Origo hf.
105 Reykjavík
Kt. 530292-2079
Ársreikningur
samstæðunnar
2021
________________________________________________________________________________________________
3
7
11
12
13
14
15
Óendurskoðuð fylgiskjöl:
44
46
49Ófjárhagsleg upplýsingagjöf ...................................................................................................................................
Stjórnarháttaryfirlýsing ...........................................................................................................................................
Efnisyfirlit
Efnahagsreikningur ...............................................................................................................................................
Eiginfjáryfirlit ..........................................................................................................................................................
Sjóðstreymisyfirlit ..................................................................................................................................................
Ársfjórðungayfirlit ...................................................................................................................................................
Skýrsla og yfirlýsing stjórnar og forstjóra ...............................................................................................................
Áritun óháðs endurskoðanda ................................................................................................................................
Rekstrarreikningur og yfirlit um heildarafkomu .......................................................................................................
Skýringar ...............................................................................................................................................................
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
2
____________________________________________________________________________________________
Rekstur ársins 2021
Rekstrarreikningur
Efnhagsreikningur
Sjóðstreymi
Skýrsla og yfirlýsing stjórnar og forstjóra
Seldar vörur og þjónusta námu 18.191 millj. kr. á árinu 2021 (2020: 17.062 millj. kr.) sem er 6,6% vöxtur frá fyrra ári.
Tekjuvöxtur var í Notendabúnaði og tengdri þjónustu (16,6%) og Hugbúnaði og tengdri þjónustu (8,3%). Hjá
Rekstrarþjónustu og Innviðum var tekjusamdráttur um 7,8%, nánari umfjöllun í skýringu 4. Framlegð nam 4.819 millj. kr.
eða 26,5% af tekjum sem er 604 millj. kr. hækkun frá fyrra ári (2020: 4.215 millj. kr og 24,7% af tekjum).
Rekstrarkostnaður nam 4.087 millj kr. eða 22,5% af tekjum og lækkar lítillega frá fyrra ári og skýrist það aðallega af
tekjuvexti á árinu, nánari umfjöllun í skýringum 7 og 8. Hagnaður ársins fyrir fjármunatekjur og fjármagnsgjöld nam því
732 millj. kr. samanborið við 331 millj. kr. hagnað árið 2020. Hrein fjármagnsgjöld námu 98 millj kr. árið 2021
samanborið við fjármagnsgjöld upp á 185 millj. kr. árið 2020. Áhrif hlutdeildarfélaga námu 966 millj. kr. á árinu (2020:
132 millj. kr.). Eignarhlutur í Tempo Parent LLC var 43,21% í upphafi árs en í tengslum við kaup félagsins á ALM Works
Inc. var hluti af kaupverði greitt með eigin bréfum og við útgáfuna fór eignarhlutur Origo í 40,4%. Í mars 2021 fjárfesti
félagið í 30% eignarhlut í Data Lab Ísland ehf, sjá nánari umfjöllun í skýringu 13. Tekjuskattur nam 105 millj. kr. á árinu
2021 samanborið við 26 millj. kr. árið 2020. Rekstrarliðir færðir beint á eigið fé námu 70 millj. kr árið 2021 (2020: 156
millj. kr.) og nam því heildarhagnaður ársins 1.564 millj. kr (2020: 408 millj. kr.). EBITDA ársins 2021 nam 1.601 millj. kr.
samanborið við 1.078 millj. kr. árið 2020.
Fastafjármunir hækkuðu um 1.714 millj. kr. á árinu 2021 og námu í 9.742 millj. kr. í árslok. Hækkunin skýrist að mestu af
hærri eignarhlut í hlutdeildarfélagi, nánari umfjöllun í skýringu 13. Veltufjármunir hækkuðu um 1.066 millj. kr. á árinu
2021 og námu 5.402 millj. kr. í lok árs 2021. Hækkunin skýrist aðallega af aukningu í handbæru fé og hærri
birgðastöðu í lok árs 2021, sjá nánari umfjöllun í skýringum 15, 16 og 17. Vegna betri innheimtu krafna á árinu hefur
félagið lækkað varasjóð sinn á móti kröfum sem kunna að tapast úr 111 millj. kr. í lok árs 2020 í 80 milljónir króna í lok
árs 2021. Eignir í lok árs 2021 námu 15.144 millj. kr. (2020: 12.364 millj. kr). Eigið fé nam 8.619 í lok árs 2021 sem er
1.606 millj. kr. hækkun frá fyrra ári. Félagið nýtti ekki heimild til endurkaupa á eigin bréfum á árinu, en félagið hefur
heimild frá síðasta aðalfundi þann 4. mars 2021 að fjárfesta fyrir allt að 10% af hlutafé þess í eigin bréfum.
Langtímaskuldir námu 2.733 millj. kr. í lok árs 2021, sem er hækkun um 787 mkr frá fyrra ári. Hækkun langtímaskulda
stafar aðallega að hækkun vaxtaberandi langtímaskulda um 309 mkr og hækkunar á leiguskuldbindingu um 370 mkr.
Endurmat á núverandi leigusamningum og nýr samningur vegna þjónustumiðstöðvar K8 er aðal ástæða hækkunar
leiguskuldbindingar. Félagið endurfjármagnaði lán sín á árinu og tók ný lán að fjárhæð 1.000 millj. kr, sem skýrir
hækkun vaxtaberandi langtímaskulda.
Skammtímaskuldir hækkuðu um 386 millj. kr. á árinu 2021 sem stafar af hækkun í viðskiptaskuldum og öðrum
skammtímaskuldum, nánari umfjöllun í skýringu 23. Á aðalfundi Origo hf. 6. mars 2020 var samþykkt tillaga stjórnar um
kaupréttaráætlun félagsins í formi hlutabréfa og heimild til að úthluta allt að 18.384.000 hlutum (sem jafngildir um 4% af
heildarhlutafé félagsins) á hverjum tíma vegna áætlunarinnar. Komi til þess að kaupréttir falli úr gildi fyrir ávinnsludag
þeirra skal vera heimilt að gefa út nýja kauprétti í stað hinna fyrri. Stjórn félagsins nýtti sér heimild aðalfundar á
stjórnarfundi þann 26. maí, þar sem var ákveðið að veita tilteknum lykilstarfsmönnum félagsins kauprétti að allt að
16.500.000 hlutum í félaginu, þar af 7.440.000 til framkvæmdarstjórnar.
Breyting á rekstrartengdum eignum og skuldum nam 227 millj. kr. á árinu 2021 og munar þar mestu um 287 millj. kr.
hækkun í birgðum. Handbært fé frá rekstri nam 1.258 millj. kr. samanborið við 1.493 millj. kr árið 2020. Fjárfest var í
rekstrarfjármunum fyrir 215 millj. kr á árinu og í óefnislegum eignum fyrir 183 millj. kr á árinu. Fjárfestingar í
rekstrareiningum að frádregnu handbæru fé við yfirtöku námu 267 mkr á árinu. Á árinu greiddi hlutdeildarfélag Origo,
Tempo, arð til félagsins að fjárhæð 108 mkr.
Langtímaskuldir félagsins voru endurfjármagnaðar á árinu og var tekið lán upp á 1.000 millj.kr, þar sem að félagið hefur
einnig aðgengi að lánalínum upp á 700 mkr. Afborganir langtímalána námu 651 mkr, sjá nánari umfjöllun í skýringu 20.
Handbært fé hækkaði um 636 mkr og endaði í 1.795 mkr í árslok 2021, samanborið við 1.173 mkr í lok árs 2020.
Origo hf. veitir viðskiptavinum sínum heildarlausnir á sviði upplýsingatækni með þróun og sölu á hugbúnaði, tölvu- og
skrifstofubúnaði, ráðgjöf og tengdri þjónustu. Ársreikningurinn hefur að geyma samstæðureikning Origo hf. og
dótturfélaga, en í samstæðunni eru sex félög. Megin starfssvæði félagins er á Ís landi en félagið rekur einnig félagið
Applicon AB í Svíþjóð. Samstæðan skiptist í þrjá starfsþætti, sem selja vörur og þjónustu á mismunandi mörkuðum.
Starfsþættir félagsins eru; Notendabúnaður og tengd þjónusta, Rekstrarþjónusta og innviðir og Hugbúnaður og tengd
þjónusta. Notendabúnaður og tengd þjónusta er með rúmlega 40% af tekjum samstæðunar og er stærsti starfsþáttur
félagsins. Hinir tveir starfsþættirnir eru álíka stórir og telja tekjur þeirra hver um sig um 30% af tekjum félagsins.
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
3
____________________________________________________________________________________________
Skýrsla og yfirlýsing stjórnar og forstjóra, frh.:
Áhrif Covid-19 á rekstur Origo hf.
Mannauður
Persónuvernd
Upplýsingaöryggi
Allt frá fyrsta ársfjórðungi 2020 hafa stjórn og stjórnendur undirbúið félagið undir þær aðstæður sem sköpuðust vegna
Covid-19 veirufaraldursins og efnahagslegar afleiðingar hans. Félagið er vel í stakk búið til að takast á við þessar
fordæmalausu aðstæður, hvort sem litið er til högunar þjónustu við viðskiptavini, fjárhags- eða lausafjárstöður. Aðgerðir
stjórnenda hafa miðað í fyrsta lagi að því að tryggja rekstrarsamfellu þannig að sem minnst truflun verði á þjónustu
Origo við viðskiptavini. Félagið þjónar í dag fyrirtækjum og stofnunum sem mörg hver gegna samfélagslega mikilvægu
hlutverki, m.a. tengt íslenska heilbrigðiskerfinu, almannavörnum, samgöngum, fjármálaþjónustu og verslun. Í öðru lagi
hefur verið gætt sérstakrar varúðar hvað varðar styrk efnahags- og lausafjárstöðu til að mæta ófyrirséðum aðstæðum
sem vísað er til hér að ofan.
Þrátt fyrir Covid-19 veirufaraldurinn þá hefur rekstur félagsins gengið vel á árinu. Töluverðar breytingar hafa verið
gerðar á skipulagi til að mæta minni eftirspurn frá fyrirtækjum í ferðaþjónustu og tengdum atvinnugreinum. Einn þáttur í
viðlagaáætlun Origo, sem er hluti af ISO 27001 stjórnunarkerfi upplýsingaöryggis, snýr að sjúkdómum og er í þremur
skrefum: Viðbúnaðarstig, Hættustig, Neyðarstig. Áætlunin tekur mið af viðbúnaðarstigum WHO og Almannavarna auk
þess sem hún fylgir tilmælum Landlæknis/Sóttvarnarlæknis. Vegna faraldursins var viðbúnaðarstig Origo virkjað í lok
janúar 2020, hættustig var virkjað 28. febrúar og neyðarstig þann 8 mars. Origo hefur frá því á fyrsta fjórðungi 2020 fylgt
því viðbúnaðarstigi sem almannavarnir hafa gefið út og fylgt tilmælum Landlæknis/Sóttvarnarlæknis vegna Covid – 19
hverju sinni. Starfsmenn Origo eru upplýstir reglulega um viðbragðsáætlun og tilmælum komið til þeirra í samræmi við
áætlun. Skilgreindir voru hópar starfsmanna sem vinna ekki á sama tíma í starfstöðvum Origo og gert ráð fyrir að hluti
starfsfólks sinni vinnu í fjarvinnu. Slíkt er gert til að lágmarka hættu á hópsmiti.
Upplýsingaöryggi verður æ mikilvægari þáttur þegar kemur að verðmætum, áhættu og viðkvæmum innviðum fyrirtækja
og opinberra aðila og einnig fyrir Origo. Afar mikilvægt er að fyrirtæki leiti allra leiða til að lágmarka ógnir og áhættur sem
kunna að steðja að upplýsingatækniumhverfi og noti við það viðurkenndar og vottaðar aðferðir. Origo rekur ISO 27001
vottað stjórnkerfi upplýsingaöryggis auk þess sem hjá fyrirtækinu starfa um 30 einstaklingar sem hafa fengið vottun um
ITIL Foundation Certificate in IT Service Management. Origo gerir reglulega áhættumat og til grundvallar liggja helstu og
verðmætustu eignir (assets/verðmæti) sem falla innan umfangs vottunar. Markmið með framkvæmd áhættumats er að
koma auga á þær áhættur sem kunna að vera til staðar í umhverfinu, skilja tilvist þeirra og lágmarka áhættu sem af
þeim setðja með skilgreindum og skráðum aðgerðum.
Áhættumat og áhættustýring skilar stöðugum umbótum jafnt í þjónustu og rekstri og tryggir rétta stjórnun, byggir upp
traust hagsmunaaðila á stjórnunarkerfi upplýsingaöryggis, áhættustýringu, lágmarkar áhættu í umhverfi, styrkir
stjórnkerfi og bregst við breytingum á réttan hátt auk þess að vernda félagið.
Hjá Origo starfar öflugur hópur fólks sem trúir því að góð tækni breyti öllu. Allt sem við gerum er unnið af fólki, í
samvinnu við fólk og fyrir annað fólk. Í mannauðsmálum leggjum við áherslu á fyrsta flokks starfsumhverfi sem ýtir undir
vellíðan og nýsköpun starfsfólks. Við leggjum áherslu á að bjóða starfsfólki upp á frábært tækniumhverfi, þar sem fólk
fær tækifæri til að vinna með nýja tækni í bland við rótgróna. Við erum sífellt að þróa vinnustaðinn, starfsumhverfið,
tækin og tólin sem starfsfólk nýtir í starfi og ýtum undir stöðugar umbætur. Við bjóðum upp á frábært tækifæri til þróunar
og vöxt í starfi. Við byggjum á liðsheild og leggjum áherslu á að ýta undir styrkleika hvors annars.
Það er markmið Origo að auka fjölbreytileika í starfahópi sínum með því að fjölga konum í upplýsingatækni og fjölga
ráðningum ungra upprennandi einstaklinga.
Persónuvernd verður sífellt mikilvægari þáttur í áhættumati fyrirtækja. Hjá Origo er lögð rík áhersla á vernd og öryggi
persónuupplýsinga. Markmið Origo er að öll meðferð persónuupplýsinga hjá félaginu sé í samræmi við lög um
persónuvernd og vinnslu persónuupplýsinga nr. 90/2018 og að til staðar séu viðeigandi verklagsreglur og ferlar til að
lágmarka áhættu. Origo hefur skipað persónuverndarfulltrúa sem hefur eftirlit með því að fyrirtækið uppfylli skyldur sínar
samkvæmt lögum.
Ráðstefnum, kynningum og ferðalögum hefur verið frestað tímabundið til þess að verja starfsmenn og starfsemi.
Mikilvægt er að allir starfsmenn sameinist um að lágmarka hættu á smiti og því nauðsynlegt að draga sem allra mest úr
samgangi á milli starfssvæða innan húsnæðis. Frá því á fyrsta ársfjórðungi 2020 hafa margir starfsmenn unnið í
fjarvinnu. Starfsfólk, sem getur ekki verið í fjarvinnu, hefur verið hvatt til að halda sig á sínum vinnusvæðum eins og
kostur er. Fjarlægð milli starfsmanna og viðskiptavina sem sækja þjónustu í verslun, lager og verkstæði er samkvæmt
tilmælum sóttvarnalæknis. Lögð er áhersla á að samskipti verði sem mest með rafrænum hætti í stað hefðbundinna
funda. Starfsmönnum sem koma frá útlöndum ber að hafa samband við sinn næsta yfirmann áður en mætt er á
starfsstöð. Heimsóknir frá birgjum hefur verið frestað eða lágmarkaðar eins og kostur er. Áhersla er á að viðhalda
þjónustu. Þrátt fyrir krefjandi aðstæður hefur félaginu tekist að halda uppi góðri þjónustu við sína viðskiptavini og
reksturinn í heildina gengið vel.
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
4
____________________________________________________________________________________________
Skýrsla og yfirlýsing stjórnar og forstjóra, frh.:
Aðrar fréttir af starfsemi
Hlutafé og samþykktir
13,3%
11,2%
7,4%
6,3%
4,3%
4,2%
3,2%
2,9%
2,9%
2,8%
*Eignarhlutur að teknu tillliti til eigin bréfa.
Skráð hlutafé félagsins nam í árslok 435 millj. kr., en félagið átt eigin hluti að nafnverði 0,1 millj. kr í árslok 2021.
Hlutaféð er í einum flokki, sem skráður er í Kauphöll Íslands. Allir hlutir njóta sömu réttinda. Stjórn félagsins leggur til að
ekki verði greiddur arður til hluthafa á árinu 2021. Vísað er til ársreikningsins um ráðstöfun hagnaðar og aðrar
breytingar á eiginfjárreikningum. Á aðalfundi félagsins þann 4. mars 2021 var samþykkt að heimila stjórn félagsins að
kaupa fyrir hönd félagsins allt að 10% nafnverði hlutafjár félagsins, sbr. VIII. kafla laga nr. 2/1995 um hlutafélög.
Gildistími heimildarinnar er allt að átján mánuðir. Með samþykkt tillögu þessarar féll úr gildi sams konar heimild sem
samþykkt var á aðalfundi félagsins þann 6. mars 2020.
Á fyrsta ársfjórðungi 2021 keypti Origo hf. 100% eignarhlut í netöryggisfyrirtækinu Syndis ehf. Í kjölfarið voru
öryggislausnir Origo sameinaðar undir vörumerkinu Syndis. Markmiðið með kaupunum er að búa til sterka einingu sem
býður heildstæða stafræna öryggisþjónustu og ráðgjöf og þróar varnir gegn netárásum og gagna- og
auðkennisþjófnaði.
Á fundi stjórnar Origo hf. þann 26. Maí 2021 var ákveðið að veita tilteknum lykilstarfsmönnum félagsins kauprétti að allt
að 16.500.000 hlutum í félaginu, þar af 7.440.000 til framkvæmdarstjórnar. Kaupréttarsamningarnir eru veittir í því skyni
að samtvinna hagsmuni félagsins og lykilstarfsmanna til lengri tíma. Skilmálar kaupréttarsamninganna eru í samræmi
við kaupréttarkerfi sem samþykkt var á aðalfundi félagsins þann 6. mars 2020 og starfskjarastefnu sem samþykkt var á
aðalfundi félagsins þann 4. mars 2021.
Á þriðja ársfjórðungi keypti Origo hf. 70% eignarhlut í Eldhafi ehf., sem er innflutnings- og söluaðili á Apple vörum.
Markmiðið með kaupunum er að auka breidd í vöruúrvali og mæta óskum viðskiptavina Origo.
Þann 23. nóvember 2021 tilkynnti Tempo hlutdeildarfélag Origo um kaup á félaginu Roadmunk, Inc sem er staðsett í
Ontario, Kanada. Árlegar tekjur hjá fyrirtækinu eru um USD 12,5 milljónir og er félagið með jákvætt sjóðstreymi.
Þann 22. desember tilkynnti Tempo hlutdeildarfélag Origo um kaup á félaginu ALM Works Inc, með aðsetur í Newton,
Massachusettts. Árlegar endurteknar (ARR) fyrirtækisins eru um það bil USD 23 milljónir og EBITDA framlegð yfir 20%.
Kaupin voru fjármögnuð af hluthöfum Tempo, ytri fjármögnun og útgáfu nýrra hluta. Eignarhlutur Origo hf. í Tempo er
um 41% eftir kaupin.
Í desember 2021 samdi Origo hf. við Landsbankann hf. um endurfjármögnun á langtímaskuldum félagsins með
langtímafjármögnun að fjárhæð 1.500 milljónir króna. Fjármögnunin felur annarsvegar í sér lán að fjárhæð 1.000
milljónir og hins vegar lánalínu að fjárhæð 500 milljónir króna. Bæði lán byggja á vaxtakjörum með grunni í REIBOR
vöxtum en nú með marktækt hagstæðara álagi og meiri sveigjanleika. Lánasamningurinn er til 5 ára og samningur um
lánalínu til 2 ára.
Lífsverk lífeyrissjóður ........................................................................................................................................
Birta lífeyrissjóður ..............................................................................................................................................
Stapi lífeyrissjóður .............................................................................................................................................
Eignarhlutur*
IS EQUUS Hlutabréf .........................................................................................................................................
IS Hlutabréfasjóðurinn ......................................................................................................................................
Hlutafé í árslok skiptist á 770 hluthafa, en þeir voru 536 í ársbyrjun. Í árslok 2021 áttu tveir hluthafar yfir 10% af hlutafé í
félaginu en tíu stærstu hluthafar félagsins eru:
Frigus II ehf. ......................................................................................................................................................
Akta Stokkur hs. ................................................................................................................................................
Sjóvá-Almennar tryggingar hf. ..........................................................................................................................
Lífeyrissjóður verslunarmanna ..........................................................................................................................
Landsbréf - Úrvalsbréf ......................................................................................................................................
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
5
____________________________________________________________________________________________
Skýrsla og yfirlýsing stjórnar og forstjóra, frh.:
Stjórnarhættir og ófjárhagsleg upplýsingagjöf
Yfirlýsing stjórnar og forstjóra
Hjalti Þórarinsson, stjórnarformaður
Guðmundur Jóhann Jónsson Hildur Dungal, varaformaður
Ívar Kristjánsson Auður Björk Guðmundsdóttir
Forstjóri:
Jón Björnsson
Stjórn og forstjóri Origo hf. hafa í dag rætt um samstæðuársreikning félagsins fyrir árið 2021 og staðfesta hann með
undirritun sinni. Stjórn og forstjóri leggja til við aðalfund félagsins að samþykkja ársreikninginn.
Ársreikningur samstæðunnar er gerður í samræmi við alþjóðlega reikningsskilastaðla eins og þeir hafa verið staðfestir
af Evrópusambandinu og viðbótarkröfur um upplýsingagjöf í samstæðureikningum félaga sem hafa verðbréf sín skráð á
skipulegum verðbréfamarkaði.
Samkvæmt bestu vitneskju er það álit okkar að samstæðuársreikningurinn gefi glögga mynd af rekstrarafkomu
samstæðunnar á árinu 2021, eignum, skuldum og fjárhagsstöðu hennar 31. desember 2021 og breytingu á handbæru
fé á árinu 2021.
Jafnframt er það álit okkar að samstæðuársreikningurinn og skýrsla stjórnar og forstjóra geymi glöggt yfirlit um þróun og
árangur í rekstri samstæðunnar, stöðu hennar og lýsi helstu áhættuþáttum og óvissu sem samstæðan býr við.
Reykjavík, 3. febrúar 2022
Stjórn Origo hf. viðheldur góðum stjórnarháttum og fylgja Leiðbeiningum um stjórnarhætti fyrirtækja sem Viðskiptaráð
Íslands, NASDAQ OMX Iceland og Samtök atvinnulífsins gáfu út í endurskoðaðri útgáfu í júlí 2021. Leiðbeiningarnar
eru aðgengilegar á vef Viðskiptaráðs Íslands www.vi.is. Samkvæmt ákvörðun aðalfundar Origo þann 2. mars 2018 var
skipuð tilnefningarnefnd sem tilnefnir frambjóðendur til stjórnarsetu í félaginu. Hlutverk tilnefningarnefndar skal meðal
annars felast í því að meta tilvonandi stjórnarmenn út frá hæfni, reynslu, þekkingu og óhæði. Einnig að gæta að
kynjahlutföllum í stjórn félagsins og undirbúa og leggja fram tillögur, byggðar á ofangreindu mati, um kosningu
stjórnarmanna á aðalfundi félagsins. Félagið er með skráð hlutabréf í Kauphöll Íslands hf. og ber því að fylgja
leiðbeiningum um stjórnarhætti samkvæmt reglum Kauphallarinnar sem hægt er að nálgast á vef Kauphallarinnar.
Frekari upplýsingar um stjórn og stjórnarhætti er að finna í kaflanum Stjórnarháttayfirlýsing og ófjárhagsleg
upplýsingagjöf eru fylgiskjöl með ársreikningnum.
Stjórn Origo hf. samanstendur af fimm stjórnarmönnum sem kjörnir eru árlega á hluthafafundi. Á Aðalfundi félagsins
þann 4. mars 2021 voru þau Guðmundur Jóhann Jónsson, Hildur Dungal, Hjalti Þórarinsson, Ívar Kristjánsson og Auður
Björk Guðmundsdóttir sjálfkjörin í stjórn félagsins. Hjalti Þórarinsson er formaður stjórnar og Hildur Dungal er
varaformaður. Meðalfjöldi starfsmanna samstæðunnar á árinu umreiknaður í heilsársstörf (ársverk) var 564 (2020: 521).
Karlar eru 71% starfsmanna í árslok en konur 29%. Í framkvæmdastjórn félagsins sitja auk forstjóra fimm karlar og tvær
konur. Í stjórn félagsins eru tvær konur og þrír karlar og uppfyllir félagið því ákvæði laga um hlutafélög um kynjahlutföll
stjórnarmanna.
Í stjórn félagsins:
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
6
____________________________________________________________________________________________
Til stjórnar og hluthafa Origo hf.
Áritun um endurskoðun samstæðuársreiknings
Álit
Grundvöllur álits
Lykilþættir endurskoðunar
Eignarhlutur í Tempo Parent LLC
Álitið er í samræmi við skýrslu okkar til endurskoðunarnefndar og stjórnar.
Áritun óháðs endurskoðanda
Við höfum endurskoðað samstæðuársreikning Origo hf. (samstæðan) fyrir árið 2021. Samstæðuársreikningurinn hefur
að geyma rekstrarreikning og yfirlit um heildarafkomu, efnahagsreikning, eiginfjáryfirlit, sjóðstreymisyfirlit, upplýsingar
um mikilvægar reikningsskilaaðferðir og aðrar skýringar.
Það er álit okkar að samstæðuársreikningurinn gefi glögga mynd af fjárhagsstöðu samstæðunnar 31. desember 2021
og afkomu samstæðunnar og breytingu á handbæru fé á árinu 2021, í samræmi við alþjóðlega reikningsskilastaðla
eins og þeir hafa verið staðfestir af Evrópusambandinu og viðbótarkröfur sem koma fram í íslenskum lögum og reglum
um ársreikninga skráðra félaga.
Við endurskoðuðum í samræmi við alþjóðlega endurskoðunarstaðla. Ábyrgð okkar samkvæmt stöðlunum er lýst frekar
í kaflanum Ábyrgð endurskoðanda á endurskoðun samstæðuársreikningsins í árituninni. Við erum óháð samstæðunni
í samræmi við gildandi siðareglur fyrir endurskoðendur. Við teljum að við höfum aflað nægilegra og viðeigandi
endurskoðunargagna til að byggja álit okkar á.
Samkvæmt bestu vitund okkar og skilningi lýsum við yfir að við höfum ekki veitt neina óheimila þjónustu samkvæmt 1.
mgr. 5. gr. reglugerðar Evrópuþingsins og ráðsins nr. 537/2014 og við erum óháð samstæðunni við endurskoðunina.
Við vorum fyrst kjörin endurskoðendur við stofnun félagsins þann 2. apríl 1992 og höfum verið endurskoðendur
félagsins samfellt síðan þá.
Lykilþættir endurskoðunar eru þeir þættir, sem samkvæmt faglegu mati okkar, höfðu mest vægi við endurskoðun
samstæðuársreikningsins. Við gefum ekki sérstakt álit á einstökum lykilþáttum en tókum á þeim við endurskoðun á
samstæðuársreikningnum í heild og við ákvörðun um álit okkar á honum
Bókfært verð eignarhlutar í Tempo Parent LLC nam 3.963
millj. kr. í árslok 2021. Eignarhluturinn er lykilþáttur í
endurskoðun á ársreikningi samstæðunnar þar sem hann
er stór hluti af eignum félagsins og reikningshaldsleg
meðhöndlun hefur veruleg áhrif á ársreikninginn. Einnig
þarf að kanna hvort að það séu vísbendingar um
virðisrýrnun á eignarhlutnum.
Eignarhlutur í Tempo Parent LLC nam 26% af
heildareignum samstæðunnar og 46% af eigið fé í árslok
2021.
Í skýringu 13 er fjallað um eignarhlut í hlutdeildarfélagi og
í skýringu 33 er fjallað um reikningsskilaaðferðir.
Endurskoðunaraðgerðir okkar miðuðu að því að leggja
mat á reikningshaldslega meðhöndlun og hvort
vísbending sé um virðisrýrnun á eignarhlutanum. Í þeirri
vinnu fólst m.a.:
• Lagt var mat á forsendur og útreikninga stjórnenda á
virði eignarhlutar í Tempo Parent LLC og þær bornar
saman við ytri og innri gögn.
• Staðfest var að eignarhluturinn er færður í samræmi við
reikningsskilastaðal IAS 28, Fjárfestingar í
hlutdeildarfélögum og samrekstri.
• Við yfirfórum skýringar í ársreikningi og staðfestum að
helstu upplýsingar sem reikningsskilareglur kveða á um
kæmu fram.
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
7
____________________________________________________________________________________________
Aðrar upplýsingar í ársskýrslu
Ábyrgð stjórnar og forstjóra á samstæðuársreikningnum
Stjórn og forstjóri eru ábyrg fyrir gerð og glöggri framsetningu samstæðuársreikningsins í samræmi við alþjóðlega
reikningsskilastaðla eins og þeir hafa verið staðfestir af Evrópusambandinu og viðbótarkröfur sem koma fram í
íslenskum lögum og reglum um ársreikninga skráðra félaga. og fyrir því innra eftirliti sem þau telja nauðsynlegt til að
gera þeim kleift að setja fram samstæðuársreikning sem er án verulegra annmarka, hvort sem er vegna sviksemi eða
mistaka.
Áritun óháðs endurskoðanda, frh.:
Stjórn og forstjóri bera ábyrgð á öðrum upplýsingum. Aðrar upplýsingar eru ársskýrsla að undanskildum
samstæðuársreikningi og áritun okkar á hann. Álit okkar á samstæðuársreikningnum nær ekki til annarra upplýsinga
og við staðfestum þær ekki á neinn hátt.
Í tengslum við endurskoðun okkar á samstæðuársreikningnum ber okkur að lesa aðrar upplýsingar í ársskýrslu þegar
þær liggja fyrir og meta hvort þær séu í verulegu ósamræmi við samstæðuársreikninginn eða aðra þekkingu sem við
höfum aflað okkur á félaginu við endurskoðunina eða virðast verulega rangar. Ef við, á grundvelli vinnu okkar, ályktum
að verulegar rangfærslur séu í öðrum upplýsingum ber okkur að skýra frá því. Ársskýrslan liggur ekki fyrir við áritun
okkar á samstæðuársreikninginn en við munum fá hana afhenta til yfirferðar áður en hún verður gefin út.
Við gerð samstæðuársreikningsins ber stjórn og forstjóra að leggja mat á rekstarhæfi samstæðunnar og upplýsa, eftir
því sem við á, um þætti er varða rekstrarhæfi og miða grundvöll reikningsskilanna við áframhaldandi rekstrarhæfi,
nema þau ætli annað hvort að leysa samstæðuna upp eða hætta starfsemi hennar, eða hafa engan annan raunhæfan
kost en að gera það.
Stjórn og forstjóri skulu hafa eftirlit með gerð og framsetningu samstæðuársreikningsins.
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
8
____________________________________________________________________________________________
Ábyrgð endurskoðanda á endurskoðun samstæðuársreikningsins
•
•
•
•
•
•
Við upplýsum stjórn og endurskoðunarnefnd meðal annars um áætlað umfang og tímasetningar endurskoðunarinnar
og veruleg atriði sem upp kunna að koma í endurskoðun okkar, þar á meðal verulega annmarka á innra eftirliti.
Áritun óháðs endurskoðanda, frh.:
Markmið okkar eru að öðlast hæfilega vissu um hvort samstæðuársreikningurinn í heild sé án verulegra annmarka,
hvort sem er vegna sviksemi eða mistaka, og að gefa út áritun endurskoðanda sem inniheldur álit okkar. Í hæfilegri
vissu felst mikil vissa en ekki trygging fyrir því að endurskoðun í samræmi við alþjóðlega endurskoðunarstaðla muni
alltaf leiða í ljós verulega annmarka ef þeir eru fyrir hendi. Annmarkar geta komið fram vegna sviksemi eða mistaka og
eru taldir verulegir ef þeir einir og sér eða samanlagt gætu haft áhrif á efnahagslegar ákvarðanir sem notendur
samstæðuársreikningsins taka á grundvelli hans.
Við endurskoðun í samræmi við alþjóðlega endurskoðunarstaðla beitum við ávallt faglegri dómgreind og viðhöfum
faglega gagnrýni. Að auki:
Greinum við og metum hættu á verulegri skekkju í samstæðuársreikningnum, hvort sem er vegna sviksemi eða
mistaka, skipuleggjum og framkvæmum endurskoðunaraðgerðir til að bregðast við þeirri hættu og öflum
endurskoðunargagna sem eru nægjanleg og viðeigandi til að byggja álit okkar á. Hættan á að uppgötva ekki
verulega skekkju vegna sviksemi er meiri en að uppgötva ekki skekkju vegna mistaka, þar sem sviksemi getur falið
í sér samsæri, fölsun, að einhverju sé viljandi sleppt, villandi framsetningu eða að farið sé framhjá innra eftirliti.
Öflum við skilnings á innra eftirliti, sem varðar endurskoðunina, til að skipuleggja viðeigandi
endurskoðunaraðgerðir, en ekki til að veita álit á virkni innra eftirlits samstæðunnar.
Metum við hvort reikningsskilaaðferðir og reikningshaldslegt mat stjórnenda og tengdar skýringar séu viðeigandi.
Ályktum við um hvort notkun stjórnar og forstjóra á forsendu reikningsskilanna um rekstrarhæfi sé viðeigandi og
metum, á grundvelli endurskoðunarinnar, hvort aðstæður séu til staðar sem valdið gætu verulegum vafa um
rekstrarhæfi samstæðunnar. Ef við teljum að verulegur vafi leiki á rekstrarhæfi ber okkur, í áritun okkar, að vekja
sérstaka athygli á viðeigandi skýringum samstæðuársreikningsins eða, ef slíkar skýringar eru ófullnægjandi, að
víkja frá fyrirvaralausri áritun. Niðurstaða okkar byggir á endurskoðunargögnum sem aflað er fram að dagsetningu
áritunar okkar. Samt sem áður geta atburðir eða aðstæður í framtíðinni gert samstæðuna órekstrarhæfa.
Metum við framsetningu, uppbyggingu og innihald samstæðuársreikningsins í heild, að meðtöldum skýringum, og
hvort samstæðuársreikningurinn gefi glögga mynd af undirliggjandi viðskiptum og atburðum.
Öflum nægilegra og viðeigandi endurskoðunargagna varðandi fjárhagslegar upplýsingar eininga innan
samstæðunnar til að geta gefið álit á samstæðuársreikningnum. Við erum ábyrg fyrir skipulagi, eftirliti og
framkvæmd endurskoðunar samstæðunnar og berum óskipta ábyrgð á áritun okkar.
Við lýsum því einnig yfir við stjórn og endurskoðunarnefnd að við höfum uppfyllt skyldur siðareglna um óhæði og
upplýsum um tengsl eða önnur atriði sem gætu mögulega talist hafa áhrif á óhæði okkar og þegar við á, til hvaða
varnaraðgerða við höfum gripið.
Af þeim atriðum sem við höfum upplýst stjórn og endurskoðunarnefnd um, leggjum við mat á hvaða þættir höfðu mesta
þýðingu við endurskoðun samstæðuársreikningsins og eru því lykilþættir endurskoðunarinnar. Við lýsum þessum
þáttum í áritun okkar nema lög og reglur útiloki að upplýst sé um þá eða, við einstakar mjög sjaldgæfar
kringumstæður, þegar við metum að ekki skuli upplýsa um lykilþátt þar sem neikvæðar afleiðingar þess eru taldar vega
þyngra en almennir hagsmunir af birtingu slíkra upplýsinga.
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
9
____________________________________________________________________________________________
Áritun vegna sameiginlegs rafræns skýrslusniðs (ESEF reglur)
Staðfesting vegna skýrslu stjórnar
KPMG ehf.
Reykjavík, 3. febrúar 2022.
Áritun óháðs endurskoðanda, frh.:
Í samræmi við ákvæði 2. mgr. 104 gr. laga nr. 3/2006 um ársreikninga staðfestum við samkvæmt okkar bestu vitund
að í skýrslu stjórnar sem fylgir þessum samstæðuársreikningi eru veittar þær upplýsingar sem þar ber að veita í
samræmi við lög um ársreikninga og koma ekki fram í skýringum.
Jón Arnar Óskarsson, ber ábyrgð á endurskoðun samstæðuársreikningsins og þessari áritun.
Áritun og staðfesting vegna annarra ákvæða laga og reglna
Í tengslum við endurskoðun okkar á samstæðuársreikningi Origo hf. framkvæmdum við aðgerðir til að geta gefið álit á
því hvort samstæðuársreikningur Origo hf. fyrir árið 2021 með skráarheitið [967600BWC88YTVYPS344-2021-12-31-is]
hafi í öllum meginatriðum verið gerður í samræmi við lög um upplýsingaskyldu útgefenda verðbréfa og flöggunarskyldu
nr. 20/2021 um sameiginleg rafræn skýrslusnið í samræmi við reglur ESB 2019/815 sem innihalda skilyrði sem
tengjast gerð samstæðuársreikningsins á XHTML formi og iXBRL merkingum.
Stjórn og forstjóri eru ábyrg fyrir gerð samstæðuársreikningsins í samræmi við lög um upplýsingaskyldu útgefenda
verðbréfa og flöggunarskyldu nr. 20/2021. Í því felst meðal annars að útbúa samstæðuársreikninginn á XHTML formi í
samræmi við ákvæði reglugerðar ESB 2019/815, um sameiginleg rafræn skýrslusnið.
Ábyrgð okkar er að afla hæfilegrar vissu, byggt á gögnum sem við höfum aflað, um hvort samstæðuársreikningurinn sé
í öllum meginatriðum gerður í samræmi við ESEF reglur og gefa út áritun með áliti okkar. Eðli, tímasetning og umfang
vinnunnar byggja á mati endurskoðandans, þar á meðal mati á hættunni á að vikið sé í verulegum atriðum frá kröfum
sem fram koma í ESEF reglunum, hvort sem er vegna sviksemi eða mistaka.
Það er álit okkar að samstæðuársreikningur Origo hf. fyrir árið 2021 með skráarheitið [967600BWC88YTVYPS344-
2021-12-31-is] sé í öllum meginatriðum gerður í samræmi við ESEF reglur.
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
10
____________________________________________________________________________________________
Skýr. 2021 2020
6 18.191.124 17.062.346
7 13.371.786 )( 12.847.087 )(
Framlegð
............................................................................................................................
8 4.087.178 )( 3.884.533 )(
10 98.345 )( 184.708 )(
13 966.099 131.543
22 105.477 )( 25.512 )(
Rekstrarliðir sem kunna að verða endurflokkaðir
í rekstrarreikning færðir beint á eigið fé:
Skipting hagnaðar:
Skipting heildarhagnaðar:
Hagnaður á hlut:
19 3,40 0,58
19 3,38 0,58
* EBITDA er hagnaður fyrir fjármunatekjur og fjármagnsgjöld án afskrifta og virðisrýrnunar
Skýringar á blaðsíðum 15 - 43 eru óaðskiljanlegur hluti af samstæðuársreikningnum.
Þýðingarmunur vegna starfsemi dóttur og hlutdeildarfélaga .............................
Hagnaður ársins
..............................................................................................................
Þynntur hagnaður á hlut ....................................................................................
Hagnaður ársins ................................................................................................
Hluthafar móðurfélagsins ...................................................................................
Hlutdeild minnihluta ...........................................................................................
Heildarhagnaður ársins ......................................................................................
Rekstrarreikningur og yfirlit um heildarafkomu ársins 2021
Seldar vörur og þjónusta ....................................................................................
Vörunotkun og kostnaðarverð seldrar þjónustu .................................................
Rekstrarkostnaður .............................................................................................
Hagnaður á hlut .................................................................................................
Hagnaður fyrir fjármunatekjur og fjármagnsgjöld
.................................................................................................
Fjármunatekjur ...................................................................................................
Fjármagnsgjöld ..................................................................................................
Hrein fjármagnsgjöld ..........................................................................................
Hagnaður fyrir tekjuskatt
........................................................................................................
Tekjuskattur .......................................................................................................
Áhrif hlutdeildarfélaga ........................................................................................
Heildarhagnaður ársins
...........................................................................................................
Hluthafar móðurfélagsins ...................................................................................
Hlutdeild minnihluta ...........................................................................................
EBITDA
.................................................................................................................................................
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
11
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
________________________________________________________________________________________________
Skýr. 2021 2020
11 2.244.668 1.875.914
12 3.171.012 2.906.019
22 9.011 4.797
13 3.991.058 2.940.938
14 325.933 300.288
Fastafjármunir
Birgðir .............................................................................................................................
15 1.775.954 1.453.309
16 1.831.710 1.709.999
17 1.794.624 1.172.714
Veltufjármunir
Eigið fé hluthafa móðurfélagsins 18 8.560.744 6.983.744
Eigið fé samtals 18 8.618.716 7.012.436
Skuldir:
20 950.000 640.789
21 1.674.713 1.304.446
22 108.013 0
Langtímaskuldir 2.732.726 1.945.235
21 417.153 326.193
20 112.375 102.469
23 3.263.000 2.977.645
Skammtímaskuldir 3.792.528 3.406.307
Skuldir samtals 6.525.254 5.351.542
Skýringar á blaðsíðum 15 - 43 eru óaðskiljanlegur hluti af samstæðuársreikningnum.
Verðbréfaeign og aðrar langtímakröfur .............................................................
Vaxtaberandi skammtímaskuldir ......................................................................
Viðskiptaskuldir og aðrar skammtímaskuldir ....................................................
Yfirverðsreikningur innborgaðs hlutafjár ...........................................................
Annað bundið eigið fé .......................................................................................
Eigið fé:
Hlutafé ..............................................................................................................
Handbært fé ......................................................................................................
Viðskiptakröfur og aðrar skammtímakröfur ......................................................
Óráðstafað eigið fé ...........................................................................................
Hlutdeild minnihlutaeigenda ..............................................................................
Tekjuskattskuldbinding ......................................................................................
Efnahagsreikningur 31. desember 2021
Eignir samtals
Eigið fé og skuldir samtals
Rekstrarfjármunir ..............................................................................................
Eignir:
Óefnislegar eignir .............................................................................................
Tekjuskattseign ................................................................................................
Vaxtaberandi langtímaskuldir ...........................................................................
Eignarhlutir í hlutdeildarfélögum ........................................................................
Leiguskuldbindingar ..........................................................................................
Næsta árs afborgun leiguskuldbindinga ............................................................
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
12
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
________________________________________________________________________________________________
Yfirverðs- Eigið fé Hlutdeild
reikningur Annað hluthafa minni-
innborgaðs bundið Óráðstafað móður- hluta Eigið fé
Skýr. Hlutafé hlutafjár eigið fé* eigið fé félagsins eigenda samtals
Árið 2020
Eigið fé 1.1.2020 ........... 436.105 152.936 2.632.498 3.568.871 6.790.410 26.969 6.817.379
Heildarhagnaður ársins . 155.736 250.326 406.062 1.723 407.785
Fært á bundið eigið fé ... 18 345.137 345.137 )( 0 0
Greiddur arður ...............
18
(
(
(
Keypt eigin bréf .............
18
(
(
(
(
Eigið fé 31.12.2020 .......
18
Árið 2021
Eigið fé 1.1.2021 ........... 434.857 121.456 3.133.371 3.294.060 6.983.744 28.692 7.012.436
Heildarhagnaður ársins . 70.024 1.478.975 1.548.999 15.461 1.564.460
Fært á bundið eigið fé ... 18 584.020 584.020 )( 0 0
Minnihluti færður
í samstæðu .................. 18 13.819 13.819
Áfallinn kostnaður
v/ kaupréttarsamninga . 18 28.000 28.000 28.000
Eigið fé 31.12.2021 ....... 18 434.857 121.456 3.787.415 4.217.016 8.560.744 57.972 8.618.716
* sjá sundurliðun í skýringu 18.
Skýringar á blaðsíðum 15 - 43 eru óaðskiljanlegur hluti af samstæðuársreikningnum.
Eiginfjáryfirlit árið 2021
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
13
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
________________________________________________________________________________________________
Skýr. 2021 2020
Rekstrarhreyfingar:
12
(
12
10
13
(
(
22
(
(
(
Breytingar á rekstrartengdum eignum og skuldum 227.240 )( 513.726
(
(
Handbært fé frá rekstri 1.258.448 1.493.053
Fjárfestingarhreyfingar:
11 215.278 )( 333.660 )(
11 8.089 13.895
12 183.428 )( 298.209 )(
13 111.684 )( 0
13 107.750 0
Fjárfestingarhreyfingar 670.643 )( 620.482 )(
Fjármögnunarhreyfingar:
18 0 32.728 )(
18 0 180.000 )(
20 1.000.000 100.000
20 651.404 )( 64.136 )(
21 300.863 )( 370.747 )(
Fjármögnunarhreyfingar 47.733 547.611 )(
(
17
Fjárfestingar- og fjármögnunarhreyfingar án greiðsluáhrifa
185.573)( 0
185.573
0
Skýringar á blaðsíðum 15 - 43 eru óaðskiljanlegur hluti af samstæðuársreikningnum.
Endurmat á skuldbindingu ..............................................................................
Sjóðstreymisyfirlit ársins 2021
Hækkun á handbæru fé
......................................................................................................
Greidd vaxtagjöld ..............................................................................................
Langtímakröfur, breyting ..................................................................................
Söluverð rekstrarfjármuna .................................................................................
Breytingar á rekstrartengdum eignum og skuldum:
Birgðir, (hækkun) ............................................................................................
Fjárfesting í rekstrarfjármunum .........................................................................
Viðskiptakröfur og aðrar skammtímakröfur, (hækkun) lækkun .....................
Hagnaður ársins ................................................................................................
Rekstrarliðir sem hafa ekki áhrif á fjárstreymi:
Tekin ný langtímalán .........................................................................................
Afskriftir og virðisrýrnun ..................................................................................
Hrein fjármagnsgjöld ......................................................................................
Handbært fé í ársbyrjun
........................................................................................
Afborganir langtímalána ....................................................................................
Fjárfesting í rekstrareiningum ............................................................................
Handbært fé í árslok
............................................................................................
Aðrar skammtímaskuldir ....................................................................................
Tekjuskattur ...................................................................................................
Fjárfesting í rekstrareiningum að frádregnu handbæru fé við yfirtöku ...............
Áhrif gengisbreytinga á handbært fé
...........................................................................
Áhrif hlutdeildarfélaga ....................................................................................
Viðskiptaskuldir og aðrar skammtímaskuldir, hækkun ...................................
Innheimtar vaxtatekjur .......................................................................................
Fjárfesting í óefnislegum eignum ......................................................................
Fjárfesting í hlutdeildarfélögum .........................................................................
Greiddur arður ...................................................................................................
Afborganir leiguskuldbindingar ..........................................................................
Arður frá hlutdeildarfélögum ..............................................................................
Keypt eigin bréf .................................................................................................
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
14
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
____________________________________________________________________________________________
1.
Félagið
2.
Grundvöllur reikningsskilanna
a.
Yfirlýsing um að alþjóðlegum reikningsskilastöðlum sé fylgt
Stjórn félagsins staðfesti ársreikninginn 3. febrúar 2022.
b.
Grundvöllur matsaðferða
c.
Starfrækslugjaldmiðlill og framsetningargjaldmiðill
d.
Mat og ákvarðanir
3.
Ákvörðun gangvirðis
(i)
Rekstrarfjármunir og óefnislegar eignir
Skýringar
Samstæðuársreikningur félagsins fyrir árið 2021 hefur að geyma ársreikning félagsins og dótturfélaga þess, sem
vísað er til í heild sem samstæðunnar og til einstakra félaga sem samstæðufélaga.
Ársreikningurinn er birtur í íslenskum krónum, sem er starfrækslugjaldmiðill móðurfélagsins. Allar fjárhæðir eru
birtar í þúsundum króna.
Ársreikningur samstæðunnar er gerður í samræmi við alþjóðlega reikningsskilastaðla (IFRS) eins og þeir hafa
verið staðfestir af Evrópusambandinu. Ársreikningur samstæðunnar er jafnframt í samræmi við lög um
ársreikninga og reglugerð um framsetningu og innihald ársreikninga og samstæðureikninga. Samantekt á
mikilvægum reikningsskilaaðferðum er að finna í skýringu 33.
Samstæðuársreikningurinn er gerður á grundvelli kostnaðarverðs. Fjallað er um aðferðir við mat á gangvirði í
skýringu 3.
Gerð samstæðuársreikningsins í samræmi við alþjóðlega reikningsskilastaðla krefst þess að stjórnendur taki
ákvarðanir, meti og gefi sér forsendur sem hafa áhrif á beitingu reikningsskilaaðferða og birtar fjárhæðir eigna,
skulda, tekna og gjalda. Endanlegar niðurstöður kunna að verða frábrugðnar þessu mati.
Mat og forsendur þess eru í stöðugri endurskoðun. Breytingar á reikningshaldslegu mati eru færðar á því tímabili
sem breytingin á sér stað og þeim framtíðartímabilum sem breytingarnar hafa áhrif á.
Við ákvörðun gangvirðis er byggt á forsendum sem háðar eru mati stjórnenda á þróun ýmissa þátta í framtíðinni.
Raunverulegt söluverð eigna og uppgreiðsluverðmæti skulda kann að vera frábrugðið þessu mati.
Upplýsingar um mikilvægar ákvarðanir þar sem reikningsskilaaðferðir hafa mest áhrif á skráðar fjárhæðir eigna og
skulda í ársreikningnum er að finna í skýringu 12 um mat á endurheimtanlegum fjárhæðum fjárskapandi eininga
sem innihalda viðskiptavild.
Nokkrar reikningsskilaaðferðir samstæðunnar og skýringar krefjast ákvörðunar á gangvirði, bæði fyrir fjáreignir,
fjárskuldir og aðrar eignir og skuldir. Gangvirði hefur verið ákvarðað vegna mats og/eða skýringa samkvæmt
eftirfarandi aðferðum. Þar sem við á eru frekari upplýsingar um forsendur við ákvörðun á gangvirði eigna eða
skulda í skýringum um viðkomandi eignir og skuldir.
Rekstrarfjármunir og óefnislegar eignir sem yfirteknar eru við samruna eru metnar á gangvirði á yfirtökudegi.
Samstæðuársreikningur Origo hf . 2021
15
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
____________________________________________________________________________________________
3.
Ákvörðun gangvirðis, frh.:
(ii)
Fjárskuldir sem ekki eru afleiðusamningar
4.
Starfsþáttayfirlit
Rekstrarstarfsþættir
●
●
●
Notenda-
búnaður
Rekstrar-
Hugbúnaður
og tengd þjónusta og og tengd
2021
þjónusta innviðir þjónusta Samtals
7.823.154 4.826.264 5.541.706 18.191.124
730.877 338.724 531.619 1.601.220
173.292)( 352.598)( 343.171)( 869.061)(
98.345)(
966.099
105.477)(
1.494.436
70.024
1.564.460
2020
6.710.168 5.235.155 5.117.023 17.062.346
378.395 195.277 504.813 1.078.485
0 0 85.000 85.000
211.142)( 339.087)( 282.530)( 832.759)(
184.708)(
131.543
25.512)(
252.049
155.736
407.785
Landsvæðisskipting - tekjur
2021
2020
16.550.880 15.442.824
1.640.244 1.619.522
18.191.124 17.062.346
Endurmat á skuldbindingu ......................................
Samstæðan skiptist í þrjá starfsþætti, sem selja vörur og þjónustu á mismunandi mörkuðum. Starfsþættirnir eru:
Þýðingarmunur v/ dóttur- og hlutdeildarfélaga .......
Tekjur alls .................................................................................................................
Seldar vörur og þjónusta ........................................
Afkoma starfsþátta (EBITDA) .................................
Afskriftir ..................................................................
Hreinar fjármunatekjur ............................................
Áhrif hlutdeildarfélaga ............................................
Tekjuskattur ............................................................
Hagnaður ársins .....................................................
Þýðingarmunur v/ dóttur- og hlutdeildarfélaga .......
Eignir samstæðunnar eru ekki aðgreinanlegar niður á starfsþátt.
Skýringar, frh.:
Gangvirði fjárskulda, sem einungis er ákvarðað vegna skýringa, er reiknað með því að núvirða framtíðargreiðslur
höfuðstóls og vaxta með markaðsvöxtum á uppgjörsdegi.
Hugbúnaður og tengd þjónusta
Rekstrarþjónusta og innviðir
Notendabúnaður og tengd þjónusta
Seldar vörur og þjónusta ........................................
Svíþjóð ......................................................................................................................
Heildarhagnaður ársins ..........................................
Afskriftir ..................................................................
Heildarhagnaður ársins ..........................................
Tekjuskattur ............................................................
Hagnaður ársins .....................................................
Hrein fjármagnsgjöld ..............................................
Áhrif hlutdeildarfélaga ............................................
Afkoma starfsþátta (EBITDA) .................................
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
16
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
____________________________________________________________________________________________
5.
Yfirtaka á rekstrareiningum
Yfirtekið
25.000
9.366
5.254
51.928
54.753
37.000
183.300
6.247
3.167
50.914
60.328
122.972
304.225
185.573
489.798
366.826
Áhrif á rekstrarreikning samstæðunnar greinist þannig:
2021
356.897
376.539)(
19.642)(
2.621)(
22.263)(
6.
Seldar vörur og þjónusta
Seldar vörur og þjónusta greinast þannig:
2021
2020
11.297.807 10.285.982
6.893.317 6.776.364
18.191.124
17.062.346
7.
Vörunotkun og kostnaðarverð sölu
Vörunotkun og kostnaðarverð sölu greinist þannig:
8.468.833
7.952.085
4.416.159
4.423.916
486.795 471.086
13.371.786
12.847.087
Rekstrartekjur .....................................................................................................................................
Rekstrargjöld ......................................................................................................................................
Rekstrartap .........................................................................................................................................
Hreinar fjármagnsgjöld .......................................................................................................................
Tap ársins ..........................................................................................................................................
Vörunotkun og kostnaðarverð sölu ...........................................................................
Viðskiptaskuldir og aðrar skammtímaskuldir ......................................................................................
Yfirteknar skuldir ................................................................................................................................
Hreinar aðgreinanlegar eignir alls ......................................................................................................
Kaupverð greitt með peningum ..........................................................................................................
Ógreitt kaupverð ................................................................................................................................
Kaupverð alls .....................................................................................................................................
Áhrif yfirtöku á rekstrareiningum greinist þannig:
Hugbúnaður .......................................................................................................................................
Rekstrarfjármunir ................................................................................................................................
Vörubirgðir ..........................................................................................................................................
Tekjuskattsskuldbinding .....................................................................................................................
Skýringar, frh.:
Viðskiptavild við yfirtöku .....................................................................................................................
Á árinu 2021 fjárfesti félagið í tveimur félögum (Syndis ehf. og Eldhaf ehf.). Í samræmi við alþjóðlegan
reikningsskilastaðal IFRS 3 Sameiningar fyrirtækja , var kaupverð rekstrareininganna útdeilt á yfirteknar
aðgreinanlegar eignir og skuldir.
Seldar vörur og þjónusta samtals .............................................................................
Seldar vörur og hugbúnaður .....................................................................................
Seld þjónusta ............................................................................................................
Viðskiptakröfur og aðrar skammtímakröfur ........................................................................................
Handbært fé .......................................................................................................................................
Yfirteknar eignir ..................................................................................................................................
Syndis ehf. var hluti af samstæðu Origo hf. frá og með 1. apríl 2021 en Eldhaf ehf. frá og með 19. október 2021.
Tekjuskattseign ..................................................................................................................................
Skuldabréfalán ...................................................................................................................................
Laun og launatengd gjöld .........................................................................................
Afskriftir og virðisrýrnun ............................................................................................
Vörunotkun ...............................................................................................................
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
17
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
____________________________________________________________________________________________
8.
Rekstrarkostnaður
Rekstrarkostnaður greinist þannig: 2021
2020
2.672.378 2.595.944
382.266 361.673
179.663 165.293
177.023 119.802
169.334 207.339
93.268 90.822
413.246 343.660
4.087.178
3.884.533
9.
Laun og launatengd gjöld
Laun og launatengd gjöld greinast þannig:
6.351.765 6.249.021
28.000 0
691.085 640.025
430.687 417.152
7.501.537
7.306.198
275.000)
(
102.001)
(
138.000)( 184.337)(
7.088.537
7.019.860
564
521
537
519
Laun og launatengd gjöld greinast þannig á rekstrarliði:
4.416.159 4.423.916
2.672.378 2.595.944
7.088.537 7.019.860
Afskriftir ....................................................................................................................
Annar starfsmannakostnaður ...................................................................................
Rekstur fasteigna ......................................................................................................
Ýmis annar rekstrarkostnaður ..................................................................................
Ársverk .....................................................................................................................
Í samræmi við samþykkt aðalfundar 4. mars 2021 var gengið frá kaupréttarkerfi lykilstarfsmanna félagsins. Á fundi
stjórnar Origo hf. þann 26. maí 2021 var ákveðið að veita tilteknum lykilstarfsmönnum félagsins kauprétti að allt að
16.500.000 hlutum í félaginu. Á árinu 2021 eru 28 millj. kr. gjaldfærðar í rekstrarreikningi vegna
kaupréttarsamninga. Innlausnarverð kaupréttana er kr. 51,7. Ávinnslutími er þrjú til fimm ár frá úthlutun.
Laun og launatengd gjöld í rekstrarreikningi .............................................................
Lífeyrisiðgjöld ............................................................................................................
Skýringar, frh.:
Sölu- og markaðskostnaður ......................................................................................
Laun og launatengd gjöld .........................................................................................
Laun ..........................................................................................................................
Laun og launatengd gjöld samtals ............................................................................
Laun og launatengd gjöld eignfærð sem þróunarkostnaður .....................................
Rekstrarkostnaður ....................................................................................................
Endurgreiddur þróunarkostnaður, skattaívilnun Rannís ...........................................
Laun og launatengd gjöld samtals ............................................................................
Aðkeypt ráðgjöf og þjónusta .....................................................................................
Kostnaður vegna kaupréttarsamninga ......................................................................
Stöðugildi í árslok .....................................................................................................
Önnur launatengd gjöld ............................................................................................
Rekstrarkostnaður alls ..............................................................................................
Vörunotkun og kostnaðarverð seldrar þjónustu ........................................................
Heildarkostnaður félagsins vegna kaupréttarsamninga sem hér er tilkynnt um á næstu fimm árum er áætlaður um
175 mkr byggt á reiknilíkani Black-Scholes.
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
18
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
____________________________________________________________________________________________
10.
Fjármunatekjur og fjármagnsgjöld
Fjármunatekjur greinast þannig:
2021 2020
30.196
30.793
17.188 0
47.384
30.793
Fjármagnsgjöld greinast þannig:
77.407)( 71.553)(
68.321)( 58.398)(
0 85.550)(
145.728)( 215.501)(
98.345)
(
184.708)
(
11.
Rekstrarfjármunir
Rekstrarfjármunir og afskriftir greinast þannig: Tölvubúnaður,
tæki og
Leigðar eignir Fasteignir innréttingar Samtals
Stofnverð
1.597.818 28.348 1.949.437 3.575.603
89.075 0 333.660 422.735
0 0 186.107)( 186.107)(
187.051)( 0 18.280)( 205.331)(
177.813 0 0 177.813
0 0 1.679 1.679
1.677.655 28.348 2.080.389 3.786.392
0 0 215.278 215.278
0 0 9.902)( 9.902)(
0 0 9.366 9.366
732.528 0 0 732.528
0 0 2.867)( 2.867)(
2.410.183 28.348 2.292.264 4.730.795
Afskriftir og virðisrýrnun
250.288 7.821 1.288.084 1.546.193
300.291 378 235.472 536.141
0 0 172.212)( 172.212)(
0 0 356 356
550.579 8.199 1.351.700 1.910.478
296.920 378 280.362 577.660
0 0 1.813)( 1.813)(
0 0 198)( 198)(
847.499 8.577 1.630.051 2.486.127
Gengishagnaður .......................................................................................................
Hreinar fjármagnsgjöld samtals ................................................................................
Vaxtagjöld af leigusamningum ..................................................................................
Heildarverð 31.12.2019 ..........................................
Viðbót á árinu ........................................................
Gengistap .................................................................................................................
Endurflokkað ..........................................................
Áhrif endurmats leiguskuldbindingar ......................
Selt og niðurlagt .....................................................
Aðrar fjármunatekjur samtals ....................................................................................
Yfirtekið við kaup á rekstrareiningum .....................
Heildarverð 31.12.2021 ..........................................
Áhrif endurmats leiguskuldbindingar ......................
Selt á árinu og niðurlagt á árinu .............................
Áhrif gengisbreytinga erlendra gjaldmiðla ..............
Áhrif gengisbreytinga erlendra gjaldmiðla ..............
Vaxtatekjur af bankainnstæðum og kröfum ..............................................................
Áhrif gengisbreytinga erlendra gjaldmiðla .............
Selt á árinu og niðurlagt á árinu .............................
Áhrif gengisbreytinga erlendra gjaldmiðla ..............
Afskrifað alls 31.12.2020 ........................................
Afskriftir ársins ........................................................
Afskrifað alls 31.12.2021 ........................................
Heildarverð 31.12.2020 ..........................................
Viðbót á árinu ........................................................
Selt á árinu og niðurlagt á árinu .............................
Afskriftir ársins ........................................................
Staða 1.1.2020 .......................................................
Skýringar, frh.:
Fjármagnsgjöld samtals ............................................................................................
Önnur vaxtagjöld ......................................................................................................
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
19
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
____________________________________________________________________________________________
11.
Rekstrarfjármunir, frh.:
Tölvubúnaður,
tæki og
Leigðar eignir Fasteignir innréttingar Samtals
Bókfært verð
1.347.530 20.527 661.353 2.029.410
1.127.076 20.149 728.689 1.875.914
1.562.684 19.771 662.213 2.244.668
1,3% 1,3% 15 - 25%
Vátryggingar og mat eigna
Vátryggingaverð, fasteignamat og bókfært verð eigna í lok árs nam eftirfarandi fjárhæðum:
2021 2020
55.523 53.571
22.170 21.140
19.771 20.149
2.251.185 2.619.148
Veðskuldir
12.
Óefnislegar eignir
Óefnislegar eignir, afskriftir og virðisrýrnun greinist þannig:
Óefnislegar
Viðskiptavild Hugbúnaður eignir alls
Kostnaðarverð
2.018.198 1.252.750 3.270.948
0 184.337 184.337
0
113.872
113.872
0 18.280 18.280
41.255 0 41.255
2.059.453
1.569.239
3.628.692
0
138.000
138.000
366.826
25.000
391.826
0
45.428
45.428
18.860)( 0 18.860)(
2.407.419 1.777.667 4.185.086
Afskriftir og virðisrýrnun
137.481 288.574 426.055
85.115 0 85.115
0 211.503 211.503
222.596 500.077 722.673
0 291.401 291.401
222.596 791.478 1.014.074
Heildarverð 1.1.2020 ......................................................................
Bókfært verð fasteigna og lóða ................................................................................
31.12.2021 .............................................................
Virðisrýrnun ....................................................................................
Á rekstrarfjármunum samstæðunnar hvíla engin þinglýst veð til tryggingar skuldum í árslok 2021 og 2020.
Viðbót á árinu .................................................................................
Áhrif gengisbreytinga erlendra gjaldmiðla .....................................
Afskrifað alls 1.1.2020 ....................................................................
Yfirtekið við kaup á rekstrareiningu ................................................
Fasteignamat fasteigna og lóða ...............................................................................
Skýringar, frh.:
Vátryggingarverð fasteigna .......................................................................................
Fjárfesting í innri hugbúnaðarþróun ................................................
Heildarverð 31.12.2021 ..................................................................
Áhrif gengisbreytinga erlendra gjaldmiðla .....................................
Afskriftir ..........................................................................................
Fjárfesting í innri hugbúnaðarþróun ................................................
Viðbót á árinu .................................................................................
31.12.2020 .............................................................
1.1.2020 .................................................................
Afskriftahlutföll ........................................................
Endurflokkað ...................................................................................
Heildarverð 31.12.2020 ..................................................................
Afskriftir ..........................................................................................
Vátryggingarverð birgða, áhalda, tækja og innréttinga .............................................
Afskrifað alls 31.12.2020 ................................................................
Afskrifað alls 31.12.2021 ................................................................
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
20
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
____________________________________________________________________________________________
12.
Óefnislegar eignir, frh.:
Óefnislegar
Viðskiptavild Hugbúnaður eignir alls
Bókfært verð
1.880.717 964.176 2.844.893
1.836.857 1.069.162 2.906.019
2.184.823 986.189 3.171.012
10 - 25%
Afskriftir samkvæmt rekstrarreikningi greinast þannig: 2021 2020
577.660 536.141
291.401 211.503
0 85.115
869.061 832.759
Afskriftir greinast þannig á rekstrarliði:
486.795 471.086
382.266 361.673
869.061 832.759
Virðisrýrnunarpróf
Bókfært verð viðskiptavildar greinist þannig niður á flokk fjárskapandi einingar:
2021 2020
1.944.624 1.577.798
240.199 259.059
2.184.823 1.836.857
Afskriftir rekstrarfjármuna, skýring 11 .......................................................................
Hluti af starfsemi Origo hf. er að þróa hugbúnað og selja. Í samræmi við alþjóðlega reikningsskilastaðla voru á
árinu eignfærðar 138 millj. kr. vegna þróunar á eigin hugbúnaði auk þess fjárfesti félagið í öðrum hugbúnaði fyrir
45 millj. kr. á árinu. Við mat á fjárhæðum við þróun á hugbúnaði er miðað við kostnað sem til fellur frá þeim degi
sem verkefni uppfyllir öll skilyrði til eignfærslu.
Í lok reikningsársins var framkvæmt virðisrýrnunarpróf á viðskiptavild félagsins. Viðskiptavild sem myndast hefur
við kaup hefur verið útdeilt niður á viðeigandi dótturfélög sem skilgreind eru sem minnstu aðgreinanlegu
fjárskapandi einingar af stjórnendum samstæðunnar.
Óefnislegar eignir sem þróaðar innan samstæðunnar eru færðar á kostnaðarverði að frádregnum afskriftum eins
og um keypta eign væri að ræða. Bókfært verð óefnislegra eigna er yfirfarið á hverjum uppgjörsdegi til að meta
hvort vísbendingar séu um virðisrýrnun þeirra. Sé einhver slík vísbending til staðar er endurheimtanleg fjárhæð
eignarinnar metin. Virðisrýrnunarpróf eru gerð að minnsta kosti árlega á viðskiptavild.
Afskriftir óefnislega eigna .........................................................................................
Fært í rekstrarreikning sem afskriftir .........................................................................
Rekstrarkostnaður ....................................................................................................
Afskriftir samtals .......................................................................................................
Vörur, hugbúnaður, tengd þjónusta og ráðgjöf - innlend starfsemi ...........................
Hugbúnaður, tengd þjónusta og ráðgjöf - erlend starfsemi ......................................
31.12.2020 ......................................................................................
31.12.2021 ......................................................................................
Skýringar, frh.:
Virðisrýrnun viðskiptavildar .......................................................................................
Vörunotkun og kostnaðarverð seldrar þjónustu ........................................................
1.1.2020 ..........................................................................................
Viðskiptavild samtals ................................................................................................
Afskriftahlutföll ................................................................................
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
21
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
____________________________________________________________________________________________
12.
Óefnislegar eignir, frh.:
Vörur, hugbúnaður, Hugbúnaður,
tengd þjónusta tengd þj.
og ráðgjöf og ráðgjöf
Forsendur í árslok 2021:
- innanlands - erlend
5,5% 4,0%
7,3% 0,3%
5,5 - 15,0% 4,0%
9,4% - 10,2% 5,9%
8,0% - 10,0% 8,0%
5,3% 2,4%
Forsendur í árslok 2020:
5,5% 3,5%
( 1,9%) ( 4,0%)
5,0 - 5,7% 3,7 - 4,0%
8,9% 5,7%
10,0% 10,0%
5,0% 2,6%
Raunhæfar breytingar á forsendum í árslok 2021 og 2020 myndu ekki leiða til frekari virðisrýrnunar.
13.
Eignarhlutir í hlutdeildarfélögum
2021
2020
2.940.938 2.684.027
966.099 131.543
31.038 0
107.750)( 0
80.646 0
80.087 125.368
3.991.058 2.940.938
Bókfært verð 31.12. ..................................................................................................
Vextir ........................................................................................................................
Vegið meðaltal 2022 ...............................................................................................
Í mars 2021 fjárfesti félagið í 30% eignarhlut í Data Lab Ísland ehf.
Eignarhlutir í hlutdeildarfélögum greinast þannig:
Eignarhlutir í hlutdeildarfélögum er 40,4% eignarhlutur í Tempo Parent LLC og 30% eignarhlutur í Data Lab Ísland
ehf.
Nafnvöxtur tekna:
Ávöxtunarkrafa, WACC ............................................................................................
Endurheimtanlegar fjárhæðir fyrir fjárskapandi einingar eru byggðar á nýtingarvirði. Við mat á nýtingarvirði er
stuðst við vænt fjárstreymi sem fært hefur verið til núvirðis. Fjárstreymi var áætlað í samræmi við fjárhæðir og
rekstraráætlanir næstu fimm ára, eftir spátímabilið er gert ráð fyrir föstum framtíðarnafnvexti við útreikning á
hrakvirði. Megin forsendur eru tekjuvöxtur, rekstrarhagnaðarhlutfall (EBITDA-hlutfall), framtíðarfjárfesting og
vöxtur eftir fimm ára spátímabil. Við núvirðingu er stuðst við væntan veginn fjármagnskostnað (WACC).
Ávöxtunarkrafan tekur mið af hverri fjárskapandi einingu þar sem stuðst er við ytri gögn sem og innri gögn. Beitt er
sömu aðferðafræði og árið áður.
2022 - 2025 ............................................................................................................
Skuldsetningarhlutfall ...............................................................................................
Áætlanir eru yfirfarnar og samþykktar af stjórn félagsins.
2023 - 2026 ............................................................................................................
Vegið meðaltal 2021 ...............................................................................................
Skýringar, frh.:
Framtíðarvöxtur að teknu tilliti til verðlagsþróunar ....................................................
Áhrif hlutdeildarfélaga ...............................................................................................
Hlutafjáraukning í Tempo Parent LLC ......................................................................
Fjárfesting í Data Lab Ísland ehf. ..............................................................................
Arðgreiðsla frá Tempo Parent LLC ...........................................................................
Eignarhlutur í Tempo Parent LLC var 43,21% í upphafi árs en í tengslum við kaup félagsins á ALM Works Inc. var
hluti af kaupverði greitt með eigin bréfum og við útgáfuna fór eignarhlutur Origo hf. í 40,4%.
Nafnvöxtur tekna:
Ávöxtunarkrafa, WACC ............................................................................................
Skuldsetningarhlutfall ...............................................................................................
Þýðingarmunur .........................................................................................................
Við mat á nýtingarvirði byggja stjórnendur á áætlunum á framtíðarþróun á sviði upplýsingatækni, byggt er á bæði
ytri og innri upplýsingum. Stuðst er við reynslu fyrri ára. Eftirfarandi eru lykilforsendur við mat á nýtingarvirði:
Framtíðarvöxtur að teknu tilliti til verðlagsþróunar ....................................................
Vextir ........................................................................................................................
Bókfært verð 1.1. ......................................................................................................
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
22
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
____________________________________________________________________________________________
13.
Eignarhlutir í hlutdeildarfélögum, frh.:
Eignarhlutir í hlutdeildarfélögum skiptast þannig:
2021 2020
1.143.712
614.212
1.979.428
1.459.449
867.918
867.277
3.991.058
2.940.938
Áhrif í rekstrarreikningi greinast þannig:
83.226
131.543
882.873
0
966.099
131.543
14.
Verðbréfaeign og aðrar langtímakröfur
Verðbréfaeign og aðrar langtímakröfur greinast þannig:
2021 2020
371.084 341.263
68.853)( 56.544)(
23.702 15.569
325.933
300.288
15.
Birgðir
Birgðir í árslok greinast þannig:
2021 2020
1.601.270 1.306.525
37.895 17.540
230.293 231.053
93.504)( 101.809)(
1.775.954
1.453.309
16.
Viðskiptakröfur og aðrar skammtímakröfur
Viðskiptakröfur og aðrar skammtímakröfur greinast þannig: 2021 2020
1.748.615
1.624.343
80.400)
(
111.000)
(
163.495
196.656
1.831.710
1.709.999
17.
Handbært fé
Handbært fé greinist þannig: 2021 2020
1.790.264
1.172.594
4.360
120
1.794.624
1.172.714
Tekjur Tempo á árinu 2021 voru um USD 45 milljónir og jukust um 45% frá fyrra ári. Áhrif hlutafjárhækkunar
Tempo Parent LLC eru færð samkvæmt drögum að ársuppgjöri félagsins.
Verk í vinnslu ............................................................................................................
Ýmsar skammtímakröfur ...........................................................................................
Óbundnar bankainnstæður og lausafjársjóðir ...........................................................
Áhrif hlutdeildarfélaga skv. ársreikningi ....................................................................
Birgðir á vörulager og í verslunum ............................................................................
Niðurfærsla vegna krafna sem kunna að tapast .......................................................
Handbært fé ..............................................................................................................
Aðrar óefnislegar eignir ............................................................................................
Áhrif hlutafjárhækkunar hjá Tempo Parent LLC .......................................................
Áhrif hlutdeildarfélaga ...............................................................................................
Skýringar, frh.:
Viðskiptakröfur og aðrar skammtímakröfur samtals .................................................
Niðurfærsla birgða ....................................................................................................
Eignarhlutir í hlutdeildarfélögum ...............................................................................
Fjallað er um lánsáhættu, gengisáhættu og virðisrýrnun (niðurfærslu) viðskiptakrafna og annarra krafna
samstæðunnar í skýringu 25 og 27.
Birgðir samtals ..........................................................................................................
Viðskiptakröfur og birgðir að fjárhæð 1.800 millj. kr. (2020: 643 millj. kr.) eru veðsettar til tryggingar á lánum til
félagsins.
Viðskiptakröfur vegna samninga við viðskiptavini ....................................................
Sjóðir ........................................................................................................................
Varahlutabirgðir ........................................................................................................
Hlutdeild í eigin fé .....................................................................................................
Leigukrafa - sjá nánar skýringu 21 ...........................................................................
Næsta árs afborgun leigukrafna ...............................................................................
Aðrar langtímakröfur .................................................................................................
Verðbréfaeign og aðrar langtímakröfur ....................................................................
Viðskiptavild ..............................................................................................................
Verk í vinnslu samanstanda af kostnaði vegna þjónustuverka sem áfallinn er í árslok.
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
23
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
____________________________________________________________________________________________
18.
Eigið fé
(i)
Hlutafé
(ii)
Yfirverðsreikningur innborgaðs hlutafjár
(iii)
Annað bundið eigið fé
Annað bundið eigið fé greinist þannig:
Þýðingar-
munur í Bundinn Bundið
dóttur- hlutdeildar- eigið fé vegna
félögum reikningur þróunarkostn. Samtals
170.273
2.336.940
125.285
2.632.498
155.736
204.484
140.653
500.873
326.009
2.541.424
265.938
3.133.371
70.024
540.425
43.595
654.044
396.033
3.081.849
309.533
3.787.415
(iv)
Óráðstafað eigið fé
(v)
Eiginfjárstýring
Félaginu og dótturfélögum þess ber ekki að fylgja ytri reglum um lágmarks eiginfjárstöðu.
Heildarhlutafé félagsins samkvæmt samþykktum þess er 435 millj. kr. Hver hlutur er ein króna að nafnverði. Eitt
atkvæði fylgir hverjum hlut í félaginu. Félagið á eigin hlutabréf að nafnverði 0,1 millj. kr. sem færð eru til lækkunar
á eigin fé.
Skýringar, frh.:
Á aðalfundi félagsins þann 4. mars 2021 var samþykkt að heimila stjórn félagsins að kaupa fyrir hönd félagsins allt
að 10% nafnverði hlutafjár félagsins, sbr. VIII. kafla laga nr. 2/1995 um hlutafélög. Kaupgengi hluta skal miða við
síðasta skráða gengi á Nasdaq OMX Iceland hf. áður en samningur er gerður. Gildistími heimildarinnar er allt að
átján mánuðir. Með samþykkt tillögu þessarar féll úr gildi sams konar heimild sem samþykkt var á aðalfundi
félagsins þann 6. mars 2020.
Engar breytingar urðu á stefnu um eiginfjárstýringu samstæðunnar á árinu.
Óráðstafað eigið fé er uppsafnaður óráðstafaður hagnaður og ójafnað tap samstæðunnar frá stofnun
móðurfélagsins, að frádregnum arðgreiðslum og millifærslum til og frá öðrum eiginfjárliðum.
Staða 31.12.2021 ...................................................
Staða 1.1.2020 .......................................................
Heimilt er samkvæmt lögum að jafna yfirverðsreikningi innborgaðs hlutafjár á móti uppsöfnuðu tapi.
Yfirverðsreikningur innborgaðs hlutafjár sýnir það sem hluthafar félagsins hafa greitt umfram nafnverð hlutafjár
sem félagið hefur selt. Samkvæmt lögum um hlutafélög skal félagið binda 25% af nafnverði hlutafjár í varasjóði,
sem ekki má nota til að greiða hluthöfum arð.
Annað bundið eigið fé samanstendur af þýðingarmun vegna dótturfélag og bundnum hlutdeildarreikningi í árslok.
Það er stefna stjórnar félagsins að eiginfjárstaða samstæðunnar sé sterk til að styðja við stöðugleika í
framtíðarþróun starfseminnar. Stjórn félagsins hefur þá stefnu að 20-40% af hagnaði hvers árs sé að jafnaði
greiddur sem arður til hluthafa. Til langs tíma er markmið stjórnar að eiginfjárhlutfall samstæðunnar sé ekki undir
40,0%. Eiginfjárhlutfall félagsins var 56,9% í árslok 2021 samanborið við 56,7% í árslok 2020. Við stýringu á eigin
fé er litið til bókfærðs eigin fjár.
Bundið eigið fé inniheldur hlutdeild í uppsöfnuðum hagnaði dótturfélaga og hlutdeildarfélaga sem er umfram
úthlutaðan arð frá viðkomandi félögum á undirritunardegi.
Breyting á árinu ......................................................
Staða 31.12.2020 ...................................................
Breyting á árinu ......................................................
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
24
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
____________________________________________________________________________________________
18.
Eigið fé, frh.:
(vi)
Arður
19.
Hagnaður á hlut
2021 2020
1.478.975 250.326
434.857 436.105
0 1.040)(
434.857 435.065
3.208 0
438.065 435.065
3,40 0,58
3,38 0,58
20.
Vaxtaberandi skuldir
Vaxtaberandi langtímaskuldir greinast þannig: 2021 2020
1.062.375
743.258
112.375)( 102.469)(
950.000
640.789
Vaxtaberandi skuldir í lok ársins greinast þannig eftir gjaldmiðlum:
Lokagjalddagi Meðalvextir Eftirstöðvar Meðalvextir Eftirstöðvar
2027
4,9%
1.062.375
3,3%
318.754
0
3,8%
239.984
0
3,4%
145.423
0
3,4%
37.708
0
4,6%
1.389
1.062.375
743.258
Vaxtaberandi langtímaskuldir alls .............................................................................
Hlutafé í ársbyrjun ...................................................................................................
2020
Áhrif kaupa á eigin bréfum ........................................................................................
Áhrif kaupréttasamninga ...........................................................................................
Hagnaður á hlut ........................................................................................................
Vegið meðaltal útistandandi hluta á árinu fyrir þynntan hagnað ...............................
Vegið meðaltal útistandandi hluta á árinu .................................................................
Hagnaður ársins til hluthafa í móðurfélaginu ............................................................
Skýringar, frh.:
Á árinu 2021 var ekki greiddur arður til hluthafa (2020: 180 millj. kr.). Stjórn félagsins leggur til að ekki verði
greiddur arður til hluthafa á árinu 2022.
Hagnaður á hlut miðar við hagnað sem ráðstafað er til hluthafa í móðurfélaginu og vegins meðalfjölda virkra hluta
á árinu og sýnir hver hagnaðurinn er á hverja krónu hlutafjár. Þynntur hagnaður á hlut miðar við hagnað sem
ráðstafað er til hluthafa í móðurfélaginu og vegins meðalfjölda virkra hluta að teknu tilliti til þynningaráhrifa væntra
útgefinna hluta vegna kauprétta starfsmanna.
Skuldir í SEK ...................................
Vaxtaberandi skuldir alls ................
Í þessari skýringu eru upplýsingar um samningsbundin ákvæði vaxtaberandi skulda samstæðunnar, sem færðar
eru á afskrifuðu kostnaðarverði. Upplýsingar um vaxtaáhættu, gengisáhættu og lausafjáráhættu er að finna í
skýringum 24 til 28.
Þynntur hagnaður á hlut ...........................................................................................
Skuldir í EUR ..................................
Næsta árs afborganir ................................................................................................
2021
Vaxtaberandi skuldir .................................................................................................
Skuldir í USD ..................................
Skuldir í DKK ...................................
Skuldir í ISK, óverðtryggð ...............
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
25
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
____________________________________________________________________________________________
20.
Vaxtaberandi skuldir,frh.:
Afborganir af langtímalánum greinast þannig á næstu ár:
2021
2020
102.469
112.375
84.136
120.000 84.136
120.000 84.136
101.667 65.803
100.000 64.136
508.333 258.442
1.062.375 743.258
Breyting vaxtaberandi skulda á árinu greinist þannig:
743.258
640.141
1.000.000
100.000
651.404)
(
64.136)
(
29.479)
(
67.253
1.062.375
743.258
Skuldir félagsins við lánastofnanir eru tryggðar með veðum í viðskiptakröfum og birgðum sbr. skýringu 16.
21.
Leigusamningar
Leiguskuldbinding greinist þannig:
2021
2020
1.630.639 1.702.550
300.863)( 370.747)(
95.825 89.075
666.265 209.761
2.091.866 1.630.639
Áhrif leigusamninga í rekstrarreikningi greinast þannig:
77.407 71.553
15.402 10.359
296.920 300.291
Afborgarnir leigusamninga ........................................................................................
Nýjir samningar .........................................................................................................
Áhrif endurmats leigusamninga og gengisbreytingar ...............................................
Leiguskuldbinding 31.12 ...........................................................................................
Vaxtagjöld á leiguskuldir ...........................................................................................
Leiguskuldbinding 1.1 ...............................................................................................
Vaxtaberandi skuldir 1. janúar ..................................................................................
Vaxtaberandi skuldir 31. desember ..........................................................................
Lánasamningar félagsins innihalda m.a skilmála um fjárhagslegan styrk og uppfyllir félagið alla gildandi skilmála í
árslok 2021. Lán félagsins voru endurfjármögnuð í lok árs 2021 að fjárhæð 1 milljarði króna. Félagið hefur auk
þess aðgang að lánalínum að upphæð 700 mill. kr.
Samtals .....................................................................................................................
Skýringar, frh.:
Vaxtatekjur á kröfur ..................................................................................................
Afskrift leigueigna .....................................................................................................
Samstæðan leigir skrifstofuhúsnæði og vöruhús. Við endurmat á samningum gerir samstæðan ráð fyrir að
leigusamningar vegna fasteigna sem eru að renna út innan 5 ára verði framlengdir svo að þeir séu að minnsta
kosti til 5 ára í senn. Leigusamningarnir eru flestir tengdir vísitölu neyðsluverðs. Samstæðan áframleigir hluta af
skrifstofuhúsnæðinu.
Gengismunur ............................................................................................................
Afborganir 2023 ........................................................................................................
Afborganir 2021 ........................................................................................................
Afborganir 2024 ........................................................................................................
Afborganir síðar ........................................................................................................
Afborganir 2025 ........................................................................................................
Afborganir ................................................................................................................
Afborganir 2026 ........................................................................................................
Afborganir 2022 ........................................................................................................
Ný lántaka .................................................................................................................
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
26
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
____________________________________________________________________________________________
21.
Leigusamningar, frh.:
Áhrif leigusamninga í sjóðstreymi greinast þannig:
2021
2020
367.101 372.683
66.238 43.998
Framlengingarákvæði
Leiguskuldbinding
2021
2020
427.302
417.153 336.882
390.025 288.310
388.386 286.626
366.906 281.595
363.589 104.105
465.989 104.104
2.392.048 1.828.924
300.182)( 198.285)(
2.091.866 1.630.639
Leigukröfur
56.962
68.853 56.962
68.853 56.962
68.853 56.962
68.853 56.962
68.853 56.962
68.853 56.894
413.118 398.668
42.034)( 57.405)(
371.084 341.263
Ónúvirtar greiðslur alls ..............................................................................................
Óinnleystar vaxtatekjur .............................................................................................
Hrein fjárfesting í leigusamningum ...........................................................................
Samstæðan leigir hluta af leigueignum til þriðja aðila og námu vaxtatekjur vegna leigukrafna alls 15,4 millj. kr.
Leigukröfur hækka á árinu þar sem félagið endurleigði leigueign félagsins sem áður var til eigin nota.
Afborganir 2022 ........................................................................................................
Leiguskuldbinding samkvæmt ársreikning ................................................................
Afborganir 2025 ........................................................................................................
Afborganir síðar ........................................................................................................
Ófærð vaxtagjöld ......................................................................................................
Afborganir 2023 ........................................................................................................
Afborganir 2024 ........................................................................................................
Afborganir 2026 ........................................................................................................
Afborganir síðar ........................................................................................................
Afborganir 2021 ........................................................................................................
Skýringar, frh.:
Afborganir 2026 ........................................................................................................
Greitt vegna leigusamninga ......................................................................................
Innheimt vegna leigusamninga .................................................................................
Sumir leigusamningar samstæðunnar um fasteignir fela í sér framlengingarheimildir sem henni er heimilt að nýta
allt að einu ári fyrir lok óuppsegjanlegs leigutímabils. Ef samstæðan telur það hagkvæmt leitast hún við að hafa
framlengingarheimildir í leigusamningum til að tryggja sveigjanleika í rekstri. Aðeins samstæðunni er heimilt að
nýta framlengingarákvæði en ekki leigusölum. Samstæðan leggur mat á það við upphaf leigusamnings hvort það
sé talið nokkuð líklegt að hún muni nýta heimildir til framlenginga. Ef verulegar breytingar á aðstæðum sem eru á
valdi samstæðunnar verða þá endurmetur hún hvort að hún muni nýta sér framlengingarheimildir leigusamnings.
Afborganir 2021 ........................................................................................................
Afborganir 2022 ........................................................................................................
Afborganir 2023 ........................................................................................................
Afborganir 2024 ........................................................................................................
Afborganir 2025 ........................................................................................................
Ónúvirtar leigutekjur alls ...........................................................................................
Leiguskuldbinding greinist þannig
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
27
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
____________________________________________________________________________________________
22.
Tekjuskattur
Tekjuskattur í rekstrarreikningi greinist þannig:
2021 2020
105.477)( 25.512)(
Virkur tekjuskattur greinist þannig: 2021 2020
1.599.913 277.561
20,0% 319.983)( 20,0% 55.512)(
2,6%) ( 41.000 8,8%) ( 24.540
12,1%) ( 193.220 9,5%) ( 26.309
1,2% 18.742)( 6,1% 17.023)(
0,1% 1.242)( 1,0% 2.874)(
0,0%) ( 270 0,3% 952)(
6,6% 105.477)( 9,2% 25.512)(
(Tekjuskattsskuldbinding) -eign greinist þannig:
2021 2020
4.797
18.051
2.087
0
105.477)
(
25.512)
(
3.191
7.514
3.600)
(
4.744
99.002)
(
4.797
(Tekjuskattsskuldbinding) -eign greinist þannig í árslok:
Eignir Skuldir Nettó
2021
0
307.322)
(
307.322)
(
0
132.297)
(
132.297)
(
0
15.457)
(
15.457)
(
0
74.182)
(
74.182)
(
3.650
0
3.650
417.549
0
417.549
9.057
0
9.057
430.256
529.258)
(
99.002)
(
421.245)
(
421.245
0
9.011
108.013)
(
99.002)
(
Tekjuskattseign greinist þannig í árslok:
Eignir Skuldir Nettó
2020
587
225.415)
(
224.828)
(
0
82.933)
(
82.933)
(
22.200
68.253)
(
46.053)
(
12.290
0
12.290
325.973
0
325.973
20.348
0
20.348
381.398
376.601)
(
4.797
376.601)
(
376.601
0
4.797
0
4.797
(Tekjuskattsskuldbinding) -eign 31. desember .........................................................
Skýringar, frh.:
Virkur tekjuskattur ...................................................
Yfirfæranlegt skattalegt tap .............................................................
Áhrif hlutdeildarfélaga ............................................
Yfirfæranlegt skattalegt tap .............................................................
Rekstrarfjármunir og leigðar eignir .................................................
Afskriftir og virðisrýrnun óefnislegar eigna .............
Vörubirgðir ......................................................................................
Yfirtekið við kaup á rekstrareiningum .......................................................................
Tekjuskattur til greiðslu .............................................................................................
Tekjuskattseign 31. desember ........................................................
Óefnislegar eignir ...........................................................................
Tekjuskattseign 31. desember ........................................................
Jöfnun .............................................................................................
Tekjuskatteign (-skuldbinding) ........................................................
Rekstrarfjármunir og leigðar eignir .................................................
Hagnaður fyrir tekjuskatt ........................................
Tekjuskattur ársins ...................................................................................................
Óskattskyldar tekjur ................................................
Tekjuskattur samkvæmt gildandi skatthlutfalli ........
Óefnislegar eignir ...........................................................................
Gjaldfærður tekjuskattur í rekstrarreikningi ...............................................................
Annað .....................................................................
Viðskiptakröfur og aðrar kröfur .......................................................
Frestaður skattalegur gengismunur ................................................
Tekjuskattseign 1. janúar ..........................................................................................
Áhrif skatthlutfalla á erlendum skattasvæðum .......
Tekjuskatteign (-skuldbinding) ........................................................
Leiguskuldbindingar ........................................................................
Jöfnun .............................................................................................
Leiguskuldbindingar ........................................................................
Viðskiptakröfur og aðrar kröfur .......................................................
Frestaður skattalegur gengismunur ................................................
Þýðingarmunur .........................................................................................................
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
28
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
____________________________________________________________________________________________
22.
Tekjuskattur, frh.:
2021 2020
0
30.289
0
71.451
45.285
0
45.285
101.740
23.
Viðskiptaskuldir og aðrar skammtímaskuldir
Viðskiptaskuldir og aðrar skammtímaskuldir greinast þannig:
1.371.018
1.254.741
1.891.982
1.722.904
3.263.000
2.977.645
Áhættustýring
24.
Yfirlit
●
●
●
●
25.
Lánsáhætta
Viðskiptakröfur og aðrar kröfur
Skattalegt tap vegna 2021, nýtanlegt til 2031 ...........................................................
Skattalegt tap vegna 2019, nýtanlegt til 2029 ...........................................................
Skattalegt tap vegna 2020, nýtanlegt til 2030 ...........................................................
Markmið samstæðunnar með áhættustýringu er að uppgötva og greina áhættu sem hún býr við, setja viðmið um
áhættutöku og hafa eftirlit með henni. Áhættustýring og aðferðir eru yfirfarnar reglulega til að endurspegla
breytingar á markaðsaðstæðum og starfsemi samstæðunnar. Með þjálfun starfsmanna og starfsreglum stefnir
samstæðan að öguðu eftirliti þar sem allir starfsmenn eru meðvitaðir um hlutverk sitt og skyldur.
Viðskiptaskuldir ........................................................................................................
Skýringar, frh.:
Eftirfarandi áhættur fylgja fjármálagerningum samstæðunnar:
lánsáhætta
lausafjáráhætta
markaðsáhætta
rekstraráhætta
Samstæðan hefur sett útlánareglur þar sem allir nýir viðskiptamenn eru metnir áður en þeim er veittur gjaldfrestur.
Greiðslusaga nýrra viðskiptamanna er könnuð og þeim settar hámarksúttektir.
Yfirfæranlegt skattalegt tap alls ................................................................................
Hér eru veittar upplýsingar um framangreindar áhættur, markmið, stefnu og aðferðir samstæðunnar við að meta
og stýra áhættu.
Lánsáhætta samstæðunnar ræðst einkum af fjárhagsstöðu og starfsemi einstakra viðskiptamanna. Atvinnugreinar
og staðsetning viðskiptamanna hafa minni áhrif á lánsáhættu. Um 18% (2020: 18%) af tekjum samstæðunnar eru
vegna sölu á vörum og þjónustu til fimm stærstu viðskiptamanna hennar.
Viðskiptaskuldir og aðrar skammtímaskuldir samtals ...............................................
Flestir viðskiptamenn samstæðunnar hafa átt í áralöngum viðskiptum við hana og tapaðar viðskiptakröfur hafa
verið óverulegar í hlutfalli af veltu. Við stýringu lánsáhættu vegna viðskiptamanna er einkum horft til aldurs krafna
og fjárhagsstöðu einstakra viðskiptamanna. Viðskiptakröfur og aðrar kröfur samstæðunnar eru einkum á fyrirtæki
og endurseljendur. Viðskiptamenn sem flokkaðir eru sem áhættusamir eða hafa nýtt útlánahámörk geta ekki átt
frekari viðskipti við samstæðuna nema greiða niður skuldir sínar eða fjárhagssvið samstæðunnar samþykki frekari
úttektir.
Lánsáhætta er hættan á fjárhagslegu tapi samstæðunnar ef viðskiptamaður eða mótaðili í fjármálagerningi getur
ekki staðið við umsamdar skuldbindingar sínar. Lánsáhætta samstæðunnar er einkum vegna viðskiptakrafna og
handbærs fjár.
Aðrar skammtímaskuldir ...........................................................................................
Yfirfæranlegt skattalegt tap er nýtanlegt á móti skattskyldum hagnaði næstu ára sem hér segir:
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
29
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
____________________________________________________________________________________________
25.
Lánsáhætta, frh.:
Ábyrgðir
Mögulegt tap vegna lánsáhættu
Skýring 2021 2020
325.933
300.288
16
1.831.710
1.709.999
17 1.794.624 1.172.714
3.952.267 3.183.001
1.568.744 1.338.730
99.471 174.613
1.668.215 1.513.343
2021 2020 2021 2020
1.485.624 1.197.671 757 682
88.266 144.475 4.011 6.877
86.418 81.357 11.544 11.044
88.307 200.840 64.088 92.397
1.748.615 1.624.343 80.400 111.000
Breytingar á niðurfærslu viðskiptakrafna á árinu greinast þannig:
2021 2020
111.000 28.400
30.600)( 82.600
80.400 111.000
Önnur lönd ................................................................................................................
Ísland ........................................................................................................................
Handbært fé ....................................................................................
Mesta mögulega tap samstæðunnar á viðskiptakröfum skiptist með eftirfarandi hætti eftir landsvæðum:
Staða 1. janúar .........................................................................................................
Virðisrýrnun viðskiptakrafna
Aldur viðskiptakrafna var eftirfarandi í árslok:
Gjaldfallið innan 30 daga ........................................
Gjaldfallið fyrir meira en 120 dögum ......................
Gjaldfallið fyrir 31 - 120 dögum ..............................
Það er stefna samstæðunnar að veita aðeins dótturfélögum ábyrgðir. Í árslok 2020 og 2021 var móðurfélagið ekki
í ábyrgðum fyrir dótturfélög sín.
Skýringar, frh.:
Viðskiptakröfur og aðrar skammtímakröfur .....................................
Staða 31. desember .................................................................................................
Nafnverð kröfu
Ógjaldfallið .............................................................
Breyting á árinu ........................................................................................................
Niðurfærsla
Bókfært verð
Verðbréfaeign og aðrar langtímakröfur ...........................................
Mesta mögulega tap samstæðunnar vegna fjáreigna er bókfært verð þeirra, sem var eftirfarandi í árslok:
Samstæðan myndar niðurfærslu vegna áætlaðrar virðisrýrnunar viðskiptakrafna, annarra krafna og fjárfestinga.
Niðurfærslan er í meginatriðum sérstök niðurfærsla vegna einstakra viðskiptamanna og almenn niðurfærsla með
tilliti til aldurs krafna, sem ekki hefur verið tengd einstökum viðskiptamönnum. Almenn niðurfærslan er ákveðin
með tilliti til innheimtusögu sambærilegra krafna og væntri þróun efnahagslífsins. Viðskiptakrafa er endanlega
afskrifuð þegar ljóst er að hún muni ekki innheimtast svo sem við gjaldþrot.
Vörur eru í sumum tilvikum seldar með eignarréttarfyrirvara, þannig að ef kröfur sem stofnast við sölu innheimtast
ekki getur samstæðan endurheimt vöruna. Samstæðan krefst að jafnaði ekki veða vegna viðskiptakrafna og
annarra krafna.
Í árslok námu viðskiptakröfur á fimm stærstu viðskiptamenn samstæðunnar 345 millj. kr. (2020: 353 millj. kr.).
Niðurfærsla viðskiptakrafna á árinu 2021 lækkar um 31 millj. kr. Stjórnendur meta ekki tapsáhættu í öðrum
skammtímakröfum.
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
30
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
____________________________________________________________________________________________
26.
Lausafjáráhætta
Bókfært Umsamið Innan
verð sjóðstreymi 1 árs 2-5 ár Síðar
Fjárskuldir sem ekki
eru afleiður:
1.062.375 1.334.496 169.204 610.957 554.335
2.091.866 2.456.019 481.124 1.508.906 465.989
Viðskiptaskuldir og aðrar
3.263.000 3.263.000 3.263.000
6.417.241 7.053.515 3.913.328 2.119.863 1.020.324
2020
Fjárskuldir sem ekki
eru afleiður:
743.258 873.666 130.456 391.923 351.287
1.630.639 1.969.775 427.302 1.316.582 225.891
Viðskiptaskuldir og aðrar
2.977.645 2.977.645 2.977.645
5.351.542 5.821.086 3.535.403 1.708.505 577.178
27.
Markaðsáhætta
Gjaldmiðlagengisáhætta vegna fjármálagerninga
2021
Samstæðan hefur samið um yfirdráttarheimildir og hefur aðgang að lánalínum hjá einum íslenskum og einum
erlendum viðskiptabanka. Ónýttar lánsheimildirnar eru allt að 700 millj. kr. í árslok 2021 (2020: 800 millj. kr.).
Markaðsáhætta er hættan á því að breytingar í markaðsverði erlendra gjaldmiðla og vaxta hafi áhrif á afkomu
samstæðunnar eða virði fjárfestinga hennar í fjármálagerningum. Markmið með stýringu markaðsáhættu er að
stýra og takmarka áhættu við skilgreind mörk, jafnframt því sem ábati er hámarkaður.
Samningsbundnar afborganir af fjárskuldum, að meðtöldum áætluðum vaxtagreiðslum, greinast þannig:
Skýringar, frh.:
Lausafjáráhætta er hættan á því að samstæðan geti ekki staðið við fjárhagsskuldbindingar sínar eftir því sem þær
gjaldfalla. Markmið samstæðunnar er að stýra lausafé þannig að tryggt sé að hún hafi alltaf nægt laust fé til að
mæta skuldbindingum sínum eftir því sem þær gjaldfalla og forðast þannig að skaða orðspor samstæðunnar.
Leiguskuldbindingar ........................
Samstæðan býr við gengisáhættu vegna viðskipta innan hennar. Gengisáhættan myndast þegar félög innan
samstæðunnar eiga í viðskiptum sín á milli þar sem starfrækslugjaldmiðill þeirra er ekki sá sami.
Starfrækslugjaldmiðill móðurfélagsins er íslensk króna og er samstæðureikningurinn gerður í íslenskum krónum.
Móðurfélagið á kröfu á dótturfélög sem hafa annan starfrækslugjaldmiðil en móðurfélagið og býr samstæðan við
gengisáhættu vegna þess og eru kröfunar sýndar í töflunni.
Vaxtab. skuldir ................................
Leiguskuldbindingar ........................
skammtíma skuldir ........................
Vaxtab. skuldir ................................
skammtíma skuldir ........................
Samstæðan býr við gengisáhættu vegna innkaupa og lántöku í öðrum gjaldmiðlum en starfrækslugjaldmiðli
einstakra samstæðufélaga. Starfrækslugjaldmiðlar einstakra samstæðufélaga eru íslenskar (ISK) og sænskar
krónur (SEK). Þeir gjaldmiðlar sem einkum skapa gengisáhættu eru evrur (EUR), dollarar (USD), danskar (DKK)
og sænskar krónur.
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
31
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
____________________________________________________________________________________________
27.
Markaðsáhætta, frh.:
Gjaldmiðlagengisáhætta vegna fjármálagerninga, frh:
EUR
DKK
SEK
USD
64.676 29.875 21 4.747
108.185 218 90.512 102.906
383.322)( 326.230)( 1.054)( 29.068)(
210.461)( 296.137)( 89.479 78.585
0 0 220.848 0
210.461)( 296.137)( 310.327 78.585
EUR
DKK
SEK
USD
48.415 27.958 103.232 6.814
20.010 49 84.450 40.882
145.423)( 37.708)( 239.984)( 1.389)(
179.496)( 347.568)( 2.909)( 59.980)(
256.494)( 357.269)( 55.211)( 13.673)(
0 0 314.062 0
256.494)( 357.269)( 258.851 13.673)(
2021 2020 2021 2020
152,33 157,07 148,09 156,56
20,17 20,87 19,92 21,05
14,76 14,85 14,45 15,57
127,26 135,60 130,76 127,39
2021 2020
21.046
25.649
29.614
35.727
31.033)
(
25.885)
(
7.859)
(
1.367
Skýringar, frh.:
Viðskiptastaða innan samstæðu .............................
Viðskipta- og aðrar skammtímaskuldir ....................
Áhætta í efnahagsreikningi samstæðunnar ............
Vaxtaberandi skuldir ...............................................
Viðskiptakröfur og aðrar skammtímakröfur .............
Handbært fé ............................................................
2021
Áhætta samstæðunnar vegna erlendra gjaldmiðla var sem hér segir í nafnverðfjárhæðum:
Viðskiptastaða innan samstæðu .............................
Gengisáhætta samstæðunnar ................................
Viðskiptakröfur og aðrar skammtímakröfur .............
Áhætta í efnahagsreikningi samstæðunnar ............
Viðskipta- og aðrar skammtímaskuldir ....................
Handbært fé ............................................................
2020
Meðalgengi
Gengisáhætta samstæðunnar ................................
Gengi helstu gjaldmiðla á árinu var sem hér segir:
10% veiking íslenskrar krónu gagnvart framangreindum gjaldmiðlum hefði haft sömu áhrif en í gagnstæða átt, að
því gefnu að allar aðrar breytur hefðu haldist óbreyttar.
SEK .........................................................................
EUR ........................................................................................................................
SEK ..........................................................................................................................
USD .........................................................................................................................
Næmigreining
10% styrking íslenskrar krónu gagnvart eftirtöldum gjaldmiðlum 31. desember mundi hafa hækkað (lækkað)
afkomu (hreinar fjármunatekjur) samstæðunnar fyrir tekjuskatt um eftirfarandi fjárhæðir. Greiningin byggir á að
allar aðrar breytur haldist óbreyttar. Greiningin var unnin með sama hætti og árið 2020.
DKK .........................................................................................................................
Árslokagengi
DKK ........................................................................
USD ........................................................................
EUR .......................................................................
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
32
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
____________________________________________________________________________________________
27.
Markaðsáhætta, frh.:
Gjaldmiðlagengisáhætta vegna fjárfestingar í dóttur- og hlutdeildarfélögum
2021 2020
3.963.483
2.940.938
235.151
272.963
396.348
294.094
23.515
27.296
2021 2020
1.794.624
1.172.714
1.062.375)
(
743.258)
(
732.249
429.456
Önnur markaðsverðsáhætta
10% veiking íslenskrar krónu gagnvart eftirtöldum gjaldmiðlum 31. desember mundi hafa hækkað (lækkað)
þýðingarmun (heildarhagnað) samstæðunnar fyrir tekjuskatt um eftirfarandi fjárhæðir. Greiningin byggir á að allar
aðrar breytur haldist óbreyttar. Greiningin var unnin með sama hætti og árið 2020.
Breyting á vöxtum á uppgjörsdegi um 100 punkta hefði hækkað afkomu um 7 millj. kr. (2020: hækkað um 4 millj.
kr.) fyrir tekjuskatt. Þessi greining byggir á því að allar aðrar breytur, sérstaklega gengi erlendra gjaldmiðla, haldist
óbreyttar. Greiningin er unnin með sama hætti og árið 2020. Samstæðan er hvorki með fjáreignir né fjárskuldir á
föstum vöxtum.
Lántökur samstæðunnar eru allar með breytilegum vöxtum og ver samstæðan sig því ekki sérstaklega fyrir
vaxtaáhættu. Vaxtaáhætta samstæðunnar snýr einvörðungu að sjóðsflæðisáhættu.
Vaxtaberandi fjármálagerningar samstæðunnar í árslok greinast þannig:
Fjáreignir með breytilega vexti .................................................................................
Vaxtaáhætta
SEK ..........................................................................................................................
10% styrking íslenskrar krónu gagnvart framangreindum gjaldmiðlum hefði haft sömu áhrif en í gagnstæða átt, að
því gefnu að allar aðrar breytur hefðu haldist óbreyttar.
Bókfært verð
Fjárskuldir með breytilega vexti ...............................................................................
Næmigreining
Eignarhlutur í Tempo Parent LLC. - fjárfesting í USD ..............................................
Eignarhlutur í Applicon í Svíþjóð - fjárfesting í SEK .................................................
Önnur markaðsverðsáhætta er takmörkuð, þar sem fjárfestingar í skuldabréfum og eignarhlutum í félögum er
óverulegur hluti af starfsemi samstæðunnar.
Skýringar, frh.:
Félagið býr félagið við gengisáhættu vegna fjárfestinga í dótturfélögum og hlutdeildarfélögum þar sem
starfrækslugjaldmiðillinn er annar en hjá móðurfélaginu. Gengisáhættan er færð beint á eigið fé sem
þýðingarmunur vegna starfsemi dótturfélaga og hlutdeildarfélaga. Einkum er um að ræða fjárfestingu í Tempo
Parent LLC. Þýðingarmunur færður beint á eigið fé var jákvæður um 70 millj. kr., samanborið við jákvæðar 155
millj. kr. á árinu 2020. Fjárfesting í dóttur- og hlutdeildarfélögum greinist þannig:
USD .........................................................................................................................
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
33
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
____________________________________________________________________________________________
27.
Markaðsáhætta, frh.:
Bókfært Bókfært
verð Gangvirði verð Gangvirði
1.062.375)( 1.062.375)( 743.258)( 755.076)(
28.
Rekstraráhætta
29.
Skilgreining tengdra aðila
Fyrir árið 2021:
Laun og Mótframlag Hlutafjár-
hlunnindi í lífeyrissjóð eign
7.753 892 0
4.869 559 0
4.752 641 1.600
4.113 555 587
3.500 402 0
802 92 0
46.154 8.383 560
238.754 41.639 1.076
Gangvirði
Skýringar, frh.:
Þar sem við á við núvirðingu vænts sjóðstreymis eru notaðir millibankavextir í árslok að viðbættu 2,3% vaxtaálagi
(2020: 1,6 - 3,6%) vaxtaálagi. Gangvirði fjárskulda fellur undir stig 3 í stigveldi gangvirðis.
Hildur Dungal, varaformaður .............................................................
Ívar Kristjánsson, stjórnarmaður ........................................................
* Um er að ræða sjö lykilstjórnendur hjá Origo hf. auk framkvæmdarstjóra Applicon AB eða alls átta
lykilstjórnendur
Svafa Grönfeldt, fyrrverandi stjórnarmaður .......................................
Til að draga úr rekstraráhættu er meðal annars komið á viðeigandi aðskilnaði starfa, haft eftirlit með viðskiptum og
fylgni við lög, unnið reglulegt mat á áhættu, starfsmenn þjálfaðir, verkferlar skipulagðir og skráðir og keyptar
tryggingar þegar við á.
Tengdir aðilar
Rekstraráhætta er hættan á beinu eða óbeinu tapi sem getur orðið vegna fjölda þátta í starfsemi samstæðunnar,
vinnu starfsmanna hennar, tækni og skipulagi, og ytri þáttum öðrum en láns-, markaðs- og lausafjáráhættu, svo
sem vegna breytinga á lögum og almennra viðhorfa til stjórnunarhátta fyrirtækja. Rekstraráhætta myndast við alla
starfsemi samstæðunnar.
Guðmundur Jóh. Jónsson, stjórnarmaður .........................................
Lykilstjórnendur (8)* ..........................................................................
Jón Björnsson forstjóri .......................................................................
Hjalti Þórarinsson, stjórnarformaður ..................................................
Hluthafar sem hafa veruleg áhrif á starfsemi samstæðunnar, stjórnarmenn og stjórnendur og nánir
fjölskyldumeðlimir þeirra og félög sem þeir ráða yfir teljast til tengdra aðila.
Auður Björk Guðmundsdóttir, stjórnarmaður .....................................
20202021
Það er stefna samstæðunnar að stýra rekstraráhættu með hagkvæmum hætti til að forðast fjárhagslegt tap og til
að vernda orðstír hennar, jafnframt því að starfsreglur takmarki ekki frumkvæði og sköpunargáfu starfsmanna.
Mat á gangvirði
Laun og hlunnindi til stjórnar og stjórnenda félagsins vegna starfa fyrir félög í samstæðunni og eignarhlutir í
félaginu greinast þannig:
Lán félagsins voru endurfjármögnuð á árinu og er því bókfært verð það sama og gangvirði í lok árs 2021. Fjallað
er um forsendur við ákvörðun gangvirðis í skýringu 3.
Eftirfarandi tafla sýnir samanburð á gangvirði og bókfærðu virði fjáreigna og fjárskulda. Ekki eru birtar upplýsingar
um gangvirði ef það er jafnt bókfærðu verði.
Vaxtaberandi skuldir ...............................................
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
34
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
____________________________________________________________________________________________
29.
Fyrir árið 2020:
Laun og Mótframlag Hlutafjár-
hlunnindi í lífeyrissjóð eign
6.679 768 0
4.045 465 0
4.814 650 1.600
3.478 470 587
3.730 429 0
16.327 2.955 560
67.130 13.945 1.786
195.634 29.471 1.425
30.
Dótturfélög Origo hf. voru sex í árslok og eru eftirtalin:
2021 2020
100% 100%
100% 100%
60% 60%
80%
80%
100%
0%
70%
0%
31.
32.
Helstu kennitölur samstæðunnar:
Rekstur:
2021 2020
5,2
5,6
og þjónusta ......................................................................................................................................
23
22
39,0%
41,1%
22,5%
22,8%
8,6%
2,4%
Efnahagur:
31.12.2021 31.12.2020
1,42
1,27
56,9%
56,7%
Syndis ehf. ..............................................................
Eldhalf ehf. ..............................................................
Ísland
Ísland
Land
Tölvutek ehf. ...........................................................
Ísland
Heildarhagnaður eftir tekjuskatt/seldar vörur og þjónusta ......................................................................
Önnur viðskipti við tengda aðila eru óverulegur þáttur í starfsemi samstæðunnar. Verðlagning í slíkum viðskiptum
er sambærileg og í öðrum viðskiptum hennar.
Tengdir aðilar,frh.:
Hildur Dungal, varaformaður .............................................................
Rekstrarkostnaður/seldar vörur og þjónusta ................................................................................
Laun og launatengd gjöld/seldar vörur og þjónusta .................................................................................
Guðmundur Jóh. Jónsson, stjórnarmaður .........................................
Application Consulting Sweden AB ......................
Söludagar í viðskiptakröfum - viðskiptakröfur í lok tímabils/seldar vörur
Unimaze ehf. ..........................................................
Ísland
Svíþjóð
Lykilstjórnendur (8)* ..........................................................................
Hjalti Þórarinsson, stjórnarformaður ..................................................
Jón Björnsson forstjóri .......................................................................
Kennitölur
Veltuhraði vörubirgða í árslok - vörunotkun/vörubirgðir í árslok ....................................................
Dótturfélög
Skýringar, frh.:
Svíþjóð
Application Consulting Sweden Holding AB ...........
Finnur Oddsson, fyrrv. forstjóri ..........................................................
Ívar Kristjánsson, stjórnarmaður ........................................................
Eiginfjárhlutfall - eigið fé/heildarfjármagn ...............................................................................
Veltufjárhlutfall - veltufjármunir/skammtímaskuldir .................................................................
Svafa Grönfeldt, stjórnarmaður .........................................................
Með eignarhlutum að framan eru taldir eignarhlutir maka og ófjárráða barna ásamt eignarhlutum í eigu félaga sem
stjórnarmenn og stjórnendurnir ráða.
* Um er að ræða sex lykilstjórnendur hjá Origo hf. auk framkvæmdastjóra og fyrrverandi framkvæmdastjóra hjá
Applicon AB eða alls átta lykilstjórnendur.
Eignarhlutur
Þóknun til endurskoðenda
Þóknun til endurskoðenda samstæðunnar á árinu 2021 nam 17 millj. kr. (2020: 17 millj. kr.) þar af 12 millj. kr.
(2020: 11 millj. kr.) vegna endurskoðunar á ársreikningi. Þóknun til KPMG á Íslandi nam 15 millj. kr. (2020: 15
millj. kr.) og 2 millj. kr. (2020: 2 millj. kr.) til KPMG í Svíþjóð.
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
35
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
____________________________________________________________________________________________
33.
Mikilvægar reikningsskilaaðferðir
a.
Grundvöllur samstæðu
(i)
Dótturfélög
(ii)
Viðskipti felld út við gerð samstæðuársreiknings
(iii)
Sameiningar fyrirtækja
(iii)
Hlutdeildarfélög
Skilyrtar viðbótargreiðslur eru færðar á gangvirði á kaupdegi. Flokkist skilyrt viðbótargreiðsla sem eigið fé er hún
ekki endurmetin og fer uppgjör hennar fram innan eigin fjár. Annars eru breytingar á gangvirði skilyrtrar
viðbótargreiðslu færðar í rekstrarreikning samstæðunnar.
Kaupaðferðinni er beitt við sameiningar þegar yfirráð flytjast til samstæðunnar. Það sem innt er af hendi við
yfirtökuna er almennt metið á gangvirði sem og þær aðgreinanlegu eignir og skuldir sem yfirteknar eru.
Kaupaðferðinni er beitt við sameiningar þegar yfirráð flytjast til samstæðunnar. Það sem innt er af hendi við
yfirtökuna er almennt metið á gangvirði sem og þær aðgreinanlegu eignir og skuldir sem yfirteknar eru.
Dótturfélög eru þau félög þar sem samstæðan fer með yfirráð. Yfirráð grundvallast af því hvort fjárfestir hefur
ákvörðunarvald yfir fjárfestingunni, ber áhættu eða hefur réttinn til að njóta breytilegs ávinnings vegna þátttöku í
fjárfestingunni og getur með ákvörðunarvaldi haft áhrif á ávinning sinn af fjárfestingunni. Reikningsskil
dótturfélaga eru innifalin í samstæðuársreikningnum frá því að yfirráð nást og þar til þeim lýkur.
Reikningsskilaaðferðum dótturfélaga hefur verið breytt þegar nauðsynlegt hefur verið aðlaga þær aðferðum
samstæðunnar.
Viðskipti milli samstæðufélaga, stöður milli þeirra og óinnleystar tekjur og gjöld sem myndast hafa í viðskiptum
milli félaganna eru felld út við gerð samstæðuársreikningsins.
Til að auka upplýsingargildi ársreikningsins eru skýringar við hann birtar á grundvelli þess hversu viðeigandi og
mikilvægar þær eru fyrir lesandann. Það þýðir að upplýsingar sem metnar eru hvorki mikilvægar né viðeigandi
fyrir notanda reikningsskilanna eru ekki birtar í skýringum.
Skýringar, frh.:
Hlutdeildarfélög eru þau félög þar sem félagið hefur veruleg áhrif á en ekki yfirráð yfir rekstrar- og fjárhagsstefnu
félags. Veruleg áhrif eru alla jafna til staðar þegar félagið ræður yfir 20-50% atkvæðisréttar í öðru félagi.
Hlutdeildarfélög eru færð í ársreikning félagsins með hlutdeildaraðferð og er eignarhluturinn upphaflega færður á
kostnaðarverði að viðbættum viðskiptakostnaði.
Reikningsskilaaðferðum sem er lýst hér á eftir hefur verið beitt með samræmdum hætti fyrir öll tímabil sem koma
fram í ársreikningnum af öllum félögum í samstæðunni. Þeir reikningsskilastaðlar sem tóku gildi 1. janúar 2021
hafa ekki veruleg áhrif á reikningsskil samstæðunnar.
Þegar félagið er yfirtökuaðili við sameiningar fyrirtækja myndast viðskiptavild og aðrar óefnislegar eignir. Þær
fjárhæðir sem úthlutað er á yfirteknar eignir og skuldir byggjast á forsendum og mati á gangvirði þessara eigna og
skulda. Við matið ráðfæra stjórnendur sig við óháða og viðurkennda matsmenn eftir því sem við á. Breytingar á
forsendum og mati gætu haft í för með sér breytingar á virði sem útdeilt var á tilteknar eignir og mat á
nýtingartíma þeirra sem gæti haft áhrif á fjárhæðir eða tímasetningar gjaldfærslna í rekstrarreikningi
samstæðunnar, svo afskriftir óefnislegra eigna
Ársreikningur félagsins inniheldur hlutdeild í hagnaði eða tapi og annarri heildarafkomu hlutdeildarfélaga, eftir að
reikningsskilaaðferðir hlutdeildarfélagsins hafa verið samræmdar reikningsskilaaðferðum félagsins.
Hlutdeildaraðferðinni er beitt frá því að veruleg áhrif nást og þar til þeim lýkur.
Verði hlutdeild félagsins í tapi meiri en bókfært verð hlutdeildarfélagsins, að meðtöldum langtímafjárfestingum, er
bókfærða verðið fært í núll og færslu frekara taps er hætt nema félagið hafi gengist í ábyrgðir fyrir þessi félög eða
innt af hendi greiðslur vegna þeirra.
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
36
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
____________________________________________________________________________________________
33.
Mikilvægar reikningsskilaaðferðir, frh.:
b.
Erlendir gjaldmiðlar
(i)
Viðskipti í erlendum gjaldmiðlum
(ii)
Erlend dótturfélög
c.
Fjármálagerningar
(i)
Fjármálagerningar aðrir en afleiður
Fjáreignir færðar á afskrifuðu kostnaðarverði
Handbært fé
Aðrar fjárskuldir
Í skýringu 33 (l) er gerð grein fyrir reikningsskilaaðferðum vegna fjármunatekna og fjármagnsgjalda.
(ii)
Hlutafé
Kaup á eigin hlutum
Eignir og skuldir erlendrar starfsemi, ásamt viðskiptavild, eru umreiknaðar í íslenskar krónur miðað við gengi
uppgjörsdags. Tekjur og gjöld erlendrar starfsemi eru umreiknuð í íslenskar krónur á meðalgengi ársins.
Gengismunur sem myndast við yfirfærslu í íslenskar krónur er færður á sérstakan lið í yfirliti um heildarafkomu, að
frádreginni hlutdeild minnihluta í gengismuninum. Þegar erlend starfsemi er seld, að hluta til eða öllu leyti, er
tengdur gengismunur fluttur í rekstrarreikning.
Til fjármálagerninga sem ekki eru afleiðusamningar teljast viðskiptakröfur og aðrar kröfur, handbært fé, lántökur,
viðskiptaskuldir og aðrar skammtímaskuldir.
Viðskipti í erlendum gjaldmiðlum eru færð í starfrækslugjaldmiðla einstakra samstæðufélaga á gengi
viðskiptadags. Peningalegar eignir og skuldir í erlendum gjaldmiðlum eru færðar miðað við gengi uppgjörsdags.
Aðrar eignir og skuldir sem færðar eru á gangvirði í erlendri mynt eru færðar á gengi þess dags er gangvirði var
ákveðið. Gengismunur vegna viðskipta í erlendum gjaldmiðlum er færður í rekstrarreikning.
Skýringar, frh.:
Aðrar fjárskuldir eru færðar á afskrifuðu kostnaðarverði miðað við virka vexti.
Fjármálagerningar sem ekki eru afleiðusamningar eru færðir á gangvirði við upphaflega skráningu í bókhald.
Þegar fjármálagerningar eru ekki metnir á gangvirði gegnum rekstrarreikning, er allur beinn viðskiptakostnaður
færður til hækkunar á virði þeirra við upphaflega skráningu í bókhald. Eftir upphaflega skráningu eru
fjármálagerningar sem ekki eru afleiðusamningar færðir með þeim hætti sem greinir hér á eftir.
Fjáreignir á afskrifuðu kostnaðarverði eru fjáreignir með föstum eða ákvarðanlegum greiðslum sem ekki eru
skráðar á virkum markaði. Slíkar eignir eru í upphafi færðar á gangvirði að viðbættum öllum tengdum
viðskiptakostnaði. Eftir upphaflega skráningu eru lán og kröfur færðar á afskrifuðu kostnaðarverði miðað við virka
vexti, að frádreginni virðisrýrnun þegar við á. Lán og kröfur samanstanda af handbæru fé, verðbréfaeign,
samningum, viðskiptakröfum og öðrum kröfum.
Þegar samstæðan kaupir eigin hluti er kaupverðið, að meðtöldum beinum kostnaði, fært til lækkunar á eigin fé.
Þegar eigin hlutir eru seldir er eigið fé hækkað.
Til handbærs fjár teljast sjóður og óbundnar bankainnstæður.
Hlutafé er flokkað sem eigið fé. Beinn kostnaður vegna útgáfu hlutafjár er færður til lækkunar á eigin fé, að
frádregnum skattáhrifum.
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
37
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
____________________________________________________________________________________________
33.
Mikilvægar reikningsskilaaðferðir, frh.:
d.
Rekstrarfjármunir
(i)
Færsla og mat
(ii)
Kostnaður sem fellur til síðar
(iii)
Afskriftir
75 ár
4- 7 ár
e.
Óefnislegar eignir
(i)
Viðskiptavild
Viðskiptavild myndast til við kaup á dótturfélögum.
(ii)
Síðara mat
(iii)
Hugbúnaður
Afskriftaaðferðir og nýtingartími eru endurmetin á uppgjörsdegi og breytt ef við á.
Rekstrarfjármunir eru færðir til eignar á kostnaðarverði að frádregnum uppsöfnuðum afskriftum og virðisrýrnun.
Kostnaðarverðið innifelur beinan kostnað sem fellur til við kaupin.
Skýringar, frh.:
Kostnaður við að endurnýja einstaka hluta rekstrarfjármuna er eignfærður þegar líklegt er talið að ávinningur sem
felst í eigninni muni renna til samstæðunnar og hægt er að meta kostnaðinn á áreiðanlegan hátt. Bókfært verð
hlutarins sem er endurnýjaður er gjaldfærður. Allur annar kostnaður er gjaldfærður í rekstrarreikningi þegar til
hans er stofnað.
Viðskiptavild er færð á kostnaðarverði að frádreginni uppsafnaðri virðisrýrnun.
Viðskiptavild er mismunurinn á kostnaði við yfirtökuna og gangvirði yfirtekinna eigna, skulda og óvissra skulda.
Þegar neikvæð viðskiptavild myndast er hún tekjufærð strax í rekstrarreikningi.
Hugbúnaður er færður á kostnaðarverði að frádregnum uppsöfnuðum línulegum afskriftum og virðisrýrnun.
Hugbúnaður er afskrifaður á 2 til 10 árum.
Afskriftir eru reiknaðar af afskrifanlegri fjárhæð, sem er kostnaðarverð eða endurmetið kostnaðarverð að
frádregnu niðurlagsverði. Afskriftir eru reiknaðar línulega miðað við áætlaðan nýtingartíma einstakra hluta
rekstrarfjármuna. Leigðar eignir eru afskrifaðar á þeim tíma sem er styttri, leigutími eða nýtingartíma, nema að
ljóst sé að samstæðan muni eignast leigumun í lok leigutíma. Áætlaður nýtingartími greinist þannig:
Afskriftaaðferðir, nýtingartími og niðurlagsverð eru endurmetin á uppgjörsdegi og breytt ef við á.
Hagnaður af sölu rekstrarfjármuna, sem er mismunur á söluandvirði þeirra og bókfærðu verði, er færður í
rekstrarreikning meðal annarra tekna, en tap af sölu meðal annars rekstrarkostnaðar.
Áhöld, tæki og innréttingar ...............................................................................................................
Þegar rekstrarfjármunir eru samsettir úr einingum með mislangan nýtingartíma eru einingarnar aðgreindar og
afskrifaðar miðað við nýtingartímann.
Fasteignir ..........................................................................................................................................
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
38
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
____________________________________________________________________________________________
33.
Mikilvægar reikningsskilaaðferðir, frh.:
f.
Birgðir
g.
Virðisrýrnun
Fjáreignir
Aðrar eignir
h.
Hlunnindi starfsmanna
(i)
Framlög í iðgjaldatengda lífeyrissjóði
Virðisrýrnun er gjaldfærð í rekstrarreikningi.
Virðisrýrnun viðskiptavildar er ekki bakfærð. Virðisrýrnun fyrri tímabila vegna annarra eigna er metin á hverjum
uppgjörsdegi til að kanna hvort vísbendingar séu um að rýrnunin hafi minnkað eða horfið. Virðisrýrnun er bakfærð
ef breyting hefur orðið á mati sem notað var við útreikning á endurheimtanlegri fjárhæð. Virðisrýrnun er einungis
bakfærð að því marki að bókfært verð eignar sé ekki umfram það sem verið hefði ef engin virðisrýrnun hefði verið
færð.
Bókfært verð annarra eigna samstæðunnar, að undanskildum birgðum og tekjuskattseign, er yfirfarið á hverjum
uppgjörsdegi til að meta hvort vísbendingar séu um virðisrýrnun þeirra. Sé einhver slík vísbending til staðar er
endurheimtanleg fjárhæð eignarinnar metin. Virðisrýrnunarpróf eru gerð að minnsta kosti árlega á viðskiptavild.
Virðisrýrnun fjáreigna sem færðar eru á afskrifuðu kostnaðarverði er mismunurinn á bókfærðu verði þeirra annars
vegar og núvirtu væntu framtíðarsjóðstreymi, miðað við upphaflega virka vexti, hins vegar. Virðisrýrnun fjáreigna
til sölu er ákvarðað með hliðsjón af gangvirði þeirra á hverjum tíma. Einstakar mikilvægar fjáreignir eru prófaðar
sérstaklega með tilliti til virðisrýrnunar. Aðrar fjáreignir eru flokkaðar saman eftir lánsáhættueinkennum og hver
flokkur metinn sérstaklega með tilliti til virðisrýrnunar.
Endurheimtanleg fjárhæð eignar eða fjárskapandi einingar er hreint gangvirði þeirra eða nýtingarvirði, hvort sem
hærra reynist. Nýtingarvirði er áætlað framtíðarsjóðstreymi, sem er núvirt með vöxtum fyrir skatta, þar sem
vextirnir endurspegla mat markaðarins á tímavirði peninga hverju sinni og þá áhættu sem fylgir eigninni.
Birgðir eru metnar á kostnaðarverði eða hreinu söluvirði, hvoru sem lægra reynist. Kostnaðarverð birgða byggir á
fyrst inn - fyrst út reglunni og innifelur kostnað sem fellur til við að afla birgðanna og koma þeim á þann stað og í
það ástand sem þær eru í á uppgjörsdegi. Hreint söluvirði er áætlað söluverð í venjulegum viðskiptum að
frádregnum áætluðum kostnaði við að selja vöru.
Á hverjum uppgjörsdegi er kannað hvort til staðar sé hlutlæg vísbending um virðisrýrnun fjáreigna, sem ekki eru
færðar á gangvirði. Fjáreign hefur rýrnað í virði ef hlutlægar vísbendingar eru um að einn eða fleiri atburðir sem
hafa orðið benda til þess að vænt framtíðarsjóðstreymi eignarinnar sé lægra en áður var talið.
Virðisrýrnun er bakfærð ef hægt er að tengja bakfærsluna á hlutlægan hátt atburði sem átti sér stað eftir að
virðisrýrnunin var færð. Virðisrýrnun fjárfestinga til gjalddaga er bakfærð í rekstrarreikningi.
Samstæðan greiðir föst iðgjöld vegna starfsmanna sinna til sjálfstæðra iðgjaldatengdra lífeyrissjóða. Samstæðan
ber enga ábyrgð á skuldbindingum sjóðanna. Iðgjöldin eru gjaldfærð í rekstrarreikning meðal launa og
launatendra gjalda eftir því sem þau falla til.
Virðisrýrnun er gjaldfærð þegar bókfært verð eignar eða fjárskapandi einingar er hærra en endurheimtanleg
fjárhæð hennar. Fjárskapandi eining er minnsti aðgreinanlegi hópur eigna sem myndar sjóðstreymi sem er að
mestu leyti óháð öðrum eignum eða hópum eigna. Virðisrýrnun fjárskapandi eininga er fyrst færð til lækkunar á
tilheyrandi viðskiptavild, en síðan til hlutfallslegrar lækkunar á bókfærðu verði annarra eigna sem tilheyra
einingunni. Virðisrýrnun er gjaldfærð í rekstrarreikningi.
Skýringar, frh.:
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
39
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
____________________________________________________________________________________________
33.
Mikilvægar reikningsskilaaðferðir, frh.:
i.
Skuldbindingar
(i)
Ábyrgðir
j.
Tekjur
(i)
Seldar vörur og hugbúnaður
(ii)
Seld þjónusta
(iii)
Rekstrarleigutekjur
k.
Leigugreiðslur
Fjármögnunarleigugjöld
l.
Fjármunatekjur og fjármagnsgjöld
Fjármagnsgjöld samanstanda af vaxtakostnaði af lántökum, bakfærslu núvirðingar, breytingum á gangvirði
fjáreigna þar sem gangvirðisbreyting er færð í rekstrarreikning og gengistapi af erlendum gjaldmiðlum. Hagnaði
og tapi vegna gengisbreytinga erlendra gjaldmiðla er jafnað saman.
Skýringar, frh.:
Lágmarksleigugreiðslum vegna fjármögnunarleigusamninga er skipt í fjármagnskostnað og lækkun leiguskuldar.
Vaxtagjöldum er dreift á leigutímann miðað við virka vexti.
Skuldbinding vegna ábyrgða er færð þegar vara eða þjónusta er seld. Mat á skuldbindingunni er byggð á fyrri
reynslu vegna ábyrgða með því að vega saman mögulegar útkomur og líkur þeim tengdar.
Tekjur af sölu á vörum og hugbúnaði í venjulegri starfsemi eru metnar á gangvirði greiðslunnar sem er móttekin
eða er innheimtanleg, að frádregnum afsláttum og endurgreiðslum. Tekjur eru færðar í rekstrarreikning þegar
félagið hefur uppfyllt samningsskyldu sína sem er yfirleitt við afhendingu, líklegt er að endurgjaldið verði innheimt
og unnt er að meta kostnað vegna sölunnar og möguleg skil á vörum á áreiðanlegan hátt. Greiðslufrestur er
almennt 30 dagar nema þegar um ræðir staðgreiðslusölu.
Skuldbinding er færð þegar samstæðunni ber lagaleg eða ætluð skylda vegna liðinna atburða og líklegt er að
kostnaður, sem hægt er að meta með áreiðanlegum hætti, lendi á henni við að gera upp skuldbindinguna.
Skuldbindingar eru metnar með því að núvirða áætlað framtíðarsjóðstreymi með vöxtum fyrir skatta sem sýna
núverandi markaðsmat tímavirðis peninga og áhættuna sem tengist skuldbindingunni.
Tekjur af veittri þjónustu eru færðar í rekstrarreikning þegar þjónusta er innt af hendi og í hlutfalli við stöðu verks á
uppgjörsdegi. Staða verks er metin með hliðsjón af vinnu sem lokið er. Greiðslufrestur er almennt 30 dagar.
Leigutekjur eru færðar línulega í rekstrarreikning á leigutímanum.
Fjármunatekjur samanstanda af vaxtatekjum af fjáreignum, arðstekjum og gengishagnaði af erlendum
gjaldmiðlum. Vaxtatekjur eru færðar í rekstrarreikning eftir því sem þær falla til miðað við virka vexti. Arðstekjur
eru færðar í rekstrarreikning á þeim degi sem arðsúthlutun er samþykkt.
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
40
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
____________________________________________________________________________________________
33.
Mikilvægar reikningsskilaaðferðir, frh.:
m.
Tekjuskattur
n.
Hagnaður á hlut
o.
Starfsþáttayfirlit
p.
Leigusamningar
Við upphaf samnings leggur samstæðan mat á það hvort samningur eða hluti hans feli í sér leigusamning.
Samningur er leigusamningur að hluta eða heild ef hann felur í sér rétt til yfirráða tiltekinnar eignar á tilteknu
tímabili í skiptum fyrir endurgjald. Við mat á því hvort leigusamningur felur í sér yfirráð tiltekinnar eignar notar
samstæðan skilgreiningu leigusamnings í IFRS 16.
Fjárfestingar starfsþátta er heildarkostnaður við kaup rekstrarfjármuna og óefnislegra eigna annarra en
viðskiptavildar.
Skýringar, frh.:
Í ársreikningnum er sýndur grunnhagnaður á hlut og þynntur hagnaður á hlut fyrir almenna hluti í félaginu.
Grunnhagnaður á hlut er reiknaður sem hlutfall hagnaðar, sem ráðstafað er til hluthafa í móðurfélaginu, og vegins
meðalfjölda virkra hluta á árinu. Þynntur hagnaður á hlut er reiknaður með því að leiðrétta meðalfjölda virka hluta
vegna mögulegrar þynningar vegna hluta sem gæti þurft að gefa út í samræmi við kaupréttarsamninga
starfsmanna.
Rekstrarafkoma starfsþátta, eignir og skuldir þeirra samanstanda af liðum sem tengja má beint við hvern
starfsþátt og þá liði sem hægt er að skipta milli starfsþátta á rökrænan hátt.
Verðlagning sölu á vöru og þjónustu milli starfsþátta er ákveðið eins og um óskylda aðila sé að ræða.
Rekstrarstarfsþáttur er hluti samstæðunnar sem fæst við viðskipti og er fær um að afla tekna og stofna til gjalda,
að meðtöldum tekjum og gjöldum vegna viðskipta við aðra hluta samstæðunnar. Afkoma allra starfsþátta
samstæðunnar er reglulega yfirfarin af forstjóra til að ákvarða hvernig eignum hennar er skipt á starfsþætti og til
að meta frammistöðu þeirra.
Tekjuskattseign er einungis færð að því marki sem líklegt er að hægt sé að nýta framtíðarhagnað á móti eigninni.
Tekjuskattseign er metin á hverjum uppgjörsdegi og lækkuð að því marki sem talið er að hún nýtist ekki.
Gjaldfærður tekjuskattur samanstendur af tekjuskatti til greiðslu og frestuðum tekjuskatti. Tekjuskattur er færður í
rekstrarreikning nema hann varði liði sem eru færðir beint á eigið fé eða í yfirlit um heildarafkomu, en þá er
tekjuskatturinn færður á þessa liði.
Tekjuskattur til greiðslu er tekjuskattur sem áætlað er að komi til greiðslu á næsta ári vegna skattskylds hagnaðar
ársins, miðað við gildandi skatthlutfall á uppgjörsdegi, auk leiðréttinga á tekjuskatti til greiðslu vegna fyrri ára.
Frestaður tekjuskattur er færður með notkun efnahagsreikningsaðferðarinnar vegna tímabundinna mismuna á
bókfærðu verði eigna og skulda í ársreikninginum annars vegar og skattverði þeirra hins vegar. Frestaður
tekjuskattur er ekki færður vegna fjárfestinga í dótturfélögum. Tekjuskattsskuldbinding er ekki færð vegna
viðskiptavildar sem ekki er frádráttarbær skattalega. Fjárhæð frestaðs tekjuskatts er byggð á áætlaðri innlausn
eða uppgjöri bókfærðs verðs eigna og skulda með því að beita gildandi skatthlutfalli á uppgjörsdegi.
Tekjuskattseignum og tekjuskattsskuldbindingum er jafnað saman þegar lagalegur réttur er til þess, þau varða
tekjuskatt sem lagður er á af sömu yfirvöldum á sama fyrirtæki eða mismunandi fyrirtæki sem eru samsköttuð og
gert er ráð fyrir að muni greiða skatta sameiginlega.
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
41
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
____________________________________________________________________________________________
33.
Mikilvægar reikningsskilaaðferðir, frh.:
p.
Leigusamningar, frh.:
(i)
Samstæðan sem leigutaki
Skýringar, frh.:
Þegar leiguskuldin er endurmetin með þessum hætti er samsvarandi leiðrétting gerð á bókfærðu verði
leigueignarinnar, eða leiðrétting færð í rekstrarreikning samstæðunnar ef bókfært virði leigueignarinnar hefur verið
fært niður í núll.
Leigueignir sem ekki uppfylla skilgreiningu á fjárfestingarfasteign eru færðar meðal rekstrarfjármuna í
efnahagsreikningi en leiguskuldir meðal vaxtaberandi lána.
Við upphaf eða breytingu á samningi sem felur í sér leiguhluta úthlutar samstæðan endurgjaldinu á sérhvern
leiguhluta á grundvelli sjálfstæðs verðs hvers hlutar fyrir sig. Fyrir leigusamninga um fasteignir hefur samstæðan
hins vegar kosið að aðgreina ekki leiguhluta frá öðrum hlutum samningsins og færir þá sem einn leigusamning.
Samstæðan færir leigueign og leiguskuld við upphaf leigusamnings. Leigueignin er upphaflega færð á
kostnaðarverði, sem er upphafleg fjárhæð leiguskuldarinnar að teknu tilliti til leigugreiðslna sem hafa fallið til fyrir
eða á upphafsdegi samningsins, beins kostnaðar við öflun leigueignarinnar og áætlaðs kostnaðar við að taka
niður og fjarlægja eignina, eða til þess að færa eignina eða umhverfi hennar í samt horf að loknum leigusamningi,
og að frádregnum leiguílvilnunum sem samstæðan hefur fengið.
Leigueignin er afskrifuð línulega frá upphafi til loka leigusamningsins, nema þegar eignarhald flyst yfir til
samstæðunnar í lok leigutímabilsins eða ef kostnaðarverð leigueignarinnar endurspeglar að samstæðan muni
nýta sér kauprétt í lok leigutímabilsins. Í þeim tilfellum er leigueignin afskrifuð á nýtingartíma eignarinnar, sem er
ávarðaður með sömu aðferð og notuð er fyrir aðra fastafjármuni samstæðunnar. Jafnframt er virði leigueignar
lækkað reglubundið um sem nemur virðisrýrnun hennar, ef einhver er, og leiðrétt vegna endurmats
leiguskuldarinnar.
Leiguskuld er upphaflega færð við núvirði ógreiddra leigugreiðslna á upphafsdegi leigusamningsins. Greiðslurnar
eru núvirtar með því að nota innbyggða vexti leigusamningsins, séu þeir tilækir, en annars notar samstæðan þá
vexti sem hún fær af nýju lánsfé. Að jafnaði notar samstæðan vexti á nýju lánsfé til núvirðingar.
Samstæðan ákvarðar vexti af nýju lánsfé með því að sækja vaxtaupplýsingar vegna ólíkra fjármögnunarleiða og
gerir tilteknar aðlaganir til að endurspegla skilmála leigusamningsins og eiginleika eignarinnar sem er leigð.
Leigugreiðslur sem eru innfaldar í ákvörðun fjárhæðar leiguskuldar fela í sér eftirfarandi:
– Fastar greiðslur, þar með taldar leigugreiðslur sem eru samkvæmt eðli sínu fastar;
– Breytilegar leigugreiðslur tengdar vöxtum eða vísitölu, upphaflega áætlaðar miðað við vexti eða vísitölu á
upphafsdegi;
– Fjárhæðir sem gert er ráð fyrir að þurfi að greiða samkvæmt hrakvirðistryggingu; og
– Kaupverð samkvæmt kaupréttarákvæði í leigusamningi þegar samstæðan telur nokkuð víst að hún muni nýta
kaupréttinn, leigugreiðslur á valkvæðum framlengingartímabilum ef samstæðan er nokkuð viss um að hún muni
nýta framlengingarheimildir og greiðslur vegna uppsagnar leigusamnings fyrir lok leigutímans, nema samstæðan
sé nokkuð viss um að nýta ekki uppsagnarheimildir.
Leiguskuldin er færð á afskrifuðu kostnaðarverði með því að nota aðferð virkra vaxta. Hún er endurmetin þegar
breyting verður á framtíðarleigugreiðslum vegna breytinga á vísitölu eða vöxtum, ef breyting verður á mati
samstæðunnar á fjárhæð sem hún væntir að verði greidd samkvæmt hrakvirðistryggingu, ef samstæðan breytir
mati sínu á því hvort hún muni nýta kaupréttarákvæði, heimildir til framlengingar eða uppsagnar leigusamnings
eða þegar breyting verður á fjárhæð leigugreiðslu sem er í eðli sínu föst.
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
42
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
____________________________________________________________________________________________
33.
Mikilvægar reikningsskilaaðferðir, frh.:
q
Leigusamningar, frh.:
Skammtímaleigusamningar og leigusamningar um óverulegar eignir
(ii)
Samstæðan sem leigusali
34.
Nýr reikningsskilastaðlar og túlkanir á þeim sem hafa ekki verið innleiddir
– Tilvísanir til Hugtakaramma reikningsskila (Breytingar á IFRS 3).
– Flokkun skulda í skammtímaskuldir og langtímaskuldir (Breytingar á IAS 1).
– IFRS 17 og breytingar á IFRS 17 Vátryggingasamningar.
– Skýringar um reikningsskilareglur (Breytingar á IAS 1 og Leiðbeinandi verklagi IFRS nr. 2).
– Skilgreining reikningshaldslegs mats (Breytingar á IAS 8).
Samstæðan færir leigugreiðslur vegna rekstrarleigusamninga línulega yfir leigutímabilið meðal annarra tekna í
rekstrarreikningi.
Skýringar, frh.:
Samstæðan kýs að færa ekki leigueignir og leiguskuldir vegna leigusamninga um óverulegar eignir og
skammtímaleigusamninga, þar á meðal um tölvubúnað. Samstæðan gjaldfærir leigugreiðslur vegna þessara
leigusamninga línulega á leigutíma.
Við upphaf eða breytingu á samningi sem inniheldur leiguþátt skiptir samstæðan endurgjaldi samkvæmt
samningnum niður á einstaka leiguþætti samningsins á grundvelli hlutfallslegs sjálfstæðs verðs þeirra.
Þegar samstæðan er leigusali er ákvarðað við upphaf leigusamnings hvort um er að ræða
fjármögnunarleigusamning eða rekstrarleigusamning.
Við flokkun leigusamnings leggur samstæðan heildstætt mat á það hvort leigusamningurinn flytji meginhluta
áhættu og ávinnings sem tilheyrir eignarhaldi undirliggjandi eignar. Ef það er niðurstaðan þá er leigusamningurinn
fjármögnunarleigusamningur, en ef ekki þá er hann rekstrarleigusamningur. Ákveðnir þættir eru hluti af þessu
mati eins og til dæmis hvort leigusamningurinn nær yfir meginhluta hagræns endingartíma eignarinnar.
Þegar samstæðan tekur eign á leigu og leigir hana áfram færir hún hagsmuni sína samkvæmt upphaflegum
leigusamningi annars vegar og framleigusamningi hins vegar. Samstæðan flokkar framleigusamning með vísan til
leigueignarinnar sem leiðir af upphaflegum leigusamningi, en ekki með vísan til undirliggjandi eignar. Ef
upphaflegur leigusamningur er skammtímaleigusamningur sem samstæðan fer með eftir undanþágunni sem gerð
er grein fyrir hér að framan er framleigusamningurinn rekstrarleigusamningur.
Ef samningur felur í sér leiguþátt og aðra óskylda þætti, þá beitir samstæðan IFRS 15 til þess að úthluta
endurgjaldi á einstaka þætti samningsins.
Samstæðan beitir kröfum IFRS 9 um afskráningu og virðisrýrnun á hreinni eign leigusamninga. Þá fer samstæðan
reglulega yfir áætlað ótryggt hrakvirði sem er notað til þess að reikna út heildarfjárfestingu samstæðunnar í
leigusamningnum.
– Árlegar endurbætur á IFRS stöðlum 2018–2020.
– Rekstrarfjármunir: Tekjur áður en ætluð not hefjast (Breyting á IAS 16).
– Covid-19-tengdar leiguívilnanir lengur en til 30. júní 2021 (Breytingar á IFRS 16).
Nokkrir nýir alþjóðlegir reikningsskilastaðlar gilda um fjárhagsár sem hefjast 1. janúar 2021 eða síðar og er heimilt
er að beita fyrir gildistöku þeirra. Samstæðan hefur ekki innleitt nýja eða breytta reikningsskilastaðla fyrir
gildistíma við gerð þessara reikningsskila.
Ekki er búist við að eftirfarandi breytingar á stöðlum muni hafa verulega áhrif á reikningsskil samstæðunnar
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
43
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
____________________________________________________________________________________________
Ársfjórðungayfirlit samstæðunnar er óendurskoðað. Rekstur samstæðunnar greinist þannig á ársfjórðunga:
1. árs- 2. árs- 3. árs- 4. árs-
fjórðungur fjórðungur fjórðungur fjórðungur Samtals
Árið 2021
Seldar vörur og þjónusta .....................................................................
4.173.512
4.425.362
4.257.451
5.334.799
18.191.124
Vörunotkun og kostnaðarverð
seldrar þjónustu ....................................................................................
3.079.475)( 3.307.671)( 3.115.630)( 3.869.010)( 13.371.786)(
Framlegð
..................................................................................
1.094.037 1.117.691 1.141.821 1.465.789 4.819.338
Rekstrarkostnaður ....................................................................
985.901)( 960.190)( 938.024)( 1.203.063)( 4.087.178)(
Rekstrarhagnaður
...........................................................................
108.136 157.501 203.797 262.725 732.159
Fjármunatekjur ........................................
13.854
12.659
2.843
18.028
47.384
Fjármagnsgjöld .......................................................................................
29.490)
(
30.106)
(
38.718)
(
47.415)
(
145.729)
(
Hrein (fjármagnsgjöld)
.....................................................
15.636)
(
17.447)
(
35.875)
(
29.387)
(
98.345)
(
Áhrif hlutdeildarfélaga .....................................
102.643 47.246 60.413 755.797 966.099
Hagnaður fyrir tekjuskatt
..........................................................................
195.143
187.300
228.335
989.135
1.599.913
Tekjuskattur ............................................................................................
14.278)( 33.174)( 35.849)( 22.176)( 105.477)(
Hagnaður tímabilsins
......................
180.865 154.126 192.486 966.959 1.494.436
Rekstrarliðir færðir beint á eigið fé:
Þýðingarmunur dótturfélaga........................
17.558)
(
70.314)
(
172.484
14.588)
(
70.024
Rekstrarliðir færðir beint á
eigið fé samtals
..........................................................................
17.558)
(
70.314)
(
172.484
14.588)
(
70.024
Heildarhagnaður tímabilsins
.................................................
163.307
83.812
364.970
952.371
1.564.460
EBITDA ...................................................................................................
300.898 356.743 440.841 502.738 1.601.220
Ársfjórðungayfirlit - óendurskoðað
Ársfjórðungayfirlit
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
44
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
____________________________________________________________________________________________
1. árs- 2. árs- 3. árs- 4. árs-
fjórðungur fjórðungur fjórðungur fjórðungur Samtals
Árið 2020
Seldar vörur og þjónusta .....................................................................
4.276.762
3.896.760
3.982.747
4.906.077
17.062.346
Vörunotkun og kostnaðarverð
seldrar þjónustu .....................................................................................
3.226.519)( 2.962.659)( 2.983.187)( 3.674.722)( 12.847.087)(
Framlegð
..................................................................................
1.050.243 934.101 999.560 1.231.355 4.215.259
Rekstrarkostnaður ....................................................................
982.573)( 978.835)( 856.888)( 1.066.237)( 3.884.533)(
Rekstrarhagnaður (-tap)
...........................................................................
67.670 44.734)( 142.672 165.118 330.726
Fjármunatekjur …........................................................
5.969
11.511
7.591
5.722
30.793
Fjármagnsgjöld .......................................................................................
131.994)
(
12.080)
(
58.272)
(
13.155)
(
215.501)
(
Hrein fjármagnsgjöld
.....................................................
126.025)
(
569)
(
50.681)
(
7.433)
(
184.708)
(
Áhrif hlutdeildarfélaga .....................................
10.751 35.240 13.097 72.455 131.543
Hagnaður (tap) fyrir tekjuskatt
..........................................................................
47.604)
(
10.063)
(
105.088
230.140
277.561
Tekjuskattur ............................................................................................
12.141 6.263 15.392)( 28.524)( 25.512)(
Hagnaður (tap) tímabilsins
....................
35.463)( 3.800)( 89.696 201.616 252.049
Rekstrarliðir færðir beint á eigið fé:
Þýðingarmunur dótturfélaga........................
459.997 49.561)( 182 254.882)( 155.736
Rekstrarliðir færðir beint á
eigið fé samtals
..........................................................................
459.997
49.561)
(
182
254.882)
(
155.736
Heildarhagnaður (-tap) tímabilsins
.................................................
424.534
53.361)
(
89.878
53.266)
(
407.785
EBITDA ...................................................................................................
236.507 123.132 338.227 380.619 1.078.485
Ársfjórðungayfirlit, frh.:
Ársfjórðungayfirlit, frh.:
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
45
Fjárhæðir eru í þúsundum króna
____________________________________________________________________________________________
Stjórn og stjórnarhættir
Stjórn
Stjórnarhættir
Stjórn Origo hf.
Undirnefndir Origo
Endurskoðunarnefnd
Stjórnarháttayfirlýsing
Stjórn Origo hf. samanstendur af fimm stjórnarmönnum sem kjörnir eru árlega á hluthafafundi. Á Aðalfundi
félagsins þann 4.mars 2021 voru þau Auður Björk Guðmundsdóttir, Guðmundur Jóhann Jónsson, Hildur Dungal,
Hjalti Þórarinsson og Ívar Kristjánsson kjörin í stjórn félagsins. Hjalti Þórarinsson er formaður stjórnar og Hildur
Dungal er varaformaður.
Í stjórn eru þrír karlar og tvær konur og uppfyllir félagið því ákvæði laga um hlutafélög um kynjahlutföll stjórnar
sem tóku gildi 1. september 2013. Allir fimm stjórnarmenn í aðalstjórn félagsins eru óháðir félaginu. Bakgrunnur
stjórnarmanna er margvíslegur og eru stjórnarmenn með fjölbreytta menntun, m.a. úr viðskiptafræði, verkfræði og
lögfræði, en einn stjórnarmanna er með embættispróf í lögfræði. Að auki hafa stjórnarmenn víðtæka reynslu úr
atvinnulífinu.
Stjórn Origo hf. leitast við að viðhalda stjórnarháttum og fylgja „Leiðbeiningum um stjórnarhætti fyrirtækja“, sem
Viðskiptaráð Íslands, Nasdaq OMX Iceland og Samtök atvinnulífsins gáfu út í endurskoðaðri útgáfu í júlí 2021.
Stjórnin hefur sett sér ítarlegar starfsreglur þar sem valdsvið hennar er skilgreint og verksvið gagnvart forstjóra. Í
þeim er meðal annars að finna reglur um fundarsköp, fundargerðir stjórnar, ítarlegar reglur um hæfi
stjórnarmanna til þátttöku við afgreiðslu mála og reglur um þagnarskyldu. Þar eru einnig reglur um upplýsingagjöf
forstjóra gagnvart stjórn og ákvörðunarvald stjórnar, en undirritun meiri hluta stjórnarmanna skuldbindur félagið.
Núgildandi starfsreglur stjórnar voru samþykktar á stjórnarfundi 21. október 2021 og eru þær aðgengilegar á vef
félagsins, www.origo.is. Stjórnarhættir Origo hf. taka mið af lögum nr. 2/1995 um hlutafélög, lögum nr. 3/2006 um
ársreikninga, lögum nr. 108/2007 um verðbréfaviðskipti og öðrum almennum lögum sem gilda um starfsemina,
reglum um útgefendur fjármálagerninga og samþykktum félagsins.
Á árinu 2021 voru haldnir 8 stjórnarfundir og 5 fundir í endurskoðunarnefnd, auk funda í starfskjaranefnd og
tilnefningarnefnd. Meirihluti stjórnar og nefnda hefur mætt á alla fundi. Endurskoðunarnefnd boðar
endurskoðendur félagsins á fundi þegar tilefni er til, auk þess sem þeir mæta á stjórnarfundi vegna ársreiknings.
Samkvæmt samþykktum félagsins fer stjórn Origo hf. með æðsta vald í málefnum félagsins á milli hluthafafunda.
Kveðið er á um fyrirkomulag samskipta hluthafa og stjórnar í starfsreglum stjórnar sem aðgengilegar eru á vef
félagsins www.origo.is. Stjórnin ákveður stefnu Origo samstæðunnar og fylgir eftir meginverkefnum í starfsemi
samstæðunnar. Fyrir stjórn er lögð rekstrar- og fjárfestingaáætlun til staðfestingar og fylgist stjórnin reglubundið
með framvindu þeirra áætlana innan ársins. Stjórn ákveður skipulag og fylgir því eftir að starfsemi félagsins fari
fram í samræmi við samþykktir hennar. Stjórnin skal tryggja að nægilegt eftirlit sé með meðferð fjármuna
félagsins og að góð regla sé á bókhaldi og uppgjöri.
Í stjórn Origo sitja fimm aðilar og er stjórnin kjörin á aðalfundi til eins árs í senn. Samkvæmt samþykktum skulu
þeir sem hyggjast gefa kost á sér til setu í stjórn félagsins tilkynna það skriflega til stjórnar að minnsta kosti fimm
sólarhringum fyrir upphaf aðalfundar og eru þeir einir kjörgengir, sem þannig hafa gefið kost á sér. Formaður
kveður stjórn til fundar og stýrir stjórnarfundum. Fundi skal halda hvenær sem formaður telur þess þörf, en að
auki er honum skylt að boða stjórnarfund að kröfu eins stjórnarmanns eða forstjóra. Stjórnarfundir eru því aðeins
lögmætir að mættir séu þrír stjórnarmenn eða fleiri.
Hjá Origo starfa fjórar undirnefndir stjórnar; endurskoðunarnefnd, starfskjaranefnd og tilnefningarnefnd. Reglur
um skipun og hlutverk undirnefnda má finna á vef félagsins www.origo.is.“
Stjórn hefur skipað endurskoðunarnefnd og eru reglur nefndarinnar aðgengilegar á heimasíðu félagsins. Í
endurskoðunarnefnd eiga nú sæti stjórnarformaður, tveir meðstjórnendur og utanaðkomandi löggiltur
endurskoðandi. Meginhlutverk og ábyrgð nefndarinnar er að hafa eftirlit með vinnuferlum við gerð reikningsskila,
fyrirkomulagi og virkni innra eftirlits félagsins, innri endurskoðun og ef við á áhættustýringu og öðrum
eftirlitsaðgerðum. Auk þess leggur nefndin fram tillögur til stjórnar um val á endurskoðanda félagsins auk þess að
meta óhæði endurskoðanda og hafa eftirlit með störfum hans.
Endurskoðunarnefnd skipa: Guðmundur Jóhann Jónsson, Auður Björk Guðmundsdóttir og Jón Gunnsteinn
Hjálmarsson.
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
46
____________________________________________________________________________________________
Starfskjaranefnd
Tilnefningarnefnd
Regluvörður
Hlutverk forstjóra
Hluthafafundir
Breytingar á samþykktum félagsins
Endurskoðendur
Regluvörður, skipaður af stjórn, hefur umsjón með að reglum um innherjaupplýsingar og viðskipti innherja sé fylgt.
Gunnar Petersen er regluvörður og Ólafur Arinbjörn Sigurðsson staðgengill regluvarðar.
Stjórnarháttayfirlýsing, frh.:
Hlutverk starfskjaranefndar er að tryggja að starfskjör yfirstjórnenda taki mið af afkomu fyrirtækisins til langs tíma,
frammistöðu þeirra sjálfra og hagsmunum hluthafa. Framkvæmdastjóri er ábyrgur fyrir starfskjörum annarra og
ber honum að tryggja að starfskjör séu ávallt í samræmi við stefnu starfskjaranefndar. Stefna starfskjaranefndar
er að tryggja að félaginu sé jafnan kleift að laða til sín og halda í starfi hæfum stjórnendum.
Markmið með skipun tilnefningarnefndar Origo er að auka gagnsæi í kjöri stjórnarmanna í samræmi við góða
stjórnarhætti. Jafnframt er markmiðið að tryggja að á hverjum tíma búi stjórn félagsins yfir þeirri hæfni, reynslu og
þekkingu sem nauðsynleg er til þess að hún geti sinnt skyldum sínum samkvæmt samþykktum félagsins, lögum
um hlutafélög nr. 2/1995 auk annarra laga og reglugerða sem gilda um félagið. Skipun tilnefningarnefndar fer
fram eins og segir í reglum nefndarinnar og skal hún skipuð þremur einstaklingum til eins árs í senn. Reglur
nefndarinnar er hægt að finna á vef félagsins www.origo.is. Tilnefningarnefnd á að hafa að leiðarljósi hagsmuni
allra hluthafa og leggja áherslu á að viðeigandi og fjölbreytt hæfni, reynsla, þekking og bakgrunnur stjórnarmanna
og stjórnar sem heildar sé tryggð.
Tilnefningarnefnd skipa: Ívar Kristjánsson, Eyþór Ívar Jónsson og Hanna María Jónsdóttir.
Starfskjaranefnd skipa: Hildur Dungal, Ívar Kristjánsson og Hjalti Þórarinsson.
Stjórn Origo hf. ræður forstjóra félagsins og ákveður starfskjör hans. Forstjóri er ábyrgur fyrir daglegri starfsemi
félagsins í samræmi við samþykktir þess, stefnu og ákvörðun stjórnar. Forstjóri skal vinna að stefnumótun og
framþróun félagsins ásamt því að skipuleggja og fylgja eftir daglegum rekstri þess. Þá er hlutverk forstjóra að
tryggja að starfsemi félagsins sé í samræmi við gildandi löggjöf og reglur hverju sinni og fylgja því eftir að
starfsemi dótturfélaga sé með sama hætti.
Æðsta vald í málefnum félagsins er í höndum lögmætra hluthafafunda. Aðalfundur skal haldinn fyrir lok
júnímánaðar ár hvert og hluthafafundi skal halda eftir ákvörðun stjórnar eða að kröfu kjörins endurskoðanda eða
hluthafa, sem ráða að minnsta kosti 1/20 hlutafjár í félaginu. Krafa um hluthafafund skal gerð skriflega, fundarefni
tilgreint og fundur þá boðaður innan lögmæts frests. Til hluthafafundar skal boða með birtingu auglýsingar í
dagblaði eða með öðrum sambærilegum hætti. Aðalfund skal boða með minnst þriggja vikna og mest fjögurra
vikna fyrirvara samkvæmt breytingum á hlutafélagalögum frá 19. desember 2009. Í fundarboði skal gerð grein fyrir
fundarefni og þeim skjölum og tillögum sem lögð verða fyrir fundinn. Á hluthafafundum fylgir eitt atkvæði hverjum
hlut í félaginu.
Samþykktum félagsins má einungis breyta á löglegum hluthafafundi þess og skal þess rækilega getið í fundarboði
að fyrir liggi tillaga um breytingar á samþykktum og í hverju hún felist í meginatriðum. Ákvörðun verður því aðeins
gild að hún njóti minnst 2/3 hluta greiddra atkvæða svo og samþykkis hluthafa sem ráða 2/3 hlutum þess hlutafjár
sem farið er með atkvæði fyrir á hluthafafundum. Síðast voru gerðar breytingar á samþykktum Origo hf. þann 6.
mars 2020.
Endurskoðendur félagsins eru kjörnir á aðalfundi til eins árs í senn. Á aðalfundi haldinn 2021 var KPMG ehf.
kjörinn endurskoðandi félagsins og er KPMG ehf. einnig endurskoðandi flestra dótturfélaga félagsins á Íslandi.
KPMG í Svíþjóð annast endurskoðun á sænska dótturfélaginu Applicon.
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
47
____________________________________________________________________________________________
Innra eftirlit og áhættustýring
Fyrirmyndarfyrirtæki í góðum stjórnarháttum
Til að tryggja að reikningsskil samstæðunnar séu í samræmi við alþjóðlega reikningsskilastaðla hefur félagið lagt
áherslu á vel skilgreind ábyrgðarsvið, eðlilega aðgreiningu starfa, ásamt reglulegri skýrslugjöf og gegnsæi í
starfseminni. Ferli mánaðarlegrar skýrslugjafar ásamt rýni fyrir einstakar deildir er mikilvægur þáttur í eftirliti með
afkomu og öðrum lykilþáttum starfseminnar. Mánaðarleg uppgjör eru unnin og lögð fyrir stjórn félagsins. Til staðar
eru verklagsreglur til að tryggja eftirlit með tekjuskráningu, rekstrarkostnaði ásamt fleiri liðum sem hafa áhrif á
rekstur félagsins. Áhættustýring er yfirfarin reglulega til að endurspegla breytingar á markaðsaðstæðum og
starfsemi félagsins. Með þjálfun starfsmanna og starfsreglum stefnir samstæðan að öguðu eftirliti þar sem allir
starfsmenn eru meðvitaðir um hlutverk sitt og skyldur. Rekstraráhættu er mætt með því að hafa eftirlit með
viðskiptum og fylgni við lög. Stjórn hefur sett stefnu um að eiginfjárstaða samstæðunnar sé nægilega sterk til að
styðja við stöðuga framþróun starfsemi félagsins.
Margs konar áhætta er samofinn daglegri starfsemi Origo. Mikilvægur þáttur í starfsemi Origo og ábyrgð
félagsins gagnvart samfélaginu er að stýra áhættu og taka upplýstar ákvarðanir. Áhættustýring er því
grundvallarþáttur í starfsemi fyrirtækisins. Stjórnendur og stjórn ásamt endurskoðunarnefnd yfirfara og leggja mat
á fjárhagslega og rekstrarlega áhættu á reglulegum fundum sínum. Innra eftirlit og áhættustýring er varða
fjárhagsleg atriði er sett upp til að lágmarka áhættu á rangfærslum. Félagið er ekki með stöðu innri
endurskoðenda en notar innri ferli sem yfirfarin eru af endurskoðunarnefnd og ytri endurskoðenda.
Upplýsingaöryggi er og verður æ viðameiri þáttur þegar kemur að verndun verðmæta og viðkvæmum innviðum
fyrirtækja. Origo rekur ISO 27001 vottað stjórnkerfi upplýsingaöryggis. Öryggisráð ásamt Öryggisstjóra ber
ábyrgð á upplýsingaöryggi Origo og greinir forstjóra og stjórn reglulega um frávik og framgang áhættumata og
stýringar. Til grundvallar áhættumati og áhættustýringu liggja helstu og verðmætustu eignir félagsins sem falla
innan umfangs vottunar. Öll helstu verðmæti og upplýsingaeignir hafa verið skilgreind og er lagt mat á hvaða
áhættur eru eða gætu verið til staðar gagnvart viðkomandi eign. Öryggisúttektir og áhættumat skila umbótum og
skilgreina áhættustig verðmæta auk þess að styðja við áhættustýringu eins og við á hverju sinni.
Í byrjun árs 2015 hlaut Origo, þá Nýherji viðurkenninguna „Fyrirmyndarfyrirtæki í góðum stjórnarháttum“
samkvæmt mati Rannsóknarmiðstöð um stjórnarhætti við Háskóla Íslands, að undangenginni ítarlegri úttekt
Capacent.
Stjórnarháttayfirlýsing, frh.:
Félagið gerir fjárhags- og rekstraráætlun þrisvar til fjórum sinnum á á hverju ári. Stjórn félagsins samþykkir stefnu
og áætlanir félagsins og frávik frá áætlunum eru yfirfarin í hverjum mánuði.
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
48
______________________________________________________________________________________
Um Origo
Sjálfbærnistefna Origo
Origo samstæðan er samanstendur af Origo móðurfélaginu, fimm dótturfélögum og tveimur hlutdeildarfélögum.
Starfsemi móðurfélagsins má skipta í þrennt þ.e. hugbúnaðarlausnir, notendalausnir og þjónustulausnir. Innan
hugbúnaðarlausna býður Origo upp á mikið úrval af eigin og endurseldum lausnum þ.m.t. fyrir heilbrigðis-,
fjármála- og ferðaþjónustugeirann. Innan notendalausna er áherslan að miklu leiti á búnaðarsölu en Origo býður
upp á búnað frá þekktum framleiðendum í gegnum verslun og netverslun eins og Lenovo, IBM, Canon, Bose,
Sony og NEC. Innan þjónustulausna sinnir Origo ýmissi upplýsingatæknitengdri þjónustu og ráðgjöf við
viðskiptavini en þar má helst nefna skýja-, sjálfvirkni- og öryggisþjónustu. Notendalausnir standa fyrir um 40% af
tekju félagsins á meðan hugbúnaðarlausnir og þjónustulausnir standa fyrir um 30% hvort um sig. Dótturfélög og
hlutdeildarfélög eru eftirfarandi:
Hlutabréf Origo hf. eru skráð í NASDAQ OMX Iceland hf. (Kauphöll Íslands) undir auðkenningunni ORIGO. Nánari
upplýsingar um Origo og tengd félög má finna á heimasíðu félagsins www.origo.is.
Verkefnastjóri sjálfbærnimála er starfsmaður staðsettur er á markaðs- og viðskiptaþróunarsviði og heldur utan um
málaflokkinn. Ábyrgðarmaður sjálfbærnimála Origo er forstjóri. Í stýrihópnum eru framkvæmdastjórar markaðs-
og viðskiptaþróunar, fjármálastjóri og framkvæmdastjóri mannauðs. Megniverkefni hópsins er stefnumótun
sjálfbærni og eftirfylgni með framvindu verkefna. Stýrihópurinn hefur yfirsýn yfir vinnuhópa er snerta
umhverfisþætti (U), félagslega þætti (F) og stjórnarþætti (S).
Ófjárhagsleg upplýsingagjöf
Origo hf. er samstæða þjónustufyrirtækja í upplýsingatækni sem hefur verið með landsmönnum allt frá því forveri
þess hóf að selja skrifstofuvélar árið 1899. Einkunnarorð Origo eru „betri tækni bætir lífið“ en Origo er leiðandi
samstarfsaðili fyrirtækja (stórra sem smárra), opinberra aðila og einstaklinga á Íslandi . Hjá Origo starfa yfir 500
manns heima og að heiman.
Origo hefur sett sér heildstæða stefnu í sjálfbærni og tekur hún mið af UFS viðmiðum NASDAQ OMX Iceland hf.
(Kauphöll Íslands) frá febrúar 2020. Breiður hópur stjórnenda og starfsmanna kom að mótun á sjálfbærnistefnunni
og að vinnu við val á heimsmarkmiðum Sameinuðu Þjóðanna sem félagið hyggst leggja áherslur á. Vinnan var að
mestu unnin í gegnum fjarfundabúnað á vinnustofum um sjálfbærnimál hjá Origo. Árangri í öllum þáttum verður
miðlað í árlegu sjálfbærniuppgjöri en í markmiðum er tekið mið af núverandi stöðu samstæðunnar. Stefnunni
fylgja markmið og nákvæm aðgerðaráætlun í öllum þáttum. Í sjálfbærnistefnu sinni leggur félagið áherslu á að
með gjörðum sínum hafa góð áhrif á hagaðila félagsins og beita áhrifum upplýsingatækninnar á umhverfi,
félagsleg og stjórnunarleg málefni.
Origo vinnur margvísleg verkefni á sviði sjálfbærni og hefur áhrif víða í virðiskeðju sinni. Stefnan tekur einnig mið
af heimsmarkmiðum Sameinuðu þjóðanna og aðgerðaráætlun stjórnvalda í loftslagsmálum. Sjálfbærnistefnan
nær til móðurfélagsins Origo og einnig til dótturfélaga. Stjórn félagsins samþykkir og hefur eftirlit með því að
stefnunni sé fylgt eftir. Origo hefur valið að styðja sérstaklega við fjögur af sautján heimsmarkmiðum Sameinuðu
þjóðanna; heimsmarkmið 5, jafnrétti kynjanna, heimsmarkmið 9, nýsköpun og uppbyggingu, heimsmarkið 12 um
ábyrga neyslu og heimsmarkmið 13 aðgerðir í loftslagsmálum.
1. Applicon (100%): Applicon býður upp á margvíslegar hugbúnaðarlausnir fyrir banka og fjármálafyrirtæki.
2. Eldhaf (70%): Eldhaf er innflutningsaðili á Apple og Garmin vörum og rekur verslun á Akureyri.
3. Syndis (100%): Syndis er leiðandi upplýsingatæknifyrirtæki sem sérhæfir sig í öryggislausnum og ráðgjöf.
4. Tempo (40,4%): Tempo býður upp á samþætta lausn fyrir tímaskráningu, fjárhagsáætlun og aðfangaáætlun (e.
resource planning). Tempo er leiðandi aðili á þessu sviði og selur m.a. til eins af hverjum fjórum Fortune 500
fyrirtækjum.
5. Tölvutek (80%): Tölvutek er leiðandi aðili í sölu á tölvutengdum búnaði til heimila og smærri fyrirtækja á Íslandi.
6. Unimaze (60%): Unimaze er leiðandi fyrirtæki í lausnum fyrir sendingu og móttöku á rafrænum
viðskiptaskjölum. Unimaze er með starfsstöðvar í þremur löndum í Evrópu.
7. Datalab (30%): DataLab þróar lausnir sem byggja á gervigreindartækni og veitir ráðgjöf um hagnýtingu slíkra
lausna.
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
49
______________________________________________________________________________________
Umhverfisþættir (U)
Félagslegir þættir (F)
Stjórnarhættir (S)
Lögð er áhersla á reglulega upplýsingagjöf í sjálfbærnimálefnum og að starfsemin verði tekin út af ytri aðila.
1. Origo leggur áherslu á réttindi starfsmanna sinna.
2. Origo ætlar að endurskoða siðareglur birgja og innleiða birgjamat hjá dótturfélögum
3. Origo innleiðir mat á UFS áhættu fyrirtækisins.
Ófjárhagsleg upplýsingagjöf, frh.:
Stefnuáherslur Origo í stjórnarháttum snúa að stjórn félagsins og stjórnendum, innra eftirliti og réttindum hluthafa.
Stjórnkerfi Origo tekur mið af lögum um hlutafélög. Stjórn Origo hf. leitast við að viðhalda góðum stjórnarháttum
og fylgja „Leiðbeiningum um stjórnarhætti fyrirtækja" sem Viðskiptaráð Íslands, NASDAQ OMX Iceland og Samtök
atvinnulífsins hafa gefið út. Lögð er áhersla á að virða reglur um kjarasamninga og í siðareglum er fjallað um
reglur og æskilega háttsemi birgja, aðgerðir gegn spillingu og mannréttinda- og persónuverndarmálefni. Stjórnin
hefur sett sér starfsreglur og skuldbinda stjórnarmenn sig til þess að hlíta þeim. Starfsreglunum er ætlað að fjalla
um hlutverk og framkvæmd starfa stjórnar félagsins og að nokkru leyti til starfa forstjóra félagsins.
Stefnuáherslur Origo í umhverfismálum fjalla um umhverfisáhrif félagsins af starfseminni og leiðir til þess að
draga úr neikvæðum áhrifum. Origo ætlar með stefnunni að leggja áherslu á að leggja sitt af mörkum í þágu
sjálfbærrar þróunar. Félagið ætlar á ýmsan hátt að draga úr losun gróðurhúsalofttegunda og aðstoða þannig
íslensk stjórnvöld við að ná markmiðum Parísarsamkomulagsins. Hluti þeirrar vinnu snýr að því að minnka alla
sóun í virðiskeðjunni og mæla árangur vinnunnar. Origo mun með hjálp upplýsingatækni og þjónustu styðja
viðskiptavini sína og aðra hagsmunaaðila í stafrænni vegferð sem minnka munu umhverfisáhrif þeirra. Áherslur
Origo í umhverfisþáttum styðja við heimsmarkmið Sameinuðu þjóðanna um ábyrga neyslu og aðgerðir í
loftslagsmálum, heimsmarkmið 12 og 13.
Stefnuáherslur Origo í félagslegum málefnum eru hluti af sjálfbærnistefnu félagsins og fjalla um samskipti við
starfsmenn, viðskiptavini, birgja og aðra hagaðila. Lögð er áhersla á að allir fái notið sömu mannréttinda og leggur
Origo áherslu á jafnrétti, kynjafjölbreytni og bann við öllu ofbeldi. Origo ætlar að verða eftirsóttasti vinnustaðurinn
og laða þannig að hæfasta starfsfólkið. Félagið virðir alþjóðleg mannréttindi og gerir sömu kröfur til sinna birgja.
Félagið samþykkir ekki barna- og nauðungavinnu í virðiskeðju sinni og verður nánar fjallað um það í nýjum
siðareglum og birgjamati félagsins. Félagið hefur sett sér jafnréttisstefnu og jafnréttisáætlun. Origo hlaut vottun
undir lok ársins 2018 á jafnlaunakerfi sínu frá BSI á Íslandi sem staðfesti að kerfið uppfylli kröfur
jafnlaunastaðalsins ÍST 85:2012. Það er stefna félagsins að efla tengsl tæknigreina á mismundi skólastigum við
atvinnulífið. Þannig styrkir félagið samfélagsleg verkefni og verkefni sem hafa það markmið að efla nýsköpun og
hvetja ungt fólk til þátttöku í tæknigreinum. Unnið verður að heimsmarkmiðum 5 og 9.
1. Origo leggur sitt af mörkum í þágu sjálfbærrar þróunar samfélagsins og ætlar að hafa góð áhrif á starfsmenn,
viðskiptavini og aðra hagaðila.
2. Origo ætlar að draga úr losun gróðurhúsalofttegunda um 40% til ársins 2030.
3. Origo ætlar að draga úr myndun úrgangs og ná endurvinnsluhlutfalli í 90% fram til ársins 2030.
Dæmi um markmið í umhverfisþáttum:
Dæmi markmið í félagslegum þáttum:
1. Origo leggur áherslu á að allir fái notið sömu mannréttinda og tækifæra hjá félaginu.
2. Origo samþykkir ekki misrétti á vinnumarkaði eða þrælkunar- og barnavinnu og mun fylgja því eftir í
virðiskeðjunni.
3. Origo leggur áherslu á stafræna vegferð og nýsköpun.
Nánari umfjöllun um þessi málefni ásamt tölulegum upplýsingum og umhverfsiuppgjöri mun verða aðgengileg í
ársskýrslu félagsins sem verður birt fyrir aðalfund félagsins.
Dæmi um markmið í stjórnháttum:
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
50
______________________________________________________________________________________
Mannauður
ISO 27001 vottað stjórnkerfi upplýsingaöryggis hjá Origo
ITIL
Upplýsingavinnsla, ferlar og þjónustustýring félagsins standa á sterkum ITIL grunni sem hefur verið byggður upp
af öflugum ITIL sérfræðingum Origo. Aðferðafræði ITIL tryggir viðskiptavinum öfluga þjónustu og rétt viðbragð auk
þess að miða ávallt að því að lágmarka möguleg áhrif af truflunum sem upp kunna að koma.
Þjónustustigssamningar (SLA) hafa verið byggðir upp með hliðsjón af ITIL en einnig eru allir þjónustuferlar og
þjónustustýringar byggðir upp samkvæmt ITIL aðferðafræði.
Markmið félagsins er að vera í framvarðasveit þeirra þjónustuaðila á íslenskum markaði sem hafa innleitt og
tileinkað sér ITIL og ISO 27001 til þess að stuðla að öruggu rekstrarumhverfi og framúrskarandi þjónustu, bæði
gagnvart eigin innviðum og handa viðskiptavinum.
Origo leggur mikla áherslu á að allt rekstrar- og þjónustuumhverfi félagsins sé öruggt og að þekking, hæfi og
fagmennska starfsmanna sé til fyrirmyndar þegar kemur að upplýsingaöryggi og þjónustu. Markmið félagsins er
að vera fyrsti kostur viðskiptavina þegar þeir velja samstarfsaðila við öruggan rekstur upplýsingatækni og
þjónustu. Origo hefur verið ISO 27001 vottað frá því í október 2004.
Mikil áhersla er lögð á öryggi viðskiptavina hjá Origo og sérhæfir dótturfélagið Syndis sig í að veita félaginu, jafnt
og fyrirtækjum og stofnunum, þjónustu er snýr að upplýsingaöryggi og tengdri þjónustu. Syndis er leiðandi
upplýsingaöryggisfyrirtæki sem aðstoðar viðskiptavini með því að veita sérsniðna upplýsingaöryggisþjónustu og
nýstárlegar öryggislausnir til þess að mæta þeim kröfum og öryggisþörfum sem nútíma tækniumhverfi kallar á.
Origo nýtir sér þjónustu Syndis hvað varðar forvarnir, eftirlit með lykilverðmætum og rannsóknir til hagsbóta fyrir
innviði félagsins og þjónustuumhverfi viðskiptavina þegar við á.
Origo rekur ISO 27001 vottað stjórnunarkerfi upplýsingaöryggis auk þess sem að hjá fyrirtækinu starfa
sérfræðingar sem sótt hafa ITIL námskeið og hafa fengið vottun um ITIL Foundation Certificate in IT Service
Management. Félagið leggur mikla áherslu á að dýpka stöðugt og auka vitund og þekkingu starfsmanna gagnvart
upplýsingaöryggi. Auk þess sem félagið sjálft heldur öryggisnámskeið, próf og öryggisráðstefnur þá sendir það
einnig starfsmenn á sértækari námskeið s.s. varðandi örugga forritun og Ethical Hacking. Félagið framkvæmir
fjölmargar prófanir á ári hverju sem snúa að öryggi innviða, bæði sem hluta af reglulegum viðlaga- og
neyðaráætlunum en einnig eru gerðar veikleikaprófanir á þeim innviðum, umhverfi og kerfum sem félagið á,
þjónustar og rekur.
Ófjárhagsleg upplýsingagjöf, frh.:
Hjá Origo starfar öflugur hópur fólks sem trúir því að góð tækni breyti öllu. Allt sem við gerum er unnið af fólki, í
samvinnu við fólk og fyrir annað fólk. Í mannauðsmálum leggjum við áherslu á fyrsta flokks starfsumhverfi sem
ýtir undir vellíðan og nýsköpun starfsfólks. Við leggjum áherslu á að bjóða starfsfólki upp á frábært tækniumhverfi,
þar sem fólk fær tækifæri til að vinna með nýja tækni í bland við rótgróna. Við erum sífellt að þróa vinnustaðinn,
starfsumhverfið, tækin og tólin sem starfsfólk nýtir í starfi og ýtum undir stöðugar umbætur. Við bjóðum upp á
frábært tækifæri til þróunar og vöxt í starfi. Við byggjum á liðsheild og leggjum áherslu á að ýta undir styrkleika
hvors annars.
Það er markmið Origo að auka fjölbreytileika í starfahópi sínum með því að fjölga konum í upplýsingatækni og
fjölga ráðningum ungra upprennandi einstaklinga. Meðalfjöldi starfsmanna Origo og dótturfélaga á árinu 2021
voru 564 stöðugildi (ársverk). Stærsti hluti starfsmanna er hjá Origo eða 455 stöðugildi. Hjá Tölvutek voru
stöðugildin 21, hjá Applicon í Svíþjóð voru stöðugildin 56, það voru 10 stöðugildi hjá Unimaze, 20 stöðugildi hjá
Syndis og 2 stöðugildi hjá Eldhaf.
Kynjahlutfall er mismunandi eftir félögum innan Origo félagsins. Origo vann markvisst að því á árinu 2021 að
fjölga konum í starfsmannahópnum. Í upphafi árs voru 102 konur starfandi hjá Origo eða 24% starfsmanna og
76% karlar. Í lok árs var hlutfall kvenna hjá Origo komið í 29% og hlutfall karla fór niður í 71%. Hlutfall kvenna hjá
Applicon í Svíþjóð er hærra en í félögum okkar á Íslandi, en þar eru 34% konur og 66% karlar.
Félög og fyrirtæki sem kjósa að úthýsa rekstri og þjónustu til upplýsingatæknifyrirtækja standa frammi fyrir afar
mikilvægri ákvörðun þegar kemur að vali á samstarfsaðila á þeim vettvangi. Eitt af þeim atriðum sem horfa þarf til
við ákvörðunartöku er að fá staðfestingu á að þjónustuaðili sé með og reki vottað stjórnunarkerfi
upplýsingaöryggis. Upplýsingaöryggi er og verður æ viðameiri þáttur þegar kemur að verndun verðmæta og
viðkvæmum innviðum fyrirtækja og opinberra aðila. Afar mikilvægt er að þjónustuaðilar leiti allra leiða til að
lágmarka ógnir og áhættur sem kunna að steðja að upplýsingatækniumhverfinu og noti við það viðurkenndar og
vottaðar aðferðir.
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
51
______________________________________________________________________________________
Áhættumat og áhættustýring
Persónuvernd og vinnsla persónuupplýsinga hjá Origo
Ferli og verklagsreglur hjá Origo sem snúa að persónuvernd er partur af stjórnunarkerfi upplýsingaöryggis hjá
félaginu sem byggt er á ISO 27001 staðlinum. Ferlin og verklagsreglurnar taka mið af ISO 27701:2019 staðlinum
og hafa þau verið vensluð við ferli og verklagsreglur sem tilheyra ISO 27001. Félagið leggur áherslu á að
starfsmenn séu meðvitaðir um þær kröfur sem gerðar eru til öryggis og meðferð persónuupplýsinga og allir
starfsmenn fara árlega í gegnum námskeið og fá fræðsluerindi til að styrkja og viðhalda þekkingu sinni.
Í því skyni að tryggja eftirfylgni við persónuverndarlög hefur félagið tilnefnt persónuverndarfulltrúa. Hlutverk hans
er m.a. að vera ráðgefandi fyrir starfsmenn og stjórnendur en einnig að taka á móti erindum frá einstaklingum
sem Origo kann að vinna með persónuupplýsingar um. Hægt er að hafa samband við persónuverndarfulltrúa
félagsins í gegnum netfangið personuvernd@origo.is. Origo býður viðskiptavinum sínum jafnframt upp á lausnir
sem auðvelda framfylgni þeirra við persónuverndarlöggjöf, þ.á m. er CCQ gæðastjórnunarkerfið sem tryggir
skjalfestingu og hlítingu við persónuverndarlög.
Að tryggja framfylgni við persónuverndarlöggjöf er verkefni sem aldrei lýkur, sér í lagi ekki í umhverfi eins og hjá
Origo þar sem ávallt er verið að takast á við nýjar tæknilausnir og framþróun. Á hverju ári er því mótuð sýn fyrir
komandi ár með nýjum umbótarverkefnum og er árið 2022 þar ekki undanskilið.
Áhættumat og áhættustýring skila stöðugum umbótum jafnt í þjónustu og rekstri og tryggir rétta stjórnun.
Reglulegt og formlegt áhættumat byggir upp traust hagsmunaaðila á stjórnunarkerfi upplýsingaöryggis og
áhættustýringu auk þess að lágmarka áhættur í umhverfi, styrkja allt stjórnunarkerfi, bregst við breytingum á
réttan hátt og vernda félagið og viðskiptavini þess á tímum vaxtar eða samdráttar.
Þrátt fyrir Covid-19 veirufaraldurinn þá hefur rekstur félagsins gengið vel enda hefur félagið virkjað sínar áætlanir
og gripið til annarra aðgerða til þess að lágmarka áhættu og koma í veg fyrir að veirufaraldurinn hafi haft áhrif á
rekstur félagsins og þjónustu við viðskiptavini. Breytingar hafa verið gerðar á skipulagi til þess að mæta minni
eftirspurn frá fyrirtækjum í ferðaþjónustu og tengdum atvinnugreinum. Einn þáttur í viðlagaáætlun Origo, sem er
hluti af ISO 27001 stjórnunarkerfi upplýsingaöryggis, snýr að sjúkdómum og er skilgreindur í þremur stigum þar
sem fyrsta stigið er Viðbúnaðarstig, annað stigið er Hættustig og það þriðja Neyðarstig. Áætlunin tekur mið af
viðbúnaðarstigum WHO og Almannavarna auk þess sem hún fylgir tilmælum Landlæknis og Sóttvarnarlæknis
hverju sinni.
Origo hefur fylgt því viðbúnaðarstigi sem almannavarnir hafa gefið út vegna Covid-19 hverju sinni og skilgreint
viðveru starfsmanna, fjarvinnu og aðrar aðgerðir með það að leiðarljósi að lágmarka áhættu, tryggja rekstur
félagsins og þjónustu við viðskiptavini. Starfsmenn Origo eru ávallt upplýstir um viðbragðsáætlun og er tilmælum
komið til þeirra í samræmi við áætlun. Fjöldatakmarkanir í húsnæði, mötuneyti og á skrifstofusvæðum auk
fjarvinnu starfsmanna hafa verið virkjaðar á tímabilinu til þess að lágmarka hættu á hópsmiti og tryggja rekstur og
þjónustu.
Hjá Origo er lögð rík áhersla á vernd og öryggi persónuupplýsinga. Þegar Origo vinnur með persónuupplýsingar
fyrir hönd viðskiptavina, s.s. í tengslum við hýsingu og tæknilega aðstoð, kemur Origo fram sem svokallaður
vinnsluaðili í skilningi persónuverndarlaga. Í þeim tilvikum vinnur Origo persónuupplýsingar fyrir hönd og
samkvæmt fyrirmælum viðskiptavina sinna. Á árinu 2021 hefur mikil vinna átt sér stað hjá Origo að skýra ferla og
einfalda samningagerð milli Origo og viðskiptavina sinna er varða réttindi og skyldur aðila þegar kemur að vinnslu
persónuupplýsinga. Á heimasíðu félagsins má nú nálgast skilmála Origo um vinnslu persónuupplýsinga sem gilda
þegar Origo vinnur með persónuupplýsingar fyrir hönd viðskiptavina sinna.
Origo vinnur jafnframt með persónuupplýsingar sem svokallaður ábyrgðaraðili. Á það t.a.m. við í tengslum við
netverslun félagsins. Á heimasíðu félagsins má einnig nálgast nánari upplýsingar um þá vinnslu og hvaða réttindi
einstaklingar geta nýtt sér gagnvart Origo á grundvelli persónuverndarlaga.
Ófjárhagsleg upplýsingagjöf, frh.:
Til grundvallar áhættumati og áhættustýringu liggja helstu og verðmætustu eignir félagsins sem falla innan
umfangs vottunar. Öll helstu verðmæti og upplýsingaeignir hafa verið skilgreind og lagt er mat á hvaða áhættur
eru eða gætu verið til staðar gagnvart viðkomandi eign. Öryggisúttektir og áhættumat skila umbótum og skilgreina
áhættustig verðmæta auk þess að styðja við áhættustýringu eins og við á hverju sinni.
Markmiðið með framkvæmd áhættumats er að koma auga á þær áhættur sem kunna að vera til staðar í
umhverfinu, skilja tilvist þeirra og lágmarka áhættu sem af þeim steðja með skilgreindum og skráðum aðgerðum.
Samstæðuársreikningur Origo hf. 2021
52