureerde entiteiten is gelijk aan de totale activa van de gestructureerde entiteit voor effectiseringsvehikels, de
intrinsieke waarde voor de fondsen (met uitzondering van het beheer van mandaten) en de totale activa van de gestructureerde entiteit of het bedrag van de
BNP Paribas Fortis verbintenis voor activa financiering en andere structuren
De maximale blootstelling aan de verliezen van de door
BNP Paribas Fortis gesponsorde gestructureerde entiteiten stemt
overeen met het nominale bedrag van het thesaurieverlies. Het
bevat de boekwaarde van het actief, exclusief de waardeschomme-
lingen in de boekwaarde van financiƫle activa tegen reƫle waarde
waarvan de waardeveranderingen opgenomen worden in het
eigen vermogen, evenals het nominale bedrag van de verstrekte
kredietverbintenissen en waarborgen en het notioneel bedrag van
de verkochte CDS’en (credit default swaps).
Informatie betreffende belangen in niet-
gesponsorde gestructureerde entiteiten
De voornaamste belangen aangehouden door BNP Paribas Fortis
waarbij de Bank enkel belegger is in niet-gesponsorde gestruc-
tureerde entiteiten worden hierna beschreven:
participaties in fondsen die niet beheerd worden door
BNP Paribas Fortis: in het kader van haar handelsactiviteit
belegt BNP Paribas Fortis in gestructureerde entiteiten
zonder enige betrokkenheid in het beheer of de structurering
(beleggingen in gemeenschappelijke beleggingsfondsen,
beleggingsfondsen in effecten of alternatieve fondsen),
voornamelijk als economische dekking van gestructureerde
producten verkocht aan cliƫnten. BNP Paribas Fortis neemt
eveneens minderheidsbelangen om ondernemingen te bege-
leiden in het kader van haar kapitaalinvesteringsactivteit. In
december 2022 de Bank heeft geen investeringen gedaan en
in december 2021 waren ze zeer beperkt.
beleggingen in effectiseringsvehikels: de beleggingen in effec-
tiseringsvehikels bedroegen EUR 0,5 miljard op 31 december
2022 (EUR 0,6 miljard op 31 december 2021). Bovendien heeft
BNP Paribas Fortis ook posities op SPV’s dewelke gesponsord
werden door BNP Paribas Groep maar niet door BNP Paribas
Fortis, deze beleggingen waren immaterieel op 31 december
2022 en op 31 december 2021).
152
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
7.f Bezoldigingen en voordelen aan de bedrijfsleiders van BNP Paribas Fortis
1
Met uitzondering van de Voorzitter die het recht krijgt op het gebruik van een bedrijfswagen en een mobiele telefoon.
Aan het bezoldigingsbeleid voor de Raad van Bestuur en het
DirectiecomitƩ werden in de loop van 2022 geen belangrijke
aanpassingen gedaan.
Bezoldiging van de leden van de Raad van Bestuur
Bezoldigingsbeleid voor de leden van de Raad van Bestuur
De leden van de Raad van Bestuur ontvangen een bezoldiging
van de Raad van Bestuur gebaseerd op onderstaande principes,
zoals goedgekeurd door de Gewone Algemene Vergadering van
Aandeelhouders van 21 april 2022. Tijdens deze vergadering werd
een verhoging van de vergoeding van de Raad van Bestuur tot in
totaal maximum EUR 1,35 miljoen per jaar gevalideerd.
Sinds 1 januari 2018 worden de mandaten aangehouden door
personeelsleden van de Groep BNP Paribas in filialen van de
Groep BNP Paribas (in Frankrijk of in het buitenland), zonder
vergoeding uitgeoefend.
Dit heeft geen gevolgen voor de niet-uitvoerende onafhankelijke
bestuurders van BNP Paribas Fortis NV. De niet-uitvoerende
bestuurders, in dienst bij BNP Paribas SA, krijgen geen vergoeding
voor het mandaat dat zij bij BNP Paribas Fortis NV aanhouden.
De uitvoerende bestuurders van BNP Paribas Fortis NV hebben
evenmin recht op een vergoeding voor de mandaten die zij binnen
de BNP Paribas Groep aanhouden, behalve natuurlijk voor wat
hun uitvoerend mandaat bij BNP Paribas Fortis NV zelf betreft.
Voor de mandaten uitgeoefend bij BGL BNP Paribas SA bestaat
eveneens een uitzondering.
Jaarlijks vast salaris Voorzitter Raad van Bestuur EUR 50.000 (bruto)
Jaarlijks vast salaris Leden Raad van Bestuur EUR 25.000 (bruto)
Zitpenning Voorzitter vergaderingen Raad van Bestuur EUR 4.000 (bruto)
Zitpenning Leden Raad van Bestuur EUR 2.000 (bruto)
Zitpenning Voorzitter ComitƩs van de Raad van Bestuur EUR 4.400 (bruto)
Zitpenning Leden ComitƩs van de Raad van Bestuur EUR 2.200 (bruto)
De niet-uitvoerende leden van de Raad van Bestuur ontvangen
geen variabele betaling, pensioenplan of verzekeringen, noch
enig ander voordeel
1
.
153
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Bezoldiging van het jaar
Onderstaande tabel laat de bruto bezoldiging van de Raad zien
die in 2022 werd betaald aan de leden van de Raad van Bestuur.
Vaste
In euros
bezoldiging
Zitpenningen*
Totaal 2022
Herman DAEMS
Voorzitter
50.000
157.600
207.600
Michael ANSEEUW
Uitvoerend bestuurder
25.000
24.000
49.000
Didier BEAUVOIS
Uitvoerend bestuurder
25.000
22.000
47.000
Dirk BOOGMANS
Niet-uitvoerend bestuurder **
25.000
140.400
165.400
Antoinette d'ASPREMONT LYNDEN
Niet-uitvoerend, onafhankelijk bestuurder
25.000
138.200
163.200
Daniel de CLERCK
Uitvoerend bestuurder
25.000
26.000
51.000
Sophie DUTORDOIR
Niet-uitvoerend bestuurder ***
25.000
118.600
143.600
Wouter DE PLOEY
Niet-uitvoerend, onafhankelijk bestuurder
6.250
2.000
8.250
(vanaf 1 december 2022)
Maxime JADOT
Uitvoerend bestuurder
25.000
26.000
51.000
Anne LECLERCQ
Niet-uitvoerend, onafhankelijk bestuurder
18.750
66.600
85.350
(vanaf 21 april 2022)
Piet VAN AKEN
Uitvoerend bestuurder
25.000
26.000
51.000
Titia VAN WAEYENBERGE
Niet-uitvoerend, onafhankelijk bestuurder
25.000
98.600
123.600
StƩphane VERMEIRE
Uitvoerend bestuurder
25.000
24.000
49.000
Sandra WILIKENS
Uitvoerend bestuurder
18.750
16.000
34.750
(vanaf 21 april 2022)
343.750
886.000
1.229.750
* Deze kolom omvat het bedrag inclusief zitpenningen voor alle sub-comitƩs van de Raad van Bestuur
** Dirk Boogmans was tot 21 april 2022 onafhankelijk bestuurder
*** Sophie Dutordoir was tot 30 november 2022 onafhankelijk bestuurder
Bezoldiging van de leden van het DirectiecomitƩ
Bezoldigingsbeleid voor de leden van het DirectiecomitƩ
De leden van het DirectiecomitƩ zijn zelfstandig en ontvangen een
bezoldiging van de Raad van Bestuur op basis van dezelfde princi-
pes als niet-uitvoerende leden van de Raad van Bestuur. Daarnaast
worden zij vergoed voor hun functies in het DirectiecomitƩ via de
volgende componenten: (i) een vaste maandelijkse bezoldiging,
(ii) een variabele jaarlijkse bezoldiging op basis van het behalen
van duidelijke prestatiecriteria en risicobeheer gekoppeld aan
collectieve en individuele prestatiecriteria (zoals hierna vermeld),
(iii) een bedrijfsverzekeringsplan (pensioenplan, hospitalisatie-
verzekering, levensverzekering en invaliditeitsuitkeringen), (iv)
voordelen in natura (het gebruik van een bedrijfswagen, gsm,
tablet en internet) en (v) de mogelijkheid om betalingen in
incentive-aandelen op lange termijn te krijgen. De voorwaarden
zoals opgelegd door de Europese richtlijn betreffende Capital
Requirements IV (ā€˜CRD IV’) en de Belgische bankenwet maken dat
hun bezoldiging onderworpen is aan strikte voorwaarden.
De bezoldigingsstructuur en de niveaus van het bezoldigings-
beleid worden vastgelegd door de Raad van Bestuur op advies
van het RemuneratiecomitƩ, met verwijzing naar de gepaste
gebruikelijke vergoedingspraktijken van een DirectiecomitƩ en
de benchmarking op de markt, en met de ondersteuning van
gespecialiseerde consultancykantoren. Het beleid met betrekking
tot de bezoldigingen volgde hetzelfde proces en dezelfde prin-
cipes als vorig jaar. Hieraan worden in de komende jaren geen
veranderingen verwacht .
154
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Prestatiecriteria die worden gebruikt om variabele bezoldiging te bepalen
Het volledige proces hieronder wordt geauditeerd door het
departement Inspection GƩnƩrale, de interne auditeur van
BNP Paribas Fortis NV.
Individuele prestaties
Een zelfbeoordeling wordt voorbereid door elk lid van het
DirectiecomitƩ. Die beoordeling wordt nadien voorgelegd aan de
Chief Executive Officer, die in nauw overleg met de Voorzitter van
de Raad van Bestuur beslist over de score. Een globale beoordeling
gebeurt tevens door de Risk & Compliance departementen.
De individuele prestaties beogen het behalen van zowel persoon-
lijke als management doelstellingen, zoals bepaald door de Raad
van Bestuur.
Teamprestaties gebaseerd op Bancaire Key
Performance Indicators (KPI’s)
De collectieve prestaties zijn gebaseerd op Key Performance
Indicators (KPI’s) gecreĆ«erd om aan te tonen dat het DirectiecomitĆ©
optreedt als ƩƩn Team. Elk jaar stelt BNP Paribas Fortis een
strategisch plan op, waaruit indicatoren worden afgeleid die
het DirectiecomitƩ in staat stellen de collectieve prestaties van
BNP Paribas Fortis te meten en evalueren. De prestatiecriteria die
voor elke business worden gemeten zijn: financiƫle resultaten,
kostenbeheer, risicobeheer/compliance, ontwikkeling op lange
termijn en maatschappelijk verantwoord ondernemen, people
management. Op jaarbasis ontvangt het DirectiecomitƩ een score
voor haar globale collectieve prestaties.
De evaluatieperiode tijdens dewelke de prestaties worden gemeten
loopt van januari tot december van elk jaar. De methodes die
worden gebruikt om de prestaties te evalueren ten opzichte van de
doelstellingen zijn zowel kwalitatief (klantentevredenheid, degelijk
risicobeheer, resultaten van de globale werknemersenquĆŖte, Team
Motivation Barometer, people management, enz.) als kwantitatief
(netto-bedrijfsresultaat, bruto-inkomen, evolutie van de cost of
risk toename van marktaandeel, enz.).
Toekomstige prestaties toegepast op het uitgesteld
deel van de variabele bezoldiging
Het variabel deel van de bezoldiging is onderworpen aan uit-
stellingsprincipes, waarbij het uitgesteld deel afhankelijk is van
zowel de toekomstige prestaties van BNP Paribas Fortis als van
een degelijk risicobeheer.
Bezoldiging van het jaar
Onderstaande tabel laat de bruto bezoldiging zien die werd
uitbetaald of betaalbaar is aan de leden van het DirectiecomitƩ
voor het jaar 2022, met inbegrip van voordelen in natura en
bestuurdersvergoedingen.
2022
2021
Chief Executive Autres membres du Chief Executive Autres membres du
In euro’s Officer ComitĆ© de Direction Officer ComitĆ© de Direction
Bezoldiging
Vast
998.513
2.453.250
998.513
2.169.500
Contant deel van variabel
261.800
674.800
261.800
532.880
Uitgesteld deel van variabel
252.700
365.200
252.700
365.120
Meerjarige variabele vergoeding
140.000
357.000
140.000
335.700
Bestuurdersvergoeding
111.016
358.266
111.016
328.516
Voordelen van alle aard
3.314
21.866
3.565
23.978
Pensioen, levensverzekering en wezenpensioen
317.857
325.516
298.184
276.787
Totaal
2.085.200
4.555.898
2.065.778
4.032.481
(1)
(2)
(3)
(4)
(1)
Teneinde volledig in overeenstemming te zijn met de EU Richtlijn CRD IV die van toepassing is op kredietinstellingen, is de aangeduide meerjarige variabele
vergoeding het bedrag dat gerelateerd is aan de prestaties van het boekjaar en niet het bedrag toegewezen tijdens het boekjaar waarover gerapporteerd
wordt. Vanaf 2016, teneinde volledig compliant te zijn met de richtlijnen van de Europese Banken Autoriteiten (ā€˜EBA’) van 21 december 2016, wordt de
meerjarige variabele vergoeding openbaar gemaakt rekening houdende met de reƫle waarde op het moment dat de vergoeding werd toegekend
(2)
Ten einde volledig in overeenstemming te zijn met artikel 3:6 van het Wetboek van vennootschappen en verenigingen, werden de zitpenningen, ontvangen in
de controlled perimeter toegevoegd
(3)
De leden van het DirectiecomitƩ hebben elk een bedrijfswagen en een mobiele telefoon
(4)
Voor pensioenplannen met vaste bijdragen en voor pensioenplannen met vaste toezegging: som van bijdragen van BNP Paribas Fortis
155
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Informatie over de meerjarige variabele vergoeding
Contingent Sustainable and International Scheme (ā€˜CSIS’)
2016, 2017, 2018, 2019, 2020, 2021 en 2022
ā€˜CSIS’ werd ontworpen om Material Risk Takers, aangeduid als
sleutelfiguur binnen de BNP Paribas Groep, te belonen voor hun
prestaties, in lijn met de Europese regelgeving, voor zover dat
deze prestaties overeenkomen met de lange termijn belangen
van BNP Paribas Groep. Het CSIS heeft als doel het op ƩƩn lijn
brengen van de beloning en het voorzichtig risicobeheer. Zoals
opgelegd door CRD IV, voorziet het CSIS plan dat de toekenning
volledig geannuleerd kan worden zodat de kredietkwaliteit van
de BNP Paribas Groep gegarandeerd blijft.
Bijgevolg zullen de betalingen, zoals voorzien onder CSIS, gean-
nuleerd worden als de CET1-ratio van de BNP Paribas Groep, op
enig moment tijdens de looptijd van het plan, daalt onder 7%
of indien BNP Paribas Groep het onderwerp uitmaakt van een
procedure tot ontbinding.
Bijkomend, en teneinde de groeiambitie van de BNP Paribas Groep
te weerspiegelen rekening houdende met de ecologische, econo-
mische en sociale verantwoordelijkheden, heeft de BNP Paribas
Groep beslist dat:
de toekenning van:
85% van de CSIS afhankelijk wordt gemaakt van de ope-
rationele resultaten van de Groep BNP Paribas (ā€˜Group
Performance Indicator – GPI’);
15% van de CSIS afhankelijk wordt gemaakt van de
resultaten van Corporate Social Responsability ā€˜CSR’ doel-
stellingen, waarbij de BNP Paribas Groep het essentieel
acht dat op alle niveaus aanzienlijk gewerkt wordt aan de
promotie van de sociale, economische en milieubewuste
verantwoordelijkheid; en
alle betalingen in het plan te onderwerpen aan de voorwaarde
dat de inkomsten voor belastingen van BNP Paribas Groep
positief zijn.
De toekenning van CSIS gebeurt onder de vorm van een cash
bedrag uitgedrukt in de lokale munteenheid (ā€˜de nominale waarde
van het instrument’) met recht op een interest (ā€˜interestwaarde’).
Voor het plan 2016 startte de toekenningsperiode op 1 januari
2017 en eindigt op 1 januari 2022. De retentieperiode bedroeg
6 maanden tussen 1 januari 2022 en 30 juni 2022. Gezien de
Operationele prestaties van de Groep en de prestaties op het
gebied van Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen tussen
2016 en 2021, bedroeg het op 30 juni 2022 uitbetaalde bedrag
80,3% van het toegekende bedrag (notioneel instrumentbedrag).
Het maximumbedrag uit hoofde van de regeling wordt uitbetaald
als de Operationele prestaties van de Groep 50% behalen en er
aan de MVO-criteria wordt voldaan. De behaalde operationele
prestaties van de Groep waren gelijk aan 13,3%. De MVO-criteria
werd voldaan.
Voor het plan 2017 startte de toekenningsperiode op 1 januari
2018 en eindigt op 1 januari 2023. De retentieperiode bedraagt
6 maanden tussen 1 januari 2023 en 30 juni 2023. De begunstigde
heeft het recht om op de betalingsdatum een interestwaarde te
ontvangen, berekend op de periode van 1 januari 2023 tot 30 juni
2023. De jaarlijkse interestvoet bedraagt 1,25%.
Voor het plan 2018 startte de toekenningsperiode op 1 januari
2019 en eindigt op 1 januari 2024. De retentieperiode bedraagt
6 maanden tussen 1 januari 2024 en 30 juni 2024. De begunstigde
heeft het recht om op de betalingsdatum een interestwaarde te
ontvangen, berekend op de periode van 1 januari 2024 tot 30 juni
2024. De jaarlijkse interestvoet bedraagt 2,09%;
Voor het plan 2019 startte de toekenningsperiode op 1 januari
2020 en eindigt op 1 januari 2025. De retentieperiode bedraagt
6 maanden tussen 1 januari 2025 en 30 juni 2025. De begunstigde
heeft het recht om op de betalingsdatum een interestwaarde te
ontvangen, berekend op de periode van 1 januari 2025 tot 30 juni
2025. De jaarlijkse interestvoet bedraagt 1,1%;
Voor het plan 2020 startte de toekenningsperiode op 1 januari
2021 en eindigt op 1 januari 2026. De retentieperiode bedraagt
6 maanden tussen 1 januari 2026 en 30 juni 2026. De begunstigde
heeft het recht om op de betalingsdatum een interestwaarde te
ontvangen, berekend op de periode van 1 januari 2026 tot 30 juni
2026. De jaarlijkse interestvoet bedraagt 0,8%.
Voor het plan 2021 startte de toekenningsperiode op 1 januari
2022 en eindigt op 1 januari 2027. De retentieperiode bedraagt
6 maanden tussen 1 januari 2027 en 30 juni 2027. De begunstigde
heeft het recht om op de betalingsdatum een interestwaarde te
ontvangen, berekend op de periode van 1 januari 2027 tot 30 juni
2027. De jaarlijkse interestvoet bedraagt 1,28%.
Voor het plan 2022 start de toekenningsperiode op 1 januari
2023 en eindigt op 1 januari 2028. De retentieperiode bedraagt
6 maanden tussen 1 januari 2028 en 30 juni 2028. De begunstigde
heeft het recht om op de betalingsdatum een interestwaarde te
ontvangen, berekend op de periode van 1 januari 2028 tot 30 juni
2028. De jaarlijkse interestvoet bedraagt 2,9% .
156
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Growth Technology Sustainability scheme (GTS)
Het Growth, Technology, Sustainability (GTS) plan is bedoeld om
geselecteerde sleutelfiguren van de groep te engageren in het
strategisch plan 2025 van BNP Paribas. Dit plan werd uitzon-
derlijk toegekend in 2022 en is bedoeld om de begunstigden aan
boord te houden en te motiveren, en dit door hun belangen af
te stemmen op de doelstellingen van de Groep in termen van
gemiddelde jaarlijkse operationele prestaties tijdens de duur van
het strategisch plan GTS 2025.
Het plan zal worden uitbetaald op 30 juni 2026, onder voorbehoud
van de naleving van persoonlijke voorwaarden en van de volgende
prestatievoorwaarden:
De betaling zal gekoppeld zijn aan de gemiddelde jaarlijkse
evolutie van de Gross operating income (GOI), exclusief SRF
(bijdrage aan het Single Resolution Fund) van de BNP Paribas
Groep over de looptijd van het strategisch plan, d.w.z. tussen
2021 en 2025, met toepassing van een grid van 0% tot 100%
van het toegekende bedrag.
Het plan zal niet worden uitbetaald, en alle rechten erop
zullen vervallen, indien het resultaat vóór belastingen van
BNP Paribas Groep voor het boekjaar 2025 negatief is.
Informatie over verbrekingsvergoeding
Tijdens het jaar 2022 werden er geen verbrekingsvergoedingen
betaald aan de leden van het DirectiecomitƩ.
Relaties met managers op sleutelposities
Op 31 december 2022, bedroeg het totaal aan openstaande lenin-
gen en garanties, toegekend aan leden van de Raad van Bestuur
en hun naaste familieleden, EUR 4,1 miljoen. Deze leningen en
garanties vertegenwoordigen normale transacties, uitgevoerd aan
normale markt -en/of klantenvoorwaarden .
7.g Andere verbonden partijen
Overige verbonden partijen van BNP Paribas Fortis omvatten:
BNP Paribas en alle dochtermaatschappijen die controle
uitoefenen over BNP Paribas Fortis;
geconsolideerde vennootschappen van BNP Paribas Fortis
(inclusief entiteiten die geconsolideerd worden op basis van
de vermogensmutatiemethode);
en entiteiten die pensioenplannen beheren die aangeboden
worden aan de werknemers van BNP Paribas Fortis.
Alle verrichtingen tussen BNP Paribas Fortis en de verbonden
partijen worden marktconform uitgevoerd.
Relaties tussen geconsolideerde vennootschappen
Een lijst van geconsolideerde vennootschappen wordt verstrekt
in toelichting 7.j ā€˜Consolidatiekring’. Verrichtingen en uitstaande
saldi tussen volledig geconsolideerde entiteiten van BNP Paribas
Fortis worden geƫlimineerd.
De volgende tabellen tonen de uitgevoerde transacties met de
volgens vermogensmutatiemethode geconsolideerde entiteiten
en entiteiten van de BNP Paribas Groep .
157
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Uitstaande saldi van verrichtingen met verbonden partijen
31 December 2022
31 December 2021
Entiteiten van Entiteiten van
BNP Paribas Joint Geassocieerde BNP Paribas Joint Geassocieerde
In miljoenen euro’s Groep ventures deelnemingen Groep ventures deelnemingen
ACTIVA
Zichtrekeningen
4.890
-
49
2.366
-
44
Leningen
4.517
68
669
3.544
112
190
Effecten
51
-
140
100
-
97
Overige activa
316
-
62
210
-
121
Totaal activa
9.774
68
920
6.220
112
452
VERPLICHTINGEN
Zichtrekeningen
720
115
229
605
122
368
Andere deposito's
25.920
-
811
24.854
20
1.039
Schuldbewijzen
736
-
26
308
-
18
Totaal veplichtingen
27.376
115
1.066
25.767
142
1.425
KREDIETS- EN
GARANTIEVERBINTENISSEN
Verstrekte kredietverbintenissen
31
24
61
22
23
70
Verstrekte garantieverbintenissen
5.611
64
65
5.877
1.468
87
Totaal krediets- en
garantieverbintenissen
5.642
88
126
5.899
1.491
157
(1)
(1)
(1)
Inclusief gecontroleerde maar niet materiƫle ondernemingen die worden geconsolideerd via de vermogensmutatiemethode
BNP Paribas Fortis voert ook handelsverrichtingen zoals derivaten (swaps, opties en forwards,…) en financiĆ«le instrumenten (aandelen,
obligaties,…) uit met verbonden partijen.
Elementen uit de resultatenrekening met verbonden partijen
Boekjaar 2022
Boekjaar 2021
Entiteiten van Entiteiten van
BNP Paribas Joint Geassocieerde BNP Paribas Joint Geassocieerde
In miljoenen euro’s Groep ventures deelnemingen Groep ventures deelnemingen
Rentebaten
371
6
7
315
7
5
Rentelasten
(711)
-
(7)
(612)
(3)
(3)
Commissiebaten
163
-
599
140
3
604
Commissielasten
(135)
-
(17)
(101)
-
(14)
Verleende diensten
77
-
43
74
-
37
Verkregen diensten
(290)
-
(80)
(187)
-
(67)
Lease-opbrengsten
42
-
10
41
-
11
Totaal
(483)
6
555
(330)
7
573
(1)
(1)
(1)
Inclusief gecontroleerde maar niet materiƫle ondernemingen die worden geconsolideerd via de vermogensmutatiemethode
158
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
De entiteiten van BNP Paribas Fortis beheren bepaalde voordelen na
uitdiensttreding die aangeboden worden aan de werknemers
BNP Paribas Fortis financiert een aantal pensioensregelingen die
beheerd worden door AG Insurance, waarin BNP Paribas Fortis
een deelneming bezit van 25%.
7.h Financiƫle instrumenten per looptijd
De onderstaande tabel geeft een uitsplitsing van de balans per
contractuele looptijd voor contracten met een enkele vervaldag,
en volgens kasstromen voor activa met verschillende aflossings-
data. De bron van de gegevens in deze tabel is identiek aan die
voor het opstellen van de normatieve liquiditeitsrapporten (zoals
de ā€˜Liquidity Coverage Ratio’ of de ā€˜Net Stable Funding Ratio’).
Financiƫle verplichtingen worden voornamelijk geclassificeerd
onder de rubriek ā€˜op zicht’ gezien het belang van zichtdeposito’s
en spaardeposito’s, terwijl financiĆ«le activa meestal worden
vermeld onder de rubriek ā€˜meer dan een jaar’ als gevolg van de
lange looptijden van termijn- en hypothecaire leningen.
De looptijden van de ā€˜handelsportefeuille’ transacties die
gerapporteerd worden onder financiƫle activa en verplichtingen
gewaardeerd tegen reƫle waarde met verwerking van waarde-
veranderingen in de resultatenrekening worden beschouwd als
ā€˜onbepaald’ voor zover deze instrumenten bestemd zijn om te
worden verkocht of afgelost vóór hun contractuele vervaldata.
De looptijden van afdekkingsderivaten en de herwaarderingsre-
serve voor portefeuilles, afgedekt tegen renterisico worden ook
als ā€˜onbepaald’ beschouwd.
In miljoenen euro’s,
op 31 december 2022
Geldmiddelen en tegoeden bij centrale
-
39.009
-
-
-
-
-
39.009
banken
Financiƫle instrumenten tegen reƫle
waarde met waardeveranderingen in de
8.358
-
1.899
464
1.231
352
11
12.315
resultatenrekening
Financiƫle afdekkingsderivaten
6.499
-
-
-
-
-
-
6.499
Herwaarderingsreserve voor portefeuilles,
afgedekt tegen renterisico
(907)
-
-
-
-
-
-
(907)
Financiƫle activa tegen reƫle waarde
met waardeveranderingen in het eigen
133
-
186
133
137
1.887
3.401
5.877
vermogen
Financiƫle activa tegen geamortiseerde
-
7.606
11.382
16.015
31.568
85.193
84.082
235.846
kostprijs
Financiƫle activa per looptijd
14.083
46.615
13.467
16.612
32.936
87.432
87.494
298.639
Deposito’s van centrale banken
-
2.363
-
-
-
-
-
2.363
Financiƫle instrumenten tegen reƫle
waarde met waardeveranderingen in
de resultatenrekening
7.187
-
7.387
485
1.165
1.239
1.057
18.520
Financiƫle afdekkingsderivaten
9.692
-
-
-
-
-
-
9.692
Herwaarderingsreserve voor portefeuilles,
afgedekt tegen renterisico
(5.216)
-
-
-
-
-
-
(5.216)
Financiƫle verplichtingen tegen
-
184.710
18.763
14.014
29.419
12.433
2.479
261.818
geamortiseerde kostprijs
Financiƫle verplichtingen per looptijd*
11.663
187.073
26.150
14.499
30.584
13.672
3.536
287.177
Onbepaald
ā€˜Overnight’
en
onmiddellijk
opvraagbaar
Kleiner dan
1 maand
(excl.
ā€˜overnight’)
1 tot 3
maanden
3 maanden
tot 1 jaar
1 tot 5 jaar
Meer dan 5
jaar
TOTAAL
* De tabel bevat geen informatie met betrekking tot Arval, waarvoor de externe financiering EUR 15,7 miljard bedraagt, waarvan het grootste deel binnen 1 tot
5 jaar op vervaldag komt, en de resterende financiering binnen minder dan 1 jaa r .
159
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
In miljoenen euro’s,
op 31 december 2021
Geldmiddelen en tegoeden bij centrale
-
61.263
-
-
-
-
-
61.263
banken
Financiƫle instrumenten tegen reƫle
waarde met waardeveranderingen in
de resultatenrekening
7.610
1
3.162
425
1.807
618
11
13.634
Financiƫle afdekkingsderivaten
1.982
-
-
-
-
-
-
1.982
Herwaarderingsreserve voor portefeuilles,
afgedekt tegen renterisico
1.812
-
-
-
-
-
-
1.812
Financiƫle activa tegen reƫle waarde
met waardeveranderingen in het eigen
310
-
192
341
668
2.815
3.535
7.861
vermogen
Financiƫle activa tegen geamortiseerde
-
7.126
8.082
13.450
27.741
80.755
73.702
210.856
kostprijs
Financiƫle activa per looptijd
11.714
68.390
11.436
14.216
30.216
84.188
77.248
297.408
Deposito’s van centrale banken
-
426
-
-
-
-
-
426
Financiƫle instrumenten tegen reƫle
waarde met waardeveranderingen in
de resultatenrekening
4.526
-
11.824
489
2.451
1.458
1.625
22.373
Financiƫle afdekkingsderivaten
3.215
-
-
-
-
-
-
3.215
Herwaarderingsreserve voor portefeuilles,
afgedekt tegen renterisico
472
-
-
-
-
-
-
472
Financiƫle verplichtingen tegen
-
183.894
9.992
14.866
11.107
39.093
2.302
261.254
geamortiseerde kostprijs
Financiƫle verplichtingen per looptijd*
8.213
184.320
21.816
15.355
13.558
40.551
3.927
287.740
Onbepaald
Overnight’
en
onmiddellijk
opvraagbaar
Kleiner dan
1 maand
(excl.
ā€˜overnight’)
1 tot 3
maanden
3 maanden
tot 1 jaar
1 tot 5 jaar
Meer dan
5 jaar
TOTAAL
*
De tabel bevat geen informatie met betrekking tot Arval, waarvoor de externe financiering EUR 9,6 miljard bedraagt, waarvan het grootste deel binnen 1 tot
5 jaar op vervaldag komt, en de resterende financiering binnen minder dan 1 jaar .
7.i Reƫle waarde van financiƫle instrumenten tegen geamortiseerde kostprijs
De informatie verstrekt in deze toelichting dient met de grootste voorzichtigheid te worden geĆÆnterpreteerd om volgende redenen:
deze reƫle waarden zijn een schatting van de waarde van de
relevante instrumenten op 31 december 2022. Zij kunnen van
dag tot dag schommelen als gevolg van wijzigingen in diverse
parameters, zoals rentevoeten en de kredietwaardigheid van
de tegenpartij. Meer bepaald kunnen zij in belangrijke mate
verschillen van de werkelijk ontvangen of betaalde bedragen
op de vervaldag van het instrument. In de meeste gevallen
is het niet de bedoeling de reƫle waarde onmiddellijk te
realiseren en in de praktijk is dit mogelijk ook niet het geval.
Als gevolg daarvan vertegenwoordigt de reƫle waarde niet
de werkelijke waarde van het instrument voor BNP Paribas
Fortis in het perspectief van de continuĆÆteit van de activiteit;
de meeste van deze reƫle waarden zijn niet zinvol en worden
daarom niet in aanmerking genomen bij het beheer van de
commerciƫle bancaire activiteiten waarbij deze instrumenten
gebruikt worden;
de schatting van de reƫle waarde voor financiƫle instrumenten
gewaardeerd tegen historische kostprijs vereist veelal het
gebruik van modelleringstechnieken, hypotheses en veron-
derstellingen die van bank tot bank kunnen verschillen. Dit
betekent dat vergelijkingen van reƫle waarden van financiƫle
instrumenten gewaardeerd aan historische kostprijs gepubli-
ceerd door verschillende banken niet betekenisvol kunnen zijn ;
160
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
de reƫle waarden die in de tabel hieronder worden getoond
bevatten niet de reƫle waarden van financiƫle leaseovereen-
komsten, niet-financiƫle instrumenten zoals materiƫle vaste
activa, goodwill en overige immateriƫle activa zoals de waarde
toegekend aan portefeuilles met onmiddellijk opvraagbare
deposito’s of klantenrelaties. Bijgevolg dienen deze reĆ«le
waarden niet beschouwd te worden als de actuele bijdrage
van de betrokken instrumenten tot de globale waardering
van BNP Paribas Fortis.
31 december 2022 Geschatte reƫle waarde
In miljoenen euro’s
Niveau 1
Niveau 2
Niveau 3
Totaal
Boekwaarde
FINANCIƋLE ACTIVA
Leningen aan en vorderingen op kredietinstellingen
-
14.835
184.127
198.962
207.301
en klanten
Schuldbewijzen tegen geamortiseerde kostprijs
11.878
637
1
12.516
13.151
(toelichting 4.e)
FINANCIƋLE VERPLICHTINGEN
Deposito's van kredietinstellingen en klanten
-
259.194
-
259.194
258.987
Schuldbewijzen (toelichting 4.h)
-
16.170
-
16.170
16.252
Achtergestelde schulden (toelichting 4.h)
-
2.284
-
2.284
2.283
(1)
31 december 2021 Geschatte reƫle waarde
In miljoenen euro’s
Niveau 1
Niveau 2
Niveau 3
Totaal
Boekwaarde
FINANCIƋLE ACTIVA
Leningen aan en vorderingen op kredietinstellingen en
-
14.961
169.931
184.892
181.541
klanten
Schuldbewijzen tegen geamortiseerde kostprijs
10.733
866
175
11.774
11.712
(toelichting 4.e)
FINANCIƋLE VERPLICHTINGEN
Deposito's van kredietinstellingen en klanten
-
255.854
-
255.854
255.647
Schuldbewijzen (toelichting 4.h)
-
12.746
-
12.746
12.878
Achtergestelde schulden (toelichting 4.h)
-
2.298
-
2.298
2.296
(1)
(1)
Financiƫle leasing uitgesloten
BNP Paribas Fortis zorgt ervoor dat met de gebruikte waar-
deringstechnieken en veronderstellingen de reƫle waarde van
financiƫle activa en verplichtingen gewaardeerd tegen geamor-
tiseerde kostprijs op een consistente manier wordt gemeten
binnen de Bank. Reƫle waarde is gebaseerd op in een actieve
markt genoteerde prijzen voor zover deze beschikbaar zijn. In
alle andere gevallen wordt de reƫle waarde bepaald op basis
van waarderingstechnieken zoals het verdisconteren van toe-
komstige geschatte kasstromen voor leningen, verplichtingen
en schuldbewijzen tegen geamortiseerde kostprijs of op basis
van specifieke waarderingsmodellen voor overige financiƫle
instrumenten zoals beschreven in toelichting 1. ’Samenvatting
van de belangrijkste grondslagen voor financiƫle verslaggeving
toegepast door BNP Paribas Fortis’. De beschrijving van de niveaus
in de reƫle-waardehiƫrarchie is ook opgenomen in de grondsla-
gen voor financiƫle verslaggeving (toelichting 1.f.9). Ingeval van
leningen, verplichtingen en schuldbewijzen tegen geamortiseerde
kostprijs met een initiƫle looptijd van minder dan ƩƩn jaar (met
inbegrip van onmiddellijk opeisbare deposito’s) of voor de meeste
gereglementeerde spaarproducten, komt de reƫle waarde overeen
met de boekwaarde. Deze instrumenten worden geclassificeerd
in Niveau 2 met uitzondering van leningen aan klanten die in
Niveau 3 geclassificeerd zijn.
161
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Nieuw in de consolidatiekring (E) Wijziging in stem- of eigendomsrechten (V) Diversen
E1
Overschrijding drempels
V1
Bijkomende acquisitie
D1
Wijziging in consolidatiemethode niet
E2
Toevoeging
V2
Gedeeltelijke verkoop
gerelateerd aan schommelingen in
E3
Aankoop, verwerving van controle of
V3
Verwatering
de stem- of eigendomsrechten
verwerving van invloed van betekenis
V4
Stijging in %
D2
bpost bank werd tot 31 december
Uit de consolidatiekring (S) 2021 geconsolideerd op basis van de
vermogensmutatiemethode in BNP Paribas
S1
Stopzetting van de activiteit
Fortis. Als gevolg van de aanvullende
(waaronder ontbinding, liquidatie) aankoop door BNP Paribas Fortis, wordt
S2
Verwijdering, verlies van controle of
bpost bank volledig geconsolideerd.
verlies van invloed van betekenis Prudentiƫle consolidatiekring
S3
Entiteiten uit de consolidatiekring
omdat < drempels
1
Entiteiten onder gemeenschappelijke controle die proportioneel
S4
Fusie, algemene overdracht
geconsolideerd worden om prudentiƫle redenen.
van activa en passiva
2
Entiteiten geconsolideerd volgens de vermogensmutatiemethode
in het prudentieel toepassingsgebied
VC
Volledige consolidatie
VM
Vermogensmutatiemethode
FV
Geassocieerde deelneming gewaardeerd aan reƫle waarde met
waardeveranderingen in de resultatenrekening
(s) Gestructureerde entiteiten
7.j Consolidatiekring
31 december 2022
31 december 2021
Eigen- Eigen-
Stem- doms-Stem- doms-
rechten belangrechten belang
Benaming
Land
Methode
(%) (%)
Ref.
Methode
(%)
(%)
Ref.
Consoliderende onderneming
BNP Paribas Fortis
Belgiƫ
Belgiƫ
AG Insurance
Belgiƫ
VM
25,0%
25,0%
VM
25,0%
25,0%
Alpha CrƩdit SA
Belgiƫ
VC
100,0%
99,9%
VC
100,0%
99,9%
Arval Belgium NV SA
Belgiƫ
VC
2
100,0%
99,9%
VC
2
100,0%
99,9%
Axepta BNPP Benelux
Belgiƫ
VC
100,0%
99,9%
VC
100,0%
99,9%
Bancontact Payconiq Company
Belgiƫ
VM
22,5%
22,5%
VM
22,5%
22,5%
Banking Funding Company SA
Belgiƫ
S1
VM
33,5%
33,5%
Batopin
Belgiƫ
VM
25,0%
25,0%
VM
25,0%
25,0%
E1
Belgian Mobile ID
Belgiƫ
VM
12,2%
12,2%
VM
12,2%
12,2%
V 3
BNP Paribas 3 Step IT (Belgium Branch)
Belgiƫ
VC
100,0%
12,8%
VC
100,0%
12,8%
BNP Paribas Fortis Factor NV SA
Belgiƫ
VC
100,0%
99,9%
VC
100,0%
99,9%
BNP Paribas Fortis Private Equity Belgium NV
Belgiƫ
VC
100,0%
99,9%
VC
100,0%
99,9%
BNP Paribas Fortis Private Equity
Belgiƫ
VC
100,0%
99,9%
VC
100,0%
99,9%
Expansion
BNP Paribas Fortis Private Equity
Belgiƫ
VC
100,0%
99,9%
VC
100,0%
99,9%
Management
BNP Paribas Lease Group Belgium
Belgiƫ
VC
100,0%
25,0%
VC
100,0%
25,0%
BNPP Fortis Film Finance
Belgiƫ
VC
99,9%
99,9%
VC
99,9%
99,9%
V4
bpost bank
Belgiƫ
VC
100,0%
100,0%
V1
VM
1
50,0%
50,0%
D2
CNH Industrial Capital Europe Belgium
Belgiƫ
VC
100,0%
12,5%
VC
100,0%
12,5%
Branch
Credissimo
Belgiƫ
VC
100,0%
99,9%
VC
100,0%
99,9%
Credissimo Hainaut SA
Belgiƫ
VC
99,7%
99,7%
VC
99,7%
99,7%
CrƩdit pour Habitations Sociales
Belgiƫ
VC
81,7%
81,7%
VC
81,7%
81,7%
162
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Nieuw in de consolidatiekring (E) Wijziging in stem- of eigendomsrechten (V) Diversen
E1
Overschrijding drempels
V1
Bijkomende acquisitie
D1
Wijziging in consolidatiemethode niet
E2
Toevoeging
V2
Gedeeltelijke verkoop
gerelateerd aan schommelingen in
E3
Aankoop, verwerving van controle of
V3
Verwatering
de stem- of eigendomsrechten
verwerving van invloed van betekenis
V4
Stijging in %
D2
bpost bank werd tot 31 december
Uit de consolidatiekring (S) 2021 geconsolideerd op basis van de
vermogensmutatiemethode in BNP Paribas
S1
Stopzetting van de activiteit
Fortis. Als gevolg van de aanvullende
(waaronder ontbinding, liquidatie) aankoop door BNP Paribas Fortis, wordt
S2
Verwijdering, verlies van controle of
bpost bank volledig geconsolideerd.
verlies van invloed van betekenis Prudentiƫle consolidatiekring
S3
Entiteiten uit de consolidatiekring
omdat < drempels
1
Entiteiten onder gemeenschappelijke controle die proportioneel
S4
Fusie, algemene overdracht
geconsolideerd worden om prudentiƫle redenen.
van activa en passiva
2
Entiteiten geconsolideerd volgens de vermogensmutatiemethode
in het prudentieel toepassingsgebied
VC
Volledige consolidatie
VM
Vermogensmutatiemethode
FV
Geassocieerde deelneming gewaardeerd aan reƫle waarde met
waardeveranderingen in de resultatenrekening
(s) Gestructureerde entiteiten
31 december 2022
31 december 2021
Eigen- Eigen-
Stem- doms-Stem- doms-
rechten belangrechten belang
Benaming
Land
Methode
(%) (%)
Ref.
Methode
(%)
(%)
Ref
Demetris NV
Belgiƫ
VC
99,9%
99,9%
E1
Eos Aremas Belgium S.A./N.V.
Belgiƫ
VM
49,9%
49,9%
VM
49,9%
49,9%
Es-Finance
Belgiƫ
VC
100,0%
99,9%
VC
100,0%
99,9%
Fortis Lease Belgium
Belgiƫ
VC
100,0%
25,0%
VC
100,0%
25,0%
FScholen
Belgiƫ
VM
1
50,0%
50,0%
VM
1
50,0%
50,0%
ImmobiliĆØre SauveniĆØre S.A.
Belgiƫ
VC
100,0%
99,9%
VC
100,0%
99,9%
Private Equity Investments (a)
BE/FR/LU
FV
FV
Isabel SA NV
Belgiƫ
VM
25,3%
25,3%
VM
25,3%
25,3%
Locadif
Belgiƫ
VC
2
100,0%
99,9%
VC
2
100,0%
99,9%
Microstart
Belgiƫ
VC
42,3%
76,8%
VC
42,3%
76,8%
V3
Sowo Invest SA NV
Belgiƫ
VC
87,5%
87,5%
VC
87,5%
87,5%
Terberg Leasing Justlease Belgium BV
Belgiƫ
VC
2
99,9%
100,0%
E3
Belgiƫ - Special Purpose Entities
Bass Master Issuer NV
Belgiƫ
VC
VC
EsmƩe Master Issuer
Belgiƫ
VC
VC
FL Zeebrugge
Belgiƫ
VC
VC
Belgiƫ - Gestructureerde entiteiten
Epimede
Belgiƫ
VM
VM
Luxemburg
Arval Luxembourg SA
Luxemburg
VC
2
100,0%
99,9%
VC
2
100,0%
99,9%
BGL BNP Paribas
Luxemburg
VC
50,0%
50,0%
VC
50,0%
50,0%
BNP Paribas Fortis Funding S.A.
Luxemburg
VC
100,0%
99,9%
VC
100,0%
99,9%
BNP Paribas Lease Group Luxembourg S.A.
Luxemburg
VC
100,0%
50,0%
VC
100,0%
50,0%
BNP Paribas Leasing Solutions
Luxemburg
VC
50,0%
25,0%
VC
50,0%
25,0%
Cardif Lux Vie
Luxemburg
VM
33,3%
16,7%
VM
33,3%
16,7%
Cofhylux S.A.
Luxemburg
VC
100,0%
50,0%
VC
100,0%
50,0%
Luxhub SA
Luxemburg
VM
28,0%
14,0%
VM
28,0%
14,0%
Visalux
Luxemburg
VM
25,3%
12,6%
VM
25,3%
12,6%
V3
163
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Nieuw in de consolidatiekring (E) Wijziging in stem- of eigendomsrechten (V) Diversen
E1
Overschrijding drempels
V1
Bijkomende acquisitie
D1
Wijziging in consolidatiemethode niet
E2
Toevoeging
V2
Gedeeltelijke verkoop
gerelateerd aan schommelingen in
E3
Aankoop, verwerving van controle of
V3
Verwatering
de stem- of eigendomsrechten
verwerving van invloed van betekenis
V4
Stijging in %
D2
bpost bank werd tot 31 december
Uit de consolidatiekring (S) 2021 geconsolideerd op basis van de
vermogensmutatiemethode in BNP Paribas
S1
Stopzetting van de activiteit
Fortis. Als gevolg van de aanvullende
(waaronder ontbinding, liquidatie) aankoop door BNP Paribas Fortis, wordt
S2
Verwijdering, verlies van controle of
bpost bank volledig geconsolideerd.
verlies van invloed van betekenis Prudentiƫle consolidatiekring
S3
Entiteiten uit de consolidatiekring
omdat < drempels
1
Entiteiten onder gemeenschappelijke controle die proportioneel
S4
Fusie, algemene overdracht
geconsolideerd worden om prudentiƫle redenen.
van activa en passiva
2
Entiteiten geconsolideerd volgens de vermogensmutatiemethode
in het prudentieel toepassingsgebied
VC
Volledige consolidatie
VM
Vermogensmutatiemethode
FV
Geassocieerde deelneming gewaardeerd aan reƫle waarde met
waardeveranderingen in de resultatenrekening
(s) Gestructureerde entiteiten
31 december 2022
31 december 2021
Eigen- Eigen-
Stem- doms-Stem- doms-
rechten belangrechten belang
Benaming
Land
Methode
(%) (%)
Ref.
Methode
(%)
(%)
Ref.
Rest van de wereld
Aprolis Finance
Frankrijk
VC
51,0%
12,8%
VC
51.0%
12,8%
Artegy
Frankrijk
VC
100,0%
25,0%
VC
100,0%
25,0%
Artel
Frankrijk
VC
2
100,0%
99,9%
VC
2
100,0%
99,9%
Arval AB
Zweden
VC
2
100,0%
99,9%
VC
2
100,0%
99,9%
Arval AS
Denemarken
VC
2
100,0%
99,9%
VC
2
100,0%
99,9%
Arval AS Norway
Noorwegen
VC
2
100,0%
99,9%
VC
2
100,0%
99,9%
Arval Austria GmbH
Oostenrijk
VC
2
100,0%
99,9%
VC
2
100,0%
99,9%
Arval Benelux BV Nederland
S4
VC
2
100,0%
99,9%
Arval Brasil LTDA
Braziliƫ
VC
2
100,0%
99,9%
VC
2
100,0%
99,9%
Arval BV Nederland
VC
2
100,0%
99,9%
VC
2
100,0%
99,9%
Arval CZ SRO Tsjechische
VC
2
100,0%
99,9%
VC
2
100,0%
99,9%
Republiek
Arval Deutschland GmbH
Duitsland
VC
2
100,0%
99,9%
VC
2
100,0%
99,9%
Arval Fleet Services
Frankrijk
VC
2
100,0%
99,9%
VC
2
100,0%
99,9%
Arval Fuhrparkmanagement GmbH
Oostenrijk
VC
VC
S4
Arval Hellas Car Rental SA
Griekenland
VC
2
100,0%
99,9%
VC
2
100,0%
99,9%
Arval India Private Ltd
Indiƫ
S3
Arval LLC
Rusland
VC
2
100,0%
99,9%
VC
2
100,0%
99,9%
Arval Magyarorszag KFT
Hongarije
VC
2
100,0%
99,9%
VC
2
100,0%
99,9%
Arval Maroc SA
Marokko
VC
2
66,7%
66,7%
VC
2
66,7%
66,7%
Arval Oy
Finland
VC
2
100,0%
99,9%
VC
2
100,0%
99,9%
Arval Relsa SPA
Chili
VM
50,0%
50,0%
VM
50,0%
50,0%
Arval Schweiz AG
Zwitserland
VC
2
100,0%
99,9%
VC
2
100,0%
99,9%
Arval Service Lease
Frankrijk
VC
2
100,0%
99,9%
VC
2
100,0%
99,9%
Arval Service Lease Aluger Operational
Portugal
VC
2
100,0%
99,9%
VC
2
100,0%
99,9%
Automoveis SA
Arval Service Lease Italia SPA
Italiƫ
VC
2
100,0%
99,9%
VC
2
100,0%
99,9%
Arval Service Lease Polska SP ZOO
Polen
VC
2
100,0%
99,9%
VC
2
100,0%
99,9%
Arval Service Lease Romania SRL
Roemeniƫ
VC
2
100,0%
99,9%
VC
2
100,0%
99,9%
Arval Service Lease SA
Spanje
VC
2
100,0%
99,9%
VC
2
100,0%
99,9%
Arval Slovakia SRO
Slowakije
VC
2
100,0%
99,9%
VC
2
100,0%
99,9%
Arval Trading
Frankrijk
VC
2
100,0%
99,9%
VC
2
100,0%
99,9%
Arval UK Group Ltd Verenigd
VC
2
100,0%
99,9%
VC
2
100,0%
99,9%
Koninkrijk
164
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Nieuw in de consolidatiekring (E) Wijziging in stem- of eigendomsrechten (V) Diversen
E1
Overschrijding drempels
V1
Bijkomende acquisitie
D1
Wijziging in consolidatiemethode niet
E2
Toevoeging
V2
Gedeeltelijke verkoop
gerelateerd aan schommelingen in
E3
Aankoop, verwerving van controle of
V3
Verwatering
de stem- of eigendomsrechten
verwerving van invloed van betekenis
V4
Stijging in %
D2
bpost bank werd tot 31 december
Uit de consolidatiekring (S) 2021 geconsolideerd op basis van de
vermogensmutatiemethode in BNP Parib as
S1
Stopzetting van de activiteit
Fortis. Als gevolg van de aanvullende
(waaronder ontbinding, liquidatie) aankoop door BNP Paribas Fortis, wordt
S2
Verwijdering, verlies van controle of
bpost bank volledig geconsolideerd.
verlies van invloed van betekenis Prudentiƫle consolidatiekring
S3
Entiteiten uit de consolidatiekring
omdat < drempels
1
Entiteiten onder gemeenschappelijke controle die proportioneel
S4
Fusie, algemene overdracht
geconsolideerd worden om prudentiƫle redenen.
van activa en passiva
2
Entiteiten geconsolideerd volgens de vermogensmutatiemethode
in het prudentieel toepassingsgebied
VC
Volledige consolidatie
VM
Vermogensmutatiemethode
FV
Geassocieerde deelneming gewaardeerd aan reƫle waarde met
waardeveranderingen in de resultatenrekening
(s) Gestructureerde entiteiten
31 december 2022
31 december 2021
Eigen- Eigen-
Stem- doms-Stem- doms-
rechten belangrechten belang
Benaming
Land
Methode
(%) (%)
Ref.
Methode
(%)
(%)
Ref.
Arval UK Leasing Services Ltd Verenigd
VC
2
100,0%
99,9%
VC
2
100,0%
99,9%
Koninkrijk
Arval UK Ltd Verenigd
VC
2
100,0%
99,9%
VC
2
100,0%
99,9%
Koninkrijk
Bantas Nakit AS
Turkije
VM
1
33,3%
16,7%
VM
1
33,3%
16,7%
BGL BNP Paribas S.A. (Germany Branch)
Duitsland
VC
100,0%
50,0%
VC
100,0%
50,0%
BNL Leasing SPA
Italiƫ
VM
26,2%
6,5%
VM
26,2%
6,5%
BNP Paribas 3 STEP IT
Frankrijk
VC
51,0%
12,8%
VC
51,0%
12,8%
BNP Paribas 3 Step IT (Germany Branch)
Duitsland
VC
100,0%
12,8%
VC
100,0%
12,8%
BNP Paribas 3 Step IT (Italy Branch)
Italiƫ
VC
100,0%
12,8%
VC
100,0%
12,8%
BNP Paribas 3 Step IT (Netherlands Nederland
VC
100,0%
12,8%
VC
100,0%
12,8%
Branch)
BNP Paribas3 Step It (United Kingdom Verenigd
VC
100,0%
12,8%
VC
100,0%
12,8%
Branch)Koninkrijk
BNP Paribas Commercial Finance Limited Verenigd
VC
100,0%
99,9%
VC
100,0%
99,9%
Koninkrijk
BNP Paribas Factor AS
Denemarken
VC
100,0%
99,9%
VC
100,0%
99,9%
BNP Paribas Factor Gmbh
Duitsland
VC
100,0%
99,9%
VC
100,0%
99,9%
BNP Paribas Finansal Kiralama A.S.
Turkije
VC
100,0%
26,1%
VC
100,0%
26,1%
BNP Paribas Fortis (Spain branch)
Spanje
VC
100,0%
100,0%
VC
100,0%
100,0%
BNP Paribas Fortis (U.S.A branch) Verenigde
VC
100,0%
100,0%
VC
100,0%
100,0%
Staten
BNP Paribas Fortis Yatirimlar Holding AS
Turkije
VC
100,0%
100,0%
VC
100,0%
100,0%
BNP Paribas Lease Group
Frankrijk
VC
100,0%
25,0%
VC
100,0%
25,0%
BNP Paribas Leasing Solutions IFN S.A.
Roemeniƫ
VC
99,9%
24,9%
VC
99,9%
24,9%
BNP Paribas Lease Group Leasing
Italiƫ
VM
26,2%
6,5%
VM
26,2%
6,5%
Solutions S.P.A.
BNP Paribas Lease Group Milan Branch
Italiƫ
VC
100,0%
25,0%
VC
100,0%
25,0%
BNP Paribas Lease Group PLC Verenigd
VC
100,0%
25,0%
VC
100,0%
25,0%
Koninkrijk
BNP Paribas Lease Group Rentals Limited Verenigd S1
Koninkrijk
BNP Paribas Lease Group (Germany
Duitsland
VC
100,0%
25,0%
VC
100,0%
25,0%
Branch)
BNP Paribas Lease Group Sa (Portugal
Portugal
VC
100,0%
25,0%
VC
100,0%
25,0%
Branch)
BNP Paribas Lease Group Sa ( Spain
Spanje
VC
100,0%
25,0%
VC
100,0%
25,0%
Branch)
BNP Paribas Lease Group Sp. Z.O.O
Polen
VC
100,0%
25,0%
VC
100,0%
25,0%
165
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Nieuw in de consolidatiekring (E) Wijziging in stem- of eigendomsrechten (V) Diversen
E1
Overschrijding drempels
V1
Bijkomende acquisitie
D1
Wijziging in consolidatiemethode niet
E2
Toevoeging
V2
Gedeeltelijke verkoop
gerelateerd aan schommelingen in
E3
Aankoop, verwerving van controle of
V3
Verwatering
de stem- of eigendomsrechten
verwerving van invloed van betekenis
V4
Stijging in %
D2
bpost bank werd tot 31 december
Uit de consolidatiekring (S) 2021 geconsolideerd op basis van de
vermogensmutatiemethode in BNP Paribas
S1
Stopzetting van de activiteit
Fortis. Als gevolg van de aanvullende
(waaronder ontbinding, liquidatie) aankoop door BNP Paribas Fortis, wordt
S2
Verwijdering, verlies van controle of
bpost bank volledig geconsolideerd.
verlies van invloed van betekenis Prudentiƫle consolidatiekring
S3
Entiteiten uit de consolidatiekring
omdat < drempels
1
Entiteiten onder gemeenschappelijke controle die proportioneel
S4
Fusie, algemene overdracht
geconsolideerd worden om prudentiƫle redenen.
van activa en passiva
2
Entiteiten geconsolideerd volgens de vermogensmutatiemethode
in het prudentieel toepassingsgebied
VC
Volledige consolidatie
VM
Vermogensmutatiemethode
FV
Geassocieerde deelneming gewaardeerd aan reƫle waarde met
waardeveranderingen in de resultatenrekening
(s) Gestructureerde entiteiten
31 december 2022
31 december 2021
Eigen- Eigen-
Stem- doms-Stem- doms-
rechten belangrechten belang
Benaming
Land
Methode
(%) (%)
Ref.
Methode
(%)
(%)
Ref.
BNP Paribas Leasing Solutions Ltd. Verenigd
VC
100,0%
25,0%
VC
100,0%
25,0%
Koninkrijk
BNP Paribas Leasing Solutions A.S
Denemarken
VC
100,0%
25,0%
E1
BNP Paribas Leasing Solutions N.V. Nederland
VC
100,0%
25,0%
VC
100,0%
25,0%
BNP Paribas Leasing Solutions Suisse SA
Zwitserland
VC
100,0%
25,0%
VC
100,0%
25,0%
BNPP Asset Management Holding
Frankrijk
VM
33,3%
30,9%
VM
33,3%
30,9%
BNPP Bank Polska SA
Polen
VM
24,1%
24,1%
VM
24,1%
24,1%
BNPP Factor AB
Zweden
S1
BNPP Factor NV NederlandS1
BNPP Factoring Support Nederland
VC
100,0%
99,9%
VC
100,0%
99,9%
BNPP Fleet Holdings Ltd Verenigd
2
VC
100,0%
99,9%
2
VC
100,0%
99,9%
Koninkrijk
BNPP Lease Group GmbH & Co KG
Oostenrijk
S4
BNPP Leasing Solution AS
Noorwegen
VC
100,0%
25,0%
VC
100,0%
25,0%
BNPP Leasing Solutions AB
Zweden
VC
100,0%
25,0%
VC
100,0%
25,0%
E1
BNPP Leasing Solutions GmbH
Oostenrijk
VC
100,0%
25,0%
VC
100,0%
25,0%
(Ex - All In One Vermietung GmbH)
BNPP Rental Solutions Ltd Verenigd
VC
100,0%
25,0%
VC
100,0%
25,0%
Koninkrijk
BNPP Rental Solutions SPA
Italiƫ
VC
100,0%
25,0%
VC
100,0%
25,0%
Claas Financial Services
Frankrijk
VC
51,0%
12,8%
VC
51,0%
12,8%
Claas Financial Services (Germany
Duitsland
VC
100,0%
12,8%
VC
100,0%
12,8%
Branch)
Claas Financial Services (Italy Branch)
Italiƫ
VC
100,0%
12,8%
VC
100,0%
12,8%
Claas Financial Services Ltd Verenigd
VC
51,0%
12,8%
VC
51,0%
12,8%
Koninkrijk
Claas Financial Services (Poland Branch).
Polen
VC
100,0%
12,8%
VC
100,0%
12,8%
Claas Financial Services (Spain Branch)
Spanje
VC
100,0%
12,8%
VC
100,0%
12,8%
Cent ASL
Frankrijk
2
VC
100,0%
99,9%
2
VC
100,0%
99,9%
E2
CNH Industrial Capital Europe Gmbh
Oostenrijk
VC
100,0%
12,5%
VC
100,0%
12,5%
CNH Industrial Capital Europe
Frankrijk
VC
50,1%
12,5%
VC
50,1%
12,5%
CNH Industrial Capital Europe BV Nederland
VC
100,0%
12,5%
VC
100,0%
12,5%
CNH Industrial Capital Europe (Italy
Italiƫ
VC
100,0%
12,5%
VC
100,0%
12,5%
Branch)
CNH Industrial Capital Europe Ltd Verenigd
VC
100,0%
12,5%
VC
100,0%
12,5%
Koninkrijk
CNH Industrial Capital Europe
Polen
VC
100,0%
12,5%
VC
100,0%
12,5%
(Poland Branch)
166
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Nieuw in de consolidatiekring (E) Wijziging in stem- of eigendomsrechten (V) Diversen
E1
Overschrijding drempels
V1
Bijkomende acquisitie
D1
Wijziging in consolidatiemethode niet
E2
Toevoeging
V2
Gedeeltelijke verkoop
gerelateerd aan schommelingen in
E3
Aankoop, verwerving van controle of
V3
Verwatering
de stem- of eigendomsrechten
verwerving van invloed van betekenis
V4
Stijging in %
D2
bpost bank werd tot 31 december
Uit de consolidatiekring (S) 2021 geconsolideerd op basis van de
vermogensmutatiemethode in BNP Parib as
S1
Stopzetting van de activiteit
Fortis. Als gevolg van de aanvullende
(waaronder ontbinding, liquidatie) aankoop door BNP Paribas Fortis, wordt
S2
Verwijdering, verlies van controle of
bpost bank volledig geconsolideerd.
verlies van invloed van betekenis Prudentiƫle consolidatiekring
S3
Entiteiten uit de consolidatiekring
omdat < drempels
1
Entiteiten onder gemeenschappelijke controle die proportioneel
S4
Fusie, algemene overdracht
geconsolideerd worden om prudentiƫle redenen.
van activa en passiva
2
Entiteiten geconsolideerd volgens de vermogensmutatiemethode
in het prudentieel toepassingsgebied
VC
Volledige consolidatie
VM
Vermogensmutatiemethode
FV
Geassocieerde deelneming gewaardeerd aan reƫle waarde met
waardeveranderingen in de resultatenrekening
(s) Gestructureerde entiteiten
31 december 2022
31 december 2021
Eigen- Eigen-
Stem- doms-Stem- doms-
rechten belangrechten belang
Benaming
Land
Methode
(%) (%)
Ref.
Methode
(%)
(%)
Ref
CNH Industrial Capital Europe
Duitsland
VC
100,0%
12,5%
VC
100,0%
12,5%
(Germany Branch)
CNH Industrial Capital Europe
Spanje
VC
100,0%
12,5%
VC
100,0%
12,5%
(Spain Branch)
Cofiparc
Frankrijk
2
VC
100,0%
99,9%
2
VC
100,0%
99,9%
FCT Pulse France 2022
Frankrijk
2
VC
100,0%
99,9%
E2
Fortis Lease
Frankrijk
VC
100,0%
25,0%
VC
100,0%
25,0%
Fortis Lease Deutschland Gmbh
Duitsland
VC
100,0%
25,0%
VC
100,0%
25,0%
Fortis Lease Iberia SA
Spanje
VC
100,0%
41,0%
VC
100,0%
41,0%
Fortis Lease Portugal
Portugal
VC
100,0%
25,0%
VC
100,0%
25,0%
Fortis Lease Uk Ltd Verenigd
VC
100,0%
25,0%
VC
100,0%
25,0%
Koninkrijk
Fortis Vastgoedlease B.V. Nederland
VC
100,0%
25,0%
VC
100,0%
25,0%
Greenval Insurance DAC
Ierland
2
VC
100,0%
99,9%
2
VC
100,0%
99,9%
Heffiq Heftruck Verhuur BV Nederland
VC
50,1%
12,5%
VC
50,1%
12,5%
JCB Finance
Frankrijk
VC
100,0%
12,5%
VC
100,0%
12,5%
JCB Finance Holdings Ltd Verenigd
VC
50,1%
12,5%
VC
50,1%
12,5%
Koninkrijk
JCB Finance (Italy Branch)
Italiƫ
VC
100,0%
12,5%
VC
100,0%
12,5%
JCB Finance (Germany Branch)
Duitsland
VC
100,0%
12,5%
VC
100,0%
12,5%
Louveo
Frankrijk
2
VC
100,0%
99,9%
2
VC
100,0%
99,9%
Manitou Finance Ltd. Verenigd
VC
51,0%
12,8%
VC
51,0%
12,8%
Koninkrijk
MGF
Frankrijk
VC
51,0%
12,8%
VC
51,0%
12,8%
MGF (Germany Branch)
Duitsland
VC
100,0%
12,8%
VC
100,0%
12,8%
MGF (Italy Branch)
Italiƫ
VC
100,0%
12,8%
VC
100,0%
12,8%
Personal Car Lease BV Nederland
2
VC
100,0%
99,9%
E3
Public Location Longue DurƩe
Frankrijk
2
VC
100,0%
99,9%
2
VC
100,0%
99,9%
RD Leasing IFN SA
Roemeniƫ
S4
Same Deutz Fahr Finance
Frankrijk
VC
100,0%
25,0%
VC
100,0%
25,0%
TEB Arval Arac Filo Kiralama A.S.
Turkije
2
VC
100,0%
74,9%
2
VC
100,0%
74,9%
167
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
Nieuw in de consolidatiekring (E) Wijziging in stem- of eigendomsrechten (V) Diversen
E1
Overschrijding drempels
V1
Bijkomende acquisitie
D1
Wijziging in consolidatiemethode niet
E2
Toevoeging
V2
Gedeeltelijke verkoop
gerelateerd aan schommelingen in
E3
Aankoop, verwerving van controle of
V3
Verwatering
de stem- of eigendomsrechten
verwerving van invloed van betekenis
V4
Stijging in %
D2
bpost bank werd tot 31 december
Uit de consolidatiekring (S) 2021 geconsolideerd op basis van de
vermogensmutatiemethode in BNP Pa ribas
S1
Stopzetting van de activiteit
Fortis. Als gevolg van de aanvullende
(waaronder ontbinding, liquidatie) aankoop door BNP Paribas Fortis, wor dt
S2
Verwijdering, verlies van controle of
bpost bank volledig geconsolideerd.
verlies van invloed van betekenis Prudentiƫle consolidatiekring
S3
Entiteiten uit de consolidatiekring
omdat < drempels
1
Entiteiten onder gemeenschappelijke controle die proportioneel
S4
Fusie, algemene overdracht
geconsolideerd worden om prudentiƫle redenen.
van activa en passiva
2
Entiteiten geconsolideerd volgens de vermogensmutatiemethode
in het prudentieel toepassingsgebied
VC
Volledige consolidatie
VM
Vermogensmutatiemethode
FV
Geassocieerde deelneming gewaardeerd aan reƫle waarde met
waardeveranderingen in de resultatenrekening
(s) Gestructureerde entiteiten
31 december 2022
31 december 2021
Eigen- Eigen-
Stem- doms-Stem- doms-
rechten belangrechten belang
Benaming
Land
Methode
(%) (%)
Ref.
Methode
(%)
(%)
Ref.
TEB ARF Teknoloji Anonim Sirketi
Turkije
VC
100,0%
48,7%
VC
100,0%
48,7 %
E2
TEB Faktoring A.S.
Turkije
VC
100,0%
48,7%
VC
100,0%
48,7 %
TEB Holding A.S.
Turkije
VC
50,0%
49,9%
VC
50,0%
49,9 %
TEB Sh A
Serviƫ
VC
100,0%
49,9%
VC
100,0%
49,9 %
TEB Yatirim Menkul Degerler A.S.
Turkije
VC
100,0%
48,7%
VC
100,0%
48,7 %
Terberg Business Lease Group BV Nederland
VC
2
100,0%
99,9%
E3
Turk Ekonomi Bankasi A.S.
Turkije
VC
76,2%
48,7%
VC
76,2%
48,7 %
Rest van de wereld - Special Purpose Entities
Folea Grundstucksverwaltungs und
Duitsland
S1
VC
Vermietungs Gmbh & Co
Pixel 2021
Frankrijk
VC
VC
E2
(a)
Op 31 december 2022, 14 Private Equity investeringsentiteiten versus 11 entiteiten op 31 december 2021.
168
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
7.k Vergoedingen betaald aan de statutaire bedrijfsrevisoren
Vanaf boekjaar 2018 worden alle auditwerkzaamheden nu door PWC als enige revisor van de Bank uitgevoerd.
Onderstaande tabel geeft een overzicht van de honoraria die aan de revisoren (PwC, Deloitte, Mazars en anderen) van alle geconso-
lideerde entiteiten zijn betaald.
Boekjaar 2022
Boekjaar 2021
PWC
Andere
Totaal
PWC
Andere
Totaal
Exclusief belastingen,
in duizenden euro’s
Audit
Statutaire audits
1.921
73%
5.199
89%
7.120
84%
1.869
75%
5.650
93%
7.519
88%
- BNP Paribas Fortis
1.344
51%
12
0%
1.356
16%
1.296
52%
-
0%
1.296
15%
- Geconsolideerde
577
22%
5.187
89%
5.764
68%
573
23%
5.650
93%
6.223
73%
dochterondernemingen
Andere diensten dan statutaire audits
723
27%
666
11%
1.389
16%
628
25%
401
7%
1.029
12%
- BNP Paribas Fortis
396
15%
14
0%
410
4%
310
12%
14
0%
324
4%
- Geconsolideerde
327
12%
652
11%
979
12%
318
13%
387
7%
705
8%
dochterondernemingen
TOTAAL
2.644
100%
5.865
100%
8.509
100%
2.497
100%
6.051
100%
8.548
100%
Bedrag
%
Bedrag
%
Bedrag
%
Bedrag
%
Bedrag
%
Bedrag
%
De honoraria betaald aan de verschillende netwerken van de
Commissarissen voor andere diensten dan de certificatie van
de geconsolideerde en niet-geconsolideerde jaarrekeningen van
BNP Paribas Fortis, zoals weergegeven in bovenstaande tabel,
bedragen 5.865.000 EUR voor het jaar 2022.
In 2022 wordt de verhoging met EUR 52.000 van de honoraria
van PwC in verband met de certificatie van de jaarrekeningen
verklaard door:
de impact van de hoge inflatie in 2022 op de honoraria voor
audits gerelateerd met de certificatie van de jaarrekeningen
van BNP Paribas Fortis en haar geconsolideerde entiteiten.
In 2022 noteren we een daling van EUR 463.000 van de honoraria
van Mazars en Deloitte gerelateerd met de certificatie van de
jaarrekeningen van de geconsolideerde entiteiten.
Die variatie is voornamelijk te wijten aan de aanzienlijke daling
van de globale honoraria van BGL BNPP als gevolg van een
hervorming van de Luxemburgse regulator:
De geconsolideerde werkzaamheden voor de business line
Leasing uitgevoerd door Mazars en betaald door BGL BNPP
werden in 2022 stopgezet, alleen het statutaire gedeelte
uitgevoerd door Deloitte werd behouden;
De additionele werkzaamheden (anders dan de statutaire
audit) opgelegd door de regulator en uitgevoerd door Deloitte
worden nu beschouwd als andere controles en diensten.
Deze daling wordt gedeeltelijk gecompenseerd door de verhoging
van de honoraria voor audits die verband houden met de inflatie
in 2022 en de opname van de honoraria voor audits van Mazars
voor bpost bank die in 2022 voor het eerst worden opgenomen.
In 2022 wordt de verhoging met EUR 95.000 van de honoraria
van PwC voor andere diensten dan de certificatie van de jaarre-
keningen verklaard door:
een missie om de Nationale Bank van Belgiƫ bij te staan in
het kader van een inspectie.
In 2022 wordt de verhoging van EUR 265.000 van de honoraria
van Mazars en Deloitte voor andere diensten dan de certificatie
van de jaarrekeningen verklaard door:
de hervorming die door de Luxemburgse regulator is opgelegd
en waarvoor andere werkzaamheden dan de certificatie van
de jaarrekening die door de regulator aan de Commissarissen
van BGL BNPP zijn opgelegd, voortaan als andere controles
en diensten moeten worden beschouwd .
169
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
7.l Gebeurtenissen na de verslagperiode
Sinds de afsluiting op 31 december 2022 werden in februari
2023 de zuidelijke delen van Turkije sterk getroffen door een
van de ergste aardbevingen van de recente geschiedenis. De
gevolgen hiervan op de Turkse economie zijn nog onduidelijk,
maar BNP Paribas Fortis volgt de situatie van zeer nabij op samen
met zijn Turkse dochtervennootschappen die in het bijzonder hun
klanten verder begeleiden in deze moeilijke periode .
170
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 2022
RISICOBEHEER EN
KAPITAALVEREISTEN
172
RISICOBEHEER EN KAPITAALVEREISTEN
INLEIDING
De informatie, die in dit hoofdstuk wordt gepresenteerd, weerspiegelt de risico’s waaraan BNP Paribas
Fortis is blootgesteld. Er wordt een overzicht gegeven van de risicobeheerorganisatie van BNP Paribas
Fortis, evenals een kwantitatieve en kwalitatieve beschrijving van de risicopositie van BNP Paribas Fortis
aan het eind van 2022.
De risicomaatstaven van BNP Paribas Fortis worden gepresenteerd volgens de grondslagen van Basel
III onder de prudentiĆ«le consolidatiekring. Deze risico’s, berekend met behulp van methoden die zijn
goedgekeurd door de Belgische toezichthouder, i.e. de Nationale Bank van Belgiƫ (NBB) en door de Europese
toezichthouder, i.e. de Europese Centrale Bank (ECB), worden voor zover mogelijk gemeten en beheerd
volgens de methodologie die bij BNP Paribas Groep wordt toegepast door Risk. Een meer gedetailleerd
beeld van het BNP Paribas Risk Fortis’ Management en de risico’s waaraan het is blootgesteld volgens de
Pillar 3 vereisten wordt gegeven in de ā€˜Pillar 3 disclosure’.
Nadere informatie over de wijze waarop BNP Paribas Groep de risico’s die voortvloeien uit de bankactiviteiten
beheert en meet, zijn te vinden in het registratiedocument en in het Financiƫle Jaarverslag 2022 van
BNP Paribas.
173
RISICOBEHEER EN KAPITAALVEREISTEN
1 RISICOBEHEERORGANISATIE
1.a Missie en organisatie
Risicobeheer is binnen het bankbedrijf een cruciale activiteit. Bij
BNP Paribas Groep en BNP Paribas Fortis zijn de operationele
methoden en procedures binnen de hele organisatie gericht op
een effectieve aanpak hiervan. Het toezicht op het totale proces
berust hoofdzakelijk bij de Risk afdeling die verantwoordelijk is
voor het meten en beheren van de risico’s op BNP Paribas Groep
en BNP Paribas Fortis niveau. Risk is onafhankelijk van de divisies,
Business Lines en regio’s en rapporteert rechtstreeks aan het
Uitvoerend Bestuur van BNP Paribas Groep en BNP Paribas Fortis.
De richtlijnen voor de missie en organisatie van de Risicoafdeling
van BNP Paribas Fortis zijn in overeenstemming:
met de missie van BNP Paribas Risk:
het management van BNP Paribas Fortis adviseren over
risicotolerantie en -beleid;
een bijdrage leveren als ā€˜tweede paar ogen’, zodat door
BNP Paribas Fortis genomen risico’s passen binnen haar
beleid en verenigbaar zijn met haar doelstellingen ten
aanzien van winstgevendheid en solvabiliteit;
aan het management van BNP Paribas Fortis, het manage-
ment van de kernsegmenten (core businesses) en het
speciale comitƩ van de Raad van Bestuur verslag uitbrengen
en waarschuwen over de status van de risico’s waaraan de
Bank blootstaat;
het waarborgen van de naleving van de bankregels op
het gebied van risico, in overleg met andere betrokken
groepsfuncties.
en haar organisatorische uitgangspunten:
ƩƩn geĆÆntegreerde Risk -entiteit (ā€˜Single Integrated Risk
entity’), verantwoordelijk voor risico-aspecten binnen alle
bedrijfsonderdelen;
onafhankelijk van het management van de business lines;
georganiseerd volgens lokale en wereldwijde rapportage-
lijnen (matrixprincipe).
De Risk afdeling van BNP Paribas Fortis is sinds november 2009
geĆÆntegreerd binnen de Risk functie van BNP Paribas. De Chief Risk
Officer (CRO) van BNP Paribas Fortis is lid van het DirectiecomitƩ
en heeft ook een rapporteringslijn naar het hoofd van Risk
Domestic Markets van BNP Paribas Groep. De CRO heeft geen
hiƫrarchische band met de bedrijfs- of landshoofden. Het doel
van deze positionering is:
het verzekeren van een objectieve risicocontrole;
ervoor zorgen dat tijdig, objectieve en volledige informatie
wordt verstrekt in het geval van een verhoogd risico;
het handhaven van ƩƩn set van hoogwaardige normen voor
risicobeheer binnen de Bank;
ervoor zorgen dat risk professionals methoden en procedures
van de hoogste kwaliteit blijven ontwikkelen in lijn met de
ā€˜best practice’ van de internationale concurrentie.
De CRO geeft leiding aan de verschillende Risk functies:
Risk Enterprise Risk Architecture is verantwoordelijk voor de
prudentiƫle zaken, risk analytics & modelling, risk strate-
gic analysis, reporting & provisioning, risk ALM - treasury
& liquidity;
Risk CIB is verantwoordelijk voor het verstrekken van volledige
transparantie en dynamische analyses over de markt- en
tegenpartijrisico’s voor alle businesses van BNP Paribas
Fortis, alsook over de kredietrisico’s op kredietinstellingen,
overheden en op ondernemingen behorende bij BNP Paribas
Fortis CIB;
Risk Belgian Retail Banking is verantwoordelijk voor het beheer
van kredietrisico’s die voortkomen uit alle business lines
binnen het domein van BNP Paribas Fortis (Retail & Private
Banking Belgium, Corporate Banking excl. CIB);
Risk Function COO is verantwoordelijk voor de permanente
operationele controle (verzekeren de tweedelijnscontrole
van de Risk Function en van de bedrijfscontinuĆÆteit), het Risk
Operating Office (coƶrdinatie van ondersteunende functies
die niet tot de kernactiviteiten behoren) en communicatie;
Tribe Risk & Credits is verantwoordelijk voor producten,
processen, IT-middelen en gegevens met betrekking tot
krediet- en risicobeheer;
Risk IRC (Independent Review & Control) is verantwoordelijk
voor het onafhankelijk bekijken van krediet-, markt-, tegen-
partij- en operationeel risico;
Risk ORM (Operational Risk Management): coƶrdineert het
beleid in het toezicht op de operationele permanente controle
en coƶrdineert de verdere implementatie van de interne con-
trole doorheen de organisatie in overeenstemming met de NBB
circulaire betreffende interne controle en met de BNP Paribas
Groep procedures;
Risk DPO (Data Protection Officer) is verantwoordelijk voor
het beheer van de conformiteit met de regelgevende vereisten
in het kader van de bescherming van de persoonlijke data .
174
RISICOBEHEER EN KAPITAALVEREISTEN
Buiten Belgiƫ, en naast de bestaande nationale en internationale
rapportagelijnen, rapporteren de CRO’s van de bedrijven die
onderdeel zijn van BNP Paribas Fortis, aan de CRO van BNP Paribas
Fortis om te waarborgen dat interne en externe regels afdoende
worden nageleefd.
Het basisprincipe voor het totale risicobeheer van de Bank (dat alle
soorten risico betreft, met inbegrip van krediet-, markt-, tegen-
partij-, liquiditeitsrisico, operationeel risico, etc.) is de dubbele
bescherming zoals beschreven in het door het DirectiecomitƩ en
het Audit, Risk & Compliance Committee goedgekeurde risicobeleid
van BNP Paribas Fortis.
De primaire verantwoordelijkheid voor risico’s berust bij de
businesses (de eerste verdedigingslinie), die verantwoordelijk
zijn voor het goedkeuren, bewaken en beheren van de risico’s die
voortvloeien uit hun activiteiten.
Als ā€˜tweede paar ogen’ helpt de Risk functie waarborgen dat de
risico’s die de Bank aangaat in overeenstemming en verenigbaar
zijn met haar beleid. Ze vormt als zodanig de tweede verdediging-
slinie, in lijn met de hierboven beschreven missie. Hierdoor draagt
zij sterk bij aan een gezamenlijke besluitvorming met de business
en versterkt ze de nadruk op risicobewaking en -beheersing.
1.b De risicocomitƩs van BNP Paribas Fortis
Risk Committee (RC): in overeenstemming met artikel 27 van
de Belgische Bankwet is BNP Paribas Fortis verplicht een
afzonderlijk riskcomitƩ op te richten om de raad van bestuur
bij te staan bij risico gerelateerde kwesties. Vóór de Belgische
Bankwet van kracht werd, was het riskcomitƩ een onderdeel
van het ARCC. Het riskcomitƩ zal de raad van bestuur op
diens verzoek bijstaan (en aanbevelingen formuleren) bij alle
risico gerelateerde kwesties. Daarnaast worden verscheidene
speciale bevoegdheden van het riskcomitƩ uiteengezet in
artikel 29 van de Belgische Bankwet en hierna opgesomd:
(i) risicotolerantie, (ii) prijsbepaling en (iii) remuneratiebeleid.
Central Credit Committee: het hoogste kredietcomitƩ van
BNP Paribas Fortis, dat optreedt binnen de bevoegdheden
die zijn gedelegeerd aan haar leden (CEO en hoofden van
de business lines samen met de CRO en andere senior risi-
cofunctionarissen); ziet er op toe dat kredietbeslissingen op
het niveau van de klant worden genomen binnen de grenzen
van het gewenste kredietrisicoprofiel, het geformuleerde
kredietbeleid en de wettelijke kredietrestricties die gelden
voor de Bank.
Capital Markets Risk Committee: bepaalt en formuleert de
risicostrategie, het risicobeleid, de methodes en de drempels
voor de kapitaalmarktactiviteiten, met inbegrip van beleg-
gingsportefeuilles, op activiteits- en transactieniveau en ziet
toe op de naleving hiervan.
Risk Policy Committee: bepaalt het risicoprofiel op porte-
feuilleniveau, keurt procedures goed, evalueert risicoposities,
conform de marktomstandigheden, de bedrijfsstrategie
en de verwachte winstgevendheid en het implementeert
risicobeslissingen.
Bank Asset en Liability Committee: is verantwoordelijk voor het
beheer van de liquiditeitspositie en het rente- en valutarisico
van de Bank.
Internal Control Committee (ICC): verantwoordelijk voor
het beheer van het operationele permanent controlekader,
operationele risico’s en het non-compliancerisico. Het ICC
geeft entiteiten en controlefuncties de mogelijkheid derge-
lijke risico’s te signaleren en te debatteren over de meest
significante operationele risico’s, non-compliancerisico en
zwakheden in het permanent controlekader.
Provision Committee: neemt de definitieve beslissingen
over de geconsolideerde voorzieningen en bijzondere
waardeverminderingen.
Exceptional Transactions Committee: beoordelen uitzonder-
lijke transacties en keuren deze goed.
New Activity Committee: beoordelen nieuwe activiteiten en
producten, inclusief ingrijpende veranderingen in bestaande
activiteiten, en keuren deze goed
175
RISICOBEHEER EN KAPITAALVEREISTEN
2 RISICOMETING EN –CATEGORIEƋN
2.a Risicometing
Risicometing is een cruciale stap in het risicobeheerproces.
Voor het beoordelen en meten van risico’s gebruikt BNP Paribas
Fortis verschillende kwalitatieve en/of kwantitatieve methodes.
Deze variƫren van regelmatige rapportages over onderwerpen
zoals risicoconcentratie en kwalitatieve en kwantitatieve porte-
feuilleoverzichten tot meer complexe kwantitatieve risicomodellen
voor het bepalen van interne risicoparameters zoals de ā€˜probabi-
lity of default’ (kans dat debiteuren in gebreke blijven), ā€˜loss given
default’ (verlies bij wanbetaling), ā€˜exposure at default’ (uitstaand
kredietrisico bij wanbetaling), ā€˜expected loss’ (verwacht verlies
voor kredietrisico) en ā€˜Value at Risk’ (voor marktrisico).
Om de effectiviteit en consistentie te garanderen, wordt bij de
ontwikkeling, de toetsing en de validatie van deze modellen
uitgegaan van voor de gehele Bank geldende standaarden.
De waargenomen risicoparameters, de stresstesten en de ver-
wachtingen op basis van modellen worden vervolgens vergeleken
met een raamwerk van limieten en risicorichtlijnen.
Uiteindelijk worden al deze risicometingen en stresstesten
samengebracht in Risk Dashboards, die een algemeen overzicht
geven voor het topmanagement. Deze algemene overzichten
dienen om weloverwogen beslissingen te onderbouwen en worden
continu verbeterd.
2.b Risicoclassificatie
De hieronder beschreven risicocategorieƫn ontwikkelen zich in lijn met de methodologische ontwikkelingen bij BNP Paribas en de
vereisten van de toezichthouders.
Krediet- en tegenpartijrisico
Het kredietrisico is het risico van een verlies op financiƫle activa
(bestaand of potentieel, uit hoofde van verstrekte verbintenissen)
als gevolg van een verandering in de kredietwaardigheid van de
debiteuren van de Bank, die er uiteindelijk toe kan leiden dat
debiteuren in gebreke blijven. De kans dat een debiteur in gebreke
blijft en het verwachte realiseerbare bedrag van de lening of
vordering indien de debiteur in gebreke blijft, zijn belangrijke
elementen van de beoordeling van de kredietkwaliteit.
Het kredietrisico wordt gemeten op portefeuilleniveau, waarbij
rekening wordt gehouden met de correlatie tussen de waarde
van de leningen en vorderingen waaruit de portefeuille bestaat.
Het tegenpartijrisico is het kredietrisico dat in de betalingstrans-
acties tussen tegenpartijen zit vervat. Deze transacties bevatten
doorgaans bilaterale contracten zoals ā€˜over-the-counter’-deriva-
tencontracten (OTC’s) die ervoor zorgen dat de Bank potentieel
wordt blootgesteld aan het risico op wanbetaling van de betrokken
tegenpartij. De grootte van het bedrag van dat risico kan variƫren
in de tijd overeenkomstig de veranderende marktparameters die
een impact hebben op de vervangingswaarde van de betrokken
transacties of portefeuille.
Marktrisico
Het marktrisico is het risico op waardeverlies (of het interest inko-
mensverlies bij renterisico’s in gevallen waar de Bank optreedt als
intermediair) ten gevolge van nadelige veranderingen in markt-
prijzen of marktparameters, al dan niet genoteerd in de markt.
In de markt genoteerde parameters omvatten, maar zijn niet
beperkt tot, wisselkoersen, prijzen van effecten en grondstoffen
(ofwel genoteerd ofwel verkregen door verwijzing naar een gelijk-
soortig actief), prijzen van derivaten en andere parameters die
er rechtstreeks van kunnen afgeleid worden zoals rentevoeten,
ā€˜credit spreads’, volatiliteit en impliciete correlaties of andere
soortgelijke parameters.
Niet-genoteerde parameters zijn parameters gebaseerd op
veronderstellingen zoals parameters gebruikt in modellen of
gebaseerd op statistische of economische analyses, niet verifi-
eerbaar in de markt.
Liquiditeit is een belangrijk onderdeel van marktrisico. In tijden
van schaarse of geen liquiditeit, kunnen instrumenten of goederen
niet verhandelbaar zijn of verhandelbaar maar niet aan hun
geschatte waarde. Dit zou kunnen voortvloeien uit bijvoorbeeld
lage transactievolumes, wettelijke beperkingen of een groot
onevenwicht tussen vraag naar en aanbod van bepaalde activa .
176
RISICOBEHEER EN KAPITAALVEREISTEN
Het marktrisico gerelateerd aan bankactiviteiten omvat het
risico op verlies op participaties aan de ene kant en rente- en
wisselkoersrisico’s voortvloeiend uit bemiddelingen van de Bank
aan de andere kant .
Operationeel risico
Het operationele risico is het risico op verlies door inadequate of
falende interne processen, of door externe gebeurtenissen hetzij
opzettelijk, accidenteel of door de natuur. Het beheer van het
operationele risico is gebaseerd op de analyse van de ketting
ā€˜oorzaak – gebeurtenis – gevolg’.
Interne processen die aanleiding geven tot een operationeel risico
kunnen te maken hebben met werknemers en/of IT-systemen.
Enkele voorbeelden van externe gebeurtenissen zijn overstro-
mingen, brand, aardbevingen en terreuraanslagen. Krediet- of
marktgebeurtenissen zoals wanbetaling of waardeschommelingen
vallen niet binnen het domein van operationele risico’s.
Het operationele risico omvat fraude, personeelsrisico’s,
juridische risico’s, non-compliancerisico’s, fiscale risico’s,
informatiesysteemrisico’s, gedragsrisico’s (risico’s gerelateerd
aan het aanbieden van een ongepaste financiĆ«le dienst), risico’s
gelinkt aan mislukkingen in operationele processen met inbegrip
van zowel lening procedures of model risico’s als eender welke
potentiƫle financiƫle gevolgen voortvloeiend uit het beheer van
het reputatierisico.
Compliance- en reputatierisico
Het compliancerisico is het risico van juridische, administratieve
of disciplinaire sancties, alsook de belangrijke financiƫle ver-
liezen die een Bank kan lijden ten gevolge van de niet-naleving
van wetten, reglementen, gedragscodes en praktijknormen van
toepassing op bank- en financiƫle activiteiten. Eveneens wordt er
gekeken naar de niet-naleving van instructies gegeven door een
uitvoerend orgaan, met name in de toepassing van de richtlijnen
uitgevaardigd door een toezichthoudend orgaan.
Het compliancerisico is per definitie een onderdeel van het ope-
rationele risico. Doordat het compliancerisico meer gevolgen kan
hebben dan alleen een financieel verlies en zelfs de reputatie van
de instelling kan schaden, behandelt de Bank het compliancerisico
afzonderlijk.
Het reputatierisico is het risico van aantasting van het vertrouwen
dat in een onderneming wordt gesteld door klanten, tegenpartijen,
leveranciers, medewerkers, aandeelhouders, toezichthouders
en andere belanghebbenden waarvan het vertrouwen voor
de onderneming essentieel is om de dagelijkse activiteiten te
kunnen uitoefenen.
Het reputatierisico wordt voornamelijk bepaald door alle andere
risico’s waaraan de Bank is blootgesteld.
ALM-risico (asset -
liability management)
Het ALM-risico is het risico dat zich een verlies voordoet als gevolg
van een ongelijkheid in de rentevoeten, de looptijden of de aard
van activa en verplichtingen. Het ALM-risico heeft betrekking
op niet-handelsportefeuilles en omvat voornamelijk het globale
renterisico.
Liquiditeits- en herfinancieringsrisico
Het liquiditeits- en herfinancieringsrisico is het risico dat de Bank
haar verplichtingen op een bepaalde plaats en in een specifieke
valuta niet kan nakomen tegen een aanvaardbare prijs.
Milieurisico
Milieurisico’s, en meer in het bijzonder deze die in verband staan
met klimaatsveranderingen, zijn een financieel risico voor de Bank.
Ze kunnen zowel een rechtstreekse impact hebben op haar eigen
werking als een onrechtstreekse impact via haar financierings- en
investeringsactiviteiten.
Er zijn twee belangrijke categorieĆ«n van risico’s verbonden aan
klimaatsveranderingen: (i) overgangsrisico’s, voortvloeiend uit
gedragsveranderingen van economische en financiƫle spelers
als antwoord op de energie-regelgevingen of op technologische
veranderingen; (ii) fysieke risico’s, voortvloeiend uit de directe
gevolgen van klimaatsveranderingen op mensen en eigendommen
door extreme weersomstandigheden of lange termijn risico’s zoals
het stijgend waterpeil of stijgende temperaturen. Bovendien kan
er een aansprakelijkheidsrisico ontstaan uit deze twee risico
categorieƫn. Meer bepaald door de schade die rechtspersonen
zouden moeten betalen indien ze verantwoordelijk worden gesteld
voor de opwarming van de aarde .
177
RISICOBEHEER EN KAPITAALVEREISTEN
3 KAPITAALVEREISTEN
Raamwerk
Als kredietinstelling is BNP Paribas Fortis onderworpen aan het
toezicht van regelgevende autoriteiten.
De Belgische Wet van 25 april 2014 over de stand van en het
toezicht op de kredietinstellingen aligneert zich met het Europees
regelgevingskader. De richtlijnen m.b.t. de kapitaalvereisten
(ā€˜Capital Requirements Directive’) is het wettelijk kader voor het
toezicht op kredietinstellingen in alle lidstaten van de Europese
Unie en vormt de basis voor het ā€˜Single Supervisory Mechanism’
(SSM) dat is samengesteld uit de Europese Centrale Bank (ECB)
en de nationale bevoegde instanties, zoals de Nationale Bank
van Belgiƫ (NBB). De regelgeving m.b.t. de kapitaalvereisten
(ā€˜Capital Requirements Regulation’, CRR) is gepubliceerd onder
referentienummer 575/2013 op 26 juni 2013 in de ā€˜Official Journal
of the European Union’ en is van kracht sinds 27 juni 2013, terwijl
de entiteiten onder haar toezicht maar pas het voorwerp van
toezicht zijn geworden op 1 januari 2014. De CRD en CRR zijn
door het Europees Parlement en de Raad gewijzigd op 20 mei
2019 (CRD V en CRR2).
Op geconsolideerd en statutair niveau wordt het toezicht op
BNP Paribas Fortis uitgeoefend door de Europese Centrale Bank
(ECB) en door de Nationale Bank van Belgiƫ (NBB). Daarnaast
kunnen ook de dochtermaatschappijen van BNP Paribas Fortis
onderworpen zijn aan de regelgeving van de diverse toezichthou-
dende instellingen in de landen waar zij actief zijn.
Banken moeten van de toezichthouders beschikken over een
minimum wettelijk vereist eigen vermogen onder de 1ste Pijler
van het Basel III raamwerk.
Sinds 1 januari 2014 berekent BNP Paribas Fortis het kapitaal en
de risicogewogen activa op basis van het CRR/CRD IV-raamwerk.
De NBB (voorheen de CBFA, de voormalige Belgische toezicht-
houder) heeft BNP Paribas Fortis toestemming verleend voor de
toepassing van de geavanceerde methode voor het berekenen
van de risico gewogen activa onder de Basel regelgevingen: de
Geavanceerde Interne Ratingbenadering voor kredietrisico en
marktrisico en de Geavanceerde Meetmethoden voor operatio-
nele risico’s.
Bepaalde dochterondernemingen van BNP Paribas Fortis hebben
deze toestemming niet gekregen en gebruiken daarom de gestan-
daardiseerde benadering voor de berekening van hun activa die
naar risico gewogen worden .
178
RISICOBEHEER EN KAPITAALVEREISTEN
Samenstelling van het wettelijk vereist vermogen
Het kapitaal voor regelgevingsdoeleinden wordt op geconsolideerd
niveau berekend op basis van IFRS- rapporteringsregels, waarbij
rekening wordt gehouden met de door de regelgever opgelegde
prudentiƫle filters en verminderingen, zoals beschreven in de
CRR/CRD IV omgezet in de Belgische Bankwet gepubliceerd
in april 2014.
De onderstaande tabel toont de samenstelling van het wettelijk
eigen vermogen van BNP Paribas Fortis:
31 december 2022
In miljoenen euro’s Basel III
Tier 1-kernkapitaal (CET1): Instrumenten en reserves
Kapitaalinstrumenten en de overeenstemmende agioreserves
11.905
Reserves
12.491
Gecumuleerde niet-gerealiseerde resultaten (OCI) en andere reserves
(2.654)
Fonds voor algemene bankrisico’s
-
Minderheidsbelangen (bedragen aanvaard in geconsolideerde CET1)
1.651
Onafhankelijk geverifieerde tussentijdse winsten min voorzienbare lasten of dividenden
-
TIER 1-KERNKAPITAAL (CET1) VOOR PRUDENTIELE AANPASSINGEN
23.393
Tier 1-kernkapitaal (CET1): prudentiƫle aanpassingen
(2.309)
TIER 1-KERNKAPITAAL1 (CET1)
21.084
Aanvullend Tier 1-kapitaal (AT1): instrumenten
736
Aanvullend Tier 1-kapitaal 1 (AT1): prudentiƫle aanpassingen
-
AANVULLEND TIER 1-KAPITAAL (AT1)
736
TIER 1-KAPITAAL (T1 = CET1 + AT1)
21.820
Tier 2-kapitaal (T2): instrumenten en voorzieningen
1.279
Tier 2-kapitaal (T2): prudentiƫle aanpassingen
(283)
TIER 2-KAPITAAL (T2)
996
TOTAAL KAPITAAL (TC = T1 + T2)
22.816
179
RISICOBEHEER EN KAPITAALVEREISTEN
I n de tabel hieronder worden de kernvermogen-indicatoren weergegeven:
In miljoenen euro’s
31 december 2022
31 december 2021
Common Equity Tier 1 Kapitaal (CET1)
21.084
21.704
Tier 1 Kapitaal
21.820
22.660
Totaal Kapitaal
22.816
23.734
Naar risico gewogen verbintenissen
Kredietrisico
100.365
95.451
Effectisering
671
1.248
Tegenpartijrisico
1.059
1.689
Aandelenrisico
11.149
12.800
Marktrisico
1.396
1.168
Operationeel risico
7.880
8.528
TOTAAL NAAR RISICO GEWOGEN VERBINTENISSEN
122.520
120.884
CET 1 ratio
17,2%
18,0%
Tier 1 ratio
17,8%
18,7%
Totaal kapitaal ratio
18,6%
19,6%
In de tabel hieronder wordt de leverage ratio weergegeven.
In miljoenen euro’s
31 december 2022
31 december 2021
Balans blootstellingen (Excl. terugkoopovereenkomsten & derivaten)
311.453
320.395
Terugkoopovereenkomsten en derivaten
10.616
11.658
Terugkoopovereenkomsten en effecten(uit)leentransacties
5.684
10.417
Vervangingskost derivaten
3.471
2.367
Potentieel toekomstig risico derivaten
2.463
1.791
Marge-storting in contanten
(1.002)
(2.917)
Buiten balans blootstellingen (aangepast voor conversie naar krediet equivalent. art.429 CRR)
26.369
26.580
TOTAAL BLOOTSTELLINGEN
348.438
358.633
Prudentiƫle aanpassingen
(2.309)
(2.499)
Tier 1 kapitaal
21.820
22.660
Leverage ratio
6,30%
6,36%
180
RISICOBEHEER EN KAPITAALVEREISTEN
4 KREDIET- EN TEGENPARTIJKREDIETRISICO
4.a Kredietrisico
Blootstelling aan kredietrisico
De onderstaande tabel toont alle financiƫle activa van BNP Paribas Fortis, met inbegrip van vastrentende effecten, die zijn blootgesteld
aan kredietrisico. Het kredietrisico houdt geen rekening met onderpanden en andere zekerheden die BNP Paribas Fortis heeft verkregen
in het kader van haar kredietverleningsactiviteiten of de aankoop van kredietbescherming.
Uitstaand kredietrisico* uitgesplitst volgens Basel-activacategorie
31 december 2022
31 december 2021
Standaard- Standaard-
In miljoenen euro’s IRBA
benadering
Totaal
IRBA
benadering
Totaal
Centrale overheden en centrale banken
47.386
7.528
54.914
72.477
6.752
79.229
Ondernemingen
131.313
22.275
153.588
124.630
16.400
141.030
Instellingen **
12.903
5.141
18.044
13.589
5.414
19.003
Retail
95.696
36.331
132.027
92.840
30.188
123.028
Effectiseringsposities
1.940
650
2.590
4.492
841
5.333
Andere activa die geen krediet-
verplichting vertegenwoordigen ***
-
4.808
4.808
548
4.035
4.583
TOTALE BLOOTSTELLING
289.238
76.733
365.971
308.576
63.630
372.206
*
Blootstelling aan kredietrisico is exclusief uitgestelde belastingen gewogen aan 250% en bijdragen betaald aan het wanbetalingsfonds van centrale
clearingtegenpartijen
**
De activacategorie Instellingen omvat kredietinstellingen en beleggingsondernemingen, met inbegrip van instellingen en ondernemingen die worden erkend in
andere landen. Hieronder vallen ook bepaalde posities op regionale en lokale autoriteiten, overheidsinstellingen en multilaterale ontwikkelingsbanken die niet
worden behandeld als centrale overheidsinstellingen
***
Onder ā€˜andere activa die geen kredietverplichting vertegenwoordigen’ vallen materiĆ«le activa en overlopende en overige activa
De bovenstaande tabel heeft betrekking op de volledige pruden-
tiƫle consolidatiekring op basis van de activacategorieƫn die zijn
vastgesteld volgens artikel VI.2 van het reglement van de CBFA
van 17 oktober 2006 ten aanzien van vermogensvereisten voor
kredietinstellingen en beleggingsondernemingen.
Diversificatie van de blootstelling aan kredietrisico
Met concentratie van kredietrisico wordt bedoeld dat er sprake
is van een uitstaand bedrag bij een tegenpartij of een totaal
aan uitstaande bedragen bij positief gecorreleerde tegenpartijen
(bijvoorbeeld doordat deze over het algemeen onder gelijkaardige
omstandigheden in gebreke blijven) die een aanzienlijk verlies
kunnen opleveren bij een faillissement of het in gebreke blijven van
die tegenpartij of tegenpartijen. Het vermijden van concentraties is
daarom een fundamenteel onderdeel van de kredietrisicostrategie
van BNP Paribas Fortis die erop is gericht in omvang gespreide,
liquide en gediversifieerde portefeuilles aan te houden.
Om potentiƫle verbanden tussen uitstaande bedragen op dezelfde
tegenpartij te kunnen onderkennen, past BNP Paribas Fortis het
concept van ā€˜Total Group Authorization’ toe. Dit houdt in dat groepen
van verbonden tegenpartijen voor het kredietrisicobeheer worden
beschouwd als eenzelfde business groep.
Om de diversiteit aan kredietrisico’s te beheren, is het kredietri-
sicobeleid van BNP Paribas Fortis erop gericht het kredietrisico te
spreiden over meerdere sectoren en landen. In de onderstaande
figuur wordt de sectorconcentratie binnen de portefeuille met
leningen aan klanten van BNP Paribas Fortis per 31 december 2022
weergegeven.
181
RISICOBEHEER EN KAPITAALVEREISTEN
Uitsplitsing van het kredietrisico* per Basel III-activacategorie en per bedrijfstak op
31 december 2022
31 december 2022
31 december 2021
In miljoenen euro’s
Blootstelling
%
Blootstelling
%
Landbouw, voeding en tabak
13.626
4%
13.284
4%
Financiƫle diensten
53.677
15%
77.914
21%
Chemie (zonder geneesmiddelen)
4.114
1%
2.920
1%
Bouw
12.265
3%
10.574
3%
Kleinhandelaars
6.447
2%
5.202
1%
Uitrusting zonder IT
6.404
2%
5.108
1%
Vastgoed
30.037
8%
28.193
8%
Metaal & mijnbouw
6.699
2%
6.520
2%
Groothandel & handel
14.197
4%
11.761
3%
Zakelijke diensten
40.461
11%
38.294
10%
Transport & logistiek
9.976
3%
9.610
3%
Nutsvoorzieningen
11.965
3%
10.980
3%
(elektriciteit, gas, water, enz.)
Retail
93.134
26%
91.018
25%
Overheids- & Openbare Diensten
21.020
6%
20.512
6%
Overige
39.359
11%
34.984
10%
TOTAAL
363.381
100%
366.874
100%
*
Kredietrisico is exclusief uitgestelde belastingen gewogen aan 250%, bijdragen betaald aan het wanbetalingsfonds van centrale clearingtegenpartijen en
effectiseringsposities
182
RISICOBEHEER EN KAPITAALVEREISTEN
Geografische verdeling van het kredietrisico* per 31 december 2022 per vestigingsland van
de tegenpartij
Het concentratierisico voor landen bestaat uit de som van alle risicoposities op kredietnemers in het betreffende land. In de volgende
tabel wordt de geografische concentratie binnen de portefeuille met leningen aan klanten per 31 december 2022 weergegeven.
31 december 2022
Basel III
Centrale overheden
In miljoenen euro’s
en centrale banken
Ondernemingen
Instellingen
Retail
Totaal
%
Europa
48.671
136.210
15.625
129.366
329.872
92%
Belgiƫ
33.094
70.495
8.564
97.262
209.415
58%
Nederland
15
4.715
1.163
3.347
9.240
3%
Luxemburg
11.688
13.394
291
9.982
35.355
10%
Frankrijk
1.031
13.690
3.786
5.201
23.708
7%
Overige Europese landen
2.843
33.916
1.821
13.574
52.154
14%
Noord-Amerika
835
3.723
537
221
5.316
1%
Aziƫ & Pacific
78
1.305
288
106
1.777
0%
Rest van de wereld
5.330
12.349
1.595
7.142
26.416
7%
TOTAAL
54.914
153.587
18.045
136.835
363.381
100%
31 december 2021
Basel III
Centrale overheden
In miljoenen euro’s
en centrale banken
Ondernemingen
Instellingen
Retail
Totaal
%
Europa
74.332
126.029
16.460
120.834
337.655
92%
Belgiƫ
55.241
66.928
8.548
90.557
221.274
60%
Nederland
226
5.226
1.215
2.326
8.993
2%
Luxemburg
14.528
11.382
428
9.794
36.132
10%
Frankrijk
961
9.666
4.328
5.163
20.118
5%
Overige Europese landen
3.376
32.827
1.941
12.994
51.138
14%
Noord-Amerika
152
3.542
548
94
4.336
1%
Aziƫ & Pacific
106
988
329
76
1.499
0%
Rest van de wereld
4.639
10.471
1.667
6.607
23.384
6%
TOTAAL
79.229
141.030
19.004
127.611
366.874
100%
*
Kredietrisico is exclusief uitgestelde belastingen gewogen aan 250%, bijdragen betaald aan het wanbetalingsfonds van centrale clearingtegenpartijen en
effectiseringsposities
183
RISICOBEHEER EN KAPITAALVEREISTEN
Algemeen kredietbeleid
De kredietactiviteiten van BNP Paribas Fortis vallen onder de
ā€˜Global Credit Policy’ die van toepassing is voor alle onderdelen
van BNP Paribas Groep. Dit beleid is goedgekeurd door het Risk
Committee van de Groep BNP Paribas, dat wordt voorgezeten
door de Chief Executive Officer, en is bekrachtigd door het
DirectiecomitƩ van BNP Paribas Fortis, voorgezeten door haar
Chief Executive Officer. Dit beleid steunt op kernprincipes met
betrekking tot de naleving van de ethische standaarden van de
BNP Paribas Groep, het Compliance beleid, duidelijk omschreven
verantwoordelijkheden (Business en Risk), de aanwezigheid en
implementatie van procedures en de vereiste van een grondige
analyse van risico’s. Het beleid wordt geĆÆmplementeerd in de
vorm van specifieke regels die zijn afgestemd op type activiteit
of tegenpartij. Het raamwerk voor het beheer van kredietrisi-
co’s binnen de Bank wordt verder uitgewerkt in een specifieke,
transversale benadering die nader ingaat op de belangrijkste
grondregels voor de routering van kredieten, regels met betrekking
tot het delegeren van bevoegdheden en de rol van het Central
Credit Committee, het hoogste kredietcomitƩ binnen de Bank. Ook
wordt hiermee de grondregel dat de Risk functie onafhankelijk is
van de Business herhaald en versterkt.
De kredietactiviteiten van BNP Paribas Fortis zijn tevens onder-
worpen aan sectoriƫle regels. De Bank levert veel inspanningen
om projecten te financieren die goed scoren in de milieuzorg.
BNP Paribas Fortis past momenteel 9 sectoriĆ«le beleidsnota’s toe
die de regels bepalen voor het financieren van en het investeren
in sectoren die geconfronteerd worden met grote sociale en
milieugebonden uitdagingen.
In deze context is de toewijding en strategie van de Bank volledig
in lijn met die van de Groep BNP Paribas. Meer informatie hierover
kan gevonden worden in deel 7 van het ā€˜Universal Registration
Document’ van BNP Paribas.
Intern ratingsysteem
De Bank beschikt over een uitgebreid intern ratingsysteem voor
het vaststellen van de naar risico gewogen activa die worden
gebruikt voor het berekenen van de solvabiliteitsratio’s. Er wordt
een periodiek beoordelings- en controleproces toegepast om te
waarborgen dat het systeem effectief is en op de juiste wijze is
geĆÆmplementeerd. Voor zakelijke kredieten gaat het systeem uit
van drie parameters: de kans dat de tegenpartij in gebreke zal
blijven uitgedrukt in de vorm van een rating (PD - Probability of
Default), het verlies bij wanbetaling (LGD - Loss Given Default),
dat afhankelijk is van de structuur van de transactie, en de
kredietconversiefactor (CCF), die is gebaseerd op een schatting
van het gedeelte van de niet op de balans opgenomen positie die
blootstaat aan risico.
Elk van de parameters voor het kredietrisico wordt jaarlijks
getoetst door middel van backtesting en vergeleken met
benchmarks om te controleren hoe het systeem bij elk van de
bedrijfsonderdelen van de Bank functioneert. Bij de backtests
worden voor elke parameter de geschatte en de gerealiseerde
uitkomsten met elkaar vergeleken.
Er kunnen twintig verschillende ratings worden toegekend aan
een tegenpartij. Zeventien hiervan worden gebruikt voor klanten
die niet in gebreke zijn, waarbij de kredietbeoordeling kan variƫren
van ā€˜uitstekend’ tot ā€˜zeer zorgwekkend’, en drie hiervan hebben
betrekking op klanten die worden geclassificeerd als in gebreke
zijnde, volgens de definitie van de bankenregelgever .
184
RISICOBEHEER EN KAPITAALVEREISTEN
Uitsplitsing van de IRBA blootstelling volgens interne rating – Centrale overheden en
Centrale banken, Instellingen en Ondernemingen.
31 december 2021 31 december 2022
in mio
0
20 000
40 000
60 000
80 000
100 000
120 000
0,00 < 0,15
1 - 3
0,15 < 0,25
3 - 4
0,25 < 0,50
4 - 6
0,50 < 0,75
6 - 7
0,75 < 2,50
7 - 11
2,50 < 10
11 - 15
10 < 100
15 - 17
100,00
18 - 20
Gemiddelde PD
op jaarbasis
Interne rating
Uitsplitsing van de IRBA blootstelling volgens interne rating – retail activiteiten
31 december 2021 31 december 2022
in mio
0
5000
10 000
15 000
20 000
25 000
30 000
0,00 < 0,15
1 - 3
0,15 < 0,25
3 - 4
0,25 < 0,50
4 - 6
0,50 < 0,75
6 - 7
0,75 < 2,50
7 - 11
2,50 < 10
11 - 15
10 < 100
15 - 17
100,00
18 - 20
Gemiddelde PD
op jaarbasis
Interne rating
4.b Tegenpartijkredietrisico
Het tegenpartijrisico is de vertaling van het kredietrisico dat in de
financiƫle transacties, investeringen en/of afwikkelingen tussen
tegenpartijen vervat zit. Het betreft bilaterale contracten – i.e.
over-the-counter (OTC) – en contracten vereffend via een centrale
tegenpartij (clearinghuizen). Het risico verandert over de looptijd
van de contracten door marktparameters die de potentiƫle toe-
komstige waarde van de transacties beĆÆnvloeden.
Tegenpartijrisico is het risico dat de tegenpartij niet kan voldoen
aan zijn verplichtingen om de huidige marktwaarde van een
transactie of portefeuille te betalen aan de Bank waarvoor de
Bank de begunstigde is. Het tegenpartijrisico is gelinkt aan de
vervangingskost van een derivaat of portefeuille wanneer de
tegenpartij haar betalingsverplichtingen niet kan nakomen.
Het kan dus aanzien worden als een marktrisico in geval van
wanbetaling of een voorwaardelijk risico .
185
RISICOBEHEER EN KAPITAALVEREISTEN
5 MARKTRISICO
Marktrisico is het risico dat zich een waardeverlies voordoet ten
gevolge nadelige bewegingen in marktprijzen of –parameters, al
dan niet rechtstreeks waarneembaar.
Waarneembare marktparameters zijn - maar niet enkel beperkt
tot - wisselkoersen, prijzen van waardepapieren en grondstoffen
(beursgenoteerd of verbonden aan een referentie-index), prijzen
van afgeleide producten en andere parameters die er van afgeleid
zijn zoals rentevoeten, kredietmarges (credit spread), volatiliteiten
en correlatierisico’s of gelijkaardige parameters.
Niet waarneembare factoren zijn gebaseerd op veronderstellingen
zoals parameters vervat in modellen of gebaseerd op statistische
of economische analyses die niet te verifiƫren zijn in de markt.
In de obligatieportefeuilles worden de kredietinstrumenten
gewaardeerd op basis van de rentevoeten en de kredietmarges, die
beschouwd worden als marktparameters net zoals rentevoeten en
wisselkoersen. Het risico op een emittent van schuldpapier is ook
een onderdeel van het marktrisico, en noemt men emittentrisico.
Liquiditeit is een belangrijk onderdeel van het marktrisico. In
periodes van weinig of geen liquiditeit, kunnen instrumenten
of waardepapieren niet verhandeld worden of niet verhandeld
worden aan hun geschatte waarde. Dit kan bijvoorbeeld gebeuren
als er zeer weinig handel is, legale beperkingen zijn of er een groot
onevenwicht is tussen vraag en aanbod voor bepaalde activa.
Het marktrisico voor de bankactiviteiten bestaat uit het verlies
op participaties, alsook rentevoet -en wisselkoersrisico’s voort-
komend uit bemiddelingsactiviteiten van de bank.
Marktrisico is opgesplitst in twee delen:
Marktrisico met betrekking tot handelsactiviteiten en bestaande
uit verhandelde instrumenten en afgeleide producten;
Markrisico met betrekking tot bankactiviteiten waaronder
rente- en wisselkoersrisico’s voortvloeiend uit de intermedi-
atie activiteiten van de bank.
5.a Kapitaalvereisten en risico gewogen activa voor marktrisico’s
Kapitaalvereisten voor marktrisico
Risicogewogen activa
Kapitaalvereisten
31 december 31 december 31 december 31 december
In miljoenen euro’s 2022
2021
Variatie
2022
2021
Variatie
Intern model
756
879
(123)
60
71
(11)
VAR
329
134
195
26
11
15
Stressed VAR
360
600
(240)
29
48
(19)
Incremental Risk Charge (IRC)
67
145
(78)
5
12
(7)
Comprehensive Risk Measure (CRM)
-
-
-
-
-
-
Standaardbenadering
640
289
351
51
23
28
Effectiseringsposities uit
-
-
-
-
-
-
het handelsboek
MARKTRISICO
1.396
1.168
228
111
94
17
De marktrisicoberekening volgens de standaardbenadering dekt
het marktrisico van de onderdelen van de Bank die niet vallen
onder de interne model benadering. De standaardbenadering
wordt gebruikt voor de berekening van het wisselkoersrisico van
de bankactiviteiten (Zie hoofdstuk 5.c Marktrisico uit hoofde van
bankactiviteiten) .
186
RISICOBEHEER EN KAPITAALVEREISTEN
5.b Marktrisico verbonden aan handelsactiviteiten
Het marktrisico is het gevolg van handelsactiviteiten uitgevoerd
binnen Corporate and Institutional Banking en omvat verschil-
lende risicofactoren, zoals:
Het renterisico: het risico dat de waarde van een financieel
instrument verandert als gevolg van veranderingen in de
marktrente;
Het valutarisico: het risico van een verandering in de waarde
van een instrument door veranderingen in de koersen van
vreemde valuta’s;
Het aandelenrisico: komt voort uit veranderingen in de markt-
prijzen en de volatiliteit van aandelen en veranderingen in
marktprijzen van aandelenindexen;
Het grondstoffenrisico: komt voort uit fluctuaties in de markt-
prijzen en de volatiliteit van grondstoffen en veranderingen
in de prijzen van grondstoffenindexen;
Het ā€˜credit spread’-risico: komt voort uit veranderingen in de
kredietwaardigheid van een emittent en komt onder meer
tot uiting in een wijziging van de kosten bij het kopen van
bescherming ten aanzien van die emittent;
Optionele producten: omvatten impliciete volatiliteits- en
correlatierisico’s, waarvan de parameters kunnen worden
afgeleid van waarneembare prijzen van opties die worden
verhandeld op een actieve markt.
De handelsactiviteiten van BNP Paribas Fortis en haar doch-
termaatschappijen vloeien voort uit economische relaties met
klanten of indirect uit ā€˜market making’ activiteiten.
Binnen Risk zijn drie afdelingen verantwoordelijk voor de opvol-
ging van het marktrisico:
Risk Global Markets (Risk GM) volgt de marktrisico’s van
Global Markets op;
Risk Enterprise Risk Architecture (Risk ERA - ALMT) volgt de
activiteiten van ALM Treasury op;
Risk International Retail Banking (Risk IRB) volgt de marktri-
sico’s in International Retail Banking op.
De missie van deze afdelingen bestaat uit het definiƫren, meten
en analyseren van risicofactoren en risicogevoeligheden, maar
ook het meten en controleren van de Value-at-Risk (VaR) als
algemene indicator van potentiƫle verliezen. Risk garandeert dat
de activiteiten voldoen aan het limietenkader goedgekeurd door de
verschillende comitƩs. Het valideert nieuwe activiteiten en grote
transacties, herziet en valideert de positiewaarderingsmodellen
en voert een maandelijks nazicht uit van de marktparameters in
samenwerking met het departement ā€˜Valuation & Risk Control’.
5.c Marktrisico uit hoofde van bankactiviteiten
Het marktrisico uit hoofde van bankactiviteiten omvat enerzijds
het risico van verlies op aandelenbelangen en anderzijds de
rente- en valutarisico’s uit hoofde van de bancaire bemiddelings-
activiteiten en investeringen.
5.c.1 Aandelenrisico
Aandelenbelangen die door de Bank worden aangehouden buiten
het tradingboek zijn effecten die een achtergestelde restvordering
verschaffen op de activa of inkomsten van de emittent of een
vergelijkbare economische grondslag hebben.
5.c.2 Valutarisico
Het valutarisico heeft betrekking op alle transacties, ongeacht of
ze deel uitmaken van het handelsboek of niet.
Met uitzondering van de valutapositie van BNP Paribas Fortis
Belgiƫ, die wordt berekend volgens het interne model van
BNP Paribas Fortis dat is goedgekeurd door de toezichthouder,
wordt de blootstelling aan valutarisico bepaald volgens de gestan-
daardiseerde methode, waarbij gebruik wordt gemaakt van de
mogelijkheid die de bankentoezichthouder biedt om hierbij alleen
het operationele valutarisico in aanmerking te nemen .
187
RISICOBEHEER EN KAPITAALVEREISTEN
5.c.3 Renterisico
5.c.3.1 Organisatie van het renterisicobeheer
De Raad van Bestuur geeft de verantwoordelijkheid voor het beheer
van de renterisico’s in de bankactiviteiten aan de Chief Executive
Officer; de Chief Executive Officer delegeert het beheer ervan aan
het Bank Asset and Liability Management Committee (ALCo).
De permanente leden van het Bank ALCo zijn de Chief Executive
Officer(voorzitter), de leden van het DirectiecomitƩ verantwoor-
delijk voor de kernactiviteiten, de Chief Risk Officer, de Chief
Financial Officer (plaatsvervangend voorzitter), het hoofd van ALM
Treasury, het hoofd van BNP Paribas Group ALM Treasury Domestic
Markets en het hoofd van ALM Treasury Steering; andere ALCo
leden vertegenwoordigen ALM Treasury, Risk of Finance. Het Bank
ALCo – dat maandelijks samen komt - is verantwoordelijk voor
het bepalen van het renterisicoprofiel van de bankactiviteiten, het
definiƫren en opvolgen van indicatoren voor renterisicometing en
de toekenning van limieten.
ALM Treasury is bevoegd voor de implementatie van de beslissin-
gen inzake het beheer van de renterisico’s in de bankactiviteiten.
De Risk functie neemt deel aan het ALCo en bewaakt de imple-
mentatie door ALM Treasury, van de belangrijke beslissingen die
genomen werden door dit comitƩ. Het voert ook een tweede-
lijnscontrole uit door validatie van modellen en risico-indicatoren,
het opvolgen van de risico-indicatoren en het toezicht op de
naleving van de toegekende limieten.
Het banking book bevat alle rentedragende activa en passiva van
alle business lines van BNP Paribas Fortis (inclusief de beleggings-
en afdekkingsverrichtingen van ALM Treasury) met uitzondering
van de (toegestane) tradingactiviteiten.
Transacties die worden geĆÆnitieerd door de diverse business lines
van BNP Paribas Fortis worden systematisch overgedragen naar
ALM-Treasury via interne contracten of via financieringen en
ontleningen.
De strategie van de Bank voor het beheer van het renterisico is
voornamelijk gebaseerd op een zorgvuldige opvolging van de
gevoeligheid van de rente-inkomsten van de Bank voor verande-
ringen in de rentestand, rekening houdende met alle renterisico’s
(renteherzieningsrisico, basis risico en optionele risico’s); de
doelstelling is te zorgen voor de stabiliteit en regelmatigheid
van de totale netto rentemarge. Op deze manier kan BNP Paribas
Fortis bepalen hoe deze risico’s optimaal kunnen afgedekt worden.
Het renterisico wordt beperkt/afgedekt door het gebruik van een
waaier aan verschillende instrumenten; de belangrijkste zijn
de derivaten, voornamelijk renteswaps en -opties. Renteswaps
worden gebruikt voor het aanpassen van het lineair risicopro-
fiel, dat hoofdzakelijk wordt gegenereerd door de langlopende
activa en passiva aan vaste rente. Opties worden gebruikt voor
de verlaging van het niet-lineaire risico, dat voornamelijk wordt
veroorzaakt door in klantencontracten besloten opties, zoals
opties tot vervroegde aflossing in hypotheekleningen, limieten
op deposito’s.
5.c.3.2 Beheer en afdekken van renterisico
De afdekkingsstrategieĆ«n voor de renterisico’s in de bankactivi-
teiten worden bepaald en geĆÆmplementeerd per munt.
De risicoafdekkingen gebeuren onder de vorm van swaps en opties
die geboekt worden als reƫle waarde of als kasstroomafdekkingen.
Ze kunnen ook voorkomen als HQLA (High Quality Liquid Asset)
effecten die geboekt worden als ā€˜Hold to Collect and Sell’ .
188
RISICOBEHEER EN KAPITAALVEREISTEN
6 SOEVEREIN SCHULDENRISICO
Soeverein schuldenrisico is het risico dat een overheid in gebreke
komt voor zijn schuld, in geval van een tijdelijke of verlengde
onderbreking van rentebetaling (intrest en/of kapitaal). De Bank
wordt dus blootgesteld aan krediet-, tegenpartij- of marktrisico
al naargelang de boekhoudcategorie van het financieel actief
uitgegeven door een overheid.
Blootstelling aan een overheidsschuld bestaat voornamelijk
uit obligaties.
De Bank beschikt over staatsobligaties die deel uitmaken van
het liquiditeitsmanagement proces. Dit proces is onder meer
gebaseerd op het houden van obligaties als onderpand voor de
herfinanciering bij centrale banken. Een aanzienlijk deel van deze
ā€˜liquiditeitsbuffer’ bestaat uit obligaties met een hoge rating die
zijn uitgegeven door overheden, supranationale entiteiten en
speciale agentschappen, met een laag risiconiveau. Een deel van
deze portefeuille bevat rentevoetkenmerken die bijdragen aan de
afdekkingsstrategieƫn van het renterisico in het bankboek.
De portefeuille van soevereine effecten van BNP Paribas Fortis
wordt in onderstaande tabel getoond. De cijfers in deze tabel
worden nu gerapporteerd onder de prudentiƫle consolidatiekring,
terwijl ze in de toelichtingen van voorgaande jaren onder de
boekhoudkundige consolidatiekring werden gerapporteerd.
Bankboek
In miljoenen euro’s
31 december 2022
31 december 2021
Eurozone
Belgiƫ
6.119
7.674
Italiƫ
599
831
Spanje
522
706
Luxemburg
335
281
Frankrijk
147
143
Finland
64
66
Nederland
10
223
Oostenrijk
-
26
Duitsland
-
36
Totaal eurozone
7.796
9.986
Andere landen in Europese Economische Ruimte (EER)
Tsjechiƫ
37
48
Overige
1
1
Totaal andere EER
38
49
Andere landen
Turkije
2.438
1.771
Overige
31
35
Totaal andere landen
2.469
1.806
TOTAAL
10.303
11.841
189
RISICOBEHEER EN KAPITAALVEREISTEN
7 OPERATIONEEL RISICO
Raamwerk voor risicobeheer
Toezichtskader
In lijn met het raamwerk van BNP Paribas Groep heeft BNP Paribas
Fortis een allesomvattend raamwerk voor het beheren van het
operationele risico voor de hele Bank ingevoerd dat voldoet aan de
Basel III-criteria die zijn vastgelegd in de ā€˜Advanced Measurement
Approach’ (AMA). Dit raamwerk draagt bij tot een beter risicobe-
heer doordat hiermee het bewustzijn ten aanzien van operationele
risico’s wordt versterkt. Het waarborgt een effectieve meting en
opvolging van het operationele risicoprofiel.
Belangrijke partijen en organisatie
Er is een effectieve risicobeheerstructuur ontwikkeld op basis van
een model met drie verdedigingslinies, waarbij de businesses de
hoofdverantwoordelijkheid dragen voor het beheren en beper-
ken van operationele risico’s. Binnen BNP Paribas Fortis zijn de
belangrijkste controlefuncties die de tweede verdedigingslinie
vormen Compliance, Legal en Risk. Zij hebben tot taak erop toe
te zien dat het raamwerk voor het beheren van het operationele
risicobeheer goed is verankerd, dat de operationele risico’s die
worden vastgesteld, beoordeeld, gemeten en beheerd een juiste
afspiegeling geven van het risicoprofiel en dat wordt voldaan
aan de eigenvermogensvereisten. De Algemene Inspectie (interne
audit) vertegenwoordigt de derde verdedigingslinie en ziet toe op
de juiste implementatie van de risicostructuren en het risicobeleid.
De belangrijkste bestuursorganen op het gebied van ope-
rationeel risico en interne controle zijn de Internal Control
Committees (ICC’s).
Het Internal Control Committee (ICC) is de ruggengraat van
het operationeel risicobeheer en het permanent controle kader.
Het beoogt:
het verstrekken van een duidelijk en alomvattend geconso-
lideerd beeld aan het management met betrekking tot de
situatie van de entiteit in termen van operationeel risico en
risico van niet-naleving;
waarschuwingen geven en indien nodig escaleren van zwak-
heden in het raamwerk naar het uitvoerend management;
de betrokkenheid van het uitvoerend management bij deze
onderwerpen concretiseren - onder meer door het vormen
van een forum voor analyse en besluitvorming.
Het ICC brengt de belangrijkste belanghebbenden uit de drie
verdedigingslinies samen, ze bespreken en worden het eens over
de belangrijkste onderwerpen met betrekking tot de operationele
risico’s, inclusief operationele en organisatorische aspecten .
190
RISICOBEHEER EN KAPITAALVEREISTEN
8 COMPLIANCE- EN REPUTATIERISICO
Compliance missie
De algemene missie van Compliance bestaat uit het verschaffen
van een redelijke mate van zekerheid ten aanzien van de naleving
van wet- en regelgeving bij de uitvoering van de diverse activitei-
ten van BNP Paribas Fortis en de bescherming van de reputatie
van de Bank door middel van bindende adviezen, toezicht en
onafhankelijke controles.
Compliance heeft, als tweede verdedigingslinie, de taak toezicht
uit te uitoefenen op een effectieve beheersing van het compli-
ancerisico. Dit behelst het formuleren van beleid, het geven van
advies, controle op de uitvoering, garanderen dat de Bank conform
de voorschriften en regelgeving werkt en het versterken van het
bewustzijn onder medewerkers met betrekking tot de volgende
belangrijke compliance-aspecten:
financiƫle veiligheid: customer due diligence, antiwitwas-
praktijken, strijd tegen financiering van terrorisme, financiƫle
sancties/embargo’s en meldingen aan financiĆ«le onder-
zoeksinstanties, fiscale deontologie, preventie van externe
corruptie en omkoping;
bescherming van de belangen van de klanten: overeenstem-
ming van de organisatie van de Bank en haar processen met
de wettelijke verplichtingen van klantenbescherming inzake
investeren, lenen, verzekeringen en dagelijkse diensten
van de Bank;
integriteit van medewerkers: hieronder vallen gedragsco
-
des, geschenkenbeleid, belangenconflicten, anti-omkoop
en -corruptie (intern), klokkenluiderspolitiek en beleid voor
privƩtransacties;
marktintegriteit: marktmisbruik, bankenwet, belangenconflicten
.
Compliance stelt het beleid vast en geeft bindende adviezen op
deze terreinen. Adviezen van compliance kunnen worden geƫsca-
leerd naar een hoger niveau, totdat een consensus wordt bereikt,
om te komen tot een adequate oplossing voor het probleem.
Organisatie van Compliance
De Compliance functie is georganiseerd als een onafhankelijke,
geĆÆntegreerde en gedecentraliseerde functie.
Compliance heeft rechtstreeks en onafhankelijk toegang tot het
Risk Committee, het AuditcomitƩ van de Raad van Bestuur en
het Remediation Monitoring Committee en is daar permanent
uitgenodigd. De Chief Compliance Officer is lid van het Uitvoerend
ComitƩ van de Bank.
Fundamentele principes
Bij het beheren van compliance risico’s wordt uitgegaan van de
volgende fundamentele principes:
individuele verantwoordelijkheid: iedereen is verantwoordelijk
voor compliance en niet alleen de afdeling Compliance;
exhaustieve en allesomvattende benadering: de verant-
woordelijkheid van Compliance strekt zich uit tot alle
bankactiviteiten. Uit hoofde hiervan heeft Compliance onbe-
perkt toegang tot alle noodzakelijke informatie;
onafhankelijkheid: de medewerkers van Compliance voeren
hun missie uit binnen een context die de onafhankelijkheid
van hun denken en handelen waarborgt;
prioriteit van het groepsbeleid boven lokaal beleid, voor zover
dit is toegestaan op grond van de lokale wetgeving .
191
RISICOBEHEER EN KAPITAALVEREISTEN
9 LIQUIDITEITSRISICO
Het liquiditeitsrisico is het risico dat de Bank niet in staat zal
zijn om te voldoen aan bestaande of toekomstige voorzienbare
of niet-voorzienbare liquiditeits- of dekkingsvereisten over alle
looptijden, zowel voor de korte als voor de lange termijn.
Dit risico kan voortvloeien uit een vermindering van bepaalde
bronnen van financiering, trekking van kredietlijnen, vermindering
van de liquiditeitswaarde van sommige activa of verhoging van
dekkingsmarges in cash of in effecten. Dit risico kan gerelateerd
zijn aan de reputatie van de Bank of aan systemische factoren in
de financiƫle markten zelf.
Het liquiditeitsrisico wordt beheerd door middel van een globaal
liquiditeitsbeleid dat is goedgekeurd door de Raad van Bestuur van
BNP Paribas Fortis. Dit beleid is gebaseerd op risicobeheersings-
principes die zowel onder normale omstandigheden als tijdens
een liquiditeitscrisis van toepassing zijn. De liquiditeitspositie
van BNP Paribas Fortis wordt beoordeeld op basis van interne
standaarden en door toezichthouders voorgeschreven ratio’s.
Beleidsdoelstellingen voor het beheer van het liquiditeitsrisico
De doelstellingen van het beleid voor het beheer van het liqui-
diteitsrisico van BNP Paribas Fortis zijn het verkrijgen van een
evenwichtige financieringsmix ter ondersteuning van de ontwik-
kelingsstrategie van BNP Paribas Fortis en het waarborgen dat
ook onder crisisomstandigheden BNP Paribas Fortis in staat zal
zijn om al haar verplichtingen na te komen.
Het raamwerk voor liquiditeitsbeleid is gesteund op:
beheers-indicatoren:
volume-indicatoren om na te gaan of de commerciƫle
activiteiten voldoen aan hun liquiditeitsdoelstellingen
die zijn bepaald in functie van de financieringscapaciteit
van de Bank;
prijsindicatoren, gebaseerd op de interne prijszetting van
liquiditeit;
indicatoren die een inschatting mogelijk maken van de liqui-
diteitspositie van de Bank onder normale omstandigheden, de
liquiditeitspositie in geval van crisis situaties, de efficiƫntie van
ondernomen acties en het voldoen aan reglementaire ratio’s;
de implementatie van liquiditeits-strategieƫn gebaseerd op
de diversificatie van financieringsbronnen met vervalda-
gen in functie van liquiditeitsbehoeften en de opbouw van
liquiditeitsreserves.
Het liquiditeitsbeleid definieert de beheers-principes die van
toepassing zijn in de BNP Paribas Fortis ondernemingen en onder-
liggende commerciƫle activiteiten, en dit ongeacht de looptijd
van de transacties .
192
RISICOBEHEER EN KAPITAALVEREISTEN
Beleidsvoering
Net als voor de andere risico’s, is de Chief Executive Officer door
de Raad van Bestuur gemandateerd om het liquiditeitsrisico van
de Bank te beheren. De Chief Executive Officer delegeert deze
verantwoordelijkheid aan het Asset & Liability Committee.
Het Risk-Committee rapporteert elk kwartaal aan de Raad
van Bestuur over het liquiditeitsbeleid en de liquiditeitspositie
van de Bank.
Het Asset & Liability Committee is verantwoordelijk voor:
het definiƫren van het liquiditeitsprofiel van de Bank;
het toezicht houden op de naleving van reglementaire
liquiditeitsratio’s;
het bepalen van beheers-indicatoren, het toezien op de
naleving ervan en het kalibreren van de kwantitatieve drem-
pelwaarden voor de commerciƫle activiteiten;
het bepalen van liquiditeits-indicatoren, waar nodig het
aanduiden van drempelwaarden, en het toezien op de
naleving ervan;
het bepalen van strategieƫn voor het management van liqui-
diteitsrisico en het toezicht houden op de implementatie van
deze strategieƫn binnen de commerciƫle activiteiten, zowel
onder normale als onder crisis omstandigheden.
Meer in het bijzonder wordt het Asset & Liability Committee
geĆÆnformeerd inzake financieringsprogramma’s, programma’s
voor het opbouwen van liquiditeitsreserves, simulaties van cri-
sisomstandigheden (stress testen), en alle gebeurtenissen die
zich voordoen onder crisisomstandigheden. Het Liquidity Crisis
Committe, een onderdeel van het Asset & Liability Committee
heeft eveneens als taak om de aanpak van een liquiditeitscrisis
te definiƫren (noodplan).
Het Asset & Liability Committee vergadert elke maand.
ALM Treasury is voor de hele Bank verantwoordelijk voor de ope
-
rationele implementatie van de beslissingen inzake liquiditeit van
het Asset & Liability Committee. De Asset & Liability Committees
in entiteiten van de Bank zijn op hun beurt verantwoordelijk
voor de lokale implementatie van de strategie inzake liquidi-
teitsmanagement die werd bepaald door het centrale Asset &
Liability Committee.
ALM Treasury is eveneens verantwoordelijk voor het liquidi-
teitsbeheer verbonden aan de vervaldagstructuur van de ganse
Bank. Het is meer bepaald verantwoordelijk voor financiering en
korte-termijn uitgifte (deposito-certificaten, commercial paper,
enz.), voor senior en achtergestelde schuld-uitgifte (Medium Term
Notes, obligaties, middellange en lange termijn deposito’s, covered
bonds, etc.), (zelf aangehouden) krediet-effectiseringsprogramma’s
en programma’s voor (zelf aangehouden) gedekte obligaties. Een
bijkomende taak van ALM Treasury is het aanleveren van interne
financiering van de commerciƫle activiteiten van de Bank, operati-
onele entiteiten, en het beleggen van eventuele kas-overschotten.
Het departement is ook verantwoordelijk voor het opbouwen en
het beheren van de liquiditeitsreserves. Deze omvatten onder
meer activa die snel en eenvoudig kunnen verkocht worden onder
crisisomstandigheden.
De Risk functie is lid van het Asset & Liability Committee (ALCo)
en van de lokale ALCo’s. Het bewaakt de implementatie van de
beslissingen van deze comitƩs door ALM Treasury. Tevens voert
ze een tweedelijnscontrole uit door validatie van modellen en
risico-indicatoren (met inbegrip van liquiditeits stresstesten),
het toezicht op risico-indicatoren en het toezicht op de naleving
van toegekende limieten.
De Finance functie is verantwoordelijk voor de productie van zowel
de gestandaardiseerde reglementaire liquiditeitsratio’s als van de
interne beheers-indicatoren. Finance waakt over de consistentie
van de door het ALM Committee van de Bank gedefinieerde interne
beheers-indicatoren. De Finance functie is eveneens lid van het
Asset en Liability Comittee (ALCo) en van de lokale ALCo’s.
VERSLAG VAN DE ERKENDE
COMMISSARIS
194
VERSLAG VAN DE ERKENDE COMMISSARIS
Verslag van de commissaris aan de algemene vergadering van
aandeelhouders van BNPī€ŸParibas Fortis NV over de geconsolideerde
jaarrekening voor het boekjaar afgesloten op 31 december 2022
In het kader van de wettelijke controle van de geconsolideerde jaarrekening van BNP Paribas Fortis NV (de
ā€œVennootschapā€) en haar filialen (samen ā€œde Groepā€), leggen wij u ons commissarisverslag voor. Dit bevat
ons verslag over de geconsolideerde jaarrekening en de overige door wet- en regelgeving gestelde eisen.
Het vormt ƩƩn geheel en is ondeelbaar.
Wij werden benoemd in onze hoedanigheid van commissaris door de algemene vergadering van 23 april
2020, overeenkomstig het voorstel van de raad van bestuur uitgebracht op aanbeveling van het auditco-
mitƩ en op voordracht van de ondernemingsraad. Ons mandaat loopt af op de datum van de algemene
vergadering die beraadslaagt over de jaarrekening voor het boekjaar afgesloten op 31 december 2022. Wij
hebben de wettelijke controle van de geconsolideerde jaarrekening van de Groep uitgevoerd gedurende
24 opeenvolgende boekjaren.
Verslag over de geconsolideerde jaarrekening
Oordeel zonder voorbehoud
Wij hebben de wettelijke controle uitgevoerd van de geconsolideerde jaarrekening van de Groep, die de
resultatenrekening op 31 december 2022 omvat, alsook het overzicht van het nettoresultaat en wijzigingen
van activa en verplichtingen opgenomen in het eigen vermogen, de balans op 31 december 2022, het
kasstroomoverzicht op 31 december 2022, het overzicht van wijzigingen in het eigen vermogen tussen
1 januari 2021 en 31 december 2022, en de toelichting met de belangrijkste gehanteerde grondslagen
voor financiƫle verslaggeving en andere toelichtingen. Deze geconsolideerde jaarrekening vertoont een
geconsolideerd balanstotaal van EUR 350.392 ā€˜000.000’ en een geconsolideerde winst van het boekjaar
van EUR 3.625 ā€˜000.000’.
Naar ons oordeel geeft de geconsolideerde jaarrekening een getrouw beeld van het vermogen en de
geconsolideerde financiƫle toestand van de Groep per 31 december 2022, alsook van zijn geconsolideerde
resultaten en van zijn geconsolideerde kasstromen over het boekjaar dat op die datum is afgesloten, in
overeenstemming met de International Financial Reporting Standards (IFRS) zoals goedgekeurd door de
Europese Unie en met de in Belgiƫ van toepassing zijnde wettelijke en reglementaire voorschriften.
Basis voor het oordeel zonder voorbehoud
Wij hebben onze controle uitgevoerd volgens de internationale controlestandaarden (ISA’s) zoals van toe-
passing in Belgiƫ. Wij hebben bovendien de door de IAASB goedgekeurde internationale controlestandaarden
toegepast die van toepassing zijn op de huidige afsluitdatum en nog niet goedgekeurd zijn op nationaal
niveau. Onze verantwoordelijkheden op grond van deze standaarden zijn verder beschreven in de sectie
ā€œVerantwoordelijkheden van de commissaris voor de controle van de geconsolideerde jaarrekeningā€ van ons
verslag. Wij hebben alle deontologische vereisten die relevant zijn voor de controle van de geconsolideerde
jaarrekening in Belgiƫ nageleefd, met inbegrip van deze met betrekking tot de onafhankelijkheid.
Wij hebben van de raad van bestuur en van de aangestelden van de Vennootschap de voor onze controle
vereiste ophelderingen en inlichtingen verkregen.
Wij zijn van mening dat de door ons verkregen controle-informatie voldoende en geschikt is als basis voor
ons oordeel.
195
VERSLAG VAN DE ERKENDE COMMISSARIS
Kernpunten van de controle
Kernpunten van onze controle betreffen die aangelegenheden die naar ons professioneel oordeel het meest
significant waren bij de controle van de geconsolideerde jaarrekening van de huidige verslagperiode. Deze
aangelegenheden zijn behandeld in de context van onze controle van de geconsolideerde jaarrekening
als geheel en bij het vormen van ons oordeel hierover, en wij verschaffen geen afzonderlijk oordeel over
deze aangelegenheden.
Bijzondere waardeverminderingen op leningen en vorderingen
Beschrijving van het kernpunt van de controle:
De geconsolideerde jaarrekening van BNP Paribas Fortis NV bevat op het einde van het boekjaar 2022
leningen en vorderingen voor een bedrag van EUR 228.005 ā€˜000.000’. IFRS 9 legt het concept op van
voorzieningen voor verwachte verliezen en vereist dat kredietrisico’s in drie fasen worden ingedeeld.
Bijzondere waardeverminderingen worden geboekt op alle leningen en vorderingen om rekening te houden
met verwachte gebeurtenissen met een impact op de geschatte toekomstige kasstromen van die leningen
en vorderingen.
Voor dubieuze kredieten maken het vaststellen van een bijzondere waardevermindering en het bepalen
van de realiseerbare waarde deel uit van een inschattingsproces dat, onder meer, de beoordeling van het
bestaan van een verminderde kredietkwaliteit omvat, van de financiƫle toestand van de tegenpartij, van
de verwachte toekomstige kasstromen en van de waarde van het ontvangen onderpand.
Het bepalen van de voorzieningen houdt een beoordeling in bij het bepalen van assumpties, van de
methodologie, van de modelleringstechnieken en van de parameters.
Wegens de aanzienlijke hoeveelheid aan leningen en vorderingen opgenomen in de balans, de risicokost
opgenomen in de resultatenrekening (EUR 328 ā€˜000.000’), de significante invloed van de assumpties op de
boekwaarde van deze leningen en vorderingen en de gestegen onzekerheid als gevolg van de Russische
invasie in OekraĆÆne en de huidige macro-economische situatie, wordt de audit van het hierboven beschreven
proces als een Kernpunt van de controle beschouwd.
Wij verwijzen naar toelichtingen 4.e en 2.g bij de geconsolideerde jaarrekening. Bovendien heeft de raad
van bestuur het proces voor het beheer van kredietrisico’s en de beoordeling van bijzondere waardever-
minderingen in meer detail beschreven in het jaarverslag bij de geconsolideerde jaarrekening, en in de
sectie ā€˜kredietrisico’ van het hoofdstuk ā€˜Risicobeheer en kapitaalvereisten’.
Onze auditbenadering met betrekking tot het kernpunt van de controle:
Op basis van onze risicobeoordeling hebben wij de bijzondere waardeverminderingen onderzocht en de
toegepaste methodologie en de assumpties van het management die beschreven werden in de vorige
paragraaf kritisch beoordeeld:
ī‚„
Wij hebben het bestuursproces met betrekking tot de bepaling van de fase van het kredietrisico (zoals
bepaald door IFRS 9) en van de kredietverlaging beoordeeld, inclusief het continu her-beoordelen van
de geschiktheid van de hypotheses die gebruikt worden in de modellen voor het bepalen van de krediet-
verliezen. Wij hebben geen significante tekortkoming geĆÆdentificeerd die de algehele doeltreffendheid
van de desbetreffende controleomgeving beĆÆnvloeden;
ī‚„
Wij hebben het ontwerp, de implementatie en de doeltreffendheid getest van de belangrijkste controles
met betrekking tot de modellen en manuele processen die van toepassing zijn voor de identificatie van
gebeurtenissen die leiden tot een waardevermindering of tot een verminderde kredietkwaliteit, voor de
waardering van het onderpand, voor de schattingen van het bedrag van de terugvordering bij wanbe-
taling, en voor het bepalen van de waardevermindering. Wij hebben geen significante tekortkomingen
geĆÆdentificeerd op het vlak van gepastheid en operationele doeltreffendheid;
196
VERSLAG VAN DE ERKENDE COMMISSARIS
ī‚„
Wij hebben samen met onze experts en op basis van onze risicobeoordeling de onderliggende modellen
beoordeeld, inclusief het goedkeurings- en validatieproces voor de modellen. Wij hebben de gebruikte
methodologieƫn kritisch beoordeeld door gebruik te maken van onze sectorkennis en -ervaring, met
de nadruk op mogelijke veranderingen sinds de toepassing van IFRS 9 en hebben vastgesteld dat deze
in overeenstemming zijn met onze verwachtingen;
ī‚„
Wij hebben de geschiktheid van de waardeverminderingen op leningen op individuele basis beoordeeld:
wij hebben geverifieerd dat de Vennootschap een periodieke controle van de onder toezicht staande
tegenpartijen heeft uitgevoerd en we hebben, op basis van steekproeven, de door het management
gebruikte veronderstellingen en gegevens beoordeeld om de waardeverminderingen te ramen;
ī‚„ Tot slot hebben wij de volledigheid en juistheid van de toelichtingen beoordeeld, en onderzocht of de
toelichtingen in overeenstemming zijn met de vereisten die zijn opgenomen in de IFRS zoals goedgekeurd
door de Europese Unie.
Waardering van de goodwill, van de goodwill op deelnemingen in ondernemingen
waarop de vermogensmutatiemethode wordt toegepast, en van de opties toege-
kend aan minderheidsaandeelhouders van geconsolideerde vennootschappen.
Beschrijving van het kernpunt van de controle:
De geconsolideerde jaarrekening van de Vennootschap per 31 december 2022 vermeldt in de rubriek
ā€˜Goodwill’ een bedrag van EUR 848 ā€˜000.000’ en in de rubriek ā€˜deelnemingen in ondernemingen waarop de
vermogensmutatiemethode wordt toegepast’ een bedrag van EUR 2.572 ā€˜000.000’. Bovendien bevat rubriek
ā€˜Minderheidsbelangen’ van de geconsolideerde financiĆ«le staten de reĆ«le waarde van opties toegekend aan
minderheidsaandeelhouders van geconsolideerde vennootschappen voor een bedrag van EUR 135 ā€˜000.000’.
Deze immateriƫle en financiƫle activa, evenals de goodwill in ondernemingen waarop de vermogensmuta-
tiemethode wordt toegepast, zijn ontstaan als gevolg van overnames van bepaalde dochterondernemingen
(directe en indirecte) van BNP Paribas Fortis NV tijdens het huidige en de vorige boekjaren. De IFRS
standaarden schrijven voor dat goodwill onderworpen wordt aan een jaarlijkse beoordeling teneinde een
eventuele minderwaarde te identificeren, en dat de toegekende opties gewaardeerd worden tegen hun
intrinsieke waarde van het financiƫle instrument.
Wij hebben deze immateriƫle en financiƫle activa, evenals de goodwill in ondernemingen waarop de
vermogensmutatiemethode wordt toegepast, beschouwd als een Kernpunt van de controle, in het licht
van de materialiteit van deze rubriek, en aangezien de jaarlijkse beoordeling een inschatting door de
directie inhoudt, dit zowel met betrekking tot de keuze van de toegepaste waarderingsmethoden als
met betrekking tot de gehanteerde hypotheses - meer bepaald de assumpties met betrekking tot het
vermogen om toekomstige kasstromen te genereren en de gehanteerde discontovoet, rekening houdend
met aangepaste risicofactoren.
Wij verwijzen naar de geconsolideerde jaarrekening, toelichting 4.m ā€˜Goodwill’, toelichting
4.k ā€˜Deelnemingen in ondernemingen waarop de vermogensmutatiemethode wordt toegepast’ en toelichting
7.c ā€˜Minderheidsbelangen’.
197
VERSLAG VAN DE ERKENDE COMMISSARIS
Onze auditbenadering met betrekking tot het kernpunt van de controle:
Wij hebben onze werkzaamheden gericht op (i) het waarderingsmodel dat door de Vennootschap wordt
gebruikt voor de beoordeling van de onderliggende onderneming, (ii) de geschiktheid van de discontovoet
en de perpetuele groeivoet gebruikt in het model en (iii) de voorspellingen van de toekomstige kasstromen:
ī‚„ Met onze waarderingsdeskundigen hebben wij de geschiktheid van de waarderingsmethodes die door
het management worden gehanteerd beoordeeld en de onderliggende hypothesen die aan de basis
liggen voor het gebruik van deze modellen met deze laatste besproken. Wij stellen vast dat de gebruikte
modellen geschikt zijn, rekening houdend met de omstandigheden;
ī‚„
Wij hebben het bestuursproces met betrekking tot de toekomstige kasstromen die voor de waarderingen
zijn gebruikt beoordeeld; met name de totstandkoming en goedkeuring van het financiƫle plan evenals
de jaarlijkse vergelijking, uitgevoerd door het management, van de actuele prestaties met voorgaande
inschattingen. Wij hebben vastgesteld dat het management hun proces voor het bepalen van de
toekomstige kasstromen heeft gevolgd, en dat dit onderworpen is aan een tijdig en aangepast toezicht
en kritische toetsing. Wij hebben de impact van de (reglementaire en economische) ontwikkelingen die
mogelijk een aanzienlijke invloed kunnen hebben op de toekomstige kasstromen van de entiteiten waarop
goodwill erkend werd met het management besproken, en hebben vastgesteld dat het management
met deze ontwikkelingen heeft rekening gehouden bij de voorspelling van de toekomstige kasstromen;
ī‚„
Op basis van onze risicobeoordeling, hebben wij samen met onze waarderingsdeskundigen de hypotheses
van het management bij het voorspellen van de perpetuele groeivoet en de discontovoet kritisch
beoordeeld. Wij hebben eveneens de gepastheid van de sensitiviteit berekeningen door het management
kritisch beoordeeld. Wij stelden vast dat de hypotheses consistent waren en in overeenstemming met
onze verwachtingen;
ī‚„
Tot slot hebben wij de volledigheid en juistheid van de toelichtingen beoordeeld, en of de toelichtingen in
overeenstemming zijn met de vereisten opgenomen in de IFRS zoals goedgekeurd door de Europese Unie.
Onzekerheid met betrekking tot de inschatting van financiƫle instrumenten geboekt
aan reƫle waarde
Beschrijving van het kernpunt van de controle:
De huidige marktomstandigheden en het lage renteklimaat beïnvloeden de reële waarde van financiële
instrumenten. Bovendien heeft de Russische invasie in OekraĆÆne de onzekerheid op de markten evenals hun
volatiliteit doen toenemen. De voor bepaalde financiƫle instrumenten gebruikte waarderingsmethoden en
-modellen zijn inherent subjectief en maken gebruik van verscheidene hypotheses. Daarenboven kunnen een
belangrijk aantal factoren de bepaling van de reële waarde beïnvloeden en kunnen ze variëren, zowel per
type instrument als voor instrumenten van hetzelfde type. Het gebruik van andere waarderingsmethoden
en hypotheses zou kunnen leiden tot significant verschillende reƫle waarden. Bovendien worden marktprijs
aanpassingen aan de reƫle waarde (reserves) geboekt op alle posities gewaardeerd aan reƫle waarde
waarvan de waardeveranderingen in de resultatenrekening of in het eigen vermogen worden geboekt.
De IFRS standaarden vereisen het gebruik van de reƫle waarde voor de bepaling van de boekwaarde van
verschillende financiƫle activa en passiva en vereisen bovendien dat voor activa die niet aan reƫle waarde
in de balans geboekt worden, de reƫle waarde in de toelichting moet worden opgenomen.
Aangezien het gebruik van andere hypotheses zou kunnen leiden tot andere reƫle waarden dan deze die
weerhouden werden bij de opstelling van de jaarrekening, en rekening houdend met het belang van de
reƫle waarde voor de bepaling van de boekwaarden van bepaalde rubrieken van de balans en het resultaat,
beschouwen wij dit als een Kernpunt van de controle.
Wij verwijzen naar toelichting 4.d ā€˜Bepaling van de reĆ«le waarde van financiĆ«le instrumenten’ en
1 ā€˜Samenvatting van de belangrijkste grondslagen voor financiĆ«le verslaggeving toegepast door
BNP Paribas Fortis’.
198
VERSLAG VAN DE ERKENDE COMMISSARIS
Onze auditbenadering met betrekking tot het kernpunt van de controle:
Wij hebben een begrip verkregen van de interne controleomgeving met betrekking tot de waardering van
financiƫle instrumenten, met inbegrip van de controles uitgevoerd op de prijzen, het validatieproces van
de modellen en de waarde aanpassingen. Op cyclische basis hebben wij de ontwerp en de doeltreffendheid
van die controles getest, die wij als essentieel voor onze audit beschouwen:
Met onze waarderingsexperten hebben wij de gepastheid van de methodologie die gebruikt wordt voor
de validatie van de modellen kritisch beoordeeld en hebben wij een herberekening uitgevoerd van reƫle
waarden op basis van steekproeven. Dit behelst tevens een evaluatie, op basis van onze ervaring en de
huidige marktpraktijken, van de marktgegevens, de basisgegevens en van de belangrijkste hypotheses die
gebruikt worden in de modellen ter bepaling van de reƫle waarde;
Tot slot hebben wij de volledigheid en juistheid van de toelichtingen beoordeeld, en of de toelichtingen in
overeenstemming zijn met de vereisten opgenomen in de IFRS zoals goedgekeurd door de Europese Unie.
Verantwoordelijkheden van de raad van bestuur voor het opstellen van
de geconsolideerde jaarrekening
De raad van bestuur is verantwoordelijk voor het opstellen van de geconsolideerde jaarrekening die een
getrouw beeld geeft in overeenstemming met de International Financial Reporting Standards (IFRS) zoals
goedgekeurd door de Europese Unie en met de in Belgiƫ van toepassing zijnde wettelijke en reglementaire
voorschriften, alsook voor de interne beheersing die de raad van bestuur noodzakelijk acht voor het opstellen
van de geconsolideerde jaarrekening die geen afwijking van materieel belang bevat die het gevolg is van
fraude of van fouten.
Bij het opstellen van de geconsolideerde jaarrekening is de raad van bestuur verantwoordelijk voor het
inschatten van de mogelijkheid van de Groep om zijn continuĆÆteit te handhaven, het toelichten, indien
van toepassing, van aangelegenheden die met continuĆÆteit verband houden en het gebruiken van de
continuĆÆteitsveronderstelling, tenzij de raad van bestuur het voornemen heeft om de Groep te liquideren
of om de bedrijfsactiviteiten te beƫindigen, of geen realistisch alternatief heeft dan dit te doen.
Verantwoordelijkheden van de commissaris voor de controle van de
geconsolideerde jaarrekening
Onze doelstellingen zijn het verkrijgen van een redelijke mate van zekerheid over de vraag of de geconsoli-
deerde jaarrekening als geheel geen afwijking van materieel belang bevat die het gevolg is van fraude of van
fouten, en het uitbrengen van een commissarisverslag waarin ons oordeel is opgenomen. Een redelijke mate
van zekerheid is een hoog niveau van zekerheid, maar is geen garantie dat een controle die overeenkomstig
de ISA’s is uitgevoerd altijd een afwijking van materieel belang ontdekt wanneer die bestaat. Afwijkingen
kunnen zich voordoen als gevolg van fraude of fouten en worden als van materieel belang beschouwd
indien redelijkerwijs kan worden verwacht dat zij, individueel of gezamenlijk, de economische beslissingen
genomen door gebruikers op basis van deze geconsolideerde jaarrekening, beĆÆnvloeden.
Bij de uitvoering van onze controle leven wij het wettelijk, reglementair en normatief kader na dat van
toepassing is op de controle van de jaarrekening in Belgiƫ. Een wettelijke controle biedt evenwel geen
zekerheid omtrent de toekomstige levensvatbaarheid van de Groep, noch omtrent de efficiƫntie of de
doeltreffendheid waarmee de raad van bestuur de bedrijfsvoering van de Groep ter hand heeft genomen
of zal nemen. Onze verantwoordelijkheden inzake de door de raad van bestuur gehanteerde continuĆÆteits-
veronderstelling worden hieronder beschreven.
199
VERSLAG VAN DE ERKENDE COMMISSARIS
Als deel van een controle uitgevoerd overeenkomstig de ISA’s, passen wij professionele oordeelsvorming
toe en handhaven wij een professioneel-kritische instelling gedurende de controle. We voeren tevens de
volgende werkzaamheden uit:
ī‚„
Het identificeren en inschatten van de risico’s dat de geconsolideerde jaarrekening een afwijking
van materieel belang bevat die het gevolg is van fraude of van fouten, het bepalen en uitvoeren van
controlewerkzaamheden die op deze risico’s inspelen en het verkrijgen van controle-informatie die
voldoende en geschikt is als basis voor ons oordeel. Het risico van het niet detecteren van een van
materieel belang zijnde afwijking is groter indien die afwijking het gevolg is van fraude dan indien zij
het gevolg is van fouten, omdat bij fraude sprake kan zijn van samenspanning, valsheid in geschrifte,
het opzettelijk nalaten om transacties vast te leggen, het opzettelijk verkeerd voorstellen van zaken
of het omzeilen van de interne beheersing;
ī‚„
Het verkrijgen van inzicht in de interne beheersing die relevant is voor de controle, met als doel
controlewerkzaamheden op te zetten die in de gegeven omstandigheden geschikt zijn maar die niet
zijn gericht op het geven van een oordeel over de effectiviteit van de interne beheersing van de Groep;
 Het evalueren van de geschiktheid van de gehanteerde grondslagen voor financiële verslaggeving en
het evalueren van de redelijkheid van de door de raad van bestuur gemaakte schattingen en van de
daarop betrekking hebbende toelichtingen;
ī‚„
Het concluderen of de door de raad van bestuur gehanteerde continuĆÆteitsveronderstelling aanvaardbaar
is, en het concluderen, op basis van de verkregen controle-informatie, of er een onzekerheid van
materieel belang bestaat met betrekking tot gebeurtenissen of omstandigheden die significante twijfel
kunnen doen ontstaan over de mogelijkheid van de Groep om zijn continuĆÆteit te handhaven. Indien
wij concluderen dat er een onzekerheid van materieel belang bestaat, zijn wij ertoe gehouden om de
aandacht in ons commissarisverslag te vestigen op de daarop betrekking hebbende toelichtingen in
de geconsolideerde jaarrekening, of, indien deze toelichtingen inadequaat zijn, om ons oordeel aan te
passen. Onze conclusies zijn gebaseerd op de controle-informatie die verkregen is tot de datum van
ons commissarisverslag. Toekomstige gebeurtenissen of omstandigheden kunnen er echter toe leiden
dat de Groep zijn continuĆÆteit niet langer kan handhaven;
ī‚„ Het evalueren van de algehele presentatie, structuur en inhoud van de geconsolideerde jaarrekening,
en van de vraag of de geconsolideerde jaarrekening de onderliggende transacties en gebeurtenissen
weergeeft op een wijze die leidt tot een getrouw beeld;
 Het verkrijgen van voldoende en geschikte controle-informatie met betrekking tot de financiële infor-
matie van de entiteiten of bedrijfsactiviteiten binnen de Groep gericht op het tot uitdrukking brengen
van een oordeel over de geconsolideerde jaarrekening. Wij zijn verantwoordelijk voor de aansturing
van, het toezicht op en de uitvoering van de groepscontrole. Wij blijven ongedeeld verantwoordelijk
voor ons oordeel.
Wij communiceren met het auditcomitƩ onder meer over de geplande reikwijdte en timing van de controle
en over de significante controlebevindingen, waaronder eventuele significante tekortkomingen in de interne
beheersing die wij identificeren gedurende onze controle.
Wij verschaffen aan het auditcomitƩ tevens een verklaring dat wij de relevante deontologische voorschriften
over onafhankelijkheid hebben nageleefd, en wij communiceren met hen over alle relaties en andere zaken
die redelijkerwijs onze onafhankelijkheid kunnen beĆÆnvloeden en, waar van toepassing, over de daarmee
verband houdende maatregelen om onze onafhankelijkheid te waarborgen.
Uit de aangelegenheden die met het auditcomitƩ zijn gecommuniceerd bepalen wij die zaken die het meest
significant waren bij de controle van de geconsolideerde jaarrekening van de huidige verslagperiode, en die
derhalve de kernpunten van onze controle uitmaken. Wij beschrijven deze aangelegenheden in ons verslag,
tenzij het openbaar maken van deze aangelegenheden is verboden door wet- of regelgeving.
200
VERSLAG VAN DE ERKENDE COMMISSARIS
Overige door wet- en regelgeving gestelde eisen
Verantwoordelijkheden van de raad van bestuur
De raad van bestuur is verantwoordelijk voor het opstellen en de inhoud van het jaarverslag over de
geconsolideerde jaarrekeningen de andere informatie opgenomen in het jaarrapport over de geconsolideerde
jaarrekening.
Verantwoordelijkheden van de commissaris
In het kader van onze opdracht en overeenkomstig de Belgische bijkomende norm bij de in Belgiƫ van
toepassing zijnde internationale controlestandaarden (ISA’s), is het onze verantwoordelijkheid om, in alle
van materieel belang zijnde opzichten, het jaarverslag over de geconsolideerde jaarrekeningen de andere
informatie opgenomen in het jaarrapport over de geconsolideerde jaarrekening te verifiƫren, alsook verslag
over deze aangelegenheden uit te brengen.
Aspecten betreffende het jaarverslag over de geconsolideerde
jaarrekening en andere informatie opgenomen in het jaarrapport over de
geconsolideerde jaarrekening
Na het uitvoeren van specifieke werkzaamheden op het jaarverslag over de geconsolideerde jaarrekening,
zijn wij van oordeel dat dit jaarverslag overeenstemt met de geconsolideerde jaarrekening voor hetzelfde
boekjaar en is opgesteld overeenkomstig het artikel 3:32 van het Wetboek van vennootschappen en
verenigingen.
In de context van onze controle van de geconsolideerde jaarrekening zijn wij tevens verantwoordelijk voor
het overwegen, in het bijzonder op basis van de kennis verkregen tijdens de controle, of het jaarverslag
over de geconsolideerde jaarrekening en de andere informatie opgenomen in het jaarrapport over de
geconsolideerde jaarrekening, zijnde:
ī‚„ Het Bericht van de Raad van Bestuur;
ī‚„ Het hoofdstuk over Risicobeheer en Kapitaalvereisten; en
ī‚„ Het hoofdstuk ā€˜Overige informatie’;
een afwijking van materieel belang bevatten, hetzij informatie die onjuist vermeld is of anderszins misleidend
is. In het licht van de werkzaamheden die wij hebben uitgevoerd, hebben wij geen afwijking van materieel
belang te melden.
Vermeldingen betreffende de onafhankelijkheid
ī‚„ Ons bedrijfsrevisorenkantoor en ons netwerk hebben geen opdrachten verricht die onverenigbaar zijn
met de wettelijke controle van de geconsolideerde jaarrekening en ons bedrijfsrevisorenkantoor is in
de loop van ons mandaat onafhankelijk gebleven tegenover de Groep;
ī‚„ De honoraria voor de bijkomende opdrachten die verenigbaar zijn met de wettelijke controle van de
geconsolideerde jaarrekening bedoeld in artikel 3:65 van het Wetboek van vennootschappen en ver-
enigingen werden correct vermeld en uitgesplitst in de toelichting bij de geconsolideerde jaarrekening.
201
VERSLAG VAN DE ERKENDE COMMISSARIS
Europees uniform elektronisch formaat (ESEF)
Wij hebben ook, overeenkomstig de ontwerpnorm inzake de controle van de overeenstemming van de
financiĆ«le overzichten met het Europees uniform elektronisch formaat (hierna ā€œESEFā€), de controle uitge-
voerd van de overeenstemming van het ESEF-formaat met de technische reguleringsnormen vastgelegd
door de Europese Gedelegeerde Verordening nr. 2019/815 van 17 december 2018 (hierna: ā€œGedelegeerde
Verordeningā€).
De raad van bestuur is verantwoordelijk voor het opstellen, in overeenstemming met de ESEF vereisten,
van de geconsolideerde financiƫle overzichten in de vorm van een elektronisch bestand in ESEF-formaat
(hierna ā€œdigitale geconsolideerde financiĆ«le overzichtenā€) opgenomen in het jaarlijks financieel verslag.
Het is onze verantwoordelijkheid voldoende en geschikte onderbouwende informatie te verkrijgen om te
concluderen dat het formaat en de markeertaal van de digitale geconsolideerde financiƫle overzichten
in alle van materieel belang zijnde opzichten voldoen aan de ESEF-vereisten krachtens de Gedelegeerde
Verordening.
Op basis van de door ons uitgevoerde werkzaamheden zijn wij van oordeel dat het formaat van en de
markering van informatie in de officiƫle versie van de digitale geconsolideerde financiƫle overzichten opge-
nomen in het jaarlijks financieel verslag van de Groep per 31 december 2022 in alle van materieel belang
zijnde opzichten in overeenstemming zijn met de ESEF vereisten krachtens de Gedelegeerde Verordening.
Andere vermeldingen
Huidig verslag is consistent met onze aanvullende verklaring aan het auditcomitƩ bedoeld in artikel 11
van de verordening (EU) nr. 537/2014.
Diegem, 27 maart 2023
De commissaris
PwC Bedrijfsrevisoren BV
Vertegenwoordigd door
Jeroen Bockaert
Bedrijfsrevisor
202
VERSLAG VAN DE ERKENDE COMMISSARIS
BNP PARIBAS FORTIS
JAARVERSLAG 2022
(NIET-GECONSOLIDEERD)
204
BNP PARIBAS FORTIS JAARVERSLAG 2022 (NIET-GECONSOLIDEERD)
VERSLAG VAN DE RAAD VAN BESTUUR
In overeenstemming met het Belgische vennootschaps- en verenigingswetboek (artikel 3:32) en om herhalingen te vermijden heeft
BNP Paribas Fortis het niet-geconsolideerde en het geconsolideerde verslag van de Raad van Bestuur gecombineerd. Het geconsolideerde
verslag van de Raad van Bestuur is te vinden in het begin van dit jaarverslag.
Toelichting bij de evolutie van de balans
Het balanstotaal bedraagt op 31 december 2022 239,2 miljard
euro, een daling met (13,6) miljard euro of 5% in vergelijking met
31 december 2021. Per 31 december 2022 is het rendement van
de activa 1%. BNP Paribas Fortis bezit 2 buitenlandse vestigingen
te New York en Madrid.
Activa
Geldmiddelen, tegoeden bij centrale banken en postchĆØque en
girodiensten (rubriek I) en vorderingen op kredietinstellingen
(rubriek III) dalen met (24,2) miljard euro en bedragen 31,9 miljard
euro. De verminderde positie bij de Nationale Bank van Belgiƫ is
onder andere te wijten aan de gedeeltelijke terugbetaling van de
TLTRO III (Targeted Longer-Term Refinancing Operations).
Leningen en vorderingen op klanten (rubriek IV) bedragen
141,2 miljard euro per 31 december 2022, een stijging met
11,8 miljard euro in vergelijking met 31 december 2021.
In Belgiƫ is het bedrag van de termijnleningen gestegen met
8,3 miljard euro, verdeeld over verschillende types leningen
zoals investeringskredieten aan bedrijven en financieringen
toegestaan aan filialen. De hypotheekleningen stegen nogmaals
met 2,1 miljard euro.
De termijnleningen in de buitenlandse filialen van BNP Paribas
Fortis blijven stabiel op 0,3 miljard euro en zijn enkel gerelateerd
aan de activiteit van BNP Paribas Fortis te New York.
De obligaties en andere vastrentende effecten (rubriek V)
bedragen 43,2 miljard euro per 31 december 2022, een
daling met (1,8) miljard euro tegenover 45,0 miljard euro per
31 december 2021.
Het bedrag van 43,2 miljard euro bestaat grotendeels uit obliga-
ties uitgegeven door publieke instellingen (8,1 miljard euro, een
daling met (1,9) miljard euro tegenover 2021 hoofdzakelijk ten
gevolge van terugbetalingen), door de ā€˜Special Purpose Vehicles’
(31,3 miljard euro, identiek aan vorig jaar) en door andere emit-
tenten (3,7 miljard euro, hetzij hetzelfde bedrag dan vorig jaar).
De financiƫle vaste activa (rubriek VII) bedragen 9,2 miljard euro
per 31 december 2022, in lijn met de situatie eind 2021.
De oprichtingskosten en immateriƫle vaste activa (rubriek VIII)
bedragen 7 miljoen euro per 31 december 2022, een daling met
(22) miljoen euro tegenover 2021.
Materiƫle vaste activa (rubriek IX) bedragen 1,0 miljard euro per
31 december 2022, in lijn met de situatie eind 2021.
De overige activa (rubriek XI) bedragen 1,5 miljard euro per
31 december 2022, in lijn met de situatie eind 2021.
Overlopende rekeningen (rubriek XII) bedragen 11,2 miljard euro
per 31 december 2022, een stijging met 0,7 miljard euro tegen
10,5 miljard euro per 31 december 2021, grotendeels ten gevolge
van de evolutie van de interest derivaten. De reƫle waarde van
deze afgeleide financiƫle instrumenten is op symmetrische wijze
op actiefzijde en op passiefzijde beĆÆnvloed door de stijging van
de rentecurve.
Verplichtingen en eigen vermogen
De schulden bij kredietinstellingen (rubriek I) bedragen
36,9 miljard euro per 31 december 2022, een daling met
(15,6) miljard euro in vergelijking met 31 december 2021. Een deel
van deze evolutie (daling met (10) miljard euro) wordt verklaard
door de terugbetaling van de TLTRO III (ā€œTargeted Longer-Term
Refinancing Operationsā€) van de BCE.
De schulden bij cliƫnten (rubriek II) bedragen 154,6 miljard euro
per 31 december 2022, een daling met (0,1) miljard euro ten
opzichte van 154,7 miljard euro per 31 december 2021.
In Belgiƫ zijn de spaarrekeningen en de zichtrekeningen
gedaald met respectievelijk (3,3) miljard euro en (0,6) miljard
euro. De termijndeposito’s stijgen met 4,1 miljard euro. Deze
205
BNP PARIBAS FORTIS JAARVERSLAG 2022 (NIET-GECONSOLIDEERD)
evolutie is voornamelijk te wijten aan de rentestijging op de
termijnrekeningen.
De schuldbewijzen belichaamde schulden (rubriek III) bedragen
10,8 miljard euro per 31 december 2022, hetzij een stijging met
0,3 miljard euro.
De overige schulden (rubriek IV) bedragen 6,2 miljard euro, een
stijging met 0,7 miljard euro in vergelijking met 31 december 2021.
De overlopende rekeningen (rubriek V) bedragen 8,9 miljard euro,
een stijging met 2,1 miljard euro in vergelijking met 31 december
2021, ten gevolge van de evolutie van de interest derivaten.
De reƫle waarde van deze afgeleide financiƫle instrumenten is
op symmetrische wijze op actiefzijde en op passiefzijde beĆÆnvloed
door de stijging van de rentecurve.
De achtergestelde schulden (rubriek VIII) bedragen 3,5 miljard
euro per 31 december 2022, een daling met (0,1) miljard euro in
vergelijking met 31 december 2021.
Het eigen vermogen (rubrieken IX, X, XI, XII en XIII) bedraagt
17,3 miljard euro per 31 december 2022, een daling met
(0,8) miljard euro in vergelijking met 31 december 2021.
Toelichting bij de evolutie van de resultatenrekening
Het netto-resultaat van BNP Paribas Fortis bedraagt 2.207 miljoen
euro, vergeleken met 2.002 miljoen euro in 2021.
De rentemarge (rubrieken I en II) bedraagt 2.577 miljoen euro
in 2022, een daling met (89) miljoen euro in vergelijking met
2021, hoofdzakelijk in Belgiƫ. De netto rentebaten zijn gedaald
desondanks de normalisering van de rentevoeten en de groei van
leningen en deposito’s van het cliĆ«nteel.
De opbrengsten uit niet-vastrentende effecten (rubriek III)
bedragen 942 miljoen euro in 2022, een stijging met 147 miljoen
euro in vergelijking met 2021, hoofdzakelijk door de stijging van
de dividenden ontvangen van verbonden ondernemingen.
De commissies (rubrieken IV en V) bedragen 1.046 miljoen euro in
2022, een daling met (17) miljoen euro in vergelijking met 2021.
In Belgiƫ, kende men een lichte daling van de netto-commissies
in een onzekere economische context.
De winst uit financiƫle transacties (rubriek VI) bedraagt
287 miljoen euro, een stijging met 169 miljoen euro in ver-
gelijking met 2021, voornamelijk door het verhandelen van
wisselkoersoperaties.
De algemene administratieve kosten (rubriek VII) bedragen
(2.457) miljoen euro, een stijging van (323) miljoen euro in
vergelijking met 2021.
In Belgiƫ, stegen de personeelskosten en kosten van personeels-
voordelen met (167) miljoen euro, grotendeels door de inflatie
en slechts gedeeltelijk gecompenseerd door de daling van het
aantal VTE’s.
De overige administratieve kosten stijgen met (156) miljoen
euro in vergelijking met 2021. Deze evolutie is voornamelijk
te wijten aan de stijging van de banktaksen en de kosten voor
tijdelijk personeel.
De afschrijvingen en waardeverminderingen op oprichtingskos-
ten, immateriƫle en materiele vaste activa (rubriek VIII) bedragen
(76) miljoen euro tegen (72) miljoen euro in 2021.
De waardeverminderingen op vorderingen en op de beleggings-
portefeuilles (rubrieken IX en X) bedragen (7) miljoen euro, tegen
(145) miljoen euro in 2021, dit is een daling met 138 miljoen euro
voornamelijk door een daling van de waardeverminderingen op
specifieke kredietdossiers in 2022.
De provisies voor risico’s en kosten (rubrieken XI en XII) bevatten
een netto toevoeging van 35 miljoen euro in 2022 tegenover een
netto terugname van (35) miljoen euro in 2021.
De overige bedrijfsopbrengsten (rubriek XIV) bedragen
156 miljoen euro in 2022, een stijging met 2 miljoen euro in
vergelijking met 2021.
De overige bedrijfskosten (rubriek XV) bedragen (333) miljoen
euro in 2022, een daling met 46 miljoen euro in vergelij-
king met 2021.
De uitzonderlijke opbrengsten (rubriek XVII) bedragen 167 miljoen
euro in 2022, een daling met (33) miljoen euro in vergelijking met
2021. Deze evolutie is hoofdzakelijk te wijten aan meerwaarden bij
verkoop van een belangrijk financieel vast actief in 2021.
De uitzonderlijke kosten (rubriek XVIII) bedragen (38) miljoen
euro in 2022, een stijging van 101 miljoen euro in vergelijking met
2021 door afschrijvingen op financieel vast actief.
De belastingen op het resultaat (rubriek XX) bedragen
(90) miljoen euro in 2022, een stijging van (5) miljoen euro in
vergelijking met 2021.
206
BNP PARIBAS FORTIS JAARVERSLAG 2022 (NIET-GECONSOLIDEERD)
VOORSTEL TOT BESTEMMING VAN HET RESULTAAT
VAN HET BOEKJAAR
Te bestemmen winst van het boekjaar
EUR
2.207,1
miljoen
Overgedragen winst van het vorig boekjaar
EUR
4.534,0
miljoen
Te bestemmen winst
EUR
6.741,1
miljoen
Over te dragen winst
EUR
3.730,7
miljoen
Dividend
EUR
2.995,5
miljoen
Andere rechthebbenden
EUR
14,9
miljoen
*
Dit bedrag betreft de winstpremie van 2,35% berekend op de individuele jaarlijkse verloning van de werknemers van BNP Paribas Fortis NV in overeenstemming
met de Wet van 22 mei 2001 (Wet betreffende de werknemersparticipatie in het kapitaal van de vennootschappen en tot instelling van een winstpremie voor de
werknemers).
Conform de hierboven beschreven bestemming van het resultaat
van het boekjaar 2022 zal de Raad van Bestuur van BNP Paribas
Fortis NV aan de Algemene Vergadering van Aandeelhouders
een bruto gewoon dividend van 5,30 euro per aandeel, hetzij
2.995,5 miljoen euro in totaal, voorstellen.
207
BNP PARIBAS FORTIS JAARVERSLAG 2022 (NIET-GECONSOLIDEERD)
INFORMATIE OVER TRANSACTIES MET VERBONDEN
PARTIJEN
Procedure van de Raad van Bestuur
Achtergrond
Artikel 7:97 van het Wetboek van vennootschappen en vereni-
gingen voorziet een specifieke procedure voor beursgenoteerde
vennootschappen in het kader van transacties tussen verbon-
den partijen. Ook al is deze bepaling niet van toepassing op
BNP Paribas Fortis, toch heeft de Raad van Bestuur, op advies
van het GNC en in lijn met de interne governance principes, op
15 december 2011 een ā€˜Procedure van de Raad van Bestuur voor
intra-groepstransacties’ (ā€˜ā€˜Procedureā€) goedgekeurd die geĆÆnspi-
reerd is op, maar niet identiek is aan artikel 7:97 van het Wetboek
van vennootschappen en verenigingen.
In de loop van 2022 vereiste ƩƩn intra-groepstransactie, hierna
de Rider transactie genaamd, de toepassing van deze ā€˜Procedure’.
De Raad van Bestuur besliste, tijdens de vergadering van 20 juli
2022, een Special Board Committe (ā€˜SBC’) bijeen te roepen,
samengesteld uit:
ī‚„
Dirk Boogmans (niet-uitvoerend bestuurder en voorzitter
van het SBC)
ī‚„
Antoinette d’Aspremont Lynden (onafhankelijk niet-uitvoerend
bestuurster)
ī‚„ Sophie Dutordoir (onafhankelijk niet-uitvoerend bestuurster)
ī‚„ Anne Leclercq (onafhankelijk niet-uitvoerend bestuurster)
ī‚„
Titia Van Waeyenberge (onafhankelijk niet-uitvoerend
bestuurster)
ī‚„
Herman Daems (niet-uitvoerend bestuurder en voorzitter van
de Raad van Bestuur)
Omdat de Rider transactie binnen het toepassingsgebied van
de Procedure valt, vroeg de Raad van Bestuur aan het SBC een
schriftelijk gemotiveerd advies (het ā€˜Advies’) uit te brengen over
deze transactie.
De Procedure bepaalt onder meer dat (i) het SBC wordt bij-
gestaan door een onafhankelijk financieel adviseur en iedere
andere persoon die het nodig acht, en dat (ii) de commissaris
van BNP Paribas Fortis, vóór de vergadering van de Raad van
Bestuur waarop de beslissing wordt genomen, een advies verstrekt
over de nauwkeurigheid van de financiƫle gegevens in het Advies
van het SBC.
Draagwijdte van het Advies
Overeenkomstig de Procedure moet om het even welke beslissing
aangaande (i) transacties tussen het bedrijf en ƩƩn van haar
verbonden ondernemingen met uitzondering van dochteronder-
nemingen, of (ii) transacties tussen een dochter van het bedrijf
en een verbonden onderneming van dergelijke dochter, maar die
geen dochter is van het bedrijf, worden onderworpen aan de toe-
passing van de Procedure alvorens daarover een beslissing wordt
genomen door de Raad van Bestuur. Dat houdt in dat het SBC
een schriftelijk gemotiveerd Advies moet uitbrengen waarin het:
i. de aard van de transactie omschrijft;
ii. het bedrijfsmatige voor- of nadeel van de transactie voor het
bedrijf en zijn aandeelhouders beoordeelt;
iii. de vermogensrechtelijke gevolgen van de transactie voor het
bedrijf beschrijft; en
iv. beoordeelt of de beslissing of transactie al dan niet van die
aard is dat het bedrijf daardoor mogelijk een nadeel wordt
berokkend dat, in het licht van de strategie van het bedrijf,
kennelijk onrechtmatig is. Als het SBC de beslissing of transac-
tie niet kennelijk onrechtmatig beoordeelt, maar meent dat zij
het bedrijf zou kunnen benadelen, moet het SBC verduidelijken
welke voordelen de beslissing of transactie voor het bedrijf
oplevert ter compensatie van het vermelde nadeel.
Samenstelling van het SBC:
Met betrekking tot elke beslissing bedoeld in de Procedure, moet
het SBC samengesteld zijn uit minimum drie (3) niet-uitvoerende
bestuurders die niet de meerderheidsaandeelhouder vertegen-
woordigen. De meerderheid van de leden van het SBC moeten
onafhankelijke bestuurders zijn (in de betekenis van het Wetboek
van Vennootschappen en Verenigingen). Om aan die verplich-
ting te voldoen, werd het SBC dat werd opgericht voor de Rider
transactie samengesteld uit de hierboven vermelde bestuurders.
De leden van het SBC hebben allen bevestigd dat ze niet-uitvoerende
bestuurders zijn die niet de meerderheidsaandeelhouder vertegen-
woordigen. Antoinette d’Aspremont Lynden, Sophie Dutordoir, Anne
Leclercq, en Titia Van Waeyenberge hebben bovendien bevestigd dat
zij als onafhankelijke bestuursters in de betekenis van het Wetboek
van Vennootschappen en Verenigingen kwalificeren.
208
BNP PARIBAS FORTIS JAARVERSLAG 2022 (NIET-GECONSOLIDEERD)
Onafhankelijk financieel en juridisch
adviseur benoemd door het SBC in
overeenstemming met de Procedure
Overeenkomstig de Procedure wordt het SBC bijgestaan door een
onafhankelijk financieel adviseur en door iedere andere persoon
die het nodig acht.
Voor de Rider transactie heeft het SBC Ernst & Young Advisory SAS,
met maatschappelijke zetel in Frankrijk, 1-2 Place des Saisons,
924000 Courbevoie te Paris-La DƩfense en ingeschreven in de
R.C.S. Nanterre onder het nummer 348.006.446 (ā€˜EY’) aangewezen
als onafhankelijk financieel adviseur om het SBC bij te staan bij
het nazicht van de financiƫle voorwaarden van de transactie.
Daarnaast werd Eubelius CVBA, met maatschappelijke zetel te 99
Louizalaan, 1050 Brussel (Belgiƫ) ingeschreven in het KBO-register
onder het nummer 0460.946.968 aangewezen als onafhankelijk
juridisch adviseur om het SBC bij te staan in de uitvoering van
zijn taak en bij het verstrekken van zijn Advies.
Basis voor het Advies –
Activiteiten van het SBC
Het Advies van het SBC is onder meer opgesteld op basis van
de informatie verstrekt door the management van BNP Paribas
Fortis, BNP Paribas Personal Finance S.A., met maatschappelijke
zetel te Frankrijk, 1 Boulevard Haussmann, 75009 Parijs en
ingeschreven in het R.C.S. Parijs onder het nummer 542.097.902
(ā€˜BNPP PF’), en EY.
In het kader van de Rider transactie is het SBC verschillende keren
samengekomen, pleegde het overleg en wisselde het informatie
en standpunten uit met het management van BNP Paribas Fortis,
en BNPP PF, de onafhankelijke adviseurs, en de commissaris van
BNP Paribas Fortis, onder andere tijdens de vijf (5) meetings die
in de loop van 2022 werden opgezet.
Transactie
Achtergrond en rationale
Rider betreft een transactie waarbij Alpha Credit, een 100% dochter
van BNP Paribas Fortis SA, Creation Financial Services Limited
(ā€˜CFSL’), actief in consumentenkredieten in het Verenigd Koninkrijk,
verwerft van BNPP PF, een 100% dochter van BNP Paribas SA.
Via deze Rider transactie zou Alpha Credit ook onrechtstreeks
alle aandelen verwerven in Creation Consumer Finance Limited
(ā€˜CCFL’, en samen met CFSL ā€˜Creation’ genaamd), dat een 100%
dochter is van CFSL.
Creation verstrekt producten en diensten gerelateerd aan consu-
mentenkredieten in een breed en gediversifieerd bedrijfsmodel
met meer dan 45 jaar ervaring in het VK. Het hoofdkantoor bevindt
zich te Birmingham (VK). Creation heeft 2,1 miljoen actieve
klanten en 654 FTEs.
Creation bestaat uit twee entiteiten: CFSL (VK), een 100%
dochter van BNPP PF; en CCFL (Noord-Ierland), een 100%
dochter van CFSL. CFSL en CCFL zijn beiden toegelaten en
gereguleerd door de Financial Conduct Authority (ā€˜FCA’) om
kredieten in het VK te verstrekken. Ze werden geregistreerd als
consumentenkredietverstrekker met verzekeringsbemiddeling.
Bovendien heeft CFSL een licentie voor betalingsdiensten.
Beschrijving
Het management van BNP Paribas Fortis heeft voorgesteld om
Creation te verwerven. De juridische structuur van de Rider trans-
actie omvat de verwerving van alle aandelen van CFSL.
Prijsbepaling van de transactie
De waardering van de Rider transactie werd geanalyseerd door en
besproken met EY, handelend als onafhankelijk financieel adviseur
die het SBC bijstaat met de beoordeling van de Rider transactie.
EY heeft, in lijn met de methodologie gebruikt in het Management
Business Plan en in het Conservatieve Business Plan, geoordeeld
het Dividend Discount Model (ā€˜DDM’) als primaire waarderings-
methode voor de waardering van Creation te gebruiken. Volgens
EY laat dit model het uitvoeren van gevoeligheidsanalyses toe die
209
BNP PARIBAS FORTIS JAARVERSLAG 2022 (NIET-GECONSOLIDEERD)
gebaseerd zijn op de kapitaalskost, en het lange termijn groei-
perspectief, evenals op bedrijfs-en regelgevingsparameters. EY
gebruikte andere methodes enkel als referentie, om de resultaten
verkregen met de DDM-aanpak te bevestigen. De DDM-methode
is gebaseerd op de verdiscontering van de netto-inkomsten
na inbreng van de kapitaalverplichtingen tegen een specifieke
kapitaalskost.
EY concludeerde dat de voorgestelde waardering van de prijs
over de geraamde (geconsolideerde) boekwaarde (ā€˜P/BV’) van
0.85x over het algemeen goed bevestigd wordt door de verschil-
lende methodes.
PwC Bedrijfsrevisoren BV heeft, als commissaris van BNP Paribas
Fortis, voordat de Raad van Bestuur de relevante beslissing nam,
een rapport ter beschikking gesteld over de nauwkeurigheid van
de financiƫle gegevens in het Advies van het SBC.
Besluitvorming
Op 17 november 2022 heeft de Raad van Bestuur besloten om de
voorgenomen Rider transactie goed te keuren.
Advies van het SBC –
Financiƫle gevolgen
ā€œDe waardering voorgesteld door het management van de
Vennootschap voor de verwerving van de aandelen in CFSL
op basis van het herziene businessplan van Creation per
31 december 2022, onderschreven door het management van
de Vennootschap, ligt in het waarderingsbereik vastgelegd door
EY, gebaseerd op en onder de voorwaarden zoals vastgelegd in
het EY Waarderingsverslag, op datum van genoemd verslag.
Daarom is het SBC van oordeel dat de financiƫle voorwaarden
van de voorgestelde transactie fair zijn.ā€
Advies van het SBC – Conclusie
ā€œHet SBC is van oordeel dat de voorgestelde transactie verenigbaar
is met het vennootschapsbelang van de Vennootschap, dit reke-
ning houdend met het oogmerk van de voorgestelde transactie
en de voordelen die de Vennootschap uit de transactie kan halen
Op basis van de hierboven vermelde beschouwingen, in het
bijzonder wat de documenten die momenteel in onderhandeling
zijn betreft, en na de financiƫle, en mogelijke wettelijke voor-
waarden van de voorgestelde transactie te hebben besproken
met de onafhankelijke experten, EY en Eubelius, is het SBC tot het
besluit gekomen dat de voorgestelde transactie de Vennootschap
geen nadeel zal berokkenen dat gezien de strategie van de
Vennootschap onrechtmatig zou zijn. Het SBC is tevens van
mening dat het onwaarschijnlijk is dat de transactie negatieve
gevolgen zou hebben waarvoor de Vennootschap niet voldoende
gecompenseerd zou worden.ā€
210
BNP PARIBAS FORTIS JAARVERSLAG 2022 (NIET-GECONSOLIDEERD)
BNP PARIBAS FORTIS
JAARREKENING 2022
(NIET-GECONSOLIDEERD)
212
BNP PARIBAS FORTIS JAARVERSLAG 2022 (NIET-GECONSOLIDEERD)
N° BE 0403.199.702 VOL-inst 2.1
BALANS NA WINSTVERDELING
In duizenden euro’s Codes Boekjaar Vorig boekjaar
ACTIVA
I. Kas, tegoeden bij centrale banken, postcheque- en girodiensten 10100 1.276.969 44.103.571
II. Bij de centrale bank herfinancierbaar overheidspapier 10200 - -
III. Vorderingen op kredietinstellingen 10300 30.622.737 12.025.353
A. Onmiddellijk opvraagbaar 10310 23.906.248 2.267.932
B. Overige vorderingen (op termijn of met opzegging) 10320 6.716.489 9.757.421
IV. Vorderingen op cliƫnten 10400 141.191.612 129.352.410
V. Obligaties en andere vastrentende effecten 10500 43.153.106 44.987.681
A. Van publiekrechtelijke emittenten 10510 8.106.034 10.001.348
B. Van andere emittenten 10520 35.047.072 34.986.333
VI. Aandelen en andere niet-vastrentende effecten 10600 53.001 55.601
VII. Financiƫle vaste activa 10700 9.237.306 9.323.932
A. Deelnemingen in verbonden ondernemingen 10710 5.804.165 5.715.528
B.
Deelnemingen in ondernemingen waarmee een
deelnemingsverhouding bestaat
10720 2.575.022 2.576.254
C. Andere aandelen die tot de financiƫle vaste activa behoren 10730 168.266 376.506
D.
Achtergestelde vorderingen op verbonden ondernemingen en
ondernemingen waarmee een deelnemingsverhouding bestaat
10740 689.853 655.644
VIII. Oprichtingskosten en immateriƫle vaste activa 10800 6.524 28.618
IX. Materiƫle vaste activa 10900 964.978 1.053.744
X. Eigen aandelen 11000 - -
XI. Overige activa 11100 1.486.036 1.363.842
XII. Overlopende rekeningen 11200 11.207.994 10.527.406
TOTAAL VAN DE ACTIVA 19900 239.200.263 252.822.158
213
BNP PARIBAS FORTIS JAARVERSLAG 2022 (NIET-GECONSOLIDEERD)
N° BE 0403.199.702 VOL-inst 2.2
In duizenden euro’s Codes Boekjaar Vorig boekjaar
PASSIVA
VREEMD VERMOGEN 201/208 221.926.638 234.745.228
I. Schulden bij kredietinstellingen 20100 36.859.243 52.463.048
A. Onmiddellijk opvraagbaar 20110 2.607.247 959.416
B. Mobiliseringsschulden wegens herdiscontering van handelspapier 20120 - -
C. Overige schulden op termijn of met opzegging 20130 34.251.996 51.503.632
II. Schulden bij cliƫnten 20200 154.603.824 154.696.063
A. Spaargelden / spaardeposito's 20210 66.693.682 70.007.559
B. Andere schulden 20220 87.910.142 84.688.504
1. Onmiddellijk opvraagbaar 20221 76.007.470 76.792.884
2. Op termijn of met opzegging 20222 11.902.672 7.895.620
3. Wegens herdiscontering van handelspapier 20223 - -
III. In schuldbewijzen belichaamde schulden 20300 10.780.648 10.489.246
A. Obligaties en andere vastrentende effecten in omloop 20310 6.344.618 7.269.930
B. Overige schuldbewijzen 20320 4.436.030 3.219.316
IV. Overige schulden 20400 6.189.429 5.507.422
V. Overlopende rekeningen 20500 8.937.382 6.841.939
VI. Voorzieningen en uitgestelde belastingen 20600 222.931 298.079
A. Voorzieningen voor risico's en kosten 20610 222.931 298.079
1. Pensioen- en soortgelijke verplichtingen 20611 -
2. Belastingen 20612 - 494
3. Overige risico's en kosten 20613 222.931 297.585
B. Uitgestelde belastingen 20620 - -
VII. Fonds voor algemene bankrisico's 20700 871.681 871.681
VIII. Achtergestelde schulden 20800 3.461.500 3.577.750
EIGEN VERMOGEN 209/213 17.273.625 18.076.930
IX. Kapitaal 20900 10.964.768 10.964.768
A. Geplaatst kapitaal 20910 10.964.768 10.964.768
B. Niet-opgevraagd kapitaal (-) 20920 - -
X. Uitgiftepremies 21000 940.582 940.582
XI. Herwaarderingsmeerwaarden 21100 - -
XII. Reserves 21200 1.637.546 1.637.546
A. Wettelijke reserve 21210 1.096.477 1.096.477
B. Onbeschikbare reserves 21220 36.988 36.988
1. Voor eigen aandelen 21221 - -
2. Andere 21222 36.988 36.988
C. Belastingvrije reserves 21230 150.790 150.790
D. Beschikbare reserves 21240 353.291 353.291
XIII. Overgedragen winst (verlies) (+)/(-) 21300 3.730.729 4.534.034
TOTAAL VAN DE PASSIVA 29900 239.200.263 252.822.158
214
BNP PARIBAS FORTIS JAARVERSLAG 2022 (NIET-GECONSOLIDEERD)
N° BE 0403.199.702 VOL-inst 3
RESULTATENREKENING (in staffelvorm)
In duizenden euro’s Codes Boekjaar Vorig boekjaar
I. Rente-opbrengsten en soortgelijke opbrengsten 40100 3.528.322 3.362.054
A. Waaronder: uit vastrentende effecten 40110 444.821 421.881
II. Rentekosten en soortgelijke kosten 40200 951.747 696.823
III. Opbrengsten uit niet-vastrentende effecten 40300 942.040 794.697
A. Aandelen en andere niet-vastrentende effecten 40310 9.287 6.568
B. Deelnemingen in verbonden ondernemingen 40320 632.674 546.120
C.
Deelnemingen in ondernemingen waarmee een
deelnemingsverhouding bestaat
40330 299 941 222.747
D. Andere aandelen die tot de financiƫle vaste activa behoren 40340 138 19.262
IV. Ontvangen provisies 40400 1.524.125 1.539.234
A. Makelaars- en commissielonen 40410 556.165 535.878
B.
Vergoeding voor diensten van beheer, adviesverlening en
bewaring
40420 353.507 360.382
C. Overige ontvangen provisies 40430 614.453 642.974
V. Betaalde provisies 40500 478.079 476.392
VI. Winst (Verlies) uit financiƫle transacties (+)/(-) 40600 286.568 117.191
A.
Uit het wissel- en handelsbedrijf in effecten en andere
financiƫle instrumenten
40610 402.796 138.113
B. Uit de realisatie van beleggingseffecten 40620 (116.228) (20.922)
VII. Algemene administratieve kosten 40700 2.457.463 2.135.008
A. Bezoldigingen, sociale lasten en pensioenen 40710 1.293.471 1.126.611
B. Overige administratieve kosten 40720 1.163 992 1.008.397
VIII.
Afschrijvingen en waardeverminderingen op oprichtingskosten,
op immateriƫle en materiƫle vaste activa
40800 75.912 72.488
IX.
Waardeverminderingen op vorderingen en voorzieningen
voor de posten buiten de balanstelling ā€˜ā€™I. Eventuele passiva’’
en ā€˜ā€™II. Verplichtingen met een potentieel kredietrisico’’:
toevoegingen (terugnemingen)
(+)/(-) 40900 15.496 185.721
X.
Waardeverminderingen op de beleggingsportefeuille
in obligaties, aandelen en andere vastrentende of niet-
vastrentende effecten: toevoegingen (terugnemingen)
(+)/(-) 41000 (8.997) (40.789)
XI.
Voorzieningen voor andere risico’s en kosten dan bedoeld
in de posten buiten de balanstelling ā€˜ā€™I. Eventuele passiva’’
en ā€˜ā€™II. Verplichtingen met een potentieel kredietrisico’’:
bestedingen (terugnemingen)
(+)/(-) 41100 (48.622) (30.530)
XII.
Voorzieningen voor andere risico’s en kosten dan bedoeld in
de posten buiten de balanstelling ā€˜ā€™I. Eventuele passiva’’ en
ā€˜ā€™II. Verplichtingen met een potentieel kredietrisico’’
41200 14.114 65.522
XIII.
Onttrekking (Toevoeging) aan het fonds voor algemene
bankrisico’s
(+)/(-) 41300 - -
XIV. Overige bedrijfsopbrengsten 41400 155.751 153.639
XV. Overige bedrijfskosten 41500 332.669 379.072
XVI. Winst (Verlies) uit de gewone bedrijfsuitoefening vóór belasting (+)/(-) 41600 2.168.945 2.027.108
215
BNP PARIBAS FORTIS JAARVERSLAG 2022 (NIET-GECONSOLIDEERD)
N° BE 0403.199.702 VOL-inst 3
In duizenden euro’s
Codes Boekjaar Vorig boekjaar
XVII. Uitzonderlijke opbrengsten 41700 166.820 199.924
A.
Terugneming van afschrijvingen en van waarde-
verminderingen op immateriƫle en materiƫle vaste activa
41710 353 1.167
B.
Terugneming van waardeverminderingen op financiƫle
vaste activa
41720 99.206 43.985
C.
Terugneming van voorzieningen voor uitzonderlijke risico's
en kosten
41730 - -
D. Meerwaarden bij de realisatie van vaste activa 41740 67.097 154.758
E. Andere uitzonderlijke opbrengsten 41750 164 14
XVIII. Uitzonderlijke kosten 41800 38.299 139.520
A.
Uitzonderlijke afschrijvingen en waardeverminderingen op
oprichtingskosten, op immateriƫle en materiƫle vaste activa
41810 - -
B. Waardeverminderingen op financiƫle vaste activa 41820 27.157 132.607
C.
Voorzieningen voor uitzonderlijke risico’s en kosten :
toevoegingen (bestedingen)
(+)/(-) 41830 - -
D. Minderwaarden bij de realisatie van vaste activa 41840 8.802 5.354
E. Andere uitzonderlijke kosten 41850 2.340 1.559
XIX. Winst (Verlies) van het boekjaar vóór belasting (+)/(-) 41910 2.297.466 2.087.512
XIXbis.
A. Overboeking naar de uitgestelde belastingen 41921 - -
B. Onttrekking aan de uitgestelde belastingen 41922 - -
XX. Belastingen op het resultaat (+)/(-) 42000 90.366 85.662
A. Belastingen 42010 95.289 118.529
B.
Regularisering van belastingen en terugneming van
voorzieningen voor belastingen
42020 4.923 32.866
XXI. Winst (Verlies) van het boekjaar (+)/(-) 42100 2.207.100 2.001.849
XXII. Overboeking naar (Onttrekking aan) de belastingvrije reserves (+)/(-) 42200 - -
XXIII. Te bestemmen winst (Te verwerken verlies) van het boekjaar (+)/(-) 42300 2.207.100 2.001.849
216
BNP PARIBAS FORTIS JAARVERSLAG 2022 (NIET-GECONSOLIDEERD)
N° BE 0403.199.702 VOL-inst 5.18
XVIII. STAAT VAN HET KAPITAAL EN DE AANDEELHOUDERSSTRUCTUUR
In duizenden euro’s Codes Boekjaar Vorig boekjaar
A. STAAT VAN HET KAPITAAL
1. Maatschappelijk kapitaal
a. Geplaatst kapitaal
Geplaatst kapitaal per einde van het vorige boekjaar 20910P xxxxxxxxxxxxxx 10.964.768
Geplaatst kapitaal per einde van het boekjaar (20910) 10.964.768
Codes Bedragen Aantal aandelen
Wijzigingen tijdens het boekjaar
b. Samenstelling van het kapitaal
Soorten aandelen
Gewone 10.964.768 565.194.208
Aandelen op naam 51801 xxxxxxxxxxxxxx 565.021.566
Aandelen aan toonder en/of gedematerialiseerde aandelen 51802 xxxxxxxxxxxxxx 172.642
Codes
Niet-opgevraagd
bedrag
Opgevraagd, niet-
gestort bedrag
2. Niet-gestort kapitaal
a. Niet-opgevraagd kapitaal (20920) - xxxxxxxxxxxxxx
b. Opgevraagd, niet-gestort kapitaal 51803 xxxxxxxxxxxxxx -
c. Aandeelhouders die nog moeten volstorten
Codes Boekjaar
3. Eigen aandelen
a. Gehouden door de instelling zelf
* Kapitaalbedrag 51804 -
* Aantal aandelen 51805 -
b. Gehouden door haar dochters
* Kapitaalbedrag 51806 -
* Aantal aandelen 51807 -
4. Verplichtingen tot uitgifte van aandelen
a. Als gevolg van de uitoefening van CONVERSIERECHTEN
* Bedrag van de lopende converteerbare leningen 51808 -
* Bedrag van het te plaatsen kapitaal 51809 -
* Maximum aantal uit te geven aandelen 51810 -
b. Als gevolg van de uitoefening van INSCHRIJVINGSRECHTEN
* Aantal inschrijvingsrechten in omloop 51811 -
* Bedrag van het te plaatsen kapitaal 51812 -
* Maximum aantal uit te geven aandelen 51813 -
5. Toegestaan, niet-geplaatst kapitaal 51814 10.964.768
6. Aandelen buiten kapitaal
a. Verdeling
* Aantal aandelen 51815 -
* Daaraan verbonden stemrecht 51816 -
b. Uitsplitsing volgens de aandeelhouders
* Aantal aandelen gehouden door de vennootschap zelf 51817 -
* Aantal aandelen gehouden door haar dochters 51818 -
B.
Aandeelhoudersstructuur van de instelling op de datum van de jaarafsluiting, zoals die blijkt uit de kennisgevingen die
de instelling heeft ontvangen
- ingevolge artikel 7:225 en artikel 7:83 van het Wetboek van vennootschappen en verenigingen;
- ingevolge artikel 14, vierde lid, van de wet van 2 mei 2007 op de openbaarmaking van belangrijke deelnemingen
of ingevolge artikel 5 van het koninklijk besluit van 21 augustus 2008 houdende nadere regels betreffende bepaalde multilaterale
handelsfaciliteiten.
Na verificatie heeft BNP Paribas Fortis geen notificaties ontvangen.
OVERIGE INFORMATIE
218
OVERIGE INFORMATIE
Hoogste en laagste maandelijkse koersen van het BNP Paribas Fortis aandeel op
de wekelijkse veilingen in 2022
De hoogste en laagste maandelijkse koersen van het BNP Paribas Fortis aandeel op de wekelijkse veilingen op Euronext Brussel
(Euronext Expert Market) in 2022 waren als volgt (in EUR):
Maand Laagste Hoogste
Januari 24,4 25,2
Februari 26,0 29,4
Maart 29,4 32,2
April 33,6 33,6
Mei 36,6 36,6
Juni 29,0 29,0
Juli NVT NVT
Augustus 29,0 29,4
September 30,2 32,2
Oktober 30,2 30,2
November 30,4 30,8
December 30,4 30,4
Externe functies, uitgeoefend door bestuurders en effectieve leiders op
31 december 2022, waarvan de openbaarmaking verplicht is
Conform het Reglement van de Nationale Bank van Belgiƫ van
9 november 2021 met betrekking tot de uitoefening van externe
functies door leiders en verantwoordelijken van de onafhan-
kelijke controlefuncties van gereglementeerde ondernemingen
(het ā€˜Reglement’), heeft de Raad van Bestuur van BNP Paribas
Fortis haar ā€˜Interne regels betreffende de uitoefening van externe
functies door effectieve leiders en verantwoordelijken van de
onafhankelijke controlefuncties van BNP Paribas Fortis’ (ā€˜Interne
Regels’) goedgekeurd.
Het Reglement en de Interne Regels bepalen onder meer dat
bepaalde externe functies, die door de effectieve leiders en
bestuurders van BNP Paribas Fortis worden uitgeoefend, in het
jaarverslag moeten worden vermeld.
De effectieve leiders van BNP Paribas Fortis zijn opgenomen in een
lijst die wordt voorgelegd aan de Nationale Bank van Belgiƫ en die
in overeenstemming met de geldende regels geactualiseerd wordt.
Deze lijst bevat de leden van het DirectiecomitƩ van BNP Paribas
Fortis, de CFO en de leiders van haar buitenlandse bijkantoren.
Op grond van het Reglement en de Interne Regels zijn de externe
functies die het voorwerp van een openbaarmaking uitmaken,
de uitvoerende dan wel niet-uitvoerende bestuursmandaten,
evenals de functies die een deelname aan het bestuur en het
beleid impliceren, uitgeoefend door een bestuurder of effectieve
leider van BNP Paribas Fortis in handelsvennootschappen of in
vennootschappen met een handelsvorm, in een onderneming
met een andere Belgische dan wel buitenlandse rechtsvorm of
in een Belgische of buitenlandse openbare instelling met indus-
triƫle, commerciƫle of financiƫle werkzaamheden die niet tot de
BNP Paribas groep behoren.
219
OVERIGE INFORMATIE
Voornaam, Naam
(Functie)
Vennootschap Bedrijfsactiviteit (Functie) Notering
Herman DAEMS
(Voorzitter van de Raad van Bestuur
t.e.m. 31 december 2022)
Domo Investment Group NV Holdingvennootschap -
(Voorzitter van de Raad van Bestuur)
Unibreda NV Holdingvennootschap -
(Voorzitter van de Raad van Bestuur)
Max JADOT
(Voorzitter van het DirectiecomitƩ
t.e.m. 31 december 2022)
Baltisse NV Investeringsvennootschap -
(Niet-uitvoerend bestuurder)
Dominique AUBERNON
(Niet-uitvoerend bestuurster)
Sicovam Holding SA Holdingvennootschap -
(Niet-uitvoerend bestuurster)
Dirk BOOGMANS
(Niet-uitvoerend bestuurder)
Smile Invest NV Investeringsvennootschap -
(Lid van het InvesteringscomitƩ)
Smile invest Management Company NV Investeringsvennootschap -
(Niet-uitvoerend bestuurder)
Newton Biocapital I NV Investeringsfonds -
(Niet-uitvoerend bestuurder en voorzitter van het AuditcomitƩ)
Newton Biocapital II NV Investeringsfonds -
(Niet-uitvoerend bestuurder en voorzitter van het AuditcomitƩ)
VinƧotte International NV Inspectie-, controle- & certificatiediensten -
(Niet-uitvoerend bestuurder)
VinƧotte Academy NV Inspectie-, controle- & certificatiediensten -
(Niet-uitvoerend bestuurder)
VinƧotte NV Inspectie-, controle- & certificatiediensten -
(Niet-uitvoerend bestuurder)
Antoinette d’ASPREMONT LYNDEN
(Onafhankelijk bestuurster)
Groep Brussel Lambert NV Holdingvennootschap Euronext Brussel
(Niet-uitvoerend bestuurster en voorzitster van het AuditcomitƩ)
Wouter DE PLOEY
(Onafhankelijk bestuurder)
Unibreda NV Holdingvennootschap -
(Niet-uitvoerend bestuurder)
Vanbreda Risk & Benefits NV Verzekeringsmakelaar -
(Niet-uitvoerend bestuurder en lid van het RemuneratiecomitƩ)
220
OVERIGE INFORMATIE
Voornaam, Naam
(Functie)
Vennootschap Bedrijfsactiviteit (Functie) Notering
Sophie DUTORDOIR
(Niet-uitvoerend bestuurster)
Nationale Maatschappij der Belgische
Spoorwegen NV
Spoorwegen -
(CEO en uitvoerend bestuurster)
Wetenschapspark Leuven Noord NV Spoorwegen -
(Niet-uitvoerend bestuurster)
HR Rail NV Spoorwegen -
(Niet-uitvoerend bestuurster)
Haffner Energy SA Hernieuwbare energie Euronext Parijs
(Onafhankelijk bestuurster)
Arvesta NV Landbouw & tuinbouw -
(Niet-uitvoerend bestuurster)
Anne LECLERCQ
(Onafhankelijk bestuurster
WDP NV Logistiek Euronext Brussel
(Onafhankelijk bestuurster, lid van het AuditcomitƩ en van
het Benoemings- en remuneratiecomitƩ)
Fluxys Belgium NV Energie-infrastructuur
(Onafhankelijk bestuurster, lid van het Audit -en RisicocomitƩ en van
het Corporate Governance ComitƩ)
-
Titia VAN WAEYENBERGE
(Onafhankelijk bestuurster)
De Eik NV Investeringsvennootschap -
(Voorzitster Raad van Bestuur en lid van het Benoemings- en
remuneratiecomitƩ)
Paratodos NV Agribusiness -
(Chief Executive Officer - uitvoerend bestuurster)
Estancia Montania NV Agribusiness -
(Niet-uitvoerend bestuurster)
Ganadera El Roble NV Agribusiness -
(Niet-uitvoerend bestuurster)
Pikyry NV Agribusiness -
(Niet-uitvoerend bestuurster)
Industria San Cosme NV Agribusiness -
(Niet-uitvoerend bestuurster)
Indufin Capital partners Sicar Investeringsvennootschap -
(Niet-uitvoerend bestuurster)
Tattersal Leasing NV Leasingvennootschap -
(Niet-uitvoerend bestuurster)
Indufin Investment fund NV Investeringsfonds -
(Voorzitster van de Raad van Bestuur)
221
OVERIGE INFORMATIE
Voornaam, Naam
(Functie)
Vennootschap Bedrijfsactiviteit (Functie) Notering
Sandra WILIKENS
(Uitvoerend bestuurster)
Vanbreda Risk & Benefits NV Verzekeringsmakelaar -
(Niet-uitvoerend bestuurster)
De bank
voor een wereld
in verandering
BNP PARIBAS FORTIS NV
MAATSCHAPPELIJKE ZETEL
Warandeberg 3
1000 Brussel (Belgiƫ)
Rechtspersonenregister van Brussel
Ondernemingsnummer: 0403.199.702
www.bnpparibasfortis.com
Gedrukt op 100%
gerecycleerd papier