{
 "documentInfo": {
  "documentType": "https://xbrl.org/2021/xbrl-json",
  "features": {
   "xbrl:canonicalValues": true
  },
  "namespaces": {
   "SEM": "http://semapa.pt/2022-12-31",
   "ifrs-full": "http://xbrl.ifrs.org/taxonomy/2021-03-24/ifrs-full",
   "iso4217": "http://www.xbrl.org/2003/iso4217",
   "scheme": "http://standards.iso.org/iso/17442",
   "xbrl": "https://xbrl.org/2021",
   "xbrli": "http://www.xbrl.org/2003/instance"
  },
  "taxonomy": [
   "http://semapa.pt/2022-12-31/9772-2022-12-31.xsd"
  ]
 },
 "facts": {
  "f40302": {
   "value": "3122019519",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Revenue",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40305": {
   "value": "2131384149",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Revenue",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40310": {
   "value": "165301664",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40313": {
   "value": "96921389",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40319": {
   "value": "-24824186",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:GainsLossesOnFairValueAdjustmentBiologicalAssets",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40322": {
   "value": "-1260392",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:GainsLossesOnFairValueAdjustmentBiologicalAssets",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40327": {
   "value": "1204522749",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:RawMaterialsAndConsumablesUsedAndCostOfMerchandiseSold",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40330": {
   "value": "787618058",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:RawMaterialsAndConsumablesUsedAndCostOfMerchandiseSold",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40336": {
   "value": "-90792701",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ChangesInInventoriesOfFinishedGoodsAndWorkInProgress",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40339": {
   "value": "-5111833",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ChangesInInventoriesOfFinishedGoodsAndWorkInProgress",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40344": {
   "value": "817733973",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ServicesExpense",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40347": {
   "value": "607961284",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ServicesExpense",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40352": {
   "value": "281789100",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:EmployeeBenefitsExpense",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40355": {
   "value": "248316920",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:EmployeeBenefitsExpense",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40360": {
   "value": "155079708",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherExpenseByNature",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40363": {
   "value": "79586925",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherExpenseByNature",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40368": {
   "value": "-3933862",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ChangesInOtherProvisions",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40371": {
   "value": "-4674414",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ChangesInOtherProvisions",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40376": {
   "value": "248398561",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DepreciationAmortisationAndImpairmentLossReversalOfImpairmentLossRecognisedInProfitOrLoss",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40380": {
   "value": "193920507",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DepreciationAmortisationAndImpairmentLossReversalOfImpairmentLossRecognisedInProfitOrLoss",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40386": {
   "value": "641831745",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProfitLossFromOperatingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40390": {
   "value": "310078871",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProfitLossFromOperatingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40395": {
   "value": "7526731",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ShareOfProfitLossOfAssociatesAndJointVenturesAccountedForUsingEquityMethod",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40398": {
   "value": "2101110",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ShareOfProfitLossOfAssociatesAndJointVenturesAccountedForUsingEquityMethod",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40404": {
   "value": "8655401",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:FinanceIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40407": {
   "value": "5042207",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:FinanceIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40413": {
   "value": "101365799",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:FinanceCosts",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40416": {
   "value": "56492927",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:FinanceCosts",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40421": {
   "value": "979084",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:GainsLossesOnNetMonetaryPosition",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40425": {
   "value": "7214110",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:GainsLossesOnNetMonetaryPosition",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40431": {
   "value": "557627162",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProfitLossBeforeTax",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40435": {
   "value": "267943371",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProfitLossBeforeTax",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40440": {
   "value": "135564768",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncomeTaxExpenseContinuingOperations",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40444": {
   "value": "17989082",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncomeTaxExpenseContinuingOperations",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40450": {
   "value": "422062394",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProfitLoss",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40454": {
   "value": "249954289",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProfitLoss",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40458": {
   "value": "307089834",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProfitLossAttributableToOwnersOfParent",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40462": {
   "value": "198128028",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProfitLossAttributableToOwnersOfParent",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40467": {
   "value": "114972560",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProfitLossAttributableToNoncontrollingInterests",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40471": {
   "value": "51826261",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProfitLossAttributableToNoncontrollingInterests",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40487": {
   "value": "3.845",
   "decimals": 3,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:BasicEarningsLossPerShare",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR/xbrli:shares"
   }
  },
  "f40491": {
   "value": "2.481",
   "decimals": 3,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:BasicEarningsLossPerShare",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR/xbrli:shares"
   }
  },
  "f40496": {
   "value": "3.845",
   "decimals": 3,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DilutedEarningsLossPerShare",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR/xbrli:shares"
   }
  },
  "f40500": {
   "value": "2.481",
   "decimals": 3,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DilutedEarningsLossPerShare",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR/xbrli:shares"
   }
  },
  "f40526": {
   "value": "422062394",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProfitLoss",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40530": {
   "value": "249954289",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProfitLoss",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40538": {
   "value": "60639683",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherComprehensiveIncomeBeforeTaxCashFlowHedges",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40542": {
   "value": "2277728",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherComprehensiveIncomeBeforeTaxCashFlowHedges",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40546": {
   "value": "16567036",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncomeTaxRelatingToCashFlowHedgesOfOtherComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40550": {
   "value": "626376",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncomeTaxRelatingToCashFlowHedgesOfOtherComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40554": {
   "value": "37702859",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherComprehensiveIncomeBeforeTaxExchangeDifferencesOnTranslation",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40558": {
   "value": "-29452019",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherComprehensiveIncomeBeforeTaxExchangeDifferencesOnTranslation",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40562": {
   "value": "-555435",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherIndividuallyImmaterialComponentsOfOtherComprehensiveIncomeNetOfTax",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40566": {
   "value": "-1926753",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherIndividuallyImmaterialComponentsOfOtherComprehensiveIncomeNetOfTax",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40574": {
   "value": "1029116",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherComprehensiveIncomeBeforeTaxGainsLossesOnRemeasurementsOfDefinedBenefitPlans",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40578": {
   "value": "2276241",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherComprehensiveIncomeBeforeTaxGainsLossesOnRemeasurementsOfDefinedBenefitPlans",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40584": {
   "value": "-593482",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncomeTaxRelatingToRemeasurementsOfDefinedBenefitPlansOfOtherComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40588": {
   "value": "317651",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncomeTaxRelatingToRemeasurementsOfDefinedBenefitPlansOfOtherComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40594": {
   "value": "82842669",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40598": {
   "value": "-27768830",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40604": {
   "value": "504905063",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40608": {
   "value": "222185459",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40614": {
   "value": "372169322",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ComprehensiveIncomeAttributableToOwnersOfParent",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40618": {
   "value": "183873369",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ComprehensiveIncomeAttributableToOwnersOfParent",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40623": {
   "value": "132735741",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ComprehensiveIncomeAttributableToNoncontrollingInterests",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40627": {
   "value": "38312090",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ComprehensiveIncomeAttributableToNoncontrollingInterests",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40632": {
   "value": "504905063",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40636": {
   "value": "222185459",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40660": {
   "value": "338806427",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Goodwill",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40664": {
   "value": "333842893",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Goodwill",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40669": {
   "value": "455064081",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IntangibleAssetsOtherThanGoodwill",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40673": {
   "value": "345068211",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IntangibleAssetsOtherThanGoodwill",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40678": {
   "value": "1684929711",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:PropertyPlantAndEquipment",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40682": {
   "value": "1732729259",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:PropertyPlantAndEquipment",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40687": {
   "value": "101188676",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:RightofuseAssets",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40691": {
   "value": "97398364",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:RightofuseAssets",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40696": {
   "value": "122499874",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:NoncurrentBiologicalAssets",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40700": {
   "value": "147324061",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:NoncurrentBiologicalAssets",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40705": {
   "value": "38379742",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:InvestmentAccountedForUsingEquityMethod",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40709": {
   "value": "4097178",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:InvestmentAccountedForUsingEquityMethod",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40714": {
   "value": "366436",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:InvestmentProperty",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40718": {
   "value": "368848",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:InvestmentProperty",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40723": {
   "value": "48718902",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherNoncurrentFinancialAssets",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40727": {
   "value": "21244092",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherNoncurrentFinancialAssets",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40733": {
   "value": "28920465",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:NoncurrentReceivables",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40737": {
   "value": "12120307",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:NoncurrentReceivables",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40742": {
   "value": "85880368",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DeferredTaxAssets",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40746": {
   "value": "90299604",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DeferredTaxAssets",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40752": {
   "value": "2904754682",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:NoncurrentAssets",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40756": {
   "value": "2784492817",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:NoncurrentAssets",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40762": {
   "value": "393487480",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Inventories",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40766": {
   "value": "259384961",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Inventories",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40772": {
   "value": "642034932",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:TradeAndOtherCurrentReceivables",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40776": {
   "value": "432077177",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:TradeAndOtherCurrentReceivables",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40781": {
   "value": "23726172",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:CurrentTaxAssetsCurrent",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40785": {
   "value": "8287130",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:CurrentTaxAssetsCurrent",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40790": {
   "value": "593396576",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:CashAndCashEquivalents",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40794": {
   "value": "382287392",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:CashAndCashEquivalents",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40799": {
   "value": "1652645160",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:CurrentAssetsOtherThanAssetsOrDisposalGroupsClassifiedAsHeldForSaleOrAsHeldForDistributionToOwners",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40803": {
   "value": "1082036660",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:CurrentAssetsOtherThanAssetsOrDisposalGroupsClassifiedAsHeldForSaleOrAsHeldForDistributionToOwners",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40808": {
   "value": "1008000",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:NoncurrentAssetsOrDisposalGroupsClassifiedAsHeldForSale",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40812": {
   "value": "4162459",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:NoncurrentAssetsOrDisposalGroupsClassifiedAsHeldForSale",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40818": {
   "value": "1653653160",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:CurrentAssets",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40822": {
   "value": "1086199119",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:CurrentAssets",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40832": {
   "value": "4558407842",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Assets",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40836": {
   "value": "3870691936",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Assets",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40845": {
   "value": "81270000",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IssuedCapital",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40849": {
   "value": "81270000",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IssuedCapital",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40854": {
   "value": "15946363",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:TreasuryShares",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40858": {
   "value": "15946363",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:TreasuryShares",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40863": {
   "value": "-202244411",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslation",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40867": {
   "value": "-234772441",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslation",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40872": {
   "value": "29889067",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedges",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40876": {
   "value": "-2291184",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedges",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40881": {
   "value": "16695625",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:StatutoryReserve",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40885": {
   "value": "16695625",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:StatutoryReserve",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40890": {
   "value": "1105635572",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:MiscellaneousOtherReserves",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40894": {
   "value": "1048397118",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:MiscellaneousOtherReserves",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40899": {
   "value": "990821",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:RetainedEarningsExcludingProfitLossForReportingPeriod",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40903": {
   "value": "832780",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:RetainedEarningsExcludingProfitLossForReportingPeriod",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40908": {
   "value": "307089834",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:RetainedEarningsProfitLossForReportingPeriod",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40912": {
   "value": "198128028",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:RetainedEarningsProfitLossForReportingPeriod",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40918": {
   "value": "1323380145",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParent",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40922": {
   "value": "1092313563",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParent",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40927": {
   "value": "310245813",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:NoncontrollingInterests",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40931": {
   "value": "253113874",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:NoncontrollingInterests",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40938": {
   "value": "1633625958",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40942": {
   "value": "1345427437",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40948": {
   "value": "1051581390",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:LongtermBorrowings",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40952": {
   "value": "1119730077",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:LongtermBorrowings",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40957": {
   "value": "84908949",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:NoncurrentLeaseLiabilities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40961": {
   "value": "81377645",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:NoncurrentLeaseLiabilities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40966": {
   "value": "5576670",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:NoncurrentProvisionsForEmployeeBenefits",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40970": {
   "value": "6878807",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:NoncurrentProvisionsForEmployeeBenefits",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40975": {
   "value": "237260488",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DeferredTaxLiabilities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40979": {
   "value": "231393956",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DeferredTaxLiabilities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40984": {
   "value": "53325780",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherLongtermProvisions",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40988": {
   "value": "52482945",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherLongtermProvisions",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40994": {
   "value": "37652398",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:NoncurrentPayables",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f40998": {
   "value": "37014427",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:NoncurrentPayables",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41004": {
   "value": "1470305675",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:NoncurrentLiabilities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41008": {
   "value": "1528877857",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:NoncurrentLiabilities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41014": {
   "value": "335991058",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ShorttermBorrowings",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41018": {
   "value": "278153916",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ShorttermBorrowings",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41023": {
   "value": "16308812",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:CurrentLeaseLiabilities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41027": {
   "value": "15312306",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:CurrentLeaseLiabilities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41033": {
   "value": "960909689",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:TradeAndOtherCurrentPayables",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41037": {
   "value": "647350258",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:TradeAndOtherCurrentPayables",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41042": {
   "value": "141266650",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:CurrentTaxLiabilitiesCurrent",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41046": {
   "value": "55570162",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:CurrentTaxLiabilitiesCurrent",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41052": {
   "value": "1454476209",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:CurrentLiabilities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41056": {
   "value": "996386642",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:CurrentLiabilities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41062": {
   "value": "2924781884",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Liabilities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41066": {
   "value": "2525264499",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Liabilities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41075": {
   "value": "4558407842",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:EquityAndLiabilities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41079": {
   "value": "3870691936",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:EquityAndLiabilities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41123": {
   "value": "81270000",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:IssuedCapitalMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41127": {
   "value": "-15946363",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:TreasurySharesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41130": {
   "value": "-234772441",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41133": {
   "value": "-2291184",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41136": {
   "value": "16695625",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:StatutoryReserveMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41140": {
   "value": "1048397118",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:MiscellaneousOtherReservesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41143": {
   "value": "832780",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsExcludingProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41146": {
   "value": "198128028",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41149": {
   "value": "1092313563",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41153": {
   "value": "253113874",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41156": {
   "value": "1345427437",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41160": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProfitLoss",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:IssuedCapitalMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41163": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProfitLoss",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:TreasurySharesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41166": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProfitLoss",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41169": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProfitLoss",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41172": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProfitLoss",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:StatutoryReserveMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41175": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProfitLoss",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:MiscellaneousOtherReservesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41178": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProfitLoss",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsExcludingProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41181": {
   "value": "307089834",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProfitLoss",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41184": {
   "value": "307089834",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProfitLoss",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41187": {
   "value": "114972560",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProfitLoss",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41190": {
   "value": "422062394",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProfitLoss",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41194": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:IssuedCapitalMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41197": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:TreasurySharesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41200": {
   "value": "32528030",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41203": {
   "value": "32180251",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41206": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:StatutoryReserveMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41209": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:MiscellaneousOtherReservesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41212": {
   "value": "371207",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsExcludingProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41215": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41218": {
   "value": "65079488",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41221": {
   "value": "17763181",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41224": {
   "value": "82842669",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41230": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:IssuedCapitalMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41233": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:TreasurySharesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41237": {
   "value": "32528030",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41241": {
   "value": "32180251",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41245": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:StatutoryReserveMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41248": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:MiscellaneousOtherReservesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41252": {
   "value": "371207",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsExcludingProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41256": {
   "value": "307089834",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41259": {
   "value": "372169322",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41263": {
   "value": "132735741",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41266": {
   "value": "504905063",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41273": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughAppropriationOfRetainedEarnings",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:IssuedCapitalMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41276": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughAppropriationOfRetainedEarnings",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:TreasurySharesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41279": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughAppropriationOfRetainedEarnings",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41282": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughAppropriationOfRetainedEarnings",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41285": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughAppropriationOfRetainedEarnings",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:StatutoryReserveMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41288": {
   "value": "157234909",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughAppropriationOfRetainedEarnings",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:MiscellaneousOtherReservesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41291": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughAppropriationOfRetainedEarnings",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsExcludingProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41294": {
   "value": "-157234909",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughAppropriationOfRetainedEarnings",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41297": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughAppropriationOfRetainedEarnings",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41300": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughAppropriationOfRetainedEarnings",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41303": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughAppropriationOfRetainedEarnings",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41308": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToOwnersOfParent",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:IssuedCapitalMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41311": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToOwnersOfParent",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:TreasurySharesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41314": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToOwnersOfParent",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41317": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToOwnersOfParent",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41320": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToOwnersOfParent",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:StatutoryReserveMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41323": {
   "value": "99996455",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToOwnersOfParent",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:MiscellaneousOtherReservesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41326": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToOwnersOfParent",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsExcludingProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41329": {
   "value": "40893119",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToOwnersOfParent",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41332": {
   "value": "140889574",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToOwnersOfParent",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41335": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToOwnersOfParent",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41338": {
   "value": "140889574",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToOwnersOfParent",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41344": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToNoncontrollingInterests",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:IssuedCapitalMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41347": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToNoncontrollingInterests",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:TreasurySharesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41350": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToNoncontrollingInterests",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41353": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToNoncontrollingInterests",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41356": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToNoncontrollingInterests",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:StatutoryReserveMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41359": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToNoncontrollingInterests",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:MiscellaneousOtherReservesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41362": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToNoncontrollingInterests",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsExcludingProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41365": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToNoncontrollingInterests",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41368": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToNoncontrollingInterests",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41371": {
   "value": "75412032",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToNoncontrollingInterests",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41374": {
   "value": "75412032",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToNoncontrollingInterests",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41380": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:IncreaseDecreaseThroughHyperinflationAdjustmentsLebanon",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:IssuedCapitalMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41383": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:IncreaseDecreaseThroughHyperinflationAdjustmentsLebanon",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:TreasurySharesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41386": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:IncreaseDecreaseThroughHyperinflationAdjustmentsLebanon",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41389": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:IncreaseDecreaseThroughHyperinflationAdjustmentsLebanon",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41392": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:IncreaseDecreaseThroughHyperinflationAdjustmentsLebanon",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:StatutoryReserveMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41395": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:IncreaseDecreaseThroughHyperinflationAdjustmentsLebanon",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:MiscellaneousOtherReservesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41398": {
   "value": "-206716",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:IncreaseDecreaseThroughHyperinflationAdjustmentsLebanon",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsExcludingProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41401": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:IncreaseDecreaseThroughHyperinflationAdjustmentsLebanon",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41404": {
   "value": "-206716",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:IncreaseDecreaseThroughHyperinflationAdjustmentsLebanon",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41407": {
   "value": "-198221",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:IncreaseDecreaseThroughHyperinflationAdjustmentsLebanon",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41410": {
   "value": "-404937",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:IncreaseDecreaseThroughHyperinflationAdjustmentsLebanon",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41415": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransactionsWithOwners",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:IssuedCapitalMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41418": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransactionsWithOwners",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:TreasurySharesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41421": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransactionsWithOwners",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41424": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransactionsWithOwners",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41427": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransactionsWithOwners",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:StatutoryReserveMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41431": {
   "value": "57238454",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransactionsWithOwners",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:MiscellaneousOtherReservesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41435": {
   "value": "-206716",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransactionsWithOwners",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsExcludingProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41438": {
   "value": "-198128028",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransactionsWithOwners",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41441": {
   "value": "-141096290",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransactionsWithOwners",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41444": {
   "value": "-75610253",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransactionsWithOwners",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41447": {
   "value": "-216706543",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransactionsWithOwners",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41451": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransfersAndOtherChangesEquity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:IssuedCapitalMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41454": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransfersAndOtherChangesEquity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:TreasurySharesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41457": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransfersAndOtherChangesEquity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41460": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransfersAndOtherChangesEquity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41463": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransfersAndOtherChangesEquity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:StatutoryReserveMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41466": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransfersAndOtherChangesEquity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:MiscellaneousOtherReservesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41469": {
   "value": "-6450",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransfersAndOtherChangesEquity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsExcludingProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41472": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransfersAndOtherChangesEquity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41475": {
   "value": "-6450",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransfersAndOtherChangesEquity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41478": {
   "value": "6451",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransfersAndOtherChangesEquity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41481": {
   "value": "1",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransfersAndOtherChangesEquity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41486": {
   "value": "81270000",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:IssuedCapitalMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41489": {
   "value": "-15946363",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:TreasurySharesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41492": {
   "value": "-202244411",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41495": {
   "value": "29889067",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41499": {
   "value": "16695625",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:StatutoryReserveMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41503": {
   "value": "1105635572",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:MiscellaneousOtherReservesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41506": {
   "value": "990821",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsExcludingProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41509": {
   "value": "307089834",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41512": {
   "value": "1323380145",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41516": {
   "value": "310245813",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41519": {
   "value": "1633625958",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41553": {
   "value": "81270000",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:IssuedCapitalMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41557": {
   "value": "-15946363",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:TreasurySharesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41560": {
   "value": "-218994285",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41563": {
   "value": "-3922725",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41566": {
   "value": "16695625",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:StatutoryReserveMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41570": {
   "value": "982702158",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:MiscellaneousOtherReservesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41573": {
   "value": "429769",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsExcludingProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41577": {
   "value": "106588079",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41580": {
   "value": "948822258",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41583": {
   "value": "259154345",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41586": {
   "value": "1207976603",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41590": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProfitLoss",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:IssuedCapitalMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41593": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProfitLoss",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:TreasurySharesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41596": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProfitLoss",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41599": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProfitLoss",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41602": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProfitLoss",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:StatutoryReserveMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41605": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProfitLoss",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:MiscellaneousOtherReservesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41608": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProfitLoss",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsExcludingProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41611": {
   "value": "198128028",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProfitLoss",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41614": {
   "value": "198128028",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProfitLoss",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41617": {
   "value": "51826261",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProfitLoss",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41620": {
   "value": "249954289",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProfitLoss",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41624": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:IssuedCapitalMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41627": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:TreasurySharesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41630": {
   "value": "-15778156",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41633": {
   "value": "1631541",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41636": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:StatutoryReserveMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41639": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:MiscellaneousOtherReservesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41642": {
   "value": "-108044",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsExcludingProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41645": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41648": {
   "value": "-14254659",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41651": {
   "value": "-13514171",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41654": {
   "value": "-27768830",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41659": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:IssuedCapitalMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41662": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:TreasurySharesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41665": {
   "value": "-15778156",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41668": {
   "value": "1631541",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41671": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:StatutoryReserveMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41674": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:MiscellaneousOtherReservesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41677": {
   "value": "-108044",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsExcludingProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41680": {
   "value": "198128028",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41683": {
   "value": "183873369",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41686": {
   "value": "38312090",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41689": {
   "value": "222185459",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ComprehensiveIncome",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41697": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughAppropriationOfRetainedEarnings",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:IssuedCapitalMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41700": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughAppropriationOfRetainedEarnings",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:TreasurySharesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41703": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughAppropriationOfRetainedEarnings",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41706": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughAppropriationOfRetainedEarnings",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41709": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughAppropriationOfRetainedEarnings",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:StatutoryReserveMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41712": {
   "value": "65694960",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughAppropriationOfRetainedEarnings",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:MiscellaneousOtherReservesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41715": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughAppropriationOfRetainedEarnings",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsExcludingProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41718": {
   "value": "-65694960",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughAppropriationOfRetainedEarnings",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41721": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughAppropriationOfRetainedEarnings",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41724": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughAppropriationOfRetainedEarnings",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41727": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughAppropriationOfRetainedEarnings",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41732": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToOwnersOfParent",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:IssuedCapitalMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41735": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToOwnersOfParent",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:TreasurySharesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41738": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToOwnersOfParent",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41741": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToOwnersOfParent",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41744": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToOwnersOfParent",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:StatutoryReserveMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41747": {
   "value": "-0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToOwnersOfParent",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsExcludingProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41750": {
   "value": "40893119",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToOwnersOfParent",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41753": {
   "value": "40893119",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToOwnersOfParent",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41756": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToOwnersOfParent",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41759": {
   "value": "40893119",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToOwnersOfParent",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41766": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughChangesInOwnershipInterestsInSubsidiariesThatDoNotResultInLossOfControl",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:IssuedCapitalMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41769": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughChangesInOwnershipInterestsInSubsidiariesThatDoNotResultInLossOfControl",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:TreasurySharesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41772": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughChangesInOwnershipInterestsInSubsidiariesThatDoNotResultInLossOfControl",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41775": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughChangesInOwnershipInterestsInSubsidiariesThatDoNotResultInLossOfControl",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41778": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughChangesInOwnershipInterestsInSubsidiariesThatDoNotResultInLossOfControl",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:StatutoryReserveMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41781": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughChangesInOwnershipInterestsInSubsidiariesThatDoNotResultInLossOfControl",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:MiscellaneousOtherReservesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41784": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughChangesInOwnershipInterestsInSubsidiariesThatDoNotResultInLossOfControl",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsExcludingProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41787": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughChangesInOwnershipInterestsInSubsidiariesThatDoNotResultInLossOfControl",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41790": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughChangesInOwnershipInterestsInSubsidiariesThatDoNotResultInLossOfControl",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41793": {
   "value": "344462",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughChangesInOwnershipInterestsInSubsidiariesThatDoNotResultInLossOfControl",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41796": {
   "value": "344462",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughChangesInOwnershipInterestsInSubsidiariesThatDoNotResultInLossOfControl",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41802": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToNoncontrollingInterests",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:IssuedCapitalMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41805": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToNoncontrollingInterests",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:TreasurySharesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41808": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToNoncontrollingInterests",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41811": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToNoncontrollingInterests",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41814": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToNoncontrollingInterests",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:StatutoryReserveMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41817": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToNoncontrollingInterests",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:MiscellaneousOtherReservesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41820": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToNoncontrollingInterests",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsExcludingProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41823": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToNoncontrollingInterests",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41826": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToNoncontrollingInterests",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41829": {
   "value": "45218594",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToNoncontrollingInterests",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41832": {
   "value": "45218594",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsRecognisedAsDistributionsToNoncontrollingInterests",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41838": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:IncreaseDecreaseThroughHyperinflationAdjustmentsLebanon",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:IssuedCapitalMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41841": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:IncreaseDecreaseThroughHyperinflationAdjustmentsLebanon",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:TreasurySharesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41844": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:IncreaseDecreaseThroughHyperinflationAdjustmentsLebanon",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41847": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:IncreaseDecreaseThroughHyperinflationAdjustmentsLebanon",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41850": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:IncreaseDecreaseThroughHyperinflationAdjustmentsLebanon",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:StatutoryReserveMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41853": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:IncreaseDecreaseThroughHyperinflationAdjustmentsLebanon",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:MiscellaneousOtherReservesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41856": {
   "value": "548779",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:IncreaseDecreaseThroughHyperinflationAdjustmentsLebanon",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsExcludingProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41859": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:IncreaseDecreaseThroughHyperinflationAdjustmentsLebanon",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41862": {
   "value": "548779",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:IncreaseDecreaseThroughHyperinflationAdjustmentsLebanon",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41865": {
   "value": "526227",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:IncreaseDecreaseThroughHyperinflationAdjustmentsLebanon",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41868": {
   "value": "1075006",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:IncreaseDecreaseThroughHyperinflationAdjustmentsLebanon",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41873": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransactionsWithOwners",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:IssuedCapitalMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41876": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransactionsWithOwners",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:TreasurySharesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41879": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransactionsWithOwners",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41882": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransactionsWithOwners",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41885": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransactionsWithOwners",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:StatutoryReserveMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41889": {
   "value": "65694960",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransactionsWithOwners",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:MiscellaneousOtherReservesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41893": {
   "value": "548779",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransactionsWithOwners",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsExcludingProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41896": {
   "value": "-106588079",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransactionsWithOwners",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41899": {
   "value": "-40344340",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransactionsWithOwners",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41902": {
   "value": "-44347905",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransactionsWithOwners",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41905": {
   "value": "-84692245",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransactionsWithOwners",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41909": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransfersAndOtherChangesEquity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:IssuedCapitalMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41912": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransfersAndOtherChangesEquity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:TreasurySharesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41915": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransfersAndOtherChangesEquity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41918": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransfersAndOtherChangesEquity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41921": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransfersAndOtherChangesEquity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:StatutoryReserveMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41924": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransfersAndOtherChangesEquity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:MiscellaneousOtherReservesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41927": {
   "value": "-37724",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransfersAndOtherChangesEquity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsExcludingProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41930": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransfersAndOtherChangesEquity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41933": {
   "value": "-37724",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransfersAndOtherChangesEquity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41936": {
   "value": "-4656",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransfersAndOtherChangesEquity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41939": {
   "value": "-42380",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseThroughTransfersAndOtherChangesEquity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41944": {
   "value": "81270000",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:IssuedCapitalMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41947": {
   "value": "-15946363",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:TreasurySharesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41950": {
   "value": "-234772441",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41953": {
   "value": "-2291184",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41956": {
   "value": "16695625",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:StatutoryReserveMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41960": {
   "value": "1048397118",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:MiscellaneousOtherReservesMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41964": {
   "value": "832780",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsExcludingProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41968": {
   "value": "198128028",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:RetainedEarningsProfitLossForReportingPeriodMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41971": {
   "value": "1092313563",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41975": {
   "value": "253113874",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "ifrs-full:ComponentsOfEquityAxis": "ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f41978": {
   "value": "1345427437",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:Equity",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42004": {
   "value": "3234029629",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ReceiptsFromSalesOfGoodsAndRenderingOfServices",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42008": {
   "value": "2212815890",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ReceiptsFromSalesOfGoodsAndRenderingOfServices",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42012": {
   "value": "2218361472",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:PaymentsToSuppliersForGoodsAndServices",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42016": {
   "value": "1556971990",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:PaymentsToSuppliersForGoodsAndServices",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42021": {
   "value": "194645986",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:PaymentsToAndOnBehalfOfEmployees",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42025": {
   "value": "170235475",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:PaymentsToAndOnBehalfOfEmployees",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42031": {
   "value": "821022171",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:CashFlowsFromUsedInOperations",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42035": {
   "value": "485608425",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:CashFlowsFromUsedInOperations",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42039": {
   "value": "47743399",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncomeTaxesPaidRefundClassifiedAsOperatingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42043": {
   "value": "23250071",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncomeTaxesPaidRefundClassifiedAsOperatingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42048": {
   "value": "-42341962",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherInflowsOutflowsOfCashClassifiedAsOperatingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42052": {
   "value": "23954396",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OtherInflowsOutflowsOfCashClassifiedAsOperatingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42057": {
   "value": "730936810",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:CashFlowsFromUsedInOperatingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42061": {
   "value": "486312750",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:CashFlowsFromUsedInOperatingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42069": {
   "value": "4155953",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProceedsFromSalesOrMaturityOfFinancialInstrumentsClassifiedAsInvestingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42073": {
   "value": "5789524",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProceedsFromSalesOrMaturityOfFinancialInstrumentsClassifiedAsInvestingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42077": {
   "value": "1839959",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProceedsFromSalesOfPropertyPlantAndEquipmentClassifiedAsInvestingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42081": {
   "value": "6626339",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProceedsFromSalesOfPropertyPlantAndEquipmentClassifiedAsInvestingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42085": {
   "value": "853005",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:InterestReceivedClassifiedAsInvestingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42089": {
   "value": "5891587",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:InterestReceivedClassifiedAsInvestingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42093": {
   "value": "1965010",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsReceivedFromInvestmentsAccountedForUsingEquityMethodClassifiedAsInvestingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42097": {
   "value": "1115004",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsReceivedFromInvestmentsAccountedForUsingEquityMethodClassifiedAsInvestingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42102": {
   "value": "32026",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProceedsFromOtherLongtermAssetsClassifiedAsInvestingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42110": {
   "value": "8845953",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:InflowsOfCashFromInvestingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42114": {
   "value": "19422454",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:InflowsOfCashFromInvestingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42119": {
   "value": "26832541",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:PurchaseOfFinancialInstrumentsClassifiedAsInvestingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42123": {
   "value": "17660181",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:PurchaseOfFinancialInstrumentsClassifiedAsInvestingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42127": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:CashAndCashEquivalentsInSubsidiaryOrBusinessesAcquiredOrDisposed2013",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42131": {
   "value": "155089",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:CashAndCashEquivalentsInSubsidiaryOrBusinessesAcquiredOrDisposed2013",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42135": {
   "value": "179468224",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:PurchaseOfPropertyPlantAndEquipmentClassifiedAsInvestingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42139": {
   "value": "125733783",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:PurchaseOfPropertyPlantAndEquipmentClassifiedAsInvestingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42143": {
   "value": "3288016",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:PurchaseOfIntangibleAssetsClassifiedAsInvestingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42147": {
   "value": "17416194",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:PurchaseOfIntangibleAssetsClassifiedAsInvestingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42152": {
   "value": "209588781",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OutflowsOfCashFromInvestingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42156": {
   "value": "160655069",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:OutflowsOfCashFromInvestingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42161": {
   "value": "-200742828",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:CashFlowsFromUsedInInvestingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42165": {
   "value": "-141232615",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:CashFlowsFromUsedInInvestingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42173": {
   "value": "1258307876",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProceedsFromBorrowingsClassifiedAsFinancingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42177": {
   "value": "1928819790",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ProceedsFromBorrowingsClassifiedAsFinancingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42181": {
   "value": "96055",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:OtherInflowsOfCashClassifiedAsFinancingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42185": {
   "value": "0",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:OtherInflowsOfCashClassifiedAsFinancingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42191": {
   "value": "1258403931",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:CashFlowsFromFinancingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42195": {
   "value": "1928819790",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:CashFlowsFromFinancingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42200": {
   "value": "1277611131",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:RepaymentsOfBorrowingsClassifiedAsFinancingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42204": {
   "value": "2187632702",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:RepaymentsOfBorrowingsClassifiedAsFinancingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42209": {
   "value": "23803857",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:PaymentsOfLeaseLiabilitiesClassifiedAsFinancingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42213": {
   "value": "19948814",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:PaymentsOfLeaseLiabilitiesClassifiedAsFinancingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42219": {
   "value": "58522406",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:InterestPaidClassifiedAsFinancingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42223": {
   "value": "38828331",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:InterestPaidClassifiedAsFinancingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42228": {
   "value": "216301015",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsPaidClassifiedAsFinancingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42232": {
   "value": "86198246",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DividendsPaidClassifiedAsFinancingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42237": {
   "value": "13971051",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:OtherOutflowsOfCashClassifiedAsFinancingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42241": {
   "value": "4472875",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:OtherOutflowsOfCashClassifiedAsFinancingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42247": {
   "value": "1590209460",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:CashFlowsUsedInFinancingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42251": {
   "value": "2337080968",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:CashFlowsUsedInFinancingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42256": {
   "value": "-331805529",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:CashFlowsFromUsedInFinancingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42260": {
   "value": "-408261178",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:CashFlowsFromUsedInFinancingActivities",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42268": {
   "value": "198388453",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseInCashAndCashEquivalentsBeforeEffectOfExchangeRateChanges",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42272": {
   "value": "-63181043",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:IncreaseDecreaseInCashAndCashEquivalentsBeforeEffectOfExchangeRateChanges",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42277": {
   "value": "13487422",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:EffectOfExchangeRateChangesOnCashAndCashEquivalents",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42281": {
   "value": "-6901",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:EffectOfExchangeRateChangesOnCashAndCashEquivalents",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42285": {
   "value": "-1209715",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:EffectOfHyperinflationOnCashAndCashEquivalents",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42289": {
   "value": "-469363",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "SEM:EffectOfHyperinflationOnCashAndCashEquivalents",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42297": {
   "value": "382287392",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:CashAndCashEquivalents",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42301": {
   "value": "444755259",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:CashAndCashEquivalents",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42305": {
   "value": "443024",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:AdjustmentsForImpairmentLossReversalOfImpairmentLossRecognisedInProfitOrLoss",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42309": {
   "value": "1189440",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:AdjustmentsForImpairmentLossReversalOfImpairmentLossRecognisedInProfitOrLoss",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2021-01-01T00:00:00/2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42317": {
   "value": "593396576",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:CashAndCashEquivalents",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2023-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "f42321": {
   "value": "382287392",
   "decimals": 0,
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:CashAndCashEquivalents",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00",
    "unit": "iso4217:EUR"
   }
  },
  "pp-value-9-1": {
   "value": "cujadesigna\u00e7\u00e3o n\u00e3o sofreu altera\u00e7\u00e3o neste exerc\u00edcio",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:ExplanationOfChangeInNameOfReportingEntityOrOtherMeansOfIdentificationFromEndOfPrecedingReportingPeriod",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-11-1": {
   "value": "Av. Fontes Pereira de Melo, 14, 10.\u00baPiso, Lisboa",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DomicileOfEntity",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "f42776": {
   "value": "Semapa \u2013 Sociedade de Investimento e Gest\u00e3o, SGPS, S.A.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:NameOfReportingEntityOrOtherMeansOfIdentification",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "f42779": {
   "value": "Av. Fontes Pereira de Melo, 14, 10.\u00ba Piso, Lisboa",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:AddressOfRegisteredOfficeOfEntity",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "f42781": {
   "value": "Portugal",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:CountryOfIncorporation",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "f42784": {
   "value": "Portugal",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:PrincipalPlaceOfBusiness",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "f42787": {
   "value": "Sociedade An\u00f3nima",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:LegalFormOfEntity",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "f42797": {
   "value": "Sodim, SGPS, S.A.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:NameOfParentEntity",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-6-1": {
   "value": "A Semapa lidera um Grupo Empresarial com atividades em tr\u00eas ramos de neg\u00f3cio distintos: pasta e papel, cimentos e derivadose ambiente, desenvolvidos, respetivamente, sob a \u00e9gide da The Navigator Company (\u201cNavigator\u201d ou \u201cGrupo Navigator\u201d), da Secil\u2013 Companhia Geral de Cal e Cimento, S.A. (\u201cSecil\u201d ou \u201cGrupo Secil\u201d) e da ETSA \u2013 Investimentos, SGPS, S.A. (\u201cETSA\u201d ou \u201cGrupoETSA\u201d).A Semapa det\u00e9m ainda uma unidade de neg\u00f3cio de capital de risco, atividade exercida pela sua participada Semapa Next, S.A.,cujo objetivo \u00e9 promover investimentos em startups e fundos de venture capital com elevado potencial de crescimento.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfNatureOfEntitysOperationsAndPrincipalActivities",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "f42819": {
   "value": "Sodim \u2013 SGPS, S.A.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:NameOfUltimateParentOfGroup",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-13-1": {
   "value": "1.2 <span class=\"_ _81\"> </span>EVENTOS RELEV<span class=\"_ _11\"></span>ANTES DO PER\u00cdODO INV<span class=\"_ _11\"></span>AS\u00c3O DA UCR\u00c2NIA<span class=\"_ _0\"></span> PELA R\u00daSSIAEm 21 de fevereiro de 2022, a Federa\u00e7\u00e3o Russa reconheceu oficialmente duas rep\u00fablicas separatistas do leste da Ucr\u00e2nia eautorizou o uso de for\u00e7as militares nesse territ\u00f3rio. Em 24 de fevereiro, as tropas russas invadiram a Ucr\u00e2nia e iniciou-se um conflitomilitar generalizado neste pa\u00eds, que tem implicado elevadas perdas materiais e humanas, conduzindo a desloca\u00e7\u00f5es massivas dapopula\u00e7\u00e3o. Em resposta, m\u00faltiplas jurisdi\u00e7\u00f5es, onde se inclui a Uni\u00e3o Europeia, Reino Unido, Su\u00ed\u00e7a, Estados Unidos da <span class=\"_ _0\"></span>Am\u00e9rica, Canad\u00e1,Jap\u00e3o e a <span class=\"_ _0\"></span>Austr\u00e1lia, condenaram este conflito e iniciaram a aplica\u00e7\u00e3o de diversas san\u00e7\u00f5es econ\u00f3micas \u00e0 R\u00fassia, a diversosdos seus agentes econ\u00f3micos e, por vezes, \u00e0 Bielorr\u00fassia. Por sua vez, a R\u00fassia iniciou uma retalia\u00e7\u00e3o tamb\u00e9m com medidasecon\u00f3micas, afetando especialmente as opera\u00e7\u00f5es de empresas estrangeiras localizadas na R\u00fassia e com contrapartes russas.A<span class=\"_ _0\"></span> mudan\u00e7a do quadro macroecon\u00f3mico e geopol\u00edtico europeu decorrente deste conflito aumentou a incerteza e a inseguran\u00e7aem termos globais, assistindo-se a: i) suspens\u00e3o e/ou disrup\u00e7\u00e3o nos neg\u00f3cios com entidades sediadas ou de origem na R\u00fassia eUcr\u00e2nia; ii) aumento dos pre\u00e7os das <span class=\"ff11c ws0\">commodities</span>, sendo de real\u00e7ar os combust\u00edveis f\u00f3sseis, os metais e os cereais; iii) aumentoda incerteza econ\u00f3mica global, sendo de esperar mais volatilidade nas taxas de c\u00e2mbio, nas taxas de juro e um aumento da taxade infla\u00e7\u00e3o. Eventuais riscos de fornecimento de energia, bem como as descontinuidades no abastecimento de mat\u00e9rias-primase subsidi\u00e1rias ou nos meios log\u00edsticos continuar\u00e3o a pressionar a economia global e a dificultar o normal funcionamento dasopera\u00e7\u00f5es industriais e de transporte europeias.Conforme anunciado em mar\u00e7o de 2022, a subsidi\u00e1ria Navigator suspendeu a comercializa\u00e7\u00e3o dos seus produtos nos mercadosda R\u00fassia e da Bielorr\u00fassia e est\u00e1 a acompanhar e a monitorizar continuamente a situa\u00e7\u00e3o ao n\u00edvel dos mercados onde atuageograficamente e em toda a cadeia de fornecimento \u2013 desde o abastecimento de madeira, de energia, de mat\u00e9rias-primas esubsidi\u00e1rias (incluindo as quest\u00f5es de log\u00edstica), nos servi\u00e7os t\u00e9cnicos e de apoio prestados por empresas estrangeiras e nosprestadores de servi\u00e7o em regime de <span class=\"ff11c ws0\">outsourcing</span>, entre outros. Os restantes segmentos do Grupo n\u00e3o tinham quaisquer rela\u00e7\u00f5escomerciais com a R\u00fassia.Face ao peso dos mercados da R\u00fassia e Ucr\u00e2nia nas vendas do Grupo, os quais representavam menos de 1% com refer\u00eanciaao per\u00edodo findo a 31 de dezembro de 2021 e 0% em 2022, e o facto de estes mercados n\u00e3o afetarem diretamente a cadeia defornecimento, a exposi\u00e7\u00e3o direta do Grupo aos mercados da Ucr\u00e2nia e R\u00fassia \u00e9 in\u00f3cua.Apesar do aumento generalizado de custos, a agilidade do Grupo na condu\u00e7\u00e3o da sua pol\u00edtica de neg\u00f3cios conseguiu compensarde forma decisiva esse aumento, atrav\u00e9s de uma pol\u00edtica respons\u00e1vel de ajustamento de pre\u00e7os e uma estrat\u00e9gia de diversifica\u00e7\u00e3oeficaz, bem como atrav\u00e9s do aumento de produtividade dos seus ativos industriais e maior efici\u00eancia no consumo de mat\u00e9rias-primas e subsidi\u00e1rias.A<span class=\"_ _0\"></span> Semapa continua a analisar os potenciais impactos na sua posi\u00e7\u00e3o financeira, na <span class=\"ff11c ws0\">performance</span> e nos fluxos de caixa do Grupodecorrentes do conflito militar na Ucr\u00e2nia, nomeadamente ao n\u00edvel das estimativas e julgamentos contabil\u00edsticos relevantes. Dessaan\u00e1lise n\u00e3o resultaram quaisquer ind\u00edcios de imparidade.REFOR\u00c7O DA<span class=\"_ _0\"></span> P<span class=\"_ _0\"></span>ARCERIA NA<span class=\"_ _0\"></span> UTISNo exerc\u00edcio de 2022, a Semapa alargou a parceria com a Ultimate Cell, consolidando na UTIS \u2013 Ultimate T<span class=\"_ _11\"></span>echnology to IndustrialSavings (a<span class=\"ff11c\"> joint-venture</span> 50/50 entre a Semapa e o parceiro) todas as solu\u00e7\u00f5es de otimiza\u00e7\u00e3o de combust\u00e3o interna e cont\u00ednua cominje\u00e7\u00e3o de hidrog\u00e9nio. Este refor\u00e7o da parceria ficou tamb\u00e9m consubstanciado no investimento numa nova f\u00e1brica que substituias 3 antigas instala\u00e7\u00f5es e que permite \u00e0 UTIS refor\u00e7ar a sua capacidade instalada e aumentar o ritmo de produ\u00e7\u00e3o dos seusequipamentos (Nota 10.3).RECUPERABILIDADE DO <span class=\"ff11d\">GOODWILL</span> E MARCASO Grupo avaliou a exist\u00eancia de ind\u00edcios de imparidade decorrentes dos impactos da invas\u00e3o da Ucr\u00e2nia pela R\u00fassia, de acordocom as atuais previs\u00f5es, baseadas nas proje\u00e7\u00f5es do crescimento do PIB e da infla\u00e7\u00e3o nos mercados onde o Grupo atua, de acordocom o FMI e Banco de Portugal, que poderiam indiciar a exist\u00eancia de imparidade do <span class=\"ff11c ws0\">goodwill</span>. N\u00e3o foram identificadas imparidadessobre o <span class=\"ff11c ws0\">goodwill</span>, existindo uma folga confort\u00e1vel face ao valor contabil\u00edstico dos ativos associados a cada um dos segmentos deneg\u00f3cio (Nota 3.1). Conclus\u00f5es semelhantes foram alcan\u00e7adas nas avalia\u00e7\u00f5es efetuadas \u00e0s marcas identificadas com exce\u00e7\u00e3o damarca do segmento Cimentos e Derivados na T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia, sobre a qual foi registada uma imparidade de 4,7 milh\u00f5es de euros conformedescrito na Nota 3.2.  RECUPERABILIDADE, VIDA<span class=\"_ _0\"></span> \u00daTIL E DEPRECIA\u00c7\u00c3O DE <span class=\"_ _4\"></span>A<span class=\"_ _11\"></span>TIVOS FIXOS T<span class=\"_ _0\"></span>ANG\u00cdVEIST<span class=\"_ _11\"></span>endo em considera\u00e7\u00e3o as perspetivas de consumo global dos principais produtos produzidos pelo Grupo nos seus segmentosde neg\u00f3cio, bem como a evolu\u00e7\u00e3o prevista nos pre\u00e7os e as folgas substanciais face aos valores contabil\u00edsticos dos ativos, n\u00e3oforam identificados ind\u00edcios de imparidades sobre os ativos fixos tang\u00edveis, com exce\u00e7\u00e3o dos ativos fixos tang\u00edveis do segmentoCimentos e Derivados na T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia, sobre os quais foi registada uma imparidade de cerca de 7,9 milh\u00f5es de euros conforme descritona Nota 3.6.A<span class=\"_ _11\"></span>TIVOS BIOL\u00d3GICOSNa determina\u00e7\u00e3o do justo valor das florestas \u00e9 utilizado o m\u00e9todo do valor presente dos fluxos de caixa descontados, sendo a taxade desconto, o per\u00edodo de corte e o pre\u00e7o, alguns dos principais pressupostos que poder\u00e3o estar sujeitos a altera\u00e7\u00f5es decorrentesdo conflito militar na Ucr\u00e2nia. Neste sentido, durante o ano de 2022 os planos de corte decorreram dentro do expect\u00e1vel, tendoo Grupo procedido \u00e0 atualiza\u00e7\u00e3o dos pressupostos do modelo de justo valor em conformidade com a evolu\u00e7\u00e3o de mercado,nomeadamente atualizando a taxa de desconto de 2,99% para 5,17%. Na Nota 3.8 s\u00e3o indicados os impactos decorrentes dessaatualiza\u00e7\u00e3o, bem como uma an\u00e1lise de sensibilidade a esses pressupostos.INVENT\u00c1RIOSFace aos impactos na procura, nomeadamente ao n\u00edvel do UWF<span class=\"_ _11\"></span>, o Grupo refor\u00e7ou em 2022 as imparidades de invent\u00e1rios em cercade 14 milh\u00f5es de euros (Notas 2.3 e 4.1). Face \u00e0s margens praticadas, o Grupo considera que, a 31 de dezembro de 2022, o valorrealiz\u00e1vel l\u00edquido dos seus invent\u00e1rios \u00e9 superior ao valor contabil\u00edstico.RECUPERABILIDADE DE SALDOS DE CLIENTES E DE OUTROS V<span class=\"_ _11\"></span>ALORES A<span class=\"_ _0\"></span> RECEBERAs perdas por imparidade s\u00e3o registadas com base no modelo simplificado previsto na IFRS 9 registando as perdas esperadasat\u00e9 \u00e0 maturidade. No Grupo Semapa, os impactos da IFRS 9 na demonstra\u00e7\u00e3o da posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada s\u00e3o reduzidosconsiderando que parte significativa das suas vendas s\u00e3o seguradas ou devidamente colaterizadas. Ainda assim, o Grupo avalia periodicamente as perdas com cr\u00e9dito esperadas e os impactos em todos os ativos financeirosmensurados pelo custo amortizado. Neste sentido, o Grupo avaliou a atual exposi\u00e7\u00e3o ao risco de cr\u00e9dito e o eventual impacto dasprevis\u00f5es econ\u00f3micas futuras, tendo conclu\u00eddo que o impacto desta componente \u00e9 reduzido.PRESSUPOSTOS A<span class=\"_ _11\"></span>TUARIAISO Grupo avaliou a taxa de desconto aplic\u00e1vel ao plano de benef\u00edcios definidos para empregados e outros benef\u00edcios p\u00f3s-emprego.A<span class=\"_ _0\"></span> defini\u00e7\u00e3o das taxas utilizadas para descontar as responsabilidades (taxa de juro t\u00e9cnica) baseia-se em curvas de rentabilidade(<span class=\"ff11c\">yield</span><span class=\"wsf8\">) de obriga\u00e7\u00f5es com nota\u00e7\u00e3o </span><span class=\"ff11c\">rating</span> elevado e com maturidade consistente com a dura\u00e7\u00e3o das responsabilidades dos planosem vigor nas diversas empresas do grupo. Decorrente dessa avalia\u00e7\u00e3o e tendo por base os estudos atuariais realizados porrefer\u00eancia a 31 de dezembro de 2022, as taxas de desconto foram revistas em alta face \u00e0s utilizadas no exerc\u00edcio anterior porser essa a tend\u00eancia verificada nas taxas de juro de refer\u00eancia. O Grupo apresenta na Nota 7.2 uma an\u00e1lise de sensibilidade quepermite avaliar o impacto a varia\u00e7\u00f5es nas taxas de desconto.IMP<span class=\"_ _11\"></span>ACTO CAMBIALO Grupo Semapa desenvolve atividades fora de Portugal atrav\u00e9s das suas subsidi\u00e1rias dos segmentos de Pasta e Papel esegmento dos Cimentos e Derivados, estando desta forma exposta ao risco cambial das atividades operacionais denominadas emmoedas distintas da sua moeda funcional.As limita\u00e7\u00f5es provocadas pela invas\u00e3o da Ucr\u00e2nia pela R\u00fassia e pelos efeitos da pandemia, nomeadamente no que se refere \u00e0circula\u00e7\u00e3o de pessoas e bens, impactaram a economia e vieram acrescentar incerteza aos mercados. Neste cen\u00e1rio de grandevolatilidade, verificou-se um impacto cambial significativo no exerc\u00edcio de 2022, nomeadamente no segmento de Cimentos eDerivados decorrente da convers\u00e3o dos ativos e passivos denominados em moeda estrangeira reconhecida nos capitais pr\u00f3priosna rubrica de reserva de convers\u00e3o cambial (Nota 5.5), bem como impactos cambiais decorrentes da opera\u00e7\u00e3o das subsidi\u00e1rias, osquais s\u00e3o reconhecidos na demonstra\u00e7\u00e3o de resultados.LIQUIDEZO Grupo disp\u00f5e atualmente de uma situa\u00e7\u00e3o de liquidez confort\u00e1vel, em resultado de um aumento significativo das suasdisponibilidades de curto prazo e de uma gest\u00e3o criteriosa de fundo de maneio. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> 31 de dezembro de 2022, o Grupo disp\u00f5e delinhas de cr\u00e9dito contratadas e n\u00e3o utilizadas no montante de aproximadamente 698 milh\u00f5es de euros (Nota 5.7).O Grupo tem trabalhado e continuar\u00e1 a trabalhar de forma exaustiva naquilo que est\u00e1 ao seu alcance, nomeadamente ao n\u00edvel doseu planeamento operacional e comercial, na sua efici\u00eancia de custos, na aloca\u00e7\u00e3o do seu <span class=\"ff11c\">cash flow</span> e na gest\u00e3o eficaz da sualiquidez para garantir a continuidade das suas opera\u00e7\u00f5es e a sa\u00fade e bem-estar dos seus trabalhadores. De salientar que o Grupose encontra em situa\u00e7\u00e3o de cumprimento dos <span class=\"ff11c ws0\">covenants</span> negociados, sendo a margem de seguran\u00e7a destes, em 31 de dezembrode 2022, confort\u00e1vel.1.3 <span class=\"_ _81\"> </span>EVENTOS SUBSEQUENTESEntre 1 de janeiro de 2023 e 23 de mar\u00e7o de 2023 (Nota 1.4) ocorreram os seguintes eventos, os quais n\u00e3o originaram ajustamentos\u00e0s demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas de 2022: NA<span class=\"_ _11\"></span>VIGA<span class=\"_ _0\"></span>TOR | <span class=\"_ _0\"></span>AQUISI\u00c7\u00c3O DA GC CONSUMERA<span class=\"_ _0\"></span> subsidi\u00e1ria Navigator formalizou um contrato de compra e venda de a\u00e7\u00f5es que representam a totalidade do capital social daGom\u00e0-Camps Consumer<span class=\"_ _0\"></span>, S.L.U., sociedade com sede em Sarago\u00e7a, Espanha, que por sua vez det\u00e9m a totalidade do capital socialda Gom\u00e0-Camps France SAS, com sede em Castres, Fran\u00e7a (doravante conjuntamente designadas por \u201cGC Consumer\u201d).A<span class=\"_ _0\"></span> aquisi\u00e7\u00e3o da GC Consumer<span class=\"_ _0\"></span>, que apresentou em 2022 um volume total de vendas de 1<span class=\"_ _0\"></span>15,6 milh\u00f5es de euros, enquadra-se noplano ambicioso de crescimento e diversifica\u00e7\u00e3o do Grupo. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> integra\u00e7\u00e3o desta nova f\u00e1brica permitir\u00e1 \u00e0 Navigator posicionar-secomo o segundo maior produtor ib\u00e9rico de <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span>, adicionando 35.000 toneladas de capacidade de produ\u00e7\u00e3o anual de papel tissue,que passam a um total de 165.000 toneladas anuais, e aumentando a capacidade anual de converting em 60.000 toneladas, quepassam assim para 180.000 toneladas anuais. O Enterprise V<span class=\"_ _0\"></span>alue desta aquisi\u00e7\u00e3o ascende a 85 milh\u00f5es de euros.AUTORIZA\u00c7\u00c3O P<span class=\"_ _11\"></span>ARA<span class=\"_ _4\"></span> EMISS\u00c3O DAS DEMONSTRA\u00c7\u00d5ES FINANCEIRASAs presentes demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas foram aprovadas pelo Conselho de <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o e autorizadas paraemiss\u00e3o em 23 de mar\u00e7o de 2023 estando no entanto ainda sujeitas a aprova\u00e7\u00e3o pela <span class=\"_ _0\"></span>Assembleia Geral de <span class=\"_ _4\"></span>Acionistas, nos termosda legisla\u00e7\u00e3o comercial em vigor em Portugal. Os respons\u00e1veis do Grupo, isto \u00e9, os membros do Conselho de <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o que assinam o presente relat\u00f3rio, declaram que,tanto quanto \u00e9 do seu conhecimento, a informa\u00e7\u00e3o nele constante foi elaborada em conformidade com o referencial contabil\u00edsticoaplic\u00e1vel, dando uma imagem verdadeira e apropriada do ativo e do passivo, da situa\u00e7\u00e3o financeira e dos resultados das empresasinclu\u00eddas no per\u00edmetro de consolida\u00e7\u00e3o do Grupo.BASE DE ELABORA\u00c7\u00c3O DAS DEMONSTRA\u00c7\u00d5ES FINANCEIRAS CONSOLIDADAS | REFERENCIAL CONT<span class=\"_ _11\"></span>ABIL\u00cdSTICOAs demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas do per\u00edodo findo em 31 de dezembro de 2022 foram preparadas em conformidadecom as Normas Internacionais de Relato Financeiro (IFRS) emitidas pelo International <span class=\"_ _0\"></span>Accounting Board (IASB) e interpreta\u00e7\u00f5esemitidas pelo International Financial Reporting Interpretations Committee (IFRIC), em vigor em 1 de janeiro de 2022 e conformeadotadas pela Uni\u00e3o Europeia.BASES DE MENSURA\u00c7\u00c3O, CONTINUIDADE E COMP<span class=\"_ _11\"></span>ARABILIDADEAs demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas anexas foram preparadas no pressuposto da continuidade das opera\u00e7\u00f5es, a partir doslivros e registos contabil\u00edsticos das empresas inclu\u00eddas na consolida\u00e7\u00e3o (Nota 10.1).As presentes demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas foram igualmente preparadas tomando por base o custo hist\u00f3rico, excetopara os ativos biol\u00f3gicos (Nota 3.7), e para os instrumentos financeiros mensurados ao justo valor atrav\u00e9s de resultados ou aojusto valor atrav\u00e9s de capital (Nota 8.3), nos quais se incluem os instrumentos financeiros derivados (Nota 8.2). O passivo relativoa responsabilidades por benef\u00edcios definidos \u00e9 reconhecido pelo seu valor presente deduzido do respetivo ativo.As presentes demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas s\u00e3o compar\u00e1veis em todos os seus aspetos materialmente relevantes comas do exerc\u00edcio anterior de 2021.BASES DE CONSOLIDA\u00c7\u00c3OSUBSIDI\u00c1RIASSubsidi\u00e1rias s\u00e3o todas as entidades (incluindo as entidades estruturadas) sobre as quais o Grupo tem controlo. O Grupo controlauma entidade quando est\u00e1 exposta a, ou tem direitos sobre os retornos vari\u00e1veis gerados, em resultado do seu envolvimento coma entidade, e tem a capacidade de afetar esses retornos vari\u00e1veis atrav\u00e9s do poder que exerce sobre as atividades relevantes daentidade.O capital pr\u00f3prio e o resultado l\u00edquido destas empresas correspondentes \u00e0 participa\u00e7\u00e3o de terceiros nas mesmas s\u00e3o apresentadosnas rubricas de Interesses n\u00e3o controlados, respetivamente, na Demonstra\u00e7\u00e3o da posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada em linha pr\u00f3priano capital pr\u00f3prio e na demonstra\u00e7\u00e3o de resultados consolidada. As pol\u00edticas seguidas no exerc\u00edcio de consolida\u00e7\u00e3o, bem como o detalhe das empresas inclu\u00eddas nas demonstra\u00e7\u00f5es financeirasconsolidadas, encontram-se detalhadas na Nota 10.1.INVESTIMENTOS EM <span class=\"_ _0\"></span>ASSOCIADAS E EMPREENDIMENTOS CONJUNTOSAssociadas s\u00e3o todas as entidades sobre as quais o Grupo exerce influ\u00eancia significativa mas n\u00e3o possui controlo, geralmentecom investimentos representando entre 20% a 50% dos direitos de voto. Os investimentos em associadas s\u00e3o contabilizados pelom\u00e9todo de equival\u00eancia patrimonial.As pol\u00edticas contabil\u00edsticas aplic\u00e1veis aos investimentos em <span class=\"_ _0\"></span>Associadas e Empreendimentos conjuntos encontram-se detalhadasna Nota 10.3.MOEDA<span class=\"_ _0\"></span> DE APRESENT<span class=\"_ _11\"></span>A\u00c7\u00c3O E TRANSA\u00c7\u00d5ES EM MOEDA DIFERENTE DA<span class=\"_ _0\"></span> MOEDA<span class=\"_ _0\"></span> DE APRESENT<span class=\"_ _11\"></span>A\u00c7\u00c3O E ECONOMIAS HIPERINFLACION\u00c1RIASOs elementos inclu\u00eddos nas Demonstra\u00e7\u00f5es Financeiras de cada uma das entidades do Grupo que est\u00e3o no per\u00edmetro deconsolida\u00e7\u00e3o s\u00e3o mensurados utilizando a moeda do ambiente econ\u00f3mico em que a entidade opera (moeda funcional). <span class=\"_ _0\"></span>As presentesdemonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas encontram-se apresentadas em Euros.Para unidades operacionais estrangeiras em economias hiperinflacion\u00e1rias, as demonstra\u00e7\u00f5es financeiras em moeda local s\u00e3oreexpressas em termos da unidade de mensura\u00e7\u00e3o corrente \u00e0 data da posi\u00e7\u00e3o financeira de forma a refletir o impacto da infla\u00e7\u00e3oantes da transposi\u00e7\u00e3o para a moeda de apresenta\u00e7\u00e3o do Grupo. A<span class=\"_ _0\"></span> IAS 29 \u2013 Relato Financeiro em Economias Hiperinflacion\u00e1rias requer que as quantias ainda n\u00e3o expressas em termos da unidadede mensura\u00e7\u00e3o corrente \u00e0 data da posi\u00e7\u00e3o financeira sejam reexpressas pela aplica\u00e7\u00e3o de um \u00edndice geral de pre\u00e7os, levando aum potencial ganho ou perda na posi\u00e7\u00e3o monet\u00e1ria. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> norma exige tamb\u00e9m que todos os itens da demontra\u00e7\u00e3o de fluxos de caixasejam expressos em termos da unidade de mensura\u00e7\u00e3o corrente \u00e0 data de balan\u00e7o.  Quando a moeda de apresenta\u00e7\u00e3o do Grupo n\u00e3o for hiperinflacion\u00e1ria, a IAS 21 \u2013 Os Efeitos de <span class=\"_ _0\"></span>Altera\u00e7\u00f5es em T<span class=\"_ _11\"></span>axas de C\u00e2mbioexige que os valores comparativos sejam aqueles que foram apresentados nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras anteriores, sendo oganho ou perda na posi\u00e7\u00e3o monet\u00e1ria l\u00edquida relacionada com altera\u00e7\u00f5es de pre\u00e7os em per\u00edodos anteriores reconhecida diretamentenos Capitais Pr\u00f3prios.Adicionalmente, o Grupo avalia o valor escriturado dos ativos n\u00e3o correntes em conformidade com a IAS 36 \u2013 Imparidade de ativos,pelo que a quantia reexpressa \u00e9 reduzida \u00e0 quantia recuper\u00e1vel, assegurando que o valor escriturado reflete o valor econ\u00f3micodos ativos.T<span class=\"_ _11\"></span>odos os ativos e passivos do Grupo expressos em moeda diferente da moeda de apresenta\u00e7\u00e3o foram transpostos para Eurosutilizando as taxas de c\u00e2mbio vigentes na data da Posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada (Nota 8.1.1). <span class=\"_ _0\"></span>As diferen\u00e7as de c\u00e2mbio, originadaspelas diferen\u00e7as entre as taxas de c\u00e2mbio em vigor na data das transa\u00e7\u00f5es e as vigentes na data das cobran\u00e7as, pagamentos ou\u00e0 data da Posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada, s\u00e3o registadas como rendimentos e gastos do per\u00edodo (Nota 5.1<span class=\"_ _0\"></span>1).As rubricas de resultados das unidades operacionais estrangeiras s\u00e3o transpostas ao c\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo. <span class=\"_ _0\"></span>As diferen\u00e7asresultantes da aplica\u00e7\u00e3o destas taxas comparativamente aos valores anteriores s\u00e3o refletidas na Reserva de convers\u00e3o cambialno capital pr\u00f3prio (Nota 5.5). Sempre que uma entidade estrangeira \u00e9 alienada, a diferen\u00e7a cambial acumulada \u00e9 reconhecida nademonstra\u00e7\u00e3o dos resultados consolidados como parte do ganho ou perda na venda.Os resultados e a posi\u00e7\u00e3o financeira das opera\u00e7\u00f5es estrangeiras em economias hiperinflacion\u00e1rias s\u00e3o transpostas \u00e0 taxa de fechona data da posi\u00e7\u00e3o financeira. No caso do L\u00edbano, o Grupo usa a taxa de c\u00e2mbio aplic\u00e1vel aos dividendos e repatriamento decapital, porque \u00e9 a taxa que, \u00e0 data da posi\u00e7\u00e3o financeira, o investimento na opera\u00e7\u00e3o estrangeira ser\u00e1 recuperado.As taxas de c\u00e2mbio utilizadas na transposi\u00e7\u00e3o dos ativos e passivos expressos em moeda diferente do Euro, em 31 de dezembrode 2022 e 2021, detalham-se como segue: <span class=\"_ _d\"></span> <span class=\"_ _20a\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span> <span class=\"_ _c7\"> </span> V<span class=\"_ _4\"></span>aloriza\u00e7\u00e3o/ <span class=\"_ _74\"> </span> <span class=\"_ _d\"></span> <span class=\"_ _20a\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span> <span class=\"_ _c7\"> </span> Valoriza\u00e7\u00e3o/  <span class=\"_ _d\"></span> <span class=\"_ _175\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _18e\"> </span>31/12/2021<span class=\"_ _18e\"> </span><span class=\"ls45 wsa4\">(desvaloriza\u00e7\u00e3o) <span class=\"_ _74\"> </span></span> <span class=\"_ _d\"> </span> <span class=\"_ _175\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _70\"> </span>31/12/2021<span class=\"_ _18e\"> </span><span class=\"ls45 wsa4\">(desvaloriza\u00e7\u00e3o) </span> TND (dinar tunisino) <span class=\"_ _db\"> </span> DKK (coroa dinamarquesa)  C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>3,2535 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">3,2889 <span class=\"_ _4f\"> </span></span>1,08%<span class=\"_ _62\"> </span>C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _7c\"> </span>7,4396 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">7,4370 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>(0,03%) C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>3,3342 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">3,2673 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>(2,05%)<span class=\"_ _62\"> </span>C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _bc\"> </span>7,4365 <span class=\"_ _b7\"> </span><span class=\"fc19\">7,4364 <span class=\"_ _ed\"> </span></span>(0,00%) LBP (libra libanesa) <span class=\"_ _192\"> </span>HUF (forint h\u00fangaro)  C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _64\"> </span>44.903,90 <span class=\"_ _17e\"> </span><span class=\"fc19\">31.316,40 <span class=\"_ _1bd\"> </span></span>(43,39%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _6\"> </span>391,4304 <span class=\"_ _75\"> </span><span class=\"fc19\">358,5161 <span class=\"_ _ed\"> </span></span>(9,18%) C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _64\"> </span>44.903,90 <span class=\"_ _17e\"> </span><span class=\"fc19\">31.316,40 <span class=\"_ _1bd\"> </span></span>(43,39%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _6\"> </span>400,8700 <span class=\"_ _75\"> </span><span class=\"fc19\">369,1900 <span class=\"_ _ed\"> </span></span>(8,58%) USD (d\u00f3lar americano) <span class=\"_ _20c\"> </span>AUD (d\u00f3lar australiano)  C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>1,0534 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">1,1828 <span class=\"_ _43\"> </span></span>10,94%<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>1,5164 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">1,5749 <span class=\"_ _4f\"> </span></span>3,71% C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>1,0666 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">1,1326 <span class=\"_ _4f\"> </span></span>5,83%<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>1,5693 <span class=\"_ _b7\"> </span><span class=\"fc19\">1,5615 <span class=\"_ _ed\"> </span></span>(0,50%) GBP (libra esterlina) <span class=\"_ _db\"> </span>MZN (metical mo\u00e7ambicano) C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>0,8528 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">0,8596 <span class=\"_ _4f\"> </span></span>0,79%<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _bb\"> </span>67,2043 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">77,7469 <span class=\"_ _1fd\"> </span></span>13,56% C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>0,8869 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">0,8403 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>(5,55%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>68,1800 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">78,0900 <span class=\"_ _1fd\"> </span></span>12,69% PLN (zloti polaco) <span class=\"_ _22\"> </span>BRL (real brasileiro) C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>4,6867 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">4,5652 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>(2,66%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>5,4409 <span class=\"_ _b7\"> </span><span class=\"fc19\">6,3773 <span class=\"_ _36\"> </span></span>14,68% C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>4,6808 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">4,5969 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>(1,83%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>5,5680 <span class=\"_ _b7\"> </span><span class=\"fc19\">6,3199 <span class=\"_ _43\"> </span></span>1<span class=\"_ _0\"></span>1,90% SEK (coroa sueca) <span class=\"_ _1ad\"> </span>MAD (dirham marroquino) C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>10,6305 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">10,1465 <span class=\"_ _ed\"> </span></span>(4,77%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>10,6861 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">10,6728 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>(0,12%) C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _bb\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1,1218 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">10,2503 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>(8,50%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _14e\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1,1592 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">10,5165 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>(6,1<span class=\"_ _4\"></span>1%) CZK (coroa checa) <span class=\"_ _1ad\"> </span>NOK (coroa norueguesa) C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>24,5670 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">25,6405 <span class=\"_ _12c\"> </span></span>4,19%<span class=\"_ _75\"> </span> C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>10,1033 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">10,1633 <span class=\"_ _12c\"> </span></span>0,59% C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _bb\"> </span>24,1<span class=\"_ _0\"></span>160 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">24,8580 <span class=\"_ _4f\"> </span></span>2,98%<span class=\"_ _75\"> </span> C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _7f\"> </span>10,5138 <span class=\"_ _b7\"> </span><span class=\"fc19\">9,9888 <span class=\"_ _ed\"> </span></span>(5,26%) CHF (franco su\u00ed\u00e7o) <span class=\"_ _173\"> </span>AOA (kwanza angolano) C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>1,0046 <span class=\"_ _b7\"> </span><span class=\"fc19\">1,081<span class=\"_ _0\"></span>1 <span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc13\">7,08%<span class=\"_ _75\"> </span> C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _8\"> </span>486,7246 <span class=\"_ _75\"> </span></span>751,3343 <span class=\"_ _1fd\"> </span><span class=\"fc13\">35,22%</span></span> C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>0,9847 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">1,0331 <span class=\"_ _4f\"> </span></span>4,68%<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _65\"> </span>544,6434 <span class=\"_ _62\"> </span><span class=\"fc19\">632,4237 <span class=\"_ _1fd\"> </span></span>13,88% TR<span class=\"_ _4\"></span>Y (lira turca) <span class=\"_ _45\"> </span>MXN (peso mexicano) C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>17,4170 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">10,5124 <span class=\"_ _1bd\"> </span></span>(65,68%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>21,1789 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">23,9852 <span class=\"_ _ea\"> </span></span>1<span class=\"_ _0\"></span>1,70% C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>19,9649 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">15,2335 <span class=\"_ _1bd\"> </span></span>(31,06%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>20,8560 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">23,1438 <span class=\"_ _4f\"> </span></span>9,89%AED (dirham dos emirados  ZAR (rand sul-africano) \u00e1rabes unidos) C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>17,2081 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">17,4766 <span class=\"_ _12c\"> </span></span>1,54%<span class=\"_ _75\"> </span> C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>3,8674 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">4,3416 <span class=\"_ _1fd\"> </span></span>10,92% C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>18,0986 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">18,0625 <span class=\"_ _ed\"> </span></span>(0,20%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>3,9171 <span class=\"_ _b7\"> </span><span class=\"fc19\">4,1595 <span class=\"_ _12c\"> </span></span>5,83%EGP (libra eg\u00edpcia) <span class=\"_ _20d\"> </span>CAD (d\u00f3lar canadiano) C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>20,1843 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">18,5502 <span class=\"_ _ed\"> </span></span>(8,81%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>1,3692 <span class=\"_ _b7\"> </span><span class=\"fc19\">1,4826 <span class=\"_ _12c\"> </span></span>7,64% C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>26,3086 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">17,8209 <span class=\"_ _1bd\"> </span></span>(47,63%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>1,4440 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">1,4393 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>(0,33%)1.5 <span class=\"_ _80\"> </span>NOV<span class=\"_ _11\"></span>AS <span class=\"_ _208\"></span>NORMAS <span class=\"_ _20\"></span>IFRS ADOT<span class=\"_ _0\"></span>ADAS <span class=\"_ _20\"></span>E A<span class=\"_ _0\"></span> ADOT<span class=\"_ _0\"></span>AR NORMAS, <span class=\"_ _0\"></span>AL<span class=\"_ _0\"></span>TERA\u00c7\u00d5ES E INTERPRET<span class=\"_ _0\"></span>A\u00c7\u00d5ES ADOT<span class=\"_ _11\"></span>ADAS EM 2022  Altera\u00e7\u00e3oNormas e altera\u00e7\u00f5es endossadas pela Uni\u00e3o EuropeiaRefer\u00eancias \u00e0 Em maio de 2020, o IASB emitiu \u201cRefer\u00eancias \u00e0 Estrutura Conceptual\u201d, alterando a IFRS 3 Concentra\u00e7\u00e3o de Estrutura Conceptual Neg\u00f3cios.(altera\u00e7\u00f5es \u00e0 IFRS 3)As altera\u00e7\u00f5es atualizaram a IFRS 3, substituindo a refer\u00eancia a uma vers\u00e3o antiga da Estrutura Conceptual por uma refer\u00eancia \u00e0 vers\u00e3o mais recente, que foi emitida em mar\u00e7o de 2018.As altera\u00e7\u00f5es devem ser aplicadas a concentra\u00e7\u00f5es de neg\u00f3cios para as quais a data de aquisi\u00e7\u00e3o \u00e9 no ou ap\u00f3s o in\u00edcio do primeiro per\u00edodo de relat\u00f3rio anual com in\u00edcio em ou ap\u00f3s 1 de janeiro de 2022. Ativos fixos tang\u00edveis Em maio de 2020, o IASB emitiu \u201cAtivos fixos tang\u00edveis - Receitas antes do Uso Pretendido\u201d, que alterou a IAS 16 \u2013 Receitas antes do uso Ativos fixos tang\u00edveis.pretendido, altera\u00e7\u00f5es As altera\u00e7\u00f5es pro\u00edbem a dedu\u00e7\u00e3o ao custo de um item do ativo fixo tang\u00edvel, de qualquer receita da venda de \u00e0 IAS 16 <span class=\"_ _4\"></span>Ativos fixos itens produzidos ao trazer esse ativo para o local e condi\u00e7\u00e3o necess\u00e1rios para que seja capaz de operar da forma tang\u00edveispretendida pela administra\u00e7\u00e3o. Em vez disso, a entidade dever\u00e1 reconhecer em resultados essas receitas de vendas.As altera\u00e7\u00f5es devem ser aplicadas retrospetivamente para per\u00edodos anuais com in\u00edcio em ou ap\u00f3s 1 de janeiro de 2022.Contratos Onerosos Em maio de 2020, o IASB emitiu \u201cContratos Onerosos - Custo de cumprir um contrato\u201d, que alterou a IAS 37 \u2013 Custo de cumprir Provis\u00f5es, Passivos Contingentes e <span class=\"_ _0\"></span>Ativos Contingentes.um contratoO objetivo das altera\u00e7\u00f5es \u00e9 o de esclarecer os requisitos da IAS 37 sobre contratos onerosos no que diz respeito \u00e0 avalia\u00e7\u00e3o se, num contrato, os custos inevit\u00e1veis de cumprir as obriga\u00e7\u00f5es decorrentes do contrato excedem os benef\u00edcios econ\u00f3micos que se esperam receber do mesmo.As altera\u00e7\u00f5es devem ser aplicadas para per\u00edodos anuais com in\u00edcio em ou ap\u00f3s 1 de janeiro de 2022.Melhoramentos do ciclo Em 14 de maio de 2020, o IASB emitiu melhoramentos \u00e0s normas IFRS 2018-2020 contendo as seguintes 2018-2020altera\u00e7\u00f5es \u00e0s IFRS:(a) permitir que uma entidade, enquanto subsidi\u00e1ria, associada ou <span class=\"ff11c\">joint venture</span>, que adota as IFRS pela primeira vez depois da sua controladora e opta por aplicar o par\u00e1grafo D16 (a) da IFRS 1 <span class=\"_ _0\"></span>Ado\u00e7\u00e3o pela Primeira Vez das Normas Internacionais de Relat\u00f3rio Financeiro, possa mensurar as diferen\u00e7as de convers\u00e3o cumulativas usando osvalores relatados pela controladora, com base na respetiva data de transi\u00e7\u00e3o para as IFRS;(b) esclarecer que a refer\u00eancia \u00e0s taxas no teste de 10 por cento inclui apenas taxas pagas ou recebidas entre o mutu\u00e1rio e o credor<span class=\"_ _0\"></span>, incluindo taxas pagas ou recebidas pelo mutu\u00e1rio ou pelo credor em nome do outro (IFRS 9);(c) remover a confus\u00e3o potencial em rela\u00e7\u00e3o ao tratamento de incentivos de loca\u00e7\u00e3o aplicando a IFRS 16 Loca\u00e7\u00f5es, conforme ilustrado no Exemplo Ilustrativo 13 que acompanha a IFRS 16; e(d) remover o requisito do par\u00e1grafo 22 da IAS 41 <span class=\"_ _0\"></span>Agricultura para que as entidades excluam fluxos de caixa para tributa\u00e7\u00e3o ao mensurar o justo valor aplicando a IAS 41.As altera\u00e7\u00f5es ser\u00e3o aplicadas para per\u00edodos anuais com in\u00edcio em ou ap\u00f3s 1 de janeiro de 2022.As normas, altera\u00e7\u00f5es e interpreta\u00e7\u00f5es acima n\u00e3o tiveram impacto nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras.NORMAS, <span class=\"_ _0\"></span>AL<span class=\"_ _0\"></span>TERA\u00c7\u00d5ES E INTERPRET<span class=\"_ _0\"></span>A\u00c7\u00d5ES DE APLICA\u00c7\u00c3O OBRIGA<span class=\"_ _11\"></span>T\u00d3RIA EM OU <span class=\"_ _0\"></span>AP\u00d3S 1 DE JANEIRO DE 2023Altera\u00e7\u00e3o<span class=\"_ _1e\"> </span>Data de aplica\u00e7\u00e3oNormas e altera\u00e7\u00f5es endossadas pela Uni\u00e3o Europeia que a Semapa optou pela n\u00e3o aplica\u00e7\u00e3o antecipadaAltera\u00e7\u00f5es \u00e0 IAS Na sequ\u00eancia de <span class=\"ff11c\">feedback</span> obtido sobre a necessidade de existir mais orienta\u00e7\u00e3o 1 de janeiro de 20231 <span class=\"_ _20\"></span>\u2013 Apresenta\u00e7\u00e3o que ajude as empresas a decidir sobre que informa\u00e7\u00e3o divulgar relativamente \u00e0s das demonstra\u00e7\u00f5es pol\u00edticas contabil\u00edsticas, o IASB emitiu em 12 de fevereiro de 2021 altera\u00e7\u00f5es \u00e0 IAS financeiras e IFRS 1 \u2013 <span class=\"_ _0\"></span>Apresenta\u00e7\u00e3o das demonstra\u00e7\u00f5es financeiras e \u00e0 IFRS Practice Statement 2 \u2013 Practice Statement 2: Fazendo julgamentos de materialidade.Divulga\u00e7\u00f5es de pol\u00edticas As principais altera\u00e7\u00f5es \u00e0 IAS 1 incluem: i) exigir que as entidades divulguem contabil\u00edsticasinforma\u00e7\u00e3o relativa a pol\u00edticas contabil\u00edsticas materiais em vez de pol\u00edticas contabil\u00edsticas significativas; ii) esclarecer que as pol\u00edticas contabil\u00edsticas relacionadas com transa\u00e7\u00f5es imateriais s\u00e3o igualmente imateriais e como tal n\u00e3o precisam de ser divulgadas; e iii) esclarecer que nem todas as pol\u00edticas contabil\u00edsticas relacionadas com transa\u00e7\u00f5es materiais s\u00e3o, elas mesmas, materiais para as demonstra\u00e7\u00f5es financeiras de uma entidade. O IASB tamb\u00e9m alterou a IFRS Practice Statement 2 para incluir orienta\u00e7\u00f5es e dois exemplos adicionais na aplica\u00e7\u00e3o de materialidade \u00e0s divulga\u00e7\u00f5es de pol\u00edticas contabil\u00edsticas. Estas altera\u00e7\u00f5es s\u00e3o consistentes com a defini\u00e7\u00e3o revista de material: \u201cA<span class=\"_ _0\"></span> informa\u00e7\u00e3o relativa a pol\u00edticas contabil\u00edsticas \u00e9 material se, quando considerada em conjunto com outras informa\u00e7\u00f5es inclu\u00eddas nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras de uma entidade, \u00e9 razoavelmente esperado que influencie as decis\u00f5es que os principais utilizadores das demonstra\u00e7\u00f5es financeiras de uma forma geral tomem com base nessas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras.\u201d <span class=\"_ _0\"></span>As altera\u00e7\u00f5es entram em vigor a partir de 1 de janeiro de 2023, mas a sua aplica\u00e7\u00e3o antecipada \u00e9 permitida.Altera\u00e7\u00f5es \u00e0 IAS 8 O IASB emitiu altera\u00e7\u00f5es \u00e0 IAS 8 Pol\u00edticas Contabil\u00edsticas, <span class=\"_ _0\"></span>Altera\u00e7\u00f5es nas Estimativas 1 de janeiro de 2023Pol\u00edticas Contabil\u00edsticas, Contabil\u00edsticas e Erros para clarificar como as entidades devem distinguir as Altera\u00e7\u00f5es nas altera\u00e7\u00f5es nas pol\u00edticas contabil\u00edsticas das altera\u00e7\u00f5es nas estimativas contabil\u00edsticas, Estimativas com foco principal na defini\u00e7\u00e3o e esclarecimentos sobre as estimativas Contabil\u00edsticas e Erros: contabil\u00edsticas.Defini\u00e7\u00e3o de Estimativas As altera\u00e7\u00f5es introduzem uma nova defini\u00e7\u00e3o para estimativas contabil\u00edsticas: Contabil\u00edsticasclarificando que s\u00e3o valores monet\u00e1rios nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras que est\u00e3o sujeitos \u00e0 incerteza de mensura\u00e7\u00e3o.As altera\u00e7\u00f5es tamb\u00e9m clarificam a rela\u00e7\u00e3o entre as pol\u00edticas contabil\u00edsticas e as estimativas contabil\u00edsticas, especificando que uma entidade desenvolve uma estimativa contabil\u00edstica para atingir o objetivo estabelecido por uma pol\u00edtica contabil\u00edstica. Os efeitos das altera\u00e7\u00f5es em tais dados ou t\u00e9cnicas de mensura\u00e7\u00e3o s\u00e3o altera\u00e7\u00f5es nas estimativas contabil\u00edsticas.As altera\u00e7\u00f5es s\u00e3o efetivas para per\u00edodos com in\u00edcio em ou ap\u00f3s 1 de janeiro de 2023, com aplica\u00e7\u00e3o antecipada permitida, e ser\u00e3o aplicadas prospetivamente \u00e0s altera\u00e7\u00f5es nas estimativas contabil\u00edsticas e altera\u00e7\u00f5es nas pol\u00edticas contabil\u00edsticas ocorridas no ou ap\u00f3s o in\u00edcio do primeiro per\u00edodo de relat\u00f3rio anual ao qual a entidade aplica as altera\u00e7\u00f5es.Altera\u00e7\u00f5es \u00e0 IAS As altera\u00e7\u00f5es exigem que as empresas reconhe\u00e7am impostos diferidos sobre 1 de janeiro de 202312: imposto diferido as transa\u00e7\u00f5es que, no reconhecimento inicial, d\u00e3o origem a montantes iguais de relacionado com ativos e diferen\u00e7as tempor\u00e1rias tribut\u00e1veis  <span class=\"_ _ae\"></span> <span class=\"_ _32\"></span>e dedut\u00edveis. passivos decorrentes de Em determinadas circunst\u00e2ncias, as empresas est\u00e3o isentas de reconhecer impostos uma \u00fanica transa\u00e7\u00e3odiferidos quando reconhecem ativos ou passivos pela primeira vez. <span class=\"_ _0\"></span>Anteriormente, havia alguma incerteza sobre se a isen\u00e7\u00e3o se aplicava a transa\u00e7\u00f5es como loca\u00e7\u00f5es e provis\u00f5es para desmantelamento, isto \u00e9, transa\u00e7\u00f5es no \u00e2mbito das quais as empresas reconhecem um ativo e um passivo. As altera\u00e7\u00f5es esclarecem que a isen\u00e7\u00e3o n\u00e3o se aplica a este tipo de transa\u00e7\u00f5es e que as empresas s\u00e3o obrigadas a reconhecer impostos diferidos. O objetivo das altera\u00e7\u00f5es \u00e9 reduzir a diversidade na divulga\u00e7\u00e3o de impostos diferidos sobre loca\u00e7\u00f5es e provis\u00f5es para desmantelamento.As altera\u00e7\u00f5es entram em vigor para os per\u00edodos anuais com in\u00edcio em ou ap\u00f3s 1 de janeiro de 2023. <span class=\"_ _0\"></span>A aplica\u00e7\u00e3o antecipada \u00e9 permitida.Altera\u00e7\u00e3o<span class=\"_ _1e\"> </span>Data de aplica\u00e7\u00e3oNormas e altera\u00e7\u00f5es ainda n\u00e3o endossadas pela Uni\u00e3o EuropeiaClarifica\u00e7\u00e3o dos O IASB emitiu em 23 de janeiro de 2020 uma altera\u00e7\u00e3o \u00e0 IAS 1 \u2013 <span class=\"_ _0\"></span>Apresenta\u00e7\u00e3o das 1 de janeiro de 2024requisitos de Demonstra\u00e7\u00f5es Financeiras para clarificar como classificar d\u00edvida e outros passivos classifica\u00e7\u00e3o de como corrente e n\u00e3o corrente.passivos como As altera\u00e7\u00f5es esclarecem um crit\u00e9rio da IAS 1 para classificar um passivo como n\u00e3o corrente ou n\u00e3o corrente: a exig\u00eancia de uma entidade ter o direito de diferir a liquida\u00e7\u00e3o do passivo corrente (altera\u00e7\u00f5es \u00e0 por pelo menos 12 meses ap\u00f3s o per\u00edodo de relat\u00f3rio.IAS 1 \u2013 <span class=\"_ _4\"></span>Apresenta\u00e7\u00e3o As altera\u00e7\u00f5es visam:das Demonstra\u00e7\u00f5es Financeiras)a) especificar que o direito de uma entidade de diferir a liquida\u00e7\u00e3o deve existir no final do per\u00edodo de relat\u00f3rio e tem de ser substantivo;b) esclarecer que os r\u00e1cios que a empresa deve cumprir ap\u00f3s a data do balan\u00e7o (ou seja, r\u00e1cios futuros) n\u00e3o afetam a classifica\u00e7\u00e3o de um passivo na data do balan\u00e7o. No entanto, quando passivos n\u00e3o correntes est\u00e3o sujeitos a r\u00e1cios futuros, as empresas t\u00eam de divulgar informa\u00e7\u00e3o que permita aos utilizadores compreender o risco de que esses passivos possam ser reembolsados dentro de 12 meses ap\u00f3s a data do balan\u00e7o; ec) esclarecer os requisitos para classificar passivos que uma entidade ir\u00e1 liquidar<span class=\"_ _0\"></span>, ou possa liquidar<span class=\"_ _0\"></span>, atrav\u00e9s da emiss\u00e3o dos seus pr\u00f3prios instrumentos patrimoniais (ex: d\u00edvida convert\u00edvel).Esta altera\u00e7\u00e3o \u00e9 efetiva para per\u00edodos ap\u00f3s 1 de janeiro de 2024.Passivo de loca\u00e7\u00e3o O IASB emitiu em setembro de 2022 altera\u00e7\u00f5es \u00e0 IFRS 16 \u2013 Loca\u00e7\u00f5es que 1 de janeiro de 2024numa transa\u00e7\u00e3o de introduzem um novo modelo contabil\u00edstico para pagamentos vari\u00e1veis numa venda e reloca\u00e7\u00e3o transa\u00e7\u00e3o de venda e reloca\u00e7\u00e3o.(altera\u00e7\u00f5es \u00e0 IFRS 16 \u2013 As altera\u00e7\u00f5es confirmam que:Loca\u00e7\u00f5es)- No reconhecimento inicial, o vendedor-locat\u00e1rio inclui os pagamentos vari\u00e1veis de loca\u00e7\u00e3o quando mensura um passivo de loca\u00e7\u00e3o decorrente de uma transa\u00e7\u00e3o de venda e reloca\u00e7\u00e3o.- <span class=\"_ _0\"></span>Ap\u00f3s o reconhecimento inicial, o vendedor-locat\u00e1rio aplica os requisitos gerais para a contabiliza\u00e7\u00e3o subsequente do passivo de loca\u00e7\u00e3o, de modo que n\u00e3o reconhe\u00e7a nenhum ganho ou perda relacionado com o direito de uso que ret\u00e9m.- Um vendedor-locat\u00e1rio pode adotar diferentes abordagens que satisfa\u00e7am os novos requisitos de mensura\u00e7\u00e3o subsequente.As altera\u00e7\u00f5es s\u00e3o efetivas para per\u00edodos anuais iniciados em ou ap\u00f3s 1 de janeiro de 2024, com aplica\u00e7\u00e3o antecipada permitida.De acordo com a IAS 8 - Pol\u00edticas Contabil\u00edsticas, <span class=\"_ _0\"></span>Altera\u00e7\u00f5es nas Estimativas Contabil\u00edsticas e Erros, um vendedor-locat\u00e1rio ter\u00e1 de aplicar as altera\u00e7\u00f5es retrospetivamente \u00e0s transa\u00e7\u00f5es de venda e reloca\u00e7\u00e3o celebradas ou ap\u00f3s a data de aplica\u00e7\u00e3o inicial da IFRS 16. Isto significa que ter\u00e1 de identificar e reanalisar as transa\u00e7\u00f5es de venda e reloca\u00e7\u00e3o celebradas desde a implementa\u00e7\u00e3o da IFRS 16 em 2019 e, potencialmente, reexpressar aquelas que inclu\u00edam pagamentos vari\u00e1veis de loca\u00e7\u00e3o.Relativamente \u00e0s normas apresentadas acima, cuja entrada obrigat\u00f3ria em vigor ainda n\u00e3o ocorreu, o Grupo n\u00e3o concluiu ainda oapuramento de todos os impactos decorrentes da sua aplica\u00e7\u00e3o, pelo que optou pela sua n\u00e3o ado\u00e7\u00e3o antecipada, ainda que n\u00e3ose espere que tais impactos sejam significativos.1.6 <span class=\"_ _81\"> </span>ESTIMA<span class=\"_ _11\"></span>TIV<span class=\"_ _0\"></span>AS E JULGAMENTOS CONT<span class=\"_ _11\"></span>ABIL\u00cdSTICOS RELEV<span class=\"_ _11\"></span>ANTESA<span class=\"_ _0\"></span> prepara\u00e7\u00e3o de demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas exige que sejam efetuadas estimativas e julgamentos que afetam osmontantes de rendimentos, gastos, ativos, passivos e divulga\u00e7\u00f5es \u00e0 data da posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada. Para o efeito, oConselho de <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o baseia-se: i. <span class=\"_ _23\"> </span><span class=\"ff119 fc1b\">na melhor informa\u00e7\u00e3o e conhecimento de eventos presentes e em alguns casos em relatos de peritos independentes, e</span>ii. <span class=\"_ _25\"> </span><span class=\"ff119 fc1b\">nas a\u00e7\u00f5es que o Grupo considera poder a vir desenvolver no futuro.</span>Na data de concretiza\u00e7\u00e3o das opera\u00e7\u00f5es, os seus resultados poder\u00e3o ser diferentes destas estimativas.ESTIMA<span class=\"_ _11\"></span>TIV<span class=\"_ _0\"></span>AS E JULGAMENTOS MAIS SIGNIFICA<span class=\"_ _11\"></span>TIVOSEstimativas e julgamentos<span class=\"_ _131\"> </span>NotasRecuperabilidade do <span class=\"ff11c\">goodwill</span> e marcas<span class=\"_ _b0\"> </span>3.1 \u2013 <span class=\"ff11c\">Goodwill</span>3.2 \u2013 <span class=\"_ _0\"></span>Ativos intang\u00edveisIncerteza quanto aos tratamentos do imposto sobre o rendimento<span class=\"_ _a3\"> </span>6.1 \u2013 Imposto sobre o rendimento do per\u00edodo6.2 \u2013 Impostos diferidos Pressupostos atuariais<span class=\"_ _2d\"> </span>7.2 \u2013 Benef\u00edcios aos empregadosJusto valor dos ativos biol\u00f3gicos<span class=\"_ _159\"> </span>3.7 \u2013 <span class=\"_ _0\"></span>Ativos biol\u00f3gicosReconhecimento de provis\u00f5es<span class=\"_ _15\"> </span>9.1 \u2013 Provis\u00f5esRecuperabilidade, vida \u00fatil e deprecia\u00e7\u00e3o de ativos fixos tang\u00edveis<span class=\"_ _aa\"> </span>3.3 \u2013 <span class=\"_ _0\"></span>Ativos fixos tang\u00edveisPOL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASRELA<span class=\"_ _11\"></span>TO POR SEGMENTOSEm conformidade com o estabelecido na IFRS 8, um segmento operacional \u00e9 uma componente de uma entidade:i) <span class=\"_ _20e\"> </span>que desenvolve atividades de neg\u00f3cio de que pode obter r\u00e9ditos e incorrer em gastos (incluindo r\u00e9ditos e gastos relacionadoscom transa\u00e7\u00f5es com outros componentes da mesma entidade);ii) <span class=\"_ _209\"> </span>cujos resultados operacionais s\u00e3o regularmente revistos pelo principal respons\u00e1vel pela tomada de decis\u00f5es operacionais daentidade para efeitos da tomada de decis\u00f5es sobre a imputa\u00e7\u00e3o de recursos ao segmento e da avalia\u00e7\u00e3o do seu desempenho;eiii) <span class=\"_ _0\"></span><span class=\"ff119 fsd fc13\">relativamente \u00e0 qual esteja dispon\u00edvel informa\u00e7\u00e3o financeira distinta.</span>A<span class=\"_ _0\"></span> Comiss\u00e3o Executiva da Semapa e das diversas subsidi\u00e1rias s\u00e3o as principais respons\u00e1veis pela tomada de decis\u00f5es operacionaisdo Grupo, analisando periodicamente, e de forma consistente, os relat\u00f3rios da informa\u00e7\u00e3o financeira e operacional de cadasegmento. Os relat\u00f3rios s\u00e3o utilizados para monitorizar a <span class=\"ff11c ws0\">performance</span> operacional dos seus neg\u00f3cios e decidir sobre a melhoraloca\u00e7\u00e3o de recursos ao segmento, bem como a avalia\u00e7\u00e3o do seu desempenho, e tomadas de decis\u00e3o estrat\u00e9gicas.A<span class=\"_ _0\"></span> informa\u00e7\u00e3o utilizada no relato por segmentos corresponde \u00e0 informa\u00e7\u00e3o financeira preparada pelo Grupo. T<span class=\"_ _11\"></span>odos os r\u00e9ditosintersegmentais correspondem a pre\u00e7os de mercado e todos os r\u00e9ditos intersegmentais s\u00e3o eliminados na consolida\u00e7\u00e3o.Na agrega\u00e7\u00e3o dos segmentos operacionais do Grupo, a gest\u00e3o definiu como segmentos relat\u00e1veis aqueles que correspondem acada uma das \u00e1reas de neg\u00f3cio desenvolvidas pelo Grupo: P<span class=\"_ _0\"></span>AST<span class=\"_ _11\"></span>A E P<span class=\"_ _11\"></span>APELA<span class=\"_ _0\"></span> principal atividade do Grupo Navigator consiste na produ\u00e7\u00e3o e comercializa\u00e7\u00e3o de papel fino de impress\u00e3o e escrita (UWF)e de papel de uso dom\u00e9stico (<span class=\"ff11c ws0\">tissue</span>), estando presente de forma relevante em toda a cadeia de valor<span class=\"_ _0\"></span>, desde a investiga\u00e7\u00e3o edesenvolvimento \u00e0 produ\u00e7\u00e3o florestal, aquisi\u00e7\u00e3o e venda de madeiras, produ\u00e7\u00e3o de pasta branqueada de eucalipto \u2013 pasta BEKP\u2013 e produ\u00e7\u00e3o de energia t\u00e9rmica e el\u00e9trica, bem como a respetiva comercializa\u00e7\u00e3o.O Grupo Navigator disp\u00f5e de quatro complexos industriais, dois dos quais localizados na Figueira da Foz e em Set\u00fabal onde produzpasta BEKP<span class=\"_ _11\"></span>, energia el\u00e9trica e papel UWF<span class=\"_ _33\"></span>. Disp\u00f5e ainda de um outro complexo industrial localizado em A<span class=\"_ _0\"></span>veiro onde produz pastaBEKP<span class=\"_ _11\"></span>, energia e papel <span class=\"ff11c\">tissue</span>, e de outro em V<span class=\"_ _4\"></span>ila V<span class=\"_ _0\"></span>elha de R\u00f3d\u00e3o onde produz apenas papel <span class=\"ff11c\">tissue</span>.A<span class=\"_ _0\"></span> produ\u00e7\u00e3o pr\u00f3pria de madeira e corti\u00e7a \u00e9 efetuada em planta\u00e7\u00f5es florestais em terrenos pr\u00f3prios e arrendados situados emPortugal e Espanha, bem como em terrenos concessionados situados em Mo\u00e7ambique. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> corti\u00e7a e a madeira de pinho produzidass\u00e3o vendidas a terceiros, enquanto a madeira de eucalipto \u00e9 essencialmente consumida na produ\u00e7\u00e3o de pasta BEKP<span class=\"_ _11\"></span>.Na produ\u00e7\u00e3o de UWF e de <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span> apenas no complexo de <span class=\"_ _0\"></span>Aveiro \u00e9 consumida uma parte significativa da produ\u00e7\u00e3o pr\u00f3pria de pastaBEKP<span class=\"_ _11\"></span>. <span class=\"_ _0\"></span>As vendas de pasta BEKP<span class=\"_ _33\"></span>, papel UWF e papel <span class=\"ff11c\">tissue</span> \u2013 destinam-se a mais de 130 pa\u00edses e territ\u00f3rios em todo o mundo.A<span class=\"_ _0\"></span> produ\u00e7\u00e3o de energia \u00e9 efetuada principalmente a partir de biomassa, atrav\u00e9s de tr\u00eas centrais de cogera\u00e7\u00e3o, integradas naprodu\u00e7\u00e3o de pasta, produzindo-se vapor e eletricidade, sendo o primeiro consumido internamente e a segunda maioritariamentevendida \u00e0 rede nacional de energia. O Grupo Navigator possui ainda duas centrais de cogera\u00e7\u00e3o a g\u00e1s natural, integradas naprodu\u00e7\u00e3o de papel na Figueira da Foz e em Set\u00fabal, e duas centrais independentes, alimentadas a biomassa, sendo que aprodu\u00e7\u00e3o das duas \u00faltimas \u00e9 toda vendida \u00e0 rede nacional de energia ou em mercado. Possui ainda tr\u00eas centrais fotovoltaicas paraautoconsumo, duas em Set\u00fabal e uma na Figueira da Foz.CIMENTO E DERIV<span class=\"_ _11\"></span>ADOSO segmento Cimento e Derivados \u00e9 liderado pela Secil \u2013 Companhia Geral de Cal e Cimento, S.A. que tem uma forte presen\u00e7a nosetor industrial cimenteiro, sendo um grupo empresarial com diversas opera\u00e7\u00f5es em Portugal e em v\u00e1rios pa\u00edses do mundo (GrupoSecil).O principal produto comercializado pelo Grupo Secil \u00e9 o cimento, constituindo a comercializa\u00e7\u00e3o de bet\u00e3o pronto, agregados,argamassas e prefabricados de bet\u00e3o, uma verticaliza\u00e7\u00e3o da fileira do cimento, que permite a obten\u00e7\u00e3o de sinergias para o Grupo.O Grupo Secil possui tr\u00eas f\u00e1bricas de cimento em Portugal, a Secil-Out\u00e3o, Maceira-Liz e Cibra-Pataias, sendo o cimentocomercializado nas suas diversas formas (a granel ou ensacado, em palete ou <span class=\"ff11c\">big bags</span>) atrav\u00e9s dos diversos entrepostos comerciaisdetidos pelo Grupo. O Grupo Secil det\u00e9m tamb\u00e9m outras f\u00e1bricas que se encontram localizadas no Brasil, T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia, L\u00edbano e <span class=\"_ _0\"></span>Angola.Um fator relevante na comercializa\u00e7\u00e3o do cimento \u00e9 o custo de transporte, raz\u00e3o pela qual o Grupo Secil mant\u00e9m um cais privativona Secil-Out\u00e3o, um terminal mar\u00edtimo em Espanha e um terminal mar\u00edtimo na Holanda. No que se refere aos \u201cderivados\u201d do cimento, o que tem maior peso no r\u00e9dito do Grupo \u00e9 o bet\u00e3o pronto, sendo o Grupo Secildetentor de v\u00e1rios centros de produ\u00e7\u00e3o e comercializa\u00e7\u00e3o em Portugal, Espanha, T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia, L\u00edbano e Brasil. O Grupo Secil tem ainda licenciado o direito \u00e0 explora\u00e7\u00e3o de diversas pedreiras, das quais extrai materiais para incorpora\u00e7\u00e3o naprodu\u00e7\u00e3o do cimento ou comercializa\u00e7\u00e3o como agregados.SEGMENTO AMBIENTEO segmento <span class=\"_ _0\"></span>Ambiente \u00e9 liderado pela ETSA<span class=\"_ _0\"></span> \u2013 Investimentos, S.G.P<span class=\"_ _11\"></span>.S., S.A., cujas atividades operacionais em Portugal e Espanhareferem-se maioritariamente \u00e0 presta\u00e7\u00e3o de servi\u00e7os associados \u00e0 valoriza\u00e7\u00e3o cumulativa de subprodutos de origem animal ede produtos alimentares contendo subst\u00e2ncias de origem animal, e \u00e0 venda dos produtos resultantes desta valoriza\u00e7\u00e3o paraincorpora\u00e7\u00e3o na produ\u00e7\u00e3o de fertilizantes, ra\u00e7\u00f5es para animais e biodiesel (\u201cGrupo ETSA\u201d).As atividades desenvolvidas pelo Grupo ETSA<span class=\"_ _0\"></span> t\u00eam um papel muito importante na defesa das popula\u00e7\u00f5es e do ambiente,proporcionando uma nova vida a produtos que, de outra forma, seriam direcionados para aterros ou centros de tratamento deres\u00edduos indiferenciados. As principais atividades desenvolvidas pelo Grupo referem-se: \u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>\u00e0 recolha, acondicionamento, triagem, desembalamento e revaloriza\u00e7\u00e3o de subprodutos de origem animal (categorias 1, 2 e 3),outros g\u00e9neros aliment\u00edcios e \u00f3leos usados, a partir de locais de recolha como matadouros, salas de desmancha, talhos,mercados municipais e retalho moderno;\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">\u00e0 venda de gorduras animais, farinhas e \u00f3leos alimentares usados.</span>O Grupo ETSA<span class=\"_ _0\"></span> desenvolve a sua atividade atrav\u00e9s das unidades de transforma\u00e7\u00e3o localizadas em Coruche e Loures, sendo a redede recolha assegurada por frota rodovi\u00e1ria pr\u00f3pria, devidamente certificada pela DGA<span class=\"_ _0\"></span>V<span class=\"_ _11\"></span>. HOLDINGSO segmento <span class=\"ff11c ws0\">Holdings</span> refere-se \u00e0s atividades de gest\u00e3o do Grupo Semapa, correspondendo aos servi\u00e7os prestados pela Semapa\u00e0s suas subsidi\u00e1rias em diversas \u00e1reas, como s\u00e3o disso exemplo o planeamento estrat\u00e9gico, assessoria jur\u00eddica, financeira,contabil\u00edstica, fiscal, gest\u00e3o de talentos, entre outras, incorrendo ao mesmo tempo em gastos com pessoal e com a contrata\u00e7\u00e3o deservi\u00e7os especializados.Neste segmento encontra-se inclu\u00edda a unidade de capital de risco, a qual assume ainda express\u00e3o reduzida no global na informa\u00e7\u00e3ofinanceira consolidada do Grupo.R\u00c9DITO O r\u00e9dito \u00e9 apresentado desagregando por segmento operacional e por \u00e1rea geogr\u00e1fica, com base no pa\u00eds de destino dos bens eservi\u00e7os vendidos pelo Grupo.O reconhecimento de r\u00e9dito em cada segmento operacional descreve-se como segue:Pasta e papelOs contratos comerciais com clientes referem-se essencialmente \u00e0 venda de produtos como papel, pasta, <span class=\"ff11c\">tissue</span> e energia, e numa extens\u00e3o limitada ao transporte inerente a esses produtos, quando aplic\u00e1vel. O r\u00e9dito de papel refere-se \u00e0s vendas efetuadas atrav\u00e9s de Lojas de retalho (B2C) ou Distribuidores comerciais (B2B), os quais incluem grandes distribuidores, grossistas ou operadores comerciais. O r\u00e9dito \u00e9 reconhecido num momento espec\u00edfico, aquando da transfer\u00eancia de controlo em conformidade com o Incoterm acordado, pelo montante da obriga\u00e7\u00e3o de desempenho satisfeita, sendo que o pre\u00e7o da transa\u00e7\u00e3o corresponde a uma quantia fixa faturada em fun\u00e7\u00e3o das quantidades vendidas, deduzida de descontos de pronto pagamento e descontos de quantidade, que s\u00e3o determin\u00e1veis com fiabilidade.O r\u00e9dito da pasta resulta das vendas efetuadas a produtores internacionais de papel. O r\u00e9dito \u00e9 reconhecido num momento espec\u00edfico, pelo montante da obriga\u00e7\u00e3o de desempenho satisfeita, correspondendo o pre\u00e7o da transa\u00e7\u00e3o a uma quantia fixa faturada em fun\u00e7\u00e3o das quantidades vendidas, deduzida de descontos de pronto pagamento e descontos de quantidade, que s\u00e3o determin\u00e1veis com fiabilidade. Na vertente da exporta\u00e7\u00e3o, a transfer\u00eancia de controlo dos produtos ocorre na sua generalidade quando existe transfer\u00eancia de controlo para o cliente, conforme os Incoterms negociados. O r\u00e9dito de <span class=\"ff11c\">tissue</span> resulta das vendas de papel <span class=\"ff11c\">tissue</span> produzido para a marca pr\u00f3pria de redes de retalho moderno nacionais e internacionais. O r\u00e9dito \u00e9 reconhecido num momento espec\u00edfico, pelo montante da obriga\u00e7\u00e3o de desempenho satisfeita, sendo que o pre\u00e7o da transa\u00e7\u00e3o corresponde a uma quantia fixa faturada em fun\u00e7\u00e3o das quantidades vendidas. O r\u00e9dito \u00e9 reconhecido contra a entrega do produto, data em que se considera existir a transfer\u00eancia do controlo sobre o produto.O r\u00e9dito de energia resulta da valoriza\u00e7\u00e3o da energia produzida e entregue na Rede Nacional de Energia, conforme contagem em contador<span class=\"_ _0\"></span>, valorizada \u00e0 tarifa definida no contrato para um per\u00edodo de 25 anos em curso.Cimento e derivadosCimentoParte significativa do r\u00e9dito do Grupo Secil refere-se \u00e0 venda de cimento cinzento, a granel ou ensacado, em palete ou pacot\u00f5es. <span class=\"_ _0\"></span>A forma de acondicionamento do cimento e ponto de entrega, depende da dimens\u00e3o do cliente. Os principais clientes do Grupo Secil s\u00e3o empresas industriais na \u00e1rea do bet\u00e3o, prefabricados e constru\u00e7\u00e3o civil e cons\u00f3rcios associados \u00e0 constru\u00e7\u00e3o de obras de elevada complexidade t\u00e9cnica como barragens e pontes. <span class=\"_ _0\"></span>A venda de cimento ensacado para o consumidor final \u00e9 residual, sendo assegurada atrav\u00e9s de revendedores locais.A<span class=\"_ _0\"></span> Secil fornece os seus produtos nas suas f\u00e1bricas e entrepostos e assegura o transporte at\u00e9 \u00e0s instala\u00e7\u00f5es do cliente, mediante subcontrata\u00e7\u00e3o do transporte, existindo neste caso duas obriga\u00e7\u00f5es de desempenho, \u00e0s quais a Secil aloca o pre\u00e7o da transa\u00e7\u00e3o baseado nos pre\u00e7os de venda.O r\u00e9dito \u00e9 reconhecido num momento espec\u00edfico, aquando da transfer\u00eancia de controlo, pelo montante da obriga\u00e7\u00e3o de desempenho satisfeita, sendo que o pre\u00e7o da transa\u00e7\u00e3o resulta das tabelas de pre\u00e7os em vigor ajustadas por descontos de pronto pagamento e descontos de quantidade, atribu\u00eddos aos clientes, consoante se tratem de clientes revendedores ou clientes industriais, tal como descrito nas condi\u00e7\u00f5es gerais de venda. No que se refere aos grandes clientes e projetos espec\u00edficos, os pre\u00e7os e condi\u00e7\u00f5es de desconto s\u00e3o fixados contrato a contrato.Os descontos atribu\u00eddos constituem uma componente vari\u00e1vel do pre\u00e7o que \u00e9 considerada na determina\u00e7\u00e3o do r\u00e9dito registado na data da entrega do produto ao cliente, que corresponde \u00e0 data da transfer\u00eancia do controlo dos produtos.No caso da exporta\u00e7\u00e3o, a transfer\u00eancia de controlo dos produtos ocorre na sua generalidade quando estes passam para o controlo do cliente, conforme os Incoterms negociados. MateriaisA<span class=\"_ _0\"></span> linha de neg\u00f3cio dos Materiais respeita aos \u201cderivados\u201d do cimento: bet\u00e3o pronto, agregados, argamassas e prefabricados de bet\u00e3o.O r\u00e9dito dos Materiais \u00e9 reconhecido num momento espec\u00edfico, na data da entrega do produto ao cliente, mesmo que o contrato implique entregas faseadas, devido \u00e0s diferentes fases da obra e quantidades a movimentar<span class=\"_ _0\"></span>.O r\u00e9dito \u00e9 reconhecido pelo montante da obriga\u00e7\u00e3o de desempenho satisfeita, sendo que o pre\u00e7o da transa\u00e7\u00e3o corresponde a uma quantia fixa faturada em fun\u00e7\u00e3o das quantidades vendidas, com concess\u00e3o de descontos de quantidade (<span class=\"ff11c\">rappel</span>) determin\u00e1veis com fiabilidade.No que se refere \u00e0s argamassas, o aluguer de equipamentos de obra, para a armazenagem, mistura e aplica\u00e7\u00e3o de argamassas, corresponde a uma obriga\u00e7\u00e3o de desempenho separada com pre\u00e7o de venda aut\u00f3nomo deduzido de eventuais descontos concedidos.A<span class=\"_ _0\"></span> \u00e1rea de prefabricados de bet\u00e3o, refere-se essencialmente \u00e0 comercializa\u00e7\u00e3o de materiais prefabricados <span class=\"ff11c\">standard</span>, n\u00e3o existindo produ\u00e7\u00e3o de prefabricados mediante pedido espec\u00edfico dos clientes. Nesta \u00e1rea de neg\u00f3cio, o Grupo reconhece o r\u00e9dito de todos os produtos com a entrega do produto ao cliente.AmbienteO r\u00e9dito registado pelo segmento do <span class=\"_ _0\"></span>Ambiente refere-se \u00e0 venda de produtos e \u00e0 presta\u00e7\u00e3o de servi\u00e7os.  As vendas de produtos referem-se maioritariamente a Banha, Sebo, Gordura animal, Farinha (para a ind\u00fastria de ra\u00e7\u00f5es), e \u00d3leos (para o mercado biodiesel). O r\u00e9dito \u00e9 reconhecido num momento espec\u00edfico, com a entrega dos produtos nas instala\u00e7\u00f5es do cliente ou local por estedesignado, momento em que se considera que ocorre a transfer\u00eancia do controlo para o cliente.Os principais clientes s\u00e3o produtores de ra\u00e7\u00f5es para animais, nacionais e internacionais.Os servi\u00e7os prestados pelo Grupo ETSA<span class=\"_ _0\"></span> referem-se maioritariamente a:\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fs7 fc13\">recolha e tratamento de mat\u00e9rias de Categoria 1 e 2 de cad\u00e1veres de animais de cria\u00e7\u00e3o e dom\u00e9sticos, conforme contrato com a DGA<span class=\"_ _11\"></span>V \u2013 </span>Dire\u00e7\u00e3o Geral de <span class=\"_ _0\"></span>Alimenta\u00e7\u00e3o e Veterin\u00e1ria, bem como de matadouros e de outros centros convencionais de recolha; e\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fs7 fc13\">acondicionamento em equipamentos refrigerados, recolha,  transporte, triagem e desembalamento de mat\u00e9rias de Categoria 3 (c\u00e1rnico e </span>pescado) e de outros g\u00e9neros aliment\u00edcios (frescos ou congelados), a granel ou embalados, junto da rede de lojas do Retalho moderno e Mercados municipais. O reconhecimento do r\u00e9dito \u00e9 efetuado numa base mensal para os servi\u00e7os prestados de forma regular e uniforme junto da rede de retalho moderno. Para o contrato com a DGA<span class=\"_ _0\"></span>V<span class=\"_ _0\"></span>, o r\u00e9dito \u00e9 reconhecido por cada servi\u00e7o prestado, conforme apuramento efetuado numa base mensal.ESTIMA<span class=\"_ _0\"></span>TIV<span class=\"_ _11\"></span>AS E JULGAMENTOS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICOSRELA<span class=\"_ _11\"></span>TO POR SEGMENTOSNa agrega\u00e7\u00e3o dos segmentos operacionais do Grupo, a gest\u00e3o definiu como segmentos relat\u00e1veis aqueles que correspondem acada uma das \u00e1reas de neg\u00f3cio desenvolvidas pelo Grupo: Pasta e Papel, Cimentos e Derivados, e <span class=\"_ _0\"></span>Ambiente, consistente com aforma de monitoriza\u00e7\u00e3o e an\u00e1lise de desempenho pela equipa de gest\u00e3o do Grupo Semapa. INFORMA\u00c7\u00c3O FINANCEIRA<span class=\"_ _0\"></span> POR SEGMENTOS OPERACIONAIS EM 2022 E 20212022 Pasta e <span class=\"_ _32\"></span> Cimento e <span class=\"_ _32\"></span> Elimina\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _32\"></span> V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros<span class=\"_ _20f\"> </span>NotaPapelDerivados<span class=\"_ _b8\"> </span>Ambiente<span class=\"_ _cb\"> </span>HoldingsIntragrupo<span class=\"_ _46\"> </span>T<span class=\"_ _4\"></span>otalR\u00e9dito<span class=\"_ _210\"> </span>2.464.624.691 <span class=\"_ _c1\"> </span>602.980.604 <span class=\"_ _c0\"> </span>54.622.984 <span class=\"_ _8\"> </span>13.878.639 <span class=\"_ _e\"> </span>(14.087.399)<span class=\"_ _1f5\"> </span>3.122.019.519 Outros rendimentos (a)<span class=\"_ _150\"> </span>2.2 e 3.7<span class=\"_ _c2\"> </span>45.417.808 <span class=\"_ _b7\"> </span>94.205.493 <span class=\"_ _cc\"> </span>827.732 <span class=\"_ _c9\"> </span>26.445 <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _3\"> </span>140.477.478 Custos das mercadorias vendidas e 4.1<span class=\"_ _be\"> </span>(968.849.205)<span class=\"_ _c\"> </span>(221.631.246)<span class=\"_ _6\"> </span>(14.042.298)<span class=\"_ _79\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _72\"> </span>(1.204.522.749)mercadorias consumidasFornecimentos e servi\u00e7os externos<span class=\"_ _162\"> </span>2.3<span class=\"_ _be\"> </span>(626.158.733)<span class=\"_ _c\"> </span>(187.638.327)<span class=\"_ _65\"> </span>(12.830.540)<span class=\"_ _1f8\"> </span>(5.193.772)<span class=\"_ _d0\"> </span>14.087.399 <span class=\"_ _75\"> </span>(817.733.973)Outros gastos (b)<span class=\"_ _c6\"> </span>2.3<span class=\"_ _be\"> </span>(178.675.782)<span class=\"_ _c\"> </span>(149.254.076)<span class=\"_ _37\"> </span>(9.259.053)<span class=\"_ _e\"> </span>(8.887.196)<span class=\"_ _9c\"> </span>- <span class=\"_ _62\"> </span>(346.076.107)Deprecia\u00e7\u00f5es e amortiza\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _96\"> </span>3.6<span class=\"_ _be\"> </span>(176.547.483)<span class=\"_ _6f\"> </span>(55.929.998)<span class=\"_ _7f\"> </span>(3.341.081)<span class=\"_ _cb\"> </span>(238.407)<span class=\"_ _9c\"> </span>- <span class=\"_ _75\"> </span>(236.056.969)Perdas por imparidade<span class=\"_ _211\"> </span>3.6<span class=\"_ _58\"> </span>(1.646)<span class=\"_ _6f\"> </span>(12.339.946)<span class=\"_ _df\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _e\"> </span>(12.341.592)Provis\u00f5es l\u00edquidas<span class=\"_ _1f4\"> </span>9.1<span class=\"_ _1bf\"> </span>(1.621.447)<span class=\"_ _c8\"> </span>(2.312.415)<span class=\"_ _df\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _c7\"> </span>(3.933.862)Gastos de juros<span class=\"_ _193\"> </span>5.1<span class=\"_ _0\"></span>1<span class=\"_ _cd\"> </span>(16.556.492)<span class=\"_ _6f\"> </span>(20.882.917)<span class=\"_ _c9\"> </span>(31.387)<span class=\"_ _1f8\"> </span>(6.071.981)<span class=\"_ _9c\"> </span>- <span class=\"_ _e\"> </span>(43.542.777)Resultados de associadas/EC<span class=\"_ _7d\"> </span>10.3<span class=\"_ _7b\"> </span>- <span class=\"_ _c7\"> </span>(1.227.649)<span class=\"_ _df\"> </span>- <span class=\"_ _7f\"> </span>8.754.380 <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _1bf\"> </span>7.526.731 Posi\u00e7\u00e3o monet\u00e1ria l\u00edquida (L\u00edbano)<span class=\"_ _40\"> </span>5.1<span class=\"_ _0\"></span>1<span class=\"_ _7b\"> </span>- <span class=\"_ _d2\"> </span>979.084 <span class=\"_ _a6\"> </span>- <span class=\"_ _8f\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _d2\"> </span>979.084 Outros ganhos e perdas financeiros<span class=\"_ _3f\"> </span>5.1<span class=\"_ _0\"></span>1<span class=\"_ _cd\"> </span>(40.426.518)<span class=\"_ _7f\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>1.381.531)<span class=\"_ _cf\"> </span>(97.754)<span class=\"_ _b7\"> </span>2.738.182 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _e\"> </span>(49.167.621) Resultado Antes de Impostos <span class=\"_ _9f\"> </span> <span class=\"_ _157\"> </span>501.205.193 <span class=\"_ _b7\"> </span>35.567.076 <span class=\"_ _c0\"> </span>15.848.603 <span class=\"_ _7f\"> </span>5.006.290 <span class=\"_ _115\"> </span>- <span class=\"_ _3\"> </span>557.627.162 Imposto sobre o rendimento <span class=\"_ _212\"> </span>6.1<span class=\"_ _c0\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>19.738.136)<span class=\"_ _6f\"> </span>(22.941.214)<span class=\"_ _7f\"> </span>(3.622.227)<span class=\"_ _3\"> </span>10.736.809 <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _75\"> </span>(135.564.768) Resultado l\u00edquido do per\u00edodo <span class=\"_ _d4\"> </span> <span class=\"_ _157\"> </span>381.467.057 <span class=\"_ _b7\"> </span>12.625.862 <span class=\"_ _c0\"> </span>12.226.376 <span class=\"_ _6\"> </span>15.743.099 <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _c1\"> </span>422.062.394  Atribu\u00edvel aos detentores do capital <span class=\"_ _5c\"> </span> <span class=\"_ _157\"> </span>266.912.542 <span class=\"_ _cd\"> </span>12.360.81<span class=\"_ _0\"></span>1 <span class=\"_ _c0\"> </span>12.073.382 <span class=\"_ _6\"> </span>15.743.099 <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _c1\"> </span>307.089.834 Interesses que n\u00e3o controlam <span class=\"_ _141\"> </span>5.6<span class=\"_ _c8\"> </span>114.554.515 <span class=\"_ _39\"> </span>265.051 <span class=\"_ _cc\"> </span>152.994 <span class=\"_ _8f\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>14.972.560 OUTRAS INFORMA\u00c7\u00d5ES (31/12/2022 )T<span class=\"_ _11\"></span>otal dos ativos segmentais <span class=\"_ _213\"> </span>2.844.231.449 <span class=\"_ _63\"> </span>1.329.926.151 <span class=\"_ _23\"> </span>109.770.383 <span class=\"_ _63\"> </span>293.793.164 <span class=\"_ _1f8\"> </span>(19.313.305)<span class=\"_ _ca\"> </span>4.558.407.842 Goodwill <span class=\"_ _1af\"> </span><span class=\"ff119\">3.1<span class=\"_ _cb\"> </span>122.907.528 <span class=\"_ _c1\"> </span>176.961.949 <span class=\"_ _c0\"> </span>38.936.950 <span class=\"_ _8f\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _c1\"> </span>338.806.427 </span>Ativos intang\u00edveis <span class=\"_ _1f4\"> </span>3.2<span class=\"_ _1be\"> </span>196.301.091 <span class=\"_ _c1\"> </span>258.762.990 <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _c1\"> </span>455.064.081 Ativos fixos tang\u00edveis <span class=\"_ _214\"> </span>3.3<span class=\"_ _e\"> </span>1.134.836.698 <span class=\"_ _3\"> </span>520.514.451 <span class=\"_ _c0\"> </span>29.078.704 <span class=\"_ _1bf\"> </span>499.858 <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _25\"> </span>1.684.929.71<span class=\"_ _0\"></span>1 Ativos biol\u00f3gicos <span class=\"_ _c6\"> </span>3.7<span class=\"_ _1be\"> </span>122.499.874 <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _8f\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _c1\"> </span>122.499.874 Ativos por impostos diferidos <span class=\"_ _92\"> </span>6.2<span class=\"_ _7c\"> </span>27.204.659 <span class=\"_ _b7\"> </span>33.722.579 <span class=\"_ _cc\"> </span>608.566 <span class=\"_ _6\"> </span>25.923.522 <span class=\"_ _14e\"> </span>(1.578.958)<span class=\"_ _b8\"> </span>85.880.368 Investimentos em associadas/JV <span class=\"_ _dc\"> </span>10.3<span class=\"_ _d3\"> </span>- <span class=\"_ _d2\"> </span>549.997 <span class=\"_ _116\"> </span>6.250 <span class=\"_ _6\"> </span>37.823.495 <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span>38.379.742 Caixa e equivalentes de caixa <span class=\"_ _d4\"> </span>5.9<span class=\"_ _1be\"> </span>343.083.788 <span class=\"_ _b7\"> </span>69.001.851 <span class=\"_ _c0\"> </span>13.241.920 <span class=\"_ _63\"> </span>168.069.017 <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _3\"> </span>593.396.576 T<span class=\"_ _11\"></span>otal de passivos segmentais <span class=\"_ _19b\"> </span>1.703.645.286 <span class=\"_ _c1\"> </span>886.265.648 <span class=\"_ _c0\"> </span>20.145.525 <span class=\"_ _63\"> </span>334.038.730 <span class=\"_ _1f8\"> </span>(19.313.305)<span class=\"_ _ca\"> </span>2.924.781.884 Financiamentos obtidos <span class=\"_ _d5\"> </span>5.7<span class=\"_ _cb\"> </span>725.301.722 <span class=\"_ _be\"> </span>375.227.21<span class=\"_ _0\"></span>1 <span class=\"_ _cc\"> </span>591.859 <span class=\"_ _63\"> </span>286.537.234 <span class=\"_ _15b\"> </span>(85.578)<span class=\"_ _ca\"> </span>1.387.572.448 Aquisi\u00e7\u00e3o de ativos fixos tang\u00edveis <span class=\"_ _162\"> </span>3.3<span class=\"_ _d0\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>12.023.810 <span class=\"_ _b9\"> </span>48.108.244 <span class=\"_ _cb\"> </span>7.814.950 <span class=\"_ _c9\"> </span>27.523 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _c1\"> </span>167.974.527 (a) Inclui \u201cOutros rendimentos e ganhos operacionais\u201d e \u201cV<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de justo valor nos ativos biol\u00f3gicos\u201d (b) Inclui \u201cV<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o da produ\u00e7\u00e3o\u201d, \u201cGastos com o pessoal\u201d e \u201cOutros gastos e perdas operacionais\u201dNOT<span class=\"_ _0\"></span>A: Os valores apresentados por segmentos de neg\u00f3cio poder\u00e3o diferir dos apresentados individualmente por cada Grupo, na sequ\u00eancia de ajustamentos de harmoniza\u00e7\u00e3oe de justo valor efetuados na consolida\u00e7\u00e3o em conformidade com o normativo contabil\u00edstico aplic\u00e1vel, bem como da aloca\u00e7\u00e3o do <span class=\"ff11c ws0\">goodwill</span> dos diferentes segmentosindependentemente da entidade detentora da referida participa\u00e7\u00e3o.2021 Pasta e <span class=\"_ _32\"></span> Cimento e <span class=\"_ _32\"></span> Elimina\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _32\"></span> V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _175\"> </span>NotaPapelDerivados<span class=\"_ _c8\"> </span>Ambiente<span class=\"_ _38\"> </span>Holdings Intragrupo<span class=\"_ _3a\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otalR\u00e9dito<span class=\"_ _1f\"> </span>1.595.870.445 <span class=\"_ _b8\"> </span>495.863.777 <span class=\"_ _be\"> </span>39.972.442 <span class=\"_ _b7\"> </span>16.090.072 <span class=\"_ _bb\"> </span>(16.412.587)<span class=\"_ _23\"> </span>2.131.384.149 Outros rendimentos (a)<span class=\"_ _1c2\"> </span>2.2 e 3.7<span class=\"_ _c9\"> </span>29.176.014 <span class=\"_ _6d\"> </span>66.357.185 <span class=\"_ _d2\"> </span>68.996 <span class=\"_ _15b\"> </span>102.779 <span class=\"_ _aa\"> </span>(43.977)<span class=\"_ _d0\"> </span>95.660.997 Custos das mercadorias vendidas e 4.1<span class=\"_ _b7\"> </span>(629.794.745)<span class=\"_ _b7\"> </span>(150.103.844)<span class=\"_ _6f\"> </span>(7.719.469)<span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _115\"> </span>- <span class=\"_ _64\"> </span>(787.618.058)mercadorias consumidasFornecimentos e servi\u00e7os externos<span class=\"_ _7b\"> </span>2.3<span class=\"_ _b7\"> </span>(449.402.361)<span class=\"_ _b9\"> </span>(157.576.1<span class=\"_ _0\"></span>19)<span class=\"_ _7f\"> </span>(9.850.613)<span class=\"_ _1be\"> </span>(7.588.755)<span class=\"_ _bc\"> </span>16.456.564 <span class=\"_ _1f5\"> </span>(607.961.284)Outros gastos (b)<span class=\"_ _205\"> </span>2.3<span class=\"_ _b7\"> </span>(191.133.025)<span class=\"_ _b7\"> </span>(1<span class=\"_ _4\"></span>14.806.024)<span class=\"_ _7f\"> </span>(7.870.065)<span class=\"_ _cb\"> </span>(8.982.898)<span class=\"_ _9c\"> </span>- <span class=\"_ _1f5\"> </span>(322.792.012)Deprecia\u00e7\u00f5es e amortiza\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _155\"> </span>3.6<span class=\"_ _b7\"> </span>(137.269.249)<span class=\"_ _157\"> </span>(53.459.382)<span class=\"_ _37\"> </span>(3.209.954)<span class=\"_ _38\"> </span>(252.836)<span class=\"_ _9c\"> </span>- <span class=\"_ _64\"> </span>(194.191.421)Perdas por imparidade<span class=\"_ _213\"> </span>3.6<span class=\"_ _4f\"> </span>(1.646)<span class=\"_ _3c\"> </span>272.560 <span class=\"_ _8f\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _115\"> </span>- <span class=\"_ _d1\"> </span>270.914 Provis\u00f5es l\u00edquidas<span class=\"_ _2e\"> </span>9.1<span class=\"_ _cc\"> </span>(3.142.944)<span class=\"_ _ce\"> </span>(1.531.470)<span class=\"_ _79\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _115\"> </span>- <span class=\"_ _14e\"> </span>(4.674.414)Gastos de juros<span class=\"_ _216\"> </span>5.1<span class=\"_ _0\"></span>1<span class=\"_ _c3\"> </span>(16.061.895)<span class=\"_ _c3\"> </span>(19.528.580)<span class=\"_ _cc\"> </span>(73.312)<span class=\"_ _cb\"> </span>(6.212.710)<span class=\"_ _1f3\"> </span>75 <span class=\"_ _e\"> </span>(41.876.422)Resultados de associadas/EC<span class=\"_ _212\"> </span>10.3<span class=\"_ _d3\"> </span>- <span class=\"_ _39\"> </span>1.767.749 <span class=\"_ _8f\"> </span>- <span class=\"_ _d1\"> </span>333.361 <span class=\"_ _115\"> </span>- <span class=\"_ _1c0\"> </span>2.101.1<span class=\"_ _0\"></span>10 Posi\u00e7\u00e3o monet\u00e1ria l\u00edquida (L\u00edbano)<span class=\"_ _9c\"> </span>5.1<span class=\"_ _0\"></span>1<span class=\"_ _7b\"> </span>- <span class=\"_ _bf\"> </span>7.214.1<span class=\"_ _0\"></span>10 <span class=\"_ _6c\"> </span>- <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _115\"> </span>- <span class=\"_ _1c0\"> </span>7.214.1<span class=\"_ _0\"></span>10 Outros ganhos e perdas financeiros<span class=\"_ _11d\"> </span>5.1<span class=\"_ _0\"></span>1<span class=\"_ _ce\"> </span>(1.715.313)<span class=\"_ _ce\"> </span>(8.833.333)<span class=\"_ _c3\"> </span>(1<span class=\"_ _4\"></span>18.624)<span class=\"_ _c2\"> </span>1.093.048 <span class=\"_ _47\"> </span>(76)<span class=\"_ _1be\"> </span>(9.574.298) Resultado Antes de Impostos <span class=\"_ _217\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _7e\"> </span></span>196.525.281 <span class=\"_ _7e\"> </span>65.636.629 <span class=\"_ _6f\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.199.401 <span class=\"_ _14e\"> </span>(5.417.939)<span class=\"_ _dc\"> </span>(1)<span class=\"_ _37\"> </span>267.943.371 Imposto sobre o rendimento <span class=\"_ _1c2\"> </span>6.1<span class=\"_ _c3\"> </span>(36.178.643)<span class=\"_ _ce\"> </span>(9.457.032)<span class=\"_ _7f\"> </span>(2.288.855)<span class=\"_ _c8\"> </span>29.935.448 <span class=\"_ _115\"> </span>- <span class=\"_ _3\"> </span>(17.989.082) Resultado l\u00edquido do per\u00edodo <span class=\"_ _218\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _7e\"> </span></span>160.346.638 <span class=\"_ _7e\"> </span>56.179.597 <span class=\"_ _cd\"> </span>8.910.546 <span class=\"_ _b7\"> </span>24.517.509 <span class=\"_ _6c\"> </span>(1)<span class=\"_ _7f\"> </span>249.954.289  Atribu\u00edvel aos detentores do capital <span class=\"_ _8a\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _38\"> </span></span>1<span class=\"_ _0\"></span>12.190.169 <span class=\"_ _38\"> </span>52.503.014 <span class=\"_ _b7\"> </span>8.917.336 <span class=\"_ _b7\"> </span>24.517.509 <span class=\"_ _115\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>198.128.028  Interesses que n\u00e3o controlam <span class=\"_ _219\"> </span>5.6<span class=\"_ _c9\"> </span>48.156.469 <span class=\"_ _d2\"> </span>3.676.583 <span class=\"_ _15b\"> </span>(6.790)<span class=\"_ _df\"> </span>- <span class=\"_ _6c\"> </span>(1)<span class=\"_ _d0\"> </span>51.826.261 OUTRAS INFORMA\u00c7\u00d5ES (31/12/2021)T<span class=\"_ _11\"></span>otal dos ativos segmentais <span class=\"_ _18f\"> </span>2.474.786.454 <span class=\"_ _c0\"> </span>1.195.545.725 <span class=\"_ _c0\"> </span>95.630.789 <span class=\"_ _c1\"> </span>128.302.129 <span class=\"_ _bb\"> </span>(23.573.161)<span class=\"_ _23\"> </span>3.870.691.936 Goodwill<span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _21a\"> </span>3.1<span class=\"_ _1c0\"> </span>122.907.528 <span class=\"_ _158\"> </span>172.126.164 <span class=\"_ _be\"> </span>38.809.201 <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _115\"> </span>- <span class=\"_ _c1\"> </span>333.842.893 </span>Ativos intang\u00edveis <span class=\"_ _21b\"> </span>3.2<span class=\"_ _1c0\"> </span>176.240.529 <span class=\"_ _158\"> </span>168.827.682 <span class=\"_ _8f\"> </span>- <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _115\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>345.068.21<span class=\"_ _0\"></span>1 Ativos fixos tang\u00edveis <span class=\"_ _21c\"> </span>3.3<span class=\"_ _bb\"> </span>1.195.663.348 <span class=\"_ _158\"> </span>512.215.525 <span class=\"_ _be\"> </span>24.259.948 <span class=\"_ _d1\"> </span>590.438 <span class=\"_ _115\"> </span>- <span class=\"_ _62\"> </span>1.732.729.259 Ativos biol\u00f3gicos <span class=\"_ _205\"> </span>3.7<span class=\"_ _1bf\"> </span>147.324.061 <span class=\"_ _94\"> </span>- <span class=\"_ _8f\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _115\"> </span>- <span class=\"_ _c1\"> </span>147.324.061 Ativos por impostos diferidos <span class=\"_ _66\"> </span>6.2<span class=\"_ _c9\"> </span>28.037.408 <span class=\"_ _6d\"> </span>35.984.124 <span class=\"_ _7e\"> </span>596.664 <span class=\"_ _b7\"> </span>25.681.408 <span class=\"_ _115\"> </span>- <span class=\"_ _b7\"> </span>90.299.604 Investimentos em associadas/JV <span class=\"_ _21d\"> </span>10.3<span class=\"_ _7b\"> </span>- <span class=\"_ _36\"> </span>629.077 <span class=\"_ _8f\"> </span>- <span class=\"_ _c3\"> </span>3.468.101 <span class=\"_ _115\"> </span>- <span class=\"_ _c3\"> </span>4.097.178 Caixa e equivalentes de caixa <span class=\"_ _218\"> </span>5.9<span class=\"_ _1c0\"> </span>239.171.252 <span class=\"_ _7e\"> </span>75.222.758 <span class=\"_ _b9\"> </span>8.920.334 <span class=\"_ _b7\"> </span>58.973.048 <span class=\"_ _115\"> </span>- <span class=\"_ _c1\"> </span>382.287.392 T<span class=\"_ _11\"></span>otal de passivos segmentais <span class=\"_ _21e\"> </span>1.537.721.851 <span class=\"_ _158\"> </span>733.936.297 <span class=\"_ _be\"> </span>17.134.307 <span class=\"_ _c1\"> </span>260.045.205 <span class=\"_ _bb\"> </span>(23.573.161)<span class=\"_ _23\"> </span>2.525.264.499 Financiamentos obtidos <span class=\"_ _21f\"> </span>5.7<span class=\"_ _1c0\"> </span>833.944.049 <span class=\"_ _158\"> </span>329.081.019 <span class=\"_ _6d\"> </span>681.389 <span class=\"_ _c1\"> </span>234.276.331 <span class=\"_ _aa\"> </span>(98.795)<span class=\"_ _23\"> </span>1.397.883.993 Aquisi\u00e7\u00e3o de ativos fixos tang\u00edveis <span class=\"_ _7b\"> </span>3.3<span class=\"_ _c9\"> </span>80.033.573 <span class=\"_ _7e\"> </span>36.400.488 <span class=\"_ _cd\"> </span>3.792.902 <span class=\"_ _a3\"> </span>45.463 <span class=\"_ _115\"> </span>- <span class=\"_ _c1\"> </span>120.272.426 (a) Inclui \u201cOutros rendimentos e ganhos operacionais\u201d e \u201cV<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de justo valor nos ativos biol\u00f3gicos\u201d (b) Inclui \u201cV<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o da produ\u00e7\u00e3o\u201d, \u201cGastos com o pessoal\u201d e \u201cOutros gastos e perdas operacionais\u201dNOT<span class=\"_ _0\"></span>A: Os valores apresentados por segmentos de neg\u00f3cio poder\u00e3o diferir dos apresentados individualmente por cada Grupo, na sequ\u00eancia de ajustamentos de harmoniza\u00e7\u00e3oe de justo valor efetuados na consolida\u00e7\u00e3o em conformidade com o normativo contabil\u00edstico aplic\u00e1vel, bem como da aloca\u00e7\u00e3o do <span class=\"ff11c ws0\">goodwill</span> dos diferentes segmentosindependentemente da entidade detentora da referida participa\u00e7\u00e3o.A<span class=\"_ _0\"></span>TIVOS FIXOS T<span class=\"_ _11\"></span>ANG\u00cdVEIS POR LOCALIZA\u00c7\u00c3O GEOGR\u00c1FICAV<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _143\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _1a7\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>31/12/2021<span class=\"_ _1a7\"> </span> Portugal <span class=\"_ _220\"> </span>1.419.564.092 <span class=\"_ _85\"> </span>84,25%<span class=\"_ _1bd\"> </span><span class=\"fc19\">1.469.456.792 <span class=\"_ _85\"> </span>84,81%</span>Resto da Europa <span class=\"_ _145\"> </span>5.005.371 <span class=\"_ _9c\"> </span>0,30%<span class=\"_ _57\"> </span><span class=\"fc19\">8.007.389 <span class=\"_ _7a\"> </span>0,46%</span>Am\u00e9rica <span class=\"_ _221\"> </span>188.264.195 <span class=\"_ _88\"> </span>1<span class=\"_ _4\"></span>1,17%<span class=\"_ _5f\"> </span><span class=\"fc19\">170.635.423 <span class=\"_ _7a\"> </span>9,85%</span>\u00c1frica <span class=\"_ _9b\"> </span>55.126.154 <span class=\"_ _9c\"> </span>3,27%<span class=\"_ _46\"> </span><span class=\"fc19\">64.192.963 <span class=\"_ _7a\"> </span>3,70%</span>\u00c1sia <span class=\"_ _222\"> </span>16.969.899 <span class=\"_ _9c\"> </span>1,01%<span class=\"_ _50\"> </span><span class=\"fc19\">20.436.692 <span class=\"_ _9c\"> </span>1,18%</span> <span class=\"_ _12f\"> </span>1.684.929.71<span class=\"_ _0\"></span>1 <span class=\"_ _97\"> </span>100,00%<span class=\"_ _1bd\"> </span><span class=\"fc19\">1.732.729.259 <span class=\"_ _97\"> </span>100,00%</span>R\u00c9DITO POR SEGMENT<span class=\"_ _0\"></span>O DE NEG\u00d3CIO, POR \u00c1REAS GEOGR\u00c1FICAS E POR P<span class=\"_ _0\"></span>ADR\u00c3O DE RECONHECIMENTOPasta <span class=\"_ _ae\"></span> Cimentos e T<span class=\"_ _0\"></span>otal T<span class=\"_ _0\"></span>otal 2022e PapelDerivados<span class=\"_ _20b\"> </span>AmbienteV<span class=\"_ _0\"></span>alor% Portugal <span class=\"_ _223\"> </span>428.410.901 <span class=\"_ _c2\"> </span>300.923.952 <span class=\"_ _39\"> </span>34.478.854 <span class=\"_ _c2\"> </span>763.813.707 <span class=\"_ _48\"> </span>24,47% Resto da Europa <span class=\"_ _1f1\"> </span>1.297.330.715 <span class=\"_ _39\"> </span>53.324.022 <span class=\"_ _d2\"> </span>17.566.223 <span class=\"_ _bb\"> </span>1.368.220.960 <span class=\"_ _48\"> </span>43,82% Am\u00e9rica <span class=\"_ _15\"> </span><span class=\"ws0\">312.166.41<span class=\"_ _0\"></span>1 <span class=\"_ _c2\"> </span>126.998.735 <span class=\"_ _224\"> </span>- <span class=\"_ _c2\"> </span>439.165.146 <span class=\"_ _49\"> </span>14,07%</span> \u00c1frica <span class=\"_ _131\"> </span>285.563.826 <span class=\"_ _39\"> </span>92.542.694 <span class=\"_ _96\"> </span>- <span class=\"_ _c2\"> </span>378.106.520 <span class=\"_ _e2\"> </span>12,1<span class=\"_ _0\"></span>1% \u00c1sia <span class=\"_ _225\"> </span>140.834.661 <span class=\"_ _39\"> </span>29.191.202 <span class=\"_ _c4\"> </span>2.577.907 <span class=\"_ _c2\"> </span>172.603.770 <span class=\"_ _127\"> </span>5,53% Oce\u00e2nia <span class=\"_ _3d\"> </span>109.416 <span class=\"_ _224\"> </span>- <span class=\"_ _224\"> </span>- <span class=\"_ _4f\"> </span>109.416 <span class=\"_ _127\"> </span>0,00% <span class=\"_ _11c\"> </span><span class=\"ff118\">2.464.415.930 <span class=\"_ _7c\"> </span>602.980.605 <span class=\"_ _d2\"> </span>54.622.984 <span class=\"_ _bb\"> </span>3.122.019.519 <span class=\"_ _226\"> </span>100,00%</span>Padr\u00e3o de reconhecimento Em determinado momento do tempo <span class=\"_ _6c\"> </span>2.464.415.930 <span class=\"_ _7c\"> </span>602.980.605 <span class=\"_ _d2\"> </span>38.234.816 <span class=\"_ _bb\"> </span>3.105.631.351 <span class=\"_ _48\"> </span>99,48% <span class=\"_ _0\"></span>Ao longo do tempo <span class=\"_ _227\"> </span>- <span class=\"_ _224\"> </span>- <span class=\"_ _39\"> </span>16.388.168 <span class=\"_ _39\"> </span>16.388.168 <span class=\"_ _55\"> </span>0,52%Pasta <span class=\"_ _ae\"></span> Cimentos e T<span class=\"_ _0\"></span>otal T<span class=\"_ _0\"></span>otal 2021e Papelderivados<span class=\"_ _20b\"> </span>AmbienteV<span class=\"_ _0\"></span>alor% Portugal <span class=\"_ _223\"> </span><span class=\"fc19\">255.177.473 <span class=\"_ _c2\"> </span>269.882.937 <span class=\"_ _d2\"> </span>29.875.81<span class=\"_ _0\"></span>1 <span class=\"_ _c2\"> </span>554.936.221 <span class=\"_ _48\"> </span>26,04%</span> Resto da Europa <span class=\"_ _228\"> </span><span class=\"fc19\">796.014.559 <span class=\"_ _39\"> </span>40.838.204 <span class=\"_ _c4\"> </span>9.539.753 <span class=\"_ _c2\"> </span>846.392.517 <span class=\"_ _48\"> </span>39,71%</span> Am\u00e9rica <span class=\"_ _153\"> </span><span class=\"fc19 ws0\">202.621.906 <span class=\"_ _d2\"> </span>90.554.519 <span class=\"_ _224\"> </span>- <span class=\"_ _b6\"> </span> 293.176.425 <span class=\"_ _48\"> </span>13,76%</span> \u00c1frica <span class=\"_ _131\"> </span><span class=\"fc19\">210.722.215 <span class=\"_ _39\"> </span>69.877.919 <span class=\"_ _53\"> </span>24.351 <span class=\"_ _157\"> </span> 280.624.485 <span class=\"_ _48\"> </span>13,17%</span> \u00c1sia <span class=\"_ _225\"> </span><span class=\"fc19\">129.519.943 <span class=\"_ _39\"> </span>24.520.101 <span class=\"_ _3b\"> </span>532.526<span class=\"_ _ce\"> </span>154.572.569<span class=\"_ _106\"> </span>7,25%</span> Oce\u00e2nia <span class=\"_ _229\"> </span><span class=\"fc19\">1.681.932 <span class=\"_ _224\"> </span>- <span class=\"_ _224\"> </span>- <span class=\"_ _b5\"> </span> 1.681.932 <span class=\"_ _127\"> </span>0,08%</span> <span class=\"_ _11c\"> </span><span class=\"ff118 fc19\">1.595.738.028 <span class=\"_ _7c\"> </span>495.673.680 <span class=\"_ _d2\"> </span>39.972.441<span class=\"_ _cd\"> </span>2.131.384.149<span class=\"_ _4f\"> </span>100,00%</span>Padr\u00e3o de reconhecimento Em determinado momento do tempo <span class=\"_ _6c\"> </span><span class=\"fc19\">1.595.738.028 <span class=\"_ _7c\"> </span>495.673.680 <span class=\"_ _d2\"> </span>24.726.233<span class=\"_ _1be\"> </span>2.1<span class=\"_ _4\"></span>16.137.942<span class=\"_ _47\"> </span>99,28%</span> <span class=\"_ _0\"></span>Ao longo do tempo <span class=\"_ _227\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _224\"> </span>- <span class=\"_ _39\"> </span>15.246.208 <span class=\"_ _39\"> </span>15.246.208 <span class=\"_ _55\"> </span>0,72%</span>Os r\u00e9ditos apresentados nos diversos segmentos de neg\u00f3cio, em 2022 e 2021, correspondem a r\u00e9ditos gerados com clientesexternos com base na regi\u00e3o de destino dos produtos e servi\u00e7os comercializados pelo Grupo, n\u00e3o representando nenhum dosquais, individualmente, 10% ou mais dos r\u00e9ditos totais do Grupo.2.2 <span class=\"_ _81\"> </span>OUTROS RENDIMENTOS E GANHOS OPERACIONAISPOL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASSUBS\u00cdDIOS \u00c0 EXPLORA\u00c7\u00c3O E SUBS\u00cdDIOS RELACIONADOS COM <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>TIVOS BIOL\u00d3GICOSOs subs\u00eddios do Governo s\u00f3 s\u00e3o reconhecidos ap\u00f3s existir seguran\u00e7a de que o Grupo cumprir\u00e1 as condi\u00e7\u00f5es inerentes aos mesmose que os subs\u00eddios ser\u00e3o recebidos. Os subs\u00eddios \u00e0 explora\u00e7\u00e3o, recebidos com o objetivo de compensar o Grupo por custosincorridos, s\u00e3o registados na demonstra\u00e7\u00e3o dos resultados de forma sistem\u00e1tica durante os per\u00edodos em que s\u00e3o reconhecidos oscustos que aqueles subs\u00eddios visam compensar<span class=\"_ _0\"></span>.Os subs\u00eddios relacionados com ativos biol\u00f3gicos (Nota 3.7) valorizados pelo seu justo valor<span class=\"_ _0\"></span>, conforme a IAS 41, s\u00e3o reconhecidosna demonstra\u00e7\u00e3o dos resultados quando os termos e condi\u00e7\u00f5es de atribui\u00e7\u00e3o do subs\u00eddio est\u00e3o satisfeitos.No exerc\u00edcio de 2022 e 2021, a rubrica Outros rendimentos e ganhos operacionais decomp\u00f5e-se como segue:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _137\"> </span><span class=\"ff119 fc13\"> <span class=\"_ _1c1\"> </span></span>2022<span class=\"_ _1cc\"> </span>2021Subs\u00eddios - Licen\u00e7as de emiss\u00e3o CO1<span class=\"_ _0\"></span>10.787.715 <span class=\"_ _3a\"> </span><span class=\"fc19\">52.1<span class=\"_ _0\"></span>14.959 </span>2Subs\u00eddios \u00e0 explora\u00e7\u00e3o14.946.868 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">3.122.470 </span>Ganhos na aliena\u00e7\u00e3o de ativos n\u00e3o correntes5.641.972 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">7.707.805 </span>Indemniza\u00e7\u00f5es recebidas5.555.304 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">6.005.195 </span>T<span class=\"_ _4\"></span>rabalhos para a pr\u00f3pria empresa3.721.980 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">3.818.727 </span>Rendimentos suplementares2.292.318 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.178.392 </span>Banda de reserva de regula\u00e7\u00e3o \u2013 REN2.247.044 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">4.392.012 </span>Rendimentos de tratamento de res\u00edduos<span class=\"_ _1db\"> </span>1.220.385 <span class=\"_ _47\"> </span><span class=\"fc19\">1.049.31<span class=\"_ _0\"></span>1 </span>Ganhos em invent\u00e1rios 2.993.1<span class=\"_ _0\"></span>18 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.100.847 </span>Aliena\u00e7\u00e3o de licen\u00e7as de emiss\u00e3o CO- <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">5.194.370 </span>2Outros rendimentos operacionais15.894.960 <span class=\"_ _3a\"> </span><span class=\"fc19\">1<span class=\"_ _0\"></span>1.237.301 </span>165.301.664 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">96.921.389 </span>O montante relevado na rubrica Subs\u00eddios \u2013 Licen\u00e7as de emiss\u00e3o de CO corresponde ao reconhecimento da atribui\u00e7\u00e3o gratuita de2licen\u00e7as de emiss\u00e3o, as quais s\u00e3o maioritariamente compensadas com o gasto reconhecido pela emiss\u00e3o/consumo das licen\u00e7asatribu\u00eddas gratuitamente, pelo que a redu\u00e7\u00e3o n\u00e3o impacta de forma significativa o resultado l\u00edquido do per\u00edodo do Grupo. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> varia\u00e7\u00e3overificada no montante face ao per\u00edodo hom\u00f3logo resulta essencialmente do aumento verificado na cota\u00e7\u00e3o de mercado a queestas licen\u00e7as s\u00e3o valorizadas, correspondente \u00e0 cota\u00e7\u00e3o da data em que as mesmas s\u00e3o anualmente atribu\u00eddas.Os subs\u00eddios \u00e0 explora\u00e7\u00e3o incluem Euros 9.951.051, provenientes da subsidi\u00e1ria Navigator<span class=\"_ _0\"></span>, relativos ao recebimento da medida deaux\u00edlio a custos indiretos a favor das instala\u00e7\u00f5es abrangidas pelo regime de Com\u00e9rcio Europeu de Licen\u00e7as de Emiss\u00e3o (CELE),nos termos do Decreto-Lei n.\u00ba 12/2020, de 6 de abril. Esta rubrica inclui ainda, subs\u00eddios atribu\u00eddos \u00e0 Navigator no \u00e2mbito deprojetos de investiga\u00e7\u00e3o e desenvolvimento realizados pelo instituto RAIZ, como o projeto Inpactus (Euros 712.216) e IdT<span class=\"_ _11\"></span>ecFor(Euros 609.934), entre outros, bem como o incentivo relativo ao Programa <span class=\"_ _0\"></span>Apoiar G\u00e1s (Euros 2.103.437). No ano de 2022, foramainda recebidos pela Navigator Euros 378.850 relativos ao Programa <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>TIV<span class=\"_ _0\"></span>AR do IEFP<span class=\"_ _11\"></span>, que compreende forma\u00e7\u00e3o profissional,est\u00e1gios profissionais e apoios refor\u00e7ados \u00e0 contrata\u00e7\u00e3o e ao empreendedorismo, os quais foram considerados a deduzir \u00e0 rubricade Custos com Pessoal.A<span class=\"_ _0\"></span> rubrica Ganhos na aliena\u00e7\u00e3o de ativos n\u00e3o correntes inclui, em 2022, uma mais-valia no montante de Euros 1.993.480 (Nota 10.2)gerada pela subsidi\u00e1ria Secil com a aliena\u00e7\u00e3o de 100% do capital da Silonor<span class=\"_ _0\"></span>. Inclui ainda um ganho de Euros 1.910.180 resultanteda aliena\u00e7\u00e3o, pela Secil, da participa\u00e7\u00e3o de 50% que detinha na <span class=\"_ _0\"></span>Allmicroalgae. Em 2021, esta rubrica inclu\u00eda um ganho obtido coma venda do Parque de madeira e biomassa em <span class=\"_ _0\"></span>Albergaria-a-V<span class=\"_ _0\"></span>elha, pela subsidi\u00e1ria Navigator, que gerou uma mais-valia de Euros2.458.230, bem como o ganho gerado pela subsidi\u00e1ria Secil com a venda da Pr\u00e9bet\u00e3o, no montante de Euros 1.434.537. A<span class=\"_ _0\"></span> rubrica de Indemniza\u00e7\u00f5es recebidas inclui, em 2022, cerca de 4 milh\u00f5es de euros de indemniza\u00e7\u00e3o relativa ao sinistro ocorridonum moinho da subsidi\u00e1ria tunisina da Secil, a SCG. A<span class=\"_ _0\"></span> rubrica T<span class=\"_ _0\"></span>rabalhos para a pr\u00f3pria empresa inclui essencialmente a capitaliza\u00e7\u00e3o de gastos incorridos no \u00e2mbito do projeto CleanCement Line (CCL) em curso na subsidi\u00e1ria Secil, projeto este de atualiza\u00e7\u00e3o tecnol\u00f3gica da sua unidade de produ\u00e7\u00e3o do Out\u00e3o,que recorre \u00e0 utiliza\u00e7\u00e3o de tecnologias maduras mais eficientes e a tecnologias inovadoras e que ir\u00e3o permitir a redu\u00e7\u00e3o dasemiss\u00f5es carb\u00f3nicas e um consumo de energia el\u00e9trica e t\u00e9rmica mais eficiente.A<span class=\"_ _0\"></span> rubrica de Outros rendimentos operacionais inclui um montante de Euros 10.997.793 referentes a vendas de desperd\u00edcios depapel UWF e <span class=\"ff11c\">Tissue</span> efetuadas pela subsidi\u00e1ria Navigator<span class=\"_ _0\"></span>.No exerc\u00edcio de 2021, a subsidi\u00e1ria Secil registou ganhos com a <span class=\"_ _0\"></span>Alinea\u00e7\u00e3o de licen\u00e7as de emiss\u00e3o de CO, no montante de Euros25.194.370, correspondentes \u00e0 aliena\u00e7\u00e3o de 129.000 ton de licen\u00e7as.2.3 <span class=\"_ _81\"> </span>GASTOS E PERDAS OPERACIONAISNo exerc\u00edcio de 2022 e 2021, a rubrica Gastos e perdas operacionais decomp\u00f5e-se como segue: V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _22a\"> </span> Nota <span class=\"_ _1d5\"> </span> 2022 <span class=\"_ _1d5\"> </span> 2021  Custo das mercadorias vendidas e mat\u00e9rias consumidas  <span class=\"_ _73\"> </span>4.1.3<span class=\"_ _d2\"> </span>1.204.522.749 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">787.618.058 </span> V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o da produ\u00e7\u00e3o  <span class=\"_ _109\"> </span>4.1.4<span class=\"_ _1fd\"> </span>(90.792.701)<span class=\"_ _46\"> </span><span class=\"fc19\">(5.1<span class=\"_ _4\"></span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.833)</span> Fornecimentos e servi\u00e7os externos  Energia e flu\u00eddos <span class=\"_ _22b\"> </span>264.164.755 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">176.636.021 </span> T<span class=\"_ _0\"></span>ransporte de mercadorias <span class=\"_ _12\"> </span>270.317.247 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">198.380.951 </span> T<span class=\"_ _4\"></span>rabalhos especializados <span class=\"_ _19\"> </span><span class=\"ws0\">130.287.193 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">105.580.817 </span></span> Conserva\u00e7\u00e3o e repara\u00e7\u00e3o <span class=\"_ _22c\"> </span>63.499.725 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">48.845.457 </span> Honor\u00e1rios <span class=\"_ _22d\"> </span>5.163.247 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">5.958.355 </span> Seguros <span class=\"_ _22e\"> </span>13.444.649 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">12.166.075 </span> Subcontratos <span class=\"_ _18c\"> </span>2.615.010 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">3.101.478 </span> Outros <span class=\"_ _123\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>68.242.147 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">57.292.130 </span> <span class=\"_ _18c\"> </span><span class=\"ff118\"> <span class=\"_ _51\"> </span>817.733.973 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">607.961.284 </span></span> Gastos com o pessoal  <span class=\"_ _1ec\"> </span>7.1<span class=\"_ _ea\"> </span>281.789.100 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">248.316.920 </span> Outros gastos e perdas operacionais  Quotiza\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _112\"> </span>1.495.600 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">750.813 </span> Donativos <span class=\"_ _22f\"> </span>1.084.380 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.049.229 </span> Gastos com emiss\u00f5es de CO  <span class=\"_ _230\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>17.688.466 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">62.064.166 </span>2 Imparidades em d\u00edvidas a receber  <span class=\"_ _231\"> </span>5.534.145 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">487.598 </span> Imparidades em invent\u00e1rios  <span class=\"_ _1d4\"> </span>4.1.5<span class=\"_ _46\"> </span>12.293.133 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.403.190 </span> Outras perdas em invent\u00e1rios  <span class=\"_ _232\"> </span>5.571.080 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">2.072.767 </span> Impostos indiretos e taxas <span class=\"_ _8b\"> </span>4.559.942 <span class=\"_ _56\"> </span><span class=\"fc19\">4.768.893 </span> Perdas na aliena\u00e7\u00e3o de ativos n\u00e3o correntes <span class=\"_ _2\"> </span>577.363 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">298.375 </span> Outros gastos operacionais <span class=\"_ _233\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>6.275.599 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">6.691.894 </span>   <span class=\"_ _152\"> </span><span class=\"ff118\"> <span class=\"_ _4b\"> </span>155.079.708 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">79.586.925 </span></span> Provis\u00f5es l\u00edquidas  <span class=\"_ _19d\"> </span>9.1<span class=\"_ _3e\"> </span>3.933.862 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">4.674.414 </span> T<span class=\"_ _0\"></span>otal dos gastos e perdas operacionais <span class=\"_ _19a\"> </span> <span class=\"_ _a3\"> </span>2.372.266.691 <span class=\"_ _cf\"> </span><span class=\"fc19\">1.723.045.768 </span>No exerc\u00edcio de 2022, fruto do contexto macroecon\u00f3mico, assistiu-se a um aumento generalizado dos custos, com destaque paraos custos das mat\u00e9rias-primas, nomeadamente energia (eletricidade e g\u00e1s natural), fibra externa e qu\u00edmicos.Os custos de log\u00edstica apresentam igualmente um agravamento face ao per\u00edodo hom\u00f3logo, em virtude dos constrangimentoslog\u00edsticos que t\u00eam afetado de forma transversal a economia. N\u00e3o obstante, o Grupo conseguiu manter a sua atividade semdisrup\u00e7\u00f5es significativas de fornecimentos.O aumento verificado na imparidade de invent\u00e1rios inclui ajustamentos ao <span class=\"ff11c ws0\">stock</span> de papel UWF e de papel <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span>, na subsidi\u00e1riaNavigator<span class=\"_ _0\"></span>, no valor de Euros 7.931.309, na sequ\u00eancia da identifica\u00e7\u00e3o de items com menor rota\u00e7\u00e3o e perspetiva de venda futuradecorrente da <span class=\"ff11c ws0\">performance</span> de vendas do Grupo e do mix de vendas. <span class=\"_ _0\"></span>Adicionalmente, considerando as perspetivas de investimentofuturas e as vidas \u00fateis remanescentes dos equipamentos industriais, a Navigator estimou as pe\u00e7as de reserva necess\u00e1rias at\u00e9\u00e0 descontinua\u00e7\u00e3o destes equipamentos, tendo reconhecido uma imparidade para o excedente de pe\u00e7as de reserva em <span class=\"ff11c ws0\">stock</span>, nomontante de Euros 5.309.900.HONOR\u00c1RIOS POR SERVI\u00c7OS DE REVIS\u00c3O LEGAL<span class=\"_ _0\"></span> DE CONT<span class=\"_ _0\"></span>AS E AUDIT<span class=\"_ _4\"></span>ORIA2022<span class=\"_ _234\"> </span>2021V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros Gastos do Honor\u00e1rios Gastos do Honor\u00e1rios per\u00edodofaturadosper\u00edodofaturadosKPMG (SROC) e outras entidades pertencentes \u00e0 mesma redeServi\u00e7os de revis\u00e3o legal de contas e auditoria<span class=\"_ _15d\"> </span>799.342 <span class=\"_ _c4\"> </span>896.702 <span class=\"_ _c4\"> </span><span class=\"fc19\">518.214 <span class=\"_ _116\"> </span>639.557 </span>Outros servi\u00e7os de garantia de fiabilidade<span class=\"_ _42\"> </span>195.972 <span class=\"_ _116\"> </span>208.700 <span class=\"_ _c4\"> </span><span class=\"fc19\">157.341 <span class=\"_ _ed\"> </span>1<span class=\"_ _11\"></span>19.750 </span>Outros servi\u00e7os <span class=\"_ _235\"> </span>129.748 <span class=\"_ _c4\"> </span>125.750 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">109.250 <span class=\"_ _116\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>14.250 </span> <span class=\"_ _15c\"> </span>1.125.062 <span class=\"_ _c9\"> </span>1.231.152 <span class=\"_ _ba\"> </span><span class=\"fc19\">784.805 <span class=\"_ _116\"> </span>873.557 </span>Os servi\u00e7os indicados como \u201cOutros servi\u00e7os de garantia de fiabilidade\u201d dizem essencialmente respeito a emiss\u00e3o de relat\u00f3riossobre informa\u00e7\u00e3o financeira, certifica\u00e7\u00e3o de despesas de I&amp;D para efeitos de subs\u00eddios, servi\u00e7os de verifica\u00e7\u00e3o da informa\u00e7\u00e3o desustentabilidade e revis\u00f5es limitadas relativas a informa\u00e7\u00e3o financeira. Os \u201cOutros servi\u00e7os\u201d s\u00e3o referentes a pareceres efetuadosno \u00e2mbito de opera\u00e7\u00f5es de fus\u00e3o entre sociedades do Grupo e a trabalhos de <span class=\"ff11c\">Due Dilligence</span> de demonstra\u00e7\u00f5es financeiras.O Conselho de <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o entende existirem suficientes procedimentos de salvaguarda da independ\u00eancia dos auditores atrav\u00e9sdos processos de an\u00e1lise do Conselho Fiscal relativamente aos trabalhos propostos e da sua defini\u00e7\u00e3o criteriosa em sede decontrata\u00e7\u00e3o.3.1 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff11d\">GOODWILL</span>ESTIMA<span class=\"_ _0\"></span>TIV<span class=\"_ _11\"></span>AS E JULGAMENTOS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICOSTESTES DE IMP<span class=\"_ _11\"></span>ARIDADEPara efeitos de testes de imparidade \u00e0s UGC, o valor recuper\u00e1vel foi determinado com base no valor em uso, de acordo com o m\u00e9tododos fluxos de caixa descontados. O valor recuper\u00e1vel das UGC deriva de pressupostos relativos \u00e0 atividade, designadamente,volumes de vendas, pre\u00e7os m\u00e9dios de venda e custos vari\u00e1veis que nos per\u00edodos de proje\u00e7\u00e3o resultam de uma combina\u00e7\u00e3o deprevis\u00f5es econ\u00f3micas para as regi\u00f5es e mercados onde o Grupo opera, previs\u00f5es da ind\u00fastria, incluindo altera\u00e7\u00f5es nos mercadosderivadas de altera\u00e7\u00e3o de capacidades instaladas para cada atividade operacional, proje\u00e7\u00f5es internas da Gest\u00e3o e performancehist\u00f3rica. Estas proje\u00e7\u00f5es resultam dos or\u00e7amentos para o ano seguinte e da estimativa dos fluxos de caixa para um per\u00edodo subsequentede quatro anos refletida nos Planos de M\u00e9dio Longo Prazo aprovados pelo Conselho de <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o.O Grupo na sua an\u00e1lise identifica primordialmente as UGC, que se consubstancia nos segmentos de neg\u00f3cio definidos. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> an\u00e1lisedo <span class=\"_ _20\"></span><span class=\"ff11c\">goodwill</span> inclui j\u00e1 os resultados das an\u00e1lises de imparidade de ativos individuais que sejam por sua vez realizadas ao n\u00edvel decada um dos segmentos de atividade do Grupo.PRESSUPOSTOS NA<span class=\"_ _0\"></span> BASE DOS PLANOS DE NEG\u00d3CIOS Pressupostos (CAGR 2023-2027) <span class=\"_ _236\"> </span> Pasta e Papel <span class=\"_ _cc\"> </span> Cimento e Derivados* <span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"wsa1\"> Ambiente </span>V<span class=\"_ _0\"></span>endas em quantidade (kt)Refer\u00eancia<span class=\"_ _118\"> </span> Papel UWF <span class=\"_ _4f\"> </span> Cimento e Cl\u00ednquer <span class=\"_ _d2\"> </span> Gordura [3,5] CAGR V<span class=\"_ _0\"></span>endas em quantidade (kt)<span class=\"_ _13a\"> </span>-0,1%<span class=\"_ _1c1\"> </span>-1,3% a 6,0%<span class=\"_ _21d\"> </span>-3,5%Pre\u00e7o M\u00e9dio de V<span class=\"_ _0\"></span>enda ML/tRefer\u00eancia<span class=\"_ _118\"> </span> Papel UWF <span class=\"_ _c2\"> </span> Cimento cinzento no MI <span class=\"_ _d2\"> </span> Gordura [3,5] CAGR Pre\u00e7o M\u00e9dio de V<span class=\"_ _0\"></span>enda ML/t<span class=\"_ _1f6\"> </span>-1,8%<span class=\"_ _1cc\"> </span>2,5% a 21,3%<span class=\"_ _83\"> </span>-7,7%T<span class=\"_ _0\"></span>otal Cash Costs ML CAGR T<span class=\"_ _11\"></span>otal Cash Costs ML<span class=\"_ _4\"></span> <span class=\"_ _237\"> </span>-6,25%<span class=\"_ _1cc\"> </span>3,8% a 24,0%<span class=\"_ _a8\"> </span>0,91%* Intervalo correspondente \u00e0s geografias Portugal, Brasil, T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia, L\u00edbano e AngolaPOL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASO <span class=\"_ _209\"> </span><span class=\"ff11c\">goodwill</span> representa a diferen\u00e7a entre o justo valor do custo de aquisi\u00e7\u00e3o e o justo valor dos ativos, passivos e passivoscontingentes identific\u00e1veis das subsidi\u00e1rias inclu\u00eddas na consolida\u00e7\u00e3o na data de aquisi\u00e7\u00e3o do controlo e \u00e9 alocado a cada UnidadeGeradora de Caixa (UGC) ou Grupo de UGC mais baixas a que pertence. Amortiza\u00e7\u00e3o e O <span class=\"ff11c\">goodwill</span> n\u00e3o \u00e9 amortizado. O Grupo realiza testes de imparidade ao <span class=\"ff11c\">goodwill</span> anualmente ou sempre que existam imparidadeind\u00edcios de imparidade. Os valores recuper\u00e1veis das unidades geradoras de fluxos de caixa s\u00e3o determinados como o maior entre o valor de uso e o justo valor menos custo de venda. <span class=\"_ _0\"></span>As perdas por imparidade relativas ao <span class=\"ff11c\">goodwill</span> n\u00e3o podem ser revertidas.Aliena\u00e7\u00f5es e perdas Ganhos ou perdas decorrentes da venda ou perda de controlo sobre uma entidade ou neg\u00f3cio ao qual o <span class=\"ff11c\">goodwill</span> est\u00e1 de controloalocado incluem o valor do <span class=\"ff11c\">goodwill</span> correspondente.Aquisi\u00e7\u00f5es em O <span class=\"ff11c\">goodwill</span> originado na aquisi\u00e7\u00e3o de uma entidade estrangeira encontra-se registado na moeda funcional dessa mesma moeda diferente entidade, sendo convertido para a moeda de relato do Grupo (Euro) \u00e0 taxa de c\u00e2mbio em vigor na data de relato. <span class=\"_ _0\"></span>As da moeda de diferen\u00e7as cambiais geradas nessa convers\u00e3o s\u00e3o registadas na rubrica Reserva de convers\u00e3o cambial (Nota 5.5) como apresenta\u00e7\u00e3ooutro rendimento integral.Dedutibilidade fiscal<span class=\"_ _65\"> </span>\u00c0 luz da legisla\u00e7\u00e3o fiscal atualmente vigente em Portugal, n\u00e3o se espera que o <span class=\"ff11c\">goodwill</span> reconhecido ou a reconhecer venha a ser dedut\u00edvel em termos fiscais. Noutras geografias onde o Grupo opera, o tratamento fiscal \u00e9 diferenciado.Pressupostos (CAGR 2022-2026)<span class=\"_ _4a\"> </span> Pasta e Papel <span class=\"_ _cc\"> </span> Cimento e Derivados* <span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"wsa1\"> Ambiente </span>V<span class=\"_ _0\"></span>endas em quantidade (kt)Refer\u00eancia<span class=\"_ _f2\"> </span> Papel UWF <span class=\"_ _12c\"> </span> Cimento e Cl\u00ednquer <span class=\"_ _d2\"> </span> Gordura [3,5] CAGR V<span class=\"_ _0\"></span>endas em quantidade (kt)<span class=\"_ _24\"> </span><span class=\"fc19\">0,7%<span class=\"_ _1c1\"> </span>-0,8% a 7,3%<span class=\"_ _83\"> </span>-0,5%</span>Pre\u00e7o M\u00e9dio de V<span class=\"_ _0\"></span>enda ML/tRefer\u00eancia<span class=\"_ _f2\"> </span> Papel UWF <span class=\"_ _c2\"> </span> Cimento cinzento no MI <span class=\"_ _d2\"> </span> Gordura [3,5] CAGR Pre\u00e7o M\u00e9dio de V<span class=\"_ _0\"></span>enda ML/t<span class=\"_ _238\"> </span><span class=\"fc19\">-1,2%<span class=\"_ _92\"> </span>0,6% a 9,6%<span class=\"_ _83\"> </span>-3,7%</span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal Cash Costs MLCAGR T<span class=\"_ _11\"></span>otal Cash Costs ML<span class=\"_ _239\"> </span><span class=\"fc19\">-1,90%<span class=\"_ _88\"> </span>-0,40% a 19,28%<span class=\"_ _a8\"> </span>0,69%</span>* Intervalo correspondente \u00e0s geografias Portugal, Brasil, T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia, L\u00edbano e AngolaPRESSUPOSTOS MACROECON\u00d3MICOS E FINANCEIROSOs principais pressupostos considerados a n\u00edvel macroecon\u00f3mico s\u00e3o as proje\u00e7\u00f5es de taxa de crescimento do PIB e de infla\u00e7\u00e3onos mercados onde o Grupo atua (Portugal, no caso de todas as UGC, e ainda T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia, L\u00edbano, Brasil e <span class=\"_ _4\"></span>Angola no segmentoCimento e Derivados). <span class=\"_ _0\"></span>As fontes das proje\u00e7\u00f5es s\u00e3o o FMI e o Banco de Portugal. A<span class=\"_ _0\"></span> taxa de crescimento na perpetuidade reflete a vis\u00e3o da Gest\u00e3o a m\u00e9dio longo prazo para as diferentes UGC, tendo presente ospressupostos macroecon\u00f3micos. 31/12/2022<span class=\"_ _223\"> </span>31/12/2021T<span class=\"_ _0\"></span>axa de T<span class=\"_ _0\"></span>axa Tx Cresci/\u00ba T<span class=\"_ _0\"></span>axa de T<span class=\"_ _0\"></span>axa Tx Cresci/\u00ba Juro W<span class=\"_ _0\"></span>ACC na perp. T<span class=\"_ _0\"></span>axa de Juro W<span class=\"_ _0\"></span>ACC na perp. T<span class=\"_ _0\"></span>axa de Pressupostos financeirossem risco*EUREURImpostosem risco*EUREURImpostoPasta e Papel<span class=\"_ _182\"> </span> <span class=\"_ _55\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span><span class=\"fc19\"> <span class=\"_ _55\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> </span>Portugal<span class=\"_ _23a\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _55\"> </span><span class=\"fc19\"> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> </span>Per\u00edodo de Planeamento expl\u00edcito<span class=\"_ _38\"> </span>2,94%<span class=\"_ _38\"> </span>6,76%<span class=\"_ _127\"> </span>- <span class=\"_ _b7\"> </span>27,50%<span class=\"_ _cc\"> </span><span class=\"fc19\">0,30%<span class=\"_ _38\"> </span>4,46%<span class=\"_ _40\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span>27,50%</span>Perpetuidade<span class=\"_ _23b\"> </span>2,94%<span class=\"_ _38\"> </span>6,76%<span class=\"_ _38\"> </span>0,00%<span class=\"_ _158\"> </span>27,50%<span class=\"_ _38\"> </span><span class=\"fc19\">2,31%<span class=\"_ _38\"> </span>6,34%<span class=\"_ _cc\"> </span>0,00%<span class=\"_ _b8\"> </span>27,50%</span>Cimentos e derivados<span class=\"_ _1d0\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span><span class=\"fc19\"> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _55\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> </span>Portugal<span class=\"_ _23c\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span><span class=\"fc19\"> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _55\"> </span> </span>Per\u00edodo de Planeamento expl\u00edcito<span class=\"_ _38\"> </span>2,94%<span class=\"_ _38\"> </span>6,48%<span class=\"_ _127\"> </span>- <span class=\"_ _b7\"> </span>27,50%<span class=\"_ _cc\"> </span><span class=\"fc19\">0,30%<span class=\"_ _38\"> </span>4,47%<span class=\"_ _40\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span>27,50%</span>Perpetuidade<span class=\"_ _23b\"> </span>2,94%<span class=\"_ _38\"> </span>6,48%<span class=\"_ _38\"> </span>1,85%<span class=\"_ _158\"> </span>27,50%<span class=\"_ _38\"> </span><span class=\"fc19\">2,31%<span class=\"_ _38\"> </span>6,30%<span class=\"_ _cc\"> </span>1,71%<span class=\"_ _b8\"> </span>27,50%</span>Ambiente<span class=\"_ _f0\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span><span class=\"fc19\"> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _55\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> </span>Portugal<span class=\"_ _23c\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span><span class=\"fc19\"> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _55\"> </span> </span>Per\u00edodo de Planeamento expl\u00edcito<span class=\"_ _38\"> </span>2,94%<span class=\"_ _38\"> </span>7,70%<span class=\"_ _127\"> </span>- <span class=\"_ _b7\"> </span>25,50%<span class=\"_ _cc\"> </span><span class=\"fc19\">0,30%<span class=\"_ _38\"> </span>4,59%<span class=\"_ _40\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span>25,50%</span>Perpetuidade <span class=\"_ _213\"> </span>2,94%<span class=\"_ _38\"> </span>7,70%<span class=\"_ _cc\"> </span>1,25%<span class=\"_ _b8\"> </span>25,50%<span class=\"_ _cc\"> </span><span class=\"fc19\">2,31%<span class=\"_ _38\"> </span>6,50%<span class=\"_ _38\"> </span>1,25%<span class=\"_ _158\"> </span>25,50%</span>Nota: Nos Cimentos e Derivados foram ainda consideradas taxas WACC em euros situadas entre os 6,48% e os 20,50% para o Brasil, <span class=\"_ _0\"></span>Tun\u00edsia, <span class=\"_ _0\"></span>Angola e L\u00edbano * Inclui o Country Risk PremiumTESTE DE IMP<span class=\"_ _0\"></span>ARIDADEEm resultado dos testes de imparidade efetuados nos per\u00edodos de 2022 e 2021, n\u00e3o foi identificada qualquer perda por imparidadeno <span class=\"ff11c\">goodwill</span>. AN\u00c1LISE DE SENSIBILIDADEFoi realizada uma an\u00e1lise de sensibilidade aos pressupostos considerados chave (de forma independente para cada pressuposto),taxa W<span class=\"_ _0\"></span>ACC e <span class=\"ff11c\">cash flow</span> livre, a qual n\u00e3o determinou qualquer imparidade para o <span class=\"_ _20\"></span><span class=\"ff11c\">goodwill</span> alocado a cada UGC.V<span class=\"_ _0\"></span>ARIA\u00c7\u00c3O DO EQUITY SEMAP<span class=\"_ _11\"></span>A POR V<span class=\"_ _11\"></span>ARIA\u00c7\u00c3O DA T<span class=\"_ _11\"></span>AXA W<span class=\"_ _11\"></span>ACC: An\u00e1lise de sensibilidade \u00e0 T<span class=\"_ _0\"></span>axa W<span class=\"_ _0\"></span>ACC<span class=\"_ _82\"> </span>-50bps<span class=\"_ _3c\"> </span>+50bps<span class=\"_ _a6\"> </span>-1%<span class=\"_ _106\"> </span>+1%Pasta e Papel<span class=\"_ _19d\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> </span>Per\u00edodo de Planeamento expl\u00edcito<span class=\"_ _13a\"> </span>2%<span class=\"_ _1f3\"> </span>-2%<span class=\"_ _215\"> </span>5%<span class=\"_ _1f3\"> </span>-5%Perpetuidade<span class=\"_ _f9\"> </span>7%<span class=\"_ _a6\"> </span>-6%<span class=\"_ _9a\"> </span>15%<span class=\"_ _55\"> </span>-1<span class=\"_ _0\"></span>1%Planeamento expl\u00edcito e Perpetuidade<span class=\"_ _154\"> </span>10%<span class=\"_ _a6\"> </span>-8%<span class=\"_ _9a\"> </span>21%<span class=\"_ _40\"> </span>-16%Cimentos e outros materiais de constru\u00e7\u00e3oPer\u00edodo de Planeamento expl\u00edcito<span class=\"_ _13a\"> </span>3%<span class=\"_ _1f3\"> </span>-3%<span class=\"_ _215\"> </span>6%<span class=\"_ _1f3\"> </span>-6%Perpetuidade<span class=\"_ _84\"> </span><span class=\"ls60 ws14d\">11<span class=\"_ _20\"></span>%<span class=\"_ _8a\"> </span></span>-9%<span class=\"_ _9a\"> </span>25%<span class=\"_ _127\"> </span>-17%Planeamento expl\u00edcito e Perpetuidade<span class=\"_ _154\"> </span>14%<span class=\"_ _40\"> </span>-12%<span class=\"_ _9a\"> </span>32%<span class=\"_ _127\"> </span>-22%AmbientePer\u00edodo de Planeamento expl\u00edcito<span class=\"_ _13a\"> </span>2%<span class=\"_ _1f3\"> </span>-2%<span class=\"_ _215\"> </span>4%<span class=\"_ _1f3\"> </span>-4%Perpetuidade<span class=\"_ _f9\"> </span>6%<span class=\"_ _a6\"> </span>-5%<span class=\"_ _9a\"> </span>13%<span class=\"_ _127\"> </span>-10%Planeamento expl\u00edcito e Perpetuidade <span class=\"_ _23d\"> </span>8%<span class=\"_ _a6\"> </span>-7%<span class=\"_ _9a\"> </span>18%<span class=\"_ _127\"> </span>-13%V<span class=\"_ _0\"></span>ARIA\u00c7\u00c3O DO EQUITY SEMAP<span class=\"_ _11\"></span>A POR V<span class=\"_ _11\"></span>ARIA\u00c7\u00c3O DO <span class=\"ff11d\">CASH FLOW</span> LIVRE: An\u00e1lise de sensibilidade ao FCF<span class=\"_ _23e\"> </span>-5%<span class=\"_ _106\"> </span>+5%<span class=\"_ _127\"> </span>-10%<span class=\"_ _47\"> </span>+10%Pasta e Papel<span class=\"_ _1dd\"> </span>-6%<span class=\"_ _215\"> </span>6%<span class=\"_ _55\"> </span>-1<span class=\"_ _0\"></span>1%<span class=\"_ _79\"> </span><span class=\"ls60 ws14d\">11<span class=\"_ _208\"></span>%</span>Cimentos e outros materiais de constru\u00e7\u00e3o<span class=\"_ _23f\"> </span>-7%<span class=\"_ _215\"> </span>7%<span class=\"_ _127\"> </span>-14%<span class=\"_ _106\"> </span>14% Ambiente <span class=\"_ _1e9\"> </span><span class=\"ws0\">-5%<span class=\"_ _215\"> </span>5%<span class=\"_ _1f3\"> </span>-9%<span class=\"_ _11d\"> </span>9%</span>GOODWILL<span class=\"ff118\"> \u2013 V<span class=\"_ _0\"></span>ALOR L\u00cdQUIDO</span>O <span class=\"_ _209\"> </span><span class=\"ff11c\">Goodwill</span> \u00e9 atribu\u00eddo \u00e0s unidades geradoras de fluxos de caixa (UGC) do Grupo, as quais correspondem aos segmentosoperacionais identificados na Nota 2.1, conforme segue:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _f0\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _50\"> </span>31/12/2021 Pasta e Papel <span class=\"_ _240\"> </span>122.907.528 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">122.907.528 </span> Cimento e Derivados <span class=\"_ _1de\"> </span>176.961.949 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">172.126.164 </span> Ambiente <span class=\"_ _160\"> </span> <span class=\"_ _56\"> </span>38.936.950 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">38.809.201 </span> <span class=\"_ _241\"> </span> <span class=\"_ _4b\"> </span>338.806.427 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">333.842.893 </span>MOVIMENTOS DO PER\u00cdODOV<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _241\"> </span>2022<span class=\"_ _1b1\"> </span>2021 V<span class=\"_ _0\"></span>alor l\u00edquido no in\u00edcio do exerc\u00edcio <span class=\"_ _227\"> </span> <span class=\"_ _1f9\"> </span>333.842.893 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">331.146.928 </span> Aquisi\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _167\"> </span><span class=\"ws0\">228.547 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">2.386.267 </span></span> Regulariza\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _242\"> </span>127.750 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> Ajustamento <span class=\"_ _20\"></span>Cambial <span class=\"_ _128\"> </span><span class=\"ws0\"> <span class=\"_ _216\"> </span>4.607.238 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">309.698 </span></span> V<span class=\"_ _0\"></span>alor l\u00edquido no final do exerc\u00edcio <span class=\"_ _229\"> </span> <span class=\"_ _1f9\"> </span>338.806.427 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">333.842.893 </span>No dia 1 de setembro de 2021, a subsidi\u00e1ria ETSA<span class=\"_ _0\"></span> concretizou a aquisi\u00e7\u00e3o de 70% do capital da T<span class=\"_ _0\"></span>rib\u00e9rica, S.A., sociedade comsede em Vila Nova de Famalic\u00e3o que produz embalagens provenientes da recolha e da transforma\u00e7\u00e3o de produtos de origemanimal. O valor de aquisi\u00e7\u00e3o ascendeu a Euros 2.950.478 tendo sido inicialmente apurado, no \u00e2mbito da IFRS 3, um goodwillno montante de Euros 2.386.267. Este foi, no entanto, revisto, conforme igualmente previsto na referida norma, revis\u00e3o da qualresultou um aumento de Euros 127.750 registado em regulariza\u00e7\u00f5es.  No exerc\u00edcio de 2022, a Secil concretizou a aquisi\u00e7\u00e3o de 100% do capital da T<span class=\"_ _0\"></span>rancim, sociedade de transportes de direito liban\u00eas.O valor de aquisi\u00e7\u00e3o ascendeu a Euros 1.271.903 tendo sido apurado, no \u00e2mbito da IFRS 3, um <span class=\"ff11c ws0\">goodwill</span> no montante de Euros228.547 (Nota 10.2).POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASOs ativos intang\u00edveis encontram-se registados ao custo de aquisi\u00e7\u00e3o deduzido de amortiza\u00e7\u00f5es e perdas por imparidade, pelom\u00e9todo das quotas constantes durante um per\u00edodo que varia entre 3 e 5 anos, e anualmente para os direitos de emiss\u00e3o de CO. 2Dada a aus\u00eancia de normativo contabil\u00edstico para o reconhecimento e mensura\u00e7\u00e3o das licen\u00e7as de CO, a pol\u00edtica definida pela2gest\u00e3o \u00e9 como segue:Direitos de emiss\u00e3o de CO2Reconhecimento de As Licen\u00e7as de emiss\u00e3o de CO atribu\u00eddas ao Grupo, no \u00e2mbito do regime CELE \u2013 Com\u00e9rcio Europeu de Licen\u00e7as 2licen\u00e7as atribu\u00eddas a t\u00edtulo de Emiss\u00e3o de gases com efeito de estufa, a t\u00edtulo gratuito d\u00e3o origem a um ativo intang\u00edvel correspondente gratuito e Mensura\u00e7\u00e3o \u00e0s licen\u00e7as atribu\u00eddas, um subs\u00eddio de igual montante e um passivo pela obriga\u00e7\u00e3o de entregar as licen\u00e7as subsequenteequivalentes aos consumos durante o per\u00edodo.As licen\u00e7as de emiss\u00e3o s\u00f3 s\u00e3o registadas enquanto ativos intang\u00edveis quando o Grupo \u00e9 capaz de exercer controlo, e s\u00e3o mensurados pelo seu justo valor (n\u00edvel 1) na data do reconhecimento inicial. Se o valor de mercado das licen\u00e7as cai significativamente abaixo do valor contabil\u00edstico e a diminui\u00e7\u00e3o \u00e9 considerada permanente, \u00e9 registada uma perda por imparidade sobre as licen\u00e7as que o Grupo n\u00e3o vai utilizar nas suas opera\u00e7\u00f5es.O passivo associado \u00e0 obriga\u00e7\u00e3o de devolver as licen\u00e7as \u00e9 reconhecido com base nas emiss\u00f5es efetivas reais (Nota 4.3 \u2013 V<span class=\"_ _0\"></span>alores a pagar), ser\u00e1 liquidado com a entrega das licen\u00e7as e \u00e9 mensurado pelo valor contabil\u00edstico das licen\u00e7as detidas, sendo eventuais emiss\u00f5es adicionais mensuradas pelo valor de mercado das licen\u00e7as \u00e0 data de relato.Reconhecimento em Na Demonstra\u00e7\u00e3o dos Resultados Consolidados, o Grupo reconhece como gasto (rubrica de Outros gastos e resultadosperdas) as emiss\u00f5es efetuadas ao justo valor \u00e0 data de atribui\u00e7\u00e3o, exceto no que respeita a licen\u00e7as adquiridas, onde o gasto \u00e9 mensurado pelo custo de aquisi\u00e7\u00e3o das licen\u00e7as.Os referidos gastos ir\u00e3o compensar os outros rendimentos operacionais que resultam do reconhecimento do subs\u00eddio original (tamb\u00e9m ele reconhecido em resultados pelo justo valor \u00e0 data de atribui\u00e7\u00e3o) e das liberta\u00e7\u00f5es ou vendas de eventuais licen\u00e7as em excesso.O efeito na Demonstra\u00e7\u00e3o dos Resultados Consolidados ser\u00e1 assim neutro, no que respeita aos consumos de licen\u00e7as atribu\u00eddas. Qualquer efeito nos resultados resultar\u00e1 da compra de licen\u00e7as adicionais para cobrir o excesso de emiss\u00f5es, a venda de eventuais licen\u00e7as excessivas face aos consumos efetivos ou ainda de perdas por imparidade de licen\u00e7as que n\u00e3o s\u00e3o utilizadas operacionalmente.MarcasReconhecimento Sempre que numa concentra\u00e7\u00e3o de atividades empresariais sejam identificadas marcas, o Grupo procede ao seu e mensura\u00e7\u00e3o inicialreconhecimento em separado sendo mensuradas ao justo valor na data da aquisi\u00e7\u00e3o.Mensura\u00e7\u00e3o Ao custo deduzido de perdas por imparidade acumuladas. <span class=\"_ _0\"></span>As marcas n\u00e3o se encontram sujeitas a amortiza\u00e7\u00e3o porsubsequente se considerar n\u00e3o terem vida \u00fatil definida.e imparidadeO Grupo realiza testes de imparidade \u00e0s marcas anualmente, ou sempre que existam ind\u00edcios de imparidade.INT<span class=\"_ _11\"></span>ANG\u00cdVEIS DESENVOL<span class=\"_ _0\"></span>VIDOS INTERNAMENTEPOL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASAs despesas de desenvolvimento apenas s\u00e3o reconhecidas como ativo intang\u00edvel na medida em que se demonstre a capacidadet\u00e9cnica para completar o desenvolvimento do ativo e que este est\u00e1 dispon\u00edvel para uso pr\u00f3prio ou comercializa\u00e7\u00e3o. Caso asdespesas n\u00e3o satisfa\u00e7am esses requisitos, nomeadamente as despesas com investiga\u00e7\u00e3o, s\u00e3o registados como custo quandoincorrida.3.2 <span class=\"_ _81\"> </span>A<span class=\"_ _11\"></span>TIVOS INT<span class=\"_ _0\"></span>ANG\u00cdVEISESTIMA<span class=\"_ _0\"></span>TIV<span class=\"_ _11\"></span>AS E JULGAMENTOS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICOSMARCAS \u2013 TESTES DE IMP<span class=\"_ _11\"></span>ARIDADEAs avalia\u00e7\u00f5es anuais s\u00e3o preparadas por entidade independente com base no <span class=\"ff11c\">income-split method</span>, um modelo de fluxos de caixap\u00f3s-imposto associados \u00e0 influ\u00eancia da marca (diferen\u00e7a entre a margem l\u00edquida da marca deduzida de investimentos em marketinge a margem l\u00edquida da marca branca associada), descontados para o momento da avalia\u00e7\u00e3o com base numa taxa de descontoespec\u00edfica, tendo em considera\u00e7\u00e3o as diferentes din\u00e2micas expectadas de mercado.P<span class=\"_ _0\"></span>AST<span class=\"_ _11\"></span>A E P<span class=\"_ _11\"></span>APEL \u2013 PRINCIP<span class=\"_ _0\"></span>AIS PRESSUPOSTOS UTILIZADOS NAS <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>V<span class=\"_ _0\"></span>ALIA\u00c7\u00d5ES DAS MARCAS 2022 T<span class=\"_ _0\"></span>axa    T<span class=\"_ _0\"></span>axa  Marca <span class=\"_ _243\"> </span> Mercados de Desconto Imposto Navigator e Soporset<span class=\"_ _244\"> </span> Europa <span class=\"_ _ec\"> </span>6,76%<span class=\"_ _a8\"> </span>27,5% EUA<span class=\"_ _0\"></span> <span class=\"_ _21a\"> </span>6,76%<span class=\"_ _a8\"> </span>27,5% Resto do Mundo <span class=\"_ _ec\"> </span>6,76%<span class=\"_ _a8\"> </span>27,5%2021 T<span class=\"_ _0\"></span>axa    T<span class=\"_ _0\"></span>axa Marca <span class=\"_ _93\"> </span> Mercados de Desconto Imposto Navigator e Soporset<span class=\"_ _244\"> </span> Europa <span class=\"_ _ec\"> </span><span class=\"fc19\">4,46%<span class=\"_ _a8\"> </span>27,5%</span> EUA<span class=\"_ _0\"></span> <span class=\"_ _21a\"> </span><span class=\"fc19\">4,46%<span class=\"_ _a8\"> </span>27,5%</span> Resto do Mundo <span class=\"_ _ec\"> </span><span class=\"fc19\">4,46%<span class=\"_ _a8\"> </span>27,5%</span>CIMENTO E DERIV<span class=\"_ _11\"></span>ADOS \u2013 PRINCIP<span class=\"_ _0\"></span>AIS PRESSUPOSTOS UTILIZADOS NAS <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>V<span class=\"_ _0\"></span>ALIA\u00c7\u00d5ES DAS MARCAS2022 T<span class=\"_ _0\"></span>axa <span class=\"_ _ae\"></span>    T<span class=\"_ _0\"></span>axa Marca<span class=\"_ _245\"> </span> Mercado de Desconto*Imposto Secil Portugal<span class=\"_ _5b\"> </span> Portugal <span class=\"_ _ec\"> </span>6,48%<span class=\"_ _a8\"> </span>27,5%Supremo Cimentos<span class=\"_ _246\"> </span> Brasil <span class=\"_ _ec\"> </span>9,21%<span class=\"_ _a8\"> </span>34,0%Soci\u00e9t\u00e9 des Ciments de Gab\u00e9s<span class=\"_ _ec\"> </span><span class=\"ws144\"> Tun\u00edsia <span class=\"_ _60\"> </span></span>17,34%<span class=\"_ _8e\"> </span>15,0%* Moeda local | Per\u00edodo expl\u00edcito 2021 T<span class=\"_ _0\"></span>axa    T<span class=\"_ _0\"></span>axa Marca<span class=\"_ _245\"> </span> Mercado de Desconto*Imposto Secil Portugal<span class=\"_ _5b\"> </span> Portugal <span class=\"_ _ec\"> </span><span class=\"fc19\">4,47%<span class=\"_ _a8\"> </span>27,5%</span>Supremo Cimentos<span class=\"_ _246\"> </span> Brasil <span class=\"_ _ec\"> </span><span class=\"fc19\">8,72%<span class=\"_ _a8\"> </span>34,0%</span>Soci\u00e9t\u00e9 des Ciments de Gab\u00e9s<span class=\"_ _ec\"> </span><span class=\"ws144\"> Tun\u00edsia <span class=\"_ _60\"> </span></span><span class=\"fc19\">12,68%<span class=\"_ _8e\"> </span>25,0%</span>MARCAS \u2013 TESTE DE IMP<span class=\"_ _11\"></span>ARIDADE E AN\u00c1LISE DE SENSIBILIDADEEm resultado das avalia\u00e7\u00f5es efetuadas em 2022, foi registada uma perda por imparidade correspondente ao valor total da marcaSecil T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia, no montante de Euros 4.794.836, explicada essencialmente pelo contexto adverso, pol\u00edtico, social e financeiro, emque esta geografia se encontra.Foram efetuadas an\u00e1lises de sensibilidade aos pressupostos fundamentais considerados nas avalia\u00e7\u00f5es realizadas, nomeadamente:1) redu\u00e7\u00e3o do indicador EV<span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> em 5%, face ao utilizado no cen\u00e1rio base, e 2) aumento de 50 pontos base na taxa W<span class=\"_ _4\"></span>ACC em eurosutilizada no cen\u00e1rio base. Estas an\u00e1lises de sensibilidade foram realizadas de forma independente para cada pressuposto. Casotivessem sido adotados estes pressupostos \u00e0s marcas identificadas, esta an\u00e1lise de sensibilidade n\u00e3o determinaria qualquer perdapor imparidade adicional. MARCAS Em 31 de dezembro de 2022 e 2021, o valor l\u00edquido das marcas detalha-se como segue:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _98\"> </span> <span class=\"_ _2e\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021Pasta e PapelNavigator<span class=\"_ _242\"> </span>107.568.000 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">107.568.000 </span>Soporset<span class=\"_ _16a\"> </span>43.919.000 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">43.919.000 </span>Cimento e DerivadosSecil Portugal<span class=\"_ _247\"> </span>71.700.000 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">71.700.000 </span>Supremo (Brasil)*<span class=\"_ _248\"> </span>16.545.521 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">14.577.044 </span>Gab\u00e9s (T<span class=\"_ _4\"></span>un\u00edsia)*<span class=\"_ _249\"> </span>- <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">4.774.585 </span>Outras<span class=\"_ _24a\"> </span> <span class=\"_ _212\"> </span>299 <span class=\"_ _a8\"> </span><span class=\"fc19\">4.137 </span> <span class=\"_ _18c\"> </span> <span class=\"_ _51\"> </span>239.732.820 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">242.542.766 </span>* O valor destas marcas est\u00e1 sujeito a atualiza\u00e7\u00e3o cambial. LICEN\u00c7AS DE CO2Nos exerc\u00edcios de 2022 e 2021, o movimento ocorrido nas licen\u00e7as de CO foi como segue:2 <span class=\"_ _ef\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _211\"> </span>31/12/2021 V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _31\"> </span> T<span class=\"_ _0\"></span>oneladas <span class=\"_ _46\"> </span> V<span class=\"_ _0\"></span>alor <span class=\"_ _158\"> </span> T<span class=\"_ _11\"></span>oneladas <span class=\"_ _46\"> </span> Valor Saldo inicial<span class=\"_ _24b\"> </span>2.970.325 <span class=\"_ _157\"> </span>93.213.066 <span class=\"_ _c9\"> </span>2.939.553 <span class=\"_ _157\"> </span>66.930.220  Licen\u00e7as atribu\u00eddas gratuitamente <span class=\"_ _131\"> </span>1.799.780 <span class=\"_ _14e\"> </span>151.199.518 <span class=\"_ _c9\"> </span>1.882.815 <span class=\"_ _157\"> </span>63.474.545  Licen\u00e7as adquiridas <span class=\"_ _24c\"> </span>48.000 <span class=\"_ _c9\"> </span>3.251.520 <span class=\"_ _ba\"> </span>368.598 <span class=\"_ _c3\"> </span>22.706.518  Licen\u00e7as alienadas <span class=\"_ _24d\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _d1\"> </span><span class=\"fc19\">(129.000)<span class=\"_ _bc\"> </span>(2.905.080)</span> Licen\u00e7as devolvidas \u00e0 Entidade Coordenadora de Licenciamento  <span class=\"_ _40\"> </span>(1.917.037)<span class=\"_ _cd\"> </span>(58.033.051)<span class=\"_ _bc\"> </span><span class=\"fc19\">(2.091.641)<span class=\"_ _cd\"> </span>(56.993.137)</span>Saldo final<span class=\"_ _138\"> </span>2.901.068 <span class=\"_ _14e\"> </span>189.631.053 <span class=\"_ _ce\"> </span>2.970.325 <span class=\"_ _c3\"> </span>93.213.066 Em 31 de dezembro de 2022 e 2021, o Grupo detinha licen\u00e7as de CO registadas em conformidade com a pol\u00edtica acima descrita,2com o seguinte detalhe:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _24a\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Licen\u00e7as CO (ton) <span class=\"_ _24e\"> </span>2.901.068 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">2.970.325 </span>2 V<span class=\"_ _0\"></span>alor unit\u00e1rio m\u00e9dio <span class=\"_ _24f\"> </span>65,37 <span class=\"_ _1d5\"> </span><span class=\"fc19\">31,38 </span> <span class=\"_ _179\"> </span>189.631.053 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">93.213.066 </span>Cota\u00e7\u00e3o de mercado <span class=\"_ _250\"> </span>81,49 <span class=\"_ _1d5\"> </span><span class=\"fc19\">80,65 </span>3.3 <span class=\"_ _81\"> </span>A<span class=\"_ _11\"></span>TIVOS FIXOS T<span class=\"_ _0\"></span>ANG\u00cdVEISPOL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASReconhecimento e Os ativos fixos tang\u00edveis adquiridos at\u00e9 1 de janeiro de 2004 (data de transi\u00e7\u00e3o para IFRS) encontram-se registados mensura\u00e7\u00e3o inicialao custo de aquisi\u00e7\u00e3o, ou custo de aquisi\u00e7\u00e3o reavaliado de acordo com os princ\u00edpios contabil\u00edsticos geralmente aceites em Portugal at\u00e9 \u00e0quela data, deduzido das amortiza\u00e7\u00f5es e das perdas por imparidade acumuladas.Os ativos fixos tang\u00edveis adquiridos posteriormente \u00e0 data de transi\u00e7\u00e3o s\u00e3o apresentados ao custo de aquisi\u00e7\u00e3o deduzido de deprecia\u00e7\u00f5es e perdas por imparidade.Custos subsequentes<span class=\"_ _1be\"> </span>Os gastos com manuten\u00e7\u00e3o programada s\u00e3o considerados como uma componente do custo de aquisi\u00e7\u00e3o do ativo fixotang\u00edvel, sendo depreciados integralmente at\u00e9 \u00e0 data prevista da pr\u00f3xima manuten\u00e7\u00e3o.Os demais disp\u00eandios com repara\u00e7\u00f5es e manuten\u00e7\u00e3o s\u00e3o reconhecidos como um gasto no per\u00edodo em que s\u00e3o incorridos. Pe\u00e7as de reserva e de As pe\u00e7as de reserva s\u00e3o consideradas estrat\u00e9gicas dado que est\u00e3o diretamente relacionadas com os equipamentos manuten\u00e7\u00e3oda produ\u00e7\u00e3o, sendo expect\u00e1vel que a sua utiliza\u00e7\u00e3o se venha a prolongar por mais que dois exerc\u00edcios econ\u00f3micos. As pe\u00e7as de manuten\u00e7\u00e3o consideradas como \u201cpe\u00e7as de substitui\u00e7\u00e3o cr\u00edticas\u201d s\u00e3o reconhecidas no ativo n\u00e3o corrente, como <span class=\"_ _0\"></span>Ativos fixos tang\u00edveis. Respeitando esta classifica\u00e7\u00e3o, as pe\u00e7as de reserva s\u00e3o depreciadas desde o momento em que se tornam dispon\u00edveis para uso e \u00e9-lhes atribu\u00edda uma vida \u00fatil que segue a natureza dos equipamentos onde se prev\u00ea que venham a ser integradas, n\u00e3o ultrapassando a vida \u00fatil remanescente destes.Encargos financeiros Os encargos financeiros de empr\u00e9stimos diretamente relacionados com a aquisi\u00e7\u00e3o ou constru\u00e7\u00e3o (caso o per\u00edodo de com empr\u00e9stimosconstru\u00e7\u00e3o ou desenvolvimento exceda um ano) de ativos fixos s\u00e3o capitalizados, fazendo parte do custo do ativo.No decurso dos exerc\u00edcios apresentados, n\u00e3o foram capitalizados quaisquer encargos financeiros de empr\u00e9stimos diretamente relacionados com a aquisi\u00e7\u00e3o ou constru\u00e7\u00e3o de ativos fixos tang\u00edveis.MOVIMENTOS EM <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>TIVOS INT<span class=\"_ _0\"></span>ANG\u00cdVEISPropriedade <span class=\"_ _209\"> </span> industrial Licen\u00e7as de Ativos intang\u00edveis V<span class=\"_ _0\"></span>alores em  Euros <span class=\"_ _ab\"> </span>Marcase outros direitos <span class=\"_ _32\"></span>Emiss\u00e3o de COem curso<span class=\"_ _41\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal2V<span class=\"_ _0\"></span>alor bruto<span class=\"_ _251\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _17f\"> </span> <span class=\"_ _218\"> </span> <span class=\"_ _218\"> </span> <span class=\"_ _d3\"> </span> </span>Saldo a 1 de janeiro de 2021<span class=\"_ _1a7\"> </span><span class=\"fc19\">270.121.268 <span class=\"_ _252\"> </span>28.165 <span class=\"_ _36\"> </span>66.930.219 <span class=\"_ _12c\"> </span>2.425.399 <span class=\"_ _14e\"> </span>339.505.051 </span>Aquisi\u00e7\u00f5es/Atribui\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _253\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _1b2\"> </span>17.823 <span class=\"_ _1fd\"> </span>86.181.063 <span class=\"_ _3a\"> </span>6.886.980 <span class=\"_ _157\"> </span>93.085.866 </span>Aliena\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _1f2\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _1b4\"> </span>- <span class=\"_ _ed\"> </span>(2.905.080)<span class=\"_ _254\"> </span>- <span class=\"_ _b8\"> </span>(2.905.080)</span>Regulariza\u00e7\u00f5es, transfer\u00eancias e abates<span class=\"_ _1ca\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _1b4\"> </span>- <span class=\"_ _1bd\"> </span>(56.993.136)<span class=\"_ _254\"> </span>- <span class=\"_ _bb\"> </span>(56.993.136)</span>Ajustamento cambial<span class=\"_ _255\"> </span><span class=\"fc19\">(3.015.41<span class=\"_ _0\"></span>1)<span class=\"_ _54\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _b6\"> </span>(3.015.41<span class=\"_ _0\"></span>1)</span>Saldo a 31 de dezembro de 2021<span class=\"_ _b1\"> </span><span class=\"fc19\">267.105.857 <span class=\"_ _252\"> </span>45.988 <span class=\"_ _36\"> </span>93.213.066 <span class=\"_ _12c\"> </span>9.312.379 <span class=\"_ _14e\"> </span>369.677.290 </span>V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de per\u00edmetro<span class=\"_ _256\"> </span>- <span class=\"_ _b1\"> </span>291.951 <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _149\"> </span>291.951 Aquisi\u00e7\u00f5es/Atribui\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _253\"> </span>- <span class=\"_ _257\"> </span>- <span class=\"_ _b5\"> </span>154.451.038 <span class=\"_ _36\"> </span>16.213.285 <span class=\"_ _c7\"> </span>170.664.323 Aliena\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _1f2\"> </span>- <span class=\"_ _257\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _e8\"> </span>- Regulariza\u00e7\u00f5es, transfer\u00eancias e abates<span class=\"_ _258\"> </span>(2)<span class=\"_ _54\"> </span>- <span class=\"_ _1bd\"> </span>(58.033.051)<span class=\"_ _217\"> </span>2 <span class=\"_ _37\"> </span>(58.033.051)Ajustamento cambial<span class=\"_ _156\"> </span>1.371.559 <span class=\"_ _7d\"> </span>(88.342)<span class=\"_ _254\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _ce\"> </span>1.283.217 Saldo a 31 de dezembro de 2022<span class=\"_ _b1\"> </span>268.477.414 <span class=\"_ _9f\"> </span>249.597 <span class=\"_ _b5\"> </span>189.631.053 <span class=\"_ _36\"> </span>25.525.666 <span class=\"_ _14e\"> </span>483.883.730 Amortiza\u00e7\u00f5es e perdas por imparidade acumuladasSaldo a 1 de janeiro de 2021<span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">(26.341.454)<span class=\"_ _b2\"> </span>(18.101)<span class=\"_ _218\"> </span>- <span class=\"_ _150\"> </span>- <span class=\"_ _bb\"> </span>(26.359.555)</span>Amortiza\u00e7\u00f5es do exerc\u00edcio (Nota 3.6)<span class=\"_ _259\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _10b\"> </span>(19.400)<span class=\"_ _254\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _119\"> </span>(19.400)</span>Perdas por imparidade do exerc\u00edcio (Nota 3.6)<span class=\"_ _ce\"> </span><span class=\"fc19 ws0\">(1.405.093)<span class=\"_ _25a\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _b8\"> </span>(1.405.093)</span>Regulariza\u00e7\u00f5es, transfer\u00eancias e abates<span class=\"_ _1b2\"> </span><span class=\"fc19\">8.487 <span class=\"_ _1c1\"> </span>(8.487)<span class=\"_ _254\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _e8\"> </span>- </span>Ajustamento cambial<span class=\"_ _156\"> </span><span class=\"fc19\">3.174.969 <span class=\"_ _1b4\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _cc\"> </span>3.174.969 </span>Saldo a 31 de dezembro de 2021<span class=\"_ _10b\"> </span><span class=\"fc19\">(24.563.091)<span class=\"_ _1b1\"> </span>(45.988)<span class=\"_ _254\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _bb\"> </span>(24.609.079)</span>Amortiza\u00e7\u00f5es do exerc\u00edcio (Nota 3.6)<span class=\"_ _259\"> </span>- <span class=\"_ _10b\"> </span>(20.579)<span class=\"_ _254\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _119\"> </span>(20.579)Perdas por imparidade do exerc\u00edcio (Nota 3.6)<span class=\"_ _ce\"> </span><span class=\"ws0\">(4.807.158)<span class=\"_ _25a\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _b8\"> </span>(4.807.158)</span>Regulariza\u00e7\u00f5es, transfer\u00eancias e abates<span class=\"_ _1b2\"> </span>8.487 <span class=\"_ _1c1\"> </span>(8.487)<span class=\"_ _254\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _e8\"> </span>- Ajustamento cambial<span class=\"_ _25b\"> </span>617.168 <span class=\"_ _257\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _a3\"> </span>617.168 Saldo a 31 de dezembro de 2022<span class=\"_ _10b\"> </span>(28.744.594)<span class=\"_ _1b1\"> </span>(75.054)<span class=\"_ _254\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _bb\"> </span>(28.819.648)V<span class=\"_ _0\"></span>alor l\u00edquido a 1 de janeiro de 2021<span class=\"_ _df\"> </span><span class=\"fc19\">243.779.814 <span class=\"_ _1b2\"> </span>10.064 <span class=\"_ _36\"> </span>66.930.219 <span class=\"_ _12c\"> </span>2.425.399 <span class=\"_ _14e\"> </span>313.145.496 </span>V<span class=\"_ _0\"></span>alor l\u00edquido a 31 de dezembro de 2021<span class=\"_ _226\"> </span><span class=\"fc19\">242.542.766 <span class=\"_ _257\"> </span>- <span class=\"_ _36\"> </span>93.213.066 <span class=\"_ _12c\"> </span>9.312.379 <span class=\"_ _c7\"> </span>345.068.211 </span>V<span class=\"_ _0\"></span>alor l\u00edquido a 31 de dezembro de 2022<span class=\"_ _226\"> </span>239.732.820 <span class=\"_ _b1\"> </span>174.542 <span class=\"_ _b5\"> </span>189.631.053 <span class=\"_ _1fd\"> </span>25.525.666 <span class=\"_ _14e\"> </span>455.064.081 Em 31 de dezembro de 2022, a rubrica de ativos intang\u00edveis em curso um montante aproximado de 24 milh\u00f5es de euros relativosao projeto CCL<span class=\"_ _4\"></span> (Clean Cement Line) em desenvolvimento na subsidi\u00e1ria Secil.Abates e aliena\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _6d\"> </span>Os ganhos ou perdas provenientes do abate ou aliena\u00e7\u00e3o s\u00e3o determinados pela diferen\u00e7a entre os recebimentos dasaliena\u00e7\u00f5es, quando aplic\u00e1vel, deduzido dos custos de transa\u00e7\u00e3o e a quantia escriturada do ativo, e s\u00e3o reconhecidos na demonstra\u00e7\u00e3o dos resultados, como Outros rendimentos e ganhos operacionais (Nota 2.2) ou Gastos e perdas operacionais (Nota 2.3).Deprecia\u00e7\u00f5es e \u00c9 utilizado o m\u00e9todo das quotas constantes, a partir do momento em que o bem se encontra dispon\u00edvel para uso, imparidadeutilizando-se as taxas que melhor refletem a sua vida \u00fatil estimada.A<span class=\"_ _0\"></span> deprecia\u00e7\u00e3o dos terrenos de explora\u00e7\u00e3o resulta da estimativa de vida \u00fatil m\u00e9dia dos terrenos, tendo em considera\u00e7\u00e3o o per\u00edodo de extra\u00e7\u00e3o de mat\u00e9ria-prima.Vida \u00fatil estimada (em anos)T<span class=\"_ _11\"></span>errenos de explora\u00e7\u00e3o<span class=\"_ _248\"> </span>14Edif\u00edcios e outras constru\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _15c\"> </span>12 \u2013 30Equipamento b\u00e1sico <span class=\"_ _25c\"> </span>6 \u2013 25Equipamento de transporte<span class=\"_ _25d\"> </span>4 \u2013 9Ferramentas e utens\u00edlios<span class=\"_ _25e\"> </span>2 \u2013 8Equipamento administrativo<span class=\"_ _9\"> </span>4 \u2013 8T<span class=\"_ _11\"></span>aras e vasilhames<span class=\"_ _121\"> </span>6Outros ativos fixos tang\u00edveis<span class=\"_ _1fb\"> </span>4 \u2013 10Os valores residuais dos ativos e as respetivas vidas \u00fateis s\u00e3o revistos e ajustados, se necess\u00e1rio, na data da Posi\u00e7\u00e3o Financeira Consolidada. Se a quantia escriturada \u00e9 superior ao valor recuper\u00e1vel do ativo, procede-se ao seu reajustamento para o valor recuper\u00e1vel estimado mediante o registo de perdas por imparidade (Nota 3.6).RECUPERABILIDADE DOS <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>TIVOS FIXOS T<span class=\"_ _0\"></span>ANG\u00cdVEISA<span class=\"_ _0\"></span> recuperabilidade dos ativos fixos tang\u00edveis requer a defini\u00e7\u00e3o de estimativas e pressupostos por parte da Gest\u00e3o, nomeadamente,quando aplic\u00e1vel, no que diz respeito ao apuramento do valor de uso no \u00e2mbito dos testes de imparidade \u00e0s unidades geradorasde caixa do Grupo. VIDA<span class=\"_ _0\"></span> \u00daTIL E DEPRECIA\u00c7\u00c3O Os ativos fixos tang\u00edveis representam a componente mais significativa do <span class=\"_ _0\"></span>Ativo total do Grupo. Estes ativos s\u00e3o sujeitos a umadeprecia\u00e7\u00e3o sistem\u00e1tica pelo per\u00edodo que se determina ser a sua vida \u00fatil econ\u00f3mica. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> determina\u00e7\u00e3o das vidas \u00fateis dos ativos, bemcomo o m\u00e9todo de deprecia\u00e7\u00e3o a aplicar<span class=\"_ _0\"></span>, \u00e9 essencial para determinar o montante das deprecia\u00e7\u00f5es a reconhecer na Demonstra\u00e7\u00e3odos Resultados Consolidados de cada per\u00edodo.Estes dois par\u00e2metros s\u00e3o definidos de acordo com o melhor julgamento do Conselho de <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o para os ativos e neg\u00f3ciosem quest\u00e3o, considerando tamb\u00e9m as pr\u00e1ticas adotadas por empresas do setor ao n\u00edvel internacional e a evolu\u00e7\u00e3o das condi\u00e7\u00f5esecon\u00f3micas em que o Grupo atua. Dada a relev\u00e2ncia desta estimativa, o Grupo recorre com alguma regularidade a t\u00e9cnicos externos e independentes para aferir daadequa\u00e7\u00e3o das estimativas utilizadas.MOVIMENTOS EM <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>TIVOS FIXOS T<span class=\"_ _0\"></span>ANG\u00cdVEISEdif\u00edcios e outras  Equipamentos <span class=\"_ _1b0\"> </span>e Ativos fixos V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _216\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>errenos constru\u00e7\u00f5esoutros <span class=\"_ _1b0\"> </span> tang\u00edveis <span class=\"_ _ae\"></span>tang\u00edveis em curso<span class=\"_ _79\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otalV<span class=\"_ _0\"></span>alor bruto<span class=\"_ _3d\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _25f\"> </span> <span class=\"_ _218\"> </span> <span class=\"_ _1d3\"> </span> <span class=\"_ _1b2\"> </span> </span> Saldo em 1 de janeiro de 2021 <span class=\"_ _115\"> </span><span class=\"ff119 fc19\">407.654.901 <span class=\"_ _c2\"> </span>1.067.538.097 <span class=\"_ _d0\"> </span>5.461.580.472 <span class=\"_ _ed\"> </span>141.879.339 <span class=\"_ _3\"> </span>7.078.652.810 </span> V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de per\u00edmetro <span class=\"_ _214\"> </span><span class=\"fc19\">(1.106.923)<span class=\"_ _3c\"> </span>(2.235.163)<span class=\"_ _39\"> </span>(13.366.629)<span class=\"_ _8f\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>10.635)<span class=\"_ _c3\"> </span>(16.819.350)</span> Aquisi\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _244\"> </span><span class=\"fc19 ws0\">- <span class=\"_ _8a\"> </span>70.294 <span class=\"_ _a3\"> </span>15.919.069 <span class=\"_ _ed\"> </span>104.283.063 <span class=\"_ _d0\"> </span>120.272.426 </span> Aliena\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _253\"> </span><span class=\"fc19 ws0\">(806.562)<span class=\"_ _3c\"> </span>(2.799.659)<span class=\"_ _d2\"> </span>(12.175.147)<span class=\"_ _9c\"> </span>(4.208)<span class=\"_ _157\"> </span>(15.785.576)</span> Regulariza\u00e7\u00f5es, transfer\u00eancias e abates <span class=\"_ _46\"> </span><span class=\"fc19\">746.302 <span class=\"_ _55\"> </span>921.716 <span class=\"_ _15b\"> </span>133.070.549 <span class=\"_ _d2\"> </span>(166.462.1<span class=\"_ _0\"></span>15)<span class=\"_ _157\"> </span>(31.723.548)</span> Ajustamento <span class=\"_ _20\"></span>cambial <span class=\"_ _bd\"> </span><span class=\"fc19 ws0\">(13.394.043)<span class=\"_ _3c\"> </span>(8.213.049)<span class=\"_ _39\"> </span>(48.609.655)<span class=\"_ _97\"> </span>(322.970)<span class=\"_ _157\"> </span>(70.539.717)</span> Efeito de economias hiperinflacion\u00e1rias <span class=\"_ _ba\"> </span><span class=\"fc19\">17.423.483 <span class=\"_ _4f\"> </span>5.026.230 <span class=\"_ _a3\"> </span>49.324.921 <span class=\"_ _dc\"> </span>584.812 <span class=\"_ _38\"> </span>72.359.446 </span> Saldo em 31 de dezembro de 2021 <span class=\"_ _51\"> </span>410.517.158 <span class=\"_ _7c\"> </span>1.060.308.466 <span class=\"_ _b8\"> </span>5.585.743.580 <span class=\"_ _4b\"> </span>79.847.286 <span class=\"_ _e\"> </span>7.136.416.491  V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de per\u00edmetro <span class=\"_ _23a\"> </span>- <span class=\"_ _ed\"> </span>(6.509.309)<span class=\"_ _c4\"> </span>(6.703.628)<span class=\"_ _8a\"> </span>(25.000)<span class=\"_ _c3\"> </span>(13.237.937) Aquisi\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _244\"> </span><span class=\"ws0\">- <span class=\"_ _8a\"> </span>46.938 <span class=\"_ _a3\"> </span>14.266.529 <span class=\"_ _ed\"> </span>153.661.060 <span class=\"_ _d0\"> </span>167.974.527 </span> Aliena\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _253\"> </span><span class=\"ws0\">(915.733)<span class=\"_ _4d\"> </span>(746.469)<span class=\"_ _d2\"> </span>(59.070.707)<span class=\"_ _260\"> </span>- <span class=\"_ _1be\"> </span>(60.732.909)</span> Regulariza\u00e7\u00f5es, transfer\u00eancias e abates <span class=\"_ _ed\"> </span>2.627.452 <span class=\"_ _12c\"> </span>5.172.791 <span class=\"_ _a3\"> </span>57.418.961 <span class=\"_ _c4\"> </span>(75.021.846)<span class=\"_ _c9\"> </span>(9.802.642) Ajustamento <span class=\"_ _20\"></span>cambial <span class=\"_ _23b\"> </span><span class=\"ws0\">(2.819.309)<span class=\"_ _e2\"> </span>4.949.595 <span class=\"_ _149\"> </span>(7.647.1<span class=\"_ _11\"></span>1<span class=\"_ _0\"></span>1)<span class=\"_ _df\"> </span>1<span class=\"_ _4\"></span>12.165 <span class=\"_ _c2\"> </span>(5.404.660)</span> Efeito de economias hiperinflacion\u00e1rias <span class=\"_ _226\"> </span>2.561.401 <span class=\"_ _43\"> </span>25.673.176 <span class=\"_ _a3\"> </span>83.674.472 <span class=\"_ _dc\"> </span>227.969 <span class=\"_ _158\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>12.137.018  Saldo em 31 de dezembro de 2022 <span class=\"_ _4b\"> </span>41<span class=\"_ _0\"></span>1.970.969 <span class=\"_ _7c\"> </span>1.088.895.188 <span class=\"_ _b8\"> </span>5.667.682.096 <span class=\"_ _ed\"> </span>158.801.634 <span class=\"_ _3\"> </span>7.327.349.888 Amortiza\u00e7\u00f5es e perdas por imparidade acumuladas<span class=\"ff119\"> </span> Saldo em 1 de janeiro de 2021 <span class=\"_ _11d\"> </span><span class=\"fc19\">(91.023.465)<span class=\"_ _d1\"> </span>(71<span class=\"_ _0\"></span>1.238.797)<span class=\"_ _14e\"> </span>(4.469.798.465)<span class=\"_ _3b\"> </span>(3.630.707)<span class=\"_ _23\"> </span>(5.275.691.434)</span> V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de per\u00edmetro <span class=\"_ _23a\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _12c\"> </span>1.782.441 <span class=\"_ _a3\"> </span>13.176.376 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _38\"> </span>14.958.817 </span> Deprecia\u00e7\u00f5es do per\u00edodo (Nota 3.6) <span class=\"_ _53\"> </span><span class=\"fc19\">(5.078.568)<span class=\"_ _a3\"> </span>(20.671.079)<span class=\"_ _c2\"> </span>(155.936.627)<span class=\"_ _260\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>(181.686.274)</span> Aliena\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _261\"> </span>10.898 <span class=\"_ _4f\"> </span>7.742.529 <span class=\"_ _a3\"> </span>10.607.739 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _38\"> </span>18.361.166  Perdas por imparidade (Nota 3.6) <span class=\"_ _a8\"> </span>1.435.557 <span class=\"_ _46\"> </span>(570.155)<span class=\"_ _40\"> </span>812.251 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _1bd\"> </span>1.677.653  Regulariza\u00e7\u00f5es, transfer\u00eancias e abates <span class=\"_ _3e\"> </span>52.754 <span class=\"_ _4f\"> </span>3.363.590 <span class=\"_ _a3\"> </span>26.075.526 <span class=\"_ _dc\"> </span>102.292 <span class=\"_ _38\"> </span>29.594.162  Ajustamento <span class=\"_ _20\"></span>cambial <span class=\"_ _d8\"> </span>3.990.393 <span class=\"_ _4f\"> </span>5.428.878 <span class=\"_ _a3\"> </span>41.770.527 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _38\"> </span>51.189.798  Efeito de economias hiperinflacion\u00e1rias <span class=\"_ _a3\"> </span><span class=\"fc19\">(6.165.694)<span class=\"_ _3c\"> </span>(3.364.090)<span class=\"_ _d2\"> </span>(52.561.336)<span class=\"_ _260\"> </span>- <span class=\"_ _1be\"> </span>(62.091.120)</span> Saldo em 31 de dezembro de 2021 <span class=\"_ _44\"> </span><span class=\"fc19\">(96.778.125)<span class=\"_ _15b\"> </span>(717.526.683)<span class=\"_ _14e\"> </span>(4.585.854.009)<span class=\"_ _4f\"> </span>(3.528.415)<span class=\"_ _23\"> </span>(5.403.687.232)</span> V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de per\u00edmetro <span class=\"_ _23a\"> </span>- <span class=\"_ _12c\"> </span>5.656.139 <span class=\"_ _3c\"> </span>5.683.105 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _cc\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.339.244  Deprecia\u00e7\u00f5es do per\u00edodo (Nota 3.6) <span class=\"_ _53\"> </span>(5.385.708)<span class=\"_ _a3\"> </span>(28.323.068)<span class=\"_ _c2\"> </span>(187.273.627)<span class=\"_ _260\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>(220.982.403) Aliena\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _262\"> </span>701 <span class=\"_ _55\"> </span>696.752 <span class=\"_ _a3\"> </span>56.409.969 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _38\"> </span>57.107.422  Perdas por imparidade (Nota 3.6) <span class=\"_ _21f\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>43.185 <span class=\"_ _263\"> </span>(8.612.297)<span class=\"_ _260\"> </span>- <span class=\"_ _7e\"> </span>(8.569.1<span class=\"_ _4\"></span>12) Regulariza\u00e7\u00f5es, transfer\u00eancias e abates <span class=\"_ _dc\"> </span>5.504 <span class=\"_ _127\"> </span>286.587 <span class=\"_ _a3\"> </span>10.291.688 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _38\"> </span>10.583.779  Ajustamento <span class=\"_ _20\"></span>cambial <span class=\"_ _d8\"> </span>2.429.700 <span class=\"_ _55\"> </span>792.534 <span class=\"_ _a3\"> </span>18.084.177 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _cc\"> </span>21.306.41<span class=\"_ _0\"></span>1  Efeito de economias hiperinflacion\u00e1rias <span class=\"_ _226\"> </span>3.860.775 <span class=\"_ _1bd\"> </span>(15.532.841)<span class=\"_ _d2\"> </span>(97.846.221)<span class=\"_ _1c2\"> </span>- <span class=\"_ _6f\"> </span>(109.518.287) Saldo em 31 de dezembro de 2022 <span class=\"_ _44\"> </span>(95.867.153)<span class=\"_ _15b\"> </span>(753.907.395)<span class=\"_ _c7\"> </span>(4.789.1<span class=\"_ _0\"></span>17.215)<span class=\"_ _3b\"> </span>(3.528.415)<span class=\"_ _23\"> </span>(5.642.420.178) V<span class=\"_ _0\"></span>alor l\u00edquido em 1 de janeiro de 2021 <span class=\"_ _15b\"> </span>316.631.436 <span class=\"_ _b5\"> </span>356.299.300 <span class=\"_ _cf\"> </span>991.782.007 <span class=\"_ _ed\"> </span>138.248.632 <span class=\"_ _3\"> </span>1.802.961.376  V<span class=\"_ _0\"></span>alor l\u00edquido em 31 de dezembro de 2021 <span class=\"_ _8\"> </span>313.739.034 <span class=\"_ _aa\"> </span>342.781.783 <span class=\"_ _15b\"> </span>999.889.571 <span class=\"_ _4b\"> </span>76.318.871 <span class=\"_ _e\"> </span>1.732.729.259  V<span class=\"_ _0\"></span>alor l\u00edquido em 31 de dezembro de 2022 <span class=\"_ _8\"> </span>316.103.816 <span class=\"_ _aa\"> </span>334.987.794 <span class=\"_ _15b\"> </span>878.564.881 <span class=\"_ _ed\"> </span>155.273.219 <span class=\"_ _3\"> </span>1.684.929.711 Em 31 de dezembro de 2022, a rubrica de investimentos em curso inclui investimentos associados a projetos de desenvolvimentoem curso, no segmento de neg\u00f3cio da Pasta e Papel, onde se destaca a nova linha de prepara\u00e7\u00e3o de madeiras da Figueira daFoz (cerca de 21 milh\u00f5es de euros), a nova linha de evapora\u00e7\u00e3o de <span class=\"_ _0\"></span>Aveiro (cerca de 13 milh\u00f5es de euros), a nova caldeira de G\u00e1sNatural de Set\u00fabal (cerca de 4 milh\u00f5es de euros) e o <span class=\"ff11c ws0\">upgrade</span> do sistema de controlo da bobinadora 1 da Figueira da Foz (cerca de2 milh\u00f5es de euros) e no segmento de neg\u00f3cio do Cimento e Derivados onde se destaca o projeto Clean Cement Line (35 milh\u00f5esde euros). O remanescente respeita a diversos projetos de melhoria e otimiza\u00e7\u00e3o do processo produtivo nas unidades fabris doGrupo.Em 2020, foi aplicada a IAS 29 \u2013 Relato financeiro em economias hiperinflacion\u00e1rias \u00e0s demonstra\u00e7\u00f5es financeiras das subsidi\u00e1riasdo L\u00edbano, antes da transposi\u00e7\u00e3o para a moeda de apresenta\u00e7\u00e3o do Grupo. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> aplica\u00e7\u00e3o da referida norma teve um impacto l\u00edquido,nos ativos fixos tang\u00edveis, a 31 de dezembro de 2020, de Euros 20.057.538, com o aumento do valor bruto dos ativos fixos deEuros 69.097.172 e das deprecia\u00e7\u00f5es acumuladas de Euros 49.039.635. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> 31 de dezembro de 2022, o valor l\u00edquido dos ativos fixostang\u00edveis referente \u00e0s subsidi\u00e1rias do L\u00edbano nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas do Grupo ascende a Euros 14.557.096(31 de dezembro de 2021: Euros 20.441.256).Em 2022 e 2021, a rubrica Regulariza\u00e7\u00f5es, transfer\u00eancias e abates refere-se essencialmente \u00e0 transfer\u00eancia de investimentos emcurso para as restantes rubricas de ativos fixos tang\u00edveis firmes, efetivada no momento em que os mesmos ficaram dispon\u00edveispara o uso pretendido. No decurso dos exerc\u00edcios de 2022 e 2021 n\u00e3o foram capitalizados quaisquer encargos financeiros de empr\u00e9stimos diretamenterelacionados com a aquisi\u00e7\u00e3o, constru\u00e7\u00e3o ou produ\u00e7\u00e3o de ativos fixos tang\u00edveis. <span class=\"_ _0\"></span>Adicionalmente, em 31 de dezembro de 2022 e2021 n\u00e3o existem ativos fixos tang\u00edveis dados como garantia real.Os compromissos assumidos pelo Grupo para a aquisi\u00e7\u00e3o de ativos fixos tang\u00edveis s\u00e3o detalhados na Nota 9.2 \u2013 Compromissos.3.4 <span class=\"_ _157\"> </span>SUBS\u00cdDIOS AO <span class=\"_ _20\"></span>INVESTIMENTOSUBS\u00cdDIOS <span class=\"_ _0\"></span>AO INVESTIMENTO \u2013 DET<span class=\"_ _0\"></span>ALHE V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _24d\"> </span> Natureza<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 <span class=\"_ _4\"></span>Ao abrigo dos contratos <span class=\"_ _4\"></span>AICEP   Enerpulp, S.A. <span class=\"_ _1db\"> </span> Financeira <span class=\"_ _79\"> </span>254.071 <span class=\"_ _dc\"> </span>328.243  Navigator Pulp <span class=\"_ _0\"></span>Aveiro, S.A. <span class=\"_ _1ad\"> </span> Financeira/Fiscal <span class=\"_ _56\"> </span>5.315.822 <span class=\"_ _3f\"> </span>6.806.000  Navigator Pulp Set\u00fabal, S.A. <span class=\"_ _30\"> </span> Financeira <span class=\"_ _87\"> </span>52.676 <span class=\"_ _dc\"> </span>101.018  Navigator Pulp Figueira, S.A. <span class=\"_ _264\"> </span> Financeira/Fiscal <span class=\"_ _3f\"> </span>8.184.597 <span class=\"_ _3f\"> </span>8.898.687  Navigator Parques Industriais, S.A. <span class=\"_ _24\"> </span> Financeira <span class=\"_ _3f\"> </span>1.810.283 <span class=\"_ _3f\"> </span>1.869.640  Navigator T<span class=\"_ _0\"></span>issue A<span class=\"_ _0\"></span>veiro, S.A. <span class=\"_ _264\"> </span> Financeira/Fiscal <span class=\"_ _4b\"> </span>10.964.744 <span class=\"_ _4b\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.690.182  Navigator Brands, S.A. <span class=\"_ _265\"> </span> Financeira <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _dc\"> </span>499.805 <span class=\"_ _4\"></span>Ao abrigo do Plano de Recupera\u00e7\u00e3o e Resili\u00eancia  Navigator Forest Portugal, S.A. <span class=\"_ _f4\"> </span> Financeira <span class=\"_ _87\"> </span>36.510 <span class=\"_ _66\"> </span>- Viveiros <span class=\"_ _0\"></span>Alian\u00e7a, SA<span class=\"_ _0\"></span> <span class=\"_ _f\"> </span> Financeira <span class=\"_ _87\"> </span>20.800 <span class=\"_ _66\"> </span>- Navigator Pulp <span class=\"_ _0\"></span>Aveiro, S.A. <span class=\"_ _98\"> </span> Financeira <span class=\"_ _115\"> </span>38.336 <span class=\"_ _66\"> </span>- Navigator Pulp Figueira, S.A. <span class=\"_ _266\"> </span> Financeira <span class=\"_ _dc\"> </span>520.678 <span class=\"_ _25f\"> </span>- Raiz <span class=\"_ _1e5\"> </span> Financeira <span class=\"_ _dc\"> </span>122.560 <span class=\"_ _25f\"> </span>- Outros  Raiz <span class=\"_ _1e5\"> </span> Financeira <span class=\"_ _3f\"> </span>2.007.338 <span class=\"_ _3f\"> </span>1.479.841 Viveiros <span class=\"_ _0\"></span>Alian\u00e7a, SA<span class=\"_ _0\"></span> <span class=\"_ _f\"> </span> Financeira <span class=\"_ _212\"> </span>98 <span class=\"_ _115\"> </span>21.306 Navigator Pulp Set\u00fabal, S.A. <span class=\"_ _12d\"> </span> Financeira <span class=\"_ _3f\"> </span>4.488.046 <span class=\"_ _1a7\"> </span><span class=\"fc19\">-</span> Secil | Clean Cement Line <span class=\"_ _267\"> </span> Financeira <span class=\"_ _3f\"> </span>9.403.349 <span class=\"_ _3f\"> </span>7.462.387 Saldo final <span class=\"_ _86\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _3f\"> </span></span>43.219.908 <span class=\"_ _4b\"> </span>39.157.109POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASOs subs\u00eddios ao investimento recebidos com o objetivo de compensar o Grupo por investimentos efetuados em ativos fixostang\u00edveis, incluindo os atribu\u00eddos como cr\u00e9ditos fiscais, s\u00e3o classificados como Rendimentos diferidos (Nota 4.3 \u2013 V<span class=\"_ _0\"></span>alores a pagar)e s\u00e3o reconhecidos em resultados durante a vida \u00fatil estimada dos respetivos ativos subsidiados, sendo associado \u00e0 deprecia\u00e7\u00e3odo per\u00edodo (Nota 3.6), para efeitos de apresenta\u00e7\u00e3o.SUBS\u00cdDIOS <span class=\"_ _0\"></span>AO INVESTIMENTO REEMBOLS\u00c1VEISOs subs\u00eddios obtidos do Governo, sob a forma de atribui\u00e7\u00e3o de empr\u00e9stimos reembols\u00e1veis a taxa bonificada, s\u00e3o descontadosna data do reconhecimento inicial com base na taxa de juro de mercado \u00e0 data da atribui\u00e7\u00e3o, constituindo o valor do desconto ovalor do subs\u00eddio a amortizar pelo per\u00edodo do empr\u00e9stimo ou do ativo cuja aquisi\u00e7\u00e3o pretende financiar<span class=\"_ _0\"></span>, consoante as atividadesfinanciadas. Estes passivos s\u00e3o inclu\u00eddos em V<span class=\"_ _0\"></span>alores a pagar (Nota 4.3).SUBS\u00cdDIOS <span class=\"_ _0\"></span>AO INVESTIMENTO \u2013 MOVIMENTOSV<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _24a\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Saldo inicial <span class=\"_ _268\"> </span>39.157.109 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">42.694.058 </span> Atribui\u00e7\u00e3o <span class=\"_ _269\"> </span><span class=\"ws0\">7.167.892 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">721.599 </span></span> Utiliza\u00e7\u00e3o <span class=\"_ _26a\"> </span>(3.398.204)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(4.633.832)</span> Outros <span class=\"_ _26b\"> </span>293.1<span class=\"_ _0\"></span>1<span class=\"_ _0\"></span>1 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">375.284 </span> Saldo final <span class=\"_ _136\"> </span>43.219.908 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">39.157.109 </span> De natureza financeira <span class=\"_ _26c\"> </span>25.319.459 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">19.548.144 </span> De natureza fiscal <span class=\"_ _26d\"> </span>17.900.449 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">19.608.965 </span>O Grupo espera reconhecer os subs\u00eddios em resultados conforme segue:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _24a\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/20212022<span class=\"_ _16e\"> </span>                          - <span class=\"_ _3f\"> </span>3.456.831 2023<span class=\"_ _26a\"> </span>            3.278.135 <span class=\"_ _3f\"> </span>3.320.612 2024<span class=\"_ _26a\"> </span>            3.237.288 <span class=\"_ _3f\"> </span>3.275.288 2025<span class=\"_ _26a\"> </span>            2.619.995 <span class=\"_ _3f\"> </span>2.658.793 2026<span class=\"_ _26a\"> </span>            2.522.759 <span class=\"_ _3f\"> </span>2.588.156 2027<span class=\"_ _26a\"> </span>            1.919.810 <span class=\"_ _3f\"> </span>1.919.810 Posteriores a 2027<span class=\"_ _26e\"> </span>          29.641.921 <span class=\"_ _4b\"> </span>21.937.618  <span class=\"_ _168\"> </span><span class=\"ff118\">43.219.908 <span class=\"_ _4b\"> </span>39.157.109 </span>INCENTIVO <span class=\"_ _0\"></span>AO AUMENTO DA<span class=\"_ _0\"></span> CAP<span class=\"_ _0\"></span>ACIDADE DE PRODU\u00c7\u00c3O DE P<span class=\"_ _0\"></span>AST<span class=\"_ _11\"></span>A NA<span class=\"_ _0\"></span> FIGUEIRA DA<span class=\"_ _0\"></span> FOZEm 27 de dezembro de 2018, foi celebrado um contrato fiscal de investimento entre a subsidi\u00e1ria Navigator Pulp Figueira, S.A.e a <span class=\"_ _0\"></span>AICEP \u2013 <span class=\"_ _0\"></span>Ag\u00eancia para o Investimento e Com\u00e9rcio Externo de Portugal, relativo ao investimento associado ao aumento dacapacidade de produ\u00e7\u00e3o de pasta na Figueira da Foz, o qual compreende um incentivo fiscal at\u00e9 ao montante m\u00e1ximo de Euros17.278.657, correspondente a 19,5% do investimento realizado, mediante o cumprimento, at\u00e9 31 de dezembro de 2025, de objetivosdefinidos contratualmente. Este subs\u00eddio est\u00e1 a ser reconhecido em 20 anos, na propor\u00e7\u00e3o da deprecia\u00e7\u00e3o dos ativos, pese emboraesteja j\u00e1 utilizado totalmente desde 2018.INCENTIVOS <span class=\"_ _0\"></span>AO PROJETO DE EXP<span class=\"_ _0\"></span>ANS\u00c3O DA<span class=\"_ _4\"></span> F\u00c1BRICA<span class=\"_ _4\"></span> DE P<span class=\"_ _0\"></span>AST<span class=\"_ _11\"></span>A DE CACIAEm 18 de junho de 2014, a subsidi\u00e1ria Navigator Pulp <span class=\"_ _0\"></span>Aveiro, S.A. assinou com a <span class=\"_ _0\"></span>AICEP dois contratos de incentivos de naturezafinanceira e fiscal, tendentes ao apoio ao investimento a promover por aquela empresa no projeto de expans\u00e3o de capacidade daf\u00e1brica de pasta de <span class=\"_ _0\"></span>Aveiro, sendo o montante total de investimento realizado de 49,3 milh\u00f5es de euros. Os incentivos aprovados s\u00e3o de 9,3 milh\u00f5es de euros de incentivo financeiro reembols\u00e1vel e de 5,6 milh\u00f5es de euros de incentivofiscal, a utilizar at\u00e9 2024, no limite, estando, todavia, totalmente utilizados desde o final de 2016, muito embora v\u00e1 ser reconhecidoem resultados at\u00e9 2034. O contrato inclui um pr\u00e9mio de realiza\u00e7\u00e3o j\u00e1 reconhecido em balan\u00e7o, que corresponde \u00e0 convers\u00e3o doincentivo reembols\u00e1vel atribu\u00eddo, em incentivo n\u00e3o reembols\u00e1vel, at\u00e9 ao limite de 75% (Euros 6.947.450), mediante o cumprimentodos objetivos definidos contratualmente at\u00e9 31 de dezembro de 2023.INCENTIVO <span class=\"_ _0\"></span>AO PROJETO DE CONVERS\u00c3O DO FORNO DA CAL<span class=\"_ _0\"></span> DE SET\u00daBALNo \u00e2mbito do Roteiro para a Neutralidade Carb\u00f3nica, o Grupo assinou um contrato de investimento de natureza financeira com aUni\u00e3o Europeia, tendente ao apoio ao investimento a realizar pela Navigator Pulp Set\u00fabal na convers\u00e3o do forno da cal da f\u00e1bricade pasta de Set\u00fabal, sendo o montante total de investimento previsto de Euros 7.500.000. O incentivo m\u00e1ximo aprovado ascende aEuros 4.488.046 e ser\u00e1 pago atrav\u00e9s de uma tranche \u00fanica n\u00e3o reembols\u00e1vel, no m\u00e1ximo at\u00e9 ao final do terceiro ano de opera\u00e7\u00e3odo equipamento.PLANO DE RECUPERA\u00c7\u00c3O E RESILI\u00caNCIAO Grupo Navigator est\u00e1 envolvido em quatro <span class=\"_ _0\"></span>Agendas para a Inova\u00e7\u00e3o Empresarial do Plano de Recupera\u00e7\u00e3o e Resili\u00eancia (PRR),atrav\u00e9s do investimento de 91,8 milh\u00f5es de euros. O Grupo, atrav\u00e9s da Navigator Paper Set\u00fabal, S.A. lidera a <span class=\"_ _0\"></span>Agenda \u201cFrom Fossilto Forest\u201d (FF2F), a qual tem por grande prop\u00f3sito o desenvolvimento de uma gama de solu\u00e7\u00f5es para embalagem \u2013 centradas namarca gKRAFT lan\u00e7ada em 2021 \u2013 e a produ\u00e7\u00e3o de celulose microfibrilada para o desenvolvimento de propriedades mec\u00e2nicase de de barreiras funcionais (a gorduras e a l\u00edquidos, entre outros) nestes papeis. No total, o Grupo beneficiar\u00e1 de cerca de 25,9milh\u00f5es de euros de apoio desta componente do PRR (C5 \u2013 Capitaliza\u00e7\u00e3o e Inova\u00e7\u00e3o Empresarial). Durante 2022, as empresas do Grupo Navigator Paper Setubal, S.A., Navigator Pulp Set\u00fabal, S.A., Navigator Paper Figueira,S.A., Navigator Pulp Figueira, S.A., Navigator Pulp <span class=\"_ _0\"></span>Aveiro, S.A. e Navigator T<span class=\"_ _0\"></span>issue <span class=\"_ _0\"></span>Aveiro, S.A., apresentaram a sua candidaturaao \u00abApoio \u00e0 Descarboniza\u00e7\u00e3o da Ind\u00fastria\u00bb do PRR.  Este apoio enquadra-se num conjunto de medidas da Componente 1<span class=\"_ _0\"></span>1 (C1<span class=\"_ _0\"></span>1)do PRR, que visam contribuir para o objetivo da neutralidade carb\u00f3nica, promovendo a transi\u00e7\u00e3o energ\u00e9tica por via da efici\u00eanciaenerg\u00e9tica, do apoio \u00e0s energias renov\u00e1veis, com enfoque na ado\u00e7\u00e3o de processos e tecnologias de baixo carbono na ind\u00fastria,na ado\u00e7\u00e3o de medidas de efici\u00eancia energ\u00e9tica na ind\u00fastria e na incorpora\u00e7\u00e3o de energia de fonte renov\u00e1vel e armazenamento deenergia. Mais recentemente, o mesmo foi estendido a uma segunda fase de candidatura, no \u00e2mbito da qual a Navigator T<span class=\"_ _0\"></span>issue Rod\u00e3o S.A.apresentou, \u00e0 semelhan\u00e7a das restantes empresas, um conjunto de iniciativas relacionadas com a sua neutralidade carb\u00f3nica. Comefeito, o Grupo espera, no futuro, investir no \u00e2mbito destas iniciativas 176,2 milh\u00f5es de euros, valor que espera ver financiado em66,8 milh\u00f5es de euros. Ainda em 2022, as empresas do Grupo apresentaram a sua candidatura aos incentivos do PRR relativos \u00e0 Rede Nacional de T<span class=\"_ _11\"></span>estBed, esta \u00faltima visando a cria\u00e7\u00e3o de uma rede nacional para a presta\u00e7\u00e3o de servi\u00e7os \u00e0s empresas, para o desenvolvimento e testede novos produtos e servi\u00e7os. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> candidatura, envolvendo um investimento de 2,2 milh\u00f5es de euros, foi aprovada no final do ano,tendo o IAPMEI decidido atribuir \u00e0 Navigator Pulp Figueira. S.A. 1,4 milh\u00f5es de euros. A<span class=\"_ _0\"></span> participa\u00e7\u00e3o do Grupo no PRR s\u00f3 fica, no entanto, completa com a participa\u00e7\u00e3o do RAIZ na Componente 12 do PRR, relativa\u00e0 Bioeconomia, onde tem perspetivado realizar um investimento de 1,7 milh\u00f5es de euros e atribui\u00e7\u00e3o de 1,4 milh\u00f5es de euros deincentivo para acelerar<span class=\"_ _0\"></span>, em parceria com o CITEVE e outros 52 promotores, a cria\u00e7\u00e3o de produtos de alto valor acrescentado apartir de recursos biol\u00f3gicos, em alternativa \u00e0s mat\u00e9rias de base f\u00f3ssil, mas sem deixar de garantir e at\u00e9 elevando padr\u00f5es dequalidade com forte potencial em diferentes segmentos de mercado.INCENTIVO <span class=\"_ _0\"></span>AO PROJETO CLEAN CEMENT LINENo \u00e2mbito do programa de apoio e financiamento Europeu PT 2020, o Grupo assinou um contrato de investimento de naturezafinanceira com a <span class=\"_ _0\"></span>Ag\u00eancia para o Investimento e Com\u00e9rcio Externo de Portugal, E.P<span class=\"_ _11\"></span>.E. (\u201cAICEP\u201d), tendente ao apoio ao investimentoa realizar pela Secil, S.A. designado \u201cClean Cement Line\u201d cujo objetivo consiste no desenvolvimento e demonstra\u00e7\u00e3o de uma novatecnologia de produ\u00e7\u00e3o de cimento, a ser implementada na f\u00e1brica do Out\u00e3o, que permitir\u00e1 a produ\u00e7\u00e3o de um cl\u00ednquer de baixocarbono e, consequentemente, a cria\u00e7\u00e3o de uma gama de cimentos de baixa pegada ecol\u00f3gica. O montante total do investimento previsto \u00e9 de Euros 86.339.792, com um incentivo m\u00e1ximo de Euros 14.924.773, do qual cercade Euros 1<span class=\"_ _0\"></span>1.443.580 \u00e9 n\u00e3o reembols\u00e1vel. <span class=\"_ _0\"></span>At\u00e9 ao per\u00edodo findo a 31 de dezembro de 2022 j\u00e1 foi recebido um montante de Euros9.403.348.SUBS\u00cdDIOS <span class=\"_ _0\"></span>AO INVESTIMENTO REEMBOLS\u00c1VEIS Em 13 de dezembro de 2017, a subsidi\u00e1ria Navigator T<span class=\"_ _0\"></span>issue <span class=\"_ _0\"></span>Aveiro, S.A. celebrou um contrato de investimento com a <span class=\"_ _0\"></span>AICEP<span class=\"_ _11\"></span>, paraa constru\u00e7\u00e3o da nova f\u00e1brica de <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span> em <span class=\"_ _0\"></span>Aveiro. Este contrato compreende um incentivo financeiro sob a forma de um incentivoreembols\u00e1vel, o qual inclui um per\u00edodo de car\u00eancia de dois anos, sem o pagamento de juros, at\u00e9 ao valor m\u00e1ximo de Euros42.166.636, correspondente a 35% sobre o montante das despesas consideradas eleg\u00edveis, as quais se estimaram em 120.476milh\u00f5es de euros. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> 31 de dezembro de 2022 o saldo a receber relativo ao total do subs\u00eddio reembols\u00e1vel concedido ascende aEuros 2.108.332.Foi ainda assinado com a mesma entidade, em 20 de abril de 2018, a atribui\u00e7\u00e3o de um incentivo fiscal atribu\u00eddo mediante ocumprimento de objetivos definidos contratualmente at\u00e9 31 de dezembro de 2028, cujo montante m\u00e1ximo previsto ser\u00e1 de Euros1<span class=\"_ _0\"></span>1.515.870, correspondente a 10% das despesas associadas ao projeto de investimento. Este montante est\u00e1 totalmente utilizadodeste 2019 e ser\u00e1 reconhecido em resultados em 24 anos.N\u00e3o existem condi\u00e7\u00f5es n\u00e3o satisfeitas e outras conting\u00eancias ligadas ao apoio governamental que tenham sido reconhecidas,estando a Navigator a cumprir com as condi\u00e7\u00f5es de acordo com o planeado.3.5 <span class=\"_ _81\"> </span>A<span class=\"_ _11\"></span>TIVOS SOB DIREITO DE USOMOVIMENTOS EM <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>TIVOS SOB DIREITO DE USOPropriedade industrial e Edif\u00edcios e outras Equipamentos e<span class=\"ws0\"> </span>V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros outros direitos<span class=\"_ _c2\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>errenosconstru\u00e7\u00f5esoutros tang\u00edveis<span class=\"_ _127\"> </span><span class=\"ws0\">T<span class=\"_ _0\"></span>otal</span>V<span class=\"_ _0\"></span>alor bruto<span class=\"_ _26f\"> </span> <span class=\"_ _9c\"> </span> <span class=\"_ _25f\"> </span> <span class=\"_ _67\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span>  Saldo em 1 de janeiro de 2021 <span class=\"_ _259\"> </span>1.194.388 <span class=\"_ _c0\"> </span>58.798.569 <span class=\"_ _4f\"> </span>9.682.875 <span class=\"_ _d2\"> </span>34.902.718 <span class=\"_ _14e\"> </span>104.578.550V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de per\u00edmetro<span class=\"_ _23d\"> </span>- <span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _1f7\"> </span>- <span class=\"_ _53\"> </span>38.830 <span class=\"_ _58\"> </span>38.830Aquisi\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _2b\"> </span>- <span class=\"_ _6f\"> </span>12.623.101 <span class=\"_ _12c\"> </span>1.450.037 <span class=\"_ _39\"> </span>19.562.945 <span class=\"_ _c3\"> </span>33.636.083Aliena\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _270\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _1f7\"> </span>- <span class=\"_ _224\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>-Regulariza\u00e7\u00f5es, transfer\u00eancias e abates<span class=\"_ _271\"> </span>(215)<span class=\"_ _bb\"> </span>(2.323.924)<span class=\"_ _3f\"> </span>(384.346)<span class=\"_ _44\"> </span>(652.520)<span class=\"_ _bc\"> </span>(3.361.005)Ajustamento cambial<span class=\"_ _196\"> </span>- <span class=\"_ _cc\"> </span>(55.559)<span class=\"_ _3f\"> </span>(141.418)<span class=\"_ _49\"> </span>(16.447)<span class=\"_ _aa\"> </span>(213.424) Saldo em 31 de dezembro de 2021 <span class=\"_ _66\"> </span>1.194.173 <span class=\"_ _6f\"> </span>69.042.187 <span class=\"_ _1fd\"> </span>10.607.148 <span class=\"_ _39\"> </span>53.835.526 <span class=\"_ _14e\"> </span>134.679.034V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de per\u00edmetro<span class=\"_ _23d\"> </span>- <span class=\"_ _158\"> </span>(984.268)<span class=\"_ _155\"> </span>- <span class=\"_ _252\"> </span>- <span class=\"_ _d1\"> </span>(984.268)Aquisi\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _23e\"> </span>2.822 <span class=\"_ _1be\"> </span>9.443.325 <span class=\"_ _97\"> </span>636.395 <span class=\"_ _39\"> </span>13.373.491 <span class=\"_ _157\"> </span>23.456.033Aliena\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _270\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _1f7\"> </span>- <span class=\"_ _3a\"> </span>(25.000)<span class=\"_ _20b\"> </span>(25.000)Regulariza\u00e7\u00f5es, transfer\u00eancias e abates<span class=\"_ _1c2\"> </span>(1.857)<span class=\"_ _7c\"> </span>(155.823)<span class=\"_ _4d\"> </span>(685.240)<span class=\"_ _1bd\"> </span>(3.585.565)<span class=\"_ _7c\"> </span>(4.428.485)Ajustamento cambial<span class=\"_ _196\"> </span>- <span class=\"_ _b5\"> </span>14.168 <span class=\"_ _8a\"> </span>34.834 <span class=\"_ _3b\"> </span>201.653 <span class=\"_ _116\"> </span>250.655 Saldo a 31 de dezembro de 2022 <span class=\"_ _272\"> </span>1.195.138 <span class=\"_ _c0\"> </span>77.359.589 <span class=\"_ _43\"> </span>10.593.137 <span class=\"_ _39\"> </span>63.800.105 <span class=\"_ _14e\"> </span>152.947.969Amortiza\u00e7\u00f5es, deprecia\u00e7\u00f5es e perdas por imparidade acumuladas Saldo em 1 de janeiro de 2021 <span class=\"_ _273\"> </span>(304.830)<span class=\"_ _bb\"> </span>(8.996.847)<span class=\"_ _3c\"> </span>(3.239.585)<span class=\"_ _cc\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>1.030.772)<span class=\"_ _cd\"> </span>(23.572.034)V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de per\u00edmetro<span class=\"_ _23d\"> </span>- <span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _1f7\"> </span>- <span class=\"_ _3a\"> </span>(31.330)<span class=\"_ _36\"> </span>(31.330)Deprecia\u00e7\u00f5es e perdas por imparidade (Nota 3.6)<span class=\"_ _5c\"> </span>(69.279)<span class=\"_ _bb\"> </span>(4.482.717)<span class=\"_ _3c\"> </span>(1.573.832)<span class=\"_ _ce\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>1.526.874)<span class=\"_ _b9\"> </span>(17.652.702)Aliena\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _270\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _1f7\"> </span>- <span class=\"_ _224\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>-Regulariza\u00e7\u00f5es, transfer\u00eancias e abates<span class=\"_ _175\"> </span>- <span class=\"_ _c8\"> </span>1.799.613 <span class=\"_ _55\"> </span>222.443 <span class=\"_ _c4\"> </span>1.755.878 <span class=\"_ _c9\"> </span>3.777.934Ajustamento cambial<span class=\"_ _196\"> </span>- <span class=\"_ _b5\"> </span>31.329 <span class=\"_ _55\"> </span>145.398 <span class=\"_ _53\"> </span>20.735 <span class=\"_ _c4\"> </span>197.462 Saldo em 31 de dezembro de 2021 <span class=\"_ _1c2\"> </span>(374.109)<span class=\"_ _65\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>1.648.622)<span class=\"_ _3c\"> </span>(4.445.576)<span class=\"_ _38\"> </span>(20.812.363)<span class=\"_ _cd\"> </span>(37.280.670)V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de per\u00edmetro<span class=\"_ _23d\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>207.517 <span class=\"_ _218\"> </span>- <span class=\"_ _224\"> </span>- <span class=\"_ _116\"> </span>207.517Deprecia\u00e7\u00f5es e perdas por imparidade (Nota 3.6)<span class=\"_ _5c\"> </span>(69.434)<span class=\"_ _bb\"> </span>(5.066.941)<span class=\"_ _3c\"> </span>(1.576.152)<span class=\"_ _cc\"> </span>(13.005.137)<span class=\"_ _b9\"> </span>(19.717.664)Aliena\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _270\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _1f7\"> </span>- <span class=\"_ _53\"> </span>23.750 <span class=\"_ _58\"> </span>23.750Regulariza\u00e7\u00f5es, transfer\u00eancias e abates<span class=\"_ _272\"> </span>1.857 <span class=\"_ _263\"> </span>72.729 <span class=\"_ _55\"> </span>429.518 <span class=\"_ _c4\"> </span>4.647.891 <span class=\"_ _c9\"> </span>5.151.995Ajustamento cambial<span class=\"_ _196\"> </span>- <span class=\"_ _e2\"> </span>643 <span class=\"_ _88\"> </span>1<span class=\"_ _11\"></span>1.684 <span class=\"_ _36\"> </span>(156.548)<span class=\"_ _aa\"> </span>(144.221) Saldo a 31 de dezembro de 2022 <span class=\"_ _271\"> </span>(441.686)<span class=\"_ _6\"> </span>(16.434.674)<span class=\"_ _3c\"> </span>(5.580.526)<span class=\"_ _cc\"> </span>(29.302.407)<span class=\"_ _b9\"> </span>(51.759.293) V<span class=\"_ _0\"></span>alor l\u00edquido em 1 de janeiro de 2021 <span class=\"_ _1f7\"> </span>889.558 <span class=\"_ _6f\"> </span>49.801.722 <span class=\"_ _12c\"> </span>6.443.290 <span class=\"_ _39\"> </span>23.871.946 <span class=\"_ _c3\"> </span>81.006.516 V<span class=\"_ _0\"></span>alor l\u00edquido em 31 de dezembro de 2021 <span class=\"_ _e8\"> </span>820.064 <span class=\"_ _c0\"> </span>57.393.565 <span class=\"_ _4f\"> </span>6.161.572 <span class=\"_ _39\"> </span>33.023.163 <span class=\"_ _c3\"> </span>97.398.364 V<span class=\"_ _0\"></span>alor l\u00edquido a 31 de dezembro de 2022 <span class=\"_ _b4\"> </span>753.452 <span class=\"_ _c0\"> </span>60.924.915 <span class=\"_ _3b\"> </span>5.012.611 <span class=\"_ _39\"> </span>34.497.698 <span class=\"_ _14e\"> </span>101.188.676POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASNa data da entrada em vigor da loca\u00e7\u00e3o, o Grupo reconhece um ativo sob direito de uso pelo valor do seu custo o qual correspondeao montante inicial do passivo da loca\u00e7\u00e3o ajustado de: i) quaisquer pagamentos antecipados; ii) incentivos \u00e0 loca\u00e7\u00e3o recebidos;e iii) custos diretos iniciais incorridos. <span class=\"_ _0\"></span>Ao ativo sob direito de uso, poder\u00e1 acrescer a estimativa de remover e/ou restaurar o ativosubjacente e/ou o local onde se situa, quando exigido pelo contrato de loca\u00e7\u00e3o.O ativo sob direito de uso \u00e9 subsequentemente depreciado usando o m\u00e9todo linear a partir da data de entrada em vigor at\u00e9 aomenor entre o final da vida \u00fatil do ativo e o termo da loca\u00e7\u00e3o. <span class=\"_ _0\"></span>Adicionalmente, o ativo sob direito de uso \u00e9 reduzido de perdas porimparidade, se existirem, e ajustado por eventuais remensura\u00e7\u00f5es do passivo de loca\u00e7\u00e3o. A<span class=\"_ _0\"></span> vida \u00fatil considerada para cada classe de ativos sob direito de uso \u00e9 igual \u00e0 vida \u00fatil dos ativos fixos tang\u00edveis (Nota 3.3) na mesmaclasse quando existe op\u00e7\u00e3o de compra e o Grupo espera exerc\u00ea-la.LOCA\u00c7\u00d5ES DE CURT<span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> DURA\u00c7\u00c3O E LOCA\u00c7\u00d5ES DE A<span class=\"_ _11\"></span>TIVOS DE V<span class=\"_ _0\"></span>ALOR REDUZIDOO Grupo reconhece os pagamentos de loca\u00e7\u00f5es por per\u00edodos iguais ou inferiores a 12 meses e de loca\u00e7\u00f5es de ativos cujo valorde aquisi\u00e7\u00e3o individual seja inferior a USD 5.000 diretamente como gastos operacionais do per\u00edodo (Nota 2.3), numa base linear<span class=\"_ _0\"></span>.A<span class=\"_ _0\"></span> rubrica T<span class=\"_ _11\"></span>errenos respeita, essencialmente, a direitos de utiliza\u00e7\u00e3o de terrenos:\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>para explora\u00e7\u00e3o florestal existentes na subsidi\u00e1ria Navigator no montante de cerca 3,5 milh\u00f5es de euros, cujos contratos t\u00eamhabitualmente uma dura\u00e7\u00e3o de 24 anos, podendo ser cancelados antecipadamente caso o 2\u00ba corte florestal ocorra antes do 24\u00baano do prazo; e\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">associados a contratos de concess\u00e3o portu\u00e1rios de longo prazo da subsidi\u00e1ria Secil no montante cerca de 8 milh\u00f5es de euros.</span>A<span class=\"_ _0\"></span> rubrica Equipamentos e Outros T<span class=\"_ _11\"></span>ang\u00edveis respeita, essencialmente, a equipamento de transporte, nos quais se destacam asauto-betoneiras na subsidi\u00e1ria Secil, os empilhadores na subsidi\u00e1rias Navigator e as viaturas que integram a frota autom\u00f3vel emuso nas diversas empresas do Grupo.3.6 <span class=\"_ _81\"> </span>DEPRECIA\u00c7\u00d5ES, <span class=\"_ _0\"></span>AMORTIZA\u00c7\u00d5ES E PERDAS POR IMP<span class=\"_ _0\"></span>ARIDADENos exerc\u00edcios de 2022 e 2021, os montantes registados em Deprecia\u00e7\u00f5es, <span class=\"_ _0\"></span>Amortiza\u00e7\u00f5es e Perdas por imparidade detalham-secomo segue:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _1d\"> </span>Nota<span class=\"_ _1cc\"> </span>2022<span class=\"_ _1b1\"> </span>2021 Deprecia\u00e7\u00f5es de ativos fixos tang\u00edveis do per\u00edodo  <span class=\"_ _227\"> </span> 3.3 <span class=\"_ _ed\"> </span>221.565.942 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">182.217.530 </span> Utiliza\u00e7\u00e3o de subs\u00eddios ao investimento <span class=\"_ _122\"> </span> 3.4 <span class=\"_ _44\"> </span>(3.981.743)<span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"fc19\">(4.633.832)</span> Deprecia\u00e7\u00f5es de ativos fixos tang\u00edveis, l\u00edquidos de subs\u00eddios utilizados <span class=\"_ _258\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _4b\"> </span></span>217.584.199 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">177.583.698 </span> Imparidades em ativos fixos tang\u00edveis \u2013 revers\u00f5es  <span class=\"_ _19f\"> </span>(43.185)<span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"fc19\">(2.247.808)</span> Imparidades em ativos fixos tang\u00edveis \u2013 perdas<span class=\"_ _2d\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>8.612.297 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">570.155 </span> Imparidades em ativos fixos tang\u00edveis do exerc\u00edcio <span class=\"_ _142\"> </span> 3.3 <span class=\"_ _47\"> </span>8.569.1<span class=\"_ _0\"></span>12 <span class=\"_ _58\"> </span><span class=\"fc19\">(1.677.653)</span> <span class=\"_ _4\"></span>Amortiza\u00e7\u00f5es em ativos intang\u00edveis do exerc\u00edcio <span class=\"_ _223\"> </span> 3.2 <span class=\"_ _115\"> </span>20.579 <span class=\"_ _115\"> </span><span class=\"fc19\">19.399 </span> Imparidades em ativos intang\u00edveis - perdas <span class=\"_ _f5\"> </span><span class=\"ff118\">   3.2<span class=\"_ _57\"> </span></span>4.807.158 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.405.093 </span> Imparidades em ativos intang\u00edveis do exerc\u00edcio <span class=\"_ _227\"> </span> 3.2 <span class=\"_ _25f\"> </span>- <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> <span class=\"_ _18c\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>4.807.158 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.405.093 </span> Deprecia\u00e7\u00f5es de ativos de direito de uso do exerc\u00edcio <span class=\"_ _1af\"> </span> 3.5 <span class=\"_ _274\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _1d3\"> </span><span class=\"fc19\"> </span></span>19.717.664 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">17.652.702 </span> Imparidades em ativos detidos para venda <span class=\"_ _275\"> </span> 3.8  Deprecia\u00e7\u00f5es de propriedades de investimento <span class=\"_ _1c3\"> </span> 3.9 <span class=\"_ _58\"> </span>(1.036.324)<span class=\"_ _260\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> Perdas por imparidade em propriedades de investimento <span class=\"_ _21a\"> </span> 3.9 <span class=\"_ _1c1\"> </span>766 <span class=\"_ _1b2\"> </span><span class=\"fc19\">766 </span> ICMS - Imposto sobre circula\u00e7\u00e3o de mercadorias e servi\u00e7os inclu\u00eddo nas  <span class=\"_ _1b1\"> </span>1.646 <span class=\"_ _1d5\"> </span><span class=\"fc19\">1.646 </span>deprecia\u00e7\u00f5es (Brasil)  <span class=\"_ _18c\"> </span> <span class=\"_ _48\"> </span><span class=\"ff118\">(1.266.239)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(1.065.144)</span></span>No decurso do exerc\u00edcio de 2022, a Navigator solicitou a avalia\u00e7\u00e3o externa dos seus ativos a uma entidade independente queestimou o<span class=\"ff11c\"> fair value</span> dos mesmos considerando o valor de reposi\u00e7\u00e3o a novo, bem como a vida \u00fatil estimada dos ativos, considerandoas atuais condi\u00e7\u00f5es e a obsolesc\u00eancia funcional. O estudo efetuado considerou informa\u00e7\u00e3o t\u00e9cnica dos ativos afetos aos centrosprodutores, onde se inclui a durabilidade t\u00e9cnica, f\u00edsica e tecnol\u00f3gica dos equipamentos. T<span class=\"_ _11\"></span>endo por base o resultado dos estudos efetuados, bem como as perspetivas internas de investimento do Grupo para o per\u00edodo2023-2027 que considera os compromissos assumidos no \u00e2mbito do Plano de descarboniza\u00e7\u00e3o e dos projetos de investimento aoabrigo do Plano de Recupera\u00e7\u00e3o e Resili\u00eancia (PRR), e considerando que, nos termos da IAS 8, as altera\u00e7\u00f5es de estimativa davida \u00fatil s\u00e3o ajustadas prospetivamente, a Navigator procedeu \u00e0 revis\u00e3o da vida \u00fatil dos seus ativos com refer\u00eancia a 1 de janeirode 2022, a qual determinou um aumento de 36,8 milh\u00f5es de euros nas deprecia\u00e7\u00f5es do exerc\u00edcio, em resultado de uma redu\u00e7\u00e3om\u00e9dia de, aproximadamente, sete anos de vida \u00fatil.Conforme referido na Nota 3.2, procedeu ao registo de uma imparidade pelo valor global da marca Secil T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia, no montante deEuros 4.794.836. <span class=\"_ _0\"></span>Adicionalmente, fruto do contexto adverso, pol\u00edtico, social e financeiro, em que esta geografia se encontra foiigualmente efetuada uma an\u00e1lise \u00e0 recupera\u00e7\u00e3o do valor l\u00edquidos contabil\u00edsticos dos ativos fixos tang\u00edveis desta geografia da qualresultou uma imparidade de Euros 7.877.407.  3.7 <span class=\"_ _81\"> </span>A<span class=\"_ _11\"></span>TIVOS BIOL\u00d3GICOSESTIMA<span class=\"_ _0\"></span>TIV<span class=\"_ _11\"></span>AS E JULGAMENTOS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICOSPRESSUPOSTOSForam considerados pressupostos correspondentes \u00e0 natureza dos ativos em avalia\u00e7\u00e3o, nomeadamente:\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Produtividade das florestas;</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>Pre\u00e7o de venda da madeira (quando existe mercado ativo) deduzido do custo de corte, das rendas dos terrenos pr\u00f3prios,arrendados e concessionados, rechega e transporte, os custos de planta\u00e7\u00e3o e manuten\u00e7\u00e3o, do custo inerente ao arrendamentodos terrenos florestais; o valor de tend\u00eancia para 2022 agravou-se 5% face a 2021;\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>T<span class=\"_ _33\"></span>axa de desconto, 2022: 5,17% (2021: 2,99%). Note-se que o Grupo incorpora o risco de inc\u00eandio nos <span class=\"ff11c\">cash flows</span> do modelo.Caso este risco fosse incorporado na taxa de desconto, a mesma seria de 7% (2021: 4,61%). O valor dos ativos biol\u00f3gicos, apurado em fun\u00e7\u00e3o da expectativa de extra\u00e7\u00e3o das produ\u00e7\u00f5es das diversas esp\u00e9cies, corresponde\u00e0s seguintes expectativas de produ\u00e7\u00e3o futura: <span class=\"_ _168\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021  Eucalipto (Portugal) - Potencial Futuro de extra\u00e7\u00f5es de madeira k m3ssc  <span class=\"_ _4a\"> </span>10.371 <span class=\"_ _87\"> </span>10.207   Eucalipto (Mo\u00e7ambique) - Potencial Futuro de extra\u00e7\u00f5es de madeira k m3ssc (1) <span class=\"_ _ab\"> </span>4.451 <span class=\"_ _1d5\"> </span>2.758   Resinosas (Portugal) - Potencial Futuro de extra\u00e7\u00f5es de madeira k ton  <span class=\"_ _23d\"> </span>309 <span class=\"_ _1b2\"> </span>31<span class=\"_ _0\"></span>1   Resinosas (Portugal) - Potencial Futuro de extra\u00e7\u00f5es de pinhas k ton  <span class=\"_ _276\"> </span>n/a<span class=\"_ _212\"> </span>n/a  Sobreiro (Portugal) - Potencial Futuro de extra\u00e7\u00f5es de corti\u00e7a k @  <span class=\"_ _1cf\"> </span>563 <span class=\"_ _1c1\"> </span>461 POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASOs ativos biol\u00f3gicos do Grupo correspondem principalmente \u00e0s florestas detidas para produ\u00e7\u00e3o de madeira suscet\u00edvel deincorpora\u00e7\u00e3o no processo de fabrico de pasta BEKP ou para venda no mercado, maioritariamente o eucalipto, incluindo aindaoutras esp\u00e9cies, como o pinho e o sobro.Os ativos biol\u00f3gicos s\u00e3o mensurados ao justo valor<span class=\"_ _0\"></span>, deduzido dos gastos estimados de venda no momento do corte. Justo V<span class=\"_ _0\"></span>alor (n\u00edvel 3 da Na determina\u00e7\u00e3o do justo valor das florestas foi utilizado o m\u00e9todo do valor presente dos fluxos de caixa hierarquia do justo valor da descontados, os quais foram apurados atrav\u00e9s de um modelo desenvolvido internamente, alvo de valida\u00e7\u00e3o IFRS 13)peri\u00f3dica por avaliadores externos e independentes.No modelo desenvolvido s\u00e3o considerados pressupostos correspondentes \u00e0 natureza dos ativos em avalia\u00e7\u00e3o, nomeadamente, o ciclo de desenvolvimento das diferentes esp\u00e9cies, a produtividade das florestas, o pre\u00e7o de venda da madeira (quando existe mercado ativo) deduzido do custo de corte, das rendas dos terrenos pr\u00f3prios, arrendados e concessionados, rechega e transporte, os custos de planta\u00e7\u00e3o e manuten\u00e7\u00e3o, do custo inerente ao arrendamento dos terrenos florestais; e a taxa de desconto. A<span class=\"_ _0\"></span> taxa de desconto corresponde \u00e0 taxa de juro de mercado, sem infla\u00e7\u00e3o, de forma consistente com a estrutura de proje\u00e7\u00f5es, determinada tendo em considera\u00e7\u00e3o a rentabilidade que o Grupo espera obter dos ativos florestais, os quais se destinam a serem alienados intragrupo.\u00c1reas concessionadas<span class=\"_ _cc\"> </span>Os custos incorridos com a prepara\u00e7\u00e3o de terrenos para uma primeira floresta\u00e7\u00e3o s\u00e3o registados como um ativo fixo tang\u00edvel, depreciado de acordo com a sua vida \u00fatil esperada, que coincide com o per\u00edodo de concess\u00e3o.Altera\u00e7\u00e3o de estimativas<span class=\"_ _cd\"> </span>As altera\u00e7\u00f5es de estimativas de crescimento, per\u00edodo de corte, pre\u00e7o, custo e outras premissas s\u00e3o reconhecidas enquanto varia\u00e7\u00f5es de justo valor de ativos biol\u00f3gicos na demonstra\u00e7\u00e3o dos resultados. Corte<span class=\"_ _1b9\"> </span>No momento do corte, a madeira \u00e9 valorizada pelo seu justo valor deduzido dos gastos estimados desde o local de abate at\u00e9 ao ponto de venda ou consumo, o qual constitui o custo inicial do invent\u00e1rio.No que diz respeito ao eucalipto, o ativo biol\u00f3gico com maior express\u00e3o nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras apresentadas, em 2022foram extra\u00eddos 512.1<span class=\"_ _0\"></span>12 m3ssc de madeira das matas detidas e exploradas pelo Grupo (31 de dezembro de 2021: 651.654 m3ssc).Adicionalmente, em 31 de dezembro de 2022 e 2021, (i) n\u00e3o existem quantias de ativos biol\u00f3gicos cuja posse seja restrita e/oupenhoradas como garantia de passivos, nem compromissos n\u00e3o revers\u00edveis relativos \u00e0 aquisi\u00e7\u00e3o de ativos biol\u00f3gicos, e (ii) n\u00e3oexistem subs\u00eddios governamentais relacionados com ativos biol\u00f3gicos reconhecidos nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadasdo Grupo.AN\u00c1LISE DE SENSIBILIDADEO Grupo considera a taxa de desconto utilizada em Portugal e o pre\u00e7o <span class=\"ff11c ws0\">forward</span> da madeira como as vari\u00e1veis mais significativas.Altera\u00e7\u00f5es nos pressupostos podem implicar valoriza\u00e7\u00f5es/desvaloriza\u00e7\u00f5es destes ativos:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _24a\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/20211) <span class=\"_ _4\"></span>Agravamento em 0,5% da taxa de desconto em Portugal<span class=\"_ _238\"> </span>5.422.029 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">7.896.515 </span> Desvaloriza\u00e7\u00e3o do ativo florestal de Portugal 2) Diminui\u00e7\u00e3o de 3% no pre\u00e7o forward<span class=\"_ _277\"> </span>10.848.174 <span class=\"_ _3a\"> </span><span class=\"fc19\">1<span class=\"_ _0\"></span>1.731.495 </span> Desvaloriza\u00e7\u00e3o do ativo florestal de Portugal 3) <span class=\"_ _4\"></span>Agravamento em 0,5% da taxa de desconto em Mo\u00e7ambique<span class=\"_ _78\"> </span><span class=\"ff119\">503.338 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">273.043</span></span> Desvaloriza\u00e7\u00e3o do ativo florestal de Mo\u00e7ambique 4) Diminui\u00e7\u00e3o de 3% no pre\u00e7o forward<span class=\"_ _278\"> </span><span class=\"ff119\">761.695 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">718.666</span></span> Desvaloriza\u00e7\u00e3o do ativo florestal de Mo\u00e7ambiqueDET<span class=\"_ _0\"></span>ALHE DOS <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>TIVOS BIOL\u00d3GICOS V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _125\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Eucalipto (Portugal) <span class=\"_ _279\"> </span>93.301.990 <span class=\"_ _20b\"> </span><span class=\"fc19\">1<span class=\"_ _0\"></span>13.826.448 </span> Eucalipto (Espanha)<span class=\"_ _11e\"> </span>2.932.530 <span class=\"_ _25f\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> Pinho (Portugal) <span class=\"_ _27a\"> </span>8.149.506 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">6.697.561 </span> Sobreiro (Portugal) <span class=\"_ _27b\"> </span>819.980 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">6.268.821 </span> Outras esp\u00e9cies (Portugal) <span class=\"_ _27c\"> </span>73.108 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.015.078 </span> Eucalipto (Mo\u00e7ambique) <span class=\"_ _27d\"> </span>17.222.761 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">19.516.153 </span> <span class=\"_ _179\"> </span>122.499.874 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">147.324.061 </span>O Grupo iniciou a explora\u00e7\u00e3o silv\u00edcola em Espanha, mais propriamente na regi\u00e3o da Galiza, com a planta\u00e7\u00e3o de cerca de 700 ha,prevendo-se o aumento desta atividade no futuro.A<span class=\"_ _0\"></span> diminui\u00e7\u00e3o do justo valor do Sobreiro e das outras esp\u00e9cies (de menor relev\u00e2ncia) decorre, essencialmente, dos efeitos associadosao aumento dos custos de corte, rechega e transporte.Relativamente \u00e0 floresta de Mo\u00e7ambique, foi iniciada a opera\u00e7\u00e3o de colheita de madeira das planta\u00e7\u00f5es da Portucel Mo\u00e7ambiqueem Manica, para exporta\u00e7\u00e3o a partir do Porto da Beira, o que permitir\u00e1, entre outros objetivos, colocar Mo\u00e7ambique no mapa mundial3desta ind\u00fastria de base florestal. <span class=\"_ _0\"></span>Ao longo de 2022, foram colhidos cerca de 100.000 m de madeira, tendo sido concretizados tr\u00eas3embarques de navios para Portugal, com cerca de 100.000 m.O Grupo considera, de acordo com a IAS 41, ativos maduros aqueles que tenham atingido as especifica\u00e7\u00f5es necess\u00e1rias para obtero m\u00e1ximo rendimento em fun\u00e7\u00e3o da sua rentabilidade, das necessidades de fornecimento e o custo de oportunidade. T<span class=\"_ _0\"></span>ipicamente afloresta em Portugal atinge a sua maturidade entre os 8 e os 12 anos, sendo que este referencial depende da esp\u00e9cie, das condi\u00e7\u00f5esdo solo, bem como das condi\u00e7\u00f5es edafoclim\u00e1ticas. Os dados sobre a floresta, a sua condi\u00e7\u00e3o e o seu potencial futuro s\u00e3o aferidospelo menos duas vezes ao longo do seu ciclo de crescimento. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> 31 de dezembro de 2022 os ativos maduros <span class=\"_ _20\"></span>representavam cercade 48% (48% em 31 de dezembro de 2021) da floresta da Navigator em territ\u00f3rio nacional, estando os mesmos valorizados aojusto valor<span class=\"_ _0\"></span>.MOVIMENTOS EM <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>TIVOS BIOL\u00d3GICOS V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _125\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Saldo inicial <span class=\"_ _27e\"> </span>147.324.061 <span class=\"_ _ed\"> </span>148.584.452 V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00f5es:  Cortes efetuados  <span class=\"_ _fc\"> </span>(19.268.187)<span class=\"_ _43\"> </span>(25.277.834) Crescimento <span class=\"_ _27f\"> </span>22.077.444 <span class=\"_ _4b\"> </span>19.653.667 Replanta\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _280\"> </span>4.241.964 <span class=\"_ _3f\"> </span>3.313.648 Outras varia\u00e7\u00f5es de justo valor:  - altera\u00e7\u00e3o do pre\u00e7o da madeira <span class=\"_ _b\"> </span>23.872.905 <span class=\"_ _66\"> </span>- - altera\u00e7\u00e3o da taxa de custo de capital <span class=\"_ _281\"> </span>(28.053.077)<span class=\"_ _3e\"> </span>1.212.800 - impacto dos inc\u00eandios <span class=\"_ _282\"> </span>(31.633)<span class=\"_ _8a\"> </span>(68.795) - custos de log\u00edstica de transporte <span class=\"_ _283\"> </span>(2.076.774)<span class=\"_ _4f\"> </span>(2.417.701) - custos fixos de estrutura<span class=\"_ _25d\"> </span>(9.396.335)<span class=\"_ _260\"> </span>- - varia\u00e7\u00e3o nas outras esp\u00e9cies<span class=\"_ _1e1\"> </span>(4.938.867)<span class=\"_ _260\"> </span>- - outras altera\u00e7\u00f5es de expectativa <span class=\"_ _19d\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>1.251.626)<span class=\"_ _57\"> </span>2.323.824T<span class=\"_ _0\"></span>otal de varia\u00e7\u00f5es do per\u00edodo<span class=\"_ _b\"> </span>(24.824.186)<span class=\"_ _12c\"> </span>(1.260.391)Saldo Final<span class=\"_ _18c\"> </span>122.499.874 <span class=\"_ _ed\"> </span>147.324.0613.8 <span class=\"_ _81\"> </span>A<span class=\"_ _11\"></span>TIVOS N\u00c3O CORRENTES DETIDOS P<span class=\"_ _0\"></span>ARA<span class=\"_ _0\"></span> VENDAEm 31 de dezembro de 2022, os ativos detidos para venda, no montante de Euros 1.008.000 (2021: Euros 4.162.459), correspondemessencialmente a terrenos do segmento Cimentos e Derivados. POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASOs ativos n\u00e3o correntes (ou opera\u00e7\u00f5es descontinuadas) s\u00e3o classificados como detidos para venda se o respetivo valor for realiz\u00e1velprincipalmente atrav\u00e9s de uma transa\u00e7\u00e3o de venda ao inv\u00e9s de ser atrav\u00e9s do seu uso continuado.Considera-se que esta situa\u00e7\u00e3o se verifica apenas quando i) a venda \u00e9 muito prov\u00e1vel e o ativo est\u00e1 dispon\u00edvel para venda imediatanas suas atuais condi\u00e7\u00f5es; ii) o Grupo assumiu um compromisso de vender; e iii) \u00e9 expect\u00e1vel que a venda se concretize numper\u00edodo de 12 meses.Mensura\u00e7\u00e3o e A<span class=\"_ _0\"></span> partir do momento em que ativos tang\u00edveis s\u00e3o classificados como ativos n\u00e3o correntes detidos para venda, s\u00e3o apresenta\u00e7\u00e3omensurados pelo menor do valor contabil\u00edstico ou do justo valor deduzido dos custos de venda, cessando a sua deprecia\u00e7\u00e3o. Quando o justo valor deduzido dos custos de venda \u00e9 inferior ao valor contabil\u00edstico, a diferen\u00e7a \u00e9 reconhecida em resultados.Aliena\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _92\"> </span>Os ganhos ou perdas nas aliena\u00e7\u00f5es de ativos n\u00e3o correntes, determinados pela diferen\u00e7a entre o valor de venda e o respetivo valor l\u00edquido contabil\u00edstico, s\u00e3o reconhecidos em resultados como Outros rendimentos e ganhos operacionais (Nota 2.2) ou Gastos e perdas operacionais (Nota 2.3).3.9 <span class=\"_ _81\"> </span>PROPRIEDADES DE INVESTIMENTOMOVIMENTOS EM PROPRIEDADES DE INVESTIMENT<span class=\"_ _0\"></span>OV<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _98\"> </span> <span class=\"_ _2e\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Saldo inicial <span class=\"_ _284\"> </span>368.848 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">371.260 </span> <span class=\"_ _0\"></span>Amortiza\u00e7\u00f5es e perdas por imparidade <span class=\"_ _1df\"> </span>(2.412)<span class=\"_ _9c\"> </span><span class=\"fc19\">(2.412)</span> <span class=\"_ _137\"> </span> <span class=\"_ _25b\"> </span>366.436 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">368.848 </span>Estes ativos compostos essencialmente terrenos e im\u00f3veis detidos para obten\u00e7\u00e3o de rendas e/ou valoriza\u00e7\u00f5es do capital n\u00e3o seencontram afetos \u00e0 atividade operacional do Grupo, nem t\u00eam uso futuro determinado.POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASO Grupo classifica como propriedades de investimento nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas os im\u00f3veis detidos com oobjetivo de valoriza\u00e7\u00e3o do capital e/ou obten\u00e7\u00e3o de rendas de terceiros.Mensura\u00e7\u00e3o <span class=\"_ _135\"> </span>Uma propriedade de investimento \u00e9 mensurada inicialmente pelo seu custo de aquisi\u00e7\u00e3o ou produ\u00e7\u00e3o, incluindo os custos das transa\u00e7\u00f5es que lhe sejam diretamente atribu\u00edveis. <span class=\"_ _0\"></span>Ap\u00f3s o reconhecimento inicial, as propriedades de investimento s\u00e3o mensuradas ao custo deduzido das amortiza\u00e7\u00f5es e perdas por imparidade acumuladas.Os custos subsequentes com as propriedades de investimento s\u00f3 s\u00e3o adicionados ao custo do ativo se for prov\u00e1vel que deles resultar\u00e3o benef\u00edcios econ\u00f3micos futuros acrescidos face aos considerados no reconhecimento inicial4.1 INVENT\u00c1RIOS4.1.1 <span class=\"_ _81\"> </span>INVENT\u00c1RIOS \u2013 DET<span class=\"_ _11\"></span>ALHE POR NA<span class=\"_ _0\"></span>TUREZAV<span class=\"_ _0\"></span>ALORES L\u00cdQUIDOS DE PERDAS POR IMP<span class=\"_ _11\"></span>ARIDADE ACUMULADAS V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _285\"> </span> <span class=\"_ _2e\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Mat\u00e9rias-primas <span class=\"_ _111\"> </span>190.967.739 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">145.524.442 </span> Mercadorias <span class=\"_ _242\"> </span>16.861.149 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">10.744.001 </span> Subprodutos e desperd\u00edcios <span class=\"_ _286\"> </span> <span class=\"_ _25b\"> </span>730.540 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">5.318.819 </span> <span class=\"_ _137\"> </span> <span class=\"_ _1f9\"> </span><span class=\"ff118\">208.559.428 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">161.587.262 </span></span> Produtos acabados e interm\u00e9dios <span class=\"_ _1d\"> </span>181.431.055 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">94.230.580 </span> Produtos e trabalhos em curso <span class=\"_ _287\"> </span> <span class=\"_ _288\"> </span>3.496.998 <span class=\"_ _4d\"> </span><span class=\"fc19\">3.567.1<span class=\"_ _4\"></span>19 </span> <span class=\"_ _137\"> </span> <span class=\"_ _1f9\"> </span><span class=\"ff118\">184.928.053 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">97.797.699 </span></span> T<span class=\"_ _0\"></span>otal <span class=\"_ _1da\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _1f9\"> </span></span>393.487.481 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">259.384.961 </span>4.1.2  <span class=\"_ _76\"> </span>INVENT\u00c1RIOS \u2013 DISTRIBUI\u00c7\u00c3O POR SEGMENTOS E POR \u00c1REA<span class=\"_ _0\"></span> GEOGR\u00c1FICA V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _2d\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _49\"> </span>%<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021<span class=\"_ _50\"> </span>% Pasta e Papel  Portugal    <span class=\"_ _289\"> </span>245.248.393 <span class=\"_ _1c0\"> </span>82,1%<span class=\"_ _3c\"> </span><span class=\"fc19\">167.690.434 <span class=\"_ _1c0\"> </span>89,9%</span> Resto da Europa <span class=\"_ _f1\"> </span>18.581.866 <span class=\"_ _15b\"> </span>6,2%<span class=\"_ _57\"> </span><span class=\"fc19\">6.277.358 <span class=\"_ _15b\"> </span>3,4%</span> Am\u00e9rica <span class=\"_ _10\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>34.898.958 <span class=\"_ _7c\"> </span>1<span class=\"_ _4\"></span>1,7%<span class=\"_ _46\"> </span><span class=\"fc19\">12.582.866 <span class=\"_ _15b\"> </span>6,7%</span> <span class=\"_ _281\"> </span> <span class=\"_ _4b\"> </span>298.729.217 <span class=\"_ _b9\"> </span>100,0%<span class=\"_ _5f\"> </span><span class=\"fc19\">186.550.658 <span class=\"_ _b9\"> </span>100,0%</span> Cimento e Derivados  Portugal <span class=\"_ _105\"> </span>47.400.250 <span class=\"_ _bc\"> </span>51,3%<span class=\"_ _46\"> </span><span class=\"fc19\">33.416.204 <span class=\"_ _bc\"> </span>46,8%</span> Resto da Europa <span class=\"_ _191\"> </span>2.440.682 <span class=\"_ _15b\"> </span>2,6%<span class=\"_ _3e\"> </span><span class=\"fc19\">2.173.368 <span class=\"_ _15b\"> </span>3,0%</span> Am\u00e9rica <span class=\"_ _1fa\"> </span>14.952.106 <span class=\"_ _bc\"> </span>16,2%<span class=\"_ _46\"> </span><span class=\"fc19\">13.387.577 <span class=\"_ _bc\"> </span>18,8%</span> \u00c1frica <span class=\"_ _da\"> </span>25.801.252 <span class=\"_ _1c0\"> </span>27,9%<span class=\"_ _46\"> </span><span class=\"fc19\">20.286.081 <span class=\"_ _bc\"> </span>28,4%</span> \u00c1sia <span class=\"_ _235\"> </span> <span class=\"_ _6c\"> </span>1.791.680 <span class=\"_ _15b\"> </span>1,9%<span class=\"_ _3e\"> </span><span class=\"fc19\">2.103.515 <span class=\"_ _15b\"> </span>2,9%</span> <span class=\"_ _281\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>92.385.970 <span class=\"_ _b9\"> </span>100,0%<span class=\"_ _46\"> </span><span class=\"fc19\">71.366.745 <span class=\"_ _b9\"> </span>100,0%</span>Ambiente - Portugal<span class=\"_ _28a\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>2.372.293 <span class=\"_ _b9\"> </span>100,0%<span class=\"_ _57\"> </span><span class=\"fc19\">1.467.558 <span class=\"_ _b9\"> </span>100,0%</span> <span class=\"_ _281\"> </span> <span class=\"_ _4b\"> </span>393.487.480 <span class=\"_ _49\"> </span> <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">259.384.961 <span class=\"_ _48\"> </span> </span>O valor relativo a Portugal, do segmento da Pasta e Papel, inclui Euros 4.286.997 (31 de dezembro de 2021: Euros 1<span class=\"_ _0\"></span>1.739.049)relativos a invent\u00e1rios cujas faturas j\u00e1 foram emitidas, mas cujo controlo n\u00e3o foi transferido para os clientes.Em 31 de dezembro de 2022 e 2021, n\u00e3o existem invent\u00e1rios cuja posse seja restrita e/ou penhoradas como garantia de passivos.POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASMercadorias e As mercadorias e as mat\u00e9rias-primas encontram-se valorizadas ao mais baixo entre o custo de aquisi\u00e7\u00e3o e o seu Mat\u00e9rias-Primasvalor realiz\u00e1vel l\u00edquido. O custo de aquisi\u00e7\u00e3o inclui as despesas incorridas at\u00e9 ao armazenamento, utilizando-se o custo m\u00e9dio ponderado como m\u00e9todo de custeio das sa\u00eddas.Produtos Acabados, Os produtos acabados e interm\u00e9dios e os produtos e trabalhos em curso encontram-se valorizados ao mais baixo Interm\u00e9dios e Produtos e entre o custo de produ\u00e7\u00e3o (que inclui o custo das mat\u00e9rias-primas incorporadas, m\u00e3o-de-obra e gastos gerais de trabalhos em cursofabrico, tomando por base o n\u00edvel normal de produ\u00e7\u00e3o) e o valor realiz\u00e1vel l\u00edquido.O valor realiz\u00e1vel l\u00edquido corresponde ao pre\u00e7o de venda estimado deduzido dos custos estimados de acabamentoe de comercializa\u00e7\u00e3o. <span class=\"_ _0\"></span>As diferen\u00e7as entre o custo de produ\u00e7\u00e3o e o valor realiz\u00e1vel l\u00edquido, se inferior, s\u00e3o registadas em custos operacionais.4.1.4 <span class=\"_ _81\"> </span>V<span class=\"_ _11\"></span>ARIA\u00c7\u00c3O DA<span class=\"_ _4\"></span> PRODU\u00c7\u00c3O NO PER\u00cdODO V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _22a\"> </span> Nota <span class=\"_ _4b\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _5c\"> </span>31/12/2021 Saldo Inicial <span class=\"_ _28d\"> </span>(97.797.698)<span class=\"_ _1fd\"> </span><span class=\"fc19\">(97.185.887)</span> Regulariza\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _28b\"> </span>3.662.346 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">4.500.022 </span> Saldo Final <span class=\"_ _126\"> </span> <span class=\"_ _4b\"> </span>184.928.053 <span class=\"_ _51\"> </span><span class=\"fc19\">97.797.698 </span> V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o da produ\u00e7\u00e3o <span class=\"_ _202\"> </span> 2.3 <span class=\"_ _4b\"> </span>90.792.701 <span class=\"_ _47\"> </span><span class=\"fc19\">5.1<span class=\"_ _0\"></span>11.833 </span>4.1.5 <span class=\"_ _81\"> </span>MOVIMENT<span class=\"_ _0\"></span>OS EM PERDAS POR IMP<span class=\"_ _0\"></span>ARIDADE EM INVENT\u00c1RIOS V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _22a\"> </span> Nota <span class=\"_ _4b\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _5c\"> </span>31/12/2021 Saldo Inicial <span class=\"_ _22c\"> </span> <span class=\"_ _4b\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>1.21<span class=\"_ _0\"></span>1.141)<span class=\"_ _43\"> </span><span class=\"fc19\">(10.509.972)</span> Aumentos <span class=\"_ _26c\"> </span><span class=\"ws0\"> <span class=\"_ _226\"> </span>(14.065.760)<span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"fc19\">(2.990.582)</span></span> Revers\u00f5es <span class=\"_ _28e\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>1.772.627 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.587.392 </span> Impacto em resultados do per\u00edodo  <span class=\"_ _128\"> </span> 2.3 <span class=\"_ _ba\"> </span>(12.293.133)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(1.403.190)</span> Ajustamento <span class=\"_ _20\"></span>cambial <span class=\"_ _231\"> </span> <span class=\"_ _115\"> </span>150.570 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">520.745 </span> Economias hiperinflacion\u00e1rias <span class=\"_ _27d\"> </span>2.359 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> Utiliza\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _28f\"> </span>62.052 <span class=\"_ _9a\"> </span><span class=\"fc19\">(73.657)</span> V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00f5es de per\u00edmetro<span class=\"_ _18c\"> </span>- <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">254.933 </span> Saldo Final <span class=\"_ _8b\"> </span> <span class=\"_ _58\"> </span>(23.289.293)<span class=\"_ _5f\"> </span><span class=\"fc19\">(11.21<span class=\"_ _0\"></span>1.141)</span>Conforme referido na nota 2.3, o aumento verificado na imparidade de invent\u00e1rios inclui ajustamentos feitos pela subsidi\u00e1riaNavigator ao <span class=\"ff11c ws0\">stock</span> de papel UWF e de papel <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span>, no valor de Euros 7.931.309, na sequ\u00eancia da identifica\u00e7\u00e3o de itens commenor rota\u00e7\u00e3o e perspetiva de venda futura decorrente da <span class=\"ff11c ws0\">performance</span> de vendas do Grupo e do mix de vendas. <span class=\"_ _0\"></span>Adicionalmente,considerando as perspetivas de investimento futuras e as vidas \u00fateis remanescentes dos equipamentos industriais, a Navigatorestimou as pe\u00e7as de reserva necess\u00e1rias at\u00e9 \u00e0 descontinua\u00e7\u00e3o destes equipamentos, tendo reconhecido uma imparidade para oexcedente de pe\u00e7as de reserva em <span class=\"ff11c\">stock</span>, no montante de Euros 5.309.900A<span class=\"_ _0\"></span> partir de 2020 passou a ser aplicada a IAS 29 \u2013 Relato financeiro em economias hiperinflacion\u00e1rias \u00e0s demonstra\u00e7\u00f5es financeirasdas subsidi\u00e1rias do L\u00edbano, antes da transposi\u00e7\u00e3o para a moeda de apresenta\u00e7\u00e3o do Grupo. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> 31 de dezembro de 2022, o valor dosinvent\u00e1rios referente \u00e0s subsidi\u00e1rias do L\u00edbano nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas do Grupo ascende a Euros 1.870.869(2021: Euros 2.192.208).4.1.3 <span class=\"_ _81\"> </span>CUST<span class=\"_ _0\"></span>O DAS MERCADORIAS VENDIDAS E MA<span class=\"_ _0\"></span>T\u00c9RIAS CONSUMIDAS NO PER\u00cdODO V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _1db\"> </span> Nota <span class=\"_ _49\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _41\"> </span>31/12/2021 Saldo Inicial <span class=\"_ _28b\"> </span>161.587.262 <span class=\"_ _44\"> </span>139.358.079 Compras <span class=\"_ _268\"> </span>1.251.494.914 <span class=\"_ _44\"> </span>809.847.241 Saldo Final <span class=\"_ _28c\"> </span>(208.559.427)<span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">(161.587.262)</span> Custo das mercadorias vendidas e mat\u00e9rias consumidas <span class=\"_ _73\"> </span> 2.3 <span class=\"_ _aa\"> </span>1.204.522.749 <span class=\"_ _226\"> </span>787.618.0584.2 <span class=\"_ _80\"> </span>V<span class=\"_ _11\"></span>ALORES A RECEBEREm 31 de dezembro de 2022 e 2021, os valores a receber correntes e n\u00e3o correntes detalham-se como segue: <span class=\"_ _d7\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _290\"> </span>31/12/2021V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros Nota<span class=\"_ _1f5\"> </span>N\u00e3o Corrente<span class=\"_ _7e\"> </span>Corrente<span class=\"_ _5f\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal<span class=\"_ _ca\"> </span>N\u00e3o Corrente<span class=\"_ _6d\"> </span>Corrente<span class=\"_ _5f\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal Clientes <span class=\"_ _291\"> </span>-  Segmento Pasta e Papel <span class=\"_ _94\"> </span>8.1.4<span class=\"_ _7b\"> </span>- <span class=\"_ _23\"> </span>341.601.458 <span class=\"_ _21\"> </span>341.601.458 <span class=\"_ _e8\"> </span>- <span class=\"_ _23\"> </span>210.789.083 <span class=\"_ _21\"> </span>210.789.083  Segmento Cimento e Derivados <span class=\"_ _149\"> </span>8.1.4<span class=\"_ _1d5\"> </span>- <span class=\"_ _6f\"> </span>70.135.124 <span class=\"_ _6\"> </span>70.135.124 <span class=\"_ _292\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>56.370.752 <span class=\"_ _65\"> </span>56.370.752  <span class=\"_ _20\"></span>Segmento Ambiente <span class=\"_ _274\"> </span><span class=\"ws0\">8.1.4<span class=\"_ _7b\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>17.095.052 <span class=\"_ _65\"> </span>17.095.052 <span class=\"_ _7a\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>13.516.485 <span class=\"_ _65\"> </span>13.516.485 </span> <span class=\"_ _c9\"> </span> <span class=\"_ _135\"> </span>- <span class=\"_ _c\"> </span>428.831.634 <span class=\"_ _21\"> </span>428.831.634 <span class=\"_ _292\"> </span>- <span class=\"_ _23\"> </span>280.676.320 <span class=\"_ _21\"> </span>280.676.320  Contas a receber - Partes relacionadas <span class=\"_ _32\"></span> <span class=\"_ _8\"> </span><span class=\"ls0\">10.4<span class=\"_ _1d5\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>649.639 <span class=\"_ _7c\"> </span>649.639 <span class=\"_ _7a\"> </span>- <span class=\"_ _c8\"> </span>1.301.899 <span class=\"_ _37\"> </span>1.301.899 </span> Estado <span class=\"_ _1d2\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>77.264.743 <span class=\"_ _65\"> </span>77.264.743 <span class=\"_ _7a\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>57.035.474 <span class=\"_ _65\"> </span>57.035.474  Department of Commerce (EUA) <span class=\"_ _c6\"> </span>- <span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _a6\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>281.653 <span class=\"_ _bc\"> </span>281.653  Enviva Pellets Greenwood, LLC (EUA) <span class=\"_ _257\"> </span>- <span class=\"_ _1be\"> </span>8.168.426 <span class=\"_ _37\"> </span>8.168.426 <span class=\"_ _bc\"> </span>7.826.849 <span class=\"_ _6f\"> </span>25.384.072 <span class=\"_ _6\"> </span>33.210.921  Incentivos financeiros a receber <span class=\"_ _218\"> </span>13.219.416 <span class=\"_ _6f\"> </span>13.239.885 <span class=\"_ _6\"> </span>26.459.301 <span class=\"_ _7a\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _dc\"> </span>-  <span class=\"_ _0\"></span>Acr\u00e9scimos de rendimento <span class=\"_ _293\"> </span>- <span class=\"_ _1be\"> </span>9.687.577 <span class=\"_ _bb\"> </span>9.687.577 <span class=\"_ _292\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>22.161.246 <span class=\"_ _65\"> </span>22.161.246  Gastos diferidos <span class=\"_ _23d\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>16.209.297 <span class=\"_ _6\"> </span>16.209.297 <span class=\"_ _292\"> </span>- <span class=\"_ _6f\"> </span>14.094.535 <span class=\"_ _8\"> </span>14.094.535  Instrumentos financeiros derivados  <span class=\"_ _ce\"> </span>8.2<span class=\"_ _1d5\"> </span>- <span class=\"_ _6f\"> </span>54.773.410 <span class=\"_ _6\"> </span>54.773.410 <span class=\"_ _7a\"> </span>- <span class=\"_ _c8\"> </span>3.066.689 <span class=\"_ _bb\"> </span>3.066.689  <span class=\"_ _0\"></span>Adiantamentos a fornecedores <span class=\"_ _288\"> </span>- <span class=\"_ _6f\"> </span>15.397.572 <span class=\"_ _6\"> </span>15.397.572 <span class=\"_ _7a\"> </span>- <span class=\"_ _c8\"> </span>6.047.344 <span class=\"_ _bb\"> </span>6.047.344  Outros <span class=\"_ _4c\"> </span> <span class=\"_ _bc\"> </span>15.701.049 <span class=\"_ _6f\"> </span>17.812.749 <span class=\"_ _6\"> </span>33.513.798 <span class=\"_ _1c0\"> </span>4.293.458 <span class=\"_ _6f\"> </span>22.027.945 <span class=\"_ _6\"> </span>26.321.403  <span class=\"_ _c9\"> </span> <span class=\"_ _1c0\"> </span>28.920.465 <span class=\"_ _23\"> </span>642.034.932 <span class=\"_ _21\"> </span>670.955.397 <span class=\"_ _b9\"> </span>12.120.307 <span class=\"_ _c\"> </span>432.077.177 <span class=\"_ _21\"> </span>444.197.484 Os valores acima s\u00e3o apresentados l\u00edquidos de perdas de imparidade acumuladas. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> an\u00e1lise de imparidade dos valores a receber \u00e9 apresentada na Nota 8.1.4 \u2013 Risco de cr\u00e9dito.DEP<span class=\"_ _0\"></span>ARTMENT OF COMMERCE (EUA)A<span class=\"_ _0\"></span> 31 de dezembro de 2022 e 2021, o saldo corresponde ao valor a receber do Department of Commerce (DoC) na sequ\u00eanciada investiga\u00e7\u00e3o iniciada em 2015 de alegadas pr\u00e1ticas de <span class=\"ff11c ws0\">dumping</span> nas exporta\u00e7\u00f5es de papel UWF para os Estados Unidos daAm\u00e9rica, por parte da subsidi\u00e1ria Navigator<span class=\"_ _0\"></span>.Durante 2021, o Department of Commerce confirmou a taxa final a aplicar relativa ao 4.\u00ba per\u00edodo de revis\u00e3o, compreendido entremar\u00e7o de 2019 e fevereiro de 2020, em 2,21%, pelo que o Grupo recebeu em 2022 o montante de Euros 281.653 pela diferen\u00e7aentre os dep\u00f3sitos efetuados e a taxa final a pagar<span class=\"_ _0\"></span>. No exerc\u00edcio de 2022 foi igualmente confirmada a taxa relativa ao 5.\u00ba per\u00edodo de revis\u00e3o, compreendido entre mar\u00e7o de 2020 efevereiro de 2021, em 5,81%, mantendo-se em aberto os per\u00edodos de revis\u00e3o subsequente (6 e 7). Relativamente a estes tr\u00easper\u00edodos estima-se que a Navigator tenha a pagar ao DoC cerca de 5,6 milh\u00f5es de euros (Nota 4.3). POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASCLIENTES E OUTROS DEVEDORESClassifica\u00e7\u00e3o<span class=\"_ _d3\"> </span>Os saldos a receber de clientes resultam das atividades principais do Grupo e o modelo de neg\u00f3cio seguido \u00e9 \u201cdeter para cobrar\u201d, embora pontualmente o segmento Cimento e Derivados utilize o <span class=\"ff11c\">confirming</span>. Saldos de outros devedores s\u00e3o tipicamente do modelo \u201cdeter para cobrar\u201d.Mensura\u00e7\u00e3o inicial<span class=\"_ _5c\"> </span>Ao justo valor<span class=\"_ _4\"></span>.Mensura\u00e7\u00e3o subsequente<span class=\"_ _3\"> </span>Ao custo amortizado, deduzido de perdas por imparidade.Imparidade de clientes<span class=\"_ _cc\"> </span>As perdas por imparidade s\u00e3o registadas com base no modelo simplificado previsto na IFRS 9 registando as perdasesperadas at\u00e9 \u00e0 maturidade. <span class=\"_ _0\"></span>As perdas esperadas s\u00e3o determinadas tendo por base a experi\u00eancia de perdas reais hist\u00f3ricas ao longo de um per\u00edodo estatisticamente relevante e representativas das caracter\u00edsticas espec\u00edficas do risco de cr\u00e9dito subjacente.Imparidade de outros As perdas por imparidade s\u00e3o registadas com base no modelo geral de perdas de cr\u00e9dito estimadas da IFRS 9.devedoresENVIV<span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> PELLETS GREENWOOD, LLC (EUA)Reflete o valor atual do montante ainda a receber pela venda do neg\u00f3cio de <span class=\"ff11c ws0\">pellets</span> pela Navigator (Nota 2.2). Sobre o valor nominala receber<span class=\"_ _0\"></span>, vencem juros \u00e0 taxa de 2,5% (Nota 5.1<span class=\"_ _0\"></span>1).OUTROS V<span class=\"_ _0\"></span>ALORES <span class=\"_ _0\"></span>A RECEBER N\u00c3O CORRENTESO montante evidenciado pela rubrica de Outros valores a receber n\u00e3o correntes inclui, em 2022, um montante de Euros 1<span class=\"_ _0\"></span>1.200.000que respeita a um valor ressegurado no \u00e2mbito do programa de seguros do Grupo para fazer face a potenciais sinistros.Em 31 de dezembro de 2022 e 2021, a rubrica de Estado detalha-se conforme segue: V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _294\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Imposto sobre o V<span class=\"_ _0\"></span>alor <span class=\"_ _0\"></span>Acrescentado a recuperar <span class=\"_ _10\"> </span>22.526.996 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">9.095.712 </span> Imposto sobre o V<span class=\"_ _0\"></span>alor <span class=\"_ _0\"></span>Acrescentado - Reembolsos pedidos <span class=\"_ _2d\"> </span>45.395.267 <span class=\"_ _51\"> </span><span class=\"fc19\">37.924.732 </span> Imposto sobre Circula\u00e7\u00e3o de Mercadorias e Servi\u00e7os ((ICMS) <span class=\"_ _1f6\"> </span>1.474.947 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.477.913 </span> Imposto sobre Produtos Industrializados (IPI) <span class=\"_ _295\"> </span>418.413 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">720.250 </span> Contribui\u00e7\u00e3o para o Financiamento da Seguridade Social (COFINS) <span class=\"_ _296\"> </span>12.943 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">358.057 </span> Cr\u00e9dito de PIS e COFINS sobre ativos fixos <span class=\"_ _118\"> </span>7.407.482 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">7.362.187 </span> Restantes Impostos <span class=\"_ _297\"> </span>28.695 <span class=\"_ _115\"> </span><span class=\"fc19\">94.153 </span> V<span class=\"_ _0\"></span>alores pendentes de reembolso (processos fiscais decididos a favor do Grupo) <span class=\"_ _298\"> </span>- <span class=\"_ _1d5\"> </span><span class=\"fc19\">2.470 </span> <span class=\"_ _228\"> </span>77.264.743 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">57.035.474 </span> Em 31 de dezembro de 2022 e 2021, as rubricas de <span class=\"_ _0\"></span>Acr\u00e9scimos de rendimento e Gastos diferidos detalham-se conforme segue: V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _294\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 <span class=\"_ _4\"></span>Acr\u00e9scimos de rendimento  V<span class=\"_ _0\"></span>endas de energia <span class=\"_ _29a\"> </span>1.871.271 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">17.470.569 </span> Indemniza\u00e7\u00f5es a receber <span class=\"_ _139\"> </span>4.062.997 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.636.141 </span> Outros <span class=\"_ _29b\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>3.753.309 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">3.054.536 </span> <span class=\"_ _1d3\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>9.687.577 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">22.161.246 </span> Gastos diferidos  Seguros <span class=\"_ _29c\"> </span>1.912.478 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.584.282 </span> Rendas e alugueres <span class=\"_ _1fe\"> </span>10.002.722 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">8.386.747 </span> Outros <span class=\"_ _29b\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>4.294.097 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">4.123.506 </span> <span class=\"_ _1d3\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>16.209.297 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">14.094.535 </span> <span class=\"_ _1d3\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>25.896.874 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">36.255.781 </span>4.3 <span class=\"_ _80\"> </span>V<span class=\"_ _11\"></span>ALORES A P<span class=\"_ _0\"></span>AGARPOL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASP<span class=\"_ _0\"></span>ASSIVOS FINANCEIROS AO <span class=\"_ _20\"></span>CUSTO AMORTIZADOMensura\u00e7\u00e3o inicial<span class=\"_ _36\"> </span><span class=\"ff119\">Ao justo valor, l\u00edquido dos custos de transa\u00e7\u00e3o incorridos.</span>Mensura\u00e7\u00e3o Ao custo amortizado, utilizando o m\u00e9todo da taxa de juro efetiva.subsequenteA<span class=\"_ _0\"></span> diferen\u00e7a entre o valor de reembolso e o valor da mensura\u00e7\u00e3o inicial \u00e9 reconhecida nos resultados ao longo doper\u00edodo da d\u00edvida em \u201cJuros de outros passivos financeiros ao custo amortizado\u201d (Nota 5.1<span class=\"_ _0\"></span>1).Em 31 de dezembro de 2022 e 2021, os valores a pagar detalham-se como segue: V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _1fa\"> </span>Nota<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Fornecedores c/c  <span class=\"_ _fc\"> </span>455.914.395 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">345.144.866 </span> Fornecedores de imobilizado c/c <span class=\"_ _1e\"> </span>10.956.609 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">7.275.993 </span> Estado <span class=\"_ _172\"> </span>93.456.795 <span class=\"_ _51\"> </span><span class=\"fc19\">62.922.234 </span> Instituto do <span class=\"_ _0\"></span>Ambiente  <span class=\"_ _26c\"> </span>1<span class=\"_ _11\"></span>18.333.488 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">58.822.137 </span> Partes relacionadas  <span class=\"_ _29d\"> </span> 10.4 <span class=\"_ _3a\"> </span>26.461.1<span class=\"_ _0\"></span>18 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">874.436 </span> Outros credores <span class=\"_ _29e\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.927.142 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">9.214.444 </span> Instrumentos financeiros derivados  <span class=\"_ _128\"> </span> 8.2.2 <span class=\"_ _4b\"> </span>1<span class=\"_ _4\"></span>1.759.237 <span class=\"_ _4d\"> </span><span class=\"fc19\">9.81<span class=\"_ _0\"></span>1.872 </span> <span class=\"_ _0\"></span>Acr\u00e9scimos de gastos com o pessoal <span class=\"_ _29d\"> </span>71.581.424 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">52.954.299 </span> Outros acr\u00e9scimos de gastos <span class=\"_ _174\"> </span>67.073.865 <span class=\"_ _51\"> </span><span class=\"fc19\">53.139.891 </span> Subs\u00eddios n\u00e3o reembols\u00e1veis <span class=\"_ _1e6\"> </span>92.995.915 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">46.802.840 </span> Outros rendimentos diferidos - ISP <span class=\"_ _12a\"> </span> <span class=\"_ _115\"> </span>449.701 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">387.246 </span> V<span class=\"_ _0\"></span>alores a pagar - corrente <span class=\"_ _109\"> </span> <span class=\"_ _4b\"> </span>960.909.689 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">647.350.258 </span> Subs\u00eddios n\u00e3o reembols\u00e1veis <span class=\"_ _f2\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>30.545.424 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">28.460.138 </span> Department of Commerce (EUA)<span class=\"_ _1d4\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>4.306.974 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">8.554.289 </span> Ultimate Cell (Utis)<span class=\"_ _29f\"> </span>2.800.000 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> V<span class=\"_ _0\"></span>alores a pagar - N\u00e3o corrente <span class=\"_ _197\"> </span> <span class=\"_ _56\"> </span>37.652.398 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">37.014.427 </span> <span class=\"_ _1d3\"> </span> <span class=\"_ _299\"> </span>998.562.087 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">684.364.685 </span>O aumento dos acr\u00e9scimos de gastos com o pessoal resulta do reconhecimento de um valor mais elevado para o pagamento, em2023, de gratifica\u00e7\u00f5es aos colaboradores, bem como do valor referente ao pr\u00e9mio de produtividade relativo ao 4.\u00ba trimestre de 2022e do refor\u00e7o do programa de rejuvenescimento, estes \u00faltimos da subsidi\u00e1ria Navigator<span class=\"_ _0\"></span>.Em 31 de dezembro de 2022 e 2021, a rubrica Estado detalha-se como segue: V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _294\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Reten\u00e7\u00f5es de Imposto sobre o Rendimento (IRS) <span class=\"_ _1a4\"> </span>5.435.737 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">4.464.393 </span> Imposto sobre o V<span class=\"_ _0\"></span>alor <span class=\"_ _0\"></span>Acrescentado <span class=\"_ _22a\"> </span>43.335.782 <span class=\"_ _51\"> </span><span class=\"fc19\">25.788.642 </span> Contribui\u00e7\u00f5es para a Seguran\u00e7a Social <span class=\"_ _1db\"> </span>4.558.876 <span class=\"_ _56\"> </span><span class=\"fc19\">4.140.623 </span> ICMS - Imposto sobre circula\u00e7\u00e3o de mercadorias e servi\u00e7os <span class=\"_ _24\"> </span>1.246.835 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">570.096 </span> Programa de Desenvolvimento da Empresa Catarinense (PRODEC) <span class=\"_ _4e\"> </span>781.096 <span class=\"_ _79\"> </span><span class=\"fc19\">653.577 </span> Programa Paran\u00e1 Competitivo <span class=\"_ _102\"> </span>36.370.666 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">25.598.165 </span> Contribui\u00e7\u00e3o para o Financiamento da Seguridade Social (COFINS) <span class=\"_ _225\"> </span>58.61<span class=\"_ _11\"></span>1 <span class=\"_ _87\"> </span><span class=\"fc19\">73.997 </span> Outros <span class=\"_ _123\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>1.669.192 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.632.741 </span> <span class=\"_ _1d3\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>93.456.795 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">62.922.234 </span>Em 31 de dezembro de 2022 e 2021, n\u00e3o existiam d\u00edvidas em situa\u00e7\u00e3o de mora com o Estado.SUBS\u00cdDIOS N\u00c3O REEMBOLS\u00c1VEIS \u2013 DET<span class=\"_ _0\"></span>ALHE V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _1fa\"> </span>Nota<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Subs\u00eddios ao investimento  <span class=\"_ _f2\"> </span> 3.4 <span class=\"_ _299\"> </span>12.674.484 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">10.696.971 </span> Subs\u00eddios - licen\u00e7as de emiss\u00e3o CO  <span class=\"_ _2a0\"> </span>71.343.238 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">31.001.180 </span>2 Outros subs\u00eddios <span class=\"_ _132\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>8.978.193 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">5.104.689 </span> Subs\u00eddios n\u00e3o reembols\u00e1veis - corrente <span class=\"_ _177\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _3f\"> </span></span>92.995.915 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">46.802.840 </span> Subs\u00eddios ao investimento <span class=\"_ _2a1\"> </span> 3.4 <span class=\"_ _299\"> </span>30.545.424 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">28.460.138 </span> Subs\u00eddios n\u00e3o reembols\u00e1veis - n\u00e3o corrente <span class=\"_ _1f6\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _3f\"> </span></span>30.545.424 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">28.460.138 </span> <span class=\"_ _1d3\"> </span> <span class=\"_ _299\"> </span>123.541.339 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">75.262.978 </span>5.1 <span class=\"_ _81\"> </span>GEST\u00c3O DE CAPIT<span class=\"_ _11\"></span>ALPOL\u00cdTICA<span class=\"_ _0\"></span> DE GEST\u00c3O DE CAPIT<span class=\"_ _0\"></span>ALO Grupo Semapa gere o seu capital numa \u00f3tica de continuidade e cria\u00e7\u00e3o de valor para os acionistas, consubstanciado na pol\u00edticade dividendos conservadora assente em princ\u00edpios de solidez financeira, por um lado atrav\u00e9s da manuten\u00e7\u00e3o de uma estruturafinanceira compat\u00edvel com o crescimento sustentado do Grupo e respetivas \u00e1reas de neg\u00f3cio e, por outro, indicadores s\u00f3lidos desolvabilidade e autonomia financeira. Nesse sentido o capital considerado para efeitos da gest\u00e3o de capital corresponde ao CapitalPr\u00f3prio, n\u00e3o sendo considerado nenhum passivo financeiro como parte integrante do mesmo.De forma a manter ou ajustar a estrutura de capital, o Grupo pode ajustar o montante de dividendos a pagar aos acionistas, devolvercapital aos acionistas, emitir novas a\u00e7\u00f5es ou vender ativos para reduzir a d\u00edvida.POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASO capital social da Semapa encontra-se totalmente subscrito e realizado, sendo totalmente representado por a\u00e7\u00f5es sem valornominal.Os custos diretamente atribu\u00edveis \u00e0 emiss\u00e3o de novas a\u00e7\u00f5es ou outros instrumentos de capital pr\u00f3prio s\u00e3o apresentados como umadedu\u00e7\u00e3o, l\u00edquida de impostos, ao valor recebido. Os custos diretamente imput\u00e1veis \u00e0 emiss\u00e3o de novas a\u00e7\u00f5es ou op\u00e7\u00f5es, para aaquisi\u00e7\u00e3o de um neg\u00f3cio s\u00e3o inclu\u00eddos no custo de aquisi\u00e7\u00e3o, como parte do valor da compra.A\u00c7\u00d5ES PR\u00d3PRIASReconhecimento<span class=\"_ _e2\"> </span><span class=\"ff119\">Ao valor de aquisi\u00e7\u00e3o, como uma redu\u00e7\u00e3o do capital pr\u00f3prio. </span>Aquisi\u00e7\u00f5es por empresa Quando alguma empresa do Grupo adquire a\u00e7\u00f5es da empresa-m\u00e3e, o pagamento, que inclui os custos do Grupoincrementais diretamente associados, \u00e9 deduzido ao capital pr\u00f3prio atribu\u00edvel aos detentores do capital da empresa-m\u00e3e at\u00e9 que as a\u00e7\u00f5es sejam canceladas, reemitidas ou alienadas.Aliena\u00e7\u00e3o de a\u00e7\u00f5es Quando as a\u00e7\u00f5es pr\u00f3prias s\u00e3o subsequentemente vendidas ou reemitidas, qualquer recebimento, l\u00edquido de custospr\u00f3priasde transa\u00e7\u00e3o diretamente atribu\u00edveis e de impostos, \u00e9 refletido no capital pr\u00f3prio dos detentores do capital da empresa em Outras reservas (Nota 5.5).Extin\u00e7\u00e3o de a\u00e7\u00f5es A<span class=\"_ _0\"></span> extin\u00e7\u00e3o de a\u00e7\u00f5es pr\u00f3prias \u00e9 refletida nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas como uma redu\u00e7\u00e3o do Capitalpr\u00f3prias social e na rubrica <span class=\"_ _0\"></span>A\u00e7\u00f5es pr\u00f3prias, pelo valor equivalente ao valor nominal e de aquisi\u00e7\u00e3o, respetivamente, sendo o diferencial apurado entre os dois montantes registado em Outras reservas. DETENTORES DE CAPIT<span class=\"_ _11\"></span>AL DA<span class=\"_ _0\"></span> SEMAP<span class=\"_ _0\"></span>AEm 31 de dezembro de 2022 e 2021, os detentores do capital da Semapa detalham-se como segue:31/12/2022<span class=\"_ _211\"> </span>31/12/2021Denomina\u00e7\u00e3o N\u00ba de a\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _50\"> </span>%<span class=\"_ _ea\"> </span>N\u00ba de a\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _50\"> </span>% <span class=\"_ _4\"></span>A\u00e7\u00f5es sem valor nominal  Cimo - Gest\u00e3o de Participa\u00e7\u00f5es, SGPS, S.A. <span class=\"_ _234\"> </span>           38.959.431 <span class=\"_ _ce\"> </span>47,94 <span class=\"_ _299\"> </span>38.959.431 <span class=\"_ _cc\"> </span>47,94 Sodim, SGPS, S.A. <span class=\"_ _1e3\"> </span>           27.508.892 <span class=\"_ _ce\"> </span>33,85 <span class=\"_ _299\"> </span>27.508.892 <span class=\"_ _cc\"> </span>33,85 Bestinver Gesti\u00f3n, S.A., S.G.I.I.C. <span class=\"_ _151\"> </span>              2.458.623 <span class=\"_ _aa\"> </span>3,03 <span class=\"_ _3f\"> </span>2.458.623 <span class=\"_ _aa\"> </span>3,03 Cobas <span class=\"_ _0\"></span>Asset Management, SGIIC, S.A. <span class=\"_ _5\"> </span>              1.637.038 <span class=\"_ _aa\"> </span>2,01 <span class=\"_ _56\"> </span>1.637.038 <span class=\"_ _b5\"> </span>2,01 Norges Bank (the Central Bank of Norway) <span class=\"_ _1f1\"> </span>              1.699.613 <span class=\"_ _aa\"> </span>2,09 <span class=\"_ _3f\"> </span>1.699.613 <span class=\"_ _aa\"> </span>2,09 A\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _20\"></span>pr\u00f3prias <span class=\"_ _203\"> </span>              1.400.627 <span class=\"_ _aa\"> </span>1,72 <span class=\"_ _3f\"> </span>1.400.627 <span class=\"_ _aa\"> </span>1,72 Outros acionistas com participa\u00e7\u00f5es inferiores a 2% <span class=\"_ _271\"> </span>              7.605.776 <span class=\"_ _aa\"> </span>9,36 <span class=\"_ _3f\"> </span>7.605.776 <span class=\"_ _aa\"> </span>9,36 <span class=\"_ _3f\"> </span>81.270.000 <span class=\"_ _158\"> </span>100,00 <span class=\"_ _4b\"> </span>81.270.000 <span class=\"_ _158\"> </span>100,00A\u00c7\u00d5ES PR\u00d3PRIAS \u2013 MOVIMENTOSNos exerc\u00edcios de 2022 e 2021, os movimentos ocorridos em a\u00e7\u00f5es pr\u00f3prias detalham-se como segue: <span class=\"_ _29e\"> </span>2022<span class=\"_ _134\"> </span>2021V<span class=\"_ _0\"></span>alor <span class=\"_ _1b0\"> </span>contabil\u00edstico  <span class=\"ws0\"> </span>V<span class=\"_ _0\"></span>alor contabil\u00edstico <span class=\"_ _2a2\"> </span>N\u00ba de a\u00e7\u00f5es(Euros)<span class=\"_ _cd\"> </span>N\u00ba de a\u00e7\u00f5es (Euros) <span class=\"_ _0\"></span>A\u00e7\u00f5es pr\u00f3prias detidas no in\u00edcio do per\u00edodo <span class=\"_ _1b2\"> </span>1.400.627 <span class=\"_ _a1\"> </span>15.946.363 <span class=\"_ _c9\"> </span>1.400.627 <span class=\"_ _a1\"> </span>15.946.363 <span class=\"_ _0\"></span>Aquisi\u00e7\u00e3o de a\u00e7\u00f5es pela Semapa <span class=\"_ _273\"> </span>                  - <span class=\"_ _259\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _259\"> </span>- <span class=\"_ _0\"></span>Aliena\u00e7\u00f5es do per\u00edodo <span class=\"_ _1f\"> </span><span class=\"ws157\">-   <span class=\"_ _2a3\"> </span></span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>-   <span class=\"_ _2a3\"> </span>- <span class=\"_ _4\"></span>A\u00e7\u00f5es pr\u00f3prias no final do per\u00edodo <span class=\"_ _2a4\"> </span>1.400.627 <span class=\"_ _a1\"> </span>15.946.363 <span class=\"_ _c9\"> </span>1.400.627 <span class=\"_ _a1\"> </span>15.946.3635.3 <span class=\"_ _80\"> </span>RESUL<span class=\"_ _11\"></span>T<span class=\"_ _0\"></span>ADO <span class=\"_ _20\"></span>POR A\u00c7\u00c3OV<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _27f\"> </span>2022<span class=\"_ _1cc\"> </span>2021Resultado atribu\u00edvel aos acionistas da Semapa <span class=\"_ _93\"> </span>307.089.834 <span class=\"_ _116\"> </span>198.128.028N\u00famero total de a\u00e7\u00f5es emitidas  <span class=\"_ _1fc\"> </span>81.270.000 <span class=\"_ _299\"> </span>81.270.000N\u00famero m\u00e9dio de a\u00e7\u00f5es pr\u00f3prias em carteira  <span class=\"_ _1e2\"> </span>(1.400.627)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(1.400.627)</span>N\u00famero m\u00e9dio ponderado de a\u00e7\u00f5es  <span class=\"_ _289\"> </span>79.869.373 <span class=\"_ _51\"> </span>79.869.373Resultado b\u00e1sico por a\u00e7\u00e3o <span class=\"_ _25e\"> </span>3,845 <span class=\"_ _1d5\"> </span>2,481Resultado dilu\u00eddo por a\u00e7\u00e3o <span class=\"_ _13c\"> </span>3,845 <span class=\"_ _1d5\"> </span>2,481POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASO resultado b\u00e1sico por a\u00e7\u00e3o \u00e9 apurado com base na divis\u00e3o dos lucros ou preju\u00edzos atribu\u00edveis aos detentores de capital socialordin\u00e1rio da Semapa pelo n\u00famero m\u00e9dio ponderado de a\u00e7\u00f5es ordin\u00e1rias em circula\u00e7\u00e3o durante o per\u00edodo.Para a finalidade de calcular o resultado dilu\u00eddo por a\u00e7\u00e3o, a Semapa ajusta os lucros ou preju\u00edzos atribu\u00edveis aos detentoresordin\u00e1rios de capital pr\u00f3prio, bem como o n\u00famero m\u00e9dio ponderado de a\u00e7\u00f5es em circula\u00e7\u00e3o, para efeitos de todas as potenciaisa\u00e7\u00f5es ordin\u00e1rias diluidoras.POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASOs dividendos por a\u00e7\u00e3o apresentados s\u00e3o calculados com base no n\u00famero de a\u00e7\u00f5es em circula\u00e7\u00e3o na data de atribui\u00e7\u00e3o.5.5 <span class=\"_ _81\"> </span>RESERV<span class=\"_ _11\"></span>AS E RESUL<span class=\"_ _11\"></span>T<span class=\"_ _11\"></span>ADOS TRANSIT<span class=\"_ _0\"></span>ADOSRESERV<span class=\"_ _11\"></span>A DE JUST<span class=\"_ _0\"></span>O V<span class=\"_ _0\"></span>ALORA<span class=\"_ _0\"></span> reserva de justo valor corresponde \u00e0 varia\u00e7\u00e3o acumulada do justo valor dos instrumentos financeiros derivados classificadoscomo de cobertura (Nota 8.2), e dos investimentos financeiros mensurados ao justo valor atrav\u00e9s de outros rendimentos integrais(Nota 8.3), l\u00edquida de impostos diferidos.As varia\u00e7\u00f5es relativas aos derivados s\u00e3o reclassificadas para os resultados do per\u00edodo (Nota 5.1<span class=\"_ _0\"></span>1) \u00e0 medida que os instrumentoscobertos afetam os resultados do per\u00edodo. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> varia\u00e7\u00e3o de justo valor de investimentos financeiros registada nesta rubrica n\u00e3o \u00e9reciclada para resultados.RESERV<span class=\"_ _11\"></span>A DE CONVERS\u00c3O CAMBIALA<span class=\"_ _0\"></span> Reserva de convers\u00e3o cambial corresponde ao montante acumulado relativo \u00e0 apropria\u00e7\u00e3o pelo Grupo das diferen\u00e7ascambiais resultantes da convers\u00e3o das demonstra\u00e7\u00f5es financeiras das subsidi\u00e1rias e associadas que operam fora da zona Euro,essencialmente no Brasil, T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia, L\u00edbano, <span class=\"_ _0\"></span>Angola, Mo\u00e7ambique, Estados Unidos da Am\u00e9rica, Su\u00ed\u00e7a e Reino Unido.RESERV<span class=\"_ _11\"></span>A LEGALA<span class=\"_ _0\"></span> legisla\u00e7\u00e3o comercial estabelece que, pelo menos, 5% do resultado l\u00edquido anual tem de ser destinado ao refor\u00e7o da reservalegal at\u00e9 que esta represente pelo menos 20% do capital social. Esta reserva n\u00e3o \u00e9 distribu\u00edvel a n\u00e3o ser em caso de liquida\u00e7\u00e3oda sociedade. Poder\u00e1, contudo, ser utilizada para absorver preju\u00edzos, depois de esgotadas as outras reservas, ou incorporada nocapital.A<span class=\"_ _0\"></span> reserva legal encontra-se constitu\u00edda pelo seu limite m\u00e1ximo nos per\u00edodos apresentados.5.4 DIVIDENDOSDIVIDENDOS <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>TRIBU\u00cdDOS NO PER\u00cdODOMontante DividendosV<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros<span class=\"_ _139\"> </span>Dataatribu\u00eddopor a\u00e7\u00e3o <span class=\"_ _4\"></span>Atribui\u00e7\u00f5es em 2022 <span class=\"_ _2a6\"> </span> <span class=\"_ _1b2\"> </span> <span class=\"_ _1b2\"> </span> Aprova\u00e7\u00e3o na <span class=\"_ _0\"></span>Assembleia Geral Extraordin\u00e1ria de Acionistas da Semapa da 30 de novembro 99.996.455 <span class=\"_ _57\"> </span>1,252distribui\u00e7\u00e3o de reservas livres de 2022 <span class=\"_ _0\"></span>Aprova\u00e7\u00e3o na Assembleia Geral <span class=\"_ _0\"></span>Anual de <span class=\"_ _0\"></span>Acionistas da Semapa do pagamento de 27 de maio 40.893.1<span class=\"_ _0\"></span>19 <span class=\"_ _40\"> </span>0,512dividendos relativos aos resultados l\u00edquidos de 2021 obtidos em base individual de de 2022acordo com o normativo IFRS  <span class=\"_ _4\"></span>Atribui\u00e7\u00f5es em 2021 <span class=\"_ _2a6\"> </span> <span class=\"_ _1b2\"> </span> <span class=\"_ _1b2\"> </span>  <span class=\"_ _0\"></span>Aprova\u00e7\u00e3o na Assembleia Geral <span class=\"_ _0\"></span>Anual de <span class=\"_ _0\"></span>Acionistas da Semapa do pagamento de 30 de abril 40.893.1<span class=\"_ _0\"></span>19 <span class=\"_ _40\"> </span>0,512dividendos relativos aos resultados l\u00edquidos de 2020 obtidos em base individual de de 2021acordo com o normativo IFRSOUTRAS RESERV<span class=\"_ _11\"></span>ASEsta rubrica corresponde a reservas constitu\u00eddas atrav\u00e9s da transfer\u00eancia de resultados de per\u00edodos anteriores e outros movimentos.N\u00e3o \u00e9 distribu\u00edvel a parte do saldo correspondente ao valor de aquisi\u00e7\u00e3o das a\u00e7\u00f5es pr\u00f3prias detidas (Nota 5.2).V<span class=\"_ _0\"></span>alores em  Euros<span class=\"_ _24a\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Reserva de convers\u00e3o cambial <span class=\"_ _9d\"> </span>(202.244.41<span class=\"_ _0\"></span>1)<span class=\"_ _b5\"> </span><span class=\"fc19\">(234.772.441)</span> Justo valor de instrumentos financeiros derivados <span class=\"_ _245\"> </span>29.889.067 <span class=\"_ _58\"> </span><span class=\"fc19\">(2.291.184)</span> Reserva de justo valor <span class=\"_ _126\"> </span>29.889.067 <span class=\"_ _226\"> </span><span class=\"fc19\">(2.291.184)</span> Reserva legal <span class=\"_ _2a7\"> </span>16.695.625 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">16.695.625 </span> Outras reservas <span class=\"_ _170\"> </span>1.105.635.572 <span class=\"_ _15b\"> </span><span class=\"fc19\">1.048.397.118 </span> Resultados transitados <span class=\"_ _160\"> </span>990.822 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">832.780 </span> Reservas e resultados transitados <span class=\"_ _1e0\"> </span>950.966.675 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">828.861.898 </span>RESERV<span class=\"_ _11\"></span>A DE CONVERS\u00c3O CAMBIALO impacto da varia\u00e7\u00e3o cambial por divisa (ver Nota 8.1.1 \u2013 Risco cambial) \u00e9 como segue:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros<span class=\"_ _24e\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021Saldo inicial<span class=\"_ _250\"> </span>(234.772.441)<span class=\"_ _b5\"> </span><span class=\"fc19\">(218.994.285)</span> Real Brasileiro <span class=\"_ _250\"> </span>15.701.839 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.028.156 </span> Dinar Tunisino <span class=\"_ _2a8\"> </span><span class=\"ws0\">(601.981)<span class=\"_ _88\"> </span><span class=\"fc19\">319.175 </span></span> Libra Libanesa <span class=\"_ _27a\"> </span>(3.219.620)<span class=\"_ _1fd\"> </span><span class=\"fc19\">(14.496.061)</span> <span class=\"_ _20\"></span>D\u00f3lar Americano <span class=\"_ _2a9\"> </span><span class=\"ws0\">1.670.441 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.656.367 </span></span> Metical Mo\u00e7ambicano <span class=\"_ _160\"> </span>20.216.302 <span class=\"_ _58\"> </span><span class=\"fc19\">(2.684.188)</span> Outras divisas <span class=\"_ _2a7\"> </span>(1.238.951)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(1.601.605)</span> Saldo final <span class=\"_ _2aa\"> </span>(202.244.41<span class=\"_ _0\"></span>1)<span class=\"_ _b5\"> </span><span class=\"fc19\">(234.772.441)</span>A<span class=\"_ _0\"></span> varia\u00e7\u00e3o na rubrica de reserva de convers\u00e3o cambial relativa ao Metical mo\u00e7ambicano deve-se essencialmente \u00e0s diferen\u00e7as dec\u00e2mbio desfavor\u00e1veis acumuladas associadas ao reembolso do empr\u00e9stimo (suprimentos da Navigator) de longo prazo concedido\u00e0 subsidi\u00e1ria Portucel Mo\u00e7ambique. Este empr\u00e9stimo, com a natureza de quasi-capital, encontrava-se denominado em moedaestrangeira e, pela extin\u00e7\u00e3o do mesmo e de acordo com a pol\u00edtica contabil\u00edstica do Grupo, as correspondentes diferen\u00e7as cambiaisacumuladas, reconhecidas em anos anteriores na Demonstra\u00e7\u00e3o de Rendimento Integral, foram reconhecidas em resultados doexerc\u00edcio (Nota 5.1<span class=\"_ _0\"></span>1).5.6 <span class=\"_ _81\"> </span>INTERESSES QUE N\u00c3O CONTROLAMDET<span class=\"_ _0\"></span>ALHE DE INTERESSES QUE N\u00c3O CONTROLAM, POR SUBSIDI\u00c1RIA % <span class=\"_ _d3\"> </span> Capitais pr\u00f3prios <span class=\"_ _8e\"> </span> Resultado l\u00edquido V<span class=\"_ _0\"></span>alores em  Euros detida <span class=\"_ _157\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _6d\"> </span>31/12/2021<span class=\"_ _97\"> </span>2022<span class=\"_ _97\"> </span>2021 Pasta e Papel The Navigator Company<span class=\"_ _0\"></span>, S.A.<span class=\"_ _2ab\"> </span>30,56%<span class=\"_ _1be\"> </span>305.690.923 <span class=\"_ _14e\"> </span><span class=\"fc19\">244.577.443 <span class=\"_ _b7\"> </span></span>1<span class=\"_ _0\"></span>14.552.654 <span class=\"_ _1bf\"> </span><span class=\"fc19\">48.149.41<span class=\"_ _0\"></span>1 </span>RAIZ - Instituto de Investiga\u00e7\u00e3o da Floresta e Papel<span class=\"_ _4d\"> </span>3,00%<span class=\"_ _43\"> </span>297.977 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">286.896 <span class=\"_ _e2\"> </span></span>1.861 <span class=\"_ _e2\"> </span><span class=\"fc19\">7.058 </span>Portucel Mo\u00e7ambique<span class=\"_ _159\"> </span>9,98%<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _21d\"> </span></span>- <span class=\"_ _83\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> Cimentos e Derivados Secil - Companhia Geral de Cal e Cimento, S.A.<span class=\"_ _9c\"> </span>0,00%<span class=\"_ _53\"> </span>8.167 <span class=\"_ _56\"> </span><span class=\"fc19\">7.621 <span class=\"_ _162\"> </span></span>254 <span class=\"_ _e2\"> </span><span class=\"fc19\">1.077 </span>Soci\u00e9t\u00e9 des Ciments de Gab\u00e9s<span class=\"_ _2ab\"> </span>1,28%<span class=\"_ _43\"> </span>478.267 <span class=\"_ _c4\"> </span><span class=\"fc19\">710.606 <span class=\"_ _d1\"> </span></span>(122.470)<span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"fc19\">40.128 </span>IRP - Ind\u00fastria de Rebocos de Portugal, S.A.<span class=\"_ _1cc\"> </span>25,00%<span class=\"_ _ea\"> </span>458.162 <span class=\"_ _c4\"> </span><span class=\"fc19\">458.262 <span class=\"_ _c4\"> </span></span>275.900 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">272.121 </span>Secil - Companhia de Cimento do Lobito, S.A.<span class=\"_ _7b\"> </span>49,00%<span class=\"_ _bc\"> </span>(4.291.198)<span class=\"_ _7c\"> </span><span class=\"fc19\">(3.995.565)<span class=\"_ _43\"> </span></span>386.984 <span class=\"_ _d1\"> </span><span class=\"fc19\">(415.215)</span>Ciments de Sibline, S.A.L.<span class=\"_ _2ac\"> </span>48,95%<span class=\"_ _d2\"> </span>6.645.567 <span class=\"_ _157\"> </span><span class=\"fc19\">10.163.827 <span class=\"_ _15b\"> </span></span>(273.900)<span class=\"_ _d2\"> </span><span class=\"fc19\">3.774.622 </span>Madebritas - Sociedade de Britas da Madeira, Lda.<span class=\"_ _49\"> </span>49,00%<span class=\"_ _3b\"> </span>56.716 <span class=\"_ _51\"> </span><span class=\"fc19\">57.637 <span class=\"_ _47\"> </span></span>(921)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(1.41<span class=\"_ _0\"></span>1)</span>Outros<span class=\"_ _29d\"> </span>504.654 <span class=\"_ _c4\"> </span><span class=\"fc19\">505.451 <span class=\"_ _47\"> </span></span>(796)<span class=\"_ _3e\"> </span><span class=\"fc19\">5.263 </span> Ambiente ETSA<span class=\"_ _0\"></span> - Investimentos, SGPS, S.A.<span class=\"_ _d8\"> </span>0,01%<span class=\"_ _3b\"> </span>10.918 <span class=\"_ _56\"> </span><span class=\"fc19\">9.680 <span class=\"_ _e2\"> </span></span>1.350 <span class=\"_ _162\"> </span><span class=\"fc19\">997 </span>T<span class=\"_ _4\"></span>rib\u00e9rica, S.A.<span class=\"_ _287\"> </span>30,00%<span class=\"_ _ea\"> </span>385.660 <span class=\"_ _c4\"> </span><span class=\"fc19\">332.016 <span class=\"_ _116\"> </span></span>151.644 <span class=\"_ _3c\"> </span><span class=\"fc19\">(7.790)</span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _157\"> </span>310.245.813 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">253.113.874 <span class=\"_ _c7\"> </span></span>1<span class=\"_ _0\"></span>14.972.560 <span class=\"_ _c3\"> </span><span class=\"fc19\">51.826.261 </span>Em 2014, o Grupo Navigator assinou com o IFC \u2013 Internacional Finance Corporation acordos tendentes \u00e0 entrada desta institui\u00e7\u00e3ono capital da subsidi\u00e1ria Portucel Mo\u00e7ambique, S.A., assegurando assim a fase de constru\u00e7\u00e3o do projeto florestal do Grupo emMo\u00e7ambique, tendo em 2015 esta empresa operado um aumento de capital de 1.000 milh\u00f5es de meticais, para 1.680,798 milh\u00f5esde meticais, no qual o IFC subscreveu 332.798 milh\u00f5es de meticais, correspondentes a 19,98% do capital \u00e0 data. Em fevereiro de 2019, ocorreu a redu\u00e7\u00e3o do capital subscrito, realizado e escriturado do acionista The Navigator Company<span class=\"_ _11\"></span>, S.A.para 456.596.000 meticais, a que correspondem 90,02% do capital social da Empresa, tendo a participa\u00e7\u00e3o do IFC sido revista para50.620.000 meticais, a que correspondem 9,98% do capital social da Portucel Mo\u00e7ambique.\u00c0 data de relato, n\u00e3o existem direitos de prote\u00e7\u00e3o dos interesses que n\u00e3o controlam que restrinjam significativamente a capacidadeda entidade para aceder ou usar ativos e liquidar passivos do Grupo.MOVIMENTOS DOS INTERESSES QUE N\u00c3O CONTROLAM, POR SEGMENT<span class=\"_ _0\"></span>O OPERACIONALPasta e <span class=\"_ _ae\"></span> Cimento e <span class=\"_ _ae\"></span> V<span class=\"_ _0\"></span>alores em EurosPapelDerivados<span class=\"_ _53\"> </span>Ambiente<span class=\"_ _9f\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal Saldo em 1 de janeiro de 2021<span class=\"_ _156\"> </span>242.501.663 <span class=\"_ _299\"> </span>16.643.887 <span class=\"_ _1d5\"> </span>8.795 <span class=\"_ _ed\"> </span>259.154.345 V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de per\u00edmetro<span class=\"_ _1ea\"> </span>- <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _dc\"> </span>339.807 <span class=\"_ _dc\"> </span>339.807 Economias hiperinflacion\u00e1rias (L\u00edbano)<span class=\"_ _b0\"> </span>- <span class=\"_ _dc\"> </span>526.227 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _dc\"> </span>526.227 Dividendos<span class=\"_ _1cf\"> </span><span class=\"fc19\">(44.912.881)<span class=\"_ _55\"> </span>(305.601)<span class=\"_ _1b1\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>12)<span class=\"_ _43\"> </span>(45.218.594)</span>Reserva de convers\u00e3o cambial<span class=\"_ _156\"> </span><span class=\"fc19\">(1.040.357)<span class=\"_ _43\"> </span>(12.633.505)<span class=\"_ _260\"> </span>- <span class=\"_ _ba\"> </span>(13.673.862)</span>Instrumentos financeiros<span class=\"_ _9e\"> </span><span class=\"fc19\">31<span class=\"_ _11\"></span>1.495 <span class=\"_ _212\"> </span>13 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _a6\"> </span>31<span class=\"_ _0\"></span>1.508 </span>Ganhos e perdas atuariais<span class=\"_ _2ad\"> </span><span class=\"fc19\">510.885 <span class=\"_ _1c1\"> </span>232 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>51<span class=\"_ _0\"></span>1.1<span class=\"_ _0\"></span>17 </span>Outros movimentos nos CP\u2019s<span class=\"_ _29\"> </span><span class=\"fc19\">(662.935)<span class=\"_ _260\"> </span>- <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _53\"> </span>(662.935)</span>Resultado l\u00edquido do per\u00edodo<span class=\"_ _2ae\"> </span>48.156.469 <span class=\"_ _3f\"> </span>3.676.583 <span class=\"_ _11d\"> </span>(6.791)<span class=\"_ _46\"> </span>51.826.261  Saldo em 31 de dezembro de 2021 <span class=\"_ _2af\"> </span>244.864.339 <span class=\"_ _3f\"> </span>7.907.836 <span class=\"_ _dc\"> </span>341.699 <span class=\"_ _ed\"> </span>253.113.874 Economias hiperinflacion\u00e1rias (L\u00edbano)<span class=\"_ _b0\"> </span>- <span class=\"_ _53\"> </span>(198.221)<span class=\"_ _1c2\"> </span>- <span class=\"_ _53\"> </span>(198.221)Dividendos<span class=\"_ _1cf\"> </span>(75.070.504)<span class=\"_ _55\"> </span>(341.416)<span class=\"_ _1b1\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>12)<span class=\"_ _43\"> </span>(75.412.032)Reserva de convers\u00e3o cambial<span class=\"_ _61\"> </span>8.915.714 <span class=\"_ _58\"> </span>(3.740.886)<span class=\"_ _260\"> </span>- <span class=\"_ _3f\"> </span>5.174.828 Instrumentos financeiros<span class=\"_ _52\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.892.312 <span class=\"_ _212\"> </span>84 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _3a\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.892.396 Ganhos e perdas atuariais<span class=\"_ _2ad\"> </span>902.078 <span class=\"_ _1d5\"> </span>2.938 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _dc\"> </span>905.016 Outros movimentos nos CP\u2019s<span class=\"_ _2b0\"> </span>(69.556)<span class=\"_ _8a\"> </span>(35.053)<span class=\"_ _85\"> </span>(97.998)<span class=\"_ _55\"> </span>(202.607)Resultado l\u00edquido do per\u00edodo<span class=\"_ _2b1\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>14.554.517 <span class=\"_ _dc\"> </span>265.053 <span class=\"_ _79\"> </span>152.990 <span class=\"_ _36\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>14.972.559  Saldo em 31 de dezembro de 2022<span class=\"_ _2b2\"> </span>305.988.900 <span class=\"_ _3f\"> </span>3.860.335 <span class=\"_ _dc\"> </span>396.579 <span class=\"_ _116\"> </span>310.245.813 As pol\u00edticas contabil\u00edsticas aplic\u00e1veis a interesses que n\u00e3o controlam, assim como a informa\u00e7\u00e3o sobre as subsidi\u00e1rias do Grupo com interesses que n\u00e3o controlam significativos, s\u00e3o divulgadas na Nota 10.1 \u2013 Empresas inclu\u00eddas na consolida\u00e7\u00e3o.5.7 <span class=\"_ _81\"> </span>FINANCIAMENTOS OBTIDOSESTIMA<span class=\"_ _0\"></span>TIV<span class=\"_ _11\"></span>AS E JULGAMENTOS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICOSPOL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASFinanciamentos<span class=\"_ _a6\"> </span>Os financiamentos obtidos incluem as Obriga\u00e7\u00f5es, o Papel Comercial, os empr\u00e9stimos banc\u00e1rios e outros financiamentos.Mensura\u00e7\u00e3o inicial<span class=\"_ _5c\"> </span>Ao justo valor<span class=\"_ _4\"></span>, l\u00edquido dos custos de transa\u00e7\u00e3o incorridos.Mensura\u00e7\u00e3o subsequente<span class=\"_ _3\"> </span>Ao custo amortizado, utilizando o m\u00e9todo da taxa de juro efetiva.A<span class=\"_ _0\"></span> diferen\u00e7a entre o valor de reembolso e o valor da mensura\u00e7\u00e3o inicial \u00e9 reconhecida na demonstra\u00e7\u00e3o dos resultados ao longo do per\u00edodo da d\u00edvida em \u201cJuros suportados com outros empr\u00e9stimos obtidos\u201d na Nota 5.1<span class=\"_ _0\"></span>1 \u2013 Rendimentos e gastos financeiros.Justo valor<span class=\"_ _2b3\"> </span>O valor contabil\u00edstico dos financiamentos obtidos de curto prazo ou contratados com taxas de juro vari\u00e1veis aproxima-se do seu justo valor<span class=\"_ _0\"></span>.O justo valor dos financiamentos obtidos que s\u00e3o remunerados a taxa fixa \u00e9 divulgado na Nota 8.4 \u2013 <span class=\"_ _0\"></span>Ativos e passivos financeiros.Apresenta\u00e7\u00e3o<span class=\"_ _94\"> </span>No passivo corrente, exceto se o Grupo detiver um direito incondicional de diferir a liquida\u00e7\u00e3o do passivo por pelomenos 12 meses ap\u00f3s a data de relato.DIVULGA\u00c7\u00c3O POR SEGMENTO OPERACIONALNa medida em que a gest\u00e3o de tesouraria \u00e9 efetuada autonomamente por cada segmento de neg\u00f3cio, conforme divulgado na Nota8.1 \u2013 Gest\u00e3o do risco financeiro, a informa\u00e7\u00e3o sobre os financiamentos obtidos que \u00e9 divulgada nesta Nota segue essa estrutura.P<span class=\"_ _0\"></span>APEL COMERCIALO Grupo tem diversos programas de emiss\u00e3o de papel comercial negociados, de acordos com os quais \u00e9 frequente a realiza\u00e7\u00e3ode emiss\u00f5es com maturidade contratual inferior a um ano mas com natureza revolving. Nos casos em que o Grupo tem o direito derealizar o <span class=\"ff11c\">roll over</span> destes financiamentos, apresenta os mesmos como passivos n\u00e3o correntes.FINANCIAMENTOS OBTIDOS31/12/2022<span class=\"_ _1ef\"> </span>31/12/2021V<span class=\"_ _0\"></span>alores em EurosN\u00e3o Corrente<span class=\"_ _6d\"> </span>Corrente<span class=\"_ _3f\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal<span class=\"_ _e\"> </span>N\u00e3o Corrente<span class=\"_ _c2\"> </span>Corrente<span class=\"_ _3f\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal Empr\u00e9stimos por obriga\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _1b1\"> </span>666.000.000 <span class=\"_ _23\"> </span>182.214.286 <span class=\"_ _c1\"> </span><span class=\"ff118\">848.214.286 <span class=\"_ _14e\"> </span></span><span class=\"fc19\">748.214.286 <span class=\"_ _c0\"> </span>22.500.000 <span class=\"_ _c1\"> </span><span class=\"ff118\">770.714.286 </span></span> Papel Comercial <span class=\"_ _190\"> </span>181.500.000 <span class=\"_ _c0\"> </span>46.750.000 <span class=\"_ _c1\"> </span><span class=\"ff118\">228.250.000 <span class=\"_ _14e\"> </span></span><span class=\"fc19\">158.250.000 <span class=\"_ _c\"> </span>144.750.000 <span class=\"_ _3\"> </span><span class=\"ff118\">303.000.000 </span></span> Empr\u00e9stimos banc\u00e1rios <span class=\"_ _1d7\"> </span>179.005.652 <span class=\"_ _6f\"> </span>99.525.565 <span class=\"_ _3\"> </span><span class=\"ff118\">278.531.217 <span class=\"_ _14e\"> </span></span><span class=\"fc19\">191.422.385 <span class=\"_ _23\"> </span>106.537.708 <span class=\"_ _c1\"> </span><span class=\"ff118\">297.960.093 </span></span> Encargos com emiss\u00e3o de empr\u00e9stimos <span class=\"_ _cc\"> </span>(5.357.671)<span class=\"_ _d2\"> </span>281.768 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"ff118\">(5.075.903)<span class=\"_ _b9\"> </span></span><span class=\"fc19\">(13.124.546)<span class=\"_ _d2\"> </span>266.304 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"ff118\">(12.858.242)</span></span> T\u00edtulos de d\u00edvida e d\u00edvida banc\u00e1ria <span class=\"_ _15b\"> </span>1.021.147.981 <span class=\"_ _23\"> </span>328.771.619 <span class=\"_ _17d\"> </span>1.349.919.600 <span class=\"_ _23\"> </span><span class=\"fc19\">1.084.762.125 <span class=\"_ _23\"> </span>274.054.012 <span class=\"_ _21\"> </span>1.358.816.137 </span> Outras d\u00edvidas remuneradas <span class=\"_ _2b3\"> </span>30.433.409 <span class=\"_ _c8\"> </span>7.219.439 <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">37.652.848 <span class=\"_ _c3\"> </span></span><span class=\"fc19\">34.967.952 <span class=\"_ _1be\"> </span>4.099.904 <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">39.067.856 </span></span> Outros financiamentos obtidos <span class=\"_ _8a\"> </span>30.433.409 <span class=\"_ _c8\"> </span>7.219.439 <span class=\"_ _b9\"> </span>37.652.848 <span class=\"_ _157\"> </span><span class=\"fc19\">34.967.952 <span class=\"_ _c8\"> </span>4.099.904 <span class=\"_ _b9\"> </span>39.067.856 </span> T<span class=\"_ _0\"></span>otal financiamentos obtidos <span class=\"_ _8f\"> </span>1.051.581.390 <span class=\"_ _c\"> </span>335.991.058 <span class=\"_ _17d\"> </span>1.387.572.448 <span class=\"_ _c\"> </span><span class=\"fc19\">1.1<span class=\"_ _4\"></span>19.730.077 <span class=\"_ _23\"> </span>278.153.916 <span class=\"_ _17d\"> </span>1.397.883.993 </span>A<span class=\"_ _0\"></span> rubrica \u201cOutras d\u00edvidas remuneradas\u201d inclui essencialmente incentivos reembols\u00e1veis da <span class=\"_ _0\"></span>AICEP \u2013 <span class=\"_ _0\"></span>Ag\u00eancia para o Investimento eCom\u00e9rcio Externo de Portugal, no \u00e2mbito de diversos projetos de investiga\u00e7\u00e3o e desenvolvimento da subsidi\u00e1ria Navigator<span class=\"_ _0\"></span>, onde seinclui o incentivo no \u00e2mbito do contrato de investimento celebrado com a subsidi\u00e1ria do Grupo Navigator T<span class=\"_ _0\"></span>issue <span class=\"_ _0\"></span>Aveiro, S.A., paraa constru\u00e7\u00e3o da nova f\u00e1brica de <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span> em <span class=\"_ _0\"></span>Aveiro. Este contrato compreende um incentivo financeiro sob a forma de um incentivoreembols\u00e1vel, at\u00e9 ao valor m\u00e1ximo de Euros 42.166.636, sem o pagamento de juros, com um per\u00edodo de car\u00eancia de dois anos,tendo a \u00faltima amortiza\u00e7\u00e3o em 2027.EMPR\u00c9STIMOS | T<span class=\"_ _0\"></span>AXA<span class=\"_ _0\"></span> FIXA E T<span class=\"_ _11\"></span>AXA V<span class=\"_ _11\"></span>ARI\u00c1VEL31/12/2022<span class=\"_ _1ef\"> </span>31/12/2021V<span class=\"_ _0\"></span>alores em  EurosN\u00e3o Corrente<span class=\"_ _6d\"> </span>Corrente<span class=\"_ _3f\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal<span class=\"_ _e\"> </span>N\u00e3o Corrente<span class=\"_ _c2\"> </span>Corrente<span class=\"_ _3f\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otalT<span class=\"_ _0\"></span>AXA FIXA<span class=\"_ _0\"></span>  Pasta e Papel  Empr\u00e9stimos obrigacionistas <span class=\"_ _2b4\"> </span>50.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">50.000.000 <span class=\"_ _14e\"> </span></span>150.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _c1\"> </span>150.000.000 Papel Comercial <span class=\"_ _190\"> </span>105.000.000 <span class=\"_ _c0\"> </span>35.000.000 <span class=\"_ _c1\"> </span><span class=\"ff118\">140.000.000 <span class=\"_ _14e\"> </span></span>140.000.000 <span class=\"_ _6f\"> </span>35.000.000 <span class=\"_ _3\"> </span>175.000.000 Empr\u00e9stimos banc\u00e1rios <span class=\"_ _2b5\"> </span>71.428.571 <span class=\"_ _1be\"> </span>8.492.064 <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">79.920.635 <span class=\"_ _c3\"> </span></span>79.920.634 <span class=\"_ _c8\"> </span>5.634.921 <span class=\"_ _b9\"> </span>85.555.555 Cimento e Derivados <span class=\"_ _2b6\"> </span>- Empr\u00e9stimos obrigacionistas <span class=\"_ _1b1\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>10.000.000 <span class=\"_ _6f\"> </span>45.714.286 <span class=\"_ _3\"> </span><span class=\"ff118\">155.714.286 <span class=\"_ _14e\"> </span></span>105.714.286 <span class=\"_ _6f\"> </span>20.000.000 <span class=\"_ _3\"> </span>125.714.286 Empr\u00e9stimos banc\u00e1rios <span class=\"_ _ad\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _157\"> </span></span>15.861.677 <span class=\"_ _6f\"> </span>12.502.176 <span class=\"_ _b7\"> </span>28.363.853 Holdings  Empr\u00e9stimos obrigacionistas <span class=\"_ _1f4\"> </span>- <span class=\"_ _23\"> </span>100.000.000 <span class=\"_ _3\"> </span><span class=\"ff118\">100.000.000 <span class=\"_ _14e\"> </span></span>100.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _c1\"> </span>100.000.000 Papel Comercial <span class=\"_ _2b7\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>10.000.000 <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">10.000.000 <span class=\"_ _c3\"> </span></span>10.000.000 <span class=\"_ _c0\"> </span>35.000.000 <span class=\"_ _cd\"> </span>45.000.000 Empr\u00e9stimos banc\u00e1rios <span class=\"_ _ad\"> </span>- <span class=\"_ _6f\"> </span>16.000.000 <span class=\"_ _b7\"> </span><span class=\"ff118\">16.000.000 <span class=\"_ _c3\"> </span></span>16.000.000 <span class=\"_ _1be\"> </span>8.000.000 <span class=\"_ _b9\"> </span>24.000.000T<span class=\"_ _0\"></span>otal de Financiamentos taxa fixa<span class=\"_ _49\"> </span>336.428.571 <span class=\"_ _c\"> </span>215.206.350 <span class=\"_ _3\"> </span>551.634.921 <span class=\"_ _14e\"> </span>617.496.597 <span class=\"_ _8\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>16.137.097 <span class=\"_ _c1\"> </span>733.633.694T<span class=\"_ _0\"></span>AXA V<span class=\"_ _11\"></span>ARI\u00c1VEL  Pasta e Papel  Empr\u00e9stimos obrigacionistas <span class=\"_ _b2\"> </span>370.000.000 <span class=\"_ _c0\"> </span>22.500.000 <span class=\"_ _c1\"> </span><span class=\"ff118\">392.500.000 <span class=\"_ _14e\"> </span></span>292.500.000 <span class=\"_ _c8\"> </span>2.500.000 <span class=\"_ _c1\"> </span>295.000.000 Papel Comercial <span class=\"_ _2b7\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _21d\"> </span></span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>65.000.000 <span class=\"_ _b9\"> </span>65.000.000 Empr\u00e9stimos banc\u00e1rios <span class=\"_ _2b5\"> </span>20.083.334 <span class=\"_ _1be\"> </span>9.083.333 <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">29.166.667 <span class=\"_ _c3\"> </span></span>29.166.667 <span class=\"_ _c8\"> </span>7.083.333 <span class=\"_ _b9\"> </span>36.250.000 Cimento e Derivados  Empr\u00e9stimos obrigacionistas <span class=\"_ _1f4\"> </span>- <span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _c3\"> </span></span>50.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span>50.000.000 Papel Comercial <span class=\"_ _255\"> </span>70.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">70.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span></span>- <span class=\"_ _c8\"> </span>8.000.000 <span class=\"_ _bc\"> </span>8.000.000 Empr\u00e9stimos banc\u00e1rios <span class=\"_ _2b5\"> </span>87.493.747 <span class=\"_ _c0\"> </span>63.316.652 <span class=\"_ _c1\"> </span><span class=\"ff118\">150.810.400 <span class=\"_ _157\"> </span></span>47.839.892 <span class=\"_ _6f\"> </span>70.727.747 <span class=\"_ _c1\"> </span>118.567.639 Ambiente  Empr\u00e9stimos banc\u00e1rios <span class=\"_ _ad\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>133.516 <span class=\"_ _aa\"> </span><span class=\"ff118\">133.516 <span class=\"_ _ba\"> </span></span>133.515 <span class=\"_ _119\"> </span>89.531 <span class=\"_ _1bd\"> </span>223.046 Holdings <span class=\"_ _2b8\"> </span>- Empr\u00e9stimos obrigacionistas <span class=\"_ _b2\"> </span>136.000.000 <span class=\"_ _c0\"> </span>14.000.000 <span class=\"_ _c1\"> </span><span class=\"ff118\">150.000.000 <span class=\"_ _157\"> </span></span>50.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span>50.000.000 Papel Comercial <span class=\"_ _2b9\"> </span>6.500.000 <span class=\"_ _1be\"> </span>1.750.000 <span class=\"_ _bc\"> </span><span class=\"ff118\">8.250.000 <span class=\"_ _c9\"> </span></span>8.250.000 <span class=\"_ _c8\"> </span>1.750.000 <span class=\"_ _b9\"> </span>10.000.000 Empr\u00e9stimos banc\u00e1rios <span class=\"_ _ad\"> </span>- <span class=\"_ _c8\"> </span>2.500.000 <span class=\"_ _bc\"> </span><span class=\"ff118\">2.500.000 <span class=\"_ _c9\"> </span></span>2.500.000 <span class=\"_ _1be\"> </span>2.500.000 <span class=\"_ _bc\"> </span>5.000.000T<span class=\"_ _0\"></span>otal de Financiamentos taxa vari\u00e1vel<span class=\"_ _38\"> </span>690.077.081 <span class=\"_ _c\"> </span>113.283.501 <span class=\"_ _3\"> </span>803.360.583 <span class=\"_ _14e\"> </span>480.390.074 <span class=\"_ _c\"> </span>157.650.611 <span class=\"_ _3\"> </span>638.040.685T<span class=\"_ _0\"></span>otal de Financiamentos banc\u00e1rios<span class=\"_ _d2\"> </span>1.026.505.652 <span class=\"_ _23\"> </span>328.489.851 <span class=\"_ _21\"> </span>1.354.995.503 <span class=\"_ _23\"> </span>1.097.886.671 <span class=\"_ _23\"> </span>273.787.708 <span class=\"_ _17d\"> </span>1.371.674.379% T<span class=\"_ _11\"></span>axa Fixa<span class=\"_ _223\"> </span>33%<span class=\"_ _e2\"> </span>66%<span class=\"_ _57\"> </span><span class=\"ff118\">41%<span class=\"_ _9a\"> </span></span>56%<span class=\"_ _48\"> </span>42%<span class=\"_ _57\"> </span><span class=\"ff118\">53%</span>% T<span class=\"_ _11\"></span>axa V<span class=\"_ _4\"></span>ari\u00e1vel<span class=\"_ _1cb\"> </span>67%<span class=\"_ _48\"> </span>34%<span class=\"_ _57\"> </span><span class=\"ff118\">59%<span class=\"_ _9a\"> </span></span>44%<span class=\"_ _e2\"> </span>58%<span class=\"_ _57\"> </span><span class=\"ff118\">47%</span>EMPR\u00c9STIMOS POR OBRIGA\u00c7\u00d5ES 31/12/2022V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros<span class=\"_ _2ba\"> </span>N\u00e3o Corrente<span class=\"_ _6d\"> </span>Corrente<span class=\"_ _3f\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal<span class=\"_ _51\"> </span>Maturidade<span class=\"_ _127\"> </span> T<span class=\"_ _11\"></span>axa de Juro  Segmento - Pasta e Papel  Navigator 2022 / 2028 ESG <span class=\"_ _1c9\"> </span>150.000.000 <span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _c1\"> </span><span class=\"ff118\">150.000.000 <span class=\"_ _3a\"> </span></span>junho 2028<span class=\"_ _c3\"> </span><span class=\"ff118\"> Indexada a Euribor </span> Navigator 2019 / 2026 <span class=\"_ _2bb\"> </span>50.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">50.000.000 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>janeiro 2026<span class=\"_ _1d3\"> </span><span class=\"ff118\"> Fixa </span> Navigator 2019 / 2025 <span class=\"_ _2bb\"> </span>30.000.000 <span class=\"_ _c0\"> </span>20.000.000 <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">50.000.000 <span class=\"_ _3c\"> </span></span>mar\u00e7o 2025<span class=\"_ _c3\"> </span><span class=\"ff118\"> Indexada a Euribor </span> Navigator 2021 / 2026 <span class=\"_ _2bb\"> </span>15.000.000 <span class=\"_ _1be\"> </span>2.500.000 <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">17.500.000 <span class=\"_ _47\"> </span></span>abril 2026<span class=\"_ _c3\"> </span><span class=\"ff118\"> Indexada a Euribor </span> Navigator 2020 / 2026 <span class=\"_ _2bb\"> </span>75.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">75.000.000 <span class=\"_ _1bf\"> </span></span>dezembro 2026<span class=\"_ _1bf\"> </span><span class=\"ff118\"> Indexada a Euribor </span> Navigator 2021 / 2026 <span class=\"_ _259\"> </span>100.000.000 <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _3\"> </span><span class=\"ff118\">100.000.000 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>agosto 2026<span class=\"_ _1bf\"> </span><span class=\"ff118\"> Indexada a Euribor </span> <span class=\"_ _157\"> </span>420.000.000 <span class=\"_ _6f\"> </span>22.500.000 <span class=\"_ _3\"> </span>442.500.000 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _2bc\"> </span>  Segmento - Cimento e Derivados  Secil 2016 / 2023 <span class=\"_ _1b8\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>25.714.286 <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">25.714.286 <span class=\"_ _cf\"> </span></span>fevereiro 2023<span class=\"_ _2bd\"> </span><span class=\"ff118\"> Fixa </span> Secil 2018 / 2023 <span class=\"_ _1b8\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>20.000.000 <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">20.000.000 <span class=\"_ _3a\"> </span></span>junho 2023<span class=\"_ _1d3\"> </span><span class=\"ff118\"> Fixa </span> Secil 2019 / 2026 <span class=\"_ _216\"> </span>60.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">60.000.000 <span class=\"_ _1bf\"> </span></span>dezembro 2026<span class=\"_ _1d3\"> </span><span class=\"ff118\"> Fixa </span> Secil 2020/2027 <span class=\"_ _2be\"> </span>50.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">50.000.000 <span class=\"_ _4d\"> </span></span>abril 2027<span class=\"_ _2bd\"> </span><span class=\"ff118\"> Fixa </span> <span class=\"_ _c3\"> </span>110.000.000 <span class=\"_ _c0\"> </span>45.714.286 <span class=\"_ _3\"> </span>155.714.286 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _2bc\"> </span>  Holdings  Semapa 2016 / 2023 <span class=\"_ _52\"> </span>- <span class=\"_ _23\"> </span>100.000.000 <span class=\"_ _3\"> </span><span class=\"ff118\">100.000.000 <span class=\"_ _3a\"> </span></span>junho 2023<span class=\"_ _2bd\"> </span><span class=\"ff118\"> Fixa </span> Semapa 2021 / 2026 <span class=\"_ _21e\"> </span>50.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">50.000.000 <span class=\"_ _48\"> </span></span>julho 2026<span class=\"_ _1bf\"> </span><span class=\"ff118\"> Indexada a Euribor </span> Semapa 2022 / 2027 <span class=\"_ _21e\"> </span>86.000.000 <span class=\"_ _6f\"> </span>14.000.000 <span class=\"_ _3\"> </span><span class=\"ff118\">100.000.000 <span class=\"_ _263\"> </span></span>outubro 2027<span class=\"_ _1bf\"> </span><span class=\"ff118\"> Indexada a Euribor </span> <span class=\"_ _157\"> </span>136.000.000 <span class=\"_ _c\"> </span>114.000.000 <span class=\"_ _3\"> </span>250.000.000 <span class=\"_ _d7\"> </span> <span class=\"_ _2bf\"> </span>  <span class=\"_ _157\"> </span>666.000.000 <span class=\"_ _23\"> </span>182.214.286 <span class=\"_ _c1\"> </span>848.214.286 <span class=\"_ _d7\"> </span> <span class=\"_ _2bf\"> </span> No final de junho de 2022, a subsidi\u00e1ria Navigator emitiu um empr\u00e9stimo obrigacionista no valor de 150 milh\u00f5es de euros, commaturidade em 2028, ao abrigo do Sustainability-Linked Bonds Framework, tendo em simult\u00e2neo reembolsado antecipadamenteum financiamento no mesmo montante v\u00e1lido at\u00e9 2023. Esta opera\u00e7\u00e3o contribuiu para a extens\u00e3o da vida m\u00e9dia da sua d\u00edvida,bem como para a redu\u00e7\u00e3o do custo de financiamento, al\u00e9m de ter condi\u00e7\u00f5es ajustadas ao cumprimento de compromissos desustentabilidade. <span class=\"_ _0\"></span>As condi\u00e7\u00f5es do empr\u00e9stimo est\u00e3o indexadas a tr\u00eas indicadores ESG j\u00e1 presentes na <span class=\"_ _0\"></span>Agenda <span class=\"_ _20\"></span>de Sustentabilidadeda Navigator e, por sua vez, alinhados com os Objetivos de Desenvolvimento Sustent\u00e1vel das Na\u00e7\u00f5es Unidas.31/12/2021V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros<span class=\"_ _2ba\"> </span>N\u00e3o Corrente<span class=\"_ _6d\"> </span>Corrente<span class=\"_ _3f\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal<span class=\"_ _51\"> </span>Maturidade<span class=\"_ _127\"> </span> T<span class=\"_ _11\"></span>axa de Juro  Segmento - Pasta e Papel  Navigator 2015 / 2023 <span class=\"_ _259\"> </span><span class=\"fc19\">150.000.000 <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _3\"> </span><span class=\"ff118\">150.000.000 <span class=\"_ _38\"> </span></span>setembro 2023<span class=\"_ _c9\"> </span> Indexada a Euribor </span> Navigator 2019 / 2026 <span class=\"_ _2bb\"> </span><span class=\"fc19\">50.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">50.000.000 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>janeiro 2026<span class=\"_ _2c0\"> </span> Fixa </span> Navigator 2019 / 2025 <span class=\"_ _2bb\"> </span><span class=\"fc19\">50.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">50.000.000 <span class=\"_ _5f\"> </span></span>mar\u00e7o 2025<span class=\"_ _cf\"> </span> Indexada a Euribor </span> Navigator 2021 / 2026 <span class=\"_ _2bb\"> </span><span class=\"fc19\">17.500.000 <span class=\"_ _1be\"> </span>2.500.000 <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">20.000.000 <span class=\"_ _47\"> </span></span>abril 2026<span class=\"_ _c9\"> </span> Indexada a Euribor </span> Navigator 2020 / 2026 <span class=\"_ _2bb\"> </span><span class=\"fc19\">75.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">75.000.000 <span class=\"_ _1bf\"> </span></span>dezembro 2026<span class=\"_ _cf\"> </span> Indexada a Euribor </span> Navigator 2021 / 2026 <span class=\"_ _259\"> </span><span class=\"fc19\">100.000.000 <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _3\"> </span><span class=\"ff118\">100.000.000 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>agosto 2026<span class=\"_ _2c0\"> </span> Fixa </span> <span class=\"_ _157\"> </span><span class=\"fc19\">442.500.000 <span class=\"_ _c8\"> </span>2.500.000 <span class=\"_ _c1\"> </span>445.000.000 <span class=\"_ _d7\"> </span> <span class=\"_ _2bf\"> </span> </span> Segmento - Cimento e Derivados  Secil 2017 / 2022 <span class=\"_ _1b8\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _c0\"> </span>20.000.000 <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">20.000.000 <span class=\"_ _263\"> </span></span>outubro 2022<span class=\"_ _2c0\"> </span> Fixa </span> Secil 2016 / 2023 <span class=\"_ _216\"> </span><span class=\"fc19\">25.714.286 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">25.714.286 <span class=\"_ _cf\"> </span></span>fevereiro 2023<span class=\"_ _2c0\"> </span> Fixa </span> Secil 2018 / 2023 <span class=\"_ _216\"> </span><span class=\"fc19\">20.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">20.000.000 <span class=\"_ _4b\"> </span></span>junho 2023<span class=\"_ _2c0\"> </span> Fixa </span> Secil 2019 / 2026 <span class=\"_ _216\"> </span><span class=\"fc19\">60.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">60.000.000 <span class=\"_ _1bf\"> </span></span>dezembro 2026<span class=\"_ _2c0\"> </span> Fixa </span> Secil 2020 / 2023 <span class=\"_ _216\"> </span><span class=\"fc19\">50.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">50.000.000 <span class=\"_ _50\"> </span></span>maio 2023<span class=\"_ _e\"> </span> Indexada a Euribor 6M </span> <span class=\"_ _157\"> </span><span class=\"fc19\">155.714.286 <span class=\"_ _6f\"> </span>20.000.000 <span class=\"_ _3\"> </span>175.714.286 <span class=\"_ _d7\"> </span> <span class=\"_ _2bf\"> </span> </span> Holdings  Semapa 2021 / 2026 <span class=\"_ _21e\"> </span><span class=\"fc19\">50.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">50.000.000 <span class=\"_ _12c\"> </span></span>Julho 2026<span class=\"_ _cf\"> </span> Indexada a Euribor </span> Semapa 2016 / 2023 <span class=\"_ _2bb\"> </span><span class=\"fc19\">100.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _3\"> </span><span class=\"ff118\">100.000.000 <span class=\"_ _3a\"> </span></span>junho 2023<span class=\"_ _2c0\"> </span> Fixa </span> <span class=\"_ _157\"> </span><span class=\"fc19\">150.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _c1\"> </span>150.000.000 <span class=\"_ _d7\"> </span> <span class=\"_ _2bf\"> </span> </span> <span class=\"_ _157\"> </span><span class=\"fc19\">748.214.286 <span class=\"_ _6f\"> </span>22.500.000 <span class=\"_ _3\"> </span>770.714.286 <span class=\"_ _d7\"> </span> <span class=\"_ _2bf\"> </span> </span>P<span class=\"_ _0\"></span>APEL COMERCIAL<span class=\"_ _0\"></span> Em 31 de dezembro de 2022, os empr\u00e9stimos sob a forma de Papel Comercial detalham-se como segue:Montante<span class=\"_ _1a6\"> </span>31/12/2022Contratado<span class=\"_ _15d\"> </span>N\u00e3o Corrente<span class=\"_ _c2\"> </span>Corrente<span class=\"_ _3f\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal<span class=\"_ _51\"> </span>Maturidade<span class=\"_ _127\"> </span> T<span class=\"_ _0\"></span>axa de Juro Segmento - Pasta e Papel 140.000.000 <span class=\"_ _14e\"> </span>105.000.000 <span class=\"_ _6f\"> </span>35.000.000 <span class=\"_ _3\"> </span><span class=\"ff118\">140.000.000 <span class=\"_ _cf\"> </span></span>fevereiro 2026<span class=\"_ _2c0\"> </span> Fixa65.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span><span class=\"ws157\">-   <span class=\"_ _9c\"> </span>-   <span class=\"_ _1d5\"> </span></span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _cf\"> </span></span>fevereiro 202675.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>-<span class=\"_ _1d5\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _15b\"> </span></span>fevereiro 202650.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>-<span class=\"_ _1d5\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _1c0\"> </span></span>dezembro 2025330.000.000 <span class=\"_ _14e\"> </span>105.000.000 <span class=\"_ _6f\"> </span>35.000.000 <span class=\"_ _3\"> </span>140.000.000 <span class=\"_ _d7\"> </span> <span class=\"_ _2bf\"> </span>  Segmento - Cimento e Derivados 50.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _4d\"> </span></span>abril 2026<span class=\"_ _c5\"> </span> 50.000.000 <span class=\"_ _157\"> </span>50.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">50.000.000 <span class=\"_ _3a\"> </span></span>junho 2027<span class=\"_ _c9\"> </span> Indexada a Euribor75.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _263\"> </span></span>outubro 2026<span class=\"_ _c5\"> </span> 20.000.000 <span class=\"_ _157\"> </span>20.000.000 <span class=\"_ _1c2\"> </span><span class=\"ff118\">20.000.000 <span class=\"_ _c3\"> </span></span>dezembro 2027<span class=\"_ _cf\"> </span> Indexada a Euribor195.000.000 <span class=\"_ _157\"> </span>70.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span>70.000.000 <span class=\"_ _d7\"> </span> <span class=\"_ _2bf\"> </span>  Ambiente5.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>-<span class=\"_ _9c\"> </span>-<span class=\"_ _1d5\"> </span><span class=\"ff118\">-<span class=\"_ _20b\"> </span></span> janeiro 2024 1.300.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>-<span class=\"_ _9c\"> </span>-<span class=\"_ _1d5\"> </span><span class=\"ff118\">-<span class=\"_ _47\"> </span></span>julho 20236.300.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>-<span class=\"_ _9c\"> </span>-<span class=\"_ _1d5\"> </span>-<span class=\"_ _1a7\"> </span> <span class=\"_ _2bf\"> </span>  Holdings 12.500.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>10.000.000 <span class=\"_ _cd\"> </span><span class=\"ff118\">10.000.000 <span class=\"_ _263\"> </span></span>outubro 2023<span class=\"_ _2c0\"> </span> Fixa40.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _50\"> </span></span>maio 202480.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _49\"> </span></span>julho 202640.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _20b\"> </span></span>agosto 202616.500.000 <span class=\"_ _c9\"> </span>6.500.000 <span class=\"_ _1be\"> </span>1.750.000 <span class=\"_ _bc\"> </span><span class=\"ff118\">8.250.000 <span class=\"_ _263\"> </span></span>outubro 2026<span class=\"_ _bf\"> </span>Indexada a Euribor90.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _20b\"> </span></span>janeiro 202720.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _5f\"> </span></span>mar\u00e7o 202725.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _50\"> </span></span>maio 2027324.000.000 <span class=\"_ _c9\"> </span>6.500.000 <span class=\"_ _6f\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.750.000 <span class=\"_ _b9\"> </span>18.250.000 <span class=\"_ _d7\"> </span> <span class=\"_ _2bf\"> </span> 855.300.000 <span class=\"_ _14e\"> </span>181.500.000 <span class=\"_ _6f\"> </span>46.750.000 <span class=\"_ _3\"> </span>228.250.000 <span class=\"_ _d7\"> </span> <span class=\"_ _2bf\"> </span> EMPR\u00c9STIMOS BANC\u00c1RIOS31/12/2022<span class=\"_ _1ef\"> </span>31/12/2021V<span class=\"_ _0\"></span>alores em  EurosN\u00e3o Corrente<span class=\"_ _6d\"> </span>Corrente<span class=\"_ _3f\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal<span class=\"_ _e\"> </span>N\u00e3o Corrente<span class=\"_ _c2\"> </span>Corrente<span class=\"_ _3f\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal Pasta e Papel - taxa vari\u00e1vel <span class=\"_ _2c1\"> </span>20.083.334 <span class=\"_ _1be\"> </span>9.083.333 <span class=\"_ _b9\"> </span>29.166.666 <span class=\"_ _c3\"> </span>29.166.667 <span class=\"_ _c8\"> </span>7.083.333 <span class=\"_ _b9\"> </span>36.250.000 Pasta e Papel - taxa fixa <span class=\"_ _2c2\"> </span>71.428.571 <span class=\"_ _1be\"> </span>8.492.064 <span class=\"_ _b9\"> </span>79.920.635 <span class=\"_ _c3\"> </span>79.920.634 <span class=\"_ _c8\"> </span>5.634.921 <span class=\"_ _b9\"> </span>85.555.555 Cimento e Derivados - taxa vari\u00e1vel <span class=\"_ _e2\"> </span>87.493.747 <span class=\"_ _6f\"> </span>63.316.652 <span class=\"_ _3\"> </span>150.810.400 <span class=\"_ _157\"> </span>47.839.892 <span class=\"_ _6f\"> </span>70.727.747 <span class=\"_ _be\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>18.567.639 Cimento e Derivados - taxa fixa <span class=\"_ _2bf\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span>- <span class=\"_ _157\"> </span>15.861.677 <span class=\"_ _6f\"> </span>12.502.176 <span class=\"_ _b7\"> </span>28.363.853 <span class=\"_ _0\"></span>Ambiente - taxa vari\u00e1vel <span class=\"_ _25b\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>133.516 <span class=\"_ _aa\"> </span>133.516 <span class=\"_ _c4\"> </span>133.515 <span class=\"_ _263\"> </span>89.531 <span class=\"_ _aa\"> </span>223.046 Holdings - taxa vari\u00e1vel <span class=\"_ _2ae\"> </span>- <span class=\"_ _c8\"> </span>2.500.000 <span class=\"_ _bc\"> </span>2.500.000 <span class=\"_ _c9\"> </span>2.500.000 <span class=\"_ _1be\"> </span>2.500.000 <span class=\"_ _7c\"> </span>5.000.000 Holdings - taxa fixa <span class=\"_ _52\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>16.000.000 <span class=\"_ _b9\"> </span>16.000.000 <span class=\"_ _157\"> </span>16.000.000 <span class=\"_ _c8\"> </span>8.000.000 <span class=\"_ _b9\"> </span>24.000.000 <span class=\"_ _157\"> </span>179.005.652 <span class=\"_ _6f\"> </span>99.525.565 <span class=\"_ _3\"> </span>278.531.217 <span class=\"_ _14e\"> </span>191.422.385 <span class=\"_ _23\"> </span>106.537.708 <span class=\"_ _c1\"> </span>297.960.093Em 31 de dezembro de 2021, os empr\u00e9stimos sob a forma de Papel Comercial detalham-se como segue: Montante<span class=\"_ _1a6\"> </span>31/12/2021Contratado<span class=\"_ _15d\"> </span>N\u00e3o Corrente<span class=\"_ _c2\"> </span>Corrente<span class=\"_ _3f\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal<span class=\"_ _51\"> </span>Maturidade<span class=\"_ _127\"> </span> T<span class=\"_ _0\"></span>axa de Juro  Segmento - Pasta e Papel                                           175.000.000 <span class=\"_ _14e\"> </span>140.000.000 <span class=\"_ _c0\"> </span>35.000.000 <span class=\"_ _c1\"> </span><span class=\"ff118\">175.000.000 <span class=\"_ _cf\"> </span></span>fevereiro 2026<span class=\"_ _2c0\"> </span> Fixa                                             65.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>65.000.000 <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">65.000.000 <span class=\"_ _15b\"> </span></span>fevereiro 2026<span class=\"_ _c9\"> </span> Indexada a Euribor                                             75.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _cf\"> </span></span>fevereiro 2026                                            50.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _1bf\"> </span></span>dezembro 2025365.000.000 <span class=\"_ _14e\"> </span>140.000.000 <span class=\"_ _23\"> </span>100.000.000 <span class=\"_ _c1\"> </span>240.000.000 <span class=\"_ _d7\"> </span> <span class=\"_ _2bf\"> </span>  Segmento - Cimento e Derivados                                             50.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _1be\"> </span>8.000.000 <span class=\"_ _bc\"> </span><span class=\"ff118\">8.000.000 <span class=\"_ _47\"> </span></span>abril 2026<span class=\"_ _c9\"> </span> Indexada a Euribor                                             20.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _1bf\"> </span></span>dezembro 2022                                            50.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _ed\"> </span></span>janeiro 2023                                            75.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _263\"> </span></span>outubro 2023195.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _c8\"> </span>8.000.000 <span class=\"_ _bc\"> </span>8.000.000 <span class=\"_ _d7\"> </span> <span class=\"_ _2bf\"> </span>  Ambiente5.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>-<span class=\"_ _9c\"> </span>-<span class=\"_ _1d5\"> </span><span class=\"ff118\">-<span class=\"_ _7e\"> </span></span>novembro 2022<span class=\"_ _c5\"> </span> 5.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>-<span class=\"_ _9c\"> </span>-<span class=\"_ _1d5\"> </span><span class=\"ff118\">-<span class=\"_ _3c\"> </span></span>janeiro 20242.600.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>-<span class=\"_ _9c\"> </span>-<span class=\"_ _1d5\"> </span><span class=\"ff118\">-<span class=\"_ _65\"> </span></span>jan 2022 a jul 202312.600.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>-<span class=\"_ _9c\"> </span>-<span class=\"_ _1d5\"> </span>-<span class=\"_ _1a7\"> </span> <span class=\"_ _2bf\"> </span>  Holdings                                             25.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>25.000.000 <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">25.000.000 <span class=\"_ _15b\"> </span></span>fevereiro 2022<span class=\"_ _1ba\"> </span> Fixa                                             40.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _ed\"> </span></span>agosto 2026                                            25.000.000 <span class=\"_ _157\"> </span>10.000.000 <span class=\"_ _6f\"> </span>10.000.000 <span class=\"_ _b7\"> </span><span class=\"ff118\">20.000.000 <span class=\"_ _263\"> </span></span>outubro 2023<span class=\"_ _2c0\"> </span> Fixa                                             40.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _50\"> </span></span>maio 2024                                            80.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _49\"> </span></span>julho 2026                                            20.000.000 <span class=\"_ _c4\"> </span>             1.750.000 <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">10.000.000 <span class=\"_ _263\"> </span></span>outubro 2026<span class=\"_ _cf\"> </span> Indexada a Euribor 8.250.000 230.000.000 <span class=\"_ _157\"> </span>18.250.000 <span class=\"_ _6f\"> </span>36.750.000 <span class=\"_ _b7\"> </span>55.000.000 <span class=\"_ _d7\"> </span> <span class=\"_ _2bf\"> </span> 802.600.000 <span class=\"_ _14e\"> </span>158.250.000 <span class=\"_ _23\"> </span>144.750.000 <span class=\"_ _c1\"> </span>303.000.000 <span class=\"_ _d7\"> </span> <span class=\"_ _2bf\"> </span> PRAZOS DE REEMBOLSO DOS EMPR\u00c9STIMOS SUPERIOR <span class=\"_ _0\"></span>A UM <span class=\"_ _0\"></span>ANO V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _125\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 1 a 2 anos <span class=\"_ _188\"> </span>132.045.492 <span class=\"_ _ed\"> </span>442.707.780  2 a 3 anos <span class=\"_ _188\"> </span>240.034.546 <span class=\"_ _ed\"> </span>101.816.761  3 a 4 anos <span class=\"_ _188\"> </span>368.648.621 <span class=\"_ _ed\"> </span>139.499.524  4 a 5 anos <span class=\"_ _188\"> </span>188.671.633 <span class=\"_ _ed\"> </span>353.496.208  Mais de 5 anos <span class=\"_ _200\"> </span>127.538.769 <span class=\"_ _299\"> </span>95.334.350  T<span class=\"_ _0\"></span>otal <span class=\"_ _22e\"> </span>1.056.939.061 <span class=\"_ _cf\"> </span>1.132.854.623 COVENANTS<span class=\"ff118\"> FINANCEIROS </span>Para determinado tipo de opera\u00e7\u00f5es de financiamento, existem compromissos de manuten\u00e7\u00e3o de certos r\u00e1cios financeiros cujoslimites se encontram previamente negociados. Os <span class=\"ff11c ws0\">covenants</span> existentes referem-se nomeadamente a cl\u00e1usulas de cross default,pari passu, negative pledge, ownership-clause, cl\u00e1usulas relacionadas com a manuten\u00e7\u00e3o das atividades do Grupo, manuten\u00e7\u00e3ode r\u00e1cios financeiros, nomeadamente de D\u00edvida L\u00edquida/EBITDA, Cobertura de juros, Endividamento e <span class=\"_ _0\"></span>Autonomia financeira, bemcomo de cumprimento das suas obriga\u00e7\u00f5es (operacionais, legais e fiscais), comuns nos contratos de financiamento e plenamenteconhecidas no mercado mesmo considerando o impacto da ado\u00e7\u00e3o da IFRS 16.Adicionalmente, o Grupo cumpre os r\u00e1cios a que est\u00e1 obrigado pelos contratos de financiamento em vigor em 31 de dezembro de2022 e 2021.5.8 <span class=\"_ _81\"> </span>P<span class=\"_ _11\"></span>ASSIVOS DE LOCA\u00c7\u00c3OEm 31 de dezembro de 2022 e 2021, os passivos de loca\u00e7\u00e3o detalham-se como segue: <span class=\"_ _266\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _223\"> </span>31/12/2021V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros<span class=\"_ _1c9\"> </span>N\u00e3o correntes<span class=\"_ _c9\"> </span>Correntes<span class=\"_ _40\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal<span class=\"_ _ca\"> </span>N\u00e3o correntes<span class=\"_ _c9\"> </span>Correntes<span class=\"_ _127\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal Pasta e Papel <span class=\"_ _1ab\"> </span>55.089.083 <span class=\"_ _c9\"> </span>6.551.966 <span class=\"_ _157\"> </span><span class=\"ff118\">61.641.049 <span class=\"_ _157\"> </span></span>47.417.092 <span class=\"_ _c9\"> </span>5.823.833 <span class=\"_ _157\"> </span>53.240.925 Cimento e Derivados <span class=\"_ _155\"> </span>28.734.457 <span class=\"_ _c9\"> </span>9.262.605 <span class=\"_ _157\"> </span><span class=\"ff118\">37.997.062 <span class=\"_ _157\"> </span></span>32.640.299 <span class=\"_ _c9\"> </span>8.965.972 <span class=\"_ _157\"> </span>41.606.271 Ambiente <span class=\"_ _29\"> </span>896.471 <span class=\"_ _116\"> </span>396.400 <span class=\"_ _c9\"> </span><span class=\"ff118\">1.292.871 <span class=\"_ _ce\"> </span></span>1.163.717 <span class=\"_ _c4\"> </span>434.784 <span class=\"_ _c9\"> </span>1.598.501 Holdings <span class=\"_ _5\"> </span>188.938 <span class=\"_ _58\"> </span>97.841 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"ff118\">286.779 <span class=\"_ _c4\"> </span></span>156.537 <span class=\"_ _58\"> </span>87.717 <span class=\"_ _116\"> </span>244.254 <span class=\"_ _c9\"> </span>84.908.949 <span class=\"_ _157\"> </span>16.308.812 <span class=\"_ _14e\"> </span>101.217.761 <span class=\"_ _157\"> </span>81.377.645 <span class=\"_ _c3\"> </span>15.312.306 <span class=\"_ _157\"> </span>96.689.951A<span class=\"_ _0\"></span> an\u00e1lise de maturidade dos passivos de loca\u00e7\u00e3o \u00e9 apresentada na Nota 8.1.3 \u2013 Risco de liquidez.POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASMensura\u00e7\u00e3o inicial<span class=\"_ _5c\"> </span>Na data de in\u00edcio da loca\u00e7\u00e3o, o Grupo reconhece passivos de loca\u00e7\u00e3o mensurados ao valor presente dos pagamentos futuros da loca\u00e7\u00e3o, os quais incluem pagamentos fixos deduzidos de incentivos de loca\u00e7\u00e3o a receber<span class=\"_ _0\"></span>, de pagamentos vari\u00e1veis da loca\u00e7\u00e3o, e valores que se esperam pagar a t\u00edtulo de valor residual garantido. Os pagamentos de loca\u00e7\u00e3o incluem ainda o pre\u00e7o de exerc\u00edcio de op\u00e7\u00f5es de compra ou renova\u00e7\u00e3o razoavelmente certas de serem exercidas pelo Grupo ou pagamentos de penalidades de rescis\u00e3o de loca\u00e7\u00f5es, se o prazo da loca\u00e7\u00e3o refletir a op\u00e7\u00e3o do Grupo de rescindir o contrato.No c\u00e1lculo do valor presente dos pagamentos futuros da loca\u00e7\u00e3o, o Grupo usa uma taxa de juro incremental de financiamento se a taxa de juro impl\u00edcita na loca\u00e7\u00e3o n\u00e3o for facilmente determin\u00e1vel.Mensura\u00e7\u00e3o subsequente<span class=\"_ _3\"> </span>Subsequentemente, o valor dos passivos de loca\u00e7\u00e3o \u00e9 incrementado pelo valor dos juros (Nota 5.1<span class=\"_ _0\"></span>1 Rendimentos egastos financeiros) e diminu\u00eddo pelos pagamentos de loca\u00e7\u00e3o (rendas).5.9 <span class=\"_ _81\"> </span>CAIXA<span class=\"_ _0\"></span> E EQUIV<span class=\"_ _0\"></span>ALENTES DE CAIXA V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _2c3\"> </span>Notas<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Numer\u00e1rio <span class=\"_ _2c4\"> </span>924.987 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">896.996 </span> Dep\u00f3sitos banc\u00e1rios imediatamente mobiliz\u00e1veis <span class=\"_ _2c5\"> </span> 8.1.4 <span class=\"_ _ed\"> </span>441.773.009<span class=\"_ _ea\"> </span><span class=\"fc19\">363.812.915 </span> Outras aplica\u00e7\u00f5es de tesouraria <span class=\"_ _1ac\"> </span> 8.1.4 <span class=\"_ _116\"> </span>151.253.105<span class=\"_ _50\"> </span><span class=\"fc19\">18.576.390 </span> Caixa e equivalentes de caixa na demonstra\u00e7\u00e3o de fluxos de caixa consolidada <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _299\"> </span>593.951.101 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">383.286.301 </span> Imparidades <span class=\"_ _132\"> </span> 8.1.4 <span class=\"_ _53\"> </span>(554.525)<span class=\"_ _55\"> </span><span class=\"fc19\">(998.909)</span> Caixa e equivalentes de caixa <span class=\"_ _2c6\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _299\"> </span></span>593.396.576 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">382.287.392 </span>Em 2022 e 2021, a rubrica Outras aplica\u00e7\u00f5es de tesouraria corresponde a montantes aplicados em portef\u00f3lio de ativos financeirosde curto prazo, elevada liquidez e emitentes com <span class=\"ff11c\">rating</span> adequado.POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASA<span class=\"_ _0\"></span> rubrica de Caixa e equivalentes de caixa inclui caixa, dep\u00f3sitos banc\u00e1rios e outros investimentos de curto prazo com maturidadeinicial at\u00e9 3 meses, que possam ser imediatamente mobiliz\u00e1veis sem risco significativo de flutua\u00e7\u00f5es de valor<span class=\"_ _0\"></span>. Para efeitos dademonstra\u00e7\u00e3o de fluxos de caixa, esta rubrica inclui tamb\u00e9m os descobertos banc\u00e1rios, os quais s\u00e3o apresentados na Posi\u00e7\u00e3ofinanceira consolidada, no passivo corrente, na rubrica Financiamentos obtidos (Nota 5.7).O movimento ocorrido no exerc\u00edcio de 2022 na rubrica Imparidades detalha-se como segue:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _260\"> </span>Saldo inicial<span class=\"_ _1f3\"> </span>Refor\u00e7o <span class=\"_ _56\"> </span>Revers\u00e3o<span class=\"_ _c4\"> </span>Var<span class=\"_ _0\"></span>. Cambial<span class=\"_ _3b\"> </span>Saldo final L\u00edbano <span class=\"_ _2c7\"> </span>998.909 <span class=\"_ _dc\"> </span>395.837 <span class=\"_ _41\"> </span>(536.601)<span class=\"_ _97\"> </span>(303.620)<span class=\"_ _88\"> </span>554.525  Outras <span class=\"_ _154\"> </span>- <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _66\"> </span>-  <span class=\"_ _115\"> </span>998.909 <span class=\"_ _dc\"> </span>395.837 <span class=\"_ _53\"> </span>(536.601)<span class=\"_ _55\"> </span>(303.620)<span class=\"_ _88\"> </span>554.525 Em 31 de dezembro de 2022 e 2021, n\u00e3o existem saldos significativos de caixa e equivalentes de caixa que estejam sujeitos arestri\u00e7\u00f5es de uso pelas empresas do Grupo. 5.1<span class=\"_ _0\"></span>1 <span class=\"_ _d\"></span>RENDIMENTOS E GASTOS FINANCEIROSPOL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASOs gastos financeiros relacionados com empr\u00e9stimos s\u00e3o geralmente reconhecidos como custos financeiros, de acordo com oprinc\u00edpio da especializa\u00e7\u00e3o dos exerc\u00edcios.O Grupo Semapa classifica como Rendimentos financeiros os rendimentos e ganhos que resultam da atividade de gest\u00e3o detesouraria tais como: i) os juros obtidos pela aplica\u00e7\u00e3o de excedentes de tesouraria; e ii) as varia\u00e7\u00f5es de justo valor de instrumentosfinanceiros derivados negociados para a cobertura do risco de taxa de juro e taxa de c\u00e2mbio dos financiamentos, independentementeda designa\u00e7\u00e3o formal de cobertura.Nos exerc\u00edcios de 2022 e 2021, os Rendimentos e Gastos financeiros detalham-se como segue:T<span class=\"_ _11\"></span>otal de Gastos e perdas financeiros <span class=\"_ _202\"> </span>(101.365.799)<span class=\"_ _1fd\"> </span><span class=\"fc19\">(56.492.927)</span>T<span class=\"_ _11\"></span>otal de Rendimentos e ganhos financeiros<span class=\"_ _2ca\"> </span>8.655.401 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">5.042.207 </span>Resultados financeiros<span class=\"_ _183\"> </span> <span class=\"_ _226\"> </span>(92.710.398)<span class=\"_ _43\"> </span><span class=\"fc19\">(51.450.720)</span>As Diferen\u00e7as de c\u00e2mbio desfavor\u00e1veis incluem o impacto n\u00e3o recorrente de Euros 30.356.972 relativo a diferen\u00e7as de c\u00e2mbiodesfavor\u00e1veis acumuladas, diretamente associadas ao reembolso do empr\u00e9stimo (suprimentos da Navigator) de longo prazoconcedido \u00e0 subsidi\u00e1ria Portucel Mo\u00e7ambique. Este empr\u00e9stimo com a natureza de quasi-capital encontrava-se denominado emmoeda estrangeira e, pela extin\u00e7\u00e3o do mesmo e de acordo com a pol\u00edtica contabil\u00edstica do Grupo, as correspondentes diferen\u00e7ascambiais acumuladas, reconhecidas em anos anteriores na Demonstra\u00e7\u00e3o de rendimento integral, foram reconhecidas emresultados do exerc\u00edcio. V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _22a\"> </span> Nota <span class=\"_ _1d5\"> </span> 2022 <span class=\"_ _1d5\"> </span> 2021 Juros suportados com t\u00edtulos de d\u00edvida e d\u00edvida banc\u00e1ria <span class=\"_ _186\"> </span>5,7<span class=\"_ _1fd\"> </span>(31.899.063)<span class=\"_ _43\"> </span><span class=\"fc19\">(30.819.249)</span> Comiss\u00f5es de empr\u00e9stimos e gastos com aberturas de cr\u00e9dito  <span class=\"_ _2ae\"> </span> <span class=\"_ _56\"> </span>(8.01<span class=\"_ _0\"></span>1.963)<span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"fc19\">(7.855.757)</span>Juros suportados por aplica\u00e7\u00e3o do m\u00e9todo do juro efetivo<span class=\"_ _2c\"> </span> <span class=\"_ _58\"> </span>(39.91<span class=\"_ _4\"></span>1.026)<span class=\"_ _1fd\"> </span><span class=\"fc19\">(38.675.006)</span> Diferen\u00e7as de c\u00e2mbio desfavor\u00e1veis <span class=\"_ _2a2\"> </span>5.8 <span class=\"_ _ba\"> </span>(27.528.659)<span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"fc19\">(4.236.776)</span> Juros suportados com passivos de loca\u00e7\u00e3o  <span class=\"_ _24\"> </span>9.1<span class=\"_ _4f\"> </span>(3.631.751)<span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"fc19\">(3.201.416)</span> Desconto financeiro de provis\u00f5es | Recupera\u00e7\u00e3o ambiental <span class=\"_ _1a9\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>17.714)<span class=\"_ _85\"> </span><span class=\"fc19\">(59.257)</span> Perdas com instrumentos derivados de cobertura <span class=\"_ _143\"> </span>8.2<span class=\"_ _4f\"> </span>(1.504.772)<span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"fc19\">(3.191.640)</span> Perdas com instrumentos derivados de negocia\u00e7\u00e3o  <span class=\"_ _2c9\"> </span>(25.364.400)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(5.936.014)</span> Outros gastos e perdas financeiros    <span class=\"_ _203\"> </span> <span class=\"_ _e2\"> </span>(3.307.477)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(1.192.818)</span>Outros gastos e perdas financeiros <span class=\"_ _12e\"> </span> <span class=\"_ _226\"> </span>(61.454.773)<span class=\"_ _43\"> </span><span class=\"fc19\">(17.817.921)</span> Juros obtidos de ativos financeiros ao custo amortizado  <span class=\"_ _256\"> </span>8.2<span class=\"_ _3e\"> </span>6.109.758 <span class=\"_ _3f\"> </span>2.107.531 Ganhos de justo valor de Outros investimentos financeiros  <span class=\"_ _275\"> </span>2.545.643 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">236.350</span> Outros rendimentos e ganhos financeiros <span class=\"_ _f4\"> </span> <span class=\"_ _59\"> </span>- <span class=\"_ _3f\"> </span>2.698.326Rendimentos e ganhos financeiros<span class=\"_ _1ac\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>8.655.401 <span class=\"_ _3f\"> </span>5.042.2075.12 <span class=\"_ _20\"></span>POSI\u00c7\u00c3O MONET\u00c1RIA L\u00cdQUIDA<span class=\"_ _0\"></span> | L\u00cdBANONo \u00faltimo trimestre de 2020, o L\u00edbano foi considerado uma economia hiperinflacion\u00e1ria, nos termos da IAS 29 \u2013 Relato Financeiroem Economias Hiperinflacion\u00e1rias, tendo como base a infla\u00e7\u00e3o registada nos \u00faltimos tr\u00eas anos. Com efeito, em 31 de dezembro de2020, a taxa de infla\u00e7\u00e3o acumulada nos \u00faltimos tr\u00eas anos ultrapassou os 100%, o que constituiu condi\u00e7\u00e3o quantitativa objetiva paradesignar o L\u00edbano uma economia hiperinflacion\u00e1ria. As taxas de infla\u00e7\u00e3o e \u00edndice IPC verificados nos anos de 2022 e 2021 foram como segue:\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">31 de dezembro de 2021 \u2013 224%</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">31 de dezembro de 2022 \u2013 1<span class=\"_ _11\"></span>13%</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">M\u00e9dia 2022 \u2013 184%</span>A<span class=\"_ _0\"></span> IAS 29 aplica-se \u00e0s demonstra\u00e7\u00f5es financeiras individuais e demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas de qualquer entidade cujamoeda funcional seja a moeda de uma economia hiperinflacion\u00e1ria, e \u00e9 aplic\u00e1vel desde o in\u00edcio do per\u00edodo de reporte no qual aentidade identifica a sua moeda como hiperinflacion\u00e1ria. De acordo com a IAS 29, os ativos e passivos n\u00e3o monet\u00e1rios das subsidi\u00e1rias do L\u00edbano foram reexpressos pela aplica\u00e7\u00e3o de um\u00edndice geral de pre\u00e7os que reflita as altera\u00e7\u00f5es no poder geral de compra do L\u00edbano desde a data de aquisi\u00e7\u00e3o dos ativos. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> quantiareexpressa de um item n\u00e3o monet\u00e1rio foi reduzida quando excede o seu valor recuper\u00e1vel. Os itens monet\u00e1rios das subsidi\u00e1rias doL\u00edbano n\u00e3o s\u00e3o reexpressos porque j\u00e1 est\u00e3o expressos em termos da unidade monet\u00e1ria corrente \u00e0 data do balan\u00e7o.Os itens da demonstra\u00e7\u00e3o de resultados relativas \u00e0s subsidi\u00e1rias do L\u00edbano foram reexpressos pela aplica\u00e7\u00e3o da altera\u00e7\u00e3o no\u00edndice geral de pre\u00e7os a partir das datas em que os itens de rendimentos e gastos foram registados nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras.A<span class=\"_ _0\"></span> varia\u00e7\u00e3o na posi\u00e7\u00e3o monet\u00e1ria l\u00edquida decorrente das altera\u00e7\u00f5es de pre\u00e7os em 2022 e 2021 foi reconhecida em resultados narubrica Ganhos ou perdas na Posi\u00e7\u00e3o Monet\u00e1ria L\u00edquida, tendo representado nos exerc\u00edcios referidos ganhos nos montantes deEuros 979.084 e Euros 7.214.1<span class=\"_ _0\"></span>10, respetivamente.6.1 <span class=\"_ _81\"> </span>IMPOSTO SOBRE O RENDIMENT<span class=\"_ _0\"></span>O DO PER\u00cdODOESTIMA<span class=\"_ _0\"></span>TIV<span class=\"_ _11\"></span>AS E JULGAMENTOS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICOSO Grupo reconhece passivos para liquida\u00e7\u00f5es adicionais de impostos que possam resultar de revis\u00f5es efetuadas pelas autoridadesfiscais dos diferentes territ\u00f3rios onde o Grupo desenvolve atividade. Quando o resultado final destas situa\u00e7\u00f5es \u00e9 diferente dos valoresinicialmente registados, as diferen\u00e7as ter\u00e3o impacto no imposto sobre o rendimento, no per\u00edodo em que tais diferen\u00e7as se constatam.Em Portugal, as declara\u00e7\u00f5es anuais de rendimentos est\u00e3o sujeitas a revis\u00e3o e eventual ajustamento por parte das autoridadesfiscais durante um per\u00edodo de 4 anos. Contudo, no caso de serem apresentados preju\u00edzos fiscais estes podem ser sujeitos a revis\u00e3opelas autoridades fiscais por um per\u00edodo de 6 anos. Noutros pa\u00edses em que o Grupo desenvolve a sua atividade estes prazos s\u00e3odiferentes, em regra superiores.O Conselho de <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o entende que eventuais corre\u00e7\u00f5es \u00e0quelas declara\u00e7\u00f5es em resultado de revis\u00f5es/inspe\u00e7\u00f5es por partedas autoridades fiscais n\u00e3o ter\u00e3o efeito significativo nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas em 31 de dezembro de 2021,sendo certo que j\u00e1 foram revistos pela <span class=\"_ _0\"></span>Autoridade T<span class=\"_ _0\"></span>ribut\u00e1ria e Aduaneira os per\u00edodos at\u00e9 2018, inclusive.POSI\u00c7\u00d5ES FISCAIS INCERT<span class=\"_ _0\"></span>ASO montante dos ativos e passivos estimados registados por conta de processos fiscais decorre de uma avalia\u00e7\u00e3o efetuada peloGrupo com refer\u00eancia \u00e0 data da demonstra\u00e7\u00e3o da posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada quanto a potenciais diverg\u00eancias de entendimentocom a <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o T<span class=\"_ _0\"></span>ribut\u00e1ria, tendo em conta os desenvolvimentos que v\u00e3o ocorrendo nas mat\u00e9rias fiscais. O Grupo, no que se refere \u00e0 mensura\u00e7\u00e3o das posi\u00e7\u00f5es fiscais incertas, tem em considera\u00e7\u00e3o o disposto na IFRIC 23 \u2013 Incertezaquanto aos impostos sobre o rendimento, nomeadamente na mensura\u00e7\u00e3o dos riscos e incertezas na defini\u00e7\u00e3o da melhor estimativado gasto exigido para liquidar a obriga\u00e7\u00e3o, atrav\u00e9s da pondera\u00e7\u00e3o de todos os poss\u00edveis resultados por si controlados e respetivasprobabilidades associadas.POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASO imposto corrente sobre o rendimento \u00e9 determinado com base nos resultados l\u00edquidos, ajustados em conformidade com alegisla\u00e7\u00e3o fiscal vigente \u00e0 data da Posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada.De acordo com a legisla\u00e7\u00e3o em vigor<span class=\"_ _0\"></span>, os ganhos e perdas em empresas associadas e empreendimentos conjuntos, resultantesda aplica\u00e7\u00e3o do m\u00e9todo da equival\u00eancia patrimonial, s\u00e3o deduzidos ou acrescidas, respetivamente, ao resultado do per\u00edodo, paraapuramento da mat\u00e9ria colet\u00e1vel. Os dividendos s\u00e3o considerados no apuramento da mat\u00e9ria colet\u00e1vel do ano em que s\u00e3o recebidos,se as participa\u00e7\u00f5es forem detidas por um per\u00edodo inferior a um ano ou representem uma percentagem inferior a 10% do capital social.GRUPO FISCALO Grupo Semapa encontra-se sujeito ao Regime Especial de T<span class=\"_ _0\"></span>ributa\u00e7\u00e3o de Grupos de Sociedades (RETGS), constitu\u00eddo pelas empresascom uma participa\u00e7\u00e3o igual ou superior a 75% e que cumprem as condi\u00e7\u00f5es previstas no artigo 69\u00ba e seguintes do C\u00f3digo do IRC.As empresas inclu\u00eddas no RETGS apuram e registam o imposto sobre o rendimento tal como se fossem tributadas numa \u00f3ticaindividual. <span class=\"_ _0\"></span>As responsabilidades apuradas s\u00e3o, no entanto, reconhecidas como devidas \u00e0 sociedade dominante do grupo fiscal,atualmente a Semapa, SGPS, S.A., a quem compete o apuramento global e a autoliquida\u00e7\u00e3o do imposto. Caso sejam apuradosganhos na aplica\u00e7\u00e3o deste regime, estes s\u00e3o registados como um proveito na sociedade dominante.Nos per\u00edodos apresentados, o Grupo fiscal dominado pela Semapa integra as sociedades dos Grupos Secil e ETSA, bem comotodas as restantes subsidi\u00e1rias que cumprem com os requisitos legalmente definidos pelo C\u00f3digo do IRC. <span class=\"_ _0\"></span>As empresas quecomp\u00f5em o Grupo Navigator integram um RETGS dominado pela The Navigator Company<span class=\"_ _11\"></span>, S.A. em Portugal. No per\u00edodo de 2018foi tamb\u00e9m constitu\u00eddo um grupo fiscal em Espanha, o qual inclui as tr\u00eas subsidi\u00e1rias do Grupo sedeadas naquele pa\u00eds, detidas emmais de 90%, sendo Bosques do <span class=\"_ _0\"></span>Atl\u00e2ntico, S.L. a sociedade dominante do grupo fiscal.No per\u00edodo de tributa\u00e7\u00e3o iniciado em 1 de janeiro de 2023, a sociedade dominante do grupo onde se integram as sociedades dogrupo fiscal Semapa ser\u00e1 a Sodim, SGPS, SA., uma vez que foi por esta \u00faltima ultrapassado o limiar de participa\u00e7\u00e3o de 75% naSemapa, facto que motiva esta altera\u00e7\u00e3o, conforme referido acima. IMPOSTO RECONHECIDO NA<span class=\"_ _0\"></span> DEMONSTRA\u00c7\u00c3O DOS RESUL<span class=\"_ _0\"></span>T<span class=\"_ _0\"></span>ADOS CONSOLIDADOS V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _27f\"> </span>2022<span class=\"_ _1cc\"> </span>2021  Imposto corrente <span class=\"_ _170\"> </span>(151.885.251)<span class=\"_ _43\"> </span><span class=\"fc19\">(40.074.078)</span>  V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de posi\u00e7\u00f5es fiscais incertas no per\u00edodo <span class=\"_ _267\"> </span>13.71<span class=\"_ _0\"></span>1.281 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">8.542.808 </span>  Imposto diferido (Nota 6.2) <span class=\"_ _9\"> </span>2.609.202 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">13.542.188 </span> <span class=\"_ _ba\"> </span>(135.564.768)<span class=\"_ _43\"> </span><span class=\"fc19\">(17.989.082)</span>Em 2022 e 2021, a rubrica V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de posi\u00e7\u00f5es fiscais incertas reflete um conjunto de revers\u00f5es de provis\u00f5es fiscais, emconsequ\u00eancia do encerramento de alguns processos de inspe\u00e7\u00e3o fiscal e de decis\u00f5es dos tribunais favor\u00e1veis ao Grupo.T<span class=\"_ _0\"></span>AXA<span class=\"_ _0\"></span> DE IMPOSTO NOMINAL NAS PRINCIP<span class=\"_ _11\"></span>AIS GEOGRAFIAS ONDE O GRUPO OPERA <span class=\"_ _2cb\"> </span>2022<span class=\"_ _1b1\"> </span>2021 Portugal  T<span class=\"_ _11\"></span>axa nominal de imposto sobre o rendimento <span class=\"_ _2cc\"> </span>21,0%<span class=\"_ _a8\"> </span><span class=\"fc19\">21,0%</span> Derrama municipal <span class=\"_ _2a8\"> </span>1,5%<span class=\"_ _b2\"> </span><span class=\"fc19\">1,5%</span> <span class=\"_ _115\"> </span>22,5%<span class=\"_ _a8\"> </span><span class=\"fc19\">22,5%</span> Derrama estadual - sobre as partes dos lucros tribut\u00e1veis entre 1.500.000 Euros e 7.500.000 Euros  <span class=\"_ _83\"> </span>3,0%<span class=\"_ _b2\"> </span><span class=\"fc19\">3,0%</span> Derrama estadual - sobre as partes dos lucros tribut\u00e1veis entre 7.500.000 Euros e 35.000.000 Euros <span class=\"_ _11\"></span> <span class=\"_ _292\"> </span>5,0%<span class=\"_ _b2\"> </span><span class=\"fc19\">5,0%</span> Derrama estadual - sobre as partes dos lucros tribut\u00e1veis acima de 35.000.000 Euros  <span class=\"_ _1b3\"> </span>9,0%<span class=\"_ _b2\"> </span><span class=\"fc19\">9,0%</span> Outros pa\u00edses  Brasil - taxa nominal <span class=\"_ _297\"> </span>34,0%<span class=\"_ _a8\"> </span><span class=\"fc19\">34,0%</span> T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia - taxa nominal <span class=\"_ _2cd\"> </span>15,0%<span class=\"_ _a8\"> </span><span class=\"fc19\">25,0%</span> L\u00edbano - taxa nominal <span class=\"_ _2ce\"> </span>17,0%<span class=\"_ _a8\"> </span><span class=\"fc19\">17,0%</span> <span class=\"_ _0\"></span>Angola - taxa nominal <span class=\"_ _2ce\"> </span>30,0%<span class=\"_ _a8\"> </span><span class=\"fc19\">30,0%</span>RECONCILIA\u00c7\u00c3O DA<span class=\"_ _0\"></span> T<span class=\"_ _0\"></span>AXA EFETIV<span class=\"_ _11\"></span>A DE IMPOST<span class=\"_ _4\"></span>O SOBRE O RENDIMENTO DO PER\u00cdODO  V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _27f\"> </span>2022<span class=\"_ _1cc\"> </span>2021Resultado antes de impostos<span class=\"_ _18d\"> </span>557.627.162 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">267.943.371 </span> Imposto esperado \u00e0 taxa nominal (22.5%) <span class=\"_ _2cf\"> </span>125.466.1<span class=\"_ _0\"></span>1<span class=\"_ _0\"></span>1 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">60.287.258 </span> Derrama estadual <span class=\"_ _2d0\"> </span>29.145.278 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">9.929.488 </span>Imposto resultante da taxa aplic\u00e1vel<span class=\"_ _90\"> </span>154.61<span class=\"_ _0\"></span>1.389 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">70.216.746 </span> Diferen\u00e7as (a) <span class=\"_ _2d1\"> </span>(16.354.824)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(6.445.901)</span> Imposto relativo a per\u00edodos anteriores <span class=\"_ _1ec\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>1.277.795)<span class=\"_ _43\"> </span><span class=\"fc19\">(12.494.372)</span> Preju\u00edzos fiscais recuper\u00e1veis <span class=\"_ _1ed\"> </span>526.162 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">(26.1<span class=\"_ _0\"></span>19.748)</span> Preju\u00edzos fiscais n\u00e3o recuper\u00e1veis <span class=\"_ _2d2\"> </span>4.383.322 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">3.471.669 </span> <span class=\"_ _0\"></span>Aumento das responsabilidades adicionais de imposto <span class=\"_ _2b\"> </span>7.486.061 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">578.976 </span> Revers\u00e3o de responsabilidades adicionais de imposto <span class=\"_ _a4\"> </span>(2.749.217)<span class=\"_ _260\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> Efeito da reconcilia\u00e7\u00e3o das taxas nominais dos diferentes pa\u00edses <span class=\"_ _296\"> </span>1.100.602 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">381.208 </span> Benef\u00edcios fiscais <span class=\"_ _24e\"> </span>(1.825.457)<span class=\"_ _55\"> </span><span class=\"fc19\">(136.034)</span> Economias hiperinflacion\u00e1rias <span class=\"_ _16\"> </span>(196.525)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(1.257.598)</span> Outros ajustamentos \u00e0 coleta <span class=\"_ _1fb\"> </span>(138.950)<span class=\"_ _1fd\"> </span><span class=\"fc19\">(10.205.864)</span>135.564.768 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">17.989.082 </span>T<span class=\"_ _0\"></span>axa efetiva de imposto<span class=\"_ _25c\"> </span>24,31%<span class=\"_ _a8\"> </span><span class=\"fc19\">6,71%</span>(a) Este valor respeita essencialmente a :<span class=\"_ _278\"> </span>2022<span class=\"_ _1b1\"> </span>2021 Efeito da aplica\u00e7\u00e3o do m\u00e9todo da Equival\u00eancia Patrimonial (Nota 10.3) <span class=\"_ _1cb\"> </span>(7.526.731)<span class=\"_ _5c\"> </span><span class=\"fc19\">(2.101.1<span class=\"_ _0\"></span>10)</span> Mais / (Menos) valias fiscais <span class=\"_ _19\"> </span>(365.141)<span class=\"_ _3e\"> </span><span class=\"fc19\">1.992.370 </span> (Mais) / Menos valias contabil\u00edsticas <span class=\"_ _183\"> </span>(4.760.190)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(4.384.901)</span> Imparidades e provis\u00f5es tributadas  <span class=\"_ _1e8\"> </span>(31.188.241)<span class=\"_ _5c\"> </span><span class=\"fc19\">(4.1<span class=\"_ _0\"></span>10.529)</span> Benef\u00edcios fiscais <span class=\"_ _125\"> </span>(27.385.860)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(7.989.610)</span> Redu\u00e7\u00e3o de imparidades e provis\u00f5es tributadas <span class=\"_ _1e2\"> </span>(802.653)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(4.250.993)</span> Benef\u00edcios p\u00f3s-emprego <span class=\"_ _103\"> </span>(2.501.674)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(5.225.157)</span> Outros <span class=\"_ _2d3\"> </span>1.842.382 <span class=\"_ _226\"> </span><span class=\"fc19\">(2.578.519)</span> <span class=\"_ _2d4\"> </span>(72.688.108)<span class=\"_ _1fd\"> </span><span class=\"fc19\">(28.648.449)</span>Impacto fiscal  (22,5%)<span class=\"_ _2d5\"> </span>(16.354.824)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(6.445.901)</span>IMPOSTO RECONHECIDO NA<span class=\"_ _0\"></span> DEMONSTRA\u00c7\u00c3O DA POSI\u00c7\u00c3O FINANCEIRA<span class=\"_ _0\"></span> CONSOLIDADA V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _125\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Ativo  Imposto sobre o Rendimento das Pessoas Coletivas - IRC <span class=\"_ _2d6\"> </span>7.509.629 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">7.168.315 </span> V<span class=\"_ _0\"></span>alores pendentes de reembolso (processos fiscais decididos a favor do Grupo) <span class=\"_ _1b3\"> </span>16.216.543 <span class=\"_ _47\"> </span><span class=\"fc19\">1.1<span class=\"_ _0\"></span>18.815 </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>23.726.172 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">8.287.130 </span> Passivo  Imposto sobre o Rendimento das Pessoas Coletivas - IRC <span class=\"_ _2d\"> </span>1<span class=\"_ _11\"></span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.567.095 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">21.475.157 </span> Responsabilidades adicionais de imposto <span class=\"_ _1c8\"> </span>29.699.555 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">34.095.005 </span> <span class=\"_ _299\"> </span>141.266.650 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">55.570.162 </span>DECOMPOSI\u00c7\u00c3O DA<span class=\"_ _0\"></span> RUBRICA IMPOSTO SOBRE O RENDIMENT<span class=\"_ _0\"></span>O DAS PESSOAS COLETIV<span class=\"_ _0\"></span>AS \u2013 IRC (L\u00cdQUIDO) V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _125\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Imposto sobre o rendimento do per\u00edodo <span class=\"_ _138\"> </span>157.006.582 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">43.253.448 </span> Ajustamento <span class=\"_ _20\"></span>cambial <span class=\"_ _13b\"> </span><span class=\"ws0\">(43.355)<span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"fc19\">14.615 </span></span> Pagamentos por conta, especiais e adicionais por conta <span class=\"_ _2d7\"> </span>(44.433.314)<span class=\"_ _1fd\"> </span><span class=\"fc19\">(24.829.291)</span> Reten\u00e7\u00f5es na fonte a recuperar <span class=\"_ _b\"> </span>(1.874.631)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(1.462.104)</span> IRC  de per\u00edodos anteriores <span class=\"_ _15e\"> </span>(6.597.816)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(2.669.826)</span> <span class=\"_ _299\"> </span>104.057.466 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">14.306.842 </span>POSI\u00c7\u00d5ES FISCAIS INCERT<span class=\"_ _0\"></span>AS \u2013 P<span class=\"_ _11\"></span>ASSIVOS  V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _125\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021Saldo no in\u00edcio do per\u00edodo<span class=\"_ _2d8\"> </span>34.095.005 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">36.584.557 </span> Aumentos <span class=\"_ _29c\"> </span><span class=\"ws0\">12.492.635 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">8.094.261 </span></span> Revers\u00f5es/Pagamentos/Recebimentos<span class=\"_ _2d9\"> </span>13.937.899 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">379.153 </span> Utiliza\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _242\"> </span>(30.825.984)<span class=\"_ _1fd\"> </span><span class=\"fc19\">(10.962.966)</span>Saldo no final do per\u00edodo<span class=\"_ _1\"> </span>29.699.555 <span class=\"_ _51\"> </span><span class=\"fc19\">34.095.005 </span>V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o no per\u00edodo<span class=\"_ _1d8\"> </span>(13.71<span class=\"_ _4\"></span>1.281)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(8.542.808)</span>LIQUIDA\u00c7\u00d5ES P<span class=\"_ _0\"></span>AGAS EM CONTENCIOSOEm 31 de dezembro de 2022 e 2021, as liquida\u00e7\u00f5es adicionais de imposto que se encontram pagas e contestadas, n\u00e3o reconhecidasno ativo, respeitam ao Grupo Navigator e resumem-se como segue: V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _125\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Segmento Pasta e Papel  IRC agregado 2005 <span class=\"_ _161\"> </span>10.394.386 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">10.394.386 </span> IRC agregado 2006 <span class=\"_ _11e\"> </span>8.150.146 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">8.150.146 </span> IRC 2015 - Navigator T<span class=\"_ _0\"></span>issue R\u00f3d\u00e3o, S.A. <span class=\"_ _84\"> </span>7.586.361 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">7.586.361 </span> IRC agregado 2018 <span class=\"_ _161\"> </span>14.433.913 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> Derrama Estadual 2016 <span class=\"_ _e4\"> </span>3.761.397 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">3.761.397 </span> Derrama Estadual 2017 <span class=\"_ _e4\"> </span>8.462.724 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">8.462.724 </span> Derrama Estadual 2018 <span class=\"_ _2da\"> </span>12.223.705 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">12.223.705 </span> CDTJI IRC 2016 e 2017 <span class=\"_ _2db\"> </span>1.522.660 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.522.660 </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>66.535.292 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">52.101.379 </span>6.2 <span class=\"_ _81\"> </span>IMPOSTOS DIFERIDOSESTIMA<span class=\"_ _0\"></span>TIV<span class=\"_ _11\"></span>AS E JULGAMENTOS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICOSIMPOSTOS DIFERIDOS RECONHECIDOS EM RELA\u00c7\u00c3O <span class=\"_ _0\"></span>A PREJU\u00cdZOS FISCAIS POR UTILIZAROs ativos por imposto diferido registados em rela\u00e7\u00e3o a preju\u00edzos fiscais por utilizar<span class=\"_ _0\"></span>, com refer\u00eancia a 31 de dezembro de 2022, s\u00e3oreferentes a:\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>Ativos por impostos diferidos (no montante de Euros 25.923.522) sobre preju\u00edzos fiscais gerados em anos anteriores no seio dogrupo fiscal dominado pela Semapa (no montante de Euros 123.445.342), na medida em que os planos de neg\u00f3cio de m\u00e9dioprazo das subsidi\u00e1rias Secil e ETSA<span class=\"_ _0\"></span> (integradas no RETGS Semapa) preveem a gera\u00e7\u00e3o de lucro tribut\u00e1vel em montantesuficiente para recuperar este ativo no per\u00edodo de reporte fiscal dos referidos preju\u00edzos.No exerc\u00edcio de 2022, a Semapa consumou no seio do grupo fiscal, do qual \u00e9 dominante, preju\u00edzos fiscais no montante deEuros 18.542.318 e, adicionalmente, procedeu ao reconhecimento de preju\u00edzos fiscais recuper\u00e1veis em exerc\u00edcios posteriores,no montante de Euros 19.695.243. Estas opera\u00e7\u00f5es originaram uma redu\u00e7\u00e3o de ativos por impostos diferidos no montante deEuros 3.893.887 e um aumento de ativos por impostos diferidos no montante de Euros 4.136.001.\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>Preju\u00edzos fiscais gerados pela subsidi\u00e1ria Margem Companhia de Minera\u00e7\u00e3o, S.A., no montante de Euros 59.486.833, subsidi\u00e1riado Grupo sedeada no Brasil detentora de uma f\u00e1brica de Cimento constru\u00edda pelo Grupo em <span class=\"_ _0\"></span>Adrian\u00f3polis, Estado do Paran\u00e1.Na medida em que a legisla\u00e7\u00e3o fiscal brasileira em vigor n\u00e3o imp\u00f5e qualquer limite temporal para a sua utiliza\u00e7\u00e3o contra lucrostribut\u00e1veis futuros, \u00e9 convic\u00e7\u00e3o da gest\u00e3o que, de acordo com o plano de neg\u00f3cios de m\u00e9dio prazo, o projeto gere lucrostribut\u00e1veis em montante suficiente para compensar os preju\u00edzos fiscais acumulados nos primeiros anos de arranque.Adicionalmente, salienta-se que as deprecia\u00e7\u00f5es fiscais da Margem Companhia de Minera\u00e7\u00e3o, S.A. s\u00e3o mais aceleradas do queas deprecia\u00e7\u00f5es econ\u00f3micas, gerando impacto negativo significativo no resultado fiscal da referida subsidi\u00e1ria. POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASO imposto diferido \u00e9 calculado com base na responsabilidade da Posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada, sobre as diferen\u00e7as tempor\u00e1riasentre os valores contabil\u00edsticos dos ativos e passivos e a respetiva base de tributa\u00e7\u00e3o. Para a determina\u00e7\u00e3o do imposto diferido \u00e9utilizada a taxa fiscal que se espera estar em vigor no per\u00edodo em que as diferen\u00e7as tempor\u00e1rias ser\u00e3o revertidas. S\u00e3o reconhecidosimpostos diferidos ativos sempre que exista razo\u00e1vel seguran\u00e7a de que ser\u00e3o gerados lucros tribut\u00e1veis futuros contra os quaispoder\u00e3o ser utilizados. Os impostos diferidos ativos s\u00e3o revistos periodicamente e reduzidos sempre que deixe de ser prov\u00e1vel queos mesmos possam ser utilizados.Os impostos diferidos s\u00e3o registados como gasto ou rendimento do per\u00edodo, exceto se resultarem de valores registados diretamenteem capital pr\u00f3prio, situa\u00e7\u00e3o em que o imposto diferido \u00e9 tamb\u00e9m registado na mesma rubrica. Os incentivos fiscais atribu\u00eddos no\u00e2mbito de projetos de investimento a desenvolver pelo Grupo s\u00e3o reconhecidos em resultados do per\u00edodo na medida da exist\u00eanciade mat\u00e9ria colet\u00e1vel nas empresas benefici\u00e1rias que permita a sua utiliza\u00e7\u00e3o.MOVIMENTOS EM IMPOST<span class=\"_ _0\"></span>OS DIFERIDOS Demonstra\u00e7\u00e3o de  Em 1 de  Ativos Em 31 deresultados janeiro de  Ajustamento  Capital detidos  V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de dezembro V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros 2022 Cambial pr\u00f3prio <span class=\"_ _35\"> </span><span class=\"ws5\"> T<span class=\"_ _0\"></span>ransfer\u00eancias </span>para venda per\u00edmetro de 2022<span class=\"_ _2dc\"></span><span class=\"ws18d\"> Aumentos <span class=\"_ _63\"> </span><span class=\"ws0\"> Redu\u00e7\u00f5es </span></span> Diferen\u00e7as tempor\u00e1rias que originam ativos por impostos diferidos  Preju\u00edzos fiscais report\u00e1veis <span class=\"_ _c1\"> </span>181.779.250 <span class=\"_ _6f\"> </span>8.058.639 <span class=\"_ _25\"> </span>18.230.354 <span class=\"_ _20e\"> </span>(18.600.614)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _63\"> </span>189.467.629 Provis\u00f5es tributadas <span class=\"_ _e2\"> </span>30.551.160 <span class=\"_ _38\"> </span>53.842 <span class=\"_ _6\"> </span>9.756.597 <span class=\"_ _63\"> </span>(2.206.548)<span class=\"_ _56\"> </span>- <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _ce\"> </span>9.085 <span class=\"_ _8\"> </span>38.164.137 <span class=\"_ _0\"></span>Ajustamento de ativos fixos 64.786.438 <span class=\"_ _41\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _20e\"> </span>(28.886.525)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _27\"> </span>10.336.213 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _8\"> </span>46.236.126tang\u00edveis  Pens\u00f5es e outros benef\u00edcios 3.087.713 <span class=\"_ _6d\"> </span>(2.793)<span class=\"_ _cd\"> </span>(14.217)<span class=\"_ _6f\"> </span>(354.231)<span class=\"_ _c0\"> </span>(122.031)<span class=\"_ _df\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _6f\"> </span>2.594.441p\u00f3s-emprego  Instrumentos financeiros <span class=\"_ _c4\"> </span>7.448.831 <span class=\"_ _41\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _21\"> </span>(7.448.831)<span class=\"_ _df\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _41\"> </span>- Mais-valias contabil\u00edsticas 23.783.217 <span class=\"_ _41\"> </span>- <span class=\"_ _65\"> </span>5.686.717 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _d1\"> </span>402.532 <span class=\"_ _226\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _8\"> </span>29.872.466diferidas (intragrupo)  Subs\u00eddios ao investimento <span class=\"_ _15b\"> </span>2.824.415 <span class=\"_ _41\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _e\"> </span>(627.643)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>2.196.772 Justo valor apurado em 87.991 <span class=\"_ _d0\"> </span>(26.625)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _38\"> </span>61.366combina\u00e7\u00f5es empresariais  Remunera\u00e7\u00e3o convencional 4.200.000 <span class=\"_ _41\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _21\"> </span>(3.640.000)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _158\"> </span>560.000de capital  Outras diferen\u00e7as tempor\u00e1rias <span class=\"_ _6f\"> </span>7.550.265 <span class=\"_ _158\"> </span>131.424 <span class=\"_ _65\"> </span>1.330.472 <span class=\"_ _17d\"> </span>(3.651.828)<span class=\"_ _c8\"> </span>638.518 <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>5.998.850326.099.280 <span class=\"_ _6f\"> </span>8.214.487 <span class=\"_ _63\"> </span>34.989.923 <span class=\"_ _20e\"> </span>(57.967.389)<span class=\"_ _64\"> </span>(6.932.344)<span class=\"_ _aa\"> </span>402.532 <span class=\"_ _e5\"> </span>10.336.213 <span class=\"_ _cc\"> </span>9.085 <span class=\"_ _63\"> </span>315.151.787 Diferen\u00e7as tempor\u00e1rias que originam passivos por impostos diferidos  Reavalia\u00e7\u00e3o de ativos fixos (31.666.399)<span class=\"_ _1f8\"> </span>(4.066.439)<span class=\"_ _56\"> </span>- <span class=\"_ _b7\"> </span>498.317 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _17d\"> </span>(35.234.521)tang\u00edveis  Pens\u00f5es e outros benef\u00edcios (2.454.552)<span class=\"_ _127\"> </span>- <span class=\"_ _e\"> </span>(213.971)<span class=\"_ _c4\"> </span>770 <span class=\"_ _65\"> </span>2.279.764 <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _37\"> </span>(387.989)p\u00f3s-emprego  Instrumentos financeiros <span class=\"_ _c4\"> </span>1.820.140 <span class=\"_ _157\"> </span>103.61<span class=\"_ _0\"></span>1 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _65\"> </span>6.228.594 <span class=\"_ _74\"> </span>(53.433.453)<span class=\"_ _df\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _17d\"> </span>(45.281.108) Incentivos fiscais <span class=\"_ _88\"> </span>(4.142.627)<span class=\"_ _127\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _b7\"> </span>213.450 <span class=\"_ _157\"> </span>66.683 <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _23\"> </span>(3.862.494) <span class=\"_ _0\"></span>Ajustamento de ativos fixos (382.997.653)<span class=\"_ _1f8\"> </span>(4.740.469)<span class=\"_ _75\"> </span>(6.923.645)<span class=\"_ _ca\"> </span>27.315.343 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _72\"> </span>(367.346.424)tang\u00edveis  Menos-valias contabil\u00edsticas (16.946.490)<span class=\"_ _b5\"> </span>3.705 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _157\"> </span>23.303 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _a3\"> </span>26.320 <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _17d\"> </span>(16.893.162)diferidas (intragrupo)  V<span class=\"_ _0\"></span>aloriza\u00e7\u00e3o das florestas em (25.294.177)<span class=\"_ _127\"> </span>- <span class=\"_ _21\"> </span>(1.680.081)<span class=\"_ _ca\"> </span>21.570.514 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _226\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _23\"> </span>(5.403.744)crescimento  Justo valor dos ativos (230.877.993)<span class=\"_ _14e\"> </span>4.380.889 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _226\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _72\"> </span>(226.497.104)intang\u00edveis - Marcas  Justo valor dos ativos fixos <span class=\"_ _14e\"> </span>(50.418.841)<span class=\"_ _127\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _25\"> </span>15.271.550 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _226\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _17d\"> </span>(35.147.291) Justo valor apurado em (56.173.1<span class=\"_ _0\"></span>10)<span class=\"_ _1f8\"> </span>(5.521.463)<span class=\"_ _56\"> </span>- <span class=\"_ _65\"> </span>5.362.659 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _63\"> </span>(1.1<span class=\"_ _0\"></span>13.928)<span class=\"_ _75\"> </span>(57.445.842)combina\u00e7\u00f5es empresariais  Economias hiperinflacion\u00e1rias <span class=\"_ _63\"> </span>(17.339.384)<span class=\"_ _14e\"> </span>5.246.735 <span class=\"_ _e\"> </span>(777.752)<span class=\"_ _56\"> </span>- <span class=\"_ _b7\"> </span>214.226 <span class=\"_ _14e\"> </span>(1.179.620)<span class=\"_ _4f\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _17d\"> </span>(13.835.795) Outras diferen\u00e7as tempor\u00e1rias <span class=\"_ _17d\"> </span>(35.477.473)<span class=\"_ _1bf\"> </span>(21.955)<span class=\"_ _27\"> </span>(21.190.994)<span class=\"_ _c1\"> </span>1.360.028 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _17e\"> </span>(55.330.394)(851.968.560)<span class=\"_ _1f8\"> </span>(4.615.386)<span class=\"_ _27\"> </span>(30.786.443)<span class=\"_ _ca\"> </span>77.844.528 <span class=\"_ _20e\"> </span>(50.872.780)<span class=\"_ _cb\"> </span>(1.153.300)<span class=\"_ _4f\"> </span>- <span class=\"_ _63\"> </span>(1.113.928)<span class=\"_ _e5\"> </span>(862.665.869)Ativos por impostos 90.299.604 <span class=\"_ _6f\"> </span>2.908.039 <span class=\"_ _63\"> </span>10.875.684 <span class=\"_ _20e\"> </span>(19.453.988)<span class=\"_ _64\"> </span>(1.904.974)<span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _62\"> </span>3.154.459 <span class=\"_ _cc\"> </span>1.544 <span class=\"_ _8\"> </span>85.880.368diferidos Passivos por impostos (231.393.956)<span class=\"_ _1f8\"> </span>(2.650.311)<span class=\"_ _c0\"> </span>(214.858)<span class=\"_ _23\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.402.364 <span class=\"_ _20e\"> </span>(14.013.824)<span class=\"_ _38\"> </span>(200.535)<span class=\"_ _4f\"> </span>- <span class=\"_ _e\"> </span>(189.368)<span class=\"_ _e5\"> </span>(237.260.488)diferidos  Demonstra\u00e7\u00e3o de resultados  Em 1 de  Posi\u00e7\u00e3o Em 31 dejaneiro de  Ajustamento Monet\u00e1ria  Capital  V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de dezembro V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros 2021 Cambial l\u00edquidapr\u00f3prio <span class=\"_ _35\"> </span><span class=\"ws5\"> T<span class=\"_ _0\"></span>ransfer\u00eancias </span>per\u00edmetro de 2021<span class=\"_ _2dc\"></span><span class=\"ws18d\"> Aumentos <span class=\"_ _63\"> </span><span class=\"ws0\"> Redu\u00e7\u00f5es </span></span> Diferen\u00e7as tempor\u00e1rias que originam ativos por impostos diferidos  Preju\u00edzos fiscais report\u00e1veis <span class=\"_ _b7\"> </span>60.109.268 <span class=\"_ _b6\"> </span>530.184 <span class=\"_ _70\"> </span>122.301.499 <span class=\"_ _63\"> </span>(1.210.915)<span class=\"_ _56\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _157\"> </span>49.214 <span class=\"_ _63\"> </span>181.779.250 Provis\u00f5es tributadas <span class=\"_ _e2\"> </span>31.062.839 <span class=\"_ _37\"> </span>(629.423)<span class=\"_ _c1\"> </span>5.120.617 <span class=\"_ _21\"> </span>(4.980.869)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _53\"> </span>(1)<span class=\"_ _cd\"> </span>(22.003)<span class=\"_ _3\"> </span>30.551.160 <span class=\"_ _0\"></span>Ajustamento de ativos fixos 73.884.043 <span class=\"_ _41\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _21\"> </span>(9.097.605)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _8\"> </span>64.786.438tang\u00edveis  Pens\u00f5es e outros benef\u00edcios 3.478.059 <span class=\"_ _d2\"> </span>5.735 <span class=\"_ _157\"> </span>52.163 <span class=\"_ _e\"> </span>(330.823)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _ca\"> </span>(117.421)<span class=\"_ _df\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _6f\"> </span>3.087.713p\u00f3s-emprego  Instrumentos financeiros <span class=\"_ _c4\"> </span>8.879.578 <span class=\"_ _41\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _70\"> </span>(1.430.747)<span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _6f\"> </span>7.448.831 Mais-valias contabil\u00edsticas 16.784.840 <span class=\"_ _41\"> </span>- <span class=\"_ _65\"> </span>7.400.909 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _1f5\"> </span>(402.532)<span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _8\"> </span>23.783.217diferidas (intragrupo)  Subs\u00eddios ao investimento <span class=\"_ _15b\"> </span>3.237.155 <span class=\"_ _41\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _e\"> </span>(412.740)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _226\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _6f\"> </span>2.824.415 Justo valor apurado em 267.331 <span class=\"_ _37\"> </span>(179.340)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _38\"> </span>87.991combina\u00e7\u00f5es empresariais  Remunera\u00e7\u00e3o convencional 7.000.000 <span class=\"_ _41\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _21\"> </span>(3.360.000)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>560.000 <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _6f\"> </span>4.200.000de capital  Outras diferen\u00e7as tempor\u00e1rias <span class=\"_ _65\"> </span>1<span class=\"_ _11\"></span>1.651.364 <span class=\"_ _c\"> </span>(1.303.544)<span class=\"_ _3\"> </span>2.674.214 <span class=\"_ _21\"> </span>(4.222.258)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _70\"> </span>(1.249.513)<span class=\"_ _85\"> </span>2 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _6f\"> </span>7.550.265216.354.476 <span class=\"_ _23\"> </span>(1.576.388)<span class=\"_ _80\"> </span>137.549.402 <span class=\"_ _20e\"> </span>(23.615.210)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _70\"> </span>(2.640.213)<span class=\"_ _8a\"> </span>1 <span class=\"_ _1bf\"> </span>27.21<span class=\"_ _4\"></span>1 <span class=\"_ _63\"> </span>326.099.280 Diferen\u00e7as tempor\u00e1rias que originam passivos por impostos diferidos  Reavalia\u00e7\u00e3o de ativos fixos (31.862.821)<span class=\"_ _cd\"> </span>(268.1<span class=\"_ _0\"></span>17)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _b7\"> </span>452.834 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _c3\"> </span>11.705 <span class=\"_ _17e\"> </span>(31.666.399)tang\u00edveis  Pens\u00f5es e outros benef\u00edcios (2.036.760)<span class=\"_ _127\"> </span>- <span class=\"_ _14e\"> </span>(19.866)<span class=\"_ _1be\"> </span>649.357 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _70\"> </span>(1.047.284)<span class=\"_ _df\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _23\"> </span>(2.454.552)p\u00f3s-emprego  Instrumentos financeiros <span class=\"_ _ed\"> </span>(966.562)<span class=\"_ _15b\"> </span>16.458 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _65\"> </span>2.770.244 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _6f\"> </span>1.820.140 Incentivos fiscais <span class=\"_ _88\"> </span>(6.406.374)<span class=\"_ _127\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _b7\"> </span>489.447 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _62\"> </span>1.774.300 <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _23\"> </span>(4.142.627) <span class=\"_ _0\"></span>Ajustamento de ativos fixos (389.933.230)<span class=\"_ _b9\"> </span>(191.423)<span class=\"_ _75\"> </span>(6.623.000)<span class=\"_ _ca\"> </span>13.750.000 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _74\"> </span>(382.997.653)tang\u00edveis  Menos-valias contabil\u00edsticas (26.656.333)<span class=\"_ _ce\"> </span>(1.353)<span class=\"_ _6f\"> </span>(218.403)<span class=\"_ _56\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _62\"> </span>9.929.599 <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _17d\"> </span>(16.946.490)diferidas (intragrupo)  V<span class=\"_ _0\"></span>aloriza\u00e7\u00e3o das florestas em (23.121.032)<span class=\"_ _127\"> </span>- <span class=\"_ _21\"> </span>(2.173.145)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _226\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _17e\"> </span>(25.294.177)crescimento  Justo valor dos ativos (232.227.585)<span class=\"_ _14e\"> </span>1.349.592 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _72\"> </span>(230.877.993)intang\u00edveis - Marcas  Justo valor dos ativos fixos <span class=\"_ _14e\"> </span>(65.690.391)<span class=\"_ _127\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _25\"> </span>15.271.550 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _17d\"> </span>(50.418.841) Justo valor apurado em (57.305.287)<span class=\"_ _b9\"> </span>(749.797)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _6\"> </span>1.038.607 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _b7\"> </span>843.367 <span class=\"_ _21\"> </span>(56.173.1<span class=\"_ _0\"></span>10)combina\u00e7\u00f5es empresariais  Economias hiperinflacion\u00e1rias <span class=\"_ _63\"> </span>(22.147.892)<span class=\"_ _e\"> </span>14.858.050 <span class=\"_ _3\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>14.796)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _21\"> </span>(8.958.759)<span class=\"_ _6\"> </span>(975.987)<span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _17d\"> </span>(17.339.384) Outras diferen\u00e7as tempor\u00e1rias <span class=\"_ _bb\"> </span>(674.355)<span class=\"_ _ce\"> </span>(1.446)<span class=\"_ _81\"> </span>(35.092.263)<span class=\"_ _1be\"> </span>290.595 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _226\"> </span>- <span class=\"_ _3e\"> </span>(4)<span class=\"_ _56\"> </span>- <span class=\"_ _17d\"> </span>(35.477.473)(859.028.622)<span class=\"_ _3\"> </span>15.01<span class=\"_ _0\"></span>1.964 <span class=\"_ _18e\"> </span>(44.241.473)<span class=\"_ _ca\"> </span>34.712.634 <span class=\"_ _21\"> </span>(8.958.759)<span class=\"_ _23\"> </span>9.680.628 <span class=\"_ _3e\"> </span>(4)<span class=\"_ _1be\"> </span>855.072 <span class=\"_ _72\"> </span>(851.968.560)Ativos por impostos 73.621.270 <span class=\"_ _37\"> </span>(170.510)<span class=\"_ _23\"> </span>28.173.721 <span class=\"_ _74\"> </span>(10.647.476)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _1f5\"> </span>(570.342)<span class=\"_ _cc\"> </span>(1<span class=\"_ _4\"></span>12.443)<span class=\"_ _15b\"> </span>5.384 <span class=\"_ _8\"> </span>90.299.604diferidos Passivos por impostos (231.285.380)<span class=\"_ _14e\"> </span>2.435.617 <span class=\"_ _21\"> </span>(9.874.126)<span class=\"_ _c1\"> </span>5.890.069 <span class=\"_ _21\"> </span>(1.522.989)<span class=\"_ _c\"> </span>2.764.539 <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _b7\"> </span>198.314 <span class=\"_ _72\"> </span>(231.393.956)diferidos PREJU\u00cdZOS FISCAIS POR UTILIZAR SEM IMPOSTOS DIFERIDOS RECONHECIDOS31 de dezembro de 2022 2028 eV<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros<span class=\"_ _78\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal<span class=\"_ _1bd\"> </span>2023<span class=\"_ _1bd\"> </span>2024<span class=\"_ _bf\"> </span>2025<span class=\"_ _1bd\"> </span>2026<span class=\"_ _1bd\"> </span>2027posteriores <span class=\"ff118\">Preju\u00edzos fiscais sem prazo de caducidade </span> Preju\u00edzos fiscais do Grupo Fiscal (RETGS) Semapa <span class=\"_ _4d\"> </span>126.104.440 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _53\"> </span>- Secil Brasil Participa\u00e7\u00f5es, S.A. (Brasil) <span class=\"_ _21f\"> </span>6.427.424 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _41\"> </span>- Supremo Cimentos, SA<span class=\"_ _0\"></span> (Brasil) <span class=\"_ _21b\"> </span>51.250.983 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _53\"> </span>- Semapa Inversiones SL (Espanha) <span class=\"_ _2dd\"> </span>13.249.366 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _41\"> </span>- ALLMA, <span class=\"_ _20\"></span>Lda. <span class=\"_ _2de\"> </span>162.851 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _41\"> </span>- Madebritas, Lda. <span class=\"_ _2df\"> </span>17.558 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _41\"> </span>- Navigator \u00c1frica <span class=\"_ _196\"> </span>17.560 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _41\"> </span>- Cementos Secil (Espanha) <span class=\"_ _15d\"> </span>2.503.653 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _41\"> </span>- AISIB <span class=\"_ _20\"></span>(Espanha) <span class=\"_ _2e0\"> </span>284.876 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _41\"> </span>- Grupo fiscal Semapa em Espanha <span class=\"_ _2e1\"> </span>2.670.991 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _41\"> </span>- <span class=\"ff118\">Preju\u00edzos fiscais com prazo de caducidade</span>  Secil <span class=\"_ _0\"></span>Angola, SARL  <span class=\"_ _164\"> </span>1.227.694 <span class=\"_ _b7\"> </span>629.147 <span class=\"_ _2e2\"> </span>598.547 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _41\"> </span>- Secil Lobito <span class=\"_ _1f\"> </span>6.356.982 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _6\"> </span>2.309.455 <span class=\"_ _65\"> </span>2.844.042 <span class=\"_ _6\"> </span>1.203.485 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _53\"> </span>- Soime, S.A.L. <span class=\"_ _20c\"> </span>88.537 <span class=\"_ _157\"> </span>27.452 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _38\"> </span>61.085 Portucel Mo\u00e7ambique <span class=\"_ _110\"> </span>17.163.097 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>13.267 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _6\"> </span>3.953.013 <span class=\"_ _25\"> </span>13.096.817 <span class=\"_ _53\"> </span>- Ra\u00edz <span class=\"_ _239\"> </span><span class=\"ff119\">638.240 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>-</span> <span class=\"_ _2e2\"> </span>105.855 <span class=\"_ _b7\"> </span>148.616 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _158\"> </span>383.770 Preju\u00edzos Fiscais report\u00e1veis sem Imposto Diferido <span class=\"_ _ed\"> </span>228.164.252 <span class=\"_ _2e2\"> </span>656.599 <span class=\"_ _65\"> </span>3.021.269 <span class=\"_ _6\"> </span>2.949.897 <span class=\"_ _65\"> </span>5.305.113 <span class=\"_ _63\"> </span>13.096.817 <span class=\"_ _b6\"> </span>444.855N\u00daMERO DE EMPREGADOS NO FINAL DO PER\u00cdODO  <span class=\"_ _2e3\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021<span class=\"_ _e2\"> </span> V<span class=\"_ _0\"></span>ar<span class=\"_ _4\"></span>. 22/21 Pasta e Papel <span class=\"_ _2e4\"> </span>3.246 <span class=\"_ _1d5\"> </span><span class=\"fc19\">3.150 <span class=\"_ _212\"> </span></span>96 Cimento e Derivados <span class=\"_ _13e\"> </span>2.388 <span class=\"_ _1d5\"> </span><span class=\"fc19\">2.346 <span class=\"_ _212\"> </span></span>42 Ambiente <span class=\"_ _103\"> </span>314 <span class=\"_ _1b2\"> </span><span class=\"fc19\">302 <span class=\"_ _212\"> </span></span>12 Holdings e Outros <span class=\"_ _2e5\"> </span> <span class=\"_ _d7\"> </span>38 <span class=\"_ _212\"> </span><span class=\"fc19\">32 <span class=\"_ _d7\"> </span></span>6 <span class=\"_ _1d3\"> </span> <span class=\"_ _1b1\"> </span>5.986 <span class=\"_ _1d5\"> </span><span class=\"fc19\">5.830 <span class=\"_ _1b2\"> </span></span>1567.1 <span class=\"_ _81\"> </span>BENEF\u00cdCIOS DE CURTO PRAZO <span class=\"_ _0\"></span>AOS EMPREGADOSGASTOS COM PESSOAL<span class=\"_ _0\"></span> RECONHECIDOS NO PER\u00cdODO V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _1fa\"> </span>Nota<span class=\"_ _1b1\"> </span>2022<span class=\"_ _1cc\"> </span>2021 Remunera\u00e7\u00f5es dos \u00d3rg\u00e3os Sociais  <span class=\"_ _12d\"> </span> 7.2 <span class=\"_ _51\"> </span>17.995.485 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">21.163.020 </span> Outras remunera\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _25e\"> </span>187.603.212 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">163.940.161 </span> Benef\u00edcios de p\u00f3s-emprego  <span class=\"_ _199\"> </span> 7.3.10 <span class=\"_ _3f\"> </span>2.843.279 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">3.120.359 </span> Outros gastos com o pessoal <span class=\"_ _295\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>73.347.124 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">60.093.380 </span>Gastos com o pessoal<span class=\"_ _1fa\"> </span> <span class=\"_ _51\"> </span>281.789.100 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">248.316.920 </span>O aumento dos gastos com pessoal acompanhou o bom desempenho do Grupo em 2022, o que permitiu o reconhecimentode acr\u00e9scimos de gastos para pagamento de gratifica\u00e7\u00f5es aos empregados em 2023. No caso do segmento de Pasta e Papel,foi igualmente feito o refor\u00e7o para o pagamento de um novo pr\u00e9mio de produtividade aos colaboradores e para o programa derejuvenescimento. OUTROS GASTOS COM PESSOAL V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _294\"> </span> <span class=\"_ _1c1\"> </span>2022<span class=\"_ _1cc\"> </span>2021 Contribui\u00e7\u00f5es para a Seguran\u00e7a social <span class=\"_ _202\"> </span>38.431.954 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">36.125.589 </span> Seguros <span class=\"_ _16c\"> </span>6.282.453 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">6.251.717 </span> Gastos de a\u00e7\u00e3o social <span class=\"_ _18a\"> </span>8.748.769 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">7.807.275 </span> Indemniza\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _27a\"> </span>13.093.1<span class=\"_ _0\"></span>18 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">6.544.629 </span> Outros gastos com pessoal <span class=\"_ _2cc\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>6.790.830 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">3.364.170 </span> <span class=\"_ _1d3\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>73.347.124 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">60.093.380 </span>POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASDIREITOS <span class=\"_ _0\"></span>ADQUIRIDOS \u2013 F\u00c9RIAS E SUBS\u00cdDIO DE F\u00c9RIASDe acordo com a legisla\u00e7\u00e3o vigente, os colaboradores t\u00eam, anualmente, direito a 22 dias \u00fateis de f\u00e9rias, bem como a um m\u00eas desubs\u00eddio de f\u00e9rias, direito esse adquirido no ano anterior ao do seu pagamento.GRA<span class=\"_ _0\"></span>TIFICA\u00c7\u00d5ESDe acordo com o sistema de gest\u00e3o de desempenho vigente, os empregados podem vir a receber uma gratifica\u00e7\u00e3o no caso decumprirem determinados objetivos, direito esse normalmente adquirido no ano anterior ao do seu pagamento.Estas responsabilidades s\u00e3o registadas no per\u00edodo em que os empregados adquirem o respetivo direito, por contrapartida dademonstra\u00e7\u00e3o dos resultados, independentemente da data do seu pagamento, e o saldo por liquidar \u00e0 data da Posi\u00e7\u00e3o financeiraconsolidada est\u00e1 relevado na rubrica de V<span class=\"_ _0\"></span>alores a pagar correntes.BENEF\u00cdCIOS DE CESSA\u00c7\u00c3O DE EMPREGOOs benef\u00edcios de cessa\u00e7\u00e3o de emprego s\u00e3o reconhecidos quando o Grupo deixa de poder retirar a oferta dos benef\u00edcios; ou naqual o Grupo reconhece os gastos de uma reestrutura\u00e7\u00e3o, no \u00e2mbito do registo das provis\u00f5es. Os benef\u00edcios devidos a mais de 12meses ap\u00f3s o final do per\u00edodo de reporte s\u00e3o descontados para o seu valor presente.7.3 <span class=\"_ _81\"> </span>BENEF\u00cdCIOS P\u00d3S-EMPREGOPOL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASPLANOS DE BENEF\u00cdCIOS DEFINIDOSAlgumas subsidi\u00e1rias do Grupo assumiram o compromisso de pagar aos seus empregados presta\u00e7\u00f5es pecuni\u00e1rias a t\u00edtulo decomplementos de pens\u00f5es de reforma por velhice, invalidez, reforma antecipada e pens\u00f5es de sobreviv\u00eancia, constituindo planosde benef\u00edcio definido.O Grupo constituiu Fundos de Pens\u00f5es aut\u00f3nomos como forma de financiar uma parte das suas responsabilidades. Com baseno m\u00e9todo das unidades de cr\u00e9dito projetadas, o Grupo reconhece os custos com a atribui\u00e7\u00e3o destes benef\u00edcios \u00e0 medida que osservi\u00e7os s\u00e3o prestados pelos empregados. Deste modo a responsabilidade total do Grupo \u00e9 estimada, pelo menos, semestralmente,\u00e0 data dos fechos intercalar e anuais de contas, para cada plano separadamente, por uma entidade especializada e independente.A<span class=\"_ _0\"></span> responsabilidade assim determinada \u00e9 apresentada na Posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada, deduzida do justo valor dos fundosconstitu\u00eddos, na rubrica Pens\u00f5es e outros benef\u00edcios p\u00f3s-emprego.Os desvios atuariais que resultam da altera\u00e7\u00e3o no valor das responsabilidades estimadas, como consequ\u00eancia de altera\u00e7\u00f5esaos pressupostos financeiros e demogr\u00e1ficos utilizados e ganhos de experi\u00eancia, adicionadas do diferencial entre o retorno realdos ativos do fundo e a quota parte estimada no juro l\u00edquido, s\u00e3o designados por remensura\u00e7\u00f5es e registados diretamente naDemonstra\u00e7\u00e3o do rendimento integral, em resultados transitados.O juro l\u00edquido corresponde \u00e0 aplica\u00e7\u00e3o da taxa de desconto ao valor das responsabilidades l\u00edquidas (valor das responsabilidadesdeduzido do justo valor dos ativos do fundo) e \u00e9 reconhecido nos resultados do per\u00edodo, na rubrica de Gastos com o pessoal.Os ganhos e perdas gerados por um corte ou uma liquida\u00e7\u00e3o de um plano de pens\u00f5es de benef\u00edcios definidos s\u00e3o reconhecidosem resultados do per\u00edodo quando o corte ou a liquida\u00e7\u00e3o ocorrer<span class=\"_ _0\"></span>. Um corte ocorre quando se verifica uma redu\u00e7\u00e3o material non\u00famero de empregados.Os custos por responsabilidades passadas, que resultem da implementa\u00e7\u00e3o de um novo plano ou acr\u00e9scimos nos benef\u00edciosatribu\u00eddos, s\u00e3o reconhecidos imediatamente em resultados do per\u00edodo.7.2 <span class=\"_ _81\"> </span>REMUNERA\u00c7\u00c3O DOS MEMBROS DOS \u00d3RG\u00c3OS SOCIAISV<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _1fa\"> </span> Nota <span class=\"_ _1d5\"> </span> 2022 <span class=\"_ _1d5\"> </span> 2021   \u00d3rg\u00e3os Sociais da Semapa  Conselho de <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o <span class=\"_ _fd\"> </span>3.309.123 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">4.568.856 </span> Conselho Fiscal <span class=\"_ _2e6\"> </span>56.973 <span class=\"_ _115\"> </span><span class=\"fc19\">54.000 </span> Comiss\u00e3o de Remunera\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _103\"> </span>42.067 <span class=\"_ _115\"> </span><span class=\"fc19\">24.000 </span> Mesa da <span class=\"_ _0\"></span>Assembleia Geral <span class=\"_ _277\"> </span> <span class=\"_ _1b1\"> </span>9.000 <span class=\"_ _7b\"> </span><span class=\"fc19\">4.000 </span> <span class=\"_ _18c\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>3.417.163 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">4.650.856 </span> \u00d3rg\u00e3os Sociais de outras empresas do Grupo <span class=\"_ _246\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>14.578.322 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">16.512.164 </span>T<span class=\"_ _11\"></span>otal <span class=\"_ _2e7\"> </span>7.1<span class=\"_ _46\"> </span>17.995.485 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">21.163.020 </span>REMUNERA\u00c7\u00c3O DOS MEMBROS DO CONSELHO DE <span class=\"_ _0\"></span>ADMINISTRA\u00c7\u00c3OT<span class=\"_ _11\"></span>odos os detalhes da pol\u00edtica de remunera\u00e7\u00f5es dos membros do Conselho de <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o da Semapa encontram-se expressosno relat\u00f3rio do Governo Societ\u00e1rio da sociedade, Parte I - Sec\u00e7\u00e3o D.No que respeita a benef\u00edcios p\u00f3s-emprego e conforme descrito na Nota 7.3, em 31 de dezembro de 2022, o montante deresponsabilidades afetas a planos de benef\u00edcios p\u00f3s-emprego, respeitantes a um administrador do Grupo Navigator<span class=\"_ _0\"></span>, ascendia aEuros 827.005 (31 de dezembro de 2021: Euros 956.764). <span class=\"_ _0\"></span>Adicionalmente, tr\u00eas dos atuais administradores da subsidi\u00e1ria Navigators\u00e3o participantes de planos de pens\u00f5es da Navigator Brands, S.A., na qualidade de colaboradores daquela sociedade, antes deintegrarem cargos de administra\u00e7\u00e3o.Em 31 de dezembro de 2022 e 2021, relativamente aos membros do Conselho de <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o da Semapa, n\u00e3o existiam: i)quaisquer responsabilidades adicionais afetas a outros benef\u00edcios de longo prazo, ii) benef\u00edcios de cessa\u00e7\u00e3o de emprego, iii)pagamentos com base em a\u00e7\u00f5es atribu\u00eddas nem iv) quaisquer saldos pendentes.7.3.1 <span class=\"_ _81\"> </span>PLANOS | SUBGRUPO NA<span class=\"_ _11\"></span>VIGA<span class=\"_ _0\"></span>TOR  Navigator \u2013 Planos de Benef\u00edcio definido Descri\u00e7\u00e3o<span class=\"_ _77\"> </span><span class=\"ff119\">O Grupo Navigator tem responsabilidades com planos de benef\u00edcio p\u00f3s-emprego de Benef\u00edcio Definido para um </span>reduzido grupo de Colaboradores que optaram por manter o Plano de Benef\u00edcio Definido (The Navigator Company),ou, tendo convertido o seu plano num Plano de Contribui\u00e7\u00e3o Definida, optaram por manter uma Cl\u00e1usula de Salvaguarda (Navigator Brands). Na pr\u00e1tica a cl\u00e1usula de salvaguarda d\u00e1 a op\u00e7\u00e3o ao Colaborador<span class=\"_ _0\"></span>, \u00e0 data da reforma, do pagamento de uma pens\u00e3ode acordo com o previsto no Plano de Benef\u00edcio Definido. Para quem optar por acionar a Cl\u00e1usula de Salvaguarda, o montante acumulado no plano de Contribui\u00e7\u00e3o Definida (Conta 1) ser\u00e1 utilizado para financiar a responsabilidade do Plano de Benef\u00edcio Definido. Navigator - Planos de contribui\u00e7\u00e3o definidaDescri\u00e7\u00e3o<span class=\"_ _77\"> </span><span class=\"ff119\">A<span class=\"_ _0\"></span> 31 de dezembro de 2022 estavam em vigor tr\u00eas planos de Contribui\u00e7\u00e3o Definida, que abrangiam 3.097 </span>Colaboradores (2021: 2.936 Colaboradores).7.3.2 <span class=\"_ _81\"> </span>PLANOS | SUBGRUPO SECILSecil - Responsabilidades por complementos de pens\u00f5es de reforma e sobreviv\u00eancia  (planos de benef\u00edcios definidos com fundos geridos por terceiras entidades)Descri\u00e7\u00e3o<span class=\"_ _77\"> </span><span class=\"ff119\">A<span class=\"_ _0\"></span> subsidi\u00e1ria Secil e as suas subsidi\u00e1rias Unibet\u00e3o - Ind\u00fastrias de Bet\u00e3o Preparado, S.A., Cimentos Madeira, Lda., </span>Betomadeira, S.A. e Societ\u00e9 des Ciments de Gab\u00e8s assumiram o compromisso de pagar aos seus empregados presta\u00e7\u00f5es pecuni\u00e1rias a t\u00edtulo de complementos de reforma por velhice, invalidez, reforma antecipada e pens\u00f5es de sobreviv\u00eancia e subs\u00eddio de reforma.As responsabilidades derivadas destes planos s\u00e3o asseguradas por fundos aut\u00f3nomos, administrados por terceiros, ou cobertas por ap\u00f3lices de seguro. Estes planos s\u00e3o avaliados semestralmente, \u00e0s datas dos fechos intercalar e anuais das demonstra\u00e7\u00f5es financeiras, por entidades especializadas e independentes, utilizando o m\u00e9todo de cr\u00e9dito da unidade projetada.Secil - Responsabilidades por complementos de pens\u00f5es de reforma e sobreviv\u00eancia  (planos de benef\u00edcios definidos a cargo do Grupo)Descri\u00e7\u00e3o<span class=\"_ _77\"> </span><span class=\"ff119\">As responsabilidades decorrentes dos reformados da Secil, \u00e0 data de constitui\u00e7\u00e3o do Fundo de Pens\u00f5es, 31 de </span>dezembro de 1987, s\u00e3o asseguradas diretamente pela Secil. De igual forma, as responsabilidades assumidas pela subsidi\u00e1ria Secil Martingan\u00e7a, S.A. s\u00e3o asseguradas diretamente pela empresa.Estes planos s\u00e3o igualmente avaliados semestralmente, por entidades independentes, utilizando o m\u00e9todo de c\u00e1lculo dos capitais de cobertura correspondentes aos pr\u00e9mios \u00fanicos das rendas vital\u00edcias imediatas, na avalia\u00e7\u00e3o das responsabilidades com atuais pensionistas e o m\u00e9todo de cr\u00e9dito da unidade projetada, na avalia\u00e7\u00e3o das responsabilidades com ativos.Secil - Responsabilidades por assist\u00eancia na doen\u00e7a (plano de benef\u00edcios definidos)Descri\u00e7\u00e3o<span class=\"_ _77\"> </span><span class=\"ff119\">A<span class=\"_ _0\"></span> subsidi\u00e1ria Cimentos Madeira, Lda., mant\u00e9m com os seus reformados regimes de assist\u00eancia na doen\u00e7a, de </span>natureza supletiva relativamente aos servi\u00e7os oficiais de sa\u00fade, atrav\u00e9s de um seguro de sa\u00fade contratado.Secil - Responsabilidades por subs\u00eddios de reforma e morte (plano de benef\u00edcios definidos)Descri\u00e7\u00e3o<span class=\"_ _77\"> </span><span class=\"ff119 ls10\">A<span class=\"_ _0\"></span> subsidi\u00e1ria do Grupo Societ\u00e9 des Ciments de Gab\u00e8s (Tun\u00edsia) assumiu com os seus trabalhadores a </span>responsabilidade pelo pagamento de um subs\u00eddio de reforma por velhice e por invalidez com base no <span class=\"_ _0\"></span>Acordo Coletivo de T<span class=\"_ _0\"></span>rabalho, artigo 52, que representa: (i) 3 meses do \u00faltimo sal\u00e1rio, se o trabalhador tem menos de 30 anos ao servi\u00e7o da empresa e (ii) 4 meses do \u00faltimo sal\u00e1rio, se o trabalhador tem 30 anos ou mais ao servi\u00e7o da empresa.A<span class=\"_ _0\"></span> Secil assumiu com os seus trabalhadores admitidos at\u00e9 1 de janeiro de 201<span class=\"_ _0\"></span>1 a responsabilidade pelo pagamento de um subs\u00eddio por morte do trabalhador ativo, de igual valor a 3 meses do \u00faltimo sal\u00e1rio auferido ou 1 m\u00eas caso setratem de ex-colaboradores da CMP \u2013 Cimentos Maceira e Patais, S.A..PLANOS DE CONTRIBUI\u00c7\u00c3O DEFINIDAAlgumas subsidi\u00e1rias do Grupo assumiram compromissos relativos \u00e0 contribui\u00e7\u00e3o para planos de contribui\u00e7\u00e3o definida de umapercentagem dos vencimentos dos empregados abrangidos por esses planos, por forma a proporcionar um complemento depens\u00f5es de reforma por velhice, invalidez e pens\u00f5es de sobreviv\u00eancia.Para este efeito, foram constitu\u00eddos Fundos de Pens\u00f5es que visam a capitaliza\u00e7\u00e3o daquelas contribui\u00e7\u00f5es, para os quais osempregados podem ainda efetuar contribui\u00e7\u00f5es volunt\u00e1rias, mas relativamente aos quais o Grupo n\u00e3o assume responsabilidadesde contribui\u00e7\u00e3o adicionais ou um retorno pr\u00e9-fixado. Desta forma, as contribui\u00e7\u00f5es efetuadas s\u00e3o registadas como gastos doper\u00edodo, no qual s\u00e3o reconhecidas, independentemente do momento da sua liquida\u00e7\u00e3o.Secil - Planos de contribui\u00e7\u00e3o definidaPlano Secil e CMPIncluem todos os trabalhadores que \u00e0 data de 31 de dezembro de 2009 tinham um contrato de trabalho sem termo (e que se encontravam abrangidos pelo plano de benef\u00edcios definidos em vigor nas empresas) e que tenham optado pela transi\u00e7\u00e3o para estes Planos e todos os trabalhadores admitidos ao abrigo de um contrato sem termo, a (Aplic\u00e1vel a Secil, CMP e partir de 1 de janeiro de 2010, sendo tamb\u00e9m aplic\u00e1vel aos membros dos \u00f3rg\u00e3os de administra\u00e7\u00e3o.Secil Brands)Plano SBIUnibet\u00e3o e Secil Britas: Incluem todos os trabalhadores que \u00e0 data de 31 de dezembro de 2009 tinham um contrato de trabalho sem termo. No caso da Unibet\u00e3o, celebrado ao abrigo do CCT celebrado entre a <span class=\"_ _0\"></span>APEB e a FETESE e todos os trabalhadores admitidos ao abrigo de um contrato sem termo, a partir de 1 de janeiro de (Aplic\u00e1vel a Unibet\u00e3o, 2010, com exce\u00e7\u00e3o dos trabalhadores da Unibet\u00e3o que estejam abrangidos pelo CCT celebrado entre a <span class=\"_ _0\"></span>APEB e a Secil Britas, Betomadeira, FEVICCOM, os quais continuam a beneficiar do Plano de benef\u00edcio definido. O plano \u00e9 aplic\u00e1vel aos membros dos Cimentos Madeira, \u00f3rg\u00e3os de administra\u00e7\u00e3o.Brimade)Betomadeira: Incluem todos os trabalhadores que \u00e0 data de 31 de dezembro de 2010 tinham um contrato de trabalho sem termo, celebrado ao abrigo do CCT celebrado entre a <span class=\"_ _0\"></span>APEB e a FETESE, e todos os trabalhadores admitidos ao abrigo de um contrato sem termo a partir de 1 de janeiro de 201<span class=\"_ _0\"></span>1. O plano \u00e9 aplic\u00e1vel aos membros dos \u00f3rg\u00e3os de administra\u00e7\u00e3o.Cimentos Madeira e Brimade: Incluem todos os trabalhadores que \u00e0 data de 1 de janeiro de 2012 e 1 de julho de 2012, para a Cimentos Madeira e Brimade, respetivamente, tinham um contrato de trabalho sem termo e a todos os trabalhadores admitidos ao abrigo de um contrato sem termo a partir das datas anteriormente referidas. O plano \u00e9 aplic\u00e1vel aos membros dos \u00f3rg\u00e3os de administra\u00e7\u00e3o.Secil \u2013 Responsabilidades por pr\u00e9mios de antiguidadeDescri\u00e7\u00e3o<span class=\"_ _77\"> </span><span class=\"ff119\">A<span class=\"_ _0\"></span> Secil assumiu com os seus empregados a responsabilidade pelo pagamento de pr\u00e9mios \u00e0queles que atingem 25 </span>anos de antiguidade, os quais s\u00e3o pagos no ano em que o empregado perfaz aquele n\u00famero de anos ao servi\u00e7o da empresa.7.3.3 <span class=\"_ _81\"> </span>POL\u00cdTICA<span class=\"_ _0\"></span> DE GEST\u00c3O DO RISCO <span class=\"_ _0\"></span>ASSOCIADO A<span class=\"_ _0\"></span> PLANOS DE BENEF\u00cdCIO DEFINIDO A<span class=\"_ _0\"></span> exposi\u00e7\u00e3o do Grupo ao risco encontra-se limitada ao n\u00famero de benefici\u00e1rios j\u00e1 existentes e ter\u00e1 tend\u00eancia a diminuir<span class=\"_ _0\"></span>, uma vezque n\u00e3o existem no Grupo planos de benef\u00edcio definido abertos \u00e0 ades\u00e3o de novos empregados. Os riscos mais significativos a queo Grupo se encontra exposto atrav\u00e9s dos planos de benef\u00edcio definido incluem:\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Risco de altera\u00e7\u00e3o da longevidade dos participantes </span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>Risco de varia\u00e7\u00e3o das taxas de mercado \u2013 a varia\u00e7\u00e3o de taxas impacta a taxa utilizada para descontar as responsabilidades(taxa de juro t\u00e9cnica) que se baseia em curvas de rentabilidade (<span class=\"ff11c ws0\">yield</span>) de obriga\u00e7\u00f5es com nota\u00e7\u00e3o <span class=\"ff11c ws0\">rating</span> elevado e commaturidades semelhantes \u00e0s datas de termo das responsabilidades e a taxa fixa de rendimento dos ativos.\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Risco de altera\u00e7\u00e3o da taxa de crescimento salarial e de pens\u00f5es</span>O n\u00edvel de financiamento do fundo pode variar em fun\u00e7\u00e3o n\u00e3o s\u00f3 dos riscos enunciados, mas tamb\u00e9m da rentabilidade dosativos financeiros do fundo. <span class=\"_ _0\"></span>Apesar do perfil conservador do fundo (composto maioritariamente por ativos de rendimento fixo), averifica\u00e7\u00e3o dos riscos atr\u00e1s referidos poder\u00e1 levar \u00e0 necessidade de contribui\u00e7\u00f5es adicionais para o fundo considerando a naturezade benef\u00edcio definido.O Grupo tem por objetivo manter um n\u00edvel da cobertura das responsabilidades de 90%.ESTIMA<span class=\"_ _0\"></span>TIV<span class=\"_ _11\"></span>AS E JULGAMENTOS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICOS7.3.4 <span class=\"_ _81\"> </span>PRESSUPOST<span class=\"_ _0\"></span>OS A<span class=\"_ _0\"></span>TUARIAIS <span class=\"_ _18c\"> </span> <span class=\"_ _56\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 F\u00f3rmula de Benef\u00edcios da Seguran\u00e7a Social <span class=\"_ _a7\"> </span>Decreto-Lei n\u00ba 187/2007 de 10 de maio  T<span class=\"_ _11\"></span>abelas de invalidez   <span class=\"_ _1ff\"> </span> EKV 80 <span class=\"_ _32\"></span> <span class=\"_ _162\"> </span><span class=\"fc19\"> EKV 80 <span class=\"_ _32\"></span> </span> T<span class=\"_ _11\"></span>abelas de mortalidade <span class=\"_ _1d8\"> </span><span class=\"ws144\"> TV 88/90 <span class=\"_ _41\"> </span><span class=\"fc19\"> TV 88/90 </span></span> T<span class=\"_ _11\"></span>axa de crescimento salarial - Segmento dos Cimentos <span class=\"_ _12b\"> </span>2,00%<span class=\"_ _a8\"> </span><span class=\"fc19\">1,00%</span> T<span class=\"_ _11\"></span>axa de crescimento salarial - Restantes Segmentos <span class=\"_ _1b6\"> </span>2,00%<span class=\"_ _2e8\"> </span><span class=\"fc19\">1,00%</span> T<span class=\"_ _11\"></span>axa de juro t\u00e9cnica - Segmento dos Cimentos <span class=\"_ _120\"> </span>2,50%<span class=\"_ _a8\"> </span><span class=\"fc19\">1,25%</span> T<span class=\"_ _11\"></span>axa de juro t\u00e9cnica - Restantes Segmentos <span class=\"_ _2e9\"> </span>3,50%<span class=\"_ _2e8\"> </span><span class=\"fc19\">1,25%</span> T<span class=\"_ _11\"></span>axa de crescimento das pens\u00f5es - Segmento dos Cimentos  <span class=\"_ _220\"> </span>1,35%<span class=\"_ _a8\"> </span><span class=\"fc19\">0,45%</span> T<span class=\"_ _11\"></span>axa de crescimento das pens\u00f5es - Restantes Segmentos <span class=\"_ _287\"> </span>1,5% ou 2,00%<span class=\"_ _a8\"> </span><span class=\"fc19\">0,75%</span> T<span class=\"_ _11\"></span>axa de reversibilidade das pens\u00f5es Semapa <span class=\"_ _120\"> </span>50,00%<span class=\"_ _115\"> </span><span class=\"fc19\">50,00%</span> N\u00ba de presta\u00e7\u00f5es anuais do complemento Semapa <span class=\"_ _2df\"> </span> <span class=\"_ _d7\"> </span>12 <span class=\"_ _212\"> </span><span class=\"fc19\">12 </span>7.3.5 <span class=\"_ _27\"> </span>AN\u00c1LISE DE SENSIBILIDADEO Grupo considera a taxa de juro t\u00e9cnica e a taxa de crescimento salarial esperada como as vari\u00e1veis mais significativas no c\u00e1lculodas responsabilidades referentes a planos de benef\u00edcios definidos. Em 31 de dezembro de 2022, uma altera\u00e7\u00e3o em baixa de 0,5 pontos percentuais nas taxas de desconto utilizadas no c\u00e1lculodas responsabilidades com pens\u00f5es originaria um acr\u00e9scimo de responsabilidades de cerca de 1<span class=\"_ _0\"></span>1,2 milh\u00f5es de euros (31 dedezembro de 2021: uma altera\u00e7\u00e3o em baixa na taxa de desconto utilizada em 0,25 pontos percentuais originaria um acr\u00e9scimo deresponsabilidades de cerca de 7,9 milh\u00f5es de euros).7.3.6 <span class=\"_ _27\"> </span>RESPONSABILIDADES L\u00cdQUIDAS COM PENS\u00d5ESAs responsabilidades l\u00edquidas refletidas na demonstra\u00e7\u00e3o da posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada e o n\u00famero de benefici\u00e1rios dosplanos de benef\u00edcio definido em vigor no Grupo detalham-se como segue: Pasta e Papel <span class=\"_ _38\"> </span> Cimento e Derivados <span class=\"_ _39\"> </span> Holdings <span class=\"_ _b1\"> </span> T<span class=\"_ _0\"></span>otal N\u00ba N\u00ba N\u00ba N\u00ba  31 de dezembro de 2022 Benef.<span class=\"_ _48\"> </span>V<span class=\"_ _0\"></span>alorBenef.<span class=\"_ _299\"> </span>V<span class=\"_ _4\"></span>alorBenef.<span class=\"_ _a3\"> </span>V<span class=\"_ _0\"></span>alorBenef.<span class=\"_ _48\"> </span>V<span class=\"_ _0\"></span>alor Responsabilidades com Pens\u00f5es Ativos <span class=\"_ _1a3\"> </span>367 <span class=\"_ _cd\"> </span>49.465.578 <span class=\"_ _7c\"> </span>39 <span class=\"_ _c9\"> </span>167.889 <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>406 <span class=\"_ _cd\"> </span>49.633.467 Ex-colaboradores <span class=\"_ _19b\"> </span>140 <span class=\"_ _cd\"> </span>22.728.925 <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>140 <span class=\"_ _b9\"> </span>22.728.925 Aposentados <span class=\"_ _190\"> </span>590 <span class=\"_ _b9\"> </span>85.075.143 <span class=\"_ _cb\"> </span>565 <span class=\"_ _6f\"> </span>13.979.978 <span class=\"_ _39\"> </span>1 <span class=\"_ _c8\"> </span>687.661 <span class=\"_ _1f8\"> </span>1.156 <span class=\"_ _b7\"> </span>99.742.782 V<span class=\"_ _0\"></span>alor de mercado dos Fundos de pens\u00f5es <span class=\"_ _cc\"> </span><span class=\"ls0\">- <span class=\"_ _62\"> </span>(154.433.916)<span class=\"_ _149\"> </span>- <span class=\"_ _1f5\"> </span>(12.184.420)<span class=\"_ _ba\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _62\"> </span>(166.618.336)</span>Capital seguro <span class=\"_ _182\"> </span>- <span class=\"_ _7a\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>185.458 <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _1bd\"> </span>185.458 Ap\u00f3lices de Seguro <span class=\"_ _d8\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _158\"> </span>(108.062)<span class=\"_ _ba\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _6d\"> </span>(108.062)Conta reserva* <span class=\"_ _61\"> </span>- <span class=\"_ _7a\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _b6\"> </span>(548.482)<span class=\"_ _ba\"> </span>- <span class=\"_ _55\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _7e\"> </span>(548.482)Responsabilidades com pens\u00f5es 1.097 <span class=\"_ _bc\"> </span>2.835.730 <span class=\"_ _cb\"> </span>604 <span class=\"_ _c8\"> </span>1.492.361 <span class=\"_ _39\"> </span>1 <span class=\"_ _d0\"> </span>687.661 <span class=\"_ _65\"> </span>1.702 <span class=\"_ _bc\"> </span>5.015.752 n\u00e3o cobertasOutras Responsabilidades sem fundo afeto Assist\u00eancia na doen\u00e7a <span class=\"_ _272\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span>- <span class=\"_ _39\"> </span>5 <span class=\"_ _263\"> </span>43.457 <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _39\"> </span>5 <span class=\"_ _20b\"> </span>43.457 Reforma e morte <span class=\"_ _1a2\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>432 <span class=\"_ _c9\"> </span>151.975 <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>432 <span class=\"_ _aa\"> </span>151.975 T<span class=\"_ _0\"></span>otal responsabilidades p\u00f3s-emprego<span class=\"_ _e\"> </span>1.097 <span class=\"_ _bc\"> </span>2.835.730 <span class=\"_ _65\"> </span>1.041 <span class=\"_ _c8\"> </span>1.687.793 <span class=\"_ _d2\"> </span>1 <span class=\"_ _1be\"> </span>687.661 <span class=\"_ _1f8\"> </span>2.139 <span class=\"_ _7c\"> </span>5.21<span class=\"_ _0\"></span>1.184 Pr\u00e9mio de antiguidade <span class=\"_ _272\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>365.486 <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _1bd\"> </span>365.486 T<span class=\"_ _0\"></span>otal responsabilidades l\u00edquidas<span class=\"_ _20b\"> </span>1.097 <span class=\"_ _bc\"> </span>2.835.730 <span class=\"_ _65\"> </span>1.041 <span class=\"_ _c8\"> </span>2.053.279 <span class=\"_ _39\"> </span>1 <span class=\"_ _d0\"> </span>687.661 <span class=\"_ _65\"> </span>2.139 <span class=\"_ _bc\"> </span>5.576.670 * Excesso de fundo na passagem a CD Pasta e Papel <span class=\"_ _38\"> </span> Cimento e Derivados <span class=\"_ _39\"> </span> Holdings <span class=\"_ _b1\"> </span> T<span class=\"_ _0\"></span>otal N\u00ba N\u00ba N\u00ba N\u00ba  31 de dezembro de 2021 Benef.<span class=\"_ _48\"> </span>V<span class=\"_ _0\"></span>alorBenef.<span class=\"_ _299\"> </span>V<span class=\"_ _4\"></span>alorBenef.<span class=\"_ _a3\"> </span>V<span class=\"_ _0\"></span>alorBenef.<span class=\"_ _48\"> </span>V<span class=\"_ _0\"></span>alorResponsabilidades com Pens\u00f5es Ativos <span class=\"_ _1a3\"> </span>408 <span class=\"_ _cd\"> </span>71.291.405 <span class=\"_ _7c\"> </span>52 <span class=\"_ _ea\"> </span>4.918 <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>460 <span class=\"_ _cd\"> </span>71.296.323 Ex-colaboradores <span class=\"_ _19b\"> </span>126 <span class=\"_ _cd\"> </span>26.059.671 <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>126 <span class=\"_ _b9\"> </span>26.059.671 Aposentados <span class=\"_ _190\"> </span><span class=\"fc19\">567 <span class=\"_ _b9\"> </span>93.651.512 <span class=\"_ _cb\"> </span>612 <span class=\"_ _6f\"> </span>16.224.680 <span class=\"_ _39\"> </span>1 <span class=\"_ _c8\"> </span>794.744 <span class=\"_ _1f8\"> </span>1.180 <span class=\"_ _be\"> </span>1<span class=\"_ _11\"></span>10.670.936 </span>V<span class=\"_ _0\"></span>alor de mercado dos Fundos de pens\u00f5es <span class=\"_ _cc\"> </span><span class=\"fc19 ls0\">- <span class=\"_ _62\"> </span>(185.327.671)<span class=\"_ _149\"> </span>- <span class=\"_ _1f5\"> </span>(15.866.510)<span class=\"_ _ba\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _62\"> </span>(201.194.181)</span>Capital seguro <span class=\"_ _182\"> </span>- <span class=\"_ _7a\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>187.856 <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _1bd\"> </span>187.856 Ap\u00f3lices de Seguro <span class=\"_ _d8\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _292\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _158\"> </span>(108.746)<span class=\"_ _ba\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _6d\"> </span>(108.746)</span>Conta reserva* <span class=\"_ _61\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _7a\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _b6\"> </span>(613.826)<span class=\"_ _ba\"> </span>- <span class=\"_ _55\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _7e\"> </span>(613.826)</span>Responsabilidades com pens\u00f5es n\u00e3o 1.101 <span class=\"_ _bc\"> </span>5.674.917 <span class=\"_ _cb\"> </span>664 <span class=\"_ _b6\"> </span>(171.628)<span class=\"_ _b5\"> </span>1 <span class=\"_ _c8\"> </span>794.744 <span class=\"_ _1f8\"> </span>1.766 <span class=\"_ _1c0\"> </span>6.298.033 cobertasOutras Responsabilidades sem fundo afeto Assist\u00eancia na doen\u00e7a <span class=\"_ _272\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _292\"> </span>- <span class=\"_ _39\"> </span>5 <span class=\"_ _263\"> </span>39.915 <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _39\"> </span>5 <span class=\"_ _20b\"> </span>39.915 </span>Reforma e morte <span class=\"_ _1a2\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>467 <span class=\"_ _c9\"> </span>146.179 <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>467 <span class=\"_ _aa\"> </span>146.179 T<span class=\"_ _0\"></span>otal responsabilidades p\u00f3s-emprego<span class=\"_ _e\"> </span>1.101 <span class=\"_ _bc\"> </span>5.674.917 <span class=\"_ _65\"> </span>1.136 <span class=\"_ _119\"> </span>14.466 <span class=\"_ _39\"> </span>1 <span class=\"_ _d0\"> </span>794.744 <span class=\"_ _65\"> </span>2.238 <span class=\"_ _bc\"> </span>6.484.127 Pr\u00e9mio de antiguidade <span class=\"_ _272\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>405 <span class=\"_ _c9\"> </span>394.680 <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>405 <span class=\"_ _aa\"> </span>394.680 T<span class=\"_ _0\"></span>otal responsabilidades l\u00edquidas<span class=\"_ _20b\"> </span>1.101 <span class=\"_ _bc\"> </span>5.674.917 <span class=\"_ _65\"> </span>1.541 <span class=\"_ _c9\"> </span>409.146 <span class=\"_ _39\"> </span>1 <span class=\"_ _d0\"> </span>794.744 <span class=\"_ _65\"> </span>2.643 <span class=\"_ _bc\"> </span>6.878.807 * Excesso de fundo na passagem a CDINFORMA\u00c7\u00c3O HIST\u00d3RICA<span class=\"_ _0\"></span> \u2013 \u00daL<span class=\"_ _0\"></span>TIMOS CINCO ANOS V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _5d\"> </span>2018<span class=\"_ _2e8\"> </span>2019<span class=\"_ _2e8\"> </span>2020<span class=\"_ _8e\"> </span>2021<span class=\"_ _2e8\"> </span>2022 V<span class=\"_ _0\"></span>alor presente das obriga\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _2e8\"> </span>177.168.200 <span class=\"_ _d2\"> </span>201.578.121 <span class=\"_ _d2\"> </span>21<span class=\"_ _0\"></span>1.076.149 <span class=\"_ _d2\"> </span>208.795.561 <span class=\"_ _39\"> </span>172.851.550  Justo valor dos ativos e conta Reserva <span class=\"_ _d2\"> </span>166.390.298 <span class=\"_ _39\"> </span>192.082.763 <span class=\"_ _39\"> </span>196.564.942 <span class=\"_ _d2\"> </span>201.916.753 <span class=\"_ _39\"> </span>167.274.880 Excedente / (d\u00e9fice)<span class=\"_ _1ab\"> </span>10.777.902<span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _226\"> </span></span>9.495.358 <span class=\"_ _ed\"> </span>14.51<span class=\"_ _0\"></span>1.207 <span class=\"_ _58\"> </span>6.878.808<span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _58\"> </span></span>5.576.670<span class=\"ff119\"> </span>Remensura\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _5a\"> </span>(13.696.791)<span class=\"_ _1bd\"> </span>(15.257.474)<span class=\"_ _20b\"> </span>(9.822.581)<span class=\"_ _3b\"> </span>2.276.241 <span class=\"_ _51\"> </span>1.029.116 7.3.7 <span class=\"_ _27\"> </span>EVOLU\u00c7\u00c3O DAS RESPONSABILIDADES COM PENS\u00d5ES E OUTROS BENEF\u00cdCIOS P\u00d3S-EMPREGOA<span class=\"_ _0\"></span> dura\u00e7\u00e3o m\u00e9dia esperada das responsabilidades por benef\u00edcios definidos \u00e9 de 7 anos para os planos do segmento dos Cimentose de 13 anos para os planos do segmento da Pasta e Papel.31 de dezembro de 2022 V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o Gastos e Desvios Pagamentos V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros<span class=\"_ _2ea\"> </span>Saldo inicialcambialrendimentosatuariais efetuados<span class=\"_ _7c\"> </span>Saldo final Segmento Pasta e Papel  Pens\u00f5es com fundo aut\u00f3nomo <span class=\"_ _3c\"> </span>191.002.587 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>2.375.516 <span class=\"_ _37\"> </span>(29.869.349)<span class=\"_ _7c\"> </span>(6.239.1<span class=\"_ _4\"></span>10)<span class=\"_ _1be\"> </span>157.269.644  Segmento Cimento e Derivados  Pens\u00f5es a cargo do Grupo  <span class=\"_ _7a\"> </span>2.413.516 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _51\"> </span>27.831 <span class=\"_ _15b\"> </span>(210.337)<span class=\"_ _aa\"> </span>(322.935)<span class=\"_ _d2\"> </span>1.908.075  Pens\u00f5es com fundo aut\u00f3nomo <span class=\"_ _50\"> </span>13.816.083 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _149\"> </span>(23.839)<span class=\"_ _12c\"> </span>(7.362)<span class=\"_ _bc\"> </span>(1.545.090)<span class=\"_ _6d\"> </span>12.239.792  Capital de seguro <span class=\"_ _23b\"> </span>187.856 <span class=\"_ _44\"> </span>(3.804)<span class=\"_ _3b\"> </span>13.405 <span class=\"_ _44\"> </span>(7.243)<span class=\"_ _3a\"> </span>(4.756)<span class=\"_ _ea\"> </span>185.458  Reforma e morte <span class=\"_ _19e\"> </span>146.180 <span class=\"_ _e2\"> </span>3.991 <span class=\"_ _58\"> </span>12.630 <span class=\"_ _44\"> </span>(7.538)<span class=\"_ _3a\"> </span>(3.287)<span class=\"_ _ea\"> </span>151.976  <span class=\"_ _0\"></span>Assist\u00eancia na doen\u00e7a <span class=\"_ _2b5\"> </span>39.914 <span class=\"_ _83\"> </span>- <span class=\"_ _9a\"> </span>477 <span class=\"_ _56\"> </span>6.432 <span class=\"_ _44\"> </span>(3.367)<span class=\"_ _3b\"> </span>43.456  Pr\u00e9mios de antiguidade <span class=\"_ _2eb\"> </span>394.680 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _149\"> </span>(17.968)<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _c4\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>1.226)<span class=\"_ _43\"> </span>365.486  Holdings  Pens\u00f5es a cargo do Grupo  <span class=\"_ _1b1\"> </span>794.744 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _51\"> </span>23.430 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _39\"> </span>(130.51<span class=\"_ _0\"></span>1)<span class=\"_ _ea\"> </span>687.663 208.795.560 <span class=\"_ _162\"> </span>187 <span class=\"_ _c9\"> </span>2.411.482 <span class=\"_ _7f\"> </span>(30.095.397)<span class=\"_ _7c\"> </span>(8.260.282)<span class=\"_ _1be\"> </span>172.851.550 31 de dezembro de 2021 V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o Gastos e Desvios Pagamentos V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros<span class=\"_ _2ea\"> </span>Saldo inicialcambialrendimentosatuariais efetuados<span class=\"_ _7c\"> </span>Saldo final Segmento Pasta e Papel  Pens\u00f5es com fundo aut\u00f3nomo <span class=\"_ _3c\"> </span><span class=\"fc19\">191.253.525 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>2.398.059 <span class=\"_ _ce\"> </span>3.350.242 <span class=\"_ _158\"> </span>(5.999.239)<span class=\"_ _1be\"> </span>191.002.587 </span> Segmento Cimento e Derivados  Pens\u00f5es a cargo do Grupo  <span class=\"_ _7a\"> </span><span class=\"fc19\">2.860.025 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _51\"> </span>32.991 <span class=\"_ _149\"> </span>(38.853)<span class=\"_ _aa\"> </span>(440.647)<span class=\"_ _39\"> </span>2.413.516 </span> Pens\u00f5es com fundo aut\u00f3nomo <span class=\"_ _50\"> </span><span class=\"fc19\">15.331.096 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _149\"> </span>(19.788)<span class=\"_ _5f\"> </span>267.1<span class=\"_ _0\"></span>12 <span class=\"_ _158\"> </span>(1.762.337)<span class=\"_ _6d\"> </span>13.816.083 </span> Capital de seguro <span class=\"_ _23b\"> </span><span class=\"fc19\">208.970 <span class=\"_ _56\"> </span>1.172 <span class=\"_ _58\"> </span>14.914 <span class=\"_ _44\"> </span>(4.726)<span class=\"_ _20b\"> </span>(32.474)<span class=\"_ _ea\"> </span>187.856 </span> Reforma e morte <span class=\"_ _19e\"> </span><span class=\"fc19\">105.281 <span class=\"_ _e2\"> </span>5.313 <span class=\"_ _58\"> </span>37.483 <span class=\"_ _44\"> </span>(1.897)<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _116\"> </span>146.180 </span> <span class=\"_ _0\"></span>Assist\u00eancia na doen\u00e7a <span class=\"_ _2b5\"> </span><span class=\"fc19\">44.219 <span class=\"_ _83\"> </span>- <span class=\"_ _9a\"> </span>639 <span class=\"_ _44\"> </span>(2.095)<span class=\"_ _12c\"> </span>(2.849)<span class=\"_ _3b\"> </span>39.914 </span> Pr\u00e9mios de antiguidade <span class=\"_ _2eb\"> </span><span class=\"fc19\">371.207 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>50.385 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _149\"> </span>(26.912)<span class=\"_ _ea\"> </span>394.680 </span> Holdings  Pens\u00f5es a cargo do Grupo  <span class=\"_ _1b1\"> </span><span class=\"fc19\">901.825 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _51\"> </span>23.431 <span class=\"_ _2e8\"> </span>2 <span class=\"_ _15b\"> </span>(130.514)<span class=\"_ _ea\"> </span>794.744 </span>21<span class=\"_ _0\"></span>1.076.148 <span class=\"_ _56\"> </span>6.485 <span class=\"_ _c9\"> </span>2.538.114 <span class=\"_ _ce\"> </span>3.569.785 <span class=\"_ _158\"> </span>(8.394.972)<span class=\"_ _1be\"> </span>208.795.560 7.3.8 <span class=\"_ _27\"> </span>EVOLU\u00c7\u00c3O DOS FUNDOS <span class=\"_ _0\"></span>AFETOS AOS PLANOS DE PENS\u00d5ES DE BENEF\u00cdCIOS DEFINIDOS31/12/2022<span class=\"_ _182\"> </span>31/12/2021V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros Fundo aut\u00f3nomo<span class=\"_ _7e\"> </span>Capital seguro<span class=\"_ _c0\"> </span>Fundo aut\u00f3nomo<span class=\"_ _c2\"> </span>Capital SeguroV<span class=\"_ _0\"></span>alor no in\u00edcio<span class=\"_ _20c\"> </span>201.194.181 <span class=\"_ _dc\"> </span>108.745 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">195.819.269 <span class=\"_ _79\"> </span>125.955 </span> V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o cambial <span class=\"_ _2ec\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>(2.216)<span class=\"_ _260\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _1c1\"> </span>673 </span> Dota\u00e7\u00e3o efetuada <span class=\"_ _23e\"> </span>3.015 <span class=\"_ _1a7\"> </span>- <span class=\"_ _56\"> </span><span class=\"fc19\">5.318.407 <span class=\"_ _1a7\"> </span>- </span> Juros <span class=\"_ _12f\"> </span>137.906 <span class=\"_ _1d5\"> </span>6.289 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">2.618.803 <span class=\"_ _1d5\"> </span>4.102 </span> Retorno dos ativos dos planos <span class=\"_ _2ed\"> </span>(26.932.571)<span class=\"_ _260\"> </span>- <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">5.275.230 <span class=\"_ _66\"> </span>- </span> Pens\u00f5es pagas <span class=\"_ _2ee\"> </span>(7.784.195)<span class=\"_ _9c\"> </span>(4.756)<span class=\"_ _12c\"> </span><span class=\"fc19\">(7.684.143)<span class=\"_ _85\"> </span>(21.985)</span> Outras  <span class=\"_ _118\"> </span>- <span class=\"_ _25f\"> </span>- <span class=\"_ _53\"> </span><span class=\"fc19\">(153.385)<span class=\"_ _260\"> </span>- </span>V<span class=\"_ _0\"></span>alor no fim do per\u00edodo<span class=\"_ _256\"> </span>166.618.336 <span class=\"_ _dc\"> </span>108.062 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">201.194.181 <span class=\"_ _dc\"> </span>108.745 </span>No decurso dos per\u00edodos de 2022 e 2021, as contribui\u00e7\u00f5es para os planos de benef\u00edcio definido apresentadas supra como Dota\u00e7\u00f5esefetuadas foram integralmente realizadas pelas subsidi\u00e1rias do Grupo, n\u00e3o se tendo verificado quaisquer contribui\u00e7\u00f5es por partedos participantes dos mesmos. FUNDOS <span class=\"_ _0\"></span>AFETOS A<span class=\"_ _0\"></span> PLANOS DE BENEF\u00cdCIO DEFINIDO \u2013 CONTRIBUI\u00c7\u00d5ES ESTIMADAS NO PR\u00d3XIMO PER\u00cdODOAs contribui\u00e7\u00f5es previstas para o pr\u00f3ximo per\u00edodo de relato anual est\u00e3o, entre outros fatores, dependentes da rentabilidade dosativos dos fundos.7.3.9 <span class=\"_ _27\"> </span>COMPOSI\u00c7\u00c3O DO P<span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _11\"></span>TRIM\u00d3NIO DOS FUNDOS AFETOS <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _4\"></span> PLANOS DE BENEF\u00cdCIOS DEFINIDOS31/12/2022<span class=\"_ _3a\"> </span> % <span class=\"_ _299\"> </span>31/12/2021<span class=\"_ _3a\"> </span> %  T\u00edtulos cotados em mercado ativo Obriga\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _233\"> </span>102.557.460 <span class=\"_ _bc\"> </span>61,6%<span class=\"_ _3c\"> </span><span class=\"fc19\">122.349.754 <span class=\"_ _1c0\"> </span>60,8%</span> A\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _231\"> </span>42.856.268 <span class=\"_ _bc\"> </span>25,7%<span class=\"_ _46\"> </span><span class=\"fc19\">53.641.068 <span class=\"_ _bc\"> </span>26,7%</span> D\u00edvida p\u00fablica <span class=\"_ _2a1\"> </span>17.282.244 <span class=\"_ _bc\"> </span>10,4%<span class=\"_ _50\"> </span><span class=\"fc19\">14.558.914 <span class=\"_ _15b\"> </span>7,2%</span> Liquidez <span class=\"_ _1df\"> </span>1.987.186 <span class=\"_ _15b\"> </span>1,2%<span class=\"_ _3e\"> </span><span class=\"fc19\">4.371.480 <span class=\"_ _15b\"> </span>2,2%</span> Outras aplica\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _1bc\"> </span>1.935.179 <span class=\"_ _d1\"> </span>1,2%<span class=\"_ _3e\"> </span><span class=\"fc19\">6.272.965 <span class=\"_ _15b\"> </span>3,1%</span> <span class=\"_ _15e\"> </span>166.618.337 <span class=\"_ _b7\"> </span>100,0%<span class=\"_ _5f\"> </span><span class=\"fc19\">201.194.181 <span class=\"_ _b9\"> </span>100,0%</span>Os montantes evidenciados nas categorias Obriga\u00e7\u00f5es, <span class=\"_ _0\"></span>A\u00e7\u00f5es e D\u00edvida P\u00fablica, correspondem aos justos valores destes ativos,integralmente determinados com base nas cota\u00e7\u00f5es observ\u00e1veis em mercados l\u00edquidos ativos (regulamentados) \u00e0 data de refer\u00eanciada Demonstra\u00e7\u00e3o da posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada. Os ativos dos fundos n\u00e3o incluem quaisquer ativos afetos ao Grupo.7.3.10 <span class=\"_ _d\"></span>GASTOS SUPORT<span class=\"_ _0\"></span>ADOS COM PLANOS DE BENEF\u00cdCIOS P\u00d3S-EMPREGO2022Custo Retorno Planos CD Impacto noservi\u00e7os Custo dos esperado dos Contribui\u00e7\u00f5es resultado l\u00edquidoV<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros correntesjurosativos<span class=\"_ _64\"> </span>Outros custosdo per\u00edodo(Nota 7.1) Pens\u00f5es a cargo do Grupo  <span class=\"_ _1a7\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>51.261 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>51.261 Pens\u00f5es com fundo aut\u00f3nomo <span class=\"_ _47\"> </span>26.476 <span class=\"_ _c4\"> </span>233.648 <span class=\"_ _d1\"> </span>(186.361)<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>1.207.399 <span class=\"_ _4f\"> </span>1.281.162 <span class=\"_ _0\"></span>Ap\u00f3lice de Seguro <span class=\"_ _259\"> </span>6.842 <span class=\"_ _58\"> </span>16.679 <span class=\"_ _ba\"> </span>(10.1<span class=\"_ _0\"></span>15)<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>13.406 Morte e subs\u00eddios de reforma <span class=\"_ _106\"> </span>14.148 <span class=\"_ _58\"> </span>13.089 <span class=\"_ _149\"> </span>(14.607)<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>12.630 <span class=\"_ _0\"></span>Assist\u00eancia na doen\u00e7a <span class=\"_ _d5\"> </span>480 <span class=\"_ _d3\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _83\"> </span>- <span class=\"_ _d3\"> </span>- <span class=\"_ _b2\"> </span>480 Pr\u00e9mios de antiguidade <span class=\"_ _2b3\"> </span>28.442 <span class=\"_ _56\"> </span>5.207 <span class=\"_ _149\"> </span>(51.619)<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _40\"> </span>(17.970) Contribui\u00e7\u00f5es para planos CD <span class=\"_ _2c1\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>1.502.310 <span class=\"_ _4f\"> </span>1.502.310 <span class=\"_ _223\"> </span>76.388 <span class=\"_ _116\"> </span>319.884 <span class=\"_ _15b\"> </span>(262.702)<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>2.709.709 <span class=\"_ _4f\"> </span>2.843.2792021Custo Retorno Planos CD Impacto noservi\u00e7os Custo dos esperado dos Outros Contribui\u00e7\u00f5es resultado l\u00edquido V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros correntesjurosativoscustosdo per\u00edodo(Nota 7.1) Pens\u00f5es a cargo do Grupo  <span class=\"_ _1a7\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>56.422 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>56.422 Pens\u00f5es com fundo aut\u00f3nomo <span class=\"_ _47\"> </span>45.806 <span class=\"_ _c4\"> </span>338.227 <span class=\"_ _d1\"> </span>(201.346)<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>1.362.558 <span class=\"_ _4f\"> </span>1.545.244 <span class=\"_ _0\"></span>Ap\u00f3lice de Seguro <span class=\"_ _259\"> </span>7.445 <span class=\"_ _58\"> </span>18.010 <span class=\"_ _149\"> </span>(10.541)<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>14.914 Morte e subs\u00eddios de reforma <span class=\"_ _106\"> </span>35.159 <span class=\"_ _e2\"> </span>5.067 <span class=\"_ _44\"> </span>(2.744)<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>37.482 <span class=\"_ _0\"></span>Assist\u00eancia na doen\u00e7a <span class=\"_ _d5\"> </span>640 <span class=\"_ _d3\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _83\"> </span>- <span class=\"_ _d3\"> </span>- <span class=\"_ _b2\"> </span>640 Pr\u00e9mios de antiguidade <span class=\"_ _2b3\"> </span>57.855 <span class=\"_ _56\"> </span>5.194 <span class=\"_ _149\"> </span>(12.666)<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>50.383 Contribui\u00e7\u00f5es para planos CD <span class=\"_ _2c1\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>1.415.274 <span class=\"_ _4f\"> </span>1.415.274 <span class=\"_ _9e\"> </span>146.905 <span class=\"_ _c4\"> </span>422.920 <span class=\"_ _d1\"> </span>(227.297)<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>2.777.831 <span class=\"_ _12c\"> </span>3.120.3597.3.1<span class=\"_ _0\"></span>1 <span class=\"_ _209\"> </span>REMENSURA\u00c7\u00d5ES RECONHECIDAS DIRET<span class=\"_ _0\"></span>AMENTE EM OUTROS RENDIMENTOS INTEGRAIS2022Ganhos e Retorno sobre V<span class=\"_ _0\"></span>alor Imposto Impacto nos  Capitaisperdasativos dos planosbrutodiferidopr\u00f3prios (Nota 5.5)<span class=\"_ _2ef\"></span> V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros  Benef\u00edcios p\u00f3s-emprego  Pens\u00f5es a cargo do Grupo   <span class=\"_ _2c2\"> </span>(56.942)<span class=\"_ _155\"> </span>- <span class=\"_ _149\"> </span>(56.942)<span class=\"_ _36\"> </span>(57.869)<span class=\"_ _10b\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>14.81<span class=\"_ _0\"></span>1) Pens\u00f5es com fundo aut\u00f3nomo  <span class=\"_ _252\"> </span>3.147.870 <span class=\"_ _20b\"> </span>(2.330.203)<span class=\"_ _43\"> </span>817.667 <span class=\"_ _116\"> </span>650.226 <span class=\"_ _9c\"> </span>1.467.893 Morte e subs\u00eddios de reforma  <span class=\"_ _257\"> </span>7.537 <span class=\"_ _1f7\"> </span>- <span class=\"_ _56\"> </span>7.537 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _254\"> </span>7.537 <span class=\"_ _0\"></span>Assist\u00eancia na doen\u00e7a <span class=\"_ _2f0\"> </span>(6.429)<span class=\"_ _155\"> </span>- <span class=\"_ _44\"> </span>(6.429)<span class=\"_ _53\"> </span>1.383 <span class=\"_ _224\"> </span>(5.046) <span class=\"_ _b5\"> </span>3.092.036 <span class=\"_ _20b\"> </span>(2.330.203)<span class=\"_ _43\"> </span>761.833 <span class=\"_ _116\"> </span>593.740 <span class=\"_ _9c\"> </span>1.355.5732021Ganhos e Retorno sobre Imposto Impacto nos  Capitaisperdasativos dos planos<span class=\"_ _157\"> </span>Valor brutodiferidopr\u00f3prios (Nota 5.5)<span class=\"_ _2ef\"></span> V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros  Benef\u00edcios p\u00f3s-emprego  Pens\u00f5es a cargo do Grupo   <span class=\"_ _54\"> </span>94.420 <span class=\"_ _1f7\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>94.420 <span class=\"_ _149\"> </span>(25.966)<span class=\"_ _150\"> </span>68.454 Pens\u00f5es com fundo aut\u00f3nomo  <span class=\"_ _252\"> </span>1.874.490 <span class=\"_ _55\"> </span>303.339 <span class=\"_ _c9\"> </span>2.177.829 <span class=\"_ _15b\"> </span>(290.961)<span class=\"_ _a8\"> </span>1.886.868 Morte e subs\u00eddios de reforma  <span class=\"_ _257\"> </span>1.897 <span class=\"_ _1f7\"> </span>- <span class=\"_ _56\"> </span>1.897 <span class=\"_ _47\"> </span>(273)<span class=\"_ _1c9\"> </span>1.624 <span class=\"_ _0\"></span>Assist\u00eancia na doen\u00e7a <span class=\"_ _2c8\"> </span>2.095 <span class=\"_ _1f7\"> </span>- <span class=\"_ _e2\"> </span>2.095 <span class=\"_ _41\"> </span>(450)<span class=\"_ _1c9\"> </span>1.645 <span class=\"_ _b5\"> </span>1.972.902 <span class=\"_ _55\"> </span>303.339 <span class=\"_ _c9\"> </span>2.276.241 <span class=\"_ _15b\"> </span>(317.650)<span class=\"_ _a8\"> </span>1.958.5908.1 <span class=\"_ _81\"> </span>GEST\u00c3O DO RISCO FINANCEIROA<span class=\"_ _0\"></span> Semapa enquanto sociedade gestora de participa\u00e7\u00f5es sociais (SGPS) desenvolve direta e indiretamente atividades de gest\u00e3osobre as suas Participadas. Deste modo, o cumprimento das obriga\u00e7\u00f5es por si assumidas depende dos <span class=\"ff11c\">cash flows</span> gerados porestas. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> Empresa depende assim da eventual distribui\u00e7\u00e3o de dividendos por parte das suas subsidi\u00e1rias, do pagamento de juros,do reembolso de empr\u00e9stimos concedidos e de outros <span class=\"ff11c\">cash flows</span> gerados por essas sociedades.A<span class=\"_ _0\"></span> capacidade das subsidi\u00e1rias da Semapa disponibilizarem fundos \u00e0 <span class=\"ff11c ws0\">holding</span> depender\u00e1, em parte, da sua capacidade de gera\u00e7\u00e3ode <span class=\"_ _d\"></span>cash flows positivos e, por outro lado, est\u00e1 dependente <span class=\"_ _20\"></span>dos respetivos resultados, reservas dispon\u00edveis para distribui\u00e7\u00e3o eestrutura financeira.O Grupo Semapa tem um programa de gest\u00e3o de risco que concentra a sua an\u00e1lise nos mercados financeiros com vista a minimizaros potenciais efeitos adversos na sua <span class=\"ff11c ws0\">performance</span> financeira. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> gest\u00e3o do risco \u00e9 conduzida pela dire\u00e7\u00e3o financeira da <span class=\"ff11c ws0\">holding<span class=\"_ _20\"></span></span> edos principais subgrupos de acordo com pol\u00edticas aprovadas pelos respetivos Conselhos de <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o e acompanhada pelaComiss\u00e3o de Controlo e Riscos.O Grupo tem tido uma postura ativa de gest\u00e3o do risco, procurando minimizar os potenciais efeitos adversos a eles associados,nomeadamente no que respeita ao risco cambial, risco de taxa de juro e risco de acesso a financiamento.8.1.1 <span class=\"_ _81\"> </span>RISCO CAMBIALPOL\u00cdTICA<span class=\"_ _0\"></span> DE GEST\u00c3O DO RISCO CAMBIALP<span class=\"_ _0\"></span>AST<span class=\"_ _11\"></span>A E P<span class=\"_ _11\"></span>APELNo que respeita ao segmento da Pasta e do Papel, uma parte significativa das vendas do Grupo \u00e9 denominada em moedasdiferentes do Euro, pelo que a sua evolu\u00e7\u00e3o poder\u00e1 ter um impacto significativo nos fluxos de caixa obtidos com as vendas futurasdo Grupo, sendo as moedas com maior impacto o USD. T<span class=\"_ _11\"></span>amb\u00e9m as vendas em GBP<span class=\"_ _33\"></span>, PLN e CHF t\u00eam alguma express\u00e3o, tendo asvendas noutras moedas menor significado.As compras de algumas mat\u00e9rias-primas s\u00e3o efetuadas em USD, nomeadamente parte das importa\u00e7\u00f5es de madeira e de pasta defibra longa, pelo que varia\u00e7\u00f5es nesta moeda poder\u00e3o ter um impacto nos valores de aquisi\u00e7\u00e3o.Adicionalmente, e muito embora exista uma cobertura natural parcial, uma vez concretizada uma venda ou compras em moedadiferente do Euro, o Grupo incorre em risco cambial at\u00e9 ao recebimento ou pagamento dessa venda ou compra, caso n\u00e3o contrateinstrumentos de cobertura deste risco. Deste modo, existe permanentemente, no seu ativo, um montante significativo de cr\u00e9ditos areceber<span class=\"_ _0\"></span>, assim como, embora com menor express\u00e3o, d\u00e9bitos a pagar<span class=\"_ _0\"></span>, expostos a risco cambial. CIMENTO E DERIV<span class=\"_ _11\"></span>ADOSO risco cambial do segmento do Cimento e Derivados resulta sobretudo dos investimentos detidos no Brasil e das compras decombust\u00edveis e fretes de navios, estes pagos em USD. Este segmento prosseguiu a sua pol\u00edtica de maximiza\u00e7\u00e3o do potencial decobertura natural da sua exposi\u00e7\u00e3o cambial. Este segmento integra igualmente ativos localizados na T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia, <span class=\"_ _4\"></span>Angola e L\u00edbano, peloque a varia\u00e7\u00e3o das moedas dos referidos pa\u00edses poder\u00e1 ter impacto na Posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada da Semapa.O segmento analisa a sua exposi\u00e7\u00e3o cambial numa \u00f3tica consolidada ao n\u00edvel do Grupo Secil, sendo a sua pol\u00edtica maximizar acobertura natural dos fluxos em moeda diferente da moeda de apresenta\u00e7\u00e3o, UTILIZA\u00c7\u00c3O DE INSTRUMENTOS FINANCEIROS DERIV<span class=\"_ _11\"></span>ADOSPontualmente, quando tal se afigura oportuno, o Grupo recorre \u00e0 utiliza\u00e7\u00e3o de instrumentos financeiros derivados para a gest\u00e3odo risco cambial, de acordo com uma pol\u00edtica definida periodicamente e que tem como objetivo limitar o risco l\u00edquido de exposi\u00e7\u00e3ocambial associado \u00e0s vendas e compras futuras, aos cr\u00e9ditos e d\u00e9bitos a receber e a pagar denominados em moedas diferentesdo Euro. Contudo, quando uma unidade negoceia financiamentos em moeda diferente da moeda de apresenta\u00e7\u00e3o do Grupo ou dasua moeda funcional, \u00e9 efetuada cobertura imediata.Nos per\u00edodos apresentados, o Grupo det\u00e9m derivados que se encontram a cobrir o risco cambial de opera\u00e7\u00f5es futuras em moedadiferente da moeda de apresenta\u00e7\u00e3o (ver Nota 8.2 \u2013 Instrumentos financeiros derivados).EXPOSI\u00c7\u00c3O DOS <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>TIVOS E P<span class=\"_ _0\"></span>ASSIVOS FINANCEIROS <span class=\"_ _0\"></span>AO RISCO CAMBIAL E <span class=\"_ _0\"></span>AN\u00c1LISE DE SENSIBILIDADE D\u00f3lar Norte-  Libra  Zloti  Coroa  Lira  Franco Real 31 de dezembro de 2022 -americano Esterlina Polaco Sueca T<span class=\"_ _0\"></span>urca Su\u00ed\u00e7o Brasileiro T<span class=\"_ _0\"></span>axa de c\u00e2mbio no final do per\u00edodo <span class=\"_ _155\"> </span>1,067 <span class=\"_ _cc\"> </span>0,887 <span class=\"_ _bf\"> </span>4,681 <span class=\"_ _6\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1,122 <span class=\"_ _be\"> </span>19,965 <span class=\"_ _1bf\"> </span>0,985 <span class=\"_ _ea\"> </span>5,568  V<span class=\"_ _0\"></span>aloriza\u00e7\u00e3o/(desvaloriza\u00e7\u00e3o) face ao ano anterior <span class=\"_ _7e\"> </span>(5,83%)<span class=\"_ _38\"> </span>5,55% <span class=\"_ _c9\"> </span>1,83% <span class=\"_ _1f8\"> </span>8,50% <span class=\"_ _65\"> </span>31,06% <span class=\"_ _3\"> </span>(4,68%)<span class=\"_ _b5\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>1,9%) T<span class=\"_ _0\"></span>axa de c\u00e2mbio m\u00e9dia no per\u00edodo <span class=\"_ _59\"> </span>1,053 <span class=\"_ _cc\"> </span>0,853 <span class=\"_ _bf\"> </span>4,687 <span class=\"_ _8\"> </span>10,631 <span class=\"_ _be\"> </span>17,417 <span class=\"_ _1bf\"> </span>1,005 <span class=\"_ _ea\"> </span>5,441 V<span class=\"_ _0\"></span>aloriza\u00e7\u00e3o/(desvaloriza\u00e7\u00e3o) face ao ano anterior <span class=\"_ _d0\"> </span>(10,94%)<span class=\"_ _c8\"> </span>(0,79%)<span class=\"_ _39\"> </span>2,66% <span class=\"_ _e\"> </span>4,77% <span class=\"_ _6\"> </span>65,68% <span class=\"_ _c1\"> </span>(7,08%)<span class=\"_ _aa\"> </span>(14,7%) V<span class=\"_ _4\"></span>alores em Divisas  Caixa e equivalentes de caixa <span class=\"_ _d9\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.599.498 <span class=\"_ _bb\"> </span>920.577 <span class=\"_ _c8\"> </span>628.521 <span class=\"_ _116\"> </span>- <span class=\"_ _ca\"> </span>277.417 <span class=\"_ _2e2\"> </span>60.783 <span class=\"_ _c\"> </span>200.689.277 V<span class=\"_ _0\"></span>alores a receber <span class=\"_ _182\"> </span>127.293.040 <span class=\"_ _27\"> </span>27.203.259 <span class=\"_ _62\"> </span>22.284.073 <span class=\"_ _116\"> </span>- <span class=\"_ _1f5\"> </span>124.322 <span class=\"_ _17d\"> </span>3.171.682 <span class=\"_ _c0\"> </span>42.990.334  Outros ativos <span class=\"_ _256\"> </span>26.781.806 <span class=\"_ _1f5\"> </span>4.854.927 <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _116\"> </span>- <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _3b\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- T<span class=\"_ _0\"></span>otal de ativos financeiros<span class=\"_ _25a\"> </span>165.674.344 <span class=\"_ _27\"> </span>32.978.763 <span class=\"_ _62\"> </span>22.912.594 <span class=\"_ _116\"> </span>- <span class=\"_ _ca\"> </span>401.739 <span class=\"_ _17e\"> </span>3.232.465 <span class=\"_ _c\"> </span>243.679.611 Financiamentos <span class=\"_ _15d\"> </span>(56.508.439)<span class=\"_ _57\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _116\"> </span>- <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _5c\"> </span>- <span class=\"_ _27\"> </span>(209.076.285) V<span class=\"_ _0\"></span>alores a pagar <span class=\"_ _2b0\"> </span>(8.681.563)<span class=\"_ _e\"> </span>(270.975)<span class=\"_ _157\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>1.083)<span class=\"_ _ea\"> </span>- <span class=\"_ _64\"> </span>(22.910)<span class=\"_ _be\"> </span>(30.685)<span class=\"_ _63\"> </span>(309.937.974)T<span class=\"_ _0\"></span>otal de passivos financeiros<span class=\"_ _1a7\"> </span>(65.190.002)<span class=\"_ _e\"> </span>(270.975)<span class=\"_ _157\"> </span>(1<span class=\"_ _4\"></span>1.083)<span class=\"_ _ea\"> </span>- <span class=\"_ _75\"> </span>(22.910)<span class=\"_ _be\"> </span>(30.685)<span class=\"_ _63\"> </span>(519.014.259)Posi\u00e7\u00e3o financeira l\u00edquida em moeda estrangeira<span class=\"_ _64\"> </span>100.484.342 <span class=\"_ _27\"> </span>32.707.788 <span class=\"_ _75\"> </span>22.901.51<span class=\"_ _4\"></span>1 <span class=\"_ _116\"> </span>- <span class=\"_ _ca\"> </span>378.829 <span class=\"_ _17e\"> </span>3.201.780 <span class=\"_ _27\"> </span>(275.334.648)Posi\u00e7\u00e3o financeira l\u00edquida em Euros<span class=\"_ _9c\"> </span>94.209.959 <span class=\"_ _27\"> </span>36.877.530 <span class=\"_ _e\"> </span>4.892.649 <span class=\"_ _c4\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>18.975 <span class=\"_ _17d\"> </span>3.251.528 <span class=\"_ _64\"> </span>(49.449.470) Impacto da varia\u00e7\u00e3o de +10% na taxa de c\u00e2mbio <span class=\"_ _e\"> </span>(8.564.542)<span class=\"_ _17e\"> </span>(3.352.503)<span class=\"_ _bb\"> </span>(444.786)<span class=\"_ _5f\"> </span>- <span class=\"_ _3\"> </span>(1.725)<span class=\"_ _ca\"> </span>(295.593)<span class=\"_ _c3\"> </span>4.495.406  Impacto da varia\u00e7\u00e3o de -10% na taxa de c\u00e2mbio <span class=\"_ _37\"> </span>10.467.773 <span class=\"_ _1f5\"> </span>4.097.503 <span class=\"_ _d0\"> </span>543.628 <span class=\"_ _116\"> </span>- <span class=\"_ _cd\"> </span>2.108 <span class=\"_ _e\"> </span>361.281 <span class=\"_ _be\"> </span>(5.494.386) D\u00f3lar Norte-  Libra  Zloti  Coroa  Lira  Franco Real  31 de dezembro de 2021 -americano Esterlina Polaco Sueca T<span class=\"_ _0\"></span>urca Su\u00ed\u00e7o Brasileiro T<span class=\"_ _0\"></span>axa de c\u00e2mbio no final do per\u00edodo <span class=\"_ _155\"> </span>1,133 <span class=\"_ _cc\"> </span>0,840 <span class=\"_ _bf\"> </span>4,597 <span class=\"_ _8\"> </span>10,250 <span class=\"_ _be\"> </span>15,234 <span class=\"_ _1bf\"> </span>1,033 <span class=\"_ _ea\"> </span>6,320 V<span class=\"_ _0\"></span>aloriza\u00e7\u00e3o/(desvaloriza\u00e7\u00e3o) face ao ano anterior <span class=\"_ _7e\"> </span>(7,70%)<span class=\"_ _c8\"> </span>(6,53%)<span class=\"_ _d2\"> </span>0,82% <span class=\"_ _1f8\"> </span>2,15% <span class=\"_ _6\"> </span>67,16% <span class=\"_ _be\"> </span>(4,36%)<span class=\"_ _1bd\"> </span>(0,89%) T<span class=\"_ _0\"></span>axa de c\u00e2mbio m\u00e9dio no per\u00edodo <span class=\"_ _2c0\"> </span>1,183 <span class=\"_ _cc\"> </span>0,860 <span class=\"_ _bf\"> </span>4,565 <span class=\"_ _8\"> </span>10,146 <span class=\"_ _be\"> </span>10,512 <span class=\"_ _1bf\"> </span>1,081 <span class=\"_ _ea\"> </span>6,377 V<span class=\"_ _0\"></span>aloriza\u00e7\u00e3o/(desvaloriza\u00e7\u00e3o) face ao ano anterior <span class=\"_ _aa\"> </span>3,55% <span class=\"_ _c7\"> </span>(3,38%)<span class=\"_ _39\"> </span>2,75% <span class=\"_ _63\"> </span>(3,23%)<span class=\"_ _c1\"> </span>30,51% <span class=\"_ _c8\"> </span>0,99% <span class=\"_ _ba\"> </span>8,13%  V<span class=\"_ _4\"></span>alores em Divisas  Caixa e equivalentes de caixa <span class=\"_ _2a4\"> </span>3.988.396 <span class=\"_ _bb\"> </span>442.905 <span class=\"_ _c8\"> </span>546.861 <span class=\"_ _116\"> </span>- <span class=\"_ _ca\"> </span>102.302 <span class=\"_ _c1\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>17.265 <span class=\"_ _23\"> </span>236.507.513  V<span class=\"_ _0\"></span>alores a receber <span class=\"_ _2f1\"> </span>63.348.587 <span class=\"_ _23\"> </span>7.550.21<span class=\"_ _11\"></span>1 <span class=\"_ _e\"> </span>6.306.245 <span class=\"_ _116\"> </span>- <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _17e\"> </span>1.498.477 <span class=\"_ _1be\"> </span>5.038.156  Outros ativos <span class=\"_ _256\"> </span>20.207.653 <span class=\"_ _1f5\"> </span>1.637.386 <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _116\"> </span>- <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _3b\"> </span>- <span class=\"_ _6f\"> </span>45.127.775T<span class=\"_ _0\"></span>otal de ativos financeiros<span class=\"_ _c5\"> </span>87.544.636 <span class=\"_ _1f5\"> </span>9.630.502 <span class=\"_ _e\"> </span>6.853.106 <span class=\"_ _116\"> </span>- <span class=\"_ _ca\"> </span>102.302 <span class=\"_ _17e\"> </span>1.615.742 <span class=\"_ _23\"> </span>286.673.444  Financiamentos <span class=\"_ _15d\"> </span>(47.819.676)<span class=\"_ _57\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _116\"> </span>- <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _5c\"> </span>- <span class=\"_ _27\"> </span>(307.237.219) V<span class=\"_ _0\"></span>alores a pagar <span class=\"_ _29\"> </span>(18.243.458)<span class=\"_ _c7\"> </span>(24.525)<span class=\"_ _b6\"> </span>(12.180)<span class=\"_ _25\"> </span>(62.730)<span class=\"_ _7f\"> </span>(1.312)<span class=\"_ _1be\"> </span>(4.062)<span class=\"_ _21\"> </span>(249.408.855)T<span class=\"_ _0\"></span>otal de passivos financeiros<span class=\"_ _1a7\"> </span>(66.063.134)<span class=\"_ _2e2\"> </span>(24.525)<span class=\"_ _b6\"> </span>(12.180)<span class=\"_ _25\"> </span>(62.730)<span class=\"_ _7f\"> </span>(1.312)<span class=\"_ _cb\"> </span>(4.062)<span class=\"_ _63\"> </span>(556.646.074)Posi\u00e7\u00e3o financeira l\u00edquida em moeda estrangeira<span class=\"_ _3\"> </span>21.481.502 <span class=\"_ _ca\"> </span>9.605.977 <span class=\"_ _e\"> </span>6.840.926 <span class=\"_ _81\"> </span>(62.730)<span class=\"_ _65\"> </span>100.990 <span class=\"_ _17e\"> </span>1.611.680 <span class=\"_ _27\"> </span>(269.972.630)Posi\u00e7\u00e3o financeira l\u00edquida em Euros<span class=\"_ _9c\"> </span>18.966.539 <span class=\"_ _81\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.431.876 <span class=\"_ _e\"> </span>1.488.161 <span class=\"_ _ca\"> </span>(6.120)<span class=\"_ _b6\"> </span>6.629 <span class=\"_ _17d\"> </span>1.560.043 <span class=\"_ _64\"> </span>(42.717.864) Impacto da varia\u00e7\u00e3o de +10% na taxa de c\u00e2mbio <span class=\"_ _e\"> </span>(1.724.231)<span class=\"_ _17e\"> </span>(1.039.261)<span class=\"_ _bb\"> </span>(135.287)<span class=\"_ _38\"> </span>556 <span class=\"_ _b8\"> </span>(603)<span class=\"_ _ca\"> </span>(141.822)<span class=\"_ _c3\"> </span>3.883.442  Impacto da varia\u00e7\u00e3o de -10% na taxa de c\u00e2mbio <span class=\"_ _158\"> </span>2.107.393 <span class=\"_ _1f5\"> </span>1.270.208 <span class=\"_ _c8\"> </span>165.351 <span class=\"_ _14e\"> </span>(680)<span class=\"_ _39\"> </span>737 <span class=\"_ _e\"> </span>173.338 <span class=\"_ _c1\"> </span>(4.746.429) Metical  Diram  Libras  Dinar  Kwanza Rand Sul-31 de dezembro de 2022 Mo\u00e7ambicano Marroquino Libanesas T<span class=\"_ _0\"></span>unisino Angolano -africano T<span class=\"_ _0\"></span>axa de c\u00e2mbio no final do per\u00edodo <span class=\"_ _1c9\"> </span>68,180 <span class=\"_ _38\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1,159 <span class=\"_ _d1\"> </span>44.903,9 <span class=\"_ _ea\"> </span>3,334 <span class=\"_ _1bd\"> </span>544,643 <span class=\"_ _b6\"> </span>18,099  V<span class=\"_ _0\"></span>aloriza\u00e7\u00e3o/(desvaloriza\u00e7\u00e3o) face ao ano anterior <span class=\"_ _7c\"> </span>(12,69%)<span class=\"_ _d2\"> </span>6,1<span class=\"_ _0\"></span>1% <span class=\"_ _a3\"> </span>43,39% <span class=\"_ _58\"> </span>2,0% <span class=\"_ _c9\"> </span>(13,88%)<span class=\"_ _38\"> </span>0,20%  T<span class=\"_ _0\"></span>axa de c\u00e2mbio m\u00e9dia no per\u00edodo <span class=\"_ _2bd\"> </span>67,204 <span class=\"_ _7e\"> </span>10,686 <span class=\"_ _15b\"> </span>44.903,9 <span class=\"_ _ea\"> </span>3,254 <span class=\"_ _aa\"> </span>486,725 <span class=\"_ _158\"> </span>17,208  V<span class=\"_ _0\"></span>aloriza\u00e7\u00e3o/(desvaloriza\u00e7\u00e3o) face ao ano anterior <span class=\"_ _7c\"> </span>(13,56%)<span class=\"_ _39\"> </span>0,12% <span class=\"_ _a3\"> </span>43,39% <span class=\"_ _149\"> </span>(1,1%)<span class=\"_ _39\"> </span>(35,22%)<span class=\"_ _c8\"> </span>(1,54%) V<span class=\"_ _4\"></span>alores em Divisas  Caixa e equivalentes de caixa <span class=\"_ _2b5\"> </span>69.989.502 <span class=\"_ _c8\"> </span>528.284 <span class=\"_ _b9\"> </span>35.277.945 <span class=\"_ _c8\"> </span>9.188.351 <span class=\"_ _c1\"> </span>199.214.219 <span class=\"_ _158\"> </span>40.922  V<span class=\"_ _0\"></span>alores a receber <span class=\"_ _5d\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>19.228.330 <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _1c0\"> </span>9.798.214 <span class=\"_ _6f\"> </span>27.919.258 <span class=\"_ _be\"> </span>21<span class=\"_ _11\"></span>1.576.184 <span class=\"_ _47\"> </span>-  Outros ativos <span class=\"_ _13a\"> </span>- <span class=\"_ _55\"> </span>- <span class=\"_ _1bd\"> </span>657.966 <span class=\"_ _6f\"> </span>13.613.868 <span class=\"_ _1c0\"> </span>1.680.000 <span class=\"_ _47\"> </span>- T<span class=\"_ _0\"></span>otal de ativos financeiros<span class=\"_ _1b7\"> </span>189.217.832 <span class=\"_ _d0\"> </span>528.284 <span class=\"_ _b9\"> </span>45.734.125 <span class=\"_ _6f\"> </span>50.721.477 <span class=\"_ _3\"> </span>412.470.403 <span class=\"_ _158\"> </span>40.922  Financiamentos <span class=\"_ _276\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span>- <span class=\"_ _81\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>10.959.947)<span class=\"_ _1d5\"> </span>- <span class=\"_ _47\"> </span>-  V<span class=\"_ _0\"></span>alores a pagar <span class=\"_ _2f2\"> </span>- <span class=\"_ _cd\"> </span>(98.203)<span class=\"_ _c\"> </span>(123.624.248)<span class=\"_ _65\"> </span>(45.894.250)<span class=\"_ _23\"> </span>(397.337.690)<span class=\"_ _40\"> </span>- T<span class=\"_ _0\"></span>otal de passivos financeiros<span class=\"_ _10a\"> </span>- <span class=\"_ _cd\"> </span>(98.203)<span class=\"_ _c\"> </span>(123.624.248)<span class=\"_ _21\"> </span>(156.854.197)<span class=\"_ _c\"> </span>(397.337.690)<span class=\"_ _40\"> </span>- Posi\u00e7\u00e3o financeira l\u00edquida em moeda estrangeira<span class=\"_ _1f8\"> </span><span class=\"ls0\">189.217.832 <span class=\"_ _c8\"> </span>430.081 <span class=\"_ _e\"> </span>(77.890.123)<span class=\"_ _21\"> </span>(106.132.720)<span class=\"_ _158\"> </span>15.132.713 <span class=\"_ _158\"> </span>40.922 </span>Posi\u00e7\u00e3o financeira l\u00edquida em Euros<span class=\"_ _1cc\"> </span>2.775.269 <span class=\"_ _7e\"> </span>38.540 <span class=\"_ _116\"> </span>(1.735)<span class=\"_ _65\"> </span>(31.831.540)<span class=\"_ _3c\"> </span>27.785 <span class=\"_ _cc\"> </span>2.261  Impacto da varia\u00e7\u00e3o de +10% na taxa de c\u00e2mbio <span class=\"_ _7c\"> </span>(252.297)<span class=\"_ _cc\"> </span>(3.504)<span class=\"_ _106\"> </span>158 <span class=\"_ _1be\"> </span>2.893.776 <span class=\"_ _116\"> </span>(2.526)<span class=\"_ _1bd\"> </span>(206) Impacto da varia\u00e7\u00e3o de -10% na taxa de c\u00e2mbio <span class=\"_ _263\"> </span>308.363 <span class=\"_ _d2\"> </span>4.282 <span class=\"_ _5c\"> </span>(193)<span class=\"_ _bb\"> </span>(3.536.838)<span class=\"_ _49\"> </span>3.087 <span class=\"_ _ba\"> </span>251  Metical  Diram  Libras  Dinar  Kwanza Rand Sul- 31 de dezembro de 2021Mo\u00e7ambicano Marroquino Libanesas T<span class=\"_ _0\"></span>unisino Angolano -africano T<span class=\"_ _0\"></span>axa de c\u00e2mbio no final do per\u00edodo <span class=\"_ _1c9\"> </span><span class=\"fc19\">78,090 <span class=\"_ _7e\"> </span>10,517 <span class=\"_ _b9\"> </span>31.316,400 <span class=\"_ _ea\"> </span>3,267 <span class=\"_ _aa\"> </span>632,424 <span class=\"_ _158\"> </span>18,063 </span> V<span class=\"_ _0\"></span>aloriza\u00e7\u00e3o/(desvaloriza\u00e7\u00e3o) face ao ano anterior <span class=\"_ _7c\"> </span><span class=\"fc19\">(15,96%)<span class=\"_ _bc\"> </span>(3,83%)<span class=\"_ _bf\"> </span>203,82% <span class=\"_ _15b\"> </span>(0,63%)<span class=\"_ _d2\"> </span>(23,10%)<span class=\"_ _38\"> </span>0,23% </span> T<span class=\"_ _0\"></span>axa de c\u00e2mbio m\u00e9dia no per\u00edodo <span class=\"_ _2bd\"> </span><span class=\"fc19\">77,747 <span class=\"_ _7e\"> </span>10,673 <span class=\"_ _b9\"> </span>31.316,400 <span class=\"_ _ea\"> </span>3,289 <span class=\"_ _1bd\"> </span>751,334 <span class=\"_ _b6\"> </span>17,477 </span> V<span class=\"_ _0\"></span>aloriza\u00e7\u00e3o/(desvaloriza\u00e7\u00e3o) face ao ano anterior <span class=\"_ _d1\"> </span><span class=\"fc19\">(3,10%)<span class=\"_ _bc\"> </span>(1,33%)<span class=\"_ _1bd\"> </span>203,82% <span class=\"_ _ba\"> </span>2,78% <span class=\"_ _3c\"> </span>8,91% <span class=\"_ _c7\"> </span>(6,87%)</span> V<span class=\"_ _4\"></span>alores em Divisas  Caixa e equivalentes de caixa <span class=\"_ _2b5\"> </span><span class=\"fc19\">10.352.877 <span class=\"_ _c8\"> </span>651.982 <span class=\"_ _c1\"> </span>104.796.938 <span class=\"_ _1be\"> </span>8.840.005 <span class=\"_ _b9\"> </span>96.270.753 <span class=\"_ _b6\"> </span>40.922 </span> V<span class=\"_ _0\"></span>alores a receber <span class=\"_ _1af\"> </span><span class=\"fc19\">3.588.455 <span class=\"_ _55\"> </span>- <span class=\"_ _3a\"> </span>9.785 <span class=\"_ _c8\"> </span>4.547.351 <span class=\"_ _bc\"> </span>1.680.000 <span class=\"_ _47\"> </span>- </span> Outros ativos <span class=\"_ _13a\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _55\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span>30.589.678 <span class=\"_ _6f\"> </span>26.431.863 <span class=\"_ _25\"> </span>(441.729.608)<span class=\"_ _127\"> </span>- </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal de ativos financeiros<span class=\"_ _20f\"> </span><span class=\"fc19\">13.941.332 <span class=\"_ _c8\"> </span>651.982 <span class=\"_ _3\"> </span>135.396.401 <span class=\"_ _6f\"> </span>39.819.219 <span class=\"_ _25\"> </span>(343.778.855)<span class=\"_ _7c\"> </span>40.922 </span> Financiamentos <span class=\"_ _276\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _6d\"> </span>(916.248)<span class=\"_ _65\"> </span>(85.099.325)<span class=\"_ _1d5\"> </span>- <span class=\"_ _47\"> </span>- </span> V<span class=\"_ _0\"></span>alores a pagar <span class=\"_ _290\"> </span><span class=\"fc19\">(6.579.943)<span class=\"_ _b6\"> </span>(71.000)<span class=\"_ _8\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>13.265.268)<span class=\"_ _65\"> </span>(35.054.215)<span class=\"_ _23\"> </span>(791.822.896)<span class=\"_ _40\"> </span>- </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal de passivos financeiros<span class=\"_ _d5\"> </span><span class=\"fc19\">(6.579.943)<span class=\"_ _158\"> </span>(71.000)<span class=\"_ _8\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>14.181.516)<span class=\"_ _63\"> </span>(120.153.540)<span class=\"_ _23\"> </span>(791.822.896)<span class=\"_ _40\"> </span>- </span>Posi\u00e7\u00e3o financeira l\u00edquida em moeda estrangeira<span class=\"_ _157\"> </span><span class=\"fc19 ls0\">7.361.389 <span class=\"_ _d0\"> </span>580.982 <span class=\"_ _b9\"> </span>21.214.885 <span class=\"_ _1f5\"> </span>(80.334.321)<span class=\"_ _70\"> </span>(1.135.601.751)<span class=\"_ _7c\"> </span>40.922 </span>Posi\u00e7\u00e3o financeira l\u00edquida em Euros<span class=\"_ _274\"> </span><span class=\"fc19\">94.268 <span class=\"_ _7e\"> </span>55.245 <span class=\"_ _40\"> </span>677 <span class=\"_ _1f5\"> </span>(24.587.372)<span class=\"_ _c8\"> </span>(1.795.634)<span class=\"_ _39\"> </span>2.266 </span> Impacto da varia\u00e7\u00e3o de +10% na taxa de c\u00e2mbio <span class=\"_ _ba\"> </span><span class=\"fc19\">(8.570)<span class=\"_ _cc\"> </span>(5.022)<span class=\"_ _8f\"> </span>(62)<span class=\"_ _c3\"> </span>2.235.216 <span class=\"_ _1bd\"> </span>163.239 <span class=\"_ _15b\"> </span>(206)</span> Impacto da varia\u00e7\u00e3o de -10% na taxa de c\u00e2mbio <span class=\"_ _43\"> </span><span class=\"fc19\">10.474 <span class=\"_ _bf\"> </span>6.138 <span class=\"_ _a6\"> </span>75 <span class=\"_ _be\"> </span>(2.731.930)<span class=\"_ _c9\"> </span>(199.515)<span class=\"_ _36\"> </span>252 </span>8.1.2 <span class=\"_ _27\"> </span>RISCO DE T<span class=\"_ _0\"></span>AXA<span class=\"_ _0\"></span> DE JUROPOL\u00cdTICA<span class=\"_ _0\"></span> DE GEST\u00c3O DO RISCO DE T<span class=\"_ _0\"></span>AXA DE JUROUma parte do custo associado \u00e0 d\u00edvida financeira contra\u00edda pelo Grupo est\u00e1 indexada a taxas de refer\u00eancia de curto prazo, revistascom uma periodicidade inferior a um ano (geralmente seis meses na d\u00edvida de m\u00e9dio e longo prazo). Deste modo, varia\u00e7\u00f5es nastaxas de juro podem afetar os resultados do Grupo.A<span class=\"_ _0\"></span> estrat\u00e9gia de gest\u00e3o do risco de taxa de juro \u00e9 revista periodicamente pelo Grupo. Face ao n\u00edvel atual das taxas de juro, o Grupotem privilegiado a contrata\u00e7\u00e3o de d\u00edvida a taxa fixa. Nos casos em que a <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o considera adequado, o Grupo recorre \u00e0 utiliza\u00e7\u00e3o de Instrumentos financeiros derivados (Nota8.2), nomeadamente <span class=\"ff11c ws0\">swaps</span>, tendo estes instrumentos como objetivo fixar a taxa de juro dos empr\u00e9stimos que obt\u00e9m, dentro dedeterminados par\u00e2metros, considerados adequados pelas pol\u00edticas de gest\u00e3o de risco do Grupo.ESTIMA<span class=\"_ _0\"></span>TIV<span class=\"_ _11\"></span>AS E JULGAMENTOS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICOSAN\u00c1LISE DE SENSIBILIDADEA<span class=\"_ _0\"></span> Semapa utiliza a t\u00e9cnica da an\u00e1lise de sensibilidade que mede as altera\u00e7\u00f5es estimadas nos resultados e capitais de um aumentoou diminui\u00e7\u00e3o imediata das taxas de juro de mercado, com todas as outras vari\u00e1veis constantes. Esta an\u00e1lise \u00e9 apenas para finsilustrativos, j\u00e1 que na pr\u00e1tica as taxas de mercado raramente se alteram isoladamente.A<span class=\"_ _0\"></span> an\u00e1lise de sensibilidade \u00e9 baseada nos seguintes pressupostos:i) <span class=\"_ _20e\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Altera\u00e7\u00f5es nas taxas de juro do mercado afetam rendimentos ou despesas de juros de Instrumentos financeiros vari\u00e1veis;</span>ii) <span class=\"_ _35\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13 ls62 ws19a\">Altera\u00e7\u00f5es nas taxas de juro de mercado afetam o justo valor de Instrumentos financeiros derivados e outros ativos e passivos financeiros;</span>iii) <span class=\"_ _0\"></span>Altera\u00e7\u00f5es no justo valor de Instrumentos financeiros derivados e outros ativos e passivos financeiros s\u00e3o estimados descontandoos fluxos de caixa futuros de valores atuais l\u00edquidos, utilizando taxas de mercado do final do ano.Sob estes pressupostos, o impacto dum aumento de 0,5% nas taxas de juro de mercado para todas as moedas \u00e0s quais o Grupotem passivos e ativos remunerados, e instrumentos financeiros derivados a 31 de dezembro de 2022 e 2021, \u00e9 como segue:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _24a\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021Aumento de 0.5% nas taxas de juro de mercado<span class=\"_ _84\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _1d3\"> </span><span class=\"fc19\"> </span></span> Impacto no resultado antes de imposto - aumento / (diminui\u00e7\u00e3o) <span class=\"_ _2f3\"> </span>(1.833.147)<span class=\"_ _55\"> </span><span class=\"fc19\">(773.200)</span>EXPOSI\u00c7\u00c3O <span class=\"_ _0\"></span>AO RISCO DE T<span class=\"_ _0\"></span>AXA<span class=\"_ _4\"></span> DE JURO  Os ativos e passivos financeiros remunerados a taxa fixa (que n\u00e3o exp\u00f5em o Grupo ao risco de taxa de juro) e remunerados a taxavari\u00e1vel (que exp\u00f5em o Grupo ao risco de taxa de juro) detalham-se como segue:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros<span class=\"_ _1ee\"> </span>At\u00e9 1 m\u00eas<span class=\"_ _b9\"> </span>1-3 meses<span class=\"_ _be\"> </span>3-12 meses<span class=\"_ _38\"> </span>1-5 anos<span class=\"_ _38\"> </span>+ 5 anos <span class=\"_ _46\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal <span class=\"_ _4\"></span>A<span class=\"_ _4\"></span> 31 de dezembro de 2022  Ativos  Correntes     Disponibilidades <span class=\"_ _2e\"> </span>593.396.576 <span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _3\"> </span>593.396.576     Instrumentos Financeiros Derivados <span class=\"_ _1ce\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span>-  T<span class=\"_ _0\"></span>otal de ativos financeiros <span class=\"_ _d7\"> </span>593.396.576 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _c1\"> </span>593.396.576  Passivos  N\u00e3o correntes     Passivos remunerados <span class=\"_ _2f4\"> </span>- <span class=\"_ _23\"> </span>162.500.000 <span class=\"_ _c0\"> </span>50.000.000 <span class=\"_ _c\"> </span>687.981.305 <span class=\"_ _23\"> </span>126.482.690 <span class=\"_ _17d\"> </span>1.026.963.995     Outros passivos <span class=\"_ _82\"> </span>- <span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>28.877.757 <span class=\"_ _c8\"> </span>1.097.309 <span class=\"_ _b9\"> </span>29.975.066  Correntes     Passivos remunerados <span class=\"_ _2f4\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>98.983.063 <span class=\"_ _6f\"> </span>57.878.080 <span class=\"_ _23\"> </span>171.628.709 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _3\"> </span>328.489.852     Outros passivos <span class=\"_ _82\"> </span>- <span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _c8\"> </span>7.219.439 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _1c0\"> </span>7.219.439  T<span class=\"_ _0\"></span>otal de passivos financeiros <span class=\"_ _2f5\"> </span>- <span class=\"_ _23\"> </span>261.483.063 <span class=\"_ _c\"> </span>115.097.519 <span class=\"_ _23\"> </span>888.487.771 <span class=\"_ _23\"> </span>127.579.999 <span class=\"_ _17d\"> </span>1.392.648.353  Posi\u00e7\u00e3o financeira l\u00edquida de balan\u00e7o <span class=\"_ _119\"> </span>593.396.576 <span class=\"_ _27\"> </span>(261.483.063)<span class=\"_ _63\"> </span>(115.097.519)<span class=\"_ _21\"> </span>(888.487.771)<span class=\"_ _63\"> </span>(127.579.999)<span class=\"_ _23\"> </span>(799.251.777)V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros<span class=\"_ _1ee\"> </span>At\u00e9 1 m\u00eas<span class=\"_ _b9\"> </span>1-3 meses<span class=\"_ _be\"> </span>3-12 meses<span class=\"_ _38\"> </span>1-5 anos<span class=\"_ _38\"> </span>+ 5 anos <span class=\"_ _46\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal <span class=\"_ _4\"></span>A<span class=\"_ _4\"></span> 31 de dezembro de 2021  Ativos  Correntes     Disponibilidades <span class=\"_ _2e\"> </span>382.287.392 <span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _3\"> </span>382.287.392  T<span class=\"_ _0\"></span>otal de ativos financeiros <span class=\"_ _d7\"> </span>382.287.392 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _c1\"> </span>382.287.392  Passivos  N\u00e3o correntes     Passivos remunerados <span class=\"_ _21f\"> </span>52.500.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _1be\"> </span>8.250.000 <span class=\"_ _23\"> </span>948.485.018 <span class=\"_ _6f\"> </span>89.109.997 <span class=\"_ _17d\"> </span>1.098.345.015     Outros passivos <span class=\"_ _82\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>28.877.757 <span class=\"_ _c8\"> </span>5.631.853 <span class=\"_ _b9\"> </span>34.509.610  Correntes     Passivos remunerados <span class=\"_ _21f\"> </span>86.744.908 <span class=\"_ _23\"> </span>147.286.559 <span class=\"_ _c0\"> </span>39.756.240 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _c1\"> </span>273.787.707     Outros passivos <span class=\"_ _82\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _1be\"> </span>4.099.903 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _bc\"> </span>4.099.903  T<span class=\"_ _0\"></span>otal de passivos financeiros <span class=\"_ _1b1\"> </span>139.244.908 <span class=\"_ _23\"> </span>147.286.559 <span class=\"_ _6f\"> </span>52.106.143 <span class=\"_ _23\"> </span>977.362.775 <span class=\"_ _c0\"> </span>94.741.850 <span class=\"_ _21\"> </span>1.410.742.235  Posi\u00e7\u00e3o financeira l\u00edquida de balan\u00e7o <span class=\"_ _119\"> </span><span class=\"fc19\">243.042.484 <span class=\"_ _27\"> </span>(147.286.559)<span class=\"_ _65\"> </span>(52.106.143)<span class=\"_ _21\"> </span>(977.362.775)<span class=\"_ _65\"> </span>(94.741.850)<span class=\"_ _18e\"> </span>(1.028.454.843)</span>8.1.3 <span class=\"_ _81\"> </span>RISCO DE LIQUIDEZPOL\u00cdTICA<span class=\"_ _0\"></span> DE GEST\u00c3O DO RISCO DE LIQUIDEZO Grupo gere o risco de liquidez por duas vias: i) <span class=\"_ _20e\"> </span>garantindo que a sua d\u00edvida financeira tem uma componente elevada de m\u00e9dio e longo prazo com maturidades adequadas \u00e0scaracter\u00edsticas das ind\u00fastrias onde exerce a sua atividade, eii) <span class=\"_ _209\"> </span>atrav\u00e9s da contrata\u00e7\u00e3o com institui\u00e7\u00f5es financeiras de linhas de cr\u00e9dito dispon\u00edveis a todo o momento, por um montante quegaranta uma liquidez adequada.MA<span class=\"_ _11\"></span>TURIDADE CONTRA<span class=\"_ _0\"></span>TUAL DOS P<span class=\"_ _11\"></span>ASSIVOS FINANCEIROS (FLUXOS N\u00c3O DESCONT<span class=\"_ _0\"></span>ADOS, INCLUINDO JUROS) V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _2f6\"> </span> -1 m\u00eas <span class=\"_ _158\"> </span> 1-3 meses <span class=\"_ _37\"> </span> 3-12 meses <span class=\"_ _15b\"> </span> 1-5 anos <span class=\"_ _6f\"> </span> + de 5 anos <span class=\"_ _ae\"></span> <span class=\"_ _48\"> </span> T<span class=\"_ _0\"></span>otal  <span class=\"_ _4\"></span>A<span class=\"_ _4\"></span> 31 de dezembro de 2022 <span class=\"_ _2b5\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> </span> Passivos  Empr\u00e9stimos por obriga\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _7b\"> </span>808.956 <span class=\"_ _c3\"> </span>10.257.500 <span class=\"_ _14e\"> </span>186.841.775 <span class=\"_ _14e\"> </span>606.377.129 <span class=\"_ _14e\"> </span>101.310.000 <span class=\"_ _c7\"> </span>905.595.360  Papel comercial <span class=\"_ _2c\"> </span>- <span class=\"_ _157\"> </span>35.994.000 <span class=\"_ _c3\"> </span>13.197.220 <span class=\"_ _14e\"> </span>164.625.861 <span class=\"_ _c3\"> </span>20.000.000 <span class=\"_ _14e\"> </span>233.817.081  Empr\u00e9stimos banc\u00e1rios <span class=\"_ _217\"> </span>1.273.415 <span class=\"_ _ce\"> </span>5.281.557 <span class=\"_ _14e\"> </span>100.990.944 <span class=\"_ _c7\"> </span>192.958.769 <span class=\"_ _157\"> </span>28.149.329 <span class=\"_ _14e\"> </span>328.654.014  Outros financiamentos <span class=\"_ _c6\"> </span>- <span class=\"_ _83\"> </span>- <span class=\"_ _1bf\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.888.984 <span class=\"_ _157\"> </span>28.877.757 <span class=\"_ _c9\"> </span>5.631.853 <span class=\"_ _157\"> </span>46.398.594  Instrumentos financeiros derivados <span class=\"_ _1b1\"> </span>- <span class=\"_ _158\"> </span>(1.027.675)<span class=\"_ _d2\"> </span>1.391.280 <span class=\"_ _37\"> </span>(24.583.272)<span class=\"_ _aa\"> </span>(652.775)<span class=\"_ _b9\"> </span>(24.872.442) Outros passivos financeiros <span class=\"_ _17f\"> </span>- <span class=\"_ _83\"> </span>- <span class=\"_ _d3\"> </span>- <span class=\"_ _116\"> </span>458.343 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _c4\"> </span>458.343  T<span class=\"_ _0\"></span>otal passivos <span class=\"_ _21c\"> </span>2.082.371 <span class=\"_ _157\"> </span>50.505.382 <span class=\"_ _14e\"> </span>314.310.203 <span class=\"_ _14e\"> </span>968.714.587 <span class=\"_ _c7\"> </span>154.438.407 <span class=\"_ _23\"> </span>1.490.050.950  <span class=\"_ _4\"></span>A<span class=\"_ _4\"></span> 31 de dezembro de 2021 <span class=\"_ _2b5\"> </span><span class=\"fc19\"> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> </span> Passivos  Empr\u00e9stimos por obriga\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _7b\"> </span><span class=\"fc19\">726.667 <span class=\"_ _c9\"> </span>2.197.750 <span class=\"_ _157\"> </span>32.034.712 <span class=\"_ _14e\"> </span>726.276.933 <span class=\"_ _c3\"> </span>50.463.614 <span class=\"_ _2e2\"> </span>81<span class=\"_ _0\"></span>1.699.676 </span> Papel comercial <span class=\"_ _c5\"> </span><span class=\"fc19\">65.130.000 <span class=\"_ _c3\"> </span>61.652.049 <span class=\"_ _157\"> </span>21.266.314 <span class=\"_ _14e\"> </span>162.979.386 <span class=\"_ _83\"> </span>- <span class=\"_ _c7\"> </span>31<span class=\"_ _0\"></span>1.027.749 </span> Empr\u00e9stimos banc\u00e1rios <span class=\"_ _217\"> </span><span class=\"fc19\">1.292.524 <span class=\"_ _ba\"> </span>581.459 <span class=\"_ _b7\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>10.981.248 <span class=\"_ _14e\"> </span>161.489.358 <span class=\"_ _c3\"> </span>41.707.872 <span class=\"_ _14e\"> </span>316.052.461 </span> Outros financiamentos <span class=\"_ _c6\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _83\"> </span>- <span class=\"_ _ce\"> </span>4.430.904 <span class=\"_ _c3\"> </span>28.877.757 <span class=\"_ _c9\"> </span>5.631.853 <span class=\"_ _157\"> </span>38.940.514 </span> Instrumentos financeiros derivados <span class=\"_ _1b1\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _c9\"> </span>1.185.597 <span class=\"_ _c9\"> </span>2.940.590 <span class=\"_ _ba\"> </span>323.238 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>4.449.425 </span> Outros passivos financeiros <span class=\"_ _17f\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _83\"> </span>- <span class=\"_ _d3\"> </span>- <span class=\"_ _116\"> </span>458.343 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _c4\"> </span>458.343 </span> T<span class=\"_ _0\"></span>otal passivos <span class=\"_ _2bf\"> </span><span class=\"fc19\">67.149.191 <span class=\"_ _157\"> </span>65.616.855 <span class=\"_ _14e\"> </span>171.653.768 <span class=\"_ _23\"> </span>1.080.405.015 <span class=\"_ _157\"> </span>97.803.339 <span class=\"_ _23\"> </span>1.482.628.168 </span>A<span class=\"_ _0\"></span> maturidade contratual dos financiamentos obtidos apresentada pressup\u00f5e o cumprimento de <span class=\"ff11c ws50\">covenants</span> financeiros,<span class=\"_ _20\"></span> conforme mencionados na Nota 5.7 \u2013 Financiamentos obtidos.LINHAS DE CR\u00c9DITOS DISPON\u00cdVEIS E N\u00c3O UTILIZADAS V<span class=\"_ _0\"></span>alores em  Euros <span class=\"_ _123\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Linhas de cr\u00e9dito n\u00e3o utilizadas  Holdings <span class=\"_ _26a\"> </span>315.500.000 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">184.750.000 </span> Pasta e Papel <span class=\"_ _2a9\"> </span>210.450.714 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">145.450.714 </span> Cimento e Derivados <span class=\"_ _29b\"> </span>158.190.566 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">230.369.674 </span> Ambiente <span class=\"_ _187\"> </span><span class=\"ws0\">14.125.000 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">20.460.000 </span></span> <span class=\"_ _299\"> </span>698.266.280 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">581.030.388 </span>8.1.4 <span class=\"_ _27\"> </span>RISCO DE CR\u00c9DITOPOL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASIMP<span class=\"_ _11\"></span>ARIDADE DE A<span class=\"_ _11\"></span>TIVOS FINANCEIROSO Grupo avalia, numa base prospetiva, as perdas de cr\u00e9dito esperadas associadas aos seus ativos financeiros mensurados aocusto amortizado e ao justo valor por outro rendimento integral, de acordo com a IFRS 9, conforme o detalhe apresentado na Nota8.4.1 \u2013 Categorias de instrumentos financeiros do Grupo.Nesta base, o Grupo reconhece as perdas de cr\u00e9dito esperadas (<span class=\"ff11c\">expected credit losses</span>) ao longo da respetiva dura\u00e7\u00e3o dosinstrumentos financeiros que tenham sido objeto de aumentos significativos do risco de cr\u00e9dito desde o reconhecimento inicial,avaliado numa base individual ou coletiva, tendo em conta todas as informa\u00e7\u00f5es razo\u00e1veis e sustent\u00e1veis, incluindo a informa\u00e7\u00e3oprospetiva dispon\u00edvel.Se, \u00e0 data de relato, o risco de cr\u00e9dito associado a um instrumento financeiro n\u00e3o tiver aumentado significativamente desde oreconhecimento inicial, o Grupo mensura a imparidade relativa a esse instrumento financeiro por uma quantia equivalente \u00e0s perdasde cr\u00e9dito esperadas.A<span class=\"_ _0\"></span> IFRS 9 prev\u00ea que para o c\u00e1lculo destas imparidades seja utilizado um de dois modelos: m\u00e9todo das 3 fases ou uso de umamatriz, sendo a componente distintiva a exist\u00eancia ou n\u00e3o de uma componente significativa de financiamento. No caso dosativos financeiros do Grupo, n\u00e3o sendo o mesmo uma institui\u00e7\u00e3o financeira e n\u00e3o existindo ativos que tenham uma componentesignificativa de financiamento, optou-se pela utiliza\u00e7\u00e3o de uma matriz.O modelo seguido na avalia\u00e7\u00e3o das imparidades de acordo com a IFRS 9 \u00e9 como segue:1. <span class=\"_ _72\"> </span>Calcular o total de vendas a cr\u00e9dito realizadas pelo Grupo durante os \u00faltimos 12 <span class=\"_ _20\"></span>meses, assim como o montante total decobran\u00e7a duvidosa que se lhes associa;2. <span class=\"_\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13 ws19d\">Apurar o perfil de pagamento dos clientes e outros credores de curto prazo, definindo intervalos de periodicidade de recebimento;</span>3. <span class=\"_\"> </span>Com base em 1. supra, estimar a probabilidade de <span class=\"ff11c ws0\">default</span> ou seja, o montante de cobran\u00e7a duvidosa apurado em 1. <span class=\"_ _4\"></span>comparadocom saldo de vendas em aberto em cada intervalo calculado em 2.;4. <span class=\"_ _209\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Ajustar as percentagens obtidas em 3. relativamente \u00e0s proje\u00e7\u00f5es futuras;</span>5. <span class=\"_\"> </span>Aplicar as percentagens de <span class=\"ff11c ws0\">default</span> conforme calculadas em 4. aos saldos de clientes e outros valores a pagar correntes emaberto na data de relato.Apesar da IFRS 9 presumir 90 dias como <span class=\"ff11c ws0\">default</span>, o Grupo Navigator considerou 180 dias, pois a experi\u00eancia de perdas reais antesdeste prazo \u00e9 reduzida, al\u00e9m de se encontrar alinhado com as atuais pol\u00edticas de gest\u00e3o de risco da entidade, nomeadamente no quediz respeito ao seguro de cr\u00e9dito contratado e ao facto de n\u00e3o existirem vendas com componentes significativas de financiamento\u00e0 luz da IFRS 15. <span class=\"_ _0\"></span>Adicionalmente, a Navigator avaliou o impacto de considerar 180 dias de <span class=\"ff11c ws0\">default</span> em detrimento de 90 dias e aexpected credit loss n\u00e3o se alteraria significativamente. <span class=\"_ _0\"></span>Al\u00e9m deste prazo, o modelo tem em considera\u00e7\u00e3o a franquia paga pelaNavigator em caso de sinistro na seguradora de cr\u00e9dito contratada, de 5% (10% para clientes nacionais).Al\u00e9m disso, o Grupo reconhece imparidades em base casu\u00edstica, com base em saldos espec\u00edficos e eventos passados espec\u00edficos,tendo em conta a informa\u00e7\u00e3o hist\u00f3rica das contrapartes, o seu perfil de risco e outros dados observ\u00e1veis de forma a aferir se existeindicadores objetivos de imparidade para esses ativos financeiros. O Grupo utiliza o procedimento de anula\u00e7\u00e3o (<span class=\"ff11c ws0\">write-off</span>) apenasquando o cr\u00e9dito \u00e9 considerado definitivamente incobr\u00e1vel, por decis\u00e3o do tribunal.POL\u00cdTICA<span class=\"_ _0\"></span> DE GEST\u00c3O DO RISCO DE CR\u00c9DITOO Grupo encontra-se sujeito a risco no cr\u00e9dito sobre os saldos a receber dos clientes e a outros devedores, tendo adotado umapol\u00edtica de gest\u00e3o de cobertura de risco dentro de determinados n\u00edveis atrav\u00e9s de seguros de cr\u00e9dito com entidades independentesespecializadas. O agravamento das condi\u00e7\u00f5es econ\u00f3micas globais ou adversidades que afetem as economias locais pode originaruma deteriora\u00e7\u00e3o na capacidade dos clientes em saldar os seus compromissos.O Grupo adotou uma pol\u00edtica de seguro de cr\u00e9dito para a generalidade dos saldos a receber de clientes. Desta forma considera-seque a exposi\u00e7\u00e3o efetiva do Grupo ao risco de cr\u00e9dito se encontra mitigada a n\u00edveis aceit\u00e1veis relativamente \u00e0s vendas.No entanto, o agravamento das condi\u00e7\u00f5es econ\u00f3micas globais ou adversidades que afetem apenas as economias a uma escalalocal pode originar uma deteriora\u00e7\u00e3o na capacidade dos clientes do Grupo em saldar as suas obriga\u00e7\u00f5es, levando a que asentidades que prestam o seguro de cr\u00e9dito diminuam significativamente o montante das linhas que disponibilizam para essesclientes, o que pode resultar em limita\u00e7\u00f5es nos montantes que se conseguem vender a alguns clientes, sem incorrer diretamenteem n\u00edveis de risco de cr\u00e9dito enquadr\u00e1veis na pol\u00edtica de risco nesta \u00e1rea.EQUIV<span class=\"_ _0\"></span>ALENTES DE CAIXAO Grupo tem uma pol\u00edtica rigorosa de aprova\u00e7\u00e3o das suas contrapartes financeiras, limitando a sua exposi\u00e7\u00e3o de acordo com umaan\u00e1lise individual de risco e com <span class=\"ff11c\">plafonds</span> previamente aprovados.Em 31 de dezembro de 2022 e 2021, os saldos a receber de clientes apresentavam a seguinte estrutura de antiguidade, considerandocomo refer\u00eancia a data de vencimento dos valores em aberto antes de imparidades:Pasta e<span class=\"_ _9a\"> </span>Cimento<span class=\"_ _1a7\"> </span> <span class=\"_ _1d3\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otalV<span class=\"_ _0\"></span>alores em EurosPapel<span class=\"_ _1fd\"> </span>e Derivados<span class=\"_ _53\"> </span>Ambiente<span class=\"_ _1b1\"> </span>2022<span class=\"_ _1cc\"> </span>2021valores n\u00e3o vencidos<span class=\"_ _274\"> </span>300.633.238 <span class=\"_ _299\"> </span>42.690.042 <span class=\"_ _3f\"> </span>6.488.969 <span class=\"_ _ed\"> </span>349.812.249 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">251.775.407 </span>de 1 a 90 dias<span class=\"_ _2e1\"> </span>40.593.683 <span class=\"_ _51\"> </span>21.174.834 <span class=\"_ _3f\"> </span>6.161.368 <span class=\"_ _4b\"> </span>67.929.885 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">22.247.420 </span>de 91 a 180 dias<span class=\"_ _190\"> </span>339.640 <span class=\"_ _3f\"> </span>3.414.312 <span class=\"_ _3f\"> </span>2.221.739 <span class=\"_ _3f\"> </span>5.975.691 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">3.492.775 </span>de 181 a 360 dias<span class=\"_ _190\"> </span>22.940 <span class=\"_ _3f\"> </span>1.425.869 <span class=\"_ _dc\"> </span>868.327 <span class=\"_ _3f\"> </span>2.317.136 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.988.875 </span>de 361 a 540 dias<span class=\"_ _255\"> </span>2.224 <span class=\"_ _dc\"> </span>767.972 <span class=\"_ _dc\"> </span>238.530 <span class=\"_ _3f\"> </span>1.008.726 <span class=\"_ _79\"> </span><span class=\"fc19\">689.540 </span>de 541 a 720 dias<span class=\"_ _255\"> </span>8.507 <span class=\"_ _dc\"> </span>396.908 <span class=\"_ _dc\"> </span>271.423 <span class=\"_ _79\"> </span>676.838 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">465.823 </span> a mais de 721 dias <span class=\"_ _2ba\"> </span>1.226 <span class=\"_ _3f\"> </span>6.462.629 <span class=\"_ _3f\"> </span>1.794.090<span class=\"_ _3e\"> </span>8.257.946 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">6.305.925 </span> <span class=\"_ _299\"> </span>341.601.458 <span class=\"_ _299\"> </span>76.332.566 <span class=\"_ _4b\"> </span>18.044.446<span class=\"_ _5f\"> </span>435.978.471 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">286.965.765 </span> Em contencioso de cobran\u00e7a <span class=\"_ _8a\"> </span>6.621.083 <span class=\"_ _3f\"> </span>7.602.003 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _299\"> </span>14.223.086 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">9.715.914 </span> Imparidades  <span class=\"_ _2ba\"> </span>(6.621.083)<span class=\"_ _43\"> </span>(13.799.445)<span class=\"_ _55\"> </span>(949.395)<span class=\"_ _43\"> </span>(21.369.923)<span class=\"_ _43\"> </span><span class=\"fc19\">(16.005.359)</span> Saldo de clientes (Nota 4.2) <span class=\"_ _50\"> </span>341.601.458 <span class=\"_ _299\"> </span>70.135.124 <span class=\"_ _4b\"> </span>17.095.051<span class=\"_ _5f\"> </span>428.831.634 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">280.676.320 </span>Os valores apresentados correspondem aos valores em aberto, face aos prazos de vencimento contratados. <span class=\"_ _0\"></span>Apesar de existirematrasos na liquida\u00e7\u00e3o de alguns valores face a esses prazos, tal n\u00e3o resulta, de acordo com a informa\u00e7\u00e3o que \u00e9 do conhecimentodo Grupo, na identifica\u00e7\u00e3o de situa\u00e7\u00f5es de imparidade para al\u00e9m das consideradas atrav\u00e9s das correspondentes perdas. Estas s\u00e3oapuradas atendendo \u00e0 informa\u00e7\u00e3o regularmente reunida sobre o comportamento financeiro dos clientes do Grupo, que permite, emconjuga\u00e7\u00e3o com a experi\u00eancia reunida na an\u00e1lise da carteira e em conjuga\u00e7\u00e3o com os sinistros de cr\u00e9dito que se verifiquem, naparte n\u00e3o atribu\u00edvel \u00e0 seguradora, definir o valor das perdas a reconhecer no per\u00edodo.A<span class=\"_ _0\"></span> an\u00e1lise de antiguidade de saldos devedores que j\u00e1 se encontram vencidos \u00e9 a seguinte:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _267\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _2ba\"> </span>31/12/2021 Justo V<span class=\"_ _0\"></span>alor<span class=\"_ _20\"></span>  Justo V<span class=\"_ _0\"></span>alor<span class=\"_ _20\"></span>  <span class=\"_ _2a0\"> </span><span class=\"ls45\"> V<span class=\"_ _0\"></span>alor bruto<span class=\"_ _20\"></span> </span>Garantias <span class=\"_ _ce\"> </span><span class=\"ws0\"> V<span class=\"_ _0\"></span>alor bruto </span>Garantias  Saldos devedores vencidos n\u00e3o considerados em imparidades <span class=\"_ _1f0\"> </span> <span class=\"_ _67\"> </span> <span class=\"_ _67\"> </span><span class=\"fc19\"> <span class=\"_ _150\"> </span> </span>    V<span class=\"_ _0\"></span>encidos h\u00e1 menos de 3 meses <span class=\"_ _178\"> </span>67.752.618 <span class=\"_ _39\"> </span>40.743.635 <span class=\"_ _39\"> </span>22.088.089 <span class=\"_ _d2\"> </span>14.714.336     V<span class=\"_ _0\"></span>encidos h\u00e1 mais de 3 meses <span class=\"_ _2b7\"> </span>1<span class=\"_ _11\"></span>1.486.785 <span class=\"_ _3b\"> </span>550.853 <span class=\"_ _c4\"> </span><span class=\"fc19\">7.063.933 <span class=\"_ _3b\"> </span>749.088 </span> <span class=\"_ _ba\"> </span>79.239.403 <span class=\"_ _d2\"> </span>41.294.488 <span class=\"_ _39\"> </span><span class=\"fc19\">29.152.022 <span class=\"_ _39\"> </span>15.463.424 </span> Saldos devedores considerados em imparidades <span class=\"_ _10a\"> </span> <span class=\"_ _150\"> </span> <span class=\"_ _67\"> </span><span class=\"fc19\"> <span class=\"_ _67\"> </span> </span>    V<span class=\"_ _0\"></span>encidos h\u00e1 menos de 3 meses <span class=\"_ _1c7\"> </span>177.267 <span class=\"_ _224\"> </span>- <span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"fc19\">205.666 <span class=\"_ _224\"> </span>- </span>    V<span class=\"_ _0\"></span>encidos h\u00e1 mais de 3 meses <span class=\"_ _164\"> </span>21.192.656 <span class=\"_ _224\"> </span>- <span class=\"_ _39\"> </span><span class=\"fc19\">15.799.693 <span class=\"_ _224\"> </span>- </span> <span class=\"_ _ba\"> </span>21.369.923 <span class=\"_ _224\"> </span>- <span class=\"_ _d2\"> </span><span class=\"fc19\">16.005.359 <span class=\"_ _252\"> </span>- </span>De referir<span class=\"_ _0\"></span>, conforme descrito anteriormente, que o Grupo adotou uma pol\u00edtica de seguro de cr\u00e9dito para parte significativa desaldos a receber de clientes. Desta forma, \u00e9 convic\u00e7\u00e3o do Grupo que a exposi\u00e7\u00e3o efetiva ao risco de cr\u00e9dito se encontra em n\u00edveisaceit\u00e1veis.A<span class=\"_ _0\"></span> qualidade de risco de cr\u00e9dito do Grupo, em 31 de dezembro de 2022 e 2021, face a <span class=\"_ _0\"></span>Ativos financeiros (Caixa e seus equivalentese Instrumentos financeiros derivados) cujas contrapartes sejam institui\u00e7\u00f5es financeiras, detalha-se como segue:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros<span class=\"_ _24e\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 A<span class=\"_ _20\"></span>A <span class=\"_ _2f7\"> </span>6.231.679 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">9.801.253 </span> AA- <span class=\"_ _2f8\"> </span>74.995.499 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> A+ <span class=\"_ _2f9\"> </span>204.316.040 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">84.976.652 </span> A <span class=\"_ _2fa\"> </span>4.168.750 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">7.187.873 </span> A- <span class=\"_ _26b\"> </span>168.967.841 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">65.273.454 </span> BBB+ <span class=\"_ _2fb\"> </span>5.847.277 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">19.357.140 </span> BBB <span class=\"_ _2fb\"> </span>51.918.542 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">107.525.760 </span> BBB- <span class=\"_ _2fc\"> </span>3.034.440 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">7.003.717 </span> BB+ <span class=\"_ _2fd\"> </span>10.227.361 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">3.004.206 </span> BB <span class=\"_ _2fe\"> </span>5.697.168 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">13.785.672 </span> BB- <span class=\"_ _2f9\"> </span>35.693.098 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">34.891.790 </span> B <span class=\"_ _2ff\"> </span>17.933 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">9.524.885 </span> B- <span class=\"_ _300\"> </span>2.308.949 <span class=\"_ _115\"> </span><span class=\"fc19\">30.012 </span> CCC+ <span class=\"_ _301\"> </span>2.205.418 <span class=\"_ _115\"> </span><span class=\"fc19\">75.543 </span> Outros <span class=\"_ _302\"> </span>16.841.594 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">18.952.439 </span>592.471.589 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">381.390.396 </span>A<span class=\"_ _0\"></span> rubrica Outros inclui aplica\u00e7\u00f5es de tesouraria em institui\u00e7\u00f5es financeiras em <span class=\"_ _0\"></span>Angola e Mo\u00e7ambique <span class=\"_ _20\"></span>relativamente \u00e0s quais n\u00e3o foiposs\u00edvel obter a nota\u00e7\u00e3o de <span class=\"ff11c\">rating</span> com refer\u00eancia \u00e0s datas apresentadas.A<span class=\"_ _0\"></span> exposi\u00e7\u00e3o m\u00e1xima ao risco de cr\u00e9dito na Posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada em 31 de dezembro de 2022 e 2021 detalha-se comosegue:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _24a\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 N\u00e3o Correntes <span class=\"_ _2d3\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _1d3\"> </span><span class=\"fc19\"> </span></span> Outros investimentos financeiros (Nota 8.3) <span class=\"_ _1a0\"> </span>48.718.902 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">21.244.092 </span> V<span class=\"_ _0\"></span>alores a receber n\u00e3o correntes (Nota 4.2) <span class=\"_ _f\"> </span>28.920.465 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">12.120.307 </span> Correntes <span class=\"_ _179\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _1d3\"> </span><span class=\"fc19\"> </span></span> V<span class=\"_ _0\"></span>alores a receber correntes (Nota 4.2) <span class=\"_ _281\"> </span>493.782.649 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">357.876.221 </span> Instrumentos financeiros derivados (Nota 8.2) <span class=\"_ _11b\"> </span>54.773.410 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">3.066.689 </span> Dep\u00f3sitos banc\u00e1rios e aplica\u00e7\u00f5es de tesouraria (Nota 5.9) <span class=\"_ _13a\"> </span>592.471.589 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">381.390.396 </span> <span class=\"_ _119\"> </span>1.218.667.015 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">775.697.705 </span>IMP<span class=\"_ _11\"></span>ARIDADE DE CLIENTES E OUTROS DEVEDORESMOVIMENTOS EM PERDAS POR IMP<span class=\"_ _11\"></span>ARIDADE ACUMULADAS EM CLIENTES E OUTROS V<span class=\"_ _11\"></span>ALORES A<span class=\"_ _0\"></span> RECEBER Clientes c/c <span class=\"_ _77\"> </span> Outros valores a receber V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros 2022<span class=\"_ _11d\"> </span>2021<span class=\"_ _11d\"> </span>2022<span class=\"_ _11d\"> </span>2021Imparidades acumuladas no in\u00edcio do per\u00edodo<span class=\"_ _303\"> </span>15.827.644 <span class=\"_ _39\"> </span><span class=\"fc19\">26.253.202 <span class=\"_ _c4\"> </span></span>7.003.201 <span class=\"_ _c4\"> </span>7.144.130V<span class=\"_ _4\"></span>aria\u00e7\u00f5es devidas a:<span class=\"_ _304\"> </span><span class=\"ff119\"> </span> Refor\u00e7o <span class=\"_ _1d0\"> </span>4.705.493 <span class=\"_ _c4\"> </span><span class=\"fc19\">1.252.996 <span class=\"_ _c4\"> </span></span>1.456.821 <span class=\"_ _9a\"> </span>3.762 Revers\u00f5es <span class=\"_ _305\"> </span>(563.231)<span class=\"_ _226\"> </span>(769.1<span class=\"_ _0\"></span>14)<span class=\"_ _50\"> </span><span class=\"fc13\">(64.938)<span class=\"_ _e8\"> </span></span>(46)V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00f5es reconhecidas nos resultados do per\u00edodo (Nota 2.3)<span class=\"_ _5f\"> </span>4.142.262 <span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"fc19\">483.882 <span class=\"_ _c4\"> </span></span>1.391.883 <span class=\"_ _9a\"> </span>3.716 Ajustamento <span class=\"_ _20\"></span>cambial <span class=\"_ _2e5\"> </span>29.679 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">(107.145)<span class=\"_ _127\"> </span></span>(1.818)<span class=\"_ _8e\"> </span>693 Utiliza\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _146\"> </span>18.442 <span class=\"_ _15b\"> </span><span class=\"fc19\">(7.538.150)<span class=\"_ _1bd\"> </span></span>(1.018.935)<span class=\"_ _3c\"> </span><span class=\"fc19\">(145.338)</span> Regulariza\u00e7\u00f5es e transfer\u00eancias <span class=\"_ _9e\"> </span>1.171.954 <span class=\"_ _15b\"> </span><span class=\"fc19\">(3.264.145)<span class=\"_ _77\"> </span></span>- <span class=\"_ _224\"> </span>-Imparidades acumuladas no final do per\u00edodo<span class=\"_ _2a3\"> </span>21.189.981 <span class=\"_ _39\"> </span><span class=\"fc19\">15.827.644 <span class=\"_ _c4\"> </span></span>7.374.331<span class=\"_ _43\"> </span>7.003.2018.2 <span class=\"_ _81\"> </span>INSTRUMENTOS FINANCEIROS DERIV<span class=\"_ _11\"></span>ADOSPOL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASO justo valor dos Instrumentos financeiros derivados encontra-se inclu\u00eddo na rubrica de V<span class=\"_ _0\"></span>alores a pagar (Nota 4.3), quandonegativos, e na rubrica V<span class=\"_ _0\"></span>alores a receber (Nota 4.2), quando positivo.Conforme previsto na IFRS 9 \u2013 Instrumentos financeiros, o Grupo optou por continuar a aplicar os requisitos da contabilidade decobertura presentes na IAS 39 \u2013 Instrumentos financeiros, at\u00e9 que exista uma maior visibilidade sobre o projeto de Dynamic RiskManagement (<span class=\"ff11c\">macro hedging</span>) atualmente em curso.Sempre que as expectativas de evolu\u00e7\u00e3o de taxas de juro ou de c\u00e2mbio o justifiquem, o Grupo procura contratar opera\u00e7\u00f5es decobertura contra movimentos adversos, atrav\u00e9s de instrumentos derivados, tais como <span class=\"ff11c\">interest rate swaps</span> (IRS), <span class=\"ff11c ws0\">collars</span> de taxa dejuro e de c\u00e2mbio, <span class=\"ff11c\">forwards</span> cambiais, etc.INSTRUMENTOS FINANCEIROS DERIV<span class=\"_ _11\"></span>ADOS DE NEGOCIA\u00c7\u00c3OApesar de os derivados contratados pelo Grupo corresponderem a instrumentos eficazes na cobertura econ\u00f3mica de riscos, nemtodos se qualificam como instrumentos de cobertura contabil\u00edstica de acordo com as regras e requisitos aplic\u00e1veis. Os instrumentosque n\u00e3o se qualifiquem como instrumentos de cobertura contabil\u00edstica s\u00e3o registados na Posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada peloseu justo valor e as varia\u00e7\u00f5es no mesmo s\u00e3o reconhecidas em Rendimentos e gastos financeiros (Nota 5.1<span class=\"_ _0\"></span>1), quando relativasa opera\u00e7\u00f5es de financiamento, ou em Fornecimentos e Servi\u00e7os Externos (Nota 2.3) ou R\u00e9dito (Nota 2.1), quando se refiram \u00e0cobertura de riscos cambiais sobre a compra de mat\u00e9rias-primas ou fluxos de recebimento de vendas em moeda diferente damoeda de apresenta\u00e7\u00e3o.INSTRUMENTOS FINANCEIROS DERIV<span class=\"_ _11\"></span>ADOS DE COBERTURAOs Instrumentos financeiros derivados utilizados para fins de cobertura podem ser classificados contabilisticamente como decobertura desde que cumpram, cumulativamente, com as condi\u00e7\u00f5es definidas na IAS 39.COBERTURA<span class=\"_ _0\"></span> DE FLUXOS DE CAIXA (RISCO DE T<span class=\"_ _11\"></span>AXA DE JURO E DE C\u00c2MBIO)O Grupo, na sua gest\u00e3o da exposi\u00e7\u00e3o \u00e0s taxas de juro e de c\u00e2mbio, realiza cobertura de fluxos de caixa.Estas opera\u00e7\u00f5es s\u00e3o registadas na Demonstra\u00e7\u00e3o da posi\u00e7\u00e3o financeira intercalar pelo seu justo valor e, na medida em que sejamconsideradas coberturas eficazes, as varia\u00e7\u00f5es no justo valor s\u00e3o inicialmente registadas no outro rendimento integral do per\u00edodo.Se as opera\u00e7\u00f5es de cobertura se apresentarem como ineficazes, o ganho ou a perda da\u00ed decorrente \u00e9 registada diretamente emresultados.Os montantes acumulados em capital pr\u00f3prio s\u00e3o transferidos para resultados quando o item coberto afeta a Demonstra\u00e7\u00e3o dosresultados (por exemplo, quando a venda futura coberta se materializa). O ganho ou a perda correspondente \u00e0 componente eficazdos <span class=\"_ _20\"></span><span class=\"ff11c\">swaps</span> de taxa de juro que se encontrem a cobrir financiamentos de taxa vari\u00e1vel \u00e9 reconhecido na rubrica de Rendimentose gastos financeiros (Nota 5.1<span class=\"_ _0\"></span>1). No entanto, quando a transa\u00e7\u00e3o futura que se encontra coberta origina o reconhecimento de umativo n\u00e3o financeiro (por exemplo, invent\u00e1rios ou ativos fixos tang\u00edveis), os ganhos e perdas anteriormente diferidos no capitalpr\u00f3prio s\u00e3o inclu\u00eddos na mensura\u00e7\u00e3o inicial do custo do ativo.COBERTURA<span class=\"_ _0\"></span> DE INVESTIMENTO L\u00cdQUIDO NO ESTRANGEIRO (RISCO DE T<span class=\"_ _0\"></span>AXA<span class=\"_ _4\"></span> DE C\u00c2MBIO)O Grupo, na sua gest\u00e3o da exposi\u00e7\u00e3o \u00e0s taxas de c\u00e2mbio, realiza cobertura da exposi\u00e7\u00e3o cambial em investimentos em entidadesno estrangeiro (<span class=\"ff11c\">net investment</span>) atrav\u00e9s da contrata\u00e7\u00e3o de <span class=\"ff11c ws0\">forwards</span> cambiais, os quais se encontram registados ao justo valor naDemonstra\u00e7\u00e3o da posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada.As coberturas contratadas para investimentos em opera\u00e7\u00f5es estrangeiras s\u00e3o registadas de forma semelhante \u00e0s coberturas defluxos de caixa. Os ganhos e perdas no instrumento de cobertura relacionados com a sua componente de cobertura efetiva s\u00e3oreconhecidos no rendimento integral do per\u00edodo. Os ganhos e perdas relacionados com a componente ineficaz de cobertura s\u00e3oreconhecidos na Demonstra\u00e7\u00e3o dos resultados. Os ganhos e perdas acumulados no capital pr\u00f3prio s\u00e3o inclu\u00eddos na Demonstra\u00e7\u00e3odos resultados se e quando ocorrer a aliena\u00e7\u00e3o da opera\u00e7\u00e3o estrangeira.ESTIMA<span class=\"_ _0\"></span>TIV<span class=\"_ _11\"></span>AS E JULGAMENTOS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICOSJUSTO V<span class=\"_ _11\"></span>ALOR DE INSTRUMENTOS FINANCEIROS DERIV<span class=\"_ _0\"></span>ADOSSempre que poss\u00edvel, o justo valor dos derivados \u00e9 estimado com base em instrumentos cotados. Na aus\u00eancia de pre\u00e7os demercado, o justo valor dos derivados \u00e9 estimado atrav\u00e9s do m\u00e9todo de fluxos de caixa descontados e modelos de valoriza\u00e7\u00e3o deop\u00e7\u00f5es, de acordo com pressupostos geralmente utilizados no mercado. SEGMENTO P<span class=\"_ _11\"></span>AST<span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> E P<span class=\"_ _0\"></span>APELDERIV<span class=\"_ _0\"></span>ADOS CAMBIAIS DE NEGOCIA\u00c7\u00c3OO Grupo Navigator tem uma exposi\u00e7\u00e3o cambial nas vendas que fatura em divisas, com especial relev\u00e2ncia em d\u00f3lares norte--americanos (USD) e libras esterlinas (GBP). Uma vez que o Grupo apresenta as suas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras em euros,fica exposta a um risco econ\u00f3mico na convers\u00e3o destes fluxos de moedas para o euro. O Grupo tem tamb\u00e9m, embora commenor express\u00e3o, alguns pagamentos nestas mesmas divisas, que, para efeitos de exposi\u00e7\u00e3o cambial, funcionam como umacobertura natural. Deste modo, a cobertura tem como objetivo proteger o saldo dos valores da demonstra\u00e7\u00e3o da posi\u00e7\u00e3o financeiradenominados em moeda diferente da moeda de apresenta\u00e7\u00e3o contra as respetivas varia\u00e7\u00f5es cambiais.Os instrumentos de cobertura utilizados nesta opera\u00e7\u00e3o s\u00e3o <span class=\"ff11c ws0\">forwards</span> cambiais, contratados sobre a exposi\u00e7\u00e3o l\u00edquida \u00e0s moedasdiferentes da moeda de apresenta\u00e7\u00e3o, para montantes e datas de vencimento pr\u00f3ximas dessa exposi\u00e7\u00e3o. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> natureza do risco coberto\u00e9 a varia\u00e7\u00e3o cambial contabil\u00edstica registada nas vendas e compras tituladas em moedas diferentes da moeda de apresenta\u00e7\u00e3o. Nofinal de cada m\u00eas \u00e9 feita uma atualiza\u00e7\u00e3o cambial dos saldos de Clientes e dos Fornecedores, cujo ganho ou perda \u00e9 compensadocom a varia\u00e7\u00e3o do justo valor dos <span class=\"ff11c\">forwards</span> negociados.COBERTURA<span class=\"_ _0\"></span> DE VENDAS FUTURAS | RISCO CAMBIAL EUR/USD E EUR/GBPO Grupo recorre \u00e0 utiliza\u00e7\u00e3o de instrumentos financeiros derivados com o objetivo de limitar o risco l\u00edquido de exposi\u00e7\u00e3o cambialassociado \u00e0s vendas e compras futuras estimadas em USD e GBP<span class=\"_ _11\"></span>.COBERTURA<span class=\"_ _0\"></span> DE FLUXOS DE CAIXA | T<span class=\"_ _11\"></span>AXA DE JUROO Grupo Navigator procede \u00e0 cobertura dos pagamentos de juros futuros associados \u00e0s emiss\u00f5es de papel comercial e doempr\u00e9stimo obrigacionista, atrav\u00e9s da contrata\u00e7\u00e3o de <span class=\"ff11c ws0\">swaps</span> de taxa de juro, onde paga uma taxa fixa e recebe uma taxa vari\u00e1vel.O referido instrumento \u00e9 designado como de cobertura dos fluxos de caixa associados ao programa de papel comercial e aoempr\u00e9stimo obrigacionista.COBERTURA<span class=\"_ _0\"></span> DE FLUXOS DE CAIXA | <span class=\"ff11d\">COMMODITIES</span> - BHKPO Grupo Navigator usa instrumentos financeiros derivados com o objetivo de minimizar o risco de exposi\u00e7\u00e3o associado \u00e0 varia\u00e7\u00e3odo pre\u00e7o da pasta, indexado ao PIX, em USD.SEGMENTO CIMENT<span class=\"_ _0\"></span>O E DERIV<span class=\"_ _0\"></span>ADOSCOBERTURA<span class=\"_ _0\"></span> DE RISCO CAMBIAL NA EXPORT<span class=\"_ _11\"></span>A\u00c7\u00c3O E NA <span class=\"_ _0\"></span>AQUISI\u00c7\u00c3O DE COMBUST\u00cdVEISO Grupo Secil efetua muito pontualmente opera\u00e7\u00f5es de cobertura de vendas em moeda diferente da moeda de apresenta\u00e7\u00e3o eefetua cobertura das aquisi\u00e7\u00f5es futuras de combust\u00edvel, nomeadamente do <span class=\"ff11c\">petcoke</span>.COBERTURA<span class=\"_ _0\"></span> DE FLUXOS DE CAIXA | T<span class=\"_ _11\"></span>AXA DE JURO DE EMPR\u00c9STIMOS <span class=\"_ _0\"></span>A OPERA\u00c7\u00d5ES ESTRANGEIRASQuando uma opera\u00e7\u00e3o estrangeira do Grupo Secil contrai empr\u00e9stimos em moeda que n\u00e3o seja a moeda funcional no pa\u00eds deatividade dessa opera\u00e7\u00e3o, o Grupo efetua opera\u00e7\u00f5es de cobertura de forma a que a exposi\u00e7\u00e3o reflita a moeda funcional.DESRECONHECIMENTOQuando um instrumento de cobertura matura ou \u00e9 vendido, ou quando deixa de cumprir os crit\u00e9rios exigidos para que seja reconhecidocontabilisticamente como de cobertura, os ganhos e perdas acumuladas no capital pr\u00f3prio s\u00e3o reciclados para a Demonstra\u00e7\u00e3o dosresultados, exceto quando o item coberto \u00e9 uma transa\u00e7\u00e3o futura em que os ganhos e perdas acumuladas constantes do capitalpr\u00f3prio a essa data permane\u00e7am no capital pr\u00f3prio, caso em que apenas ser\u00e3o reciclados para a Demonstra\u00e7\u00e3o dos resultadosquando a transa\u00e7\u00e3o for reconhecida na Demonstra\u00e7\u00e3o dos resultados.MOVIMENTOS EM INSTRUMENT<span class=\"_ _0\"></span>OS FINANCEIROS DERIV<span class=\"_ _0\"></span>ADOS2022<span class=\"_ _306\"> </span>2021 Derivados de  Derivados de  Derivados de  Derivados de V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros negocia\u00e7\u00e3o cobertura <span class=\"_ _65\"> </span> T<span class=\"_ _0\"></span>otal l\u00edquido negocia\u00e7\u00e3o cobertura <span class=\"_ _65\"> </span> T<span class=\"_ _0\"></span>otal l\u00edquido  Saldo no in\u00edcio do per\u00edodo <span class=\"_ _106\"> </span>(2.612.553)<span class=\"_ _bc\"> </span>(4.132.630)<span class=\"_ _7c\"> </span>(6.745.183)<span class=\"_ _39\"> </span><span class=\"fc19\">6.472.463 <span class=\"_ _158\"> </span>(5.545.156)<span class=\"_ _ea\"> </span>927.307 </span> Novos contratos / liquida\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _3e\"> </span>17.938.322 <span class=\"_ _158\"> </span>(1.409.254)<span class=\"_ _6d\"> </span>16.529.068 <span class=\"_ _158\"> </span><span class=\"fc19\">(3.178.821)<span class=\"_ _39\"> </span>2.326.437 <span class=\"_ _d1\"> </span>(852.384)</span> V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de justo valor em (25.364.400)<span class=\"_ _bc\"> </span>(1.504.772)<span class=\"_ _cd\"> </span>(26.869.172)<span class=\"_ _bc\"> </span><span class=\"fc19\">(5.936.014)<span class=\"_ _7c\"> </span>(3.191.640)<span class=\"_ _bc\"> </span>(9.127.654)</span>resultados (Nota 5.1<span class=\"_ _0\"></span>1)  V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de justo valor em outro - <span class=\"_ _157\"> </span>60.243.766 <span class=\"_ _c3\"> </span>60.243.766 <span class=\"_ _21d\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _c9\"> </span>2.277.728 <span class=\"_ _ce\"> </span>2.277.728 </span>rendimento integral (Nota 5.5)  Ajustamento <span class=\"_ _20\"></span>cambial <span class=\"_ _2c2\"> </span>(144.306)<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _15b\"> </span>(144.306)<span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"fc19\">29.819 <span class=\"_ _2e8\"> </span>1 <span class=\"_ _51\"> </span>29.820 </span> Saldo no final do per\u00edodo <span class=\"_ _106\"> </span>(10.182.937)<span class=\"_ _7e\"> </span>53.197.1<span class=\"_ _0\"></span>10 <span class=\"_ _c3\"> </span>43.014.173 <span class=\"_ _158\"> </span><span class=\"fc19\">(2.612.553)<span class=\"_ _bc\"> </span>(4.132.630)<span class=\"_ _bc\"> </span>(6.745.183)</span>No exerc\u00edcio de 2022, o montante considerado como V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o do justo valor de instrumentos financeiros derivados em Outrorendimento integral inclui um montante de 54,6 milh\u00f5es de euros da subsidi\u00e1ria Navigator dos quais: a) -29,3 milh\u00f5es de euroscorrespondentes a transfer\u00eancias para resultados de coberturas; e b) 83,9 milh\u00f5es de euros de varia\u00e7\u00f5es de justo valor deinstrumentos financeiros derivados de cobertura.DET<span class=\"_ _0\"></span>ALHE E MA<span class=\"_ _11\"></span>TURIDADE DOS INSTRUMENTOS FINANCEIROS DERIV<span class=\"_ _0\"></span>ADOS POR NA<span class=\"_ _0\"></span>TUREZA 31 de dezembro de 2022  Positivos  Negativos V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _307\"> </span> Nocional <span class=\"_ _20b\"> </span> Moeda <span class=\"_ _14e\"> </span> Maturidade (Nota 4.2) (Nota 4.3) <span class=\"_ _b5\"> </span> L\u00edquido  De cobertura  <span class=\"ff11c\">Forwards</span> cambiais (vendas futuras) <span class=\"_ _c7\"> </span>345.000.000 <span class=\"_ _57\"> </span>USD<span class=\"_ _97\"> </span>2023<span class=\"_ _bf\"> </span>6.01<span class=\"_ _0\"></span>1.256 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _cf\"> </span>6.01<span class=\"_ _0\"></span>1.256  <span class=\"ff11c\">Forwards</span> cambiais (vendas futuras) <span class=\"_ _c7\"> </span>144.000.000 <span class=\"_ _57\"> </span>GBP<span class=\"_ _97\"> </span>2023<span class=\"_ _d2\"> </span>1.294.665 <span class=\"_ _d3\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>1.294.665  <span class=\"ff11c\">Swaps</span> de taxa de juro (SW<span class=\"_ _4\"></span>AP\u2019s) <span class=\"_ _d2\"> </span>425.000.000 <span class=\"_ _40\"> </span>Euro<span class=\"_ _c9\"> </span>2026/2027<span class=\"_ _c2\"> </span>38.208.097 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _157\"> </span>38.208.097  Energia <span class=\"_ _10a\"> </span>50.521.199 <span class=\"_ _57\"> </span>EUR<span class=\"_ _97\"> </span>2023<span class=\"_ _d2\"> </span>7.683.092 <span class=\"_ _d3\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>7.683.092  <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _c9\"> </span>53.197.1<span class=\"_ _0\"></span>10 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _1bf\"> </span>53.197.1<span class=\"_ _4\"></span>10  De negocia\u00e7\u00e3o  <span class=\"ff11c\">Forwards</span> cambiais <span class=\"_ _2c2\"> </span>76.977.456 <span class=\"_ _40\"> </span>USD<span class=\"_ _97\"> </span>2023<span class=\"_ _39\"> </span>1.325.016 <span class=\"_ _158\"> </span>(4.679.289)<span class=\"_ _7c\"> </span>(3.354.273) <span class=\"ff11c\">Forwards</span> cambiais <span class=\"_ _2c2\"> </span>18.800.000 <span class=\"_ _40\"> </span>GBP<span class=\"_ _97\"> </span>2023<span class=\"_ _43\"> </span>251.284 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _116\"> </span>251.284  <span class=\"ff11c\">Forwards</span> cambiais <span class=\"_ _2a4\"> </span>1.750.000 <span class=\"_ _127\"> </span>CHF<span class=\"_ _97\"> </span>2023<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _44\"> </span>(3.244)<span class=\"_ _3a\"> </span>(3.244) <span class=\"ff11c\">Cross currency interest rate swap</span> <span class=\"_ _aa\"> </span>17.500.000 <span class=\"_ _57\"> </span>Euro<span class=\"_ _c9\"> </span>2023/2024<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _158\"> </span>(2.612.957)<span class=\"_ _bc\"> </span>(2.612.957) <span class=\"ff11c\">Cross currency interest rate swap</span> <span class=\"_ _aa\"> </span>62.145.527 <span class=\"_ _57\"> </span>USD<span class=\"_ _c9\"> </span>2022/2025<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _158\"> </span>(4.463.747)<span class=\"_ _bc\"> </span>(4.463.747) <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b5\"> </span>1.576.300 <span class=\"_ _bb\"> </span>(11.759.237)<span class=\"_ _b7\"> </span>(10.182.937) <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _ce\"> </span>54.773.410 <span class=\"_ _14e\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>1.759.237)<span class=\"_ _c2\"> </span>43.014.173 31 de dezembro de 2021  Positivos  Negativos V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _307\"> </span> Nocional <span class=\"_ _20b\"> </span> Moeda <span class=\"_ _14e\"> </span> Maturidade (Nota 4.2) (Nota 4.3) <span class=\"_ _b5\"> </span> L\u00edquido  De cobertura  <span class=\"ff11c\">Forwards</span> cambiais (vendas futuras) <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">242.500.000 <span class=\"_ _57\"> </span>USD<span class=\"_ _97\"> </span>2022<span class=\"_ _53\"> </span>9.066 <span class=\"_ _158\"> </span>(1.426.675)<span class=\"_ _bc\"> </span>(1.417.609)</span> <span class=\"ff11c\">Forwards</span> cambiais (vendas futuras) <span class=\"_ _c3\"> </span><span class=\"fc19\">83.000.000 <span class=\"_ _40\"> </span>GBP<span class=\"_ _55\"> </span>2022<span class=\"_ _b2\"> </span>- <span class=\"_ _15b\"> </span>(483.940)<span class=\"_ _aa\"> </span>(483.940)</span> <span class=\"ff11c\">Swaps</span> de taxa de juro (SW<span class=\"_ _4\"></span>AP\u2019s) <span class=\"_ _d2\"> </span><span class=\"fc19\">425.000.000 <span class=\"_ _40\"> </span>Euro<span class=\"_ _c9\"> </span>2026/2027<span class=\"_ _39\"> </span>2.260.434 <span class=\"_ _158\"> </span>(2.804.403)<span class=\"_ _aa\"> </span>(543.969)</span> Pasta BHKP <span class=\"_ _1f9\"> </span><span class=\"fc19\">27.120.000 <span class=\"_ _3e\"> </span>USD<span class=\"_ _97\"> </span>2022<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _157\"> </span>(1.687.1<span class=\"_ _0\"></span>12)<span class=\"_ _c2\"> </span>(1.687.1<span class=\"_ _0\"></span>12)</span> <span class=\"_ _23e\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _263\"> </span><span class=\"ff118\">2.269.500 <span class=\"_ _158\"> </span>(6.402.130)<span class=\"_ _bc\"> </span>(4.132.630)</span> De negocia\u00e7\u00e3o  <span class=\"ff11c\">Forwards</span> cambiais <span class=\"_ _260\"> </span><span class=\"fc19\">129.745.503 <span class=\"_ _57\"> </span>USD<span class=\"_ _97\"> </span>2023<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _158\"> </span>(1.640.154)<span class=\"_ _7c\"> </span>(1.640.154)</span> <span class=\"ff11c\">Forwards</span> cambiais <span class=\"_ _2a4\"> </span><span class=\"fc19\">9.050.000 <span class=\"_ _40\"> </span>GBP<span class=\"_ _97\"> </span>2021<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _149\"> </span>(86.856)<span class=\"_ _36\"> </span>(86.856)</span> <span class=\"ff11c\">Forwards</span> cambiais <span class=\"_ _273\"> </span><span class=\"fc19\">300.000 <span class=\"_ _127\"> </span>CHF<span class=\"_ _97\"> </span>2021<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _44\"> </span>(1.448)<span class=\"_ _3a\"> </span>(1.448)</span> <span class=\"ff11c\">Cross currency interest rate swap</span> <span class=\"_ _aa\"> </span><span class=\"fc19\">17.500.000 <span class=\"_ _57\"> </span>Euro<span class=\"_ _97\"> </span>2023<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _158\"> </span>(1.201.670)<span class=\"_ _7c\"> </span>(1.201.670)</span> <span class=\"ff11c\">Cross currency interest rate swap</span> <span class=\"_ _aa\"> </span><span class=\"fc19\">48.950.000 <span class=\"_ _57\"> </span>USD<span class=\"_ _97\"> </span>2022<span class=\"_ _ea\"> </span>227.765 <span class=\"_ _15b\"> </span>(479.614)<span class=\"_ _aa\"> </span>(251.849)</span> Non Deliverable Forward (NDF) <span class=\"_ _49\"> </span><span class=\"fc19\">7.861.000 <span class=\"_ _40\"> </span>USD<span class=\"_ _97\"> </span>2021<span class=\"_ _43\"> </span>139.263 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _116\"> </span>139.263 </span> Non Deliverable Forward (NDF) <span class=\"_ _44\"> </span><span class=\"fc19\">12.500.000 <span class=\"_ _57\"> </span>Euro<span class=\"_ _97\"> </span>2022<span class=\"_ _ea\"> </span>430.161 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _c4\"> </span>430.161 </span> <span class=\"_ _23e\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _58\"> </span><span class=\"ff118\">797.189 <span class=\"_ _158\"> </span>(3.409.742)<span class=\"_ _7c\"> </span>(2.612.553)</span> <span class=\"_ _23e\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _263\"> </span><span class=\"ff118\">3.066.689 <span class=\"_ _b6\"> </span>(9.81<span class=\"_ _0\"></span>1.872)<span class=\"_ _7c\"> </span>(6.745.183)</span>SEGMENTO P<span class=\"_ _11\"></span>AST<span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> E P<span class=\"_ _0\"></span>APELCOBERTURA<span class=\"_ _0\"></span> DE VENDAS FUTURAS | RISCO CAMBIAL EUR/USD E EUR/GBPNo decorrer do \u00faltimo semestre de 2022, o Grupo Navigator concluiu a contrata\u00e7\u00e3o dos instrumentos financeiros derivados,adquirindo USD 345.000.000 e GBP 144.000.000, em Zero Cost Collar<span class=\"_ _0\"></span>, garantindo assim a cobertura total do valor estimado deexposi\u00e7\u00e3o para o exerc\u00edcio de 2023.COBERTURA<span class=\"_ _0\"></span> DE FLUXOS DE CAIXA | T<span class=\"_ _11\"></span>AXA DE JURONo decorrer do primeiro trimestre de 2022, o Grupo Navigator contratou dois novos <span class=\"ff11c ws0\">swaps</span> no valor de Euros 75.000.000 cada, parafixa\u00e7\u00e3o da taxa de juro associada ao empr\u00e9stimo obrigacionista Navigator 2022-2028, no montante de Euros 150.000.000, comin\u00edcio em junho de 2022.COBERTURA<span class=\"_ _0\"></span> DE ENERGIAFace \u00e0 exposi\u00e7\u00e3o do grupo ao pre\u00e7o de energia, durante o \u00faltimo trimestre de 2022 a Navigator procedeu \u00e0 contrata\u00e7\u00e3o de swapspara fixa\u00e7\u00e3o do pre\u00e7o da energia vendida para um volume de aproximadamente 253.716 MWh, a findar a 31 de dezembro de 2023.SEGMENTO CIMENT<span class=\"_ _0\"></span>O E DERIV<span class=\"_ _0\"></span>ADOSDERIV<span class=\"_ _0\"></span>ADOS <span class=\"_ _0\"></span>AO JUSTO V<span class=\"_ _0\"></span>ALOR <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>TRA<span class=\"_ _0\"></span>V\u00c9S DE RESUL<span class=\"_ _0\"></span>T<span class=\"_ _0\"></span>ADOSEm janeiro de 2022, a subsidi\u00e1ria Supremo contratou um financiamento de USD equivalente a BRL 100.000.000 com maturidadeem janeiro 2025, com amortiza\u00e7\u00f5es de capital semestrais, a primeira em janeiro de 2023 e a \u00faltima no vencimento. Nessa mesmadata foi celebrado um contrato <span class=\"ff11c\">cross currency interest rate swap</span> com o objetivo de cobrir a exposi\u00e7\u00e3o \u00e0 taxa de c\u00e2mbio. Estederivado permitiu \u00e0 Supremo a fixa\u00e7\u00e3o do valor nominal do financiamento em BRL<span class=\"_ _4\"></span> e o pagamento de juros \u00e0 taxa CDI acrescida deum <span class=\"ff11c\">spread</span>, replicando integralmente o plano de amortiza\u00e7\u00e3o do referido financiamento em USD.Em maio de 2022, a subsidi\u00e1ria Supremo contratou um financiamento externo no montante de USD 18.000.000 com maturidadeem maio de 2025, com uma \u00fanica amortiza\u00e7\u00e3o no vencimento. Nessa mesma data, foi celebrado um contrato cross currencyinterest rate swap com o objetivo de cobrir a exposi\u00e7\u00e3o \u00e0 taxa de c\u00e2mbio. Este derivado permitiu \u00e0 Supremo a fixa\u00e7\u00e3o do valornominal do financiamento em BRL<span class=\"_ _4\"></span> e o pagamento de juros \u00e0 taxa CDI acrescida de um <span class=\"ff11c ws0\">spread</span>, replicando integralmente o plano deamortiza\u00e7\u00e3o do referido financiamento em USD.Em maio de 2022, a subsidi\u00e1ria Margem contratou um financiamento externo no montante de USD 16.000.000 com maturidadeem maio de 2025, com uma \u00fanica amortiza\u00e7\u00e3o no vencimento. Nessa mesma data, foi celebrado um contrato cross currencyinterest rate swap com o objetivo de cobrir a exposi\u00e7\u00e3o \u00e0 taxa de c\u00e2mbio. Este derivado permitiu \u00e0 Margem a fixa\u00e7\u00e3o do valornominal do financiamento em BRL<span class=\"_ _4\"></span> e o pagamento de juros \u00e0 taxa CDI acrescida de um <span class=\"ff11c ws0\">spread</span>, replicando integralmente o plano deamortiza\u00e7\u00e3o do referido financiamento em USD.Em junho de 2022, a subsidi\u00e1ria Margem contratou um financiamento externo no montante de EUR 10.000.000 com maturidadeem junho de 2024, com uma \u00fanica amortiza\u00e7\u00e3o no vencimento. Nessa mesma data, foi celebrado um contrato cross currencyinterest rate swap com o objetivo de cobrir a exposi\u00e7\u00e3o \u00e0 taxa de c\u00e2mbio. Este derivado permitiu \u00e0 Margem a fixa\u00e7\u00e3o do valornominal do financiamento em BRL<span class=\"_ _4\"></span> e o pagamento de juros \u00e0 taxa CDI acrescida de um <span class=\"ff11c ws0\">spread</span>, replicando integralmente o plano deamortiza\u00e7\u00e3o do referido financiamento em EUR.Em mar\u00e7o de 2022, a subsidi\u00e1ria Margem comprou USD 2.000.000 a prazo para cobrir um pagamento em USD com liquida\u00e7\u00e3o namesma data, a 2 de abril de 2022.Em mar\u00e7o de 2021, a subsidi\u00e1ria Supremo contratou um financiamento externo no montante aproximado de EUR 7.500.000 commaturidade em agosto de 2023 com duas amortiza\u00e7\u00f5es de capital, a primeira em agosto de 2022 e a \u00faltimo no vencimento. Nessamesma data foi celebrado um contrato <span class=\"ff11c\">cross currency interest rate swap</span> com o objetivo de cobrir a exposi\u00e7\u00e3o \u00e0 taxa de c\u00e2mbio. Estederivado permitiu \u00e0 Supremo a fixa\u00e7\u00e3o do valor nominal do financiamento em BRL<span class=\"_ _4\"></span> e o pagamento de juros \u00e0 taxa CDI acrescida deum <span class=\"ff11c\">spread</span>, replicando integralmente o plano de amortiza\u00e7\u00e3o do referido financiamento em EUR.Adicionalmente, a subsidi\u00e1ria Supremo contratou um financiamento de EUR 10.000.000 com maturidade em junho 2024, com duasamortiza\u00e7\u00f5es de capital, a primeira em junho de 2023 e a \u00faltima no vencimento. Nessa mesma data foi celebrado um contrato crosscurrency interest rate swap com o objetivo de cobrir a exposi\u00e7\u00e3o \u00e0 taxa de c\u00e2mbio. Este derivado permitiu \u00e0 Supremo a fixa\u00e7\u00e3o dovalor nominal do financiamento em BRL<span class=\"_ _4\"></span> e o pagamento de juros \u00e0 taxa CDI acrescida de um <span class=\"ff11c ws0\">spread</span>, replicando integralmente oplano de amortiza\u00e7\u00e3o do referido financiamento em EUR.Em dezembro de 2021, a subsidi\u00e1ria Supremo contratou um financiamento de USD 7.000.000 com maturidade em dezembro 2022,com uma amortiza\u00e7\u00e3o de capital no vencimento. Nessa mesma data foi celebrado um contrato <span class=\"ff11c\">cross currency interest rate swap</span> como objetivo de cobrir a exposi\u00e7\u00e3o \u00e0 taxa de c\u00e2mbio. Este derivado permitiu \u00e0 Supremo a fixa\u00e7\u00e3o do valor nominal do financiamentoem BRL<span class=\"_ _0\"></span> e o pagam<span class=\"_ _20\"></span>ento de juros \u00e0 taxa CDI acrescida de um <span class=\"ff11c ws0\">spread</span>, replicando integralmente o plano de amortiza\u00e7\u00e3o do referidofinanciamento em USD.Em mar\u00e7o de 2020, a subsidi\u00e1ria Supremo contratou um financiamento externo no montante aproximado de USD 7.950.000 commaturidade em mar\u00e7o de 2022. Nessa mesma data, foi celebrado um contrato <span class=\"ff11c\">cross currency interest rate swap</span> com o objetivo de cobrira exposi\u00e7\u00e3o \u00e0 taxa de c\u00e2mbio. Este derivado permitiu \u00e0 Supremo a fixa\u00e7\u00e3o do valor nominal do financiamento em BRL<span class=\"_ _0\"></span> e o pagamento dejuros \u00e0 taxa CDI acrescida de um <span class=\"ff11c ws50\">spread</span>, replicando integralmente o plano de amortiza\u00e7\u00e3o do referido financiamento em USD.Em julho de 2020, a subsidi\u00e1ria Supremo contratou um financiamento externo no montante aproximado de EUR 12.500.000 commaturidade em julho 2022 com uma \u00fanica amortiza\u00e7\u00e3o no vencimento. Nessa mesma data foi celebrado um contrato Non-DeliverableForward. Este derivado permitiu \u00e0 Supremo a fixa\u00e7\u00e3o do valor nominal dos financiamentos em BRL<span class=\"_ _0\"></span> e dos respetivos juros.COBERTURA<span class=\"_ _0\"></span> DE FLUXOS DE CAIXA | T<span class=\"_ _11\"></span>AXA DE JUROEm 2020 a Secil contratou um empr\u00e9stimo obrigacionista de EUR 50.000.000, com reembolso integral ao par em abril de 2027,com pagamento de juros semestrais e postecipados. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> 26 de outubro de 2020, foi contratado um derivado de cobertura de risco detaxa de juro, atrav\u00e9s de um <span class=\"ff11c\">interest rate swap</span> (IRS) com valor nominal de EUR 50.000.000, com in\u00edcio a 29 de outubro de 2020 evencimento a 29 de abril 2027.8.3 <span class=\"_ _81\"> </span>OUTROS INVESTIMENTOS FINANCEIROSEstes investimentos correspondem essencialmente a investimentos feitos pela subsidi\u00e1ria Semapa Next, S,A, unidade de neg\u00f3ciode capital de risco do Grupo Semapa que tem vindo a concretizar investimentos diversificados, e detalham-se como segue:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _24a\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 <span class=\"_ _4\"></span>Ativos financeiros ao justo valor atrav\u00e9s de outro rendimento integral  <span class=\"_ _20\"></span>Defined AI<span class=\"_ _269\"> </span><span class=\"ws0\">7.500.465 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">3.531.696 </span></span> RealFevr <span class=\"_ _249\"> </span>3.999.998 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> Oceano Fresco <span class=\"_ _24f\"> </span>3.006.930 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">3.006.930 </span> Probe.ly <span class=\"_ _172\"> </span>2.950.000 <span class=\"_ _25f\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> LOQR <span class=\"_ _308\"> </span>2.499.962 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">2.499.962 </span> Circuit <span class=\"_ _308\"> </span>2.035.200 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> T<span class=\"_ _11\"></span>echstar Corporate <span class=\"_ _13b\"> </span><span class=\"ws0\">1.745.339 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.812.562 </span></span> Overstory <span class=\"_ _269\"> </span>1.155.000 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> Airly <span class=\"_ _300\"> </span><span class=\"ws0\">187.510 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span></span> EMOT<span class=\"_ _0\"></span>AI <span class=\"_ _309\"> </span>100.000 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span>25.180.404 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">10.851.150 </span> <span class=\"_ _4\"></span>Ativos financeiros ao justo valor atrav\u00e9s de resultados  <span class=\"_ _0\"></span>Alter Venture Partners Fund I <span class=\"_ _174\"> </span>10.973.474 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">6.204.366 </span> Kencko <span class=\"_ _30a\"> </span>4.687.800 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> FCR <span class=\"_ _0\"></span>Armilar Venture <span class=\"_ _123\"> </span>3.712.679 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.851.348 </span> Notion Capital <span class=\"_ _140\"> </span>2.309.991 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.230.303 </span> Firstminute <span class=\"_ _29c\"> </span>1.128.665 <span class=\"_ _79\"> </span><span class=\"fc19\">718.316 </span> Kibo Capital <span class=\"_ _30b\"> </span>384.323 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">295.000 </span> Lakestar <span class=\"_ _2d3\"> </span>318.151 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> Ynvisible, SA<span class=\"_ _4\"></span> <span class=\"_ _207\"> </span><span class=\"ws0\">23.415 <span class=\"_ _115\"> </span><span class=\"fc19\">93.609 </span></span> <span class=\"_ _3f\"> </span>23.538.498 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">10.392.942 </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>48.718.902 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">21.244.092 </span>POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASEsta Nota inclui os instrumentos de capital pr\u00f3prio detidos pelo Grupo relativos a empresas sobre as quais n\u00e3o exerce controloou influ\u00eancia significativa. Os investimentos financeiros s\u00e3o mensurados ao justo valor atrav\u00e9s dos resultados quando o Grupo osdet\u00e9m com o objetivo de os negociar<span class=\"_ _0\"></span>. O Grupo designa os restantes investimentos financeiros como ativos financeiros ao justo valoratrav\u00e9s de outro rendimento integral. A<span class=\"_ _0\"></span> subsidi\u00e1ria Semapa Next, S.A., unidade de neg\u00f3cio de capital de risco do Grupo Semapa, tem vindo a concretizar investimentosdiversificados entre os quais:\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>Uma participa\u00e7\u00e3o na Defined <span class=\"_ _11\"></span>AI, que opera um <span class=\"ff11c ws0\">marketplace</span> de dados de alta qualidade para treino de modelos de intelig\u00eanciaartificial;\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>Uma participa\u00e7\u00e3o na LOQR, que oferece uma plataforma inovadora que facilita a transforma\u00e7\u00e3o digital e acelera\u00e7\u00e3o do neg\u00f3cioonline<span class=\"ff119\"> das institui\u00e7\u00f5es financeiras;</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>Uma participa\u00e7\u00e3o na Oceano Fresco, que se dedica \u00e0 aquacultura sustent\u00e1vel de bivalves de alta qualidade (am\u00eaijoas europeias),aplicando m\u00e9todos cient\u00edficos e uma abordagem inovadora;\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>Uma participa\u00e7\u00e3o na Probely<span class=\"_ _11\"></span>, que desenvolveu uma solu\u00e7\u00e3o dirigida aos programadores e \u00e0s equipas de ciberseguran\u00e7a dasempresas para dete\u00e7\u00e3o autom\u00e1tica de vulnerabilidades em sites, aplica\u00e7\u00f5es web e <span class=\"_ _0\"></span>API;\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>Uma participa\u00e7\u00e3o na Kencko, que se dedica \u00e0 produ\u00e7\u00e3o e comercializa\u00e7\u00e3o de <span class=\"ff11c ws0\">smoothies</span>, gomas e <span class=\"ff11c ws0\">bowls</span> nutritivos e de altaqualidade com menos desperd\u00edcio alimentar; \u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Uma participa\u00e7\u00e3o na RealFevr<span class=\"_ _11\"></span>, empresa especializada na comercializa\u00e7\u00e3o e gamifica\u00e7\u00e3o de NFT de desporto;</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>Uma participa\u00e7\u00e3o na Overstory<span class=\"_ _11\"></span>, que desenvolveu uma plataforma para planeamento e gest\u00e3o de risco de vegeta\u00e7\u00e3o circundantea linhas el\u00e9tricas;\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>Uma participa\u00e7\u00e3o na Circuit, que disponibiliza uma aplica\u00e7\u00e3o para planeamento de rotas para motoristas permitindo a poupan\u00e7ade tempo e combust\u00edvel;\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Uma participa\u00e7\u00e3o no fundo da norte-americana <span class=\"_ _0\"></span>T<span class=\"_ _11\"></span>echstars para apoiar e acelerar <span class=\"ff11c\">startups</span> globais a partir de Lisboa;</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>Conta ainda com participa\u00e7\u00f5es em v\u00e1rios fundos de capital de risco na Europa e Estados Unidos, a saber: <span class=\"_ _0\"></span>Alter V<span class=\"_ _0\"></span>enture CapitalFund SCA<span class=\"_ _0\"></span> \u2013 SICA<span class=\"_ _0\"></span>V<span class=\"_ _11\"></span>, FCR <span class=\"_ _4\"></span>Armilar V<span class=\"_ _0\"></span>enture Partners T<span class=\"_ _11\"></span>ech T<span class=\"_ _0\"></span>ransfer Fund, Notion Capital IV LP<span class=\"_ _11\"></span>, Firstminute Capital II LP<span class=\"_ _33\"></span>, KiboV<span class=\"_ _0\"></span>entures Fund III FCRE, Lakestar Early IV LP e Lakestar Growth II LP<span class=\"_ _33\"></span>.8.4.2 <span class=\"_ _81\"> </span>JUST<span class=\"_ _0\"></span>O V<span class=\"_ _0\"></span>ALOR DE A<span class=\"_ _11\"></span>TIVOS E P<span class=\"_ _11\"></span>ASSIVOS FINANCEIROSESTIMA<span class=\"_ _0\"></span>TIV<span class=\"_ _11\"></span>AS E JULGAMENTOS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICOSJUSTO V<span class=\"_ _11\"></span>ALOR DE FINANCIAMENTOS OBTIDOS REMUNERADOS <span class=\"_ _0\"></span>A T<span class=\"_ _11\"></span>AXA DE JURO FIXAO justo valor destes passivos \u00e9 calculado pelo m\u00e9todo dos fluxos de caixa descontados \u00e0 data de relato, utilizando uma taxa dedesconto de acordo com as caracter\u00edsticas de cada financiamento, pertencendo ao n\u00edvel 2 da hierarquia de justo valor da IFRS 13.JUSTO V<span class=\"_ _11\"></span>ALOR DE <span class=\"_ _4\"></span>A<span class=\"_ _11\"></span>TIVOS E P<span class=\"_ _0\"></span>ASSIVOS FINANCEIROS MENSURADOS <span class=\"_ _4\"></span>AO CUSTO <span class=\"_ _0\"></span>AMORTIZADOO Grupo considera que o valor contabil\u00edstico dos financiamentos remunerados a taxas vari\u00e1vel, assim como dos ativos e passivosfinanceiros mensurados ao custo amortizado nas restantes rubricas (Nota 8.4.1), se aproxima do seu justo valor<span class=\"_ _0\"></span>.POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASO justo valor dos instrumentos financeiros \u00e9 classificado de acordo com a hierarquia de justo valor da IFRS 13 \u2013 Mensura\u00e7\u00e3o aojusto valor:N\u00edvel 1<span class=\"_ _1ca\"> </span>Baseado em cota\u00e7\u00f5es de mercados l\u00edquidos ativos \u00e0 data de relatoN\u00edvel 2<span class=\"_ _1ca\"> </span>Determinado com recurso a modelos de avalia\u00e7\u00e3o, cujos principais <span class=\"ff11c\">inputs</span> s\u00e3o observ\u00e1veis no mercado N\u00edvel 3<span class=\"_ _1ca\"> </span>Determinado com recurso a modelos de avalia\u00e7\u00e3o, cujos principais <span class=\"ff11c\">inputs</span> n\u00e3o s\u00e3o observ\u00e1veis no mercado.9.1 PROVIS\u00d5ESESTIMA<span class=\"_ _0\"></span>TIV<span class=\"_ _11\"></span>AS E JULGAMENTOS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICOSPROCESSOS JUDICIAISEstas provis\u00f5es foram constitu\u00eddas de acordo com as avalia\u00e7\u00f5es de risco efetuadas internamente pelo Grupo com o apoio dos seusconsultores legais, baseadas na probabilidade da decis\u00e3o ser favor\u00e1vel ou desfavor\u00e1vel ao Grupo.Os saldos de responsabilidades adicionais por posi\u00e7\u00f5es de incerteza do Grupo relativos ao imposto sobre o rendimento s\u00e3odivulgados na Nota 6.1 \u2013 Imposto sobre o rendimento.RECUPERA\u00c7\u00c3O AMBIENT<span class=\"_ _11\"></span>ALA<span class=\"_ _0\"></span> extens\u00e3o dos trabalhos necess\u00e1rios e dos respetivos custos a incorrer foram determinados tendo por base os planos de lavradas pedreiras e estudos preparados por entidades independentes, sendo que a responsabilidade total foi mensurada pelo valoresperado dos fluxos de caixa futuros, descontados a valor presente.Ju\u00edzos de valor e estimativas est\u00e3o envolvidos na forma\u00e7\u00e3o de expectativas sobre atividades futuras e no montante e per\u00edodode tempo dos fluxos de caixa associados. Estas perspetivas s\u00e3o efetuadas com base na envolvente existente e regulamenta\u00e7\u00e3oem vigor<span class=\"_ _0\"></span>.No caso das pedreiras cuja reconstitui\u00e7\u00e3o apenas \u00e9 poss\u00edvel no fim da explora\u00e7\u00e3o, o Grupo solicitou a entidades independentes eespecializadas a avalia\u00e7\u00e3o dessas responsabilidades, bem como o per\u00edodo estimado de explora\u00e7\u00e3o, reconhecendo provis\u00f5es paraeste efeito.POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASReconhecimento e S\u00e3o reconhecidas provis\u00f5es sempre que o Grupo tenha uma obriga\u00e7\u00e3o legal ou construtiva, como resultado de mensura\u00e7\u00e3o inicialacontecimentos passados e seja prov\u00e1vel que uma sa\u00edda de fluxos e/ou de recursos se torne necess\u00e1ria para liquidar a obriga\u00e7\u00e3o; e possa ser efetuada uma estimativa fi\u00e1vel do montante da obriga\u00e7\u00e3o.Capitaliza\u00e7\u00e3o de O Grupo incorre em disp\u00eandios e assume passivos de car\u00e1ter ambiental. <span class=\"_ _0\"></span>Assim, os disp\u00eandios com equipamentos disp\u00eandios e t\u00e9cnicas operativas que assegurem o cumprimento da legisla\u00e7\u00e3o e dos regulamentos aplic\u00e1veis (bem como a recupera\u00e7\u00e3o paisag\u00edstica e a redu\u00e7\u00e3o dos impactos ambientais para n\u00edveis que n\u00e3o excedam os correspondentes a uma aplica\u00e7\u00e3o vi\u00e1vel das melhores tecnologias dispon\u00edveis referentes \u00e0 minimiza\u00e7\u00e3o do consumo energ\u00e9tico, das emiss\u00f5es atmosf\u00e9ricas, da produ\u00e7\u00e3o de res\u00edduos e do ru\u00eddo) s\u00e3o capitalizados quando se destinem a servir demodo duradouro a atividade do Grupo, e se relacionem com benef\u00edcios econ\u00f3micos futuros, permitindo prolongar asua vida \u00fatil, aumentar a capacidade ou melhorar a seguran\u00e7a ou efici\u00eancia de outros ativos detidos pelo Grupo. Mensura\u00e7\u00e3o As provis\u00f5es s\u00e3o revistas na data da Posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada e s\u00e3o ajustadas de modo a refletir a melhor subsequente estimativa a essa data.As provis\u00f5es de recupera\u00e7\u00e3o paisag\u00edstica s\u00e3o remensuradas em fun\u00e7\u00e3o do efeito temporal do dinheiro, por contrapartida da rubrica \u201cDesconto financeiro de provis\u00f5es\u201d na Nota 5.1<span class=\"_ _0\"></span>1 \u2013 Rendimentos e gastos financeiros e consumidas pelos disp\u00eandios efetuados pelo Grupo com a recupera\u00e7\u00e3o, na data em que estes ocorrem.RECUPERA\u00c7\u00c3O P<span class=\"_ _0\"></span>AISAG\u00cdSTICA<span class=\"_ _0\"></span> E OUTROS DISP\u00caNDIOS DE CAR\u00c1TER AMBIENT<span class=\"_ _11\"></span>ALAlgumas empresas do Grupo t\u00eam como responsabilidade a recupera\u00e7\u00e3o ambiental e paisag\u00edstica das pedreiras afetas \u00e0 explora\u00e7\u00e3onos termos da legisla\u00e7\u00e3o aplic\u00e1vel. Os trabalhos de reabilita\u00e7\u00e3o incluem essencialmente a limpeza e regulariza\u00e7\u00e3o das \u00e1reas destinadas \u00e0 recupera\u00e7\u00e3o, a modela\u00e7\u00e3oe prepara\u00e7\u00e3o do terreno, o transporte e espalhamento de materiais rejeitados para aterro, a fertiliza\u00e7\u00e3o, a execu\u00e7\u00e3o do plano geralde revestimento com hidrossementeiras e planta\u00e7\u00f5es e a manuten\u00e7\u00e3o e conserva\u00e7\u00e3o das zonas recuperadas ap\u00f3s a implanta\u00e7\u00e3o.MOVIMENTOS EM PROVIS\u00d5ES Processos  Recupera\u00e7\u00e3o  V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros Judiciais Ambiental <span class=\"_ _1f3\"> </span> Outras <span class=\"_ _2e8\"> </span> T<span class=\"_ _0\"></span>otal  1 de janeiro de 2021 <span class=\"_ _30c\"> </span><span class=\"fc19\">4.668.107 <span class=\"_ _299\"> </span>18.146.312 <span class=\"_ _299\"> </span>28.125.899 <span class=\"_ _4b\"> </span>50.940.318 </span> Aumentos <span class=\"_ _20\"></span> <span class=\"_ _1d2\"> </span><span class=\"fc19 ws0\">3.815.210 <span class=\"_ _dc\"> </span>862.581 <span class=\"_ _3f\"> </span>6.172.135 <span class=\"_ _299\"> </span>10.849.926 </span> Revers\u00f5es <span class=\"_ _de\"> </span><span class=\"fc19\">(1.460.202)<span class=\"_ _3b\"> </span>(3.217.014)<span class=\"_ _4f\"> </span>(1.498.296)<span class=\"_ _3b\"> </span>(6.175.512)</span> Impacto em resultados do per\u00edodo <span class=\"_ _1f4\"> </span><span class=\"fc19\">2.355.008 <span class=\"_ _58\"> </span>(2.354.433)<span class=\"_ _3e\"> </span>4.673.839 <span class=\"_ _3f\"> </span>4.674.414 </span> V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de per\u00edmetro <span class=\"_ _1a9\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _25f\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>(6.000)<span class=\"_ _9c\"> </span>(6.000)</span> Economias hiperinflacion\u00e1rias (L\u00edbano)<span class=\"_ _2b0\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _9a\"> </span>(37.247)<span class=\"_ _3e\"> </span>2.035.187 <span class=\"_ _3f\"> </span>1.997.940 </span> Utiliza\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _a5\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _226\"> </span>(3.103.060)<span class=\"_ _3b\"> </span>(2.386.107)<span class=\"_ _4f\"> </span>(5.489.167)</span> Ajustamento <span class=\"_ _20\"></span>cambial <span class=\"_ _296\"> </span><span class=\"fc19 ws0\">(71.838)<span class=\"_ _55\"> </span>(135.472)<span class=\"_ _55\"> </span>(684.668)<span class=\"_ _97\"> </span>(891.978)</span> Descontos financeiros <span class=\"_ _1a9\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _115\"> </span>59.257 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _115\"> </span>59.257 </span> T<span class=\"_ _0\"></span>ransfer\u00eancias e regulariza\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _1c5\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _dc\"> </span>578.765 <span class=\"_ _79\"> </span>619.396 <span class=\"_ _3f\"> </span>1.198.161 </span> 31 de dezembro de 2021 <span class=\"_ _236\"> </span><span class=\"fc19\">6.951.277 <span class=\"_ _51\"> </span>13.154.122 <span class=\"_ _4b\"> </span>32.377.546 <span class=\"_ _299\"> </span>52.482.945 </span> Aumentos <span class=\"_ _239\"> </span><span class=\"ws0\">3.488.765 <span class=\"_ _dc\"> </span>386.489 <span class=\"_ _3a\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.824.709 <span class=\"_ _299\"> </span>15.699.963 </span> Revers\u00f5es <span class=\"_ _220\"> </span>(5.392.41<span class=\"_ _0\"></span>1)<span class=\"_ _3b\"> </span>(2.775.622)<span class=\"_ _4f\"> </span>(3.598.068)<span class=\"_ _5f\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>1.766.101) Impacto em resultados do per\u00edodo <span class=\"_ _21c\"> </span>(1.903.646)<span class=\"_ _4f\"> </span>(2.389.133)<span class=\"_ _3e\"> </span>8.226.641 <span class=\"_ _3f\"> </span>3.933.862  V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de per\u00edmetro <span class=\"_ _1a9\"> </span>- <span class=\"_ _25f\"> </span>- <span class=\"_ _7b\"> </span>2.544 <span class=\"_ _1d5\"> </span>2.544  Economias hiperinflacion\u00e1rias (L\u00edbano) <span class=\"_ _5\"> </span>- <span class=\"_ _dc\"> </span>450.633 <span class=\"_ _47\"> </span>1.262.1<span class=\"_ _0\"></span>14 <span class=\"_ _3f\"> </span>1.712.747  Utiliza\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _a5\"> </span>- <span class=\"_ _53\"> </span>(806.874)<span class=\"_ _3b\"> </span>(4.91<span class=\"_ _4\"></span>1.507)<span class=\"_ _4f\"> </span>(5.718.381) Ajustamento <span class=\"_ _20\"></span>cambial <span class=\"_ _145\"> </span><span class=\"ws0\">2.223 <span class=\"_ _53\"> </span>(145.508)<span class=\"_ _55\"> </span>(497.452)<span class=\"_ _55\"> </span>(640.737)</span> Descontos financeiros  <span class=\"_ _23e\"> </span>- <span class=\"_ _a6\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>17.714 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _a6\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>17.714  T<span class=\"_ _0\"></span>ransfer\u00eancias e regulariza\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _114\"> </span>57.126 <span class=\"_ _25f\"> </span>- <span class=\"_ _3f\"> </span>1.377.960 <span class=\"_ _3f\"> </span>1.435.086  31 de dezembro de 2022 <span class=\"_ _236\"> </span>5.106.980 <span class=\"_ _51\"> </span>10.380.954 <span class=\"_ _4b\"> </span>37.837.846 <span class=\"_ _299\"> </span>53.325.780 PROCESSOS JUDICIAISO desfecho das provis\u00f5es para processos judiciais depende de decis\u00f5es dos tribunais laboral e civil. O saldo a 31 de dezembrode 2022 \u00e9 composto, maioritariamente, por valores referentes a processos laborais (2022: 2,6 milh\u00f5es de euros; 2021: 6 milh\u00f5esde euros) e a processos instaurados pelo IGAMAOT (Inspe\u00e7\u00e3o-Geral da <span class=\"_ _0\"></span>Agricultura, do Mar<span class=\"_ _0\"></span>, do <span class=\"_ _0\"></span>Ambiente e do Ordenamento doT<span class=\"_ _11\"></span>errit\u00f3rio) (2022: 653 mil euros; 2021: 617 mil euros).RECUPERA\u00c7\u00c3O AMBIENT<span class=\"_ _0\"></span>ALEsta rubrica inclui, em 31 de dezembro de 2022, Euros 1.818.739 (31 de dezembro de 2021: Euros 2.041.091) correspondente apedreiras com reconstru\u00e7\u00e3o \u201ccontinuada e progressiva dos espa\u00e7os libertos\u201d e diz respeito \u00e0s pedreiras exploradas pela empresaSecil, no Out\u00e3o. OUTRAS PROVIS\u00d5ESRefere-se a provis\u00f5es para fazer face a riscos relacionados com eventos de natureza diversa, de cuja resolu\u00e7\u00e3o poder\u00e3o resultarsa\u00eddas de fluxos de caixa, nomeadamente processos de reestrutura\u00e7\u00e3o organizacional, complementos ao fundo nacional deseguran\u00e7a social liban\u00eas, riscos de posi\u00e7\u00f5es contratuais assumidas em investimentos, entre outras.Em 31 de dezembro de 2022 e 2021, a rubrica de Outras provis\u00f5es inclui Euros 17.300.000 relativos ao projeto de Mo\u00e7ambique.Pese embora o memorando de entendimento (MoU) celebrado com o governo mo\u00e7ambicano previsse um compromisso de \u201cmelhoresfor\u00e7o\u201d para a cria\u00e7\u00e3o das condi\u00e7\u00f5es necess\u00e1rias para avan\u00e7ar com o investimento at\u00e9 31 de dezembro de 2018, tal n\u00e3o foiposs\u00edvel at\u00e9 \u00e0 data, continuando ambas as partes a trabalhar para alcan\u00e7ar esse objetivo.9.2 COMPROMISSOSGARANTIAS PREST<span class=\"_ _11\"></span>ADAS A<span class=\"_ _0\"></span> TERCEIROS V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _294\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 GARANTIAS PREST<span class=\"_ _0\"></span>ADAS  Segmento da Pasta e Papel  Garantias Navigator para os financiamentos com o BEI     <span class=\"_ _dd\"> </span>37.708.333 <span class=\"_ _51\"> </span>42.916.667 A<span class=\"_ _0\"></span>T <span class=\"_ _20\"></span>- Autoridade <span class=\"_ _20\"></span>T<span class=\"_ _0\"></span>ribut\u00e1ria <span class=\"_ _208\"></span>e Aduaneira <span class=\"_ _2a6\"> </span>- <span class=\"_ _3f\"> </span>6.513.318 Comiss\u00e3o Coordena\u00e7\u00e3o Desenvolvimento Regional   <span class=\"_ _98\"> </span>354.083 <span class=\"_ _66\"> </span>- IAPMEI <span class=\"_ _30d\"> </span>1.280.701 <span class=\"_ _3f\"> </span>1.280.701 Desalfandegamento de produtos <span class=\"_ _2d8\"> </span>1.250 <span class=\"_ _1d5\"> </span>1.250 <span class=\"_ _0\"></span>Ag\u00eancia Estatal de Administ. <span class=\"_ _0\"></span>Tributaria Espanhola <span class=\"_ _2e9\"> </span>- <span class=\"_ _3f\"> </span>1.033.204 Ag\u00eancia <span class=\"_ _20\"></span>Portuguesa Ambiente <span class=\"_ _95\"> </span> <span class=\"_ _6c\"> </span>2.390.006 <span class=\"_ _3f\"> </span>1.527.484 Simria <span class=\"_ _165\"> </span> <span class=\"_ _115\"> </span>338.829 <span class=\"_ _dc\"> </span>338.829 Outras <span class=\"_ _30e\"> </span>838.256 <span class=\"_ _3f\"> </span>1.987.855 Segmento dos Cimentos e Derivados  <span class=\"_ _0\"></span>Ag\u00eancia de Desenvolvimento e Coes\u00e3o <span class=\"_ _1e0\"> </span>4.919.200 <span class=\"_ _56\"> </span>4.995.543 <span class=\"_ _0\"></span>APSS - Administra\u00e7\u00e3o dos Portos de Set\u00fabal e Sesimbra <span class=\"_ _237\"> </span>2.624.820 <span class=\"_ _56\"> </span>2.624.820 Conselho de Emprego, Ind\u00fastria e T<span class=\"_ _0\"></span>urismo <span class=\"_ _277\"> </span>279.648 <span class=\"_ _a6\"> </span>954.1<span class=\"_ _0\"></span>18 Comiss\u00e3o de Coordena\u00e7\u00e3o e Desenv<span class=\"_ _0\"></span>. Regional L<span class=\"_ _0\"></span>VT <span class=\"_ _30f\"> </span>948.840 <span class=\"_ _dc\"> </span>948.840 Comiss\u00e3o de Coordena\u00e7\u00e3o e Desenv<span class=\"_ _0\"></span>. Regional Centro <span class=\"_ _266\"> </span>789.647 <span class=\"_ _dc\"> </span>789.647 ICNF_Inst.da Conserv<span class=\"_ _0\"></span>. Natur<span class=\"_ _0\"></span>. e das Florestas, I.P<span class=\"_ _11\"></span>. <span class=\"_ _199\"> </span>668.688 <span class=\"_ _dc\"> </span>668.688 Comiss\u00e3o de Coordena\u00e7\u00e3o e Desenv<span class=\"_ _0\"></span>. Regional <span class=\"_ _0\"></span>Algarve  <span class=\"_ _270\"> </span>678.620 <span class=\"_ _dc\"> </span>678.620 <span class=\"_ _0\"></span>APDL - <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o dos Portos do Douro, Leix\u00f5es e Viana do Castelo, S.A<span class=\"_ _0\"></span> <span class=\"_ _2b0\"> </span>349.840 <span class=\"_ _dc\"> </span>377.154 CCRL<span class=\"_ _0\"></span>VT <span class=\"_ _310\"> </span>298.638 <span class=\"_ _dc\"> </span>298.638 Comiss\u00e3o de Coordena\u00e7\u00e3o e Desenv<span class=\"_ _0\"></span>. Regional Norte  <span class=\"_ _2a2\"> </span>236.403 <span class=\"_ _79\"> </span>236.403 T<span class=\"_ _4\"></span>ribunal do Trabalho  <span class=\"_ _26d\"> </span>217.324 <span class=\"_ _dc\"> </span>217.324 IAPMEI (\u00e2mbito do PEDIP) <span class=\"_ _26e\"> </span>209.305 <span class=\"_ _dc\"> </span>209.305 Secretaria Regional do <span class=\"_ _0\"></span>Ambiente e Recursos Naturais <span class=\"_ _311\"> </span>199.055 <span class=\"_ _dc\"> </span>199.055 IAPMEI  <span class=\"_ _308\"> </span>277.541 <span class=\"_ _dc\"> </span>277.541 Consej. Econ. Emp. Ind. T<span class=\"_ _0\"></span>ur .Dir. Gen. Minada y Energia <span class=\"_ _130\"> </span>165.900 <span class=\"_ _dc\"> </span>165.900 Comercime - Com\u00e9rcializa\u00e7\u00e3o de Cimentos, Lda <span class=\"_ _1e0\"> </span>- <span class=\"_ _dc\"> </span>144.000 Outras <span class=\"_ _2d3\"> </span>1.094.090 <span class=\"_ _dc\"> </span>310.920 Segmento do <span class=\"_ _4\"></span>Ambiente  EDP <span class=\"_ _312\"> </span>9.810 <span class=\"_ _1d5\"> </span>9.810 DGA<span class=\"_ _0\"></span>V <span class=\"_ _313\"> </span>900.000 <span class=\"_ _dc\"> </span>600.000 IAPMEI <span class=\"_ _2fb\"> </span>496.966 <span class=\"_ _dc\"> </span>496.966 <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>58.275.793 <span class=\"_ _299\"> </span>70.802.600 Outros compromissos  Hipotecas sobre T<span class=\"_ _11\"></span>errenos, Im\u00f3veis e Equipamentos <span class=\"_ _185\"> </span>2.342.297 <span class=\"_ _3f\"> </span>3.358.569 <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>60.618.090 <span class=\"_ _299\"> </span>74.161.169COMPROMISSO DE COMPRAV<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _137\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Compromissos de compra  Segmento Pasta e Papel | <span class=\"_ _0\"></span>Ativos fixos tang\u00edveis - Equipamentos fabris <span class=\"_ _1af\"> </span>57.737.388 <span class=\"_ _51\"> </span>14.612.464 Segmento Cimento e derivados | <span class=\"_ _0\"></span>Ativos fixos tang\u00edveis - Equipamentos fabris <span class=\"_ _255\"> </span>13.045.822 <span class=\"_ _51\"> </span>49.071.239 Segmento Pasta e Papel | Madeira <span class=\"_ _289\"> </span>480.300.000 <span class=\"_ _ed\"> </span>375.800.000 Segmento Cimento e Derivados | Mat\u00e9rias-primas - Petcoque e Carv\u00e3o <span class=\"_ _2c\"> </span>19.037.381 <span class=\"_ _3a\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.949.371 Outros <span class=\"_ _29b\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>4.241.446 <span class=\"_ _3f\"> </span>3.379.198 <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _299\"> </span>574.362.037 <span class=\"_ _ed\"> </span>454.812.272No exerc\u00edcio de 2022, a subsidi\u00e1ria da Navigator<span class=\"_ _0\"></span>, <span class=\"_ _0\"></span>Abastecimento de Madeira, ACE, assinou um contrato com a Portline OceanBulk, Inc. relativo ao frete de navios para transporte de madeira, nos anos de 2022, 2023 e 2024. O contrato prev\u00ea o transporte de,3aproximadamente, 940.000 m nesse per\u00edodo.OUTROS COMPROMISSOS O Grupo Navigator assumiu um compromisso de atingir a neutralidade carb\u00f3nica em 2035, com um investimento global previstode 235 milh\u00f5es de euros, dos quais 57,4 milh\u00f5es de euros efetuados at\u00e9 31 de dezembro de 2022. No \u00e2mbito deste compromissoforam ainda adjudicados no final do exerc\u00edcio de 2022 os seguintes investimentos:\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Constru\u00e7\u00e3o de uma nova Caldeira de Recupera\u00e7\u00e3o em Set\u00fabal, com um investimento previsto de Euros 135,8 milh\u00f5es; e</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">o Projeto de recolha e queima dos gases mal odorosos (NCG) em Set\u00fabal, com um investimento previsto de Euros 16 milh\u00f5es</span>9.3 <span class=\"_ _81\"> </span>A<span class=\"_ _11\"></span>TIVOS E P<span class=\"_ _0\"></span>ASSIVOS CONTINGENTESFUNDO DE REGULARIZA\u00c7\u00c3O DA<span class=\"_ _0\"></span> D\u00cdVIDA P\u00daBLICANos termos do Decreto-Lei n.\u00ba 36/93 de 13 de fevereiro, as d\u00edvidas fiscais de empresas privatizadas referentes a per\u00edodos anteriores\u00e0 data da privatiza\u00e7\u00e3o (25 de novembro de 2006) s\u00e3o da responsabilidade do Fundo de Regulariza\u00e7\u00e3o da D\u00edvida P\u00fablica (FRDP).Em 16 de abril de 2008, a The Navigator Company apresentou um requerimento ao FRDP a solicitar o pagamento das d\u00edvidas fiscaisat\u00e9 ent\u00e3o liquidadas pela <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o Fiscal. Em 13 de dezembro de 2010 apresentou novo requerimento a solicitar o pagamentodas d\u00edvidas liquidadas pela <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o Fiscal relativas aos per\u00edodos de 2006 e 2003, tendo este sido complementado, em 13 deoutubro de 201<span class=\"_ _0\"></span>1, com os montantes j\u00e1 pagos e n\u00e3o contestados relativos a essas mesmas d\u00edvidas, bem como com as despesascom elas diretamente relacionadas, nos termos do <span class=\"_ _0\"></span>Ac\u00f3rd\u00e3o datado de 24 de maio de 201<span class=\"_ _0\"></span>1 (Processo n.\u00ba 0993A/ 02), que veioconfirmar a posi\u00e7\u00e3o da empresa quanto \u00e0 exigibilidade dessas despesas. Em 13 de dezembro de 2017 a The Navigator Company<span class=\"_ _11\"></span>, S.A. celebrou um acordo extrajudicial com o T<span class=\"_ _11\"></span>esouro, no qual sereconheceu a responsabilidade do FRDP pelo ressarcimento do valor de 5.725.771 Euros, correspondente ao valor de Impostosobre o Rendimento de Pessoas Coletivas (IRC) pago indevidamente, resultante de invocada qualifica\u00e7\u00e3o/considera\u00e7\u00e3o incorreta,por parte da administra\u00e7\u00e3o tribut\u00e1ria, da menos-valia fiscal apurada na sequ\u00eancia das opera\u00e7\u00f5es realizadas pela ent\u00e3o Soporcel,S.A. em 2003, e, bem assim, a promover a restitui\u00e7\u00e3o \u00e0 Navigator da mencionada quantia.Neste contexto, ser\u00e3o da responsabilidade do FRDP os montantes detalhados como segue:  V<span class=\"_ _0\"></span>alores <span class=\"_ _32\"></span>  Redu\u00e7\u00e3o via pagamento  Processos decididos  V<span class=\"_ _0\"></span>alores <span class=\"_ _32\"></span>  V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _d5\"> </span> Per\u00edodo solicitados ao abrigo do RERD a favor do Grupo em aberto  Processos transitados em Julgado  IRC <span class=\"_ _314\"> </span>2002<span class=\"_ _116\"> </span>18.923 <span class=\"_ _2dd\"> </span>- <span class=\"_ _259\"> </span>- <span class=\"_ _53\"> </span>18.923  IRC (RF) <span class=\"_ _114\"> </span>2004<span class=\"_ _51\"> </span>3.324 <span class=\"_ _2b2\"> </span>- <span class=\"_ _259\"> </span>- <span class=\"_ _9a\"> </span>3.324  IRC <span class=\"_ _314\"> </span>2004<span class=\"_ _d2\"> </span>766.395 <span class=\"_ _2dd\"> </span>- <span class=\"_ _10b\"> </span>(139.023)<span class=\"_ _e2\"> </span>627.372  Despesas <span class=\"_ _236\"> </span> <span class=\"_ _263\"> </span>314.957 <span class=\"_ _2b2\"> </span>- <span class=\"_ _259\"> </span>- <span class=\"_ _4f\"> </span>314.957  <span class=\"_ _286\"> </span> <span class=\"_ _6d\"> </span>1.103.599 <span class=\"_ _2b2\"> </span>- <span class=\"_ _10b\"> </span>(139.023)<span class=\"_ _e2\"> </span>964.576  Processos n\u00e3o transitados em julgado  IRC <span class=\"_ _315\"> </span>2005<span class=\"_ _2e2\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.754.680 <span class=\"_ _135\"> </span>(1.360.294)<span class=\"_ _2a3\"> </span>- <span class=\"_ _d2\"> </span>10.394.386  IRC <span class=\"_ _315\"> </span>2006<span class=\"_ _2e2\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.890.071 <span class=\"_ _135\"> </span>(1.108.178)<span class=\"_ _2a3\"> </span>- <span class=\"_ _d2\"> </span>10.781.893  <span class=\"_ _f5\"> </span><span class=\"ff118\"> <span class=\"_ _c8\"> </span>23.644.751 <span class=\"_ _135\"> </span>(2.468.472)<span class=\"_ _2a3\"> </span>- <span class=\"_ _39\"> </span>21.176.279 </span> <span class=\"_ _f5\"> </span> <span class=\"_ _c8\"> </span>24.748.350 <span class=\"_ _135\"> </span>(2.468.472)<span class=\"_ _1b1\"> </span>(139.023)<span class=\"_ _b5\"> </span>22.140.855 POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASOs ativos contingentes n\u00e3o s\u00e3o reconhecidos nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas mas s\u00e3o divulgados quando \u00e9 prov\u00e1vela exist\u00eancia de um benef\u00edcio econ\u00f3mico futuro.Os passivos contingentes em que a possibilidade de uma sa\u00edda de fundos afetando benef\u00edcios econ\u00f3micos futuros seja apenas poss\u00edveln\u00e3o s\u00e3o reconhecidos nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas, sendo divulgados nas Notas, a menos que a possibilidade dese concretizar a sa\u00edda de fundos afetando benef\u00edcios econ\u00f3micos futuros seja remota, caso em que n\u00e3o s\u00e3o objeto de divulga\u00e7\u00e3o.S\u00e3o reconhecidas provis\u00f5es para passivos que satisfa\u00e7am as condi\u00e7\u00f5es previstas na Nota 9.1.Relativamente aos processos relativos ao IRC agregado de 2005 e 2006, caso os tribunais venham a decidir em favor do GrupoNavigator<span class=\"_ _0\"></span>, o Grupo retirar\u00e1 o pedido ao FRDP<span class=\"_ _11\"></span>.Para al\u00e9m das quest\u00f5es de natureza fiscal referidas acima, foi apresentado no T<span class=\"_ _0\"></span>ribunal <span class=\"_ _0\"></span>Administrativo de Almada, em 1<span class=\"_ _11\"></span>1 deOutubro de 201<span class=\"_ _0\"></span>1 nova peti\u00e7\u00e3o, em que se solicitava o reembolso de diversos valores, totalizando 136.243.949 Euros, relativos aajustamentos efetuados nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras do Grupo ap\u00f3s a sua privatiza\u00e7\u00e3o, por via de imparidades e ajustamentosem ativos e responsabilidades n\u00e3o registadas, os quais n\u00e3o haviam sido considerados na formula\u00e7\u00e3o do pre\u00e7o dessa privatiza\u00e7\u00e3opor n\u00e3o constarem do processo disponibilizado para consulta dos concorrentes ao processo.Em 24 de maio de 2014, o T<span class=\"_ _0\"></span>ribunal <span class=\"_ _0\"></span>Administrativo e Fiscal de <span class=\"_ _4\"></span>Almada negou o pedido do Grupo para apresenta\u00e7\u00e3o de provatestemunhal, solicitando alega\u00e7\u00f5es por escrito. Em 30 de junho de 2014, o Grupo apresentou a reclama\u00e7\u00e3o para confer\u00eancia destaposi\u00e7\u00e3o, n\u00e3o deixando de apresentar nesta mesma data as alega\u00e7\u00f5es por escrito solicitadas pelo T<span class=\"_ _0\"></span>ribunal. O T<span class=\"_ _0\"></span>ribunal deu raz\u00e3o \u00e0spretens\u00f5es do Grupo a este prop\u00f3sito, foram nomeados peritos pelas partes, o relat\u00f3rio pericial foi emitido em julho de 2017, tendosido, nessa sequ\u00eancia, requerida, quer pela The Navigator Company<span class=\"_ _11\"></span>, S.A., quer pelo Minist\u00e9rio das Finan\u00e7as, a compar\u00eancia dosPeritos designados em audi\u00eancia de julgamento, para presta\u00e7\u00e3o de esclarecimentos verbais sobre o relat\u00f3rio pericial.Ap\u00f3s reclama\u00e7\u00f5es apresentadas pela Navigator em 1<span class=\"_ _0\"></span>1 de setembro de 2017 e 15 de janeiro de 2019, os peritos apresentaramRelat\u00f3rios Periciais reformulados em 27 de dezembro de 2018 e 19 de mar\u00e7o de 2019, respetivamente.As sess\u00f5es da audi\u00eancia de julgamento tiveram lugar entre maio e junho de 2019, tendo as partes apresentado as alega\u00e7\u00f5es finaisem setembro de 2019 e aguardando-se agora a decis\u00e3o do T<span class=\"_ _0\"></span>ribunal.10.1 <span class=\"_ _62\"> </span>EMPRESAS INCLU\u00cdDAS NA<span class=\"_ _0\"></span> CONSOLIDA\u00c7\u00c3OPOL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASENTIDADES CONTROLADAS PELO GRUPOA<span class=\"_ _0\"></span> Semapa controla uma entidade (subsidi\u00e1ria) quando est\u00e1 exposta a, ou tem direitos sobre os retornos vari\u00e1veis gerados, emresultado do seu envolvimento com a entidade, e tem a capacidade de afetar esses retornos vari\u00e1veis atrav\u00e9s do poder que exercesobre as suas atividades relevantes.O capital pr\u00f3prio e o resultado l\u00edquido destas empresas correspondentes \u00e0 participa\u00e7\u00e3o de terceiros nas mesmas s\u00e3o apresentadosnas rubricas de Interesses que n\u00e3o controlam (Nota 5.6)CONCENTRA\u00c7\u00c3O DE <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>TIVIDADES EMPRESARIAIS\u00c9 utilizado o m\u00e9todo de compra para contabilizar a aquisi\u00e7\u00e3o de atividades que constituam um neg\u00f3cio. O custo de uma aquisi\u00e7\u00e3o\u00e9 mensurado pelo justo valor dos bens entregues, dos instrumentos de capital emitidos e dos passivos incorridos, ou assumidosna data de aquisi\u00e7\u00e3o.Os ativos identific\u00e1veis adquiridos e os passivos e passivos contingentes assumidos numa concentra\u00e7\u00e3o empresarial s\u00e3omensurados inicialmente ao justo valor na data de aquisi\u00e7\u00e3o, independentemente da exist\u00eancia de interesses n\u00e3o controlados. Oexcesso do custo de aquisi\u00e7\u00e3o relativamente ao justo valor da parcela do Grupo dos ativos e passivos identific\u00e1veis adquiridos \u00e9registado como <span class=\"ff11c\">goodwill</span>, nos casos em que se verifica aquisi\u00e7\u00e3o de controlo, que se encontra detalhado na Nota 3.1.O custo de aquisi\u00e7\u00e3o \u00e9 ajustado subsequentemente quando o pre\u00e7o de aquisi\u00e7\u00e3o/ atribui\u00e7\u00e3o \u00e9 contingente \u00e0 ocorr\u00eancia de eventosespec\u00edficos acordados com o vendedor/acionista (ex: realiza\u00e7\u00e3o de justo valor de ativos adquiridos).Quaisquer pagamentos contingentes a efetuar pelo Grupo s\u00e3o reconhecidos ao justo valor na data de aquisi\u00e7\u00e3o. Caso a obriga\u00e7\u00e3oassumida constitua um passivo financeiro, as altera\u00e7\u00f5es subsequentes do justo valor s\u00e3o reconhecidas em resultados. Caso aobriga\u00e7\u00e3o assumida constitua um instrumento de capital, n\u00e3o h\u00e1 lugar a altera\u00e7\u00e3o do valor estimado inicialmente. Se o custo de aquisi\u00e7\u00e3o for inferior ao justo valor dos ativos l\u00edquidos da subsidi\u00e1ria adquirida (<span class=\"ff11c ws0\">goodwill</span> negativo ou <span class=\"ff11c ws0\">badwill</span>), adiferen\u00e7a \u00e9 reconhecida diretamente em resultados na rubrica Outros rendimentos e ganhos operacionais (Nota 2.2). Os custos detransa\u00e7\u00e3o diretamente atribu\u00edveis s\u00e3o imediatamente reconhecidos em resultados.Quando \u00e0 data de aquisi\u00e7\u00e3o do controlo o Grupo j\u00e1 det\u00e9m uma participa\u00e7\u00e3o adquirida previamente, o justo valor dessa participa\u00e7\u00e3oconcorre para a determina\u00e7\u00e3o do <span class=\"ff11c\">goodwill</span> ou <span class=\"ff11c\">badwill</span>.MENSURA\u00c7\u00c3O INICIAL DE INTERESSES QUE N\u00c3O CONTROLAMQuando a aquisi\u00e7\u00e3o do controlo \u00e9 efetuada em percentagem inferior a 100%, na aplica\u00e7\u00e3o do m\u00e9todo da compra, os interesses quen\u00e3o controlam podem ser mensurados ao justo valor<span class=\"_ _0\"></span>, ou na propor\u00e7\u00e3o do justo valor dos ativos e passivos adquiridos, sendo essaop\u00e7\u00e3o definida em cada transa\u00e7\u00e3o.CONSOLIDA\u00c7\u00c3OAs subsidi\u00e1rias s\u00e3o consolidadas, pelo m\u00e9todo integral, a partir da data em que o controlo \u00e9 transferido para o Grupo. Na aquisi\u00e7\u00e3ode parcelas adicionais de capital em sociedades j\u00e1 controladas pelo Grupo, o diferencial apurado entre a percentagem de capitaisadquiridos e o respetivo valor de aquisi\u00e7\u00e3o \u00e9 registado diretamente no capital pr\u00f3prio (Nota 5.5).As transa\u00e7\u00f5es internas, saldos, ganhos n\u00e3o realizados em transa\u00e7\u00f5es e dividendos distribu\u00eddos entre empresas do Grupo s\u00e3oeliminados. <span class=\"_ _0\"></span>As perdas n\u00e3o realizadas s\u00e3o tamb\u00e9m eliminadas, exceto se a transa\u00e7\u00e3o revelar evid\u00eancia de imparidade de um ativotransferido.POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICAS DAS SUBSIDI\u00c1RIASAs pol\u00edticas contabil\u00edsticas das subsidi\u00e1rias foram alteradas, sempre que necess\u00e1rio, de forma a garantir consist\u00eancia com aspol\u00edticas adotadas pelo Grupo e descritas ao longo do presente relat\u00f3rio.TRANSA\u00c7\u00d5ES SUBSEQUENTES DE SUBSIDI\u00c1RIASALIENA\u00c7\u00d5ES COM PERDA<span class=\"_ _0\"></span> DE CONTROLONo caso de aliena\u00e7\u00f5es de participa\u00e7\u00f5es das quais resulte a perda de controlo sobre uma subsidi\u00e1ria, qualquer participa\u00e7\u00e3oremanescente \u00e9 reavaliada ao valor de mercado na data da venda, e o ganho ou perda resultante dessa reavalia\u00e7\u00e3o \u00e9 registadopor contrapartida dos resultados, assim como o ganho ou perda resultante dessa aliena\u00e7\u00e3o.TRANSA\u00c7\u00d5ES SEM PERDA<span class=\"_ _0\"></span> DE CONTROLOT<span class=\"_ _0\"></span>ransa\u00e7\u00f5es subsequentes <span class=\"_ _20\"></span>de aliena\u00e7\u00e3o ou aquisi\u00e7\u00e3o de participa\u00e7\u00f5es a interesses n\u00e3o controlados, que n\u00e3o implicam altera\u00e7\u00e3odo controlo, n\u00e3o resultam no reconhecimento de ganhos, perdas ou <span class=\"ff11c ws0\">goodwill</span>, sendo qualquer diferen\u00e7a apurada entre o valor datransa\u00e7\u00e3o e o valor contabil\u00edstico da participa\u00e7\u00e3o transacionada reconhecida no Capital pr\u00f3prio, em Outros instrumentos de Capitalpr\u00f3prio.Os resultados negativos gerados em cada per\u00edodo pelas subsidi\u00e1rias com interesses n\u00e3o controlados s\u00e3o alocados na percentagemdetida por estes, independentemente de assumirem um saldo negativo.10.1.1 <span class=\"_ _d\"></span>SUBSIDI\u00c1RIAS DO GRUPO SEMAP<span class=\"_ _0\"></span>AEMPRESAS <span class=\"ff11d\">HOLDING</span> INCLU\u00cdDAS NA<span class=\"_ _0\"></span> CONSOLIDA\u00c7\u00c3O% direta e indireta do capital detido pela SemapaDenomina\u00e7\u00e3o Social<span class=\"_ _227\"> </span> Sede <span class=\"_ _226\"> </span> Direta <span class=\"_ _b5\"> </span> Indireta <span class=\"_ _263\"> </span>31/12/22<span class=\"_ _116\"> </span>31/12/21Empresa-m\u00e3e: Semapa<span class=\"_ _221\"> </span>PortugalSubsidi\u00e1rias<span class=\"ff119\">: </span>Semapa Inversiones S.L.<span class=\"_ _110\"> </span>Espanha<span class=\"_ _4f\"> </span>100,00 <span class=\"_ _83\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>100,00 <span class=\"_ _58\"> </span>100,00Semapa Next, S.A.<span class=\"_ _316\"> </span>Portugal<span class=\"_ _3b\"> </span>100,00 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _51\"> </span>100,00 <span class=\"_ _58\"> </span>100,00Aphelion, S.A.<span class=\"_ _28a\"> </span>Portugal<span class=\"_ _3b\"> </span>100,00 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>100,00 <span class=\"_ _51\"> </span><span class=\"fc19\">100,00</span>EMPRESAS DO SEGMENTO CIMENT<span class=\"_ _0\"></span>O E DERIV<span class=\"_ _0\"></span>ADOS INCLU\u00cdDAS NA CONSOLIDA\u00c7\u00c3O% direta e indireta do capital   % do capital efetivamente detido pela Secildetido pela Semapa Denomina\u00e7\u00e3o Social <span class=\"_ _145\"> </span> Sede <span class=\"_ _be\"> </span> Direta <span class=\"_ _63\"> </span> Indireta <span class=\"_ _b7\"> </span> T<span class=\"_ _0\"></span>otal <span class=\"_ _6\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _be\"> </span>31/12/2021Empresa-m\u00e3e: Secil - Companhia Geral de Cal e Cimento, S.A. <span class=\"_ _254\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00 <span class=\"_ _15b\"> </span>100,00Subsidi\u00e1rias Betotrans II - Unipessoal, Lda. (Ex - Hewbol, S.G.P<span class=\"_ _11\"></span>.S., Lda.) <span class=\"_ _bf\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00 <span class=\"_ _15b\"> </span>100,00Secil Cabo V<span class=\"_ _0\"></span>erde Com\u00e9rcio e Servi\u00e7os, Lda. <span class=\"_ _218\"> </span> Cabo Verde <span class=\"_ _cd\"> </span>99,80 <span class=\"_ _7c\"> </span>0,20 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00ICV - Inertes de Cabo V<span class=\"_ _0\"></span>erde, Lda. <span class=\"_ _2f5\"> </span> Cabo V<span class=\"_ _0\"></span>erde <span class=\"_ _cb\"> </span>75,00 <span class=\"_ _cb\"> </span>25,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00Florimar - Gest\u00e3o e Participa\u00e7\u00f5es, S.G.P<span class=\"_ _11\"></span>.S., Lda. <span class=\"_ _67\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _15b\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00Secil Cement, B.V<span class=\"_ _11\"></span>. (ex Seciment Investments, B.V<span class=\"_ _0\"></span>.) <span class=\"_ _12c\"> </span> Pa\u00edses Baixos <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00Silonor<span class=\"_ _0\"></span>, S.A.* <span class=\"_ _a4\"> </span> Fran\u00e7a <span class=\"_ _3c\"> </span>- <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _dc\"> </span>- <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00Soci\u00e9t\u00e9 des Ciments de Gab\u00e8s  <span class=\"_ _1af\"> </span> <span class=\"_ _1b0\"> </span>T<span class=\"_ _4\"></span>un\u00edsia  <span class=\"_ _b6\"> </span>98,72 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _cd\"> </span>98,72 <span class=\"_ _ba\"> </span>98,72 <span class=\"_ _149\"> </span>98,72Sud- B\u00e9ton- Soci\u00e9t\u00e9 de Fabrication de B\u00e9ton du Sud  <span class=\"_ _215\"> </span><span class=\"ws157\"> <span class=\"_ _1b0\"> </span>Tun\u00edsia  <span class=\"_ _3a\"> </span></span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>98,72 <span class=\"_ _cb\"> </span>98,72 <span class=\"_ _149\"> </span>98,72 <span class=\"_ _149\"> </span>98,72Zarzis B\u00e9ton <span class=\"_ _1a6\"> </span> <span class=\"_ _209\"> </span>T<span class=\"_ _4\"></span>un\u00edsia  <span class=\"_ _3a\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>98,52 <span class=\"_ _cb\"> </span>98,52 <span class=\"_ _149\"> </span>98,52 <span class=\"_ _149\"> </span>98,52Secil <span class=\"_ _0\"></span>Angola, SARL  <span class=\"_ _306\"> </span><span class=\"wsa0\"> Angola <span class=\"_ _c0\"> </span></span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00 <span class=\"_ _15b\"> </span>100,00Secil - Companhia de Cimento do Lobito, S.A.<span class=\"_ _317\"> </span><span class=\"wsa0\"> Angola <span class=\"_ _226\"> </span></span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>51,00 <span class=\"_ _cd\"> </span>51,00 <span class=\"_ _ba\"> </span>51,00 <span class=\"_ _149\"> </span>51,00Unibet\u00e3o - Ind\u00fastrias de Bet\u00e3o Preparado, S.A. <span class=\"_ _258\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _15b\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00Secil Britas, S.A. <span class=\"_ _2d\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _15b\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00Secil Martingan\u00e7a - <span class=\"_ _0\"></span>Aglomerantes e Novos Materiais para  Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _15b\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00a Constru\u00e7\u00e3o, S.A. IRP - Ind\u00fastria de Rebocos de Portugal, S.A.<span class=\"_ _1d7\"> </span> Portugal <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>75,00 <span class=\"_ _cb\"> </span>75,00 <span class=\"_ _149\"> </span>75,00 <span class=\"_ _149\"> </span>75,00Argibet\u00e3o - Sociedade de Novos Produtos de <span class=\"_ _0\"></span>Argila e Bet\u00e3o, S.A.<span class=\"_ _20\"></span> <span class=\"_ _38\"> </span> Portugal <span class=\"_ _cb\"> </span>99,53 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _cd\"> </span>99,53 <span class=\"_ _149\"> </span>99,53 <span class=\"_ _ba\"> </span>99,53Ciminpart - Investimentos e Participa\u00e7\u00f5es, S.G.P<span class=\"_ _11\"></span>.S., S.A.  <span class=\"_ _df\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00ALLMA<span class=\"_ _0\"></span> - Microalgas, Lda. <span class=\"_ _4a\"> </span> Portugal <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _cd\"> </span>70,00 <span class=\"_ _cb\"> </span>70,00 <span class=\"_ _149\"> </span>70,00 <span class=\"_ _ba\"> </span>70,00Secil Brasil Participa\u00e7\u00f5es, S.A. <span class=\"_ _110\"> </span> Brasil <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _c1\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00Supremo Cimentos, SA<span class=\"_ _0\"></span> <span class=\"_ _1a5\"> </span> Brasil <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00 <span class=\"_ _15b\"> </span>100,00Margem - Companhia de Minera\u00e7\u00e3o, SA<span class=\"_ _318\"> </span> Brasil <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _15b\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00Secil Brands - Marketing, Publicidade, Gest\u00e3o e  Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _15b\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00Desenvolvimento de Marcas, Lda. Ciments de Sibline, S.A.L. <span class=\"_ _1c5\"> </span> L\u00edbano <span class=\"_ _cb\"> </span>28,64 <span class=\"_ _cd\"> </span>22,41 <span class=\"_ _cb\"> </span>51,05 <span class=\"_ _ba\"> </span>51,05 <span class=\"_ _149\"> </span>51,05Soime, S.A.L. <span class=\"_ _319\"> </span> L\u00edbano <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _cd\"> </span>51,05 <span class=\"_ _cb\"> </span>51,05 <span class=\"_ _149\"> </span>51,05 <span class=\"_ _149\"> </span>51,05T<span class=\"_ _4\"></span>rancim, S.A.L. <span class=\"_ _192\"> </span> L\u00edbano <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>51,05 <span class=\"_ _cb\"> </span>51,05 <span class=\"_ _149\"> </span>51,05 <span class=\"_ _a6\"> </span>-Cimentos Madeira, Lda. <span class=\"_ _23f\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00 <span class=\"_ _15b\"> </span>100,00Beto Madeira - Bet\u00f5es e Britas da Madeira, S.A. <span class=\"_ _2b4\"> </span> Portugal <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _15b\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00Brimade - Sociedade de Britas da Madeira, S.A. <span class=\"_ _2c1\"> </span> Portugal <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _15b\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00Madebritas - Sociedade de Britas da Madeira, Lda.<span class=\"_ _87\"> </span> Portugal <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>51,00 <span class=\"_ _cb\"> </span>51,00 <span class=\"_ _149\"> </span>51,00 <span class=\"_ _149\"> </span>51,00Cementos Secil, SLU <span class=\"_ _31a\"> </span> Espanha <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _15b\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00* Empresa alienada em 2022 (Nota 10.2)EMPRESAS DO SEGMENTO P<span class=\"_ _11\"></span>AST<span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> E P<span class=\"_ _0\"></span>APEL INCLU\u00cdDAS NA<span class=\"_ _0\"></span> CONSOLIDA\u00c7\u00c3O% direta e indireta do capital   % do capital efetivamentedetido pela Navigatordetido pela Semapa Denomina\u00e7\u00e3o Social<span class=\"_ _13a\"> </span> Sede <span class=\"_ _3\"> </span> Direta <span class=\"_ _63\"> </span> Indireta <span class=\"_ _b9\"> </span> T<span class=\"_ _0\"></span>otal <span class=\"_ _6\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _c1\"> </span>31/12/2021 Empresa-m\u00e3e: The Navigator Company<span class=\"_ _0\"></span>, S.A.<span class=\"_ _31b\"> </span> Portugal <span class=\"_ _cd\"> </span>69,97 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>69,97 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97 Subsidi\u00e1rias: Navigator Brands , S.A.<span class=\"_ _316\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator Parques Industriais, S.A.<span class=\"_ _e7\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator Paper Figueira, S.A.<span class=\"_ _2c7\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _3c\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _ba\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Emprem\u00e9dia - Corretores de Seguros, S.A.<span class=\"_ _1b5\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Empremedia, DAC<span class=\"_ _264\"> </span> Irlanda <span class=\"_ _c1\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Emprem\u00e9dia RE , <span class=\"_ _0\"></span>AC<span class=\"_ _196\"> </span> Irlanda <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97RAIZ - Instituto de Investiga\u00e7\u00e3o da Floresta e Papel<span class=\"_ _b1\"> </span> Portugal <span class=\"_ _cb\"> </span>97,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _cd\"> </span>97,00 <span class=\"_ _ba\"> </span><span class=\"ff118\">67,87 <span class=\"_ _149\"> </span></span>67,87About The Future , SA*<span class=\"_ _31c\"> </span> Portugal <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _3c\"> </span>- <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _a6\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _149\"> </span></span>67,87Enerpulp \u2013 Cogera\u00e7\u00e3o Energ\u00e9tica de Pasta, S.A.<span class=\"_ _217\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator Pulp Figueira, S.A.<span class=\"_ _256\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Ema Cacia - Engenharia e Manuten\u00e7\u00e3o Industrial, <span class=\"_ _0\"></span>ACE <span class=\"_ _58\"> </span> Portugal <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _cd\"> </span>73,80 <span class=\"_ _cb\"> </span>73,80 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">51,64 <span class=\"_ _ba\"> </span></span>51,64Ema Set\u00fabal - Engenharia e Manuten\u00e7\u00e3o Industrial, <span class=\"_ _0\"></span>ACE <span class=\"_ _b5\"> </span> Portugal <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>79,70 <span class=\"_ _cd\"> </span>79,70 <span class=\"_ _ba\"> </span><span class=\"ff118\">55,77 <span class=\"_ _149\"> </span></span>55,77Ema Figueira da Foz- Engenharia e Manuten\u00e7\u00e3o Industrial,  Portugal <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _cd\"> </span>80,70 <span class=\"_ _cb\"> </span>80,70 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">56,47 <span class=\"_ _149\"> </span></span>56,47ACE Navigator Pulp Set\u00fabal, S.A. <span class=\"_ _1cb\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator Pulp <span class=\"_ _0\"></span>Aveiro, S.A. <span class=\"_ _4a\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator <span class=\"_ _20\"></span>T<span class=\"_ _4\"></span>issue Aveiro, S.A.<span class=\"_ _256\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator T<span class=\"_ _0\"></span>issue R\u00f3d\u00e3o , S.A.<span class=\"_ _60\"> </span> Portugal <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator T<span class=\"_ _0\"></span>issue Ib\u00e9rica, S.A.<span class=\"_ _2c\"> </span>Espanha<span class=\"_ _12c\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Portucel Mo\u00e7ambique - Sociedade de Desenvolvimento Mo\u00e7ambique<span class=\"_ _b6\"> </span>90,02 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _cd\"> </span>90,02 <span class=\"_ _ba\"> </span><span class=\"ff118\">62,99 <span class=\"_ _149\"> </span></span>62,99Florestal e Industrial, Lda Navigator Internacional Holding SGPS, S.A.*<span class=\"_ _257\"> </span> Portugal <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _3c\"> </span>- <span class=\"_ _a6\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator Forest Portugal, S.A.<span class=\"_ _1af\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97EucaliptusLand, S.A.<span class=\"_ _2f3\"> </span> Portugal <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Sociedade de Vinhos da Herdade de Espirra - Produ\u00e7\u00e3o e  Portugal <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Comercializa\u00e7\u00e3o de Vinhos, S.A.Gavi\u00e3o - Sociedade de Ca\u00e7a e T<span class=\"_ _0\"></span>urismo, S.A.<span class=\"_ _1d7\"> </span> Portugal <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _c1\"> </span>100,00 <span class=\"_ _ba\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Afocelca - <span class=\"_ _0\"></span>Agrupamento complementar de empresas para  Portugal <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _cd\"> </span>64,80 <span class=\"_ _cb\"> </span>64,80 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">45,34 <span class=\"_ _149\"> </span></span>45,34protec\u00e7\u00e3o contra inc\u00eandios, <span class=\"_ _0\"></span>ACEViveiros <span class=\"_ _0\"></span>Alian\u00e7a - Empresa Produtora de Plantas, S.A.<span class=\"_ _6c\"> </span> Portugal <span class=\"_ _3c\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _ba\"> </span></span>69,97Atlantic Forests, S.A.*<span class=\"_ _195\"> </span> Portugal <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Bosques do <span class=\"_ _0\"></span>Atlantico, SL<span class=\"_ _1b8\"> </span>Espanha<span class=\"_ _12c\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator Africa, <span class=\"_ _20\"></span>SRL<span class=\"_ _28a\"> </span>It\u00e1lia<span class=\"_ _12c\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator Paper Set\u00fabal, S.A.<span class=\"_ _110\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _3c\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _ba\"> </span></span>69,97Navigator North <span class=\"_ _0\"></span>America Inc.<span class=\"_ _31d\"> </span>EUA<span class=\"_ _4b\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator <span class=\"_ _0\"></span>Afrique du Nord <span class=\"_ _253\"> </span>Marrocos<span class=\"_ _3a\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator Espa\u00f1a, S.A.<span class=\"_ _82\"> </span>Espanha<span class=\"_ _3a\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _ba\"> </span></span>69,97Navigator Netherlands, BV<span class=\"_ _2ad\"> </span>Holanda<span class=\"_ _3a\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator France, EURL<span class=\"_ _1c5\"> </span>Fran\u00e7a<span class=\"_ _12c\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator Paper Company UK, Ltd<span class=\"_ _1ab\"> </span>Reino Unido<span class=\"_ _3a\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _ba\"> </span></span>69,97Navigator Italia, SRL<span class=\"_ _e3\"> </span>It\u00e1lia<span class=\"_ _3a\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator Deutschland, GmbH<span class=\"_ _ad\"> </span>Alemanha<span class=\"_ _3a\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator Paper <span class=\"_ _0\"></span>Austria, GmbH<span class=\"_ _2c\"> </span>\u00c1ustria<span class=\"_ _12c\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator Paper Poland SP Z o o<span class=\"_ _10a\"> </span>Pol\u00f3nia<span class=\"_ _3a\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator Eurasia<span class=\"_ _2ee\"> </span> T<span class=\"_ _0\"></span>urquia <span class=\"_ _226\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator Paper Mexico <span class=\"_ _223\"> </span>M\u00e9xico<span class=\"_ _158\"> </span>25,00 <span class=\"_ _cb\"> </span>75,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator Middle East T<span class=\"_ _0\"></span>rading DMCC<span class=\"_ _2c8\"> </span>Dubai<span class=\"_ _12c\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator Egypt, ELLC<span class=\"_ _154\"> </span>Egipto <span class=\"_ _7c\"> </span>1,00 <span class=\"_ _cb\"> </span>99,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator Paper  Southern <span class=\"_ _0\"></span>Africa <span class=\"_ _2ba\"> </span>\u00c1frica do Sul<span class=\"_ _ce\"> </span>1,00 <span class=\"_ _cb\"> </span>99,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span>69,97 <span class=\"_ _a6\"> </span>-Navigator Abastecimento <span class=\"_ _20\"></span>de <span class=\"_ _20\"></span>Madeira, ACE <span class=\"_ _2b2\"> </span>Portugal<span class=\"_ _b6\"> </span>97,00 <span class=\"_ _7c\"> </span>3,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _ba\"> </span></span>69,97* Empresas fusionadas e liquidadas em 2022 (Nota 10.2)EMPRESAS DO SEGMENTO <span class=\"_ _0\"></span>AMBIENTE INCLU\u00cdDAS NA<span class=\"_ _4\"></span> CONSOLIDA\u00c7\u00c3O% direta e indireta do capital   % do capital efetivamentedetido na ETSAdetido pela Semapa  Sede <span class=\"_ _c1\"> </span> Direta <span class=\"_ _63\"> </span> Indireta <span class=\"_ _b7\"> </span> T<span class=\"_ _0\"></span>otal <span class=\"_ _65\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _3\"> </span>31/12/2021Empresa-m\u00e3e:ETSA<span class=\"_ _0\"></span> \u2013 Investimentos, SGPS, S.A.<span class=\"_ _61\"> </span> Portugal <span class=\"_ _cb\"> </span>99,99 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>99,99 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">99,99 <span class=\"_ _149\"> </span></span>99,99Subsidi\u00e1rias:ETSA<span class=\"_ _0\"></span> LOG,S.A. <span class=\"_ _db\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _3c\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">99,99 <span class=\"_ _ba\"> </span></span>99,99SEBOL<span class=\"_ _4\"></span> \u2013 Com\u00e9rcio e Ind\u00fastria de Sebo, S.A. <span class=\"_ _1ca\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">99,99 <span class=\"_ _149\"> </span></span>99,99ITS \u2013 Ind\u00fastria T<span class=\"_ _0\"></span>ransformadora de Subprodutos Animais, S.A. <span class=\"_ _1bf\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">99,99 <span class=\"_ _149\"> </span></span>99,99ABAPOR \u2013 Com\u00e9rcio e Ind\u00fastria de Carnes, S.A. <span class=\"_ _92\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">99,99 <span class=\"_ _149\"> </span></span>99,99BIOLOGICAL<span class=\"_ _4\"></span> \u2013 Gest\u00e3o de Res\u00edduos Industriais, Lda. <span class=\"_ _115\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">99,99 <span class=\"_ _149\"> </span></span>99,99AISIB \u2013 <span class=\"_ _0\"></span>Aprovechamiento Integral de Subprodutos Ib\u00e9ricos, S.A. <span class=\"_ _8\"> </span> Espanha <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">99,99 <span class=\"_ _149\"> </span></span>99,99  T<span class=\"_ _0\"></span>rib\u00e9rica, S.A. <span class=\"_ _5b\"> </span><span class=\"ls10\"> Portugal <span class=\"_ _cd\"> </span></span>70,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>70,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,99 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,9910.2 <span class=\"_ _20\"></span>V<span class=\"_ _0\"></span>ARIA\u00c7\u00d5ES DO PER\u00cdMETRO DE CONSOLIDA\u00c7\u00c3ODurante o exerc\u00edcio findo em 31 de dezembro de 2022 e 2021, o per\u00edmetro foi alterado face ao exerc\u00edcio precedente pelas seguintesopera\u00e7\u00f5es de reorganiza\u00e7\u00e3o societ\u00e1ria:2022 <span class=\"_ _0\"></span>Aquisi\u00e7\u00e3o de 100% do capital da Trancim, SAL<span class=\"_ _0\"></span>  <span class=\"_ _0\"></span>Aliena\u00e7\u00e3o de 100% do capital da Silonor  Liquida\u00e7\u00e3o da <span class=\"_ _0\"></span>About the Future, S.A.   Liquida\u00e7\u00e3o da Navigator Internacional Holding, SGPS, S.A.  Fus\u00e3o por incorpora\u00e7\u00e3o da <span class=\"_ _0\"></span>Atlantic Forests, S.A. na Navigator Forest Portugal, S.A.  Incorpora\u00e7\u00e3o da sociedade Navigator Paper Southern <span class=\"_ _0\"></span>Africa  2021 <span class=\"_ _0\"></span>Aquisi\u00e7\u00e3o de 70% da Trib\u00e9rica, S.A.  Liquida\u00e7\u00e3o da Navigator Rus Company<span class=\"_ _0\"></span>, LLC  Liquida\u00e7\u00e3o da Navigator Financial Services sp . Zoo  Fus\u00e3o por incorpora\u00e7\u00e3o da <span class=\"_ _0\"></span>About the Future - Essential Oils, SA  na Raiz V<span class=\"_ _0\"></span>entures , SA<span class=\"_ _0\"></span>   Incorpora\u00e7\u00e3o da empresa Empremedia RE  Liquida\u00e7\u00e3o da Celcimo, S.L.  <span class=\"_ _0\"></span>Aliena\u00e7\u00e3o de 100% da Secil Prebet\u00e3o, S.A.  Fus\u00e3o por incorpora\u00e7\u00e3o da SPB, SGPS, Lda. na Secil, S.A. 10.3 <span class=\"_ _be\"> </span>INVESTIMENTOS EM <span class=\"_ _0\"></span>ASSOCIADAS E EMPREENDIMENTOS CONJUNTOSPOL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASINVESTIMENTOS EM ASSOCIADASAssociadas s\u00e3o todas as entidades sobre as quais o Grupo exerce influ\u00eancia significativa mas n\u00e3o possui controlo, geralmente cominvestimentos representando entre 20% a 50% dos direitos de voto. Empreendimentos conjuntos s\u00e3o acordos que conferem aoGrupo controlo conjunto (estabelecido contratualmente) e relativamente ao quais o Grupo det\u00e9m um interesse nos ativos l\u00edquidos.Os investimentos em <span class=\"_ _0\"></span>Associadas e Empreendimentos conjuntos s\u00e3o contabilizados pelo m\u00e9todo de equival\u00eancia patrimonial.De acordo com o m\u00e9todo de equival\u00eancia patrimonial, as participa\u00e7\u00f5es financeiras s\u00e3o registadas pelo seu custo de aquisi\u00e7\u00e3o,ajustado pelo valor correspondente \u00e0 participa\u00e7\u00e3o do Grupo nas varia\u00e7\u00f5es dos capitais pr\u00f3prios (incluindo o resultado l\u00edquido) dasassociadas, e pelos dividendos recebidos.As diferen\u00e7as entre o custo de aquisi\u00e7\u00e3o e o justo valor dos ativos, passivos e passivos contingentes identific\u00e1veis da associadana data de aquisi\u00e7\u00e3o, se positivas s\u00e3o reconhecidas como <span class=\"ff11c ws0\">goodwill</span> e mantidas na rubrica Investimento em associadas. Se essasdiferen\u00e7as forem negativas s\u00e3o registadas como proveito do per\u00edodo na rubrica <span class=\"_ _0\"></span>Apropria\u00e7\u00e3o de resultados em empresas associadas.Os custos de transa\u00e7\u00e3o diretamente atribu\u00edveis s\u00e3o imediatamente reconhecidos em resultados.DET<span class=\"_ _0\"></span>ALHE DAS <span class=\"_ _0\"></span>ASSOCIADAS E EMPREENDIMENTOS CONJUNTOS31/12/2022<span class=\"_ _1f9\"> </span>31/12/2021 V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros% detida<span class=\"_ _bc\"> </span>V<span class=\"_ _4\"></span>alor contabil\u00edstico<span class=\"_ _be\"> </span>% detida<span class=\"_ _7c\"> </span>V<span class=\"_ _0\"></span>alor contabil\u00edsticoAssociadas   MC - Materiaux de Construction<span class=\"_ _2f4\"> </span>49,36%<span class=\"_ _d6\"> </span>1.500 <span class=\"_ _b9\"> </span>49,36%<span class=\"_ _2eb\"> </span>1.531    J.M.J. - Henriques, Lda.<span class=\"_ _15\"> </span>50,00%<span class=\"_ _2b3\"> </span>369.912 <span class=\"_ _b9\"> </span>50,00%<span class=\"_ _2b3\"> </span>377.522    <span class=\"_ _0\"></span>Ave, S.A.<span class=\"_ _31e\"> </span>35,00%<span class=\"_ _2b3\"> </span>178.585 <span class=\"_ _b9\"> </span>35,00%<span class=\"_ _2b3\"> </span>250.024 Empreendimentos conjuntos  Utis - Ultimate T<span class=\"_ _11\"></span>echnology T<span class=\"_ _11\"></span>o Industrial Savings, Lda <span class=\"_ _a1\"> </span>50,00%<span class=\"_ _94\"> </span>37.823.495 <span class=\"_ _b7\"> </span>50,00%<span class=\"_ _b1\"> </span>3.468.101   Outras participa\u00e7\u00f5es.<span class=\"_ _1ad\"> </span> <span class=\"_ _2bd\"> </span>6.250 <span class=\"_ _48\"> </span> <span class=\"_ _2bb\"> </span>-  <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _d3\"> </span>38.379.742 <span class=\"_ _49\"> </span><span class=\"fc19\"> <span class=\"_ _d4\"> </span>4.097.178 </span>Durante o ano de 2022, a Ultimate Cell, s\u00f3cia da Semapa na UTIS igualmente com 50% do capital desta sociedade, concretizou atransfer\u00eancia da atividade desenvolvida pela sua participada Ultimate Power para a UTIS atrav\u00e9s da venda de <span class=\"ff11c ws0\">stocks</span>, da patentee da transfer\u00eancia de pessoal para esta \u00faltima. Em simult\u00e2neo, realizou um aumento de capital na UTIS. De forma a manter apropor\u00e7\u00e3o de 50/50 nesta <span class=\"ff11c\">joint venture, </span>a Semapa decidiu acompanhar esta opera\u00e7\u00e3o de aumento de capital ficando contratualmenteestabelecido um <span class=\"ff11c ws0\">earnout</span> (a pagar pela Semapa \u00e0 Ultimate Cell) a apurar com base na previs\u00e3o de EBITDA<span class=\"_ _0\"></span> gerado pela UTIS (j\u00e1com a incorpora\u00e7\u00e3o da atividade at\u00e9 ent\u00e3o desenvolvida pela Ultimate Power) nos exerc\u00edcios de 2022 e 2023.\u00c9 feita uma avalia\u00e7\u00e3o dos investimentos em <span class=\"_ _0\"></span>Associadas quando existem ind\u00edcios de que o ativo possa estar em imparidade sendoregistadas como custo as perdas por imparidade que se demonstrem existir tamb\u00e9m naquela rubrica. Quando as perdas porimparidade reconhecidas em exerc\u00edcios anteriores deixam de existir s\u00e3o objeto de revers\u00e3o.Quando a participa\u00e7\u00e3o do Grupo nas perdas da associada iguala ou ultrapassa o seu investimento nestas sociedades, o Grupodeixa de reconhecer perdas adicionais, exceto se tiver incorrido em responsabilidades ou efetuado pagamentos em nome destas.Os ganhos n\u00e3o realizados em transa\u00e7\u00f5es com as associadas s\u00e3o eliminados na extens\u00e3o da participa\u00e7\u00e3o do Grupo nas mesmas.As perdas n\u00e3o realizadas s\u00e3o tamb\u00e9m eliminadas, exceto se a transa\u00e7\u00e3o revelar evid\u00eancia de imparidade de um bem transferido.As pol\u00edticas contabil\u00edsticas das <span class=\"_ _0\"></span>Associadas s\u00e3o alteradas, sempre que necess\u00e1rio, de forma a garantir consist\u00eancia com as pol\u00edticasadotadas pelo Grupo. EMPREENDIMENTOS CONJUNT<span class=\"_ _4\"></span>OSUma entidade conjuntamente controlada \u00e9 um empreendimento conjunto que envolve o estabelecimento de uma sociedade, deuma parceria ou de outra entidade em que o grupo tenha um interesse.As entidades conjuntamente controladas s\u00e3o inclu\u00eddas nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas pelo m\u00e9todo da equival\u00eanciapatrimonial de acordo com o qual as participa\u00e7\u00f5es financeiras s\u00e3o registadas pelo seu custo de aquisi\u00e7\u00e3o, ajustado pelo valorcorrespondente \u00e0 participa\u00e7\u00e3o do Grupo nas varia\u00e7\u00f5es dos capitais pr\u00f3prios (incluindo o resultado l\u00edquido) e pelos dividendosrecebidos.Quando a quota-parte das perdas atribu\u00edveis ao Grupo \u00e9 equivalente ou excede o valor da participa\u00e7\u00e3o financeira nos empreendimentosconjuntos, o Grupo reconhece perdas adicionais se tiver assumido obriga\u00e7\u00f5es, ou caso tenha efetuado pagamentos em benef\u00edciodos empreendimentos conjuntos.Os ganhos e perdas n\u00e3o realizados entre o Grupo e os seus empreendimentos conjuntos s\u00e3o eliminados na propor\u00e7\u00e3o do interessedo Grupo nos empreendimentos conjuntos. <span class=\"_ _0\"></span>As perdas n\u00e3o realizadas tamb\u00e9m s\u00e3o eliminadas, a menos que a transa\u00e7\u00e3o d\u00eaevid\u00eancia adicional de uma imparidade sobre o ativo transferido. As pol\u00edticas contabil\u00edsticas dos empreendimentos conjuntos s\u00e3o alteradas, sempre que necess\u00e1rio, de forma a garantir que asmesmas s\u00e3o aplicadas de forma consistente com as do Grupo.Os acordos conjuntos s\u00e3o classificados como opera\u00e7\u00f5es conjuntas ou empreendimentos conjuntos em fun\u00e7\u00e3o dos direitos eobriga\u00e7\u00f5es contratuais de cada investidor<span class=\"_ _0\"></span>. Os empreendimentos conjuntos s\u00e3o contabilizados e mensurados atrav\u00e9s do m\u00e9todo deequival\u00eancia patrimonial.As opera\u00e7\u00f5es conjuntas s\u00e3o contabilizadas nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas do Grupo em fun\u00e7\u00e3o da quota-partede ativos detidos e passivos assumidos conjuntamente, assim como os rendimentos do <span class=\"ff11c ws0\">output</span> da opera\u00e7\u00e3o conjunta, e gastosincorridos conjuntamente. Os ativos, passivos, rendimentos e gastos devem ser contabilizados de acordo com as IFRS aplic\u00e1veis.Em face do exposto, a Semapa refor\u00e7ou a participa\u00e7\u00e3o financeira no valor de Euros 26.841.074 por contrapartida de um passivocorrespondente ao valor estimado do <span class=\"ff11c ws0\">earnout</span> a pagar \u00e0 Ultimate Cell (Nota 4.3), que corresponde essencialmente ao goodwilldeterminado provisoriamente na sequ\u00eancia de identifica\u00e7\u00e3o de sinergias. Este <span class=\"ff11c ws0\">earnout</span> ser\u00e1 liquidado ap\u00f3s a realiza\u00e7\u00e3o dasAssembleias Gerais anuais de 2023 (parcela de 2022 \u2013 estimada em Euros 24.041.074 registada em valores a pagar correntesconforme Nota 4.3) e 2024 (parcela de 2023 estimada em Euros 2.800.000 registada em valores a pagar n\u00e3o correntes conformeNota 4.3), com base nas contas anuais da UTIS aprovadas e certificadas pelo auditor<span class=\"_ _0\"></span>.MOVIMENTOS EM <span class=\"_ _0\"></span>ASSOCIADAS E EMPREENDIMENTOS CONJUNTOSV<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros<span class=\"_ _24e\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021Saldo inicial<span class=\"_ _16a\"> </span>4.097.178 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">3.117.099 </span>Aquisi\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _31f\"> </span>26.893.324 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span>Resultado l\u00edquido apropriado<span class=\"_ _f7\"> </span>8.904.691 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">2.894.425 </span>Dividendos atribu\u00eddos<span class=\"_ _2f\"> </span>(1.346.140)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(1.429.664)</span>Outros movimentos<span class=\"_ _eb\"> </span>(169.281)<span class=\"_ _55\"> </span><span class=\"fc19\">(484.693)</span>Ajustamento cambial<span class=\"_ _242\"> </span>(30)<span class=\"_ _218\"> </span><span class=\"fc19 ls60 ws14d\">11<span class=\"_ _208\"></span> </span>Saldo Final<span class=\"_ _189\"> </span>38.379.742 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">4.097.178 </span>INFORMA\u00c7\u00c3O SOBRE <span class=\"_ _0\"></span>ASSOCIADAS E EMPREENDIMENTOS CONJUNTOS31 de dezembro de 2022Ativos<span class=\"_ _1c0\"> </span>Passivos<span class=\"_ _119\"> </span>Capital<span class=\"_ _cd\"> </span>ResultadoV<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros<span class=\"_ _237\"> </span>T<span class=\"_ _11\"></span>otais<span class=\"_ _1fd\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otais<span class=\"_ _bf\"> </span>Pr\u00f3prio<span class=\"_ _d2\"> </span>L\u00edquido<span class=\"_ _d2\"> </span>R\u00e9ditos Ave-Gest\u00e3o Ambiental <span class=\"_ _20\"></span>e <span class=\"_ _20\"></span>V<span class=\"_ _0\"></span>aloriza\u00e7\u00e3o  Energ\u00e9tica, S.A. <span class=\"_ _9e\"> </span> a) <span class=\"_ _1be\"> </span>5.358.168 <span class=\"_ _c8\"> </span>4.847.925 <span class=\"_ _c9\"> </span>510.243 <span class=\"_ _c9\"> </span>449.273 <span class=\"_ _6f\"> </span>14.527.005  MC- Materiaux de Construction <span class=\"_ _320\"> </span> a) <span class=\"_ _1be\"> </span>1.224.263 <span class=\"_ _c8\"> </span>1.334.730 <span class=\"_ _157\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>10.467)<span class=\"_ _116\"> </span>30.272 <span class=\"_ _c8\"> </span>9.092.920  J.M.J. - Henriques, Lda. <span class=\"_ _29\"> </span> a) <span class=\"_ _c8\"> </span>1.045.742 <span class=\"_ _c9\"> </span>305.916 <span class=\"_ _c9\"> </span>739.826 <span class=\"_ _cc\"> </span>(15.218)<span class=\"_ _9c\"> </span>-  Utis - Ultimate T<span class=\"_ _11\"></span>echnology T<span class=\"_ _11\"></span>o Industrial Savings, Lda. <span class=\"_ _d1\"> </span> b) <span class=\"_ _6f\"> </span>33.350.800 <span class=\"_ _6f\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.385.958 <span class=\"_ _6f\"> </span>21.964.842 <span class=\"_ _c0\"> </span>17.508.759 <span class=\"_ _6f\"> </span>40.420.414  <span class=\"_ _0\"></span>Allmicroalgae - Natural Products, S.A. <span class=\"_ _321\"> </span> a) c) <span class=\"_ _1be\"> </span>3.288.316 <span class=\"_ _c8\"> </span>6.739.745 <span class=\"_ _be\"> </span>(3.451.429)<span class=\"_ _37\"> </span>(2.628.480)<span class=\"_ _d2\"> </span>979.577 a) V<span class=\"_ _0\"></span>alores referentes a 30.1<span class=\"_ _0\"></span>1.2022b) V<span class=\"_ _0\"></span>alores referentes a 31.12.2022c) <span class=\"_ _0\"></span>Aliena\u00e7\u00e3o da participa\u00e7\u00e3o financeira da Secil na Allmicroalgae a 12.202231 de dezembro de 2021Ativos<span class=\"_ _1c0\"> </span>Passivos<span class=\"_ _119\"> </span>Capital<span class=\"_ _cd\"> </span>ResultadoV<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros<span class=\"_ _237\"> </span>T<span class=\"_ _11\"></span>otais<span class=\"_ _1fd\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otais<span class=\"_ _bf\"> </span>Pr\u00f3prio<span class=\"_ _d2\"> </span>L\u00edquido<span class=\"_ _d2\"> </span>R\u00e9ditos Ave-Gest\u00e3o Ambiental <span class=\"_ _20\"></span>e <span class=\"_ _20\"></span>V<span class=\"_ _0\"></span>aloriza\u00e7\u00e3o  Energ\u00e9tica, S.A. <span class=\"_ _9e\"> </span> a) <span class=\"_ _1be\"> </span>5.425.874 <span class=\"_ _b8\"> </span>4.71<span class=\"_ _0\"></span>1.519 <span class=\"_ _c9\"> </span>714.355 <span class=\"_ _c9\"> </span>653.385 <span class=\"_ _7f\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.599.447  MC- Materiaux de Construction <span class=\"_ _320\"> </span><span class=\"fc19\"> b) <span class=\"_ _c9\"> </span>843.471 <span class=\"_ _c9\"> </span>926.056 <span class=\"_ _cc\"> </span>(82.585)<span class=\"_ _116\"> </span>32.951 <span class=\"_ _1be\"> </span>2.163.761 </span> J.M.J. - Henriques, Lda. <span class=\"_ _29\"> </span><span class=\"fc19\"> a) <span class=\"_ _c8\"> </span>1.073.926 <span class=\"_ _c9\"> </span>318.884 <span class=\"_ _c9\"> </span>755.042 <span class=\"_ _263\"> </span>29.458 <span class=\"_ _11d\"> </span>- </span> Utis - Ultimate T<span class=\"_ _11\"></span>echnology T<span class=\"_ _11\"></span>o Industrial Savings, Lda  <span class=\"_ _d1\"> </span> b) <span class=\"_ _6f\"> </span>15.823.046 <span class=\"_ _1be\"> </span>8.886.846 <span class=\"_ _c8\"> </span>6.936.200 <span class=\"_ _c8\"> </span>5.302.022 <span class=\"_ _6f\"> </span>17.388.598  <span class=\"_ _0\"></span>Allmicroalgae - Natural Products, S.A. <span class=\"_ _2bd\"> </span><span class=\"fc19\"> a) <span class=\"_ _c8\"> </span>3.881.629 <span class=\"_ _c8\"> </span>4.577.139 <span class=\"_ _158\"> </span>(695.510)<span class=\"_ _bb\"> </span>(1.586.632)<span class=\"_ _1bd\"> </span>71<span class=\"_ _0\"></span>1.515 </span>a) V<span class=\"_ _0\"></span>alores referentes a 30.1<span class=\"_ _0\"></span>1.2021b) V<span class=\"_ _0\"></span>alores referentes a 31.12.202110.4 <span class=\"_ _20\"></span>TRANSA\u00c7\u00d5ES COM P<span class=\"_ _0\"></span>ARTES RELACIONADASTRANSA\u00c7\u00d5ES DO PER\u00cdODO COM P<span class=\"_ _11\"></span>ARTES RELACIONADAS2022<span class=\"_ _31c\"> </span>2021V<span class=\"_ _0\"></span>endas e Outros V<span class=\"_ _0\"></span>endas e OutrosCompras de Presta\u00e7\u00f5es rendimentos Compras de Presta\u00e7\u00f5es rendimentosV<span class=\"_ _0\"></span>alores em Eurosservi\u00e7osde servi\u00e7osoperacionaisservi\u00e7osde servi\u00e7osoperacionaisAcionistas Sodim, SGPS, S.A.<span class=\"_ _1c5\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _56\"> </span>293- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _56\"> </span>293Associadas e Empreendimentos conjuntos Ave-Gest\u00e3o Ambiental, <span class=\"_ _20\"></span>S.A.<span class=\"_ _1b4\"> </span>(2.905.742)<span class=\"_ _51\"> </span>1.265 <span class=\"_ _c9\"> </span>231.383 <span class=\"_ _be\"> </span>(1.954.562)<span class=\"_ _116\"> </span>13.677 <span class=\"_ _c9\"> </span>242.890(2.905.742)<span class=\"_ _51\"> </span>1.265 <span class=\"_ _c9\"> </span>231.383 <span class=\"_ _c1\"> </span>(1.954.562)<span class=\"_ _116\"> </span>13.677 <span class=\"_ _c9\"> </span>242.890Outras entidades relacionadasSonagi - Imobili\u00e1ria, S.A.<span class=\"_ _2e1\"> </span>(759.257)<span class=\"_ _9c\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _158\"> </span>(766.018)<span class=\"_ _9c\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>-Hotel Ritz, S.A.<span class=\"_ _52\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>18.493)<span class=\"_ _9c\"> </span>- <span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _cc\"> </span>(55.162)<span class=\"_ _9c\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>-Allmicroalgae - Natural products, S.A.<span class=\"_ _2bc\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>399.829 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _56\"> </span>236 <span class=\"_ _c9\"> </span>524.104Bestweb, Lda.<span class=\"_ _4a\"> </span>(22.022)<span class=\"_ _322\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _cc\"> </span>(22.022)<span class=\"_ _322\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>-CLA<span class=\"_ _0\"></span> - Soc. Advogados<span class=\"_ _61\"> </span>(72.000)<span class=\"_ _322\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _cc\"> </span>(57.000)<span class=\"_ _322\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>-Nofigal, Lda.<span class=\"_ _314\"> </span>(39.600)<span class=\"_ _9c\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _cc\"> </span>(23.100)<span class=\"_ _322\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>-UTIS, Lda.<span class=\"_ _194\"> </span>751 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _cf\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>14.710 <span class=\"_ _ce\"> </span>(76.031)<span class=\"_ _322\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>141.680Letras Criativas, Unipessoal, Lda.<span class=\"_ _d6\"> </span>(60.000)<span class=\"_ _322\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _cc\"> </span>(60.000)<span class=\"_ _9c\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>-Jos\u00e9 Fernando Morais Carreira de <span class=\"_ _0\"></span>Ara\u00fajo<span class=\"_ _a6\"> </span>(30.785)<span class=\"_ _322\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>-Outros<span class=\"_ _145\"> </span>(1.224)<span class=\"_ _322\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>-(1.102.630)<span class=\"_ _322\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>514.539 <span class=\"_ _c1\"> </span>(1.059.333)<span class=\"_ _3e\"> </span>236 <span class=\"_ _c9\"> </span>665.784(4.008.372)<span class=\"_ _51\"> </span>1.265 <span class=\"_ _c9\"> </span>745.922 <span class=\"_ _c1\"> </span>(3.013.895)<span class=\"_ _116\"> </span>13.913 <span class=\"_ _c9\"> </span>908.967SALDOS COM P<span class=\"_ _11\"></span>ARTES RELACIONADAS31/12/2022<span class=\"_ _69\"> </span>31/12/2021V<span class=\"_ _0\"></span>alores a V<span class=\"_ _0\"></span>alores V<span class=\"_ _0\"></span>alores V<span class=\"_ _0\"></span>alores receber <span class=\"_ _ae\"></span> a pagar Passivos a receber <span class=\"_ _ae\"></span> a pagar Passivos V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros(Nota 4.2)(Nota 4.3)de loca\u00e7\u00e3o(Nota 4.2)(Nota 4.3)de loca\u00e7\u00e3oAcionistasSodim, SGPS, S.A.<span class=\"_ _253\"> </span>745 <span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>- Cimo, SGPS, S.A.<span class=\"_ _223\"> </span>- <span class=\"_ _43\"> </span>1.160 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _ea\"> </span>1.160 <span class=\"_ _11d\"> </span>- Associadas e Empreendimentos conjuntos Grupo Setefrete - Soc. T<span class=\"_ _0\"></span>r\u00e1fego Cargas, S.A.<span class=\"_ _b2\"> </span>- <span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>174.971 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- Ave-Gest\u00e3o Ambiental, <span class=\"_ _20\"></span>S.A.<span class=\"_ _273\"> </span>337.288 <span class=\"_ _c8\"> </span>1.424.778 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>174.105 <span class=\"_ _c9\"> </span>801.628 <span class=\"_ _11d\"> </span>- J.M.J. Henriques, Lda.<span class=\"_ _2c8\"> </span>131.280 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>104.919 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- Outras entidades relacionadasHotel Ritz, S.A.<span class=\"_ _31a\"> </span>- <span class=\"_ _263\"> </span>10.160 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>- Sonagi, SGPS, S.A.<span class=\"_ _2b7\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _263\"> </span>63.021 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _119\"> </span>63.021 Cotif Sicar<span class=\"_ _13a\"> </span>- <span class=\"_ _b5\"> </span>41.750 <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _ea\"> </span>8.747 <span class=\"_ _11d\"> </span>- Soc. <span class=\"_ _0\"></span>Agr\u00edcola da Herdade dos Fidalgos, Lda.<span class=\"_ _135\"> </span>- <span class=\"_ _56\"> </span>710 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- CLA<span class=\"_ _0\"></span> - Soc. Advogados<span class=\"_ _52\"> </span>- <span class=\"_ _ea\"> </span>7.380 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _ea\"> </span>7.380 <span class=\"_ _11d\"> </span>- Nofigal, Lda.<span class=\"_ _323\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _ea\"> </span>4.059 <span class=\"_ _11d\"> </span>- Inertogrande<span class=\"_ _324\"> </span>216.224 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>189.774 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- Pedro Soveral<span class=\"_ _225\"> </span>- <span class=\"_ _43\"> </span>6.150 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>- UTIS, Lda<span class=\"_ _325\"> </span>(38.037)<span class=\"_ _d2\"> </span>900.229 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>658.130 <span class=\"_ _ea\"> </span>7.610 <span class=\"_ _11d\"> </span>- Membros dos \u00f3rg\u00e3os de gest\u00e3o<span class=\"_ _307\"> </span>2.139 <span class=\"_ _ea\"> </span>7.255 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _ea\"> </span>7.255 <span class=\"_ _11d\"> </span>- Ultimate Cell (Utis) - Nota 10.3<span class=\"_ _255\"> </span>- <span class=\"_ _6f\"> </span>26.841.074 <span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- Outros acionistas de subsidi\u00e1rias<span class=\"_ _318\"> </span>- <span class=\"_ _263\"> </span>20.473 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _263\"> </span>36.597 <span class=\"_ _8c\"> </span>- 649.639 <span class=\"_ _6f\"> </span>29.261.1<span class=\"_ _4\"></span>18 <span class=\"_ _263\"> </span>63.021 <span class=\"_ _c8\"> </span><span class=\"fc19\">1.301.899 <span class=\"_ _c9\"> </span>874.436 <span class=\"_ _263\"> </span>63.021 </span>Os saldos e transa\u00e7\u00f5es com <span class=\"_ _0\"></span>Acionistas respeitam essencialmente a opera\u00e7\u00f5es de tesouraria de curto prazo que vencem juros ataxas de mercado. Em exerc\u00edcios anteriores, foram celebrados contratos de arrendamento entre a Semapa e a Sonagi \u2013 Imobili\u00e1ria, S.A., relativos aoarrendamento de v\u00e1rios pisos de escrit\u00f3rio no edif\u00edcio de que esta \u00e9 propriet\u00e1ria e onde opera a sede da Semapa, SGPS, S.A., naAv<span class=\"_ _11\"></span>. Fontes Pereira de Melo, n.\u00ba 14, em Lisboa.No \u00e2mbito da identifica\u00e7\u00e3o das partes relacionadas, para efeitos de relato financeiro, foi ainda referenciada como parte relacionadaa sociedade <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>VE, S.A., por se tratar de uma empresa associada da subsidi\u00e1ria Secil \u00e0 qual o Grupo adquire servi\u00e7os de tratamentode res\u00edduos e combust\u00edveis alternativos, e UTIS, Empreendimento Conjunto no qual a Semapa det\u00e9m uma participa\u00e7\u00e3o de 50% eque fornece equipamentos \u00e0 subsidi\u00e1ria Secil.OUTRAS DIVULGA\u00c7\u00d5ES RELA<span class=\"_ _0\"></span>TIV<span class=\"_ _11\"></span>AS A<span class=\"_ _0\"></span> P<span class=\"_ _0\"></span>ARTES RELACIONADASConforme referido na Nota 8.3 \u2013 Investimentos financeiros, em 2018, o Grupo, atrav\u00e9s da sua subsidi\u00e1ria Semapa Next, S.A.,celebrou um contrato com vista \u00e0 realiza\u00e7\u00e3o de um investimento de 12 milh\u00f5es de d\u00f3lares no \u201cAlter V<span class=\"_ _0\"></span>enture Partners Fund 1\u201d,entidade da qual um administrador n\u00e3o executivo da Semapa \u00e9 membro da equipa executiva.A<span class=\"_ _0\"></span> remunera\u00e7\u00e3o do pessoal de gest\u00e3o chave do Grupo \u00e9 detalhada na Nota 7.2 \u2013 Remunera\u00e7\u00e3o dos membros dos \u00f3rg\u00e3os sociais.1<span class=\"_ _0\"></span>1.2 <span class=\"_ _d\"></span>RISCOS OPERACIONAISO Grupo est\u00e1 presente nos setores da pasta e papel, cimento e derivados e ambiente, os quais est\u00e3o sujeitos a riscos diversos,que podem ter um efeito significativo nas atividades que exerce, nos seus resultados operacionais, nos fluxos de caixa que gera ena sua posi\u00e7\u00e3o financeira.Os fatores de risco operacional analisados neste cap\u00edtulo podem ser estruturados da seguinte forma:\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Riscos operacionais associados ao setor da Pasta e Papel</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Riscos operacionais associados ao setor dos Cimentos e derivados</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Riscos operacionais associados ao setor do <span class=\"_ _0\"></span>Ambiente</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Riscos associados ao Grupo em Geral</span>RISCOS <span class=\"_ _0\"></span>ASSOCIADOS AO SET<span class=\"_ _0\"></span>OR DA P<span class=\"_ _11\"></span>AST<span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> E P<span class=\"_ _0\"></span>APELRISCOS ASSOCIADOS AO <span class=\"_ _20\"></span>SETOR FLOREST<span class=\"_ _0\"></span>ALEm 31 de dezembro de 2022, o Grupo Navigator geria cerca de 106,8 milhares de hectares (2021: 105,5 milhares de hectares)distribu\u00eddos em Portugal continental, <span class=\"_ _0\"></span>A\u00e7ores e Galiza (Espanha), em 1.324 Unidades de Gest\u00e3o em 169 munic\u00edpios em Portugal,e 42 Unidades de Gest\u00e3o distribu\u00eddas por 3 prov\u00edncias na Galiza, Espanha, de acordo com os princ\u00edpios expressos na sua Pol\u00edticaFlorestal. O eucalipto e as \u00e1reas com floresta\u00e7\u00e3o em curso com as esp\u00e9cies deste g\u00e9nero ocupam 73% desta \u00e1rea, designadamentea esp\u00e9cie <span class=\"ff11c\">Eucalyptus globulus</span>, considerada como a fibra ideal para pap\u00e9is de alta qualidade. Na \u00e1rea restante, para al\u00e9m dosespa\u00e7os de conserva\u00e7\u00e3o que representam cerca de 12,1% da \u00e1rea total sobre gest\u00e3o em Portugal, salientam-se as \u00e1reas florestaisde pinho e sobreiro, esp\u00e9cies das quais o Grupo est\u00e1 entre os maiores produtores privados nacionais.T<span class=\"_ _11\"></span>endo sido pioneira em Portugal na promo\u00e7\u00e3o da gest\u00e3o florestal certificada, a gest\u00e3o florestal da generalidade do seu patrim\u00f3nioflorestal localizado em Portugal continental est\u00e1 certificada pelo FSC\u00ae (Forest Stewardship Council\u00ae) (FSC\u00ae-C010852) e peloPEFC\u2122 (Programme for the Endorsement of Forest Certification schemes) (PEFC\u2122/13-23-001), reconhecimento de que a gest\u00e3odestes espa\u00e7os \u00e9 feita de forma respons\u00e1vel do ponto de vista ambiental, econ\u00f3mico e social, e obedecendo a crit\u00e9rios rigorosose internacionalmente reconhecidos.A<span class=\"_ _0\"></span> Navigator opera em sofisticados mercados em todo o mundo nos quais a procura de produtos certificados \u00e9 uma realidadeincontorn\u00e1vel. Sendo certo que apenas uma reduzida parte da floresta nacional est\u00e1 certificada, a Companhia iniciou em 2016um programa de dinamiza\u00e7\u00e3o da ades\u00e3o de produtores a modelos de gest\u00e3o florestal sustent\u00e1vel que, certificados, permitem amelhoria cont\u00ednua das pr\u00e1ticas de gest\u00e3o, a valoriza\u00e7\u00e3o da produ\u00e7\u00e3o e a resposta ao esfor\u00e7o de procura de produtos certificadosque se sente a n\u00edvel mundial. Este esfor\u00e7o tem vindo a aumentar a \u00e1rea florestal certificada em Portugal entre 2016 e 2022, quervia FSC\u00ae (de 370.000 ha para 550.600 ha) quer PEFC\u2122 (de 260.000 ha para 318.230 ha).Ainda assim, \u00e9 manifesto que o esfor\u00e7o se dever\u00e1 manter no futuro, dado o peso que ainda representa a \u00e1rea florestal n\u00e3oabrangida por qualquer sistema de gest\u00e3o florestal sustent\u00e1vel em Portugal. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> t\u00edtulo de exemplo, a \u00e1rea florestal gerida pelo Grupoem Portugal continental no final de 2022, embora representasse cerca de 3% da \u00e1rea da floresta portuguesa, representava, todavia,34% de toda a \u00e1rea certificada de acordo com as normas do sistema PEFC\u2122 e 19% de toda a \u00e1rea certificada de acordo com asnormas do sistema FSC\u00ae. Estamos, no entanto, otimistas com o caminho percorrido, que demonstra a ades\u00e3o da Produ\u00e7\u00e3o Florestal aos modelos de gest\u00e3oflorestal sustent\u00e1vel. Em 2022, 65% da madeira proveniente de fontes de abastecimento nacionais, excluindo o autoabastecimento,j\u00e1 proveio de propriedades que tinham a sua gest\u00e3o florestal certificada (2021: 63%). Registe-se tamb\u00e9m o facto de que, no \u00e2mbitodesta iniciativa, o Grupo ter visto aumentar de forma muito significativa o n\u00famero de Fornecedores de madeira com certifica\u00e7\u00e3oda cadeia de cust\u00f3dia/responsabilidade, passo essencial no desenvolvimento de uma base de Fornecedores que possibilitar\u00e1assegurar os des\u00edgnios definidos ao n\u00edvel da madeira proveniente de fontes com gest\u00e3o florestal certificada.Como forma de fomentar a certifica\u00e7\u00e3o da gest\u00e3o florestal na floresta nacional de eucalipto, o Grupo diferencia desde 2007 ede forma ininterrupta o valor da madeira recebida nas suas unidades fabris, discriminando positivamente no pre\u00e7o a madeiraproveniente de unidades de gest\u00e3o que certificaram a sua gest\u00e3o florestal sustent\u00e1vel. Este apoio ao sistema foi inovador an\u00edvel mundial e permitiu a estabiliza\u00e7\u00e3o da gest\u00e3o florestal certificada como uma pr\u00e1tica reconhecida no mercado e que, sendoremunerada nos produtos que incorpora, deve remunerar a respetiva cadeia de produ\u00e7\u00e3o.Complementarmente, demonstrando um compromisso continuado com os seus objetivos de desenvolvimento sustent\u00e1vel, o Grupoprocedeu, em junho de 2022, \u00e0 emiss\u00e3o de um empr\u00e9stimo obrigacionista no montante de 150 milh\u00f5es de euros, ao abrigo deSustainability Linked Bonds Framework, com taxa de juro associada a tr\u00eas indicadores ESG: emiss\u00f5es de CO (base CELE);2% de madeira certificada adquirida no mercado portugu\u00eas; consumo de energia de fontes renov\u00e1veis. Com esta opera\u00e7\u00e3o definanciamento, conclu\u00edmos o ano com perto de 40% do total de financiamento emitido com cariz sustent\u00e1vel.Ao Grupo foram atribu\u00eddos Direitos de Uso e <span class=\"_ _0\"></span>Aproveitamento de T<span class=\"_ _11\"></span>erra (DUA<span class=\"_ _11\"></span>T) em Mo\u00e7ambique, localizados <span class=\"_ _20\"></span>nas prov\u00edncias deManica e Zamb\u00e9zia constitu\u00eddos por cerca de 5 dezenas de parcelas n\u00e3o cont\u00edguas, e uma autoriza\u00e7\u00e3o de planta\u00e7\u00e3o de at\u00e9 246.000hectares, disponibilizados ao abrigo de <span class=\"_ _0\"></span>Acordo de Investimento assinado com o Governo mo\u00e7ambicano, dos quais se encontramplantados cerca de 14,0 milhares de hectares. O projeto prev\u00ea a instala\u00e7\u00e3o de uma unidade industrial destinada \u00e0 produ\u00e7\u00e3o depasta BEKP e energia el\u00e9trica naquele pa\u00eds. O Governo mo\u00e7ambicano e a Portucel Mo\u00e7ambique outorgaram em julho de 2018um Memorando de Entendimento (MoU) atrav\u00e9s do qual acordaram um conjunto de condi\u00e7\u00f5es precedentes necess\u00e1rias paraa prossecu\u00e7\u00e3o do investimento, nomeada e especialmente de natureza log\u00edstica, que ser\u00e1 implementado em duas fases. Numprimeiro momento ser\u00e1 incrementada a base florestal at\u00e9 cerca de 40.000 hectares, que garantir\u00e1 o abastecimento de uma unidade(a construir) de produ\u00e7\u00e3o de estilha de madeira de eucalipto para exporta\u00e7\u00e3o, de cerca de 1 milh\u00e3o de toneladas por ano, numinvestimento adicional estimado de USD 140 milh\u00f5es.Em comunicado efetuado ao mercado em novembro de 2021, a concession\u00e1ria do Porto de Macuze e o fundo americano EthosAsset Management Inc. informaram terem celebrado um acordo de financiamento de longo prazo no montante de 400 milh\u00f5es deUSD, que assegurar\u00e1 a constru\u00e7\u00e3o da primeira fase do porto de Macuse e acessibilidades rodovi\u00e1rias, a qual envolve a constru\u00e7\u00e3ode terminais para a opera\u00e7\u00e3o de produtos agr\u00edcolas, aparas de madeira (<span class=\"ff11c ws0\">woodchips</span>), fertilizantes e combust\u00edveis, com capacidadepara operar navios at\u00e9 65.000 DWT<span class=\"_ _11\"></span>. T<span class=\"_ _11\"></span>endo em considera\u00e7\u00e3o os atrasos registados no in\u00edcio da constru\u00e7\u00e3o, a melhor expectativa \u00e9de que a infraestrutura possa entrar em opera\u00e7\u00e3o em 2026/2027.A<span class=\"_ _0\"></span> Navigator e o Governo de Mo\u00e7ambique t\u00eam vindo a trabalhar nos termos do MoU assinado em 2018, nomeadamente no temadas terras e fomento, tendo avan\u00e7ado o primeiro programa de Fomento Florestal em Mo\u00e7ambique, iniciativa governamental comfinanciamento do Banco Mundial. O objetivo \u00e9 promover planta\u00e7\u00f5es florestais comerciais sustent\u00e1veis de pequena e m\u00e9dia escalae a restaura\u00e7\u00e3o de \u00e1reas degradadas, tendo sido instalados cerca de 2.000 ha entre 2019 e 2022. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> Portucel Mo\u00e7ambique tem tidoum papel ativo na constru\u00e7\u00e3o e implementa\u00e7\u00e3o do Programa, contribuindo com diversos apoios, tais como na defini\u00e7\u00e3o do modelode silvicultura, no fornecimento de plantas clonais a pre\u00e7o bonificado, no acesso a mat\u00e9rias-primas e <span class=\"ff11c\">know-how</span>.Foi tamb\u00e9m iniciada a opera\u00e7\u00e3o de colheita de madeira das planta\u00e7\u00f5es da Portucel Mo\u00e7ambique em Manica, para exporta\u00e7\u00e3oa partir do porto da Beira, o que permitir\u00e1, entre outros objetivos, colocar Mo\u00e7ambique no mapa mundial desta ind\u00fastria de base3florestal. <span class=\"_ _0\"></span>Ao longo de 2022, foram colhidos cerca de 100.000 m de madeira, tendo sido concretizados tr\u00eas embarques de navios3para Portugal, com cerca de 100.000 m.Ao n\u00edvel da produ\u00e7\u00e3o florestal, o principal fator de amea\u00e7a da competitividade da fileira florestal do eucalipto reside na baixaprodutividade da floresta portuguesa, que apresenta uma reduzida intensidade de gest\u00e3o, o que contribui para uma rentabilidadedecrescente e crescentes riscos de inc\u00eandio florestal e de fitossanidade. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> conjuga\u00e7\u00e3o de todos estes fatores, sem que, nos \u00faltimosanos, tenham existido medidas de atua\u00e7\u00e3o estrat\u00e9gica do Estado no setor<span class=\"_ _0\"></span>, tem obrigado \u00e0 importa\u00e7\u00e3o de mat\u00e9ria-prima, processoque condiciona a rentabilidade do setor<span class=\"_ _0\"></span>. Sendo todo o setor de produ\u00e7\u00e3o industrial de base florestal dependente da disponibiliza\u00e7\u00e3ode mat\u00e9ria-prima em qualidade e quantidade para manter as unidades industriais no nosso pa\u00eds, \u00e9 chocante concluir que a falta deaposta na reabilita\u00e7\u00e3o das \u00e1reas florestais nacionais compromete neste momento a sustentabilidade de um setor com a import\u00e2nciaque este tem para Portugal.O desafio da produtividade e da gest\u00e3o florestal ativa \u00e9 entendido no Grupo como um eixo estrat\u00e9gico de desenvolvimento.Enquanto empresa com responsabilidades no setor<span class=\"_ _0\"></span>, a Navigator tem vindo a promover v\u00e1rias iniciativas que visam contribuir paraa invers\u00e3o desta tend\u00eancia. Estas iniciativas cobrem diversas \u00e1reas, desde o fornecimento de plantas melhoradas provenientes deum programa de melhoramento gen\u00e9tico com d\u00e9cadas de desenvolvimento, o apoio t\u00e9cnico a produtores florestais (com programascomo o Premium, o e-globulus e o apoio t\u00e9cnico atrav\u00e9s de dezenas de a\u00e7\u00f5es de forma\u00e7\u00e3o que, complementando as organizadascom os Fornecedores que utilizamos, estendem a transfer\u00eancia de conhecimento a outras empresas do setor).Complementarmente, atrav\u00e9s da Biond (Associa\u00e7\u00e3o da Ind\u00fastria Papeleira, representativa dos principais Grupos industriais dosetor), a Navigator tem tamb\u00e9m colaborado no Programa Melhor Eucalipto, no qual se desenvolve o \u201cLimpa &amp; <span class=\"_ _0\"></span>Aduba\u201d. <span class=\"_ _0\"></span>Ao abrigodesta iniciativa, a Biond procede a suas custas \u00e0 aduba\u00e7\u00e3o das parcelas de particulares que se candidatem ao programa eque limpem as suas propriedades florestais de eucalipto. Esta medida, potenciadora de produtividade, permite ainda a redu\u00e7\u00e3odo risco de inc\u00eandio pela redu\u00e7\u00e3o da carga combust\u00edvel nas parcelas, tendo impactado em mais de 15.000 ha durante 2021 eem cerca de 14.550 ha em 2022, acumulando-se mais de 47.000 ha j\u00e1 intervencionados. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> Biond est\u00e1 ainda a implementar 2programas adicionais \u2013 o Replantar \u2013 que visa fornecer aos propriet\u00e1rios um apoio financeiro direto na replanta\u00e7\u00e3o das suasparcelas florestais de eucalipto (31 hectares realizados em 2022 no concelho de Pedr\u00f3g\u00e3o Grande), bem como uma iniciativa deigual teor \u2013 Recupera\u00e7\u00e3o de \u00c1reas <span class=\"_ _0\"></span>Ardidas \u2013 visando a recupera\u00e7\u00e3o de \u00e1reas ardidas fustigadas pelos inc\u00eandios de 2016 a 2018procurando a reabilita\u00e7\u00e3o dessas \u00e1reas para a gest\u00e3o florestal (400 hectares executados em 2022).A<span class=\"_ _0\"></span> acrescer aos riscos relativos aos impactes dos inc\u00eandios rurais e da fitossanidade, acresce um ambiente regulat\u00f3rio fortementecondicionante da atividade florestal profissional, que tem levado a um decr\u00e9scimo continuado nos n\u00edveis de interven\u00e7\u00e3o florestalem escala, cujo indicador avan\u00e7ado \u00e9 a evolu\u00e7\u00e3o (redu\u00e7\u00e3o continuada) das \u00e1reas florestais florestadas ou reflorestadas no nossopa\u00eds. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> sustentabilidade de todo um setor, assente num grande n\u00famero de pequenos Fornecedores de servi\u00e7os e produtos,est\u00e1 dependente de n\u00edveis de atividade (independentemente da esp\u00e9cie) que o nosso pa\u00eds n\u00e3o tem conseguindo assegurar<span class=\"_ _0\"></span>,comprometendo a sustentabilidade dessa malha empresarial, fundamental para assegurar as interven\u00e7\u00f5es em espa\u00e7o rural quepermitem reduzir risco e fomentar produtividade e rendimento em regi\u00f5es do pa\u00eds onde a floresta \u00e9 uma componente significativado rendimento de muitas fam\u00edlias.No que diz respeito aos inc\u00eandios rurais, os riscos a que a atividade do Grupo Navigator se encontra exposta traduzem-se nosseguintes impactos:\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Na destrui\u00e7\u00e3o de <span class=\"ff11c\">stocks</span> atuais e futuros de madeira pr\u00f3prios e de terceiros;</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Em custos acrescidos de explora\u00e7\u00e3o florestal e posterior prepara\u00e7\u00e3o dos terrenos para planta\u00e7\u00e3o.</span>Nesta mat\u00e9ria, a forma de gest\u00e3o das explora\u00e7\u00f5es que possui ou gere constitui a primeira linha de mitiga\u00e7\u00e3o deste risco pelo Grupo.Acresce o esfor\u00e7o de Inova\u00e7\u00e3o e Desenvolvimento que visa adaptar as t\u00e9cnicas de silvicultura \u00e0 realidade da floresta nacional,visando a mitiga\u00e7\u00e3o de impactes, a redu\u00e7\u00e3o de custos e a melhoria das pr\u00e1ticas de gest\u00e3o, pela Companhia e pelos operadoresno mercado.De entre as diversas medidas de gest\u00e3o com as quais se comprometeu, o escrupuloso cumprimento das regras de biodiversidade,um adequado planeamento das instala\u00e7\u00f5es florestais a executar e a constru\u00e7\u00e3o e manuten\u00e7\u00e3o de caminhos e vias de acesso acada uma das \u00e1reas em explora\u00e7\u00e3o, assumem particular relev\u00e2ncia na mitiga\u00e7\u00e3o do risco de inc\u00eandio.Para al\u00e9m disso, o Grupo participa no agrupamento <span class=\"_ _0\"></span>Afocelca \u2013 um agrupamento complementar de empresas do Grupo Navigatore do Grupo <span class=\"_ _0\"></span>Altri que, com uma estrutura especializada, tem por miss\u00e3o apoiar o combate aos inc\u00eandios florestais nas propriedadesdas empresas agrupadas, em estrita coordena\u00e7\u00e3o e colabora\u00e7\u00e3o com a <span class=\"_ _0\"></span>Autoridade Nacional de Prote\u00e7\u00e3o Civil \u2013 <span class=\"_ _0\"></span>ANEPC. Esteagrupamento gere um or\u00e7amento anual de cerca de 3 milh\u00f5es de euros, sem fundos p\u00fablicos, tendo criado uma estrutura eficientee flex\u00edvel, que desenvolve pr\u00e1ticas destinadas \u00e0 redu\u00e7\u00e3o dos custos de prote\u00e7\u00e3o e a minimizar os preju\u00edzos que os inc\u00eandiosflorestais representam para as empresas do <span class=\"_ _0\"></span>ACE, que exploram cerca de 190 mil hectares de floresta em PortugalO Grupo conta ainda com um instituto de investiga\u00e7\u00e3o, o RAIZ, que desenvolve a sua atividade em 3 linhas principais: Investiga\u00e7\u00e3oAplicada, Consultoria e Forma\u00e7\u00e3o. Na \u00e1rea da investiga\u00e7\u00e3o florestal, o RAIZ procura:\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Aumentar a produtividade da floresta de eucalipto; </span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Melhorar a qualidade da fibra produzida a partir da madeira dessa esp\u00e9cie;</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Implementar uma gest\u00e3o florestal sustentada do ponto de vista econ\u00f3mico, ambiental e social;</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Induzir pr\u00e1ticas e processos tendentes \u00e0 diminui\u00e7\u00e3o dos custos de produ\u00e7\u00e3o da madeira.</span>RISCOS <span class=\"_ _0\"></span>ASSOCIADOS \u00c0 PRODU\u00c7\u00c3O E COMERCIALIZA\u00c7\u00c3O DE P<span class=\"_ _0\"></span>AST<span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> BEKP<span class=\"_ _11\"></span>, P<span class=\"_ _11\"></span>APEL UWF E P<span class=\"_ _11\"></span>APEL <span class=\"ff11d ws1f\">TISSUE</span>ABASTECIMENTO DE MA<span class=\"_ _11\"></span>T\u00c9RIAS-PRIMASO autoabastecimento de madeira (madeira proveniente de patrim\u00f3nio pr\u00f3prio Navigator e de arrendamentos) para produ\u00e7\u00e3o depasta BEKP \u00e9 apenas cerca de 1<span class=\"_ _11\"></span>1% das necessidades do Grupo (2021: 18%). Por este facto, existe a necessidade, regular<span class=\"_ _4\"></span>, de aEmpresa recorrer \u00e0 compra de madeira no mercado nacional (ainda assim insuficiente), recorrendo ao mercado espanhol e aosmercados n\u00e3o europeus (\u201cextraib\u00e9rica\u201d), principalmente Brasil, Uruguai e Mo\u00e7ambique (proveniente, essencialmente, de planta\u00e7\u00f5eslocais da NVG) com custo acrescido comparativamente ao mercado nacional por raz\u00f5es de transporte. O aprovisionamento de madeira dos mercados internacionais, nomeadamente de eucalipto, est\u00e1 sujeito a varia\u00e7\u00f5es de pre\u00e7oessencialmente por efeito cambial, o que tem, consequentemente, implica\u00e7\u00f5es no custo de produ\u00e7\u00e3o da Navigator e das empresasprodutoras de pasta BEKP<span class=\"_ _11\"></span>. <span class=\"_ _0\"></span>Acresce que a volatilidade dos custos de log\u00edstica de transporte de madeira at\u00e9 \u00e0s f\u00e1bricas tem tamb\u00e9mimpactos essencialmente por efeito dos pre\u00e7os dos combust\u00edveis utilizados, pre\u00e7o do petr\u00f3leo, menor escassez de navios degrande dimens\u00e3o sem otimiza\u00e7\u00e3o de retornos e oscila\u00e7\u00e3o dos fretes mar\u00edtimos.Estando a realiza\u00e7\u00e3o de novas planta\u00e7\u00f5es florestais sujeita \u00e0 autoriza\u00e7\u00e3o das entidades competentes e a uma pol\u00edtica de restri\u00e7\u00f5esde acr\u00e9scimos de \u00e1rea, que poder\u00e3o limitar o potencial produtivo nacional, n\u00e3o obstante existirem muitas iniciativas para ajudar osprodutores florestais, entre elas o apoio na certifica\u00e7\u00e3o de madeira para responder \u00e0 procura comercial de produtos (papel e pasta)certificada, e incrementar a produtividade das \u00e1reas existentes, para maior disponibilidade de mat\u00e9ria-prima no mercado nacional,o recurso \u00e0 importa\u00e7\u00e3o ser\u00e1 sempre uma necessidade n\u00e3o evit\u00e1vel no curto/m\u00e9dio/longo prazo.Pela insufici\u00eancia da produ\u00e7\u00e3o nacional de madeira em quantidade, a Empresa tem de aumentar a quantidade de madeiraimportada, seja de Espanha ou de outros mercados mais distantes, para assegurar o abastecimento \u00e0s f\u00e1bricas, sem restri\u00e7\u00f5es,na(s) pr\u00f3xima(s) d\u00e9cada(s).Importa referir que, sendo a madeira um dos principais custos de produ\u00e7\u00e3o de pasta de papel, qualquer agravamento no custo3do m de madeira de eucalipto consumida na produ\u00e7\u00e3o de pasta BEKP representa sempre um impacto negativo nos resultadosoperacionais da Empresa.3Em 31 de dezembro de 2022, um agravamento de 10% no custo, \u00e0 data, do m de madeira de eucalipto consumida na produ\u00e7\u00e3ode pasta BEKP teria representado um impacto negativo nos resultados operacionais do Grupo de cerca de Euros 41.000.000 (31de dezembro de 2021: Euros 31.400.000).Relativamente a outras mat\u00e9rias-primas, nomeadamente produtos qu\u00edmicos, o principal risco identificado \u00e9 o da escassez dedisponibilidade de produtos por for\u00e7a da crescente procura destes produtos em mercados emergentes, nomeadamente na \u00c1sia oumercados que os abaste\u00e7am, que poder\u00e3o criar desequil\u00edbrios pontuais de oferta e procura.A<span class=\"_ _0\"></span> este respeito, o Grupo Navigator<span class=\"_ _0\"></span>, em conjunto com o Grupo Altri, estabeleceram em 2018 um <span class=\"_ _11\"></span>Agrupamento Complementar deEmpresas \u2013 Pulp Chem, <span class=\"_ _0\"></span>ACE \u2013 destinado \u00e0 aquisi\u00e7\u00e3o conjunta de produtos qu\u00edmicos, beneficiando de economias de escala e,assim, mitigar este risco.O Grupo procura mitigar estes riscos mediante um <span class=\"ff11c ws0\">sourcing</span> proativo, que procura a identifica\u00e7\u00e3o de fontes de abastecimentodispersas geograficamente, procurando ainda assegurar contratos de abastecimento a prazo que lhe assegurem n\u00edveis de volume,pre\u00e7o e qualidade compat\u00edveis com os seus requisitos.Em 31 de dezembro de 2022, um agravamento de 10% no pre\u00e7o dos produtos qu\u00edmicos teria representado um impacto negativonos resultados operacionais do Grupo de cerca de Euros 25.200.000 (31 de dezembro de 2021: Euros 1<span class=\"_ _0\"></span>1.300.000).Finalmente, um outro recurso necess\u00e1rio para o processo produtivo \u00e9 a \u00e1gua. Sendo a \u00e1gua um recurso finito e atendendo \u00e0 suarelev\u00e2ncia para o processo produtivo de pasta e de papel, o Grupo assumiu uma preocupa\u00e7\u00e3o especial na sua preserva\u00e7\u00e3o tendo,ao longo dos \u00faltimos anos, sido realizados investimentos tendentes \u00e0 redu\u00e7\u00e3o da utiliza\u00e7\u00e3o deste importante recurso. No \u00e2mbitodo Programa de Redu\u00e7\u00e3o do Uso de \u00c1gua (PRUA) implementado pelo Grupo, foi poss\u00edvel reduzir em 10% a utiliza\u00e7\u00e3o de \u00e1gua noscomplexos industriais da Navigator entre 2019 (ano base) e 2022, esperando-se diminuir o uso deste recurso em, pelo menos, 33%at\u00e9 2030. Este \u00e9 um caminho que faz parte de uma estrat\u00e9gia abrangente e que est\u00e1 a ser percorrido consistentemente, colocandoo Grupo mais pr\u00f3ximo de atingir os objetivos da sua <span class=\"_ _0\"></span>Agenda 2030.PRE\u00c7O DE MERCADO DA<span class=\"_ _0\"></span> P<span class=\"_ _0\"></span>AST<span class=\"_ _0\"></span>A BEKP<span class=\"_ _33\"></span>, P<span class=\"_ _0\"></span>APEL UWF E P<span class=\"_ _11\"></span>APEL <span class=\"ff11d\">TISSUE</span>Desequil\u00edbrios na rela\u00e7\u00e3o oferta/procura, nos mercados de pasta BEKP<span class=\"_ _11\"></span>, papel UWF e papel <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span> podem ter um impacto significativonos pre\u00e7os e consequentemente na rentabilidade do Grupo. Os pre\u00e7os de mercado da pasta BEKP e do papel UWF e <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span> s\u00e3oformados no mercado mundial em regime de concorr\u00eancia global e influenciam de forma determinante as receitas do Grupo ea sua rentabilidade. <span class=\"_ _0\"></span>As varia\u00e7\u00f5es dos pre\u00e7os destes produtos resultam, essencialmente, de altera\u00e7\u00f5es da oferta e da procuramundiais e da situa\u00e7\u00e3o econ\u00f3mica e financeira de cada um dos diferentes agentes intervenientes nestes mercados (Produtores,T<span class=\"_ _0\"></span>raders, Distribuidores, Clientes finais, etc.) a n\u00edvel mundial, que provocam diferentes e sucessivos n\u00edveis de pre\u00e7os de equil\u00edbrio,aumentando a volatilidade do mercado global.Os mercados de pasta BEKP e de papel s\u00e3o altamente competitivos, pelo que, na atual conjuntura, varia\u00e7\u00f5es significativas nacapacidade de produ\u00e7\u00e3o instalada poder\u00e3o ter um impacto expressivo nos pre\u00e7os praticados a n\u00edvel mundial. Estes fatores t\u00eamincentivado o Grupo a prosseguir a estrat\u00e9gia de <span class=\"ff11c ws0\">marketing</span> e <span class=\"ff11c ws0\">branding</span> delineada e a realizar investimentos significativos nos anosrecentes para melhorar a produtividade e produzir produtos diferenciados e de elevada qualidade. Em 31 de dezembro de 2022, uma degrada\u00e7\u00e3o de 10% no pre\u00e7o, \u00e0 data, por tonelada de pasta BEKP e de 5% no pre\u00e7o portonelada de papel UWF e <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span> vendidos pelo Grupo no per\u00edodo teria representado um impacto negativo nos seus resultadosoperacionais de cerca de Euros 20.900.000 e de Euros 101.400.000, respetivamente (31 de dezembro de 2021: Euros 17.000.000e Euros 65.400.000, respetivamente).PROCURA<span class=\"_ _0\"></span> DOS PRODUTOS DO GRUPOSem preju\u00edzo do que se refere relativamente \u00e0 concentra\u00e7\u00e3o das carteiras de Clientes do Grupo, uma eventual diminui\u00e7\u00e3o daprocura de pasta BEKP<span class=\"_ _11\"></span>, papel UWF e papel <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span> nos mercados da Uni\u00e3o Europeia e dos Estados Unidos poder\u00e1 ter um impactosignificativo nas vendas do Grupo. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> procura de pasta BEKP produzida pelo Grupo depende tamb\u00e9m da evolu\u00e7\u00e3o da capacidadeinstalada para produ\u00e7\u00e3o de papel a n\u00edvel mundial, dado que v\u00e1rios dos principais Clientes de pasta BEKP do Grupo s\u00e3o produtoresde papel.A<span class=\"_ _0\"></span> procura de papel de impress\u00e3o e escrita n\u00e3o revestido est\u00e1 relacionada com fatores macroecon\u00f3micos (p.e. evolu\u00e7\u00e3o do PIB,emprego, nomeadamente em profiss\u00f5es <span class=\"ff11c\">white collar</span>, \u00edndices de confian\u00e7a), tecnol\u00f3gicos (p.e. penetra\u00e7\u00e3o de tecnologias deinforma\u00e7\u00e3o e <span class=\"ff11c ws0\">hardware/software</span>, designadamente relacionados com tecnologias de impress\u00e3o, no meio empresarial) e demogr\u00e1ficos(p.e. popula\u00e7\u00e3o, n\u00edvel m\u00e9dio de escolaridade, estrutura et\u00e1ria da sociedade). <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> evolu\u00e7\u00e3o destes fatores influencia a procura depapel positiva ou negativamente, sendo que, grosso modo e no passado recente, a tend\u00eancia de evolu\u00e7\u00e3o do consumo de papel\u00e9 negativa nos pa\u00edses mais desenvolvidos e positiva ou est\u00e1vel nos pa\u00edses emergentes/em desenvolvimento. Naturalmente, odesempenho do Grupo Navigator depende tamb\u00e9m da evolu\u00e7\u00e3o da procura nos diversos mercados em que atua.No que respeita \u00e0 procura de pasta de mercado de eucalipto, esta est\u00e1 dependente em larga medida da evolu\u00e7\u00e3o da produ\u00e7\u00e3o nosprodutores n\u00e3o-integrados de grades de papel de impress\u00e3o e escrita, <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span> e especialidades. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> procura chinesa por este tipo depasta representa mais de 1/3 da procura mundial, o que faz da China um dos mais impactantes <span class=\"ff11c\">drivers</span> da procura.Quanto ao papel <span class=\"ff11c\">tissue</span>, as vari\u00e1veis chave que influenciam a procura deste tipo de papel s\u00e3o:\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Crescimento econ\u00f3mico futuro esperado;</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Crescimento da popula\u00e7\u00e3o e outras altera\u00e7\u00f5es demogr\u00e1ficas e sociais;</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">N\u00edvel de desenvolvimento do setor terci\u00e1rio, nomeadamente turismo;</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">N\u00edveis de penetra\u00e7\u00e3o do produto;</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Desenvolvimentos na qualidade do papel <span class=\"ff11c\">tissue</span> e especifica\u00e7\u00f5es de produto; e</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Efeitos de substitui\u00e7\u00e3o.</span>O consumo de papel <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span> n\u00e3o \u00e9 muito sens\u00edvel a varia\u00e7\u00f5es c\u00edclicas da economia, muito embora o consumo deste tipo de papeltenda a crescer mais rapidamente com maior crescimento econ\u00f3mico. Em contrapartida, uma escalada de custos produtivos econsequentemente pre\u00e7os de venda pode criar um efeito de <span class=\"ff11c\">downgrading</span> de consumo.A<span class=\"_ _0\"></span> import\u00e2ncia do crescimento econ\u00f3mico para o consumo de <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span> \u00e9 mais evidente nos pa\u00edses em desenvolvimento. Se o n\u00edvelde rendimento per capita \u00e9 muito baixo, o consumo de <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span> tende a ser reduzido. H\u00e1 um limiar ap\u00f3s o qual o consumo acelera.O crescimento econ\u00f3mico permite uma maior penetra\u00e7\u00e3o do produto, que \u00e9 um dos principais <span class=\"ff11c ws0\">drivers</span> da procura deste tipo depapel na popula\u00e7\u00e3o com rendimentos mais baixos. Nas economias com forte depend\u00eancia do setor do turismo, perspetiva-se umarecupera\u00e7\u00e3o gradual do consumo do setor profissional, \u00e0 medida que sejam levantadas as restri\u00e7\u00f5es \u00e0 mobilidade e se normalizemos fluxos tur\u00edsticos. O papel <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span> \u00e9 um produto que n\u00e3o enfrenta grandes amea\u00e7as de substitui\u00e7\u00e3o por outros materiais, n\u00e3o seprevendo altera\u00e7\u00f5es a este n\u00edvel. Em contrapartida, altera\u00e7\u00f5es de padr\u00f5es de higieniza\u00e7\u00e3o e limpeza que podem ser associados \u00e0atual crise sanit\u00e1ria tender\u00e3o a impulsionar o consumo de <span class=\"ff11c\">tissue</span>.As prefer\u00eancias dos Consumidores podem ter um impacto na procura global do papel ou de certos tipos em particular<span class=\"_ _0\"></span>, tais como naprocura de produtos reciclados ou produtos com fibra virgem certificada.Relativamente a esta mat\u00e9ria, e no caso concreto do papel UWF e <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span>, o Grupo cr\u00ea que a estrat\u00e9gia de <span class=\"ff11c ws0\">marketing</span> e brandingque tem vindo a seguir<span class=\"_ _0\"></span>, associada aos investimentos significativos efetuados para melhorar a produtividade e produzir produtos deelevada qualidade e inovadores, lhe permitem colocar os seus produtos em segmentos de mercado menos sens\u00edveis a varia\u00e7\u00f5esde procura, permitindo uma menor exposi\u00e7\u00e3o a este risco.ENERGIAO processo produtivo de pasta e papel \u00e9 dependente do abastecimento constante de energia el\u00e9trica e vapor<span class=\"_ _0\"></span>. O Grupo disp\u00f5e dediversas unidades de produ\u00e7\u00e3o combinada de calor e energia el\u00e9trica em regime de Cogera\u00e7\u00e3o, que asseguram este abastecimento,tendo sido previstas redund\u00e2ncias entre as diversas unidades por forma a mitigar o risco de eventuais paragens n\u00e3o planeadas. Adicionalmente o grupo possui ainda duas centrais termoel\u00e9tricas a biomassa, independentes do processo produtivo de pasta epapel, dedicadas \u00e0 produ\u00e7\u00e3o de energia el\u00e9trica renov\u00e1vel para inje\u00e7\u00e3o na rede el\u00e9trica.No quadro regulat\u00f3rio atual, a totalidade da produ\u00e7\u00e3o de energia el\u00e9trica gerada pelas cogera\u00e7\u00f5es \u00e9 vendida em regime de mercado.De facto, no ano 2022, todas as cogera\u00e7\u00f5es renov\u00e1veis venderam a totalidade da sua produ\u00e7\u00e3o em mercado, ao abrigo doDecreto-Lei n.\u00ba 1<span class=\"_ _0\"></span>19-A/2021, de 22 de dezembro, mais concretamente do <span class=\"_ _0\"></span>Artigo 35.\u00ba -Y Regime excecional aplic\u00e1vel \u00e0 atividadede cogera\u00e7\u00e3o. Este diploma permitiu aos cogeradores a transi\u00e7\u00e3o para a modalidade geral do regime remunerat\u00f3rio, venda amercado, com possibilidade de regresso posterior \u00e0 modalidade especial de origem nos termos do n.\u00ba 2 do <span class=\"_ _0\"></span>Art.\u00ba 6 do Decreto-Lein.\u00ba 23/2010, de 25 de mar\u00e7o na sua reda\u00e7\u00e3o atual. <span class=\"_ _0\"></span>Adicionalmente, tamb\u00e9m a central de ciclo combinado a g\u00e1s natural de Set\u00fabal,que j\u00e1 se encontrava em regime de venda parcial de eletricidade a mercado, passou no decurso do ano a vender a totalidade dasua produ\u00e7\u00e3o em regime de mercado.Em 31 de dezembro de 2022, um agravamento de 10% no pre\u00e7o de mercado da eletricidade, sem compensa\u00e7\u00e3o na tarifa contratual,teria representado um impacto negativo nos resultados operacionais do Grupo de cerca de Euros 17.300.000 (31 de dezembro de2021: Euros 10.800.000).RISCO P<span class=\"_ _0\"></span>A\u00cdS \u2013 PORTUGALO Grupo Navigator tem uma forte presen\u00e7a em Portugal. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> sua atividade est\u00e1 alicer\u00e7ada em ativos cuja principal localiza\u00e7\u00e3o \u00e9Portugal. Da mesma forma, cerca de 20% da sua mat\u00e9ria-prima prov\u00e9m de florestas portuguesas.O Grupo \u00e9 o terceiro maior exportador em Portugal e o maior gerador de V<span class=\"_ _0\"></span>alor <span class=\"_ _0\"></span>Acrescentado Nacional, representando aproximadamente1% do PIB nacional, cerca de 3% das exporta\u00e7\u00f5es nacionais de bens, perto de 6% do total da carga contentorizada exportada pelosportos nacionais.Ainda que aberto ao mundo, a forte depend\u00eancia do seu pa\u00eds de origem em termos de fatores produtivos exp\u00f5e o Grupo ao \u00edndicede risco de Portugal.RISCO P<span class=\"_ _0\"></span>A\u00cdS \u2013 MO\u00c7AMBIQUEEm virtude do investimento no projeto de Mo\u00e7ambique, o Grupo Navigator encontra-se exposto ao risco espec\u00edfico deste pa\u00eds.T<span class=\"_ _11\"></span>odavia, a pondera\u00e7\u00e3o dos investimentos, em termos de calendariza\u00e7\u00e3o, escolha dos Fornecedores/Parceiros e localiza\u00e7\u00e3ogeogr\u00e1fica, tem sido considerada de acordo com esse risco, acautelando o Grupo a concretiza\u00e7\u00e3o destes passos com razo\u00e1velseguran\u00e7a de que n\u00e3o existir\u00e3o efeitos decorrentes daquele risco.Neste momento, o projeto de Mo\u00e7ambique \u00e9 essencialmente um projeto de cariz florestal, com uma op\u00e7\u00e3o de desenvolvimento deum projeto industrial. O investimento previsto dever\u00e1 ser concretizado em duas fases, a primeira ser\u00e1 um projeto de produ\u00e7\u00e3o deestilha (<span class=\"ff11c ws0\">woodchips</span>) e, numa segunda fase, a constru\u00e7\u00e3o de uma f\u00e1brica de pasta de grande escala. O Grupo encontra-se, contudo,preparado para avan\u00e7ar com o plano florestal previsto, assim que as condi\u00e7\u00f5es necess\u00e1rias \u2013 cuja maioria continua em discuss\u00e3ocom as autoridades mo\u00e7ambicanas \u2013 estejam reunidas.At\u00e9 31 de dezembro de 2022 os disp\u00eandios incorridos neste projeto ascendiam a Euros 132.688.730 (31 de dezembro de 2021:124,9 milh\u00f5es de euros), essencialmente associados \u00e0 prepara\u00e7\u00e3o de terrenos, a atividades de planta\u00e7\u00e3o e manuten\u00e7\u00e3o silv\u00edcola,ao programa de desenvolvimento social, gest\u00e3o de terras, licenciamento ambiental e social e \u00e0 constru\u00e7\u00e3o do que \u00e9 hoje um dosmaiores viveiros florestais de \u00c1frica.Considerando que a Navigator ainda se encontra a trabalhar nas condi\u00e7\u00f5es precedentes para a Fase 1 do MoU, tal comoanteriormente referido, as responsabilidades prov\u00e1veis estimadas encontram-se devidamente provisionadas.RISCO P<span class=\"_ _0\"></span>A\u00cdS \u2013 EUAO mercado dos Estados Unidos da <span class=\"_ _0\"></span>Am\u00e9rica tem uma pondera\u00e7\u00e3o relevante nas vendas totais de pap\u00e9is UWF<span class=\"_ _11\"></span>, o que aumenta aexposi\u00e7\u00e3o ao risco espec\u00edfico deste pa\u00eds.Esta exposi\u00e7\u00e3o exige uma avalia\u00e7\u00e3o cuidada dos impactos decorridos, por exemplo, de altera\u00e7\u00f5es em regulamenta\u00e7\u00f5es ou denatureza tribut\u00e1ria, ou mesmo da sua aplica\u00e7\u00e3o e interpreta\u00e7\u00e3o por parte das entidades governamentais e autoridade tribut\u00e1ria. \u00c0 semelhan\u00e7a do que aconteceu com produtores de outras nacionalidades (australianos, brasileiros, chineses e indon\u00e9sios), noque diz respeito \u00e0s importa\u00e7\u00f5es de papel UWF para os EUA, o Grupo tem sido, desde 2015, alvo de medidas antidumping por partedo Departamento de Com\u00e9rcio deste pa\u00eds, estando os seus produtos sujeitos a taxas antidumping definidas pelo United StatesDepartment of Commerce (Departamento de Com\u00e9rcio dos Estados Unidos da <span class=\"_ _0\"></span>Am\u00e9rica) \u2013 ver Nota 4.2. <span class=\"_ _0\"></span>At\u00e9 2022, estas taxasafetaram os resultados do Grupo em Euros 32.334.413 - per\u00edodos de revis\u00e3o 1 a 7 (2021: Euros 30.482.935)CONCORR\u00caNCIAO aumento da concorr\u00eancia nos mercados da pasta e papel pode ter um impacto significativo nos pre\u00e7os e consequentemente narentabilidade do Grupo. Os mercados de pasta e papel s\u00e3o altamente competitivos, pelo que a entrada no mercado de novas unidades de produ\u00e7\u00e3o com umaumento da capacidade de produ\u00e7\u00e3o dispon\u00edvel poder\u00e1 ter um impacto relevante nos pre\u00e7os praticados a n\u00edvel mundial. Os produtores de pasta BEKP oriundos do hemisf\u00e9rio sul (nomeadamente do Brasil, Chile, Uruguai e da Indon\u00e9sia), com custos deprodu\u00e7\u00e3o ainda significativamente mais baixos que os do hemisf\u00e9rio norte, t\u00eam vindo a adquirir peso acrescido no mercado, pondoem causa o posicionamento competitivo dos produtores europeus de pasta para mercado. Nos pr\u00f3ximos anos est\u00e3o previstosaumentos de capacidade na <span class=\"_ _0\"></span>Am\u00e9rica do Sul, refor\u00e7ando a posi\u00e7\u00e3o desses produtores no mercado global.Estes fatores t\u00eam obrigado o Grupo a realizar investimentos significativos de modo a manter os seus custos competitivos e aproduzir produtos de elevada qualidade, sendo de prever que esta press\u00e3o concorrencial se mantenha no futuro. Destaca-se um movimento de desinvestimento no setor papeleiro nos EUA, com fechos/convers\u00f5es de capacidade instalada porparte de alguns produtores de UWF<span class=\"_ _11\"></span>, numa clara tentativa de ajustamento da oferta \u00e0 evolu\u00e7\u00e3o negativa da procura. Em sentidocontr\u00e1rio, t\u00eam ocorrido e perspetivam-se investimentos em nova capacidade de UWF na China no curto e m\u00e9dio prazo.O Grupo Navigator tem vindo a adequar a sua estrat\u00e9gia comercial \u00e0 evolu\u00e7\u00e3o dos padr\u00f5es de consumo regionais. O Grupo temuma presen\u00e7a importante nos EUA, representando cerca de metade das vendas de produtores europeus para este mercado.O volume de vendas destinado aos mercados europeus representou 65% (2021: 55%), onde atingiu quotas de mercadoparticularmente expressivas nos pa\u00edses da Europa Ocidental e quotas de mercado relevantes nos outros principais mercadoseuropeus.CONCENTRA\u00c7\u00c3O DA<span class=\"_ _4\"></span> CARTEIRA<span class=\"_ _0\"></span> DE CLIENTESEm 31 de dezembro de 2022, os 10 principais grupos de Clientes de pasta BEKP do Grupo representavam 15% da produ\u00e7\u00e3o depasta BEKP do per\u00edodo (2021: 15%) e 71% das vendas externas de pasta BEKP<span class=\"_ _4\"></span> (2021: 71%). Esta assimetria resulta da estrat\u00e9giaseguida pelo Grupo de crescente integra\u00e7\u00e3o da pasta BEKP que produz nos pap\u00e9is UWF que produz e comercializa. <span class=\"_ _0\"></span>Ainda assim,o Grupo cr\u00ea existir pouca exposi\u00e7\u00e3o a riscos de concentra\u00e7\u00e3o de Clientes na comercializa\u00e7\u00e3o de pasta BEKP<span class=\"_ _11\"></span>.Em 2022, o Grupo Navigator aumentou ligeiramente a depend\u00eancia dos seus 10 maiores grupos de Clientes de UWF querepresentaram 39% do volume de vendas do Grupo (37% em 2021). O Grupo Navigator registou 171 novos Clientes de papel com vendas em 2022. T<span class=\"_ _11\"></span>amb\u00e9m relativamente aos pap\u00e9is UWF<span class=\"_ _33\"></span>, o Gruposegue uma estrat\u00e9gia de mitiga\u00e7\u00e3o do risco de concentra\u00e7\u00e3o da sua carteira de Clientes. O Grupo comercializa pap\u00e9is UWF paracerca de 130 pa\u00edses e territ\u00f3rios e tem perto de 1.000 clientes individualmente considerados, permitindo assim uma dispers\u00e3o dorisco de concentra\u00e7\u00e3o das vendas num reduzido n\u00famero de mercados e/ou Clientes.Em 2021 o Grupo Navigator lan\u00e7ou a plataforma omnicanal, NVG Hub, com o objetivo de melhorar o n\u00edvel de servi\u00e7o, transpar\u00eanciae informa\u00e7\u00e3o prestado aos seus Clientes. Durante 2022 o Grupo procedeu ao alargamento da plataforma NVG Hub \u00e0 Unidade deNeg\u00f3cio <span class=\"ff11c\">Tissue</span>, \u00e0 melhoria significativa do <span class=\"ff11c\">user experience</span> (UX), gra\u00e7as ao redesign 360\u00ba do Portal, e ao lan\u00e7amento de diversasfuncionalidades que visam melhorar o n\u00edvel de servi\u00e7o prestado aos clientes e otimiza\u00e7\u00e3o de processos. Pedidos de Cota\u00e7\u00e3oOnline, Integra\u00e7\u00e3o do Modulo de Reclama\u00e7\u00f5es, nova \u00e1rea dedicada a Notifica\u00e7\u00f5es e o acompanhamento de envios, s\u00e3o apenasalguns exemplos das novas funcionalidades que os utilizadores podem agora encontrar online. O NVG Hub terminou o ano compresen\u00e7a em 22 mercados, 700 Clientes <span class=\"ff11c\">onboard</span> e a manuten\u00e7\u00e3o de elevadas taxas de ativa\u00e7\u00e3o e fideliza\u00e7\u00e3o ao Portal. T<span class=\"_ _11\"></span>amb\u00e9m o desenvolvimento do novo segmento de <span class=\"ff11c ws0\">Packaging</span> continuou a revelar sinais bastante positivos em 2022, traduzidospela crescente base de clientes, reconhecimento da qualidade dos produtos do Grupo e, consequentemente, da marca gKfraft,servindo a marcas de grande exposi\u00e7\u00e3o, em setores t\u00e3o distintos como a \u00e1rea da moda, retalho alimentar<span class=\"_ _0\"></span>, <span class=\"ff11c ws0\">e-commerce</span>, ind\u00fastriaou agricultura. Os produtos desenvolvidos pela Empresa, para o mercado das embalagens, servem os segmentos das embalagensflex\u00edveis (gKraft FLEX), a ind\u00fastria dos sacos (gKraft BAG), e do cart\u00e3o canelado (gKraft BOX). Apesar do contexto macroecon\u00f3mico desfavor\u00e1vel, em 2022 o Grupo atingiu vendas superiores a 90 milh\u00f5es de euros, duplicandoo valor de vendas de 2021. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> marca gKraft continua a assentar a sua estrat\u00e9gia de crescimento em produtos de maior valoracrescentado, impondo gradualmente os seus argumentos de diferencia\u00e7\u00e3o e sustentabilidade, muito assentes nas mat\u00e9rias--primas (fibra de eucalipto globulus) e desenho de produto (especifica\u00e7\u00f5es de produto que real\u00e7am caracter\u00edsticas de superf\u00edcie,qualidade de impress\u00e3o, redu\u00e7\u00e3o de gramagem com vantagens para embaladores e consumidores, e uma <span class=\"ff11c ws0\">performance</span> f\u00edsicairrepreens\u00edvel na transforma\u00e7\u00e3o e uso final). No que respeita ao segmento de <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span>, as vendas de papel <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span> ascenderam a cerca de 198 milh\u00f5es de euros em 2022 (+36%do que em 2021), muito impulsionadas pelo fator pre\u00e7o. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> base global de clientes manteve-se <span class=\"_ _20\"></span>bastante diversificada \u2013 cerca de 600clientes com compras ativas em 2022 \u2013 o que assegura uma diversifica\u00e7\u00e3o sustent\u00e1vel da atividade comercial.O Grupo continua com o objetivo de expandir a sua atividade comercial no <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span> para o mercado externo, nomeadamenteaumentando a presen\u00e7a da Navigator em Espanha, e refor\u00e7ando as vendas de produto acabado. RISCOS AMBIENT<span class=\"_ _0\"></span>AISAmbiente regulat\u00f3rioNos \u00faltimos anos, a legisla\u00e7\u00e3o da Uni\u00e3o Europeia em mat\u00e9ria ambiental tem vindo a tornar-se mais restritiva no que respeita aocontrolo das emiss\u00f5es ambientais. <span class=\"_ _0\"></span>As empresas do Grupo respeitam a legisla\u00e7\u00e3o em vigor<span class=\"_ _0\"></span>, nos seus diversos par\u00e2metros (VLEs).Em setembro 2014, na decis\u00e3o de execu\u00e7\u00e3o da Comiss\u00e3o 2014/687/EU, foi aprovado o BREF (Best <span class=\"_ _0\"></span>Available T<span class=\"_ _33\"></span>echnologiesReference Documents) \u2013 Conclus\u00f5es sobre as Melhores T\u00e9cnicas Dispon\u00edveis do Documento de Refer\u00eancia \u2013 para os setores dapasta e do papel que cont\u00e9m os novos limites e requisitos para estes setores, dispondo as empresas de 4 anos para promover asnecess\u00e1rias adapta\u00e7\u00f5es \u00e0s suas pr\u00e1ticas e equipamentos. Para al\u00e9m disso, foi finalizada a discuss\u00e3o t\u00e9cnica do documento derefer\u00eancia das Grandes Instala\u00e7\u00f5es de Combust\u00e3o, tamb\u00e9m j\u00e1 publicado. Este documento tem um impacto nos equipamentos doGrupo, nomeadamente nas caldeiras e instala\u00e7\u00f5es de combust\u00e3o, que estar\u00e3o abrangidas pela nova legisla\u00e7\u00e3o, obrigando a novosinvestimentos, como filtros de part\u00edculas para caldeira de biomassa.Em 2015, foi analisado e estabelecido um plano estrat\u00e9gico ambiental que visa a adapta\u00e7\u00e3o do Grupo Navigator a um conjuntode novos e futuros requisitos na \u00e1rea do ambiente, nomeadamente o documento de refer\u00eancia para o setor (Conclus\u00f5es sobre asMelhores T\u00e9cnicas Dispon\u00edveis do Documento de Refer\u00eancia para o setor \u2013 BREF<span class=\"_ _11\"></span>. Decis\u00e3o de execu\u00e7\u00e3o da Comiss\u00e3o 2014/687/UE) e para as Grandes Instala\u00e7\u00f5es de Combust\u00e3o. Os documentos de refer\u00eancia mencionados correspondem \u00e0 implementa\u00e7\u00e3oda Diretiva 2010/75/EU relativa a emiss\u00f5es industriais. Est\u00e3o em curso os projetos tendentes \u00e0 implementa\u00e7\u00e3o das altera\u00e7\u00f5estecnol\u00f3gicas adequadas, bem como em discuss\u00e3o uma nova vers\u00e3o do Plano Diretor <span class=\"_ _0\"></span>Ambiental, que incorpora novos desafiosambientais entretanto surgidos.O Plano Estrat\u00e9gico <span class=\"_ _0\"></span>Ambiental visou para al\u00e9m das \u00e1reas de ambiente reguladas por estes documentos, outras \u00e1reas, e foi poss\u00edvelverificar que o Grupo Navigator se encontra genericamente enquadrado nestes referenciais futuros e identificar algumas \u00e1reas demelhoria e solu\u00e7\u00f5es tecnol\u00f3gicas como as emiss\u00f5es para a atmosfera das caldeiras de biomassa. Por outro lado, cumprindo com o Decreto-Lei n.\u00ba 147/2008 de 29 de junho, que transp\u00f4s para o normativo nacional a Diretiva2004/35/CE, o Grupo assegurou os seguros ambientais exigidos por aquele normativo, garantindo o cumprimento dos regulamentosem vigor e mitigando os riscos de natureza ambiental a que se encontra exposto.No que respeita \u00e0 evolu\u00e7\u00e3o do regime de atribui\u00e7\u00e3o de com\u00e9rcio europeu de emiss\u00e3o de gases com efeito de estufa (CELE), foiaprovada a Diretiva UE 2018/410, de 14 de mar\u00e7o, que altera a Diretiva 2003/87/CE para refor\u00e7ar a rela\u00e7\u00e3o custo-efic\u00e1cia dasredu\u00e7\u00f5es de emiss\u00f5es e o investimento nas tecnologias hipocarb\u00f3nicas. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> Diretiva EU 2018/410 enquadra entre outros aspetos onovo per\u00edodo CELE a vigorar entre 2021-2030, no qual se vai verificar uma redu\u00e7\u00e3o da quantidade de licen\u00e7as de emiss\u00e3o de CO2atribu\u00eddas de forma gratuita.Esta evolu\u00e7\u00e3o trar\u00e1 certamente custos acrescidos para a ind\u00fastria transformadora em geral e para a de pasta e papel em particular<span class=\"_ _0\"></span>,sem que exista uma compensa\u00e7\u00e3o pela absor\u00e7\u00e3o de CO que, anualmente, as florestas desta ind\u00fastria permitem.2Por forma a mitigar o impacto desta altera\u00e7\u00e3o, desde h\u00e1 muito que o Grupo empreendeu uma s\u00e9rie de investimentos de naturezaambiental que, entre outras vantagens, tem permitido a redu\u00e7\u00e3o continuada da emiss\u00e3o de CO. 2Adicionalmente, o Grupo tem em curso o Programa Carbon Neutral Company que visa implementar<span class=\"_ _0\"></span>, at\u00e9 2035, mudan\u00e7as nos seusprocessos produtivos por forma a minimizar a utiliza\u00e7\u00e3o de combust\u00edveis f\u00f3sseis e por consequ\u00eancia reduzir as suas emiss\u00f5es deCO.2Recorde-se que a Navigator foi a primeira empresa portuguesa, e uma das primeiras a n\u00edvel mundial, a antecipar em 15 anos, para2035, o compromisso de ter os seus Complexos Industriais neutros em carbono. Para esse efeito, a Empresa havia j\u00e1 definido, em2019, um Roteiro que inclui projetos baseados no uso de fontes renov\u00e1veis de energia, designadamente biomassa e solar<span class=\"_ _0\"></span>, como intuito de minimizar as emiss\u00f5es de CO resultantes da sua atividade e promover a melhoria do seu desempenho energ\u00e9tico. 2Em 2021, a Navigator aderiu \u00e0 iniciativa Science Based T<span class=\"_ _11\"></span>argets initiative (SBT<span class=\"_ _0\"></span>i), no seguimento do compromisso assumido naAgenda 2030 e em 2022 recebeu a aprova\u00e7\u00e3o das suas metas de redu\u00e7\u00e3o das emiss\u00f5es de gases com efeito de estufa (GEE) porparte SBT<span class=\"_ _0\"></span>i. A<span class=\"_ _11\"></span> aprova\u00e7\u00e3o das metas baseadas na ci\u00eancia <span class=\"_ _20\"></span>clim\u00e1tica foi considerada pela SBT<span class=\"_ _0\"></span>i como um \u201celemento-chave\u201d para umatrajet\u00f3ria de descarboniza\u00e7\u00e3o net-zero, tal como preconizado no relat\u00f3rio do Painel Intergovernamental sobre Mudan\u00e7as clim\u00e1ticas(IPCC), com vista a alcan\u00e7ar emiss\u00f5es l\u00edquidas nulas em meados do s\u00e9culo.Desta forma, a Navigator refor\u00e7a o seu compromisso e objetivos para a pr\u00f3xima d\u00e9cada em torno de um dos temas relevantes1identificados no \u00e2mbito da sua <span class=\"_ _0\"></span>Agenda 2030 de gest\u00e3o respons\u00e1vel do neg\u00f3cio \u2013 \u201cAltera\u00e7\u00f5es Clim\u00e1ticas e Fixa\u00e7\u00e3o de CO\u201d \u2013,2perseguindo a ambi\u00e7\u00e3o de contribuir para o Objetivo de Desenvolvimento Sustent\u00e1vel 13 (A\u00e7\u00e3o Clim\u00e1tica) e causar um impactopositivo nas Pessoas e no Planeta.T<span class=\"_ _11\"></span>amb\u00e9m em 2022 a Navigator foi distinguida com a classifica\u00e7\u00e3o m\u00e1xima (\u201cA\u201d) pela lideran\u00e7a mundial no combate \u00e0s altera\u00e7\u00f5esclim\u00e1ticas, distin\u00e7\u00e3o atribu\u00edda pelo CDP \u2013 Disclosure Insight <span class=\"_ _0\"></span>Action. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> Empresa participa tamb\u00e9m no CDP Forest, focado na gest\u00e3oflorestal, tendo visto reconhecido, logo no segundo ano, o seu desempenho nesta categoria, com uma classifica\u00e7\u00e3o de \u201cA-\u201c,ocupando tamb\u00e9m uma posi\u00e7\u00e3o de l\u00edder nesta \u00e1rea.Em 2022, a Empresa viu ainda os seus esfor\u00e7os de redu\u00e7\u00e3o de impacto ambiental serem novamente reconhecidos pela avalia\u00e7\u00e3oanual da ag\u00eancia de <span class=\"ff11c ws0\">rating</span> Sustainalytics, entidade que avalia a Empresa nas vertentes Environmental, Social and CorporateGovernance (ambiente, social e governan\u00e7a empresarial) e atribui anualmente uma classifica\u00e7\u00e3o da sua <span class=\"ff11c ws0\">performance</span> (dentro docontexto do setor de pasta e papel), tendo a Navigator sido classificada novamente como \u201cEmpresa de Baixo Risco ESG\u201d parainvestidores. As iniciativas pol\u00edticas da Comiss\u00e3o Europeia incluir\u00e3o, no futuro, desenvolvimentos sobre pol\u00edticas e legisla\u00e7\u00e3o em \u00e1reas como asestrat\u00e9gias florestais e de biodiversidade da UE, a Diretiva de Energias Renov\u00e1veis, o Sistema de Com\u00e9rcio de Emiss\u00f5es da UE(ETS), bem como a T<span class=\"_ _33\"></span>axonomia da UE, a Diretiva de Reporte de Informa\u00e7\u00e3o N\u00e3o Financeira sobre Sustentabilidade <span class=\"_ _20\"></span>(CSRD) e aDiretiva sobre Due Diligence de Sustentabilidade Corporativa (CSDD).O regulamento de T<span class=\"_ _11\"></span>axonomia da UE progrediu durante 2022, mas permanece a incerteza sobre o quanto as atividades econ\u00f3micasdo Grupo Navigator estar\u00e3o inclu\u00eddas no \u00e2mbito da taxonomia, \u00e0 medida que a legisla\u00e7\u00e3o evolui. Uma boa gest\u00e3o dos riscos eoportunidades financeiros e de sustentabilidade, bem como a divulga\u00e7\u00e3o dos mesmos, melhorar\u00e1 a probabilidade de uma perce\u00e7\u00e3ofavor\u00e1vel pelos mercados de capitais e, consequentemente, o custo de capital.Para informa\u00e7\u00e3o mais detalhada sobre estas e outras iniciativas no \u00e2mbito do roteiro para a neutralidade carb\u00f3nica do GrupoNavigator<span class=\"_ _0\"></span>, aconselhamos a leitura do Cap\u00edtulo 4.Riscos associados a altera\u00e7\u00f5es clim\u00e1ticasA<span class=\"_ _0\"></span> Navigator tem vindo a desenvolver um conjunto de estrat\u00e9gias para medir e reduzir a sua pegada total de GEE, bem comopromover a mitiga\u00e7\u00e3o e adapta\u00e7\u00e3o aos riscos gerados pelas altera\u00e7\u00f5es clim\u00e1ticas.Em dezembro de 2015, o Financial Stability Board (FSB) estabeleceu a T<span class=\"_ _11\"></span>ask Force on Climate-related Financial Disclosures (TCFD)para desenvolver um conjunto de recomenda\u00e7\u00f5es para divulgar<span class=\"_ _0\"></span>, de forma clara e consistente, informa\u00e7\u00e3o que ajude os mercadosfinanceiros a entender os riscos e impactos relacionados com as altera\u00e7\u00f5es clim\u00e1ticas. Em 2022 o Grupo Navigator integrou asrecomenda\u00e7\u00f5es da TCFD na estrat\u00e9gia e nos processos de gest\u00e3o de riscos corporativos, aproveitando a oportunidade paraavaliar potenciais implica\u00e7\u00f5es financeiras e estrat\u00e9gicas decorrentes de altera\u00e7\u00f5es clim\u00e1ticas e desenvolver respostas adequadas.Informa\u00e7\u00e3o mais detalhada sobre esta iniciativa encontra-se divulgada no anexo ao relat\u00f3rio de gest\u00e3o. O Grupo monitoriza os potenciais impactes na sua posi\u00e7\u00e3o financeira, na <span class=\"ff11c ws0\">performance</span> e nos seus fluxos de caixa decorrentes dealtera\u00e7\u00f5es clim\u00e1ticas, designadamente os impactes nas estimativas e julgamentos contabil\u00edsticos relevantes. Altera\u00e7\u00f5es de longo prazo (25 a 30 anos) nos padr\u00f5es de precipita\u00e7\u00e3o, per\u00edodos de seca, eventos clim\u00e1ticos extremos frequentese temperaturas m\u00e9dias mais altas que aumentam o risco de inc\u00eandios florestais e surtos de insetos podem causar danos \u00e0sopera\u00e7\u00f5es e \u00e0s florestas do Grupo, afetando o justo valor dos ativos biol\u00f3gicos e os pre\u00e7os da madeira. Eventos clim\u00e1ticos extremosmais frequentes tamb\u00e9m aumentam o risco de interrup\u00e7\u00f5es na produ\u00e7\u00e3o, log\u00edstica e fornecimento de mat\u00e9rias-primas e energia.As incertezas em rela\u00e7\u00e3o \u00e0s altera\u00e7\u00f5es clim\u00e1ticas podem ainda resultar em altera\u00e7\u00f5es nas proje\u00e7\u00f5es de fluxos de caixa do Grupoou na revis\u00e3o das vidas \u00fateis dos ativos.O Grupo possui diversos mecanismos em vigor destinados a monitorizar e mitigar esses riscos por meio de uma gest\u00e3o proativae dete\u00e7\u00e3o precoce. O Grupo incorporou considera\u00e7\u00f5es sobre altera\u00e7\u00f5es clim\u00e1ticas nas suas pr\u00e1ticas de refloresta\u00e7\u00e3o, como oestabelecimento e manuten\u00e7\u00e3o de caminhos e aceiros, a conserva\u00e7\u00e3o da biodiversidade das esp\u00e9cies, e o aumento da monitoriza\u00e7\u00e3odurante os per\u00edodos de perigo de inc\u00eandio. Ao n\u00edvel dos ativos fixos tang\u00edveis o Grupo solicita periodicamente avalia\u00e7\u00f5es independentes e revis\u00f5es das vidas \u00fateis econ\u00f3micasdos seus ativos. Conforme referido na Nota 3.6, durante 2022, a Navigator solicitou a avalia\u00e7\u00e3o externa dos seus ativos a uma entidadeindependente que estimou a vida \u00fatil dos ativos, considerando as atuais condi\u00e7\u00f5es e a obsolesc\u00eancia funcional. T<span class=\"_ _33\"></span>endo por base oresultado dos estudos efetuados, bem como as perspetivas de investimento do Grupo para o per\u00edodo 2023-2027, nomeadamenteem resultado de compromissos de descarboniza\u00e7\u00e3o e dos projetos ao abrigo do Plano de Recupera\u00e7\u00e3o e Resili\u00eancia, a Navigatorprocedeu \u00e0 revis\u00e3o da vida \u00fatil dos seus ativos com refer\u00eancia a 1 de janeiro de 2022, a qual determinou um aumento de 36,8 milh\u00f5esde euros nas deprecia\u00e7\u00f5es do exerc\u00edcio, em resultado de uma redu\u00e7\u00e3o m\u00e9dia de, aproximadamente, 7 anos de vida \u00fatil.Os riscos f\u00edsicos decorrentes de inc\u00eandios e secas est\u00e3o, em grande medida, dentro da cobertura dos programas de seguro depropriedade e perdas de explora\u00e7\u00e3o do Grupo. No entanto, se a frequ\u00eancia e a gravidade desses eventos aumentarem comoresultado de altera\u00e7\u00f5es clim\u00e1ticas, o custo de tal cobertura pode aumentar<span class=\"_ _0\"></span>.O Grupo acredita que uma gest\u00e3o sustent\u00e1vel das florestas, bem como a capacidade de rea\u00e7\u00e3o a eventos como inc\u00eandios florestaise doen\u00e7as, desempenham um papel importante na mitiga\u00e7\u00e3o dos impactos negativos das altera\u00e7\u00f5es clim\u00e1ticas.Conforme amplamente divulgado, com um prop\u00f3sito corporativo e uma <span class=\"_ _0\"></span>Agenda de Gest\u00e3o Respons\u00e1vel 2030 alinhados com osObjetivos de Desenvolvimento Sustent\u00e1vel das Na\u00e7\u00f5es Unidas, a estrat\u00e9gia do Grupo passa por fornecer alternativas sustent\u00e1veise renov\u00e1veis para solu\u00e7\u00f5es baseadas em f\u00f3sseis, apresentando oportunidades de crescimento atraentes no futuro e promovendo adescarboniza\u00e7\u00e3o da economia. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> inova\u00e7\u00e3o do Grupo, o desenvolvimento de produtos sustent\u00e1veis e os investimentos em efici\u00eanciaenerg\u00e9tica permitir\u00e3o \u00e0 Navigator atingir as suas metas clim\u00e1ticas e uma resposta adequada aos desafios clim\u00e1ticos.A<span class=\"_ _0\"></span> Navigator continua a evidenciar uma not\u00e1vel gera\u00e7\u00e3o de <span class=\"ff11c\">cash flow</span> livre e uma posi\u00e7\u00e3o financeira confort\u00e1vel, sendo convic\u00e7\u00e3odo Conselho de <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o que, face \u00e0 sua situa\u00e7\u00e3o financeira e de liquidez, n\u00e3o se anteveem impactos negativos relevantesdecorrentes de altera\u00e7\u00f5es clim\u00e1ticas que justifiquem o reconhecimento de imparidades adicionais ou que ponham em causa oprinc\u00edpio da continuidade, aplicado na prepara\u00e7\u00e3o das presentes demonstra\u00e7\u00f5es financeiras.RISCOS <span class=\"_ _0\"></span>ASSOCIADOS \u00c0 PRODU\u00c7\u00c3O DE ENERGIAO ano de 2022 fica marcado por um contexto de pre\u00e7os de energia extraordinariamente elevados, em particular do g\u00e1s natural, queacabou por ter um impacto direto no pre\u00e7o de energia el\u00e9trica. Neste contexto salienta-se o quadro legislativo que acabou por sofreraltera\u00e7\u00f5es variadas para fazer face a um contexto extraordin\u00e1rio.A<span class=\"_ _0\"></span> produ\u00e7\u00e3o de energia el\u00e9trica \u00e9 uma atividade com import\u00e2ncia no Grupo, possibilitando a valoriza\u00e7\u00e3o de um recurso end\u00f3genorenov\u00e1vel, a biomassa gerada na produ\u00e7\u00e3o de pasta BEKP<span class=\"_ _11\"></span>. Os ativos de gera\u00e7\u00e3o de energia permitem ainda aos Fornecedores demadeira do Grupo gerar um rendimento complementar com a venda de biomassa residual florestal das suas explora\u00e7\u00f5es, e destaforma contribuir para a redu\u00e7\u00e3o dos riscos de inc\u00eandio no pa\u00eds.Como forma de potenciar a utiliza\u00e7\u00e3o da biomassa residual florestal disponibilizada pela fileira florestal, foram constru\u00eddas peloGrupo em 2009 duas centrais termoel\u00e9tricas a biomassa para produ\u00e7\u00e3o de energia el\u00e9trica renov\u00e1vel, que se encontram emlabora\u00e7\u00e3o plena.O Grupo foi pioneiro e tem vindo a desenvolver um mercado de comercializa\u00e7\u00e3o de biomassa, para abastecimento das suascentrais de cogera\u00e7\u00e3o renov\u00e1veis e centrais termoel\u00e9tricas a biomassa. O desenvolvimento deste mercado numa fase anterior aoarranque das novas unidades de produ\u00e7\u00e3o de energia permitiu-lhe assegurar uma rede de abastecimento de mat\u00e9ria-prima obtidade forma sustent\u00e1vel. Os incentivos existentes \u00e0 data em Portugal s\u00f3 contemplam a utiliza\u00e7\u00e3o de biomassa florestal residual (BFR) e n\u00e3o a utiliza\u00e7\u00e3o demadeira para a produ\u00e7\u00e3o de energia el\u00e9trica. Em termos de enquadramento legal destacamos os seguintes diplomas: Decreto-Lei n.\u00ba 68-A/2015 de 30 de abril, que estabelece disposi\u00e7\u00f5es em mat\u00e9ria de efici\u00eancia energ\u00e9tica e cogera\u00e7\u00e3o e altera oDecreto-Lei n.\u00ba 23/2010 e Portaria 140/2012, revista pela Portaria 325-A/2012, aplic\u00e1vel ao regime de PRE- Produ\u00e7\u00e3o em RegimeEspecial em cogera\u00e7\u00e3o; Para as Centrais T<span class=\"_ _11\"></span>ermoel\u00e9tricas a Biomassa (CTB) florestal residual em opera\u00e7\u00e3o, dedicadas \u00e0 produ\u00e7\u00e3o de energia el\u00e9tricao quadro legal \u00e9 suportado pelo Decreto-Lei 33-A/2005 revisto pelo Decreto-Lei 225/2007, que altera de 15 para 25 anos oper\u00edodo de remunera\u00e7\u00e3o garantida em PRE - Produ\u00e7\u00e3o em Regime Especial. Para estes ativos, o quadro legal sustenta assim umenquadramento tarif\u00e1rio que se prev\u00ea est\u00e1vel no decurso dos pr\u00f3ximos anos.Mais recentemente o Decreto-Lei n.\u00ba 120/2019, de 22 de agosto, veio criar o um regime especial e extraordin\u00e1rio para a instala\u00e7\u00e3oe explora\u00e7\u00e3o de novas centrais de valoriza\u00e7\u00e3o de biomassa, situadas na proximidade de \u00e1reas florestais consideradas cr\u00edticas emtermos de risco de inc\u00eandio.Decreto-Lei n.\u00ba 1<span class=\"_ _0\"></span>19-A/2021, de 22 de dezembro, que altera um conjunto de medidas no \u00e2mbito da pandemia da doen\u00e7a Covid-19,nomeadamente no \u00e2mbito do regime jur\u00eddico e remunerat\u00f3rio aplic\u00e1vel \u00e0 energia el\u00e9trica e mec\u00e2nica e de calor \u00fatil produzidos emcogera\u00e7\u00e3o, aprovado pelo Decreto-Lei n.\u00ba 23/2010, de 25 de mar\u00e7o, que veio proceder \u00e0 revis\u00e3o das regras de acesso e exerc\u00edcioda atividade, no que toca \u00e0s tecnologias e processos produtivos admiss\u00edveis e \u00e0 mudan\u00e7a entre as diferentes modalidades doregime remunerat\u00f3rio para mitigar a subida de pre\u00e7os dos combust\u00edveis f\u00f3sseis, nomeadamente o g\u00e1s natural, no per\u00edodo derecupera\u00e7\u00e3o p\u00f3s-pandemia.Decreto-Lei n.\u00ba 33/2022, de 14 de maio que estabelece um mecanismo excecional e tempor\u00e1rio de ajuste dos custos de produ\u00e7\u00e3ode energia el\u00e9trica no \u00e2mbito do Mecanismo Ib\u00e9rico de Eletricidade.A<span class=\"_ _0\"></span> redu\u00e7\u00e3o tarif\u00e1ria progressiva associada \u00e0 venda de energia el\u00e9trica em regime especial, poder\u00e1 condicionar a viabilidadeecon\u00f3mica da venda \u00e0 rede el\u00e9trica, pelo que findados os per\u00edodos de enquadramento legal aplic\u00e1veis, as cogera\u00e7\u00f5es poder\u00e3oter de operar em regime de autoconsumo, ou seja, abastecendo diretamente as unidades industriais, ou em alternativa vender aenergia em regime de mercado.A<span class=\"_ _0\"></span> procura constante pela otimiza\u00e7\u00e3o dos custos de produ\u00e7\u00e3o e pela efici\u00eancia das unidades geradoras, a an\u00e1lise de novos projetosde produ\u00e7\u00e3o de energia a partir de fontes renov\u00e1veis, uma contrata\u00e7\u00e3o de energia a mais longo prazo e gest\u00e3o de risco ativa, ea promo\u00e7\u00e3o de v\u00e1rios projetos de energia solar fotovoltaica em regime de autoconsumo s\u00e3o a forma pela qual o Grupo procuramitigar este risco.RISCOS <span class=\"_ _0\"></span>ASSOCIADOS AO SET<span class=\"_ _0\"></span>OR DO CIMENTO E DERIV<span class=\"_ _0\"></span>ADOSABASTECIMENTO DE MA<span class=\"_ _11\"></span>T\u00c9RIAS-PRIMASNo que se refere ao segmento do Cimento e Derivados, as principais mat\u00e9rias-primas do processo de fabrico do cimento s\u00e3o oscalc\u00e1rios e as margas ou argilas, cuja extra\u00e7\u00e3o \u00e9 efetuada em pedreiras pr\u00f3prias, localizadas no per\u00edmetro fabril, dispondo o Grupode reservas que asseguram a explora\u00e7\u00e3o sustentada nos pr\u00f3ximos anos em parte significativa das localiza\u00e7\u00f5es geogr\u00e1ficas emque opera.PRE\u00c7O DE VENDAUma vez que o segmento dos Cimentos e Derivados desenvolve a sua atividade em mercados geograficamente diversos, os pre\u00e7ospraticados dependem essencialmente, da conjuntura econ\u00f3mica e da concorr\u00eancia de cada pa\u00eds.PROCURA<span class=\"_ _0\"></span> DOS PRODUTOS DO GRUPOO volume de neg\u00f3cios do segmento dos Cimentos e Derivados deriva do n\u00edvel de atividade no setor da constru\u00e7\u00e3o em cada um dosmercados geogr\u00e1ficos em que opera. O setor da constru\u00e7\u00e3o tende a ser c\u00edclico, especialmente em economias maduras, e dependedo n\u00edvel de constru\u00e7\u00e3o residencial e comercial, bem como do n\u00edvel de investimentos em infraestruturas.O setor da constru\u00e7\u00e3o \u00e9 sens\u00edvel a fatores como as taxas de juro e uma quebra da atividade econ\u00f3mica numa dada economia podeconduzir a uma recess\u00e3o neste setor<span class=\"_ _0\"></span>.Apesar de o Grupo considerar que a sua diversifica\u00e7\u00e3o geogr\u00e1fica \u00e9 a melhor forma de conseguir a estabiliza\u00e7\u00e3o dos seusresultados, a sua atividade, situa\u00e7\u00e3o financeira e resultados operacionais podem ser negativamente afetados por uma quebra dosetor da constru\u00e7\u00e3o em qualquer mercado significativo em que opere.CONCORR\u00caNCIAAs empresas do segmento dos Cimentos e Derivados desenvolvem a sua atividade num ambiente competitivo. No caso do mercadoportugu\u00eas, o excesso de capacidade dos operadores nacionais em conjuga\u00e7\u00e3o com importa\u00e7\u00f5es poder\u00e3o afetar a performancenesse segmento.O mesmo se verifica na T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia e L\u00edbano, pa\u00edses em recess\u00e3o atualmente com excesso de capacidade instalada, o que temimpactado negativamente os pre\u00e7os nesses pa\u00edses. CUSTOS ENERG\u00c9TICOSUma parte significativa dos custos do Grupo Secil est\u00e1 dependente dos custos energ\u00e9ticos. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> energia \u00e9 um fator de custo compeso significativo na atividade da Secil e das suas participadas. O Grupo protege-se, em certa medida, contra o risco da subidado pre\u00e7o da energia atrav\u00e9s da possibilidade de algumas das suas f\u00e1bricas utilizarem combust\u00edveis alternativos e de contratos defornecimento de energia el\u00e9trica de longo prazo para algumas das necessidades energ\u00e9ticas. <span class=\"_ _0\"></span>Apesar destas medidas, flutua\u00e7\u00f5essignificativas nos custos da eletricidade e dos combust\u00edveis podem afetar negativamente a sua atividade, situa\u00e7\u00e3o financeira eresultados operacionais.RISCO P<span class=\"_ _0\"></span>A\u00cdS \u2013 BRASIL, TUN\u00cdSIA<span class=\"_ _0\"></span> E ANGOLAO Grupo Secil encontra-se exposto ao risco dos pa\u00edses Brasil, T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia e <span class=\"_ _0\"></span>Angola nos quais det\u00e9m investimentos em unidades produtivas.Relativamente \u00e0 T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia importa destacar que o pa\u00eds continua a enfrentar desafios significativos, incluindo elevados d\u00e9fices externose fiscais, aumento da d\u00edvida e um crescimento insuficiente para reduzir o desemprego. Subsiste ainda alguma instabilidade sociale uma press\u00e3o nas reivindica\u00e7\u00f5es sindicais. O d\u00e9fice do Estado reflete-se nas obras p\u00fablicas e o setor imobili\u00e1rio enfrenta desafiosdevido a dificuldades de financiamento (pela fragilidade do setor banc\u00e1rio), com impacto no volume da constru\u00e7\u00e3o.Em outubro, com a tomada de posse do novo governo (ap\u00f3s a demiss\u00e3o do anterior em julho), composto essencialmente porpersonalidades qualificadas, sem ambi\u00e7\u00f5es pol\u00edticas, foi dado um sinal positivo para o controlo da recupera\u00e7\u00e3o econ\u00f3mica e financeirado pa\u00eds. Entretanto, no final do ano, foi publicada a lei das finan\u00e7as de 2022, entendida como uma lei de transi\u00e7\u00e3o destinada a prepararas v\u00e1rias reformas econ\u00f3micas e sociais fundamentais que o governo pretende levar a cabo entre 2022 e 2026.RISCO P<span class=\"_ _0\"></span>A\u00cdS \u2013 L\u00cdBANONo caso do L\u00edbano, as altas taxas de desemprego, infla\u00e7\u00e3o e deprecia\u00e7\u00e3o monet\u00e1ria colocam restri\u00e7\u00f5es no acesso a servi\u00e7osessenciais por parte da popula\u00e7\u00e3o libanesa e dos milhares de refugiados que procuraram abrigo no pa\u00eds. A<span class=\"_ _0\"></span> chegada da pandemia Covid-19 e as restri\u00e7\u00f5es impostas para conter sua propaga\u00e7\u00e3o, agravaram o cen\u00e1rio de vulnerabilidadeenfrentado pelo pa\u00eds, pelo que os riscos no topo das prioridades foram a falha de <span class=\"ff11c ws0\">governance</span> nacional, a crise do estado,desemprego e subemprego, hiperinfla\u00e7\u00e3o e profunda instabilidade social. O ano de 2021 fica ainda marcado pela impress\u00e3o massiva de moeda, pela desvaloriza\u00e7\u00e3o da moeda local, pela escassez dereservas de moeda estrangeira e pela deteriora\u00e7\u00e3o do contexto econ\u00f3mico. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> escassez de moeda estrangeira para fazer face\u00e0 importa\u00e7\u00e3o de bens essenciais (e.g. medicamentos e bens alimentares), levou a medidas de controlo de capiais por parte dasentidades banc\u00e1ris e de supervis\u00e3o, o que promoveu o crescimento do mercado n\u00e3o regulado de compra e venda de moeda. Estastransa\u00e7\u00f5es de troca de libras libanesas por outras divisas realizadas a c\u00e2mbio diferente do oficial, que permitiram aos operadoreslocais garantir a manuten\u00e7\u00e3o das suas opera\u00e7\u00f5es, constituindo esta uma prerrogativa de \u201cfor\u00e7a maior\u201d, foram excecionalmentereconhecidas pelo Minist\u00e9rio das Finan\u00e7as do L\u00edbano atrav\u00e9s de uma circular (Guideline) publicada no final do exerc\u00edcio de 2020. No que respeita \u00e0 infla\u00e7\u00e3o, esta encetou a sua escalada desde o in\u00edcio de 2020, representando em julho uma infla\u00e7\u00e3o cumulativasuperior a 100% num per\u00edodo de 3 anos, pelo que o pa\u00eds foi declarado como economia hiperinflacion\u00e1ria. Neste sentido, asempresas foram obrigadas a aplicar a IAS29 \u201cFinancial Reporting in Hyperinflationary Economies\u201d. Adicionalmente \u00e0 infla\u00e7\u00e3o generalizada e escassez de divisas, a generalidade das ind\u00fastrias no L\u00edbano tem enfrentado restri\u00e7\u00f5esno abastecimento de energia por parte da empresa p\u00fablica de produ\u00e7\u00e3o e distribui\u00e7\u00e3o eletricidade.Importa ainda destacar a explos\u00e3o ocorrida em 2020 no porto de Beirute que, para al\u00e9m de todos os danos humanos, causou umrasto de destrui\u00e7\u00e3o e protestos alargados contra a corrup\u00e7\u00e3o instalada no pa\u00eds e, consequentemente, o Governo. Estes protestosresultaram na ren\u00fancia do primeiro-ministro, aumentando o risco de instabilidade pol\u00edtica. Em 2021 tomou posse um novo Governo,o qual se encontra a estudar medidas de mitigar a grave crise instalada no pa\u00eds.LEGISLA\u00c7\u00c3O AMBIENT<span class=\"_ _0\"></span>ALEm 2021 iniciou-se o 4\u00ba per\u00edodo do CELE \u2013 Com\u00e9rcio Europeu de Licen\u00e7as de Emiss\u00f5es com os \u00faltimos atos legislativos ainda adecorrer para o enquadramento definitivo para o subper\u00edodo 2021-2025.A<span class=\"_ _0\"></span> 14 de julho, a Comiss\u00e3o Europeia adotou um pacote de propostas legislativas, \u201cFit 55\u201d, para revis\u00e3o das pol\u00edticas de clima,energia, uso da terra, transporte e tributa\u00e7\u00e3o da UE no sentido de materializar a reduzir as emiss\u00f5es l\u00edquidas de gases de efeitoestufa em pelo menos 55% at\u00e9 2030, em compara\u00e7\u00e3o com os n\u00edveis de 1990.Com estas propostas, a Comiss\u00e3o apresentou os instrumentos legislativos para atingir os objetivos acordados na Lei Europeia doClima e fundamentalmente transformar a nossa economia e sociedade para um futuro justo, verde e pr\u00f3spero.Destas iniciativas legislativas destacamos pelo seu impacto na empresa a revis\u00e3o da Diretiva CELE e a cria\u00e7\u00e3o e um Mecanismo deAjuste Fronteiri\u00e7o com o objetivo de equalizar os custos de CO suportados quer pelos produtores europeus como os n\u00e3o europeus2criando condi\u00e7\u00f5es de concorr\u00eancia justas entre ambos e que n\u00e3o levem a uma deslocaliza\u00e7\u00e3o da ind\u00fastria cimenteira para fora daEU para espa\u00e7os com menos exig\u00eancias em termos ambientais e clim\u00e1ticos.O setor cimenteiro est\u00e1 na linha da frente para integrar o novo mecanismo que levar\u00e1 ap\u00f3s a sedimenta\u00e7\u00e3o do mesmo a umaeventual redu\u00e7\u00e3o da atribui\u00e7\u00e3o de emiss\u00f5es gratuitas acentuando o desafio da descarboniza\u00e7\u00e3o das unidades produtivas que apr\u00f3pria Secil j\u00e1 iniciou na sua unidade do Out\u00e3o com o projeto CCL.No mesmo sentido a Secil subscreveu o Roadmap para a Neutralidade Carb\u00f3nica para o setor cimenteiro nacional publicado pelaA<span class=\"_ _0\"></span>TIC em mar\u00e7o deste ano.A<span class=\"_ _0\"></span> Secil, consciente deste novo enquadramento e do impacto na redu\u00e7\u00e3o de licen\u00e7as gratuitas a receber<span class=\"_ _4\"></span>, iniciou o processo deatualiza\u00e7\u00e3o tecnol\u00f3gica da sua unidade de produ\u00e7\u00e3o do Out\u00e3o, Projeto CCL<span class=\"_ _4\"></span> - Clean Cement Line, recorrendo \u00e0 utiliza\u00e7\u00e3o detecnologias maduras mais eficientes e a tecnologias inovadoras que levam a uma redu\u00e7\u00e3o de 20 % das emiss\u00f5es carb\u00f3nicas,\u00e0 produ\u00e7\u00e3o verde de 30 % do consumo de energia el\u00e9trica da unidade, zero utiliza\u00e7\u00e3o de combust\u00edveis f\u00f3sseis e 20 % redu\u00e7\u00e3oconsumo t\u00e9rmico. Um investimento com o montante total de cerca de 86 milh\u00f5es de euros com conclus\u00e3o prevista para 2022 e 2023e que coloca esta unidade como uma refer\u00eancia ao n\u00edvel europeu em efici\u00eancia energ\u00e9tica e ambiental.RISCOS ASSOCIADOS A<span class=\"_ _0\"></span> AL<span class=\"_ _0\"></span>TERA\u00c7\u00d5ES <span class=\"_ _20\"></span>CLIM\u00c1TICASO segmento de Cimentos e derivados encontra-se inserido numa ind\u00fastria com elevadas emiss\u00f5es de CO no seu processo2produtivo, nomeadamente na calcina\u00e7\u00e3o dos carbonatos presentes nas mat\u00e9rias-primas principais e queima de combust\u00edveis nosfornos. Neste sentido, a Secil tem vindo a desenvolver um conjunto de estrat\u00e9gias e investimentos para reduzir as suas emiss\u00f5es deCO, atrav\u00e9s de ganhos de efici\u00eancia t\u00e9rmica e el\u00e9ctrica, da utiliza\u00e7\u00e3o de combust\u00edveis alternativos e do desenvolvimento de novas2tecnologias para captura e utiliza\u00e7\u00e3o de CO, para desta forma reduzir a sua pegada total de gases com efeito de estufa (GEE),2bem como promover a mitiga\u00e7\u00e3o e adapta\u00e7\u00e3o aos riscos gerados pelas altera\u00e7\u00f5es clim\u00e1ticas.As altera\u00e7\u00f5es no ambiente regulat\u00f3rio nomeadamente o aumento do pre\u00e7o das licen\u00e7as de emiss\u00f5es de CO e eventos clim\u00e1ticos2extremos com maior frequ\u00eancia aumentam o risco de interrup\u00e7\u00f5es na produ\u00e7\u00e3o, log\u00edstica e fornecimento de mat\u00e9rias-primas eenergia. <span class=\"_ _0\"></span>As incertezas em rela\u00e7\u00e3o \u00e0s altera\u00e7\u00f5es clim\u00e1ticas podem ainda resultar em altera\u00e7\u00f5es nas proje\u00e7\u00f5es de fluxos de caixa dogrupo ou na revis\u00e3o das vidas \u00fateis dos ativos.Neste contexto desafiante no \u00e2mbito da transi\u00e7\u00e3o para uma economia descarbonizada, o Grupo monitoriza os potenciais impactosna sua posi\u00e7\u00e3o financeira, na <span class=\"ff11c ws0\">performance</span> e nos seus fluxos de caixa decorrentes de altera\u00e7\u00f5es clim\u00e1ticas, designadamente osimpactos nas estimativas e julgamentos contabil\u00edsticos relevantes.Conforme divulgado, consciente do novo enquadramento e riscos associados, a Secil encontra-se a desenvolver um conjunto deestrat\u00e9gias e investimentos para redu\u00e7\u00e3o das emiss\u00f5es de CO que permitir\u00e3o ao Grupo atingir as suas metas e dar uma resposta2adequada aos desafios clim\u00e1ticos do setor<span class=\"_ _0\"></span>. Dos investimentos que se encontram a ser realizados importa destacar o processo deatualiza\u00e7\u00e3o tecnol\u00f3gica da sua unidade de produ\u00e7\u00e3o do Out\u00e3o, Projeto CCL<span class=\"_ _4\"></span> - Clean Cement Line, um investimento com o montantetotal de cerca de 86 milh\u00f5es de euros com conclus\u00e3o prevista para 2023 e que coloca esta unidade como uma refer\u00eancia ao n\u00edveleuropeu em efici\u00eancia energ\u00e9tica e ambiental.O Grupo Secil apresenta uma boa capacidade de gera\u00e7\u00e3o de <span class=\"ff11c\">cash flow</span> livre e uma posi\u00e7\u00e3o financeira confort\u00e1vel, sendo convic\u00e7\u00e3odo Conselho de <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o, que face \u00e0 sua situa\u00e7\u00e3o financeira e de liquidez, n\u00e3o se anteveem impactos negativos relevantesdecorrentes de altera\u00e7\u00f5es clim\u00e1ticas que justifiquem o reconhecimento de imparidades adicionais ou que ponham em causa oprinc\u00edpio da continuidade, aplicado na prepara\u00e7\u00e3o das presentes demonstra\u00e7\u00f5es financeiras.RISCOS ASSOCIADOS AO <span class=\"_ _20\"></span>SETOR DO AMBIENTEABASTECIMENTO DE MA<span class=\"_ _11\"></span>T\u00c9RIAS-PRIMASO abastecimento de mat\u00e9ria-prima para o segmento do <span class=\"_ _0\"></span>Ambiente, desenvolvido pelo Grupo ETSA, est\u00e1 condicionado \u00e0disponibilidade de desmancha e de res\u00edduos da ind\u00fastria agroalimentar<span class=\"_ _0\"></span>, em particular nos matadouros e nos centros de abate deanimais. Este mercado \u00e9 relativamente vulner\u00e1vel \u00e0 degrada\u00e7\u00e3o da situa\u00e7\u00e3o econ\u00f3mica, assim como \u00e0 consequente altera\u00e7\u00e3ode h\u00e1bitos de consumo e a facilidade de substitui\u00e7\u00e3o entre produtos alimentares, que poder\u00e3o limitar a atividade deste subgrupo.PRE\u00c7O DE VENDADada a natureza do seu neg\u00f3cio, o Grupo ETSA<span class=\"_ _0\"></span> est\u00e1 exposto ao risco de volatilidade dos pre\u00e7os das <span class=\"ff11c\">soft commodities</span> nosmercados internacionais (cereais e subprodutos de cereais), uma vez que estas s\u00e3o substitutas da gama de alguns dos produtoscomercializados pelo Grupo ETSA.Neste contexto, os pre\u00e7os de venda de alguns produtos deste subgrupo est\u00e3o correlacionados com a evolu\u00e7\u00e3o das cota\u00e7\u00f5es dassoft commodities<span class=\"ff119\"> nos mercados internacionais, o que constitui um fator de risco adicional \u00e0 atividade desenvolvida.</span>PROCURA<span class=\"_ _0\"></span> DOS PRODUTOS DO GRUPOA<span class=\"_ _0\"></span> diminui\u00e7\u00e3o da procura ou a redu\u00e7\u00e3o do n\u00edvel de atividade de empresas das ind\u00fastrias de ra\u00e7\u00f5es de animais, de explora\u00e7\u00f5esagr\u00edcolas com cria\u00e7\u00e3o de gado, de <span class=\"ff11c ws0\">petfood</span> e de biodiesel poder\u00e1 ter um impacto significativo no volume de neg\u00f3cios do GrupoETSA.CONCORR\u00caNCIAO Grupo ETSA<span class=\"_ _0\"></span> desenvolve a sua atividade num mercado onde concorre com outras empresas que operam no setor da recolha evaloriza\u00e7\u00e3o de subprodutos de origem animal e com outras empresas que t\u00eam como atividade a produ\u00e7\u00e3o de bens substitutos dosprodutos do Grupo ETSA, como s\u00e3o exemplo as ind\u00fastrias de produ\u00e7\u00e3o de ra\u00e7\u00f5es e de \u00f3leos alimentares. Neste enquadramento,o eventual aumento ou diminui\u00e7\u00e3o da concorr\u00eancia n\u00e3o deixar\u00e1 de se refletir nos n\u00edveis de rentabilidade do Grupo.OUTROS RISCOSA<span class=\"_ _0\"></span> subsidi\u00e1ria ITS tem com o Estado Portugu\u00eas um contrato de presta\u00e7\u00e3o de servi\u00e7os no \u00e2mbito do SIRCA<span class=\"_ _0\"></span> com peso na fatura\u00e7\u00e3oconsolidada do Grupo ETSA. Este contrato tem um prazo limitado e a sua continuidade depende n\u00e3o s\u00f3 de fatores concorrenciais,uma vez que \u00e9 promovido por concurso p\u00fablico, mas tamb\u00e9m de fatores regulat\u00f3rios, pois a sua exist\u00eancia e regime dependem deop\u00e7\u00f5es estrat\u00e9gicas do Estado Portugu\u00eas.RISCOS <span class=\"_ _0\"></span>ASSOCIADOS AO GRUPO EM GERALDIVULGA\u00c7\u00d5ES FINANCEIRAS <span class=\"_ _0\"></span>ASSOCIADAS AO CLIMA<span class=\"_ _0\"></span> (TCFD)Em dezembro de 2015, o Financial Stability Board (FSB) estabeleceu a T<span class=\"_ _33\"></span>ask Force on Climate-related <span class=\"_ _20\"></span>Financial Disclosures (TCFD)para desenvolver um conjunto de recomenda\u00e7\u00f5es para divulgar<span class=\"_ _0\"></span>, de forma clara e consistente, informa\u00e7\u00e3o que ajude os mercadosfinanceiros a entender os riscos e impactos relacionados com as altera\u00e7\u00f5es clim\u00e1ticas. As Recomenda\u00e7\u00f5es englobam 4 dimens\u00f5es de reporte:\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Governan\u00e7a: divulgar a governan\u00e7a da organiza\u00e7\u00e3o sobre os riscos e oportunidades clim\u00e1ticos;</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>Estrat\u00e9gia: divulgar os impactos reais e potenciais dos riscos e oportunidades clim\u00e1ticos sobre os neg\u00f3cios, a estrat\u00e9gia eplaneamento financeiro da organiza\u00e7\u00e3o;\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Gest\u00e3o de Riscos: divulgar como a organiza\u00e7\u00e3o identifica, avalia e gere os riscos clim\u00e1ticos;</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">M\u00e9tricas e Metas: divulgar as m\u00e9tricas e metas utilizadas para avaliar e gerir os riscos e oportunidades clim\u00e1ticos.</span>O Grupo est\u00e1 a trabalhar no sentido de integrar as recomenda\u00e7\u00f5es do TCFD na estrat\u00e9gia e nos processos de gest\u00e3o de riscoscorporativos, aproveitando a oportunidade para avaliar potenciais implica\u00e7\u00f5es financeiras e estrat\u00e9gicas decorrentes de altera\u00e7\u00f5esclim\u00e1ticas e desenvolver respostas adequadas.SUBSTITUI\u00c7\u00c3O TECNOL\u00d3GICAAs unidades fabris do Grupo est\u00e3o sujeitas aos riscos de substitui\u00e7\u00e3o tecnol\u00f3gica bem como aos inerentes a qualquer atividadeecon\u00f3mica industrial, como \u00e9 o caso de acidentes, avarias ou cat\u00e1strofes naturais que possam originar preju\u00edzos nos ativos doGrupo ou interrup\u00e7\u00f5es tempor\u00e1rias no processo produtivo.Da mesma forma estes riscos podem afetar os principais clientes e fornecedores do Grupo, o que teria um impacto significativonos n\u00edveis de rentabilidade, caso n\u00e3o fosse poss\u00edvel encontrar clientes substitutos de forma a garantir os n\u00edveis de vendas oufornecedores que possibilitassem manter a mesma estrutura de custos.RISCOS JUR\u00cdDICOSQuanto aos riscos jur\u00eddicos, importa referir que resultam essencialmente de riscos fiscais e de regula\u00e7\u00e3o que se encontram cobertospela an\u00e1lise dos riscos de natureza operacional, e riscos espec\u00edficos de responsabilidade geral ou riscos associados \u00e0 negocia\u00e7\u00e3oe celebra\u00e7\u00e3o de instrumentos contratuais. Estes riscos s\u00e3o controlados atrav\u00e9s de assessorias jur\u00eddicas institu\u00eddas quer a n\u00edvel da Semapa enquanto <span class=\"ff11c ws0\">holding</span> quer a n\u00edvel dassuas Participadas, e atrav\u00e9s do recurso a advogados externos sempre que a especialidade da mat\u00e9ria, o seu valor ou outros fatoresdo caso concreto assim o recomendem.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfNotesAndOtherExplanatoryInformationExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-13-2": {
   "value": "1.2 <span class=\"_ _81\"> </span>EVENTOS RELEV<span class=\"_ _11\"></span>ANTES DO PER\u00cdODO INV<span class=\"_ _11\"></span>AS\u00c3O DA UCR\u00c2NIA<span class=\"_ _0\"></span> PELA R\u00daSSIAEm 21 de fevereiro de 2022, a Federa\u00e7\u00e3o Russa reconheceu oficialmente duas rep\u00fablicas separatistas do leste da Ucr\u00e2nia eautorizou o uso de for\u00e7as militares nesse territ\u00f3rio. Em 24 de fevereiro, as tropas russas invadiram a Ucr\u00e2nia e iniciou-se um conflitomilitar generalizado neste pa\u00eds, que tem implicado elevadas perdas materiais e humanas, conduzindo a desloca\u00e7\u00f5es massivas dapopula\u00e7\u00e3o. Em resposta, m\u00faltiplas jurisdi\u00e7\u00f5es, onde se inclui a Uni\u00e3o Europeia, Reino Unido, Su\u00ed\u00e7a, Estados Unidos da <span class=\"_ _0\"></span>Am\u00e9rica, Canad\u00e1,Jap\u00e3o e a <span class=\"_ _0\"></span>Austr\u00e1lia, condenaram este conflito e iniciaram a aplica\u00e7\u00e3o de diversas san\u00e7\u00f5es econ\u00f3micas \u00e0 R\u00fassia, a diversosdos seus agentes econ\u00f3micos e, por vezes, \u00e0 Bielorr\u00fassia. Por sua vez, a R\u00fassia iniciou uma retalia\u00e7\u00e3o tamb\u00e9m com medidasecon\u00f3micas, afetando especialmente as opera\u00e7\u00f5es de empresas estrangeiras localizadas na R\u00fassia e com contrapartes russas.A<span class=\"_ _0\"></span> mudan\u00e7a do quadro macroecon\u00f3mico e geopol\u00edtico europeu decorrente deste conflito aumentou a incerteza e a inseguran\u00e7aem termos globais, assistindo-se a: i) suspens\u00e3o e/ou disrup\u00e7\u00e3o nos neg\u00f3cios com entidades sediadas ou de origem na R\u00fassia eUcr\u00e2nia; ii) aumento dos pre\u00e7os das <span class=\"ff11c ws0\">commodities</span>, sendo de real\u00e7ar os combust\u00edveis f\u00f3sseis, os metais e os cereais; iii) aumentoda incerteza econ\u00f3mica global, sendo de esperar mais volatilidade nas taxas de c\u00e2mbio, nas taxas de juro e um aumento da taxade infla\u00e7\u00e3o. Eventuais riscos de fornecimento de energia, bem como as descontinuidades no abastecimento de mat\u00e9rias-primase subsidi\u00e1rias ou nos meios log\u00edsticos continuar\u00e3o a pressionar a economia global e a dificultar o normal funcionamento dasopera\u00e7\u00f5es industriais e de transporte europeias.Conforme anunciado em mar\u00e7o de 2022, a subsidi\u00e1ria Navigator suspendeu a comercializa\u00e7\u00e3o dos seus produtos nos mercadosda R\u00fassia e da Bielorr\u00fassia e est\u00e1 a acompanhar e a monitorizar continuamente a situa\u00e7\u00e3o ao n\u00edvel dos mercados onde atuageograficamente e em toda a cadeia de fornecimento \u2013 desde o abastecimento de madeira, de energia, de mat\u00e9rias-primas esubsidi\u00e1rias (incluindo as quest\u00f5es de log\u00edstica), nos servi\u00e7os t\u00e9cnicos e de apoio prestados por empresas estrangeiras e nosprestadores de servi\u00e7o em regime de <span class=\"ff11c ws0\">outsourcing</span>, entre outros. Os restantes segmentos do Grupo n\u00e3o tinham quaisquer rela\u00e7\u00f5escomerciais com a R\u00fassia.Face ao peso dos mercados da R\u00fassia e Ucr\u00e2nia nas vendas do Grupo, os quais representavam menos de 1% com refer\u00eanciaao per\u00edodo findo a 31 de dezembro de 2021 e 0% em 2022, e o facto de estes mercados n\u00e3o afetarem diretamente a cadeia defornecimento, a exposi\u00e7\u00e3o direta do Grupo aos mercados da Ucr\u00e2nia e R\u00fassia \u00e9 in\u00f3cua.Apesar do aumento generalizado de custos, a agilidade do Grupo na condu\u00e7\u00e3o da sua pol\u00edtica de neg\u00f3cios conseguiu compensarde forma decisiva esse aumento, atrav\u00e9s de uma pol\u00edtica respons\u00e1vel de ajustamento de pre\u00e7os e uma estrat\u00e9gia de diversifica\u00e7\u00e3oeficaz, bem como atrav\u00e9s do aumento de produtividade dos seus ativos industriais e maior efici\u00eancia no consumo de mat\u00e9rias-primas e subsidi\u00e1rias.A<span class=\"_ _0\"></span> Semapa continua a analisar os potenciais impactos na sua posi\u00e7\u00e3o financeira, na <span class=\"ff11c ws0\">performance</span> e nos fluxos de caixa do Grupodecorrentes do conflito militar na Ucr\u00e2nia, nomeadamente ao n\u00edvel das estimativas e julgamentos contabil\u00edsticos relevantes. Dessaan\u00e1lise n\u00e3o resultaram quaisquer ind\u00edcios de imparidade.REFOR\u00c7O DA<span class=\"_ _0\"></span> P<span class=\"_ _0\"></span>ARCERIA NA<span class=\"_ _0\"></span> UTISNo exerc\u00edcio de 2022, a Semapa alargou a parceria com a Ultimate Cell, consolidando na UTIS \u2013 Ultimate T<span class=\"_ _11\"></span>echnology to IndustrialSavings (a<span class=\"ff11c\"> joint-venture</span> 50/50 entre a Semapa e o parceiro) todas as solu\u00e7\u00f5es de otimiza\u00e7\u00e3o de combust\u00e3o interna e cont\u00ednua cominje\u00e7\u00e3o de hidrog\u00e9nio. Este refor\u00e7o da parceria ficou tamb\u00e9m consubstanciado no investimento numa nova f\u00e1brica que substituias 3 antigas instala\u00e7\u00f5es e que permite \u00e0 UTIS refor\u00e7ar a sua capacidade instalada e aumentar o ritmo de produ\u00e7\u00e3o dos seusequipamentos (Nota 10.3).RECUPERABILIDADE DO <span class=\"ff11d\">GOODWILL</span> E MARCASO Grupo avaliou a exist\u00eancia de ind\u00edcios de imparidade decorrentes dos impactos da invas\u00e3o da Ucr\u00e2nia pela R\u00fassia, de acordocom as atuais previs\u00f5es, baseadas nas proje\u00e7\u00f5es do crescimento do PIB e da infla\u00e7\u00e3o nos mercados onde o Grupo atua, de acordocom o FMI e Banco de Portugal, que poderiam indiciar a exist\u00eancia de imparidade do <span class=\"ff11c ws0\">goodwill</span>. N\u00e3o foram identificadas imparidadessobre o <span class=\"ff11c ws0\">goodwill</span>, existindo uma folga confort\u00e1vel face ao valor contabil\u00edstico dos ativos associados a cada um dos segmentos deneg\u00f3cio (Nota 3.1). Conclus\u00f5es semelhantes foram alcan\u00e7adas nas avalia\u00e7\u00f5es efetuadas \u00e0s marcas identificadas com exce\u00e7\u00e3o damarca do segmento Cimentos e Derivados na T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia, sobre a qual foi registada uma imparidade de 4,7 milh\u00f5es de euros conformedescrito na Nota 3.2.  RECUPERABILIDADE, VIDA<span class=\"_ _0\"></span> \u00daTIL E DEPRECIA\u00c7\u00c3O DE <span class=\"_ _4\"></span>A<span class=\"_ _11\"></span>TIVOS FIXOS T<span class=\"_ _0\"></span>ANG\u00cdVEIST<span class=\"_ _11\"></span>endo em considera\u00e7\u00e3o as perspetivas de consumo global dos principais produtos produzidos pelo Grupo nos seus segmentosde neg\u00f3cio, bem como a evolu\u00e7\u00e3o prevista nos pre\u00e7os e as folgas substanciais face aos valores contabil\u00edsticos dos ativos, n\u00e3oforam identificados ind\u00edcios de imparidades sobre os ativos fixos tang\u00edveis, com exce\u00e7\u00e3o dos ativos fixos tang\u00edveis do segmentoCimentos e Derivados na T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia, sobre os quais foi registada uma imparidade de cerca de 7,9 milh\u00f5es de euros conforme descritona Nota 3.6.A<span class=\"_ _11\"></span>TIVOS BIOL\u00d3GICOSNa determina\u00e7\u00e3o do justo valor das florestas \u00e9 utilizado o m\u00e9todo do valor presente dos fluxos de caixa descontados, sendo a taxade desconto, o per\u00edodo de corte e o pre\u00e7o, alguns dos principais pressupostos que poder\u00e3o estar sujeitos a altera\u00e7\u00f5es decorrentesdo conflito militar na Ucr\u00e2nia. Neste sentido, durante o ano de 2022 os planos de corte decorreram dentro do expect\u00e1vel, tendoo Grupo procedido \u00e0 atualiza\u00e7\u00e3o dos pressupostos do modelo de justo valor em conformidade com a evolu\u00e7\u00e3o de mercado,nomeadamente atualizando a taxa de desconto de 2,99% para 5,17%. Na Nota 3.8 s\u00e3o indicados os impactos decorrentes dessaatualiza\u00e7\u00e3o, bem como uma an\u00e1lise de sensibilidade a esses pressupostos.INVENT\u00c1RIOSFace aos impactos na procura, nomeadamente ao n\u00edvel do UWF<span class=\"_ _11\"></span>, o Grupo refor\u00e7ou em 2022 as imparidades de invent\u00e1rios em cercade 14 milh\u00f5es de euros (Notas 2.3 e 4.1). Face \u00e0s margens praticadas, o Grupo considera que, a 31 de dezembro de 2022, o valorrealiz\u00e1vel l\u00edquido dos seus invent\u00e1rios \u00e9 superior ao valor contabil\u00edstico.RECUPERABILIDADE DE SALDOS DE CLIENTES E DE OUTROS V<span class=\"_ _11\"></span>ALORES A<span class=\"_ _0\"></span> RECEBERAs perdas por imparidade s\u00e3o registadas com base no modelo simplificado previsto na IFRS 9 registando as perdas esperadasat\u00e9 \u00e0 maturidade. No Grupo Semapa, os impactos da IFRS 9 na demonstra\u00e7\u00e3o da posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada s\u00e3o reduzidosconsiderando que parte significativa das suas vendas s\u00e3o seguradas ou devidamente colaterizadas. Ainda assim, o Grupo avalia periodicamente as perdas com cr\u00e9dito esperadas e os impactos em todos os ativos financeirosmensurados pelo custo amortizado. Neste sentido, o Grupo avaliou a atual exposi\u00e7\u00e3o ao risco de cr\u00e9dito e o eventual impacto dasprevis\u00f5es econ\u00f3micas futuras, tendo conclu\u00eddo que o impacto desta componente \u00e9 reduzido.PRESSUPOSTOS A<span class=\"_ _11\"></span>TUARIAISO Grupo avaliou a taxa de desconto aplic\u00e1vel ao plano de benef\u00edcios definidos para empregados e outros benef\u00edcios p\u00f3s-emprego.A<span class=\"_ _0\"></span> defini\u00e7\u00e3o das taxas utilizadas para descontar as responsabilidades (taxa de juro t\u00e9cnica) baseia-se em curvas de rentabilidade(<span class=\"ff11c\">yield</span><span class=\"wsf8\">) de obriga\u00e7\u00f5es com nota\u00e7\u00e3o </span><span class=\"ff11c\">rating</span> elevado e com maturidade consistente com a dura\u00e7\u00e3o das responsabilidades dos planosem vigor nas diversas empresas do grupo. Decorrente dessa avalia\u00e7\u00e3o e tendo por base os estudos atuariais realizados porrefer\u00eancia a 31 de dezembro de 2022, as taxas de desconto foram revistas em alta face \u00e0s utilizadas no exerc\u00edcio anterior porser essa a tend\u00eancia verificada nas taxas de juro de refer\u00eancia. O Grupo apresenta na Nota 7.2 uma an\u00e1lise de sensibilidade quepermite avaliar o impacto a varia\u00e7\u00f5es nas taxas de desconto.IMP<span class=\"_ _11\"></span>ACTO CAMBIALO Grupo Semapa desenvolve atividades fora de Portugal atrav\u00e9s das suas subsidi\u00e1rias dos segmentos de Pasta e Papel esegmento dos Cimentos e Derivados, estando desta forma exposta ao risco cambial das atividades operacionais denominadas emmoedas distintas da sua moeda funcional.As limita\u00e7\u00f5es provocadas pela invas\u00e3o da Ucr\u00e2nia pela R\u00fassia e pelos efeitos da pandemia, nomeadamente no que se refere \u00e0circula\u00e7\u00e3o de pessoas e bens, impactaram a economia e vieram acrescentar incerteza aos mercados. Neste cen\u00e1rio de grandevolatilidade, verificou-se um impacto cambial significativo no exerc\u00edcio de 2022, nomeadamente no segmento de Cimentos eDerivados decorrente da convers\u00e3o dos ativos e passivos denominados em moeda estrangeira reconhecida nos capitais pr\u00f3priosna rubrica de reserva de convers\u00e3o cambial (Nota 5.5), bem como impactos cambiais decorrentes da opera\u00e7\u00e3o das subsidi\u00e1rias, osquais s\u00e3o reconhecidos na demonstra\u00e7\u00e3o de resultados.LIQUIDEZO Grupo disp\u00f5e atualmente de uma situa\u00e7\u00e3o de liquidez confort\u00e1vel, em resultado de um aumento significativo das suasdisponibilidades de curto prazo e de uma gest\u00e3o criteriosa de fundo de maneio. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> 31 de dezembro de 2022, o Grupo disp\u00f5e delinhas de cr\u00e9dito contratadas e n\u00e3o utilizadas no montante de aproximadamente 698 milh\u00f5es de euros (Nota 5.7).O Grupo tem trabalhado e continuar\u00e1 a trabalhar de forma exaustiva naquilo que est\u00e1 ao seu alcance, nomeadamente ao n\u00edvel doseu planeamento operacional e comercial, na sua efici\u00eancia de custos, na aloca\u00e7\u00e3o do seu <span class=\"ff11c\">cash flow</span> e na gest\u00e3o eficaz da sualiquidez para garantir a continuidade das suas opera\u00e7\u00f5es e a sa\u00fade e bem-estar dos seus trabalhadores. De salientar que o Grupose encontra em situa\u00e7\u00e3o de cumprimento dos <span class=\"ff11c ws0\">covenants</span> negociados, sendo a margem de seguran\u00e7a destes, em 31 de dezembrode 2022, confort\u00e1vel.MOEDA<span class=\"_ _0\"></span> DE APRESENT<span class=\"_ _11\"></span>A\u00c7\u00c3O E TRANSA\u00c7\u00d5ES EM MOEDA DIFERENTE DA<span class=\"_ _0\"></span> MOEDA<span class=\"_ _0\"></span> DE APRESENT<span class=\"_ _11\"></span>A\u00c7\u00c3O E ECONOMIAS HIPERINFLACION\u00c1RIASOs elementos inclu\u00eddos nas Demonstra\u00e7\u00f5es Financeiras de cada uma das entidades do Grupo que est\u00e3o no per\u00edmetro deconsolida\u00e7\u00e3o s\u00e3o mensurados utilizando a moeda do ambiente econ\u00f3mico em que a entidade opera (moeda funcional). <span class=\"_ _0\"></span>As presentesdemonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas encontram-se apresentadas em Euros.Para unidades operacionais estrangeiras em economias hiperinflacion\u00e1rias, as demonstra\u00e7\u00f5es financeiras em moeda local s\u00e3oreexpressas em termos da unidade de mensura\u00e7\u00e3o corrente \u00e0 data da posi\u00e7\u00e3o financeira de forma a refletir o impacto da infla\u00e7\u00e3oantes da transposi\u00e7\u00e3o para a moeda de apresenta\u00e7\u00e3o do Grupo. A<span class=\"_ _0\"></span> IAS 29 \u2013 Relato Financeiro em Economias Hiperinflacion\u00e1rias requer que as quantias ainda n\u00e3o expressas em termos da unidadede mensura\u00e7\u00e3o corrente \u00e0 data da posi\u00e7\u00e3o financeira sejam reexpressas pela aplica\u00e7\u00e3o de um \u00edndice geral de pre\u00e7os, levando aum potencial ganho ou perda na posi\u00e7\u00e3o monet\u00e1ria. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> norma exige tamb\u00e9m que todos os itens da demontra\u00e7\u00e3o de fluxos de caixasejam expressos em termos da unidade de mensura\u00e7\u00e3o corrente \u00e0 data de balan\u00e7o.  Quando a moeda de apresenta\u00e7\u00e3o do Grupo n\u00e3o for hiperinflacion\u00e1ria, a IAS 21 \u2013 Os Efeitos de <span class=\"_ _0\"></span>Altera\u00e7\u00f5es em T<span class=\"_ _11\"></span>axas de C\u00e2mbioexige que os valores comparativos sejam aqueles que foram apresentados nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras anteriores, sendo oganho ou perda na posi\u00e7\u00e3o monet\u00e1ria l\u00edquida relacionada com altera\u00e7\u00f5es de pre\u00e7os em per\u00edodos anteriores reconhecida diretamentenos Capitais Pr\u00f3prios.Adicionalmente, o Grupo avalia o valor escriturado dos ativos n\u00e3o correntes em conformidade com a IAS 36 \u2013 Imparidade de ativos,pelo que a quantia reexpressa \u00e9 reduzida \u00e0 quantia recuper\u00e1vel, assegurando que o valor escriturado reflete o valor econ\u00f3micodos ativos.T<span class=\"_ _11\"></span>odos os ativos e passivos do Grupo expressos em moeda diferente da moeda de apresenta\u00e7\u00e3o foram transpostos para Eurosutilizando as taxas de c\u00e2mbio vigentes na data da Posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada (Nota 8.1.1). <span class=\"_ _0\"></span>As diferen\u00e7as de c\u00e2mbio, originadaspelas diferen\u00e7as entre as taxas de c\u00e2mbio em vigor na data das transa\u00e7\u00f5es e as vigentes na data das cobran\u00e7as, pagamentos ou\u00e0 data da Posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada, s\u00e3o registadas como rendimentos e gastos do per\u00edodo (Nota 5.1<span class=\"_ _0\"></span>1).As rubricas de resultados das unidades operacionais estrangeiras s\u00e3o transpostas ao c\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo. <span class=\"_ _0\"></span>As diferen\u00e7asresultantes da aplica\u00e7\u00e3o destas taxas comparativamente aos valores anteriores s\u00e3o refletidas na Reserva de convers\u00e3o cambialno capital pr\u00f3prio (Nota 5.5). Sempre que uma entidade estrangeira \u00e9 alienada, a diferen\u00e7a cambial acumulada \u00e9 reconhecida nademonstra\u00e7\u00e3o dos resultados consolidados como parte do ganho ou perda na venda.Os resultados e a posi\u00e7\u00e3o financeira das opera\u00e7\u00f5es estrangeiras em economias hiperinflacion\u00e1rias s\u00e3o transpostas \u00e0 taxa de fechona data da posi\u00e7\u00e3o financeira. No caso do L\u00edbano, o Grupo usa a taxa de c\u00e2mbio aplic\u00e1vel aos dividendos e repatriamento decapital, porque \u00e9 a taxa que, \u00e0 data da posi\u00e7\u00e3o financeira, o investimento na opera\u00e7\u00e3o estrangeira ser\u00e1 recuperado.As taxas de c\u00e2mbio utilizadas na transposi\u00e7\u00e3o dos ativos e passivos expressos em moeda diferente do Euro, em 31 de dezembrode 2022 e 2021, detalham-se como segue: <span class=\"_ _d\"></span> <span class=\"_ _20a\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span> <span class=\"_ _c7\"> </span> V<span class=\"_ _4\"></span>aloriza\u00e7\u00e3o/ <span class=\"_ _74\"> </span> <span class=\"_ _d\"></span> <span class=\"_ _20a\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span> <span class=\"_ _c7\"> </span> Valoriza\u00e7\u00e3o/  <span class=\"_ _d\"></span> <span class=\"_ _175\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _18e\"> </span>31/12/2021<span class=\"_ _18e\"> </span><span class=\"ls45 wsa4\">(desvaloriza\u00e7\u00e3o) <span class=\"_ _74\"> </span></span> <span class=\"_ _d\"> </span> <span class=\"_ _175\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _70\"> </span>31/12/2021<span class=\"_ _18e\"> </span><span class=\"ls45 wsa4\">(desvaloriza\u00e7\u00e3o) </span> TND (dinar tunisino) <span class=\"_ _db\"> </span> DKK (coroa dinamarquesa)  C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>3,2535 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">3,2889 <span class=\"_ _4f\"> </span></span>1,08%<span class=\"_ _62\"> </span>C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _7c\"> </span>7,4396 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">7,4370 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>(0,03%) C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>3,3342 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">3,2673 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>(2,05%)<span class=\"_ _62\"> </span>C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _bc\"> </span>7,4365 <span class=\"_ _b7\"> </span><span class=\"fc19\">7,4364 <span class=\"_ _ed\"> </span></span>(0,00%) LBP (libra libanesa) <span class=\"_ _192\"> </span>HUF (forint h\u00fangaro)  C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _64\"> </span>44.903,90 <span class=\"_ _17e\"> </span><span class=\"fc19\">31.316,40 <span class=\"_ _1bd\"> </span></span>(43,39%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _6\"> </span>391,4304 <span class=\"_ _75\"> </span><span class=\"fc19\">358,5161 <span class=\"_ _ed\"> </span></span>(9,18%) C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _64\"> </span>44.903,90 <span class=\"_ _17e\"> </span><span class=\"fc19\">31.316,40 <span class=\"_ _1bd\"> </span></span>(43,39%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _6\"> </span>400,8700 <span class=\"_ _75\"> </span><span class=\"fc19\">369,1900 <span class=\"_ _ed\"> </span></span>(8,58%) USD (d\u00f3lar americano) <span class=\"_ _20c\"> </span>AUD (d\u00f3lar australiano)  C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>1,0534 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">1,1828 <span class=\"_ _43\"> </span></span>10,94%<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>1,5164 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">1,5749 <span class=\"_ _4f\"> </span></span>3,71% C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>1,0666 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">1,1326 <span class=\"_ _4f\"> </span></span>5,83%<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>1,5693 <span class=\"_ _b7\"> </span><span class=\"fc19\">1,5615 <span class=\"_ _ed\"> </span></span>(0,50%) GBP (libra esterlina) <span class=\"_ _db\"> </span>MZN (metical mo\u00e7ambicano) C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>0,8528 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">0,8596 <span class=\"_ _4f\"> </span></span>0,79%<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _bb\"> </span>67,2043 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">77,7469 <span class=\"_ _1fd\"> </span></span>13,56% C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>0,8869 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">0,8403 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>(5,55%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>68,1800 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">78,0900 <span class=\"_ _1fd\"> </span></span>12,69% PLN (zloti polaco) <span class=\"_ _22\"> </span>BRL (real brasileiro) C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>4,6867 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">4,5652 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>(2,66%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>5,4409 <span class=\"_ _b7\"> </span><span class=\"fc19\">6,3773 <span class=\"_ _36\"> </span></span>14,68% C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>4,6808 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">4,5969 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>(1,83%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>5,5680 <span class=\"_ _b7\"> </span><span class=\"fc19\">6,3199 <span class=\"_ _43\"> </span></span>1<span class=\"_ _0\"></span>1,90% SEK (coroa sueca) <span class=\"_ _1ad\"> </span>MAD (dirham marroquino) C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>10,6305 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">10,1465 <span class=\"_ _ed\"> </span></span>(4,77%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>10,6861 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">10,6728 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>(0,12%) C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _bb\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1,1218 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">10,2503 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>(8,50%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _14e\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1,1592 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">10,5165 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>(6,1<span class=\"_ _4\"></span>1%) CZK (coroa checa) <span class=\"_ _1ad\"> </span>NOK (coroa norueguesa) C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>24,5670 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">25,6405 <span class=\"_ _12c\"> </span></span>4,19%<span class=\"_ _75\"> </span> C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>10,1033 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">10,1633 <span class=\"_ _12c\"> </span></span>0,59% C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _bb\"> </span>24,1<span class=\"_ _0\"></span>160 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">24,8580 <span class=\"_ _4f\"> </span></span>2,98%<span class=\"_ _75\"> </span> C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _7f\"> </span>10,5138 <span class=\"_ _b7\"> </span><span class=\"fc19\">9,9888 <span class=\"_ _ed\"> </span></span>(5,26%) CHF (franco su\u00ed\u00e7o) <span class=\"_ _173\"> </span>AOA (kwanza angolano) C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>1,0046 <span class=\"_ _b7\"> </span><span class=\"fc19\">1,081<span class=\"_ _0\"></span>1 <span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc13\">7,08%<span class=\"_ _75\"> </span> C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _8\"> </span>486,7246 <span class=\"_ _75\"> </span></span>751,3343 <span class=\"_ _1fd\"> </span><span class=\"fc13\">35,22%</span></span> C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>0,9847 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">1,0331 <span class=\"_ _4f\"> </span></span>4,68%<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _65\"> </span>544,6434 <span class=\"_ _62\"> </span><span class=\"fc19\">632,4237 <span class=\"_ _1fd\"> </span></span>13,88% TR<span class=\"_ _4\"></span>Y (lira turca) <span class=\"_ _45\"> </span>MXN (peso mexicano) C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>17,4170 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">10,5124 <span class=\"_ _1bd\"> </span></span>(65,68%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>21,1789 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">23,9852 <span class=\"_ _ea\"> </span></span>1<span class=\"_ _0\"></span>1,70% C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>19,9649 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">15,2335 <span class=\"_ _1bd\"> </span></span>(31,06%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>20,8560 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">23,1438 <span class=\"_ _4f\"> </span></span>9,89%AED (dirham dos emirados  ZAR (rand sul-africano) \u00e1rabes unidos) C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>17,2081 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">17,4766 <span class=\"_ _12c\"> </span></span>1,54%<span class=\"_ _75\"> </span> C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>3,8674 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">4,3416 <span class=\"_ _1fd\"> </span></span>10,92% C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>18,0986 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">18,0625 <span class=\"_ _ed\"> </span></span>(0,20%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>3,9171 <span class=\"_ _b7\"> </span><span class=\"fc19\">4,1595 <span class=\"_ _12c\"> </span></span>5,83%EGP (libra eg\u00edpcia) <span class=\"_ _20d\"> </span>CAD (d\u00f3lar canadiano) C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>20,1843 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">18,5502 <span class=\"_ _ed\"> </span></span>(8,81%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>1,3692 <span class=\"_ _b7\"> </span><span class=\"fc19\">1,4826 <span class=\"_ _12c\"> </span></span>7,64% C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>26,3086 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">17,8209 <span class=\"_ _1bd\"> </span></span>(47,63%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>1,4440 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">1,4393 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>(0,33%)1.5 <span class=\"_ _80\"> </span>NOV<span class=\"_ _11\"></span>AS <span class=\"_ _208\"></span>NORMAS <span class=\"_ _20\"></span>IFRS ADOT<span class=\"_ _0\"></span>ADAS <span class=\"_ _20\"></span>E A<span class=\"_ _0\"></span> ADOT<span class=\"_ _0\"></span>AR NORMAS, <span class=\"_ _0\"></span>AL<span class=\"_ _0\"></span>TERA\u00c7\u00d5ES E INTERPRET<span class=\"_ _0\"></span>A\u00c7\u00d5ES ADOT<span class=\"_ _11\"></span>ADAS EM 2022  Altera\u00e7\u00e3oNormas e altera\u00e7\u00f5es endossadas pela Uni\u00e3o EuropeiaRefer\u00eancias \u00e0 Em maio de 2020, o IASB emitiu \u201cRefer\u00eancias \u00e0 Estrutura Conceptual\u201d, alterando a IFRS 3 Concentra\u00e7\u00e3o de Estrutura Conceptual Neg\u00f3cios.(altera\u00e7\u00f5es \u00e0 IFRS 3)As altera\u00e7\u00f5es atualizaram a IFRS 3, substituindo a refer\u00eancia a uma vers\u00e3o antiga da Estrutura Conceptual por uma refer\u00eancia \u00e0 vers\u00e3o mais recente, que foi emitida em mar\u00e7o de 2018.As altera\u00e7\u00f5es devem ser aplicadas a concentra\u00e7\u00f5es de neg\u00f3cios para as quais a data de aquisi\u00e7\u00e3o \u00e9 no ou ap\u00f3s o in\u00edcio do primeiro per\u00edodo de relat\u00f3rio anual com in\u00edcio em ou ap\u00f3s 1 de janeiro de 2022. Ativos fixos tang\u00edveis Em maio de 2020, o IASB emitiu \u201cAtivos fixos tang\u00edveis - Receitas antes do Uso Pretendido\u201d, que alterou a IAS 16 \u2013 Receitas antes do uso Ativos fixos tang\u00edveis.pretendido, altera\u00e7\u00f5es As altera\u00e7\u00f5es pro\u00edbem a dedu\u00e7\u00e3o ao custo de um item do ativo fixo tang\u00edvel, de qualquer receita da venda de \u00e0 IAS 16 <span class=\"_ _4\"></span>Ativos fixos itens produzidos ao trazer esse ativo para o local e condi\u00e7\u00e3o necess\u00e1rios para que seja capaz de operar da forma tang\u00edveispretendida pela administra\u00e7\u00e3o. Em vez disso, a entidade dever\u00e1 reconhecer em resultados essas receitas de vendas.As altera\u00e7\u00f5es devem ser aplicadas retrospetivamente para per\u00edodos anuais com in\u00edcio em ou ap\u00f3s 1 de janeiro de 2022.Contratos Onerosos Em maio de 2020, o IASB emitiu \u201cContratos Onerosos - Custo de cumprir um contrato\u201d, que alterou a IAS 37 \u2013 Custo de cumprir Provis\u00f5es, Passivos Contingentes e <span class=\"_ _0\"></span>Ativos Contingentes.um contratoO objetivo das altera\u00e7\u00f5es \u00e9 o de esclarecer os requisitos da IAS 37 sobre contratos onerosos no que diz respeito \u00e0 avalia\u00e7\u00e3o se, num contrato, os custos inevit\u00e1veis de cumprir as obriga\u00e7\u00f5es decorrentes do contrato excedem os benef\u00edcios econ\u00f3micos que se esperam receber do mesmo.As altera\u00e7\u00f5es devem ser aplicadas para per\u00edodos anuais com in\u00edcio em ou ap\u00f3s 1 de janeiro de 2022.Melhoramentos do ciclo Em 14 de maio de 2020, o IASB emitiu melhoramentos \u00e0s normas IFRS 2018-2020 contendo as seguintes 2018-2020altera\u00e7\u00f5es \u00e0s IFRS:(a) permitir que uma entidade, enquanto subsidi\u00e1ria, associada ou <span class=\"ff11c\">joint venture</span>, que adota as IFRS pela primeira vez depois da sua controladora e opta por aplicar o par\u00e1grafo D16 (a) da IFRS 1 <span class=\"_ _0\"></span>Ado\u00e7\u00e3o pela Primeira Vez das Normas Internacionais de Relat\u00f3rio Financeiro, possa mensurar as diferen\u00e7as de convers\u00e3o cumulativas usando osvalores relatados pela controladora, com base na respetiva data de transi\u00e7\u00e3o para as IFRS;(b) esclarecer que a refer\u00eancia \u00e0s taxas no teste de 10 por cento inclui apenas taxas pagas ou recebidas entre o mutu\u00e1rio e o credor<span class=\"_ _0\"></span>, incluindo taxas pagas ou recebidas pelo mutu\u00e1rio ou pelo credor em nome do outro (IFRS 9);(c) remover a confus\u00e3o potencial em rela\u00e7\u00e3o ao tratamento de incentivos de loca\u00e7\u00e3o aplicando a IFRS 16 Loca\u00e7\u00f5es, conforme ilustrado no Exemplo Ilustrativo 13 que acompanha a IFRS 16; e(d) remover o requisito do par\u00e1grafo 22 da IAS 41 <span class=\"_ _0\"></span>Agricultura para que as entidades excluam fluxos de caixa para tributa\u00e7\u00e3o ao mensurar o justo valor aplicando a IAS 41.As altera\u00e7\u00f5es ser\u00e3o aplicadas para per\u00edodos anuais com in\u00edcio em ou ap\u00f3s 1 de janeiro de 2022.As normas, altera\u00e7\u00f5es e interpreta\u00e7\u00f5es acima n\u00e3o tiveram impacto nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras.NORMAS, <span class=\"_ _0\"></span>AL<span class=\"_ _0\"></span>TERA\u00c7\u00d5ES E INTERPRET<span class=\"_ _0\"></span>A\u00c7\u00d5ES DE APLICA\u00c7\u00c3O OBRIGA<span class=\"_ _11\"></span>T\u00d3RIA EM OU <span class=\"_ _0\"></span>AP\u00d3S 1 DE JANEIRO DE 2023Altera\u00e7\u00e3o<span class=\"_ _1e\"> </span>Data de aplica\u00e7\u00e3oNormas e altera\u00e7\u00f5es endossadas pela Uni\u00e3o Europeia que a Semapa optou pela n\u00e3o aplica\u00e7\u00e3o antecipadaAltera\u00e7\u00f5es \u00e0 IAS Na sequ\u00eancia de <span class=\"ff11c\">feedback</span> obtido sobre a necessidade de existir mais orienta\u00e7\u00e3o 1 de janeiro de 20231 <span class=\"_ _20\"></span>\u2013 Apresenta\u00e7\u00e3o que ajude as empresas a decidir sobre que informa\u00e7\u00e3o divulgar relativamente \u00e0s das demonstra\u00e7\u00f5es pol\u00edticas contabil\u00edsticas, o IASB emitiu em 12 de fevereiro de 2021 altera\u00e7\u00f5es \u00e0 IAS financeiras e IFRS 1 \u2013 <span class=\"_ _0\"></span>Apresenta\u00e7\u00e3o das demonstra\u00e7\u00f5es financeiras e \u00e0 IFRS Practice Statement 2 \u2013 Practice Statement 2: Fazendo julgamentos de materialidade.Divulga\u00e7\u00f5es de pol\u00edticas As principais altera\u00e7\u00f5es \u00e0 IAS 1 incluem: i) exigir que as entidades divulguem contabil\u00edsticasinforma\u00e7\u00e3o relativa a pol\u00edticas contabil\u00edsticas materiais em vez de pol\u00edticas contabil\u00edsticas significativas; ii) esclarecer que as pol\u00edticas contabil\u00edsticas relacionadas com transa\u00e7\u00f5es imateriais s\u00e3o igualmente imateriais e como tal n\u00e3o precisam de ser divulgadas; e iii) esclarecer que nem todas as pol\u00edticas contabil\u00edsticas relacionadas com transa\u00e7\u00f5es materiais s\u00e3o, elas mesmas, materiais para as demonstra\u00e7\u00f5es financeiras de uma entidade. O IASB tamb\u00e9m alterou a IFRS Practice Statement 2 para incluir orienta\u00e7\u00f5es e dois exemplos adicionais na aplica\u00e7\u00e3o de materialidade \u00e0s divulga\u00e7\u00f5es de pol\u00edticas contabil\u00edsticas. Estas altera\u00e7\u00f5es s\u00e3o consistentes com a defini\u00e7\u00e3o revista de material: \u201cA<span class=\"_ _0\"></span> informa\u00e7\u00e3o relativa a pol\u00edticas contabil\u00edsticas \u00e9 material se, quando considerada em conjunto com outras informa\u00e7\u00f5es inclu\u00eddas nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras de uma entidade, \u00e9 razoavelmente esperado que influencie as decis\u00f5es que os principais utilizadores das demonstra\u00e7\u00f5es financeiras de uma forma geral tomem com base nessas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras.\u201d <span class=\"_ _0\"></span>As altera\u00e7\u00f5es entram em vigor a partir de 1 de janeiro de 2023, mas a sua aplica\u00e7\u00e3o antecipada \u00e9 permitida.Altera\u00e7\u00f5es \u00e0 IAS 8 O IASB emitiu altera\u00e7\u00f5es \u00e0 IAS 8 Pol\u00edticas Contabil\u00edsticas, <span class=\"_ _0\"></span>Altera\u00e7\u00f5es nas Estimativas 1 de janeiro de 2023Pol\u00edticas Contabil\u00edsticas, Contabil\u00edsticas e Erros para clarificar como as entidades devem distinguir as Altera\u00e7\u00f5es nas altera\u00e7\u00f5es nas pol\u00edticas contabil\u00edsticas das altera\u00e7\u00f5es nas estimativas contabil\u00edsticas, Estimativas com foco principal na defini\u00e7\u00e3o e esclarecimentos sobre as estimativas Contabil\u00edsticas e Erros: contabil\u00edsticas.Defini\u00e7\u00e3o de Estimativas As altera\u00e7\u00f5es introduzem uma nova defini\u00e7\u00e3o para estimativas contabil\u00edsticas: Contabil\u00edsticasclarificando que s\u00e3o valores monet\u00e1rios nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras que est\u00e3o sujeitos \u00e0 incerteza de mensura\u00e7\u00e3o.As altera\u00e7\u00f5es tamb\u00e9m clarificam a rela\u00e7\u00e3o entre as pol\u00edticas contabil\u00edsticas e as estimativas contabil\u00edsticas, especificando que uma entidade desenvolve uma estimativa contabil\u00edstica para atingir o objetivo estabelecido por uma pol\u00edtica contabil\u00edstica. Os efeitos das altera\u00e7\u00f5es em tais dados ou t\u00e9cnicas de mensura\u00e7\u00e3o s\u00e3o altera\u00e7\u00f5es nas estimativas contabil\u00edsticas.As altera\u00e7\u00f5es s\u00e3o efetivas para per\u00edodos com in\u00edcio em ou ap\u00f3s 1 de janeiro de 2023, com aplica\u00e7\u00e3o antecipada permitida, e ser\u00e3o aplicadas prospetivamente \u00e0s altera\u00e7\u00f5es nas estimativas contabil\u00edsticas e altera\u00e7\u00f5es nas pol\u00edticas contabil\u00edsticas ocorridas no ou ap\u00f3s o in\u00edcio do primeiro per\u00edodo de relat\u00f3rio anual ao qual a entidade aplica as altera\u00e7\u00f5es.Altera\u00e7\u00f5es \u00e0 IAS As altera\u00e7\u00f5es exigem que as empresas reconhe\u00e7am impostos diferidos sobre 1 de janeiro de 202312: imposto diferido as transa\u00e7\u00f5es que, no reconhecimento inicial, d\u00e3o origem a montantes iguais de relacionado com ativos e diferen\u00e7as tempor\u00e1rias tribut\u00e1veis  <span class=\"_ _ae\"></span> <span class=\"_ _32\"></span>e dedut\u00edveis. passivos decorrentes de Em determinadas circunst\u00e2ncias, as empresas est\u00e3o isentas de reconhecer impostos uma \u00fanica transa\u00e7\u00e3odiferidos quando reconhecem ativos ou passivos pela primeira vez. <span class=\"_ _0\"></span>Anteriormente, havia alguma incerteza sobre se a isen\u00e7\u00e3o se aplicava a transa\u00e7\u00f5es como loca\u00e7\u00f5es e provis\u00f5es para desmantelamento, isto \u00e9, transa\u00e7\u00f5es no \u00e2mbito das quais as empresas reconhecem um ativo e um passivo. As altera\u00e7\u00f5es esclarecem que a isen\u00e7\u00e3o n\u00e3o se aplica a este tipo de transa\u00e7\u00f5es e que as empresas s\u00e3o obrigadas a reconhecer impostos diferidos. O objetivo das altera\u00e7\u00f5es \u00e9 reduzir a diversidade na divulga\u00e7\u00e3o de impostos diferidos sobre loca\u00e7\u00f5es e provis\u00f5es para desmantelamento.As altera\u00e7\u00f5es entram em vigor para os per\u00edodos anuais com in\u00edcio em ou ap\u00f3s 1 de janeiro de 2023. <span class=\"_ _0\"></span>A aplica\u00e7\u00e3o antecipada \u00e9 permitida.Altera\u00e7\u00e3o<span class=\"_ _1e\"> </span>Data de aplica\u00e7\u00e3oNormas e altera\u00e7\u00f5es ainda n\u00e3o endossadas pela Uni\u00e3o EuropeiaClarifica\u00e7\u00e3o dos O IASB emitiu em 23 de janeiro de 2020 uma altera\u00e7\u00e3o \u00e0 IAS 1 \u2013 <span class=\"_ _0\"></span>Apresenta\u00e7\u00e3o das 1 de janeiro de 2024requisitos de Demonstra\u00e7\u00f5es Financeiras para clarificar como classificar d\u00edvida e outros passivos classifica\u00e7\u00e3o de como corrente e n\u00e3o corrente.passivos como As altera\u00e7\u00f5es esclarecem um crit\u00e9rio da IAS 1 para classificar um passivo como n\u00e3o corrente ou n\u00e3o corrente: a exig\u00eancia de uma entidade ter o direito de diferir a liquida\u00e7\u00e3o do passivo corrente (altera\u00e7\u00f5es \u00e0 por pelo menos 12 meses ap\u00f3s o per\u00edodo de relat\u00f3rio.IAS 1 \u2013 <span class=\"_ _4\"></span>Apresenta\u00e7\u00e3o As altera\u00e7\u00f5es visam:das Demonstra\u00e7\u00f5es Financeiras)a) especificar que o direito de uma entidade de diferir a liquida\u00e7\u00e3o deve existir no final do per\u00edodo de relat\u00f3rio e tem de ser substantivo;b) esclarecer que os r\u00e1cios que a empresa deve cumprir ap\u00f3s a data do balan\u00e7o (ou seja, r\u00e1cios futuros) n\u00e3o afetam a classifica\u00e7\u00e3o de um passivo na data do balan\u00e7o. No entanto, quando passivos n\u00e3o correntes est\u00e3o sujeitos a r\u00e1cios futuros, as empresas t\u00eam de divulgar informa\u00e7\u00e3o que permita aos utilizadores compreender o risco de que esses passivos possam ser reembolsados dentro de 12 meses ap\u00f3s a data do balan\u00e7o; ec) esclarecer os requisitos para classificar passivos que uma entidade ir\u00e1 liquidar<span class=\"_ _0\"></span>, ou possa liquidar<span class=\"_ _0\"></span>, atrav\u00e9s da emiss\u00e3o dos seus pr\u00f3prios instrumentos patrimoniais (ex: d\u00edvida convert\u00edvel).Esta altera\u00e7\u00e3o \u00e9 efetiva para per\u00edodos ap\u00f3s 1 de janeiro de 2024.Passivo de loca\u00e7\u00e3o O IASB emitiu em setembro de 2022 altera\u00e7\u00f5es \u00e0 IFRS 16 \u2013 Loca\u00e7\u00f5es que 1 de janeiro de 2024numa transa\u00e7\u00e3o de introduzem um novo modelo contabil\u00edstico para pagamentos vari\u00e1veis numa venda e reloca\u00e7\u00e3o transa\u00e7\u00e3o de venda e reloca\u00e7\u00e3o.(altera\u00e7\u00f5es \u00e0 IFRS 16 \u2013 As altera\u00e7\u00f5es confirmam que:Loca\u00e7\u00f5es)- No reconhecimento inicial, o vendedor-locat\u00e1rio inclui os pagamentos vari\u00e1veis de loca\u00e7\u00e3o quando mensura um passivo de loca\u00e7\u00e3o decorrente de uma transa\u00e7\u00e3o de venda e reloca\u00e7\u00e3o.- <span class=\"_ _0\"></span>Ap\u00f3s o reconhecimento inicial, o vendedor-locat\u00e1rio aplica os requisitos gerais para a contabiliza\u00e7\u00e3o subsequente do passivo de loca\u00e7\u00e3o, de modo que n\u00e3o reconhe\u00e7a nenhum ganho ou perda relacionado com o direito de uso que ret\u00e9m.- Um vendedor-locat\u00e1rio pode adotar diferentes abordagens que satisfa\u00e7am os novos requisitos de mensura\u00e7\u00e3o subsequente.As altera\u00e7\u00f5es s\u00e3o efetivas para per\u00edodos anuais iniciados em ou ap\u00f3s 1 de janeiro de 2024, com aplica\u00e7\u00e3o antecipada permitida.De acordo com a IAS 8 - Pol\u00edticas Contabil\u00edsticas, <span class=\"_ _0\"></span>Altera\u00e7\u00f5es nas Estimativas Contabil\u00edsticas e Erros, um vendedor-locat\u00e1rio ter\u00e1 de aplicar as altera\u00e7\u00f5es retrospetivamente \u00e0s transa\u00e7\u00f5es de venda e reloca\u00e7\u00e3o celebradas ou ap\u00f3s a data de aplica\u00e7\u00e3o inicial da IFRS 16. Isto significa que ter\u00e1 de identificar e reanalisar as transa\u00e7\u00f5es de venda e reloca\u00e7\u00e3o celebradas desde a implementa\u00e7\u00e3o da IFRS 16 em 2019 e, potencialmente, reexpressar aquelas que inclu\u00edam pagamentos vari\u00e1veis de loca\u00e7\u00e3o.Relativamente \u00e0s normas apresentadas acima, cuja entrada obrigat\u00f3ria em vigor ainda n\u00e3o ocorreu, o Grupo n\u00e3o concluiu ainda oapuramento de todos os impactos decorrentes da sua aplica\u00e7\u00e3o, pelo que optou pela sua n\u00e3o ado\u00e7\u00e3o antecipada, ainda que n\u00e3ose espere que tais impactos sejam significativos.POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASRELA<span class=\"_ _11\"></span>TO POR SEGMENTOSEm conformidade com o estabelecido na IFRS 8, um segmento operacional \u00e9 uma componente de uma entidade:i) <span class=\"_ _20e\"> </span>que desenvolve atividades de neg\u00f3cio de que pode obter r\u00e9ditos e incorrer em gastos (incluindo r\u00e9ditos e gastos relacionadoscom transa\u00e7\u00f5es com outros componentes da mesma entidade);ii) <span class=\"_ _209\"> </span>cujos resultados operacionais s\u00e3o regularmente revistos pelo principal respons\u00e1vel pela tomada de decis\u00f5es operacionais daentidade para efeitos da tomada de decis\u00f5es sobre a imputa\u00e7\u00e3o de recursos ao segmento e da avalia\u00e7\u00e3o do seu desempenho;eiii) <span class=\"_ _0\"></span><span class=\"ff119 fsd fc13\">relativamente \u00e0 qual esteja dispon\u00edvel informa\u00e7\u00e3o financeira distinta.</span>A<span class=\"_ _0\"></span> Comiss\u00e3o Executiva da Semapa e das diversas subsidi\u00e1rias s\u00e3o as principais respons\u00e1veis pela tomada de decis\u00f5es operacionaisdo Grupo, analisando periodicamente, e de forma consistente, os relat\u00f3rios da informa\u00e7\u00e3o financeira e operacional de cadasegmento. Os relat\u00f3rios s\u00e3o utilizados para monitorizar a <span class=\"ff11c ws0\">performance</span> operacional dos seus neg\u00f3cios e decidir sobre a melhoraloca\u00e7\u00e3o de recursos ao segmento, bem como a avalia\u00e7\u00e3o do seu desempenho, e tomadas de decis\u00e3o estrat\u00e9gicas.A<span class=\"_ _0\"></span> informa\u00e7\u00e3o utilizada no relato por segmentos corresponde \u00e0 informa\u00e7\u00e3o financeira preparada pelo Grupo. T<span class=\"_ _11\"></span>odos os r\u00e9ditosintersegmentais correspondem a pre\u00e7os de mercado e todos os r\u00e9ditos intersegmentais s\u00e3o eliminados na consolida\u00e7\u00e3o.Na agrega\u00e7\u00e3o dos segmentos operacionais do Grupo, a gest\u00e3o definiu como segmentos relat\u00e1veis aqueles que correspondem acada uma das \u00e1reas de neg\u00f3cio desenvolvidas pelo Grupo: P<span class=\"_ _0\"></span>AST<span class=\"_ _11\"></span>A E P<span class=\"_ _11\"></span>APELA<span class=\"_ _0\"></span> principal atividade do Grupo Navigator consiste na produ\u00e7\u00e3o e comercializa\u00e7\u00e3o de papel fino de impress\u00e3o e escrita (UWF)e de papel de uso dom\u00e9stico (<span class=\"ff11c ws0\">tissue</span>), estando presente de forma relevante em toda a cadeia de valor<span class=\"_ _0\"></span>, desde a investiga\u00e7\u00e3o edesenvolvimento \u00e0 produ\u00e7\u00e3o florestal, aquisi\u00e7\u00e3o e venda de madeiras, produ\u00e7\u00e3o de pasta branqueada de eucalipto \u2013 pasta BEKP\u2013 e produ\u00e7\u00e3o de energia t\u00e9rmica e el\u00e9trica, bem como a respetiva comercializa\u00e7\u00e3o.O Grupo Navigator disp\u00f5e de quatro complexos industriais, dois dos quais localizados na Figueira da Foz e em Set\u00fabal onde produzpasta BEKP<span class=\"_ _11\"></span>, energia el\u00e9trica e papel UWF<span class=\"_ _33\"></span>. Disp\u00f5e ainda de um outro complexo industrial localizado em A<span class=\"_ _0\"></span>veiro onde produz pastaBEKP<span class=\"_ _11\"></span>, energia e papel <span class=\"ff11c\">tissue</span>, e de outro em V<span class=\"_ _4\"></span>ila V<span class=\"_ _0\"></span>elha de R\u00f3d\u00e3o onde produz apenas papel <span class=\"ff11c\">tissue</span>.A<span class=\"_ _0\"></span> produ\u00e7\u00e3o pr\u00f3pria de madeira e corti\u00e7a \u00e9 efetuada em planta\u00e7\u00f5es florestais em terrenos pr\u00f3prios e arrendados situados emPortugal e Espanha, bem como em terrenos concessionados situados em Mo\u00e7ambique. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> corti\u00e7a e a madeira de pinho produzidass\u00e3o vendidas a terceiros, enquanto a madeira de eucalipto \u00e9 essencialmente consumida na produ\u00e7\u00e3o de pasta BEKP<span class=\"_ _11\"></span>.Na produ\u00e7\u00e3o de UWF e de <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span> apenas no complexo de <span class=\"_ _0\"></span>Aveiro \u00e9 consumida uma parte significativa da produ\u00e7\u00e3o pr\u00f3pria de pastaBEKP<span class=\"_ _11\"></span>. <span class=\"_ _0\"></span>As vendas de pasta BEKP<span class=\"_ _33\"></span>, papel UWF e papel <span class=\"ff11c\">tissue</span> \u2013 destinam-se a mais de 130 pa\u00edses e territ\u00f3rios em todo o mundo.A<span class=\"_ _0\"></span> produ\u00e7\u00e3o de energia \u00e9 efetuada principalmente a partir de biomassa, atrav\u00e9s de tr\u00eas centrais de cogera\u00e7\u00e3o, integradas naprodu\u00e7\u00e3o de pasta, produzindo-se vapor e eletricidade, sendo o primeiro consumido internamente e a segunda maioritariamentevendida \u00e0 rede nacional de energia. O Grupo Navigator possui ainda duas centrais de cogera\u00e7\u00e3o a g\u00e1s natural, integradas naprodu\u00e7\u00e3o de papel na Figueira da Foz e em Set\u00fabal, e duas centrais independentes, alimentadas a biomassa, sendo que aprodu\u00e7\u00e3o das duas \u00faltimas \u00e9 toda vendida \u00e0 rede nacional de energia ou em mercado. Possui ainda tr\u00eas centrais fotovoltaicas paraautoconsumo, duas em Set\u00fabal e uma na Figueira da Foz.CIMENTO E DERIV<span class=\"_ _11\"></span>ADOSO segmento Cimento e Derivados \u00e9 liderado pela Secil \u2013 Companhia Geral de Cal e Cimento, S.A. que tem uma forte presen\u00e7a nosetor industrial cimenteiro, sendo um grupo empresarial com diversas opera\u00e7\u00f5es em Portugal e em v\u00e1rios pa\u00edses do mundo (GrupoSecil).O principal produto comercializado pelo Grupo Secil \u00e9 o cimento, constituindo a comercializa\u00e7\u00e3o de bet\u00e3o pronto, agregados,argamassas e prefabricados de bet\u00e3o, uma verticaliza\u00e7\u00e3o da fileira do cimento, que permite a obten\u00e7\u00e3o de sinergias para o Grupo.O Grupo Secil possui tr\u00eas f\u00e1bricas de cimento em Portugal, a Secil-Out\u00e3o, Maceira-Liz e Cibra-Pataias, sendo o cimentocomercializado nas suas diversas formas (a granel ou ensacado, em palete ou <span class=\"ff11c\">big bags</span>) atrav\u00e9s dos diversos entrepostos comerciaisdetidos pelo Grupo. O Grupo Secil det\u00e9m tamb\u00e9m outras f\u00e1bricas que se encontram localizadas no Brasil, T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia, L\u00edbano e <span class=\"_ _0\"></span>Angola.Um fator relevante na comercializa\u00e7\u00e3o do cimento \u00e9 o custo de transporte, raz\u00e3o pela qual o Grupo Secil mant\u00e9m um cais privativona Secil-Out\u00e3o, um terminal mar\u00edtimo em Espanha e um terminal mar\u00edtimo na Holanda. No que se refere aos \u201cderivados\u201d do cimento, o que tem maior peso no r\u00e9dito do Grupo \u00e9 o bet\u00e3o pronto, sendo o Grupo Secildetentor de v\u00e1rios centros de produ\u00e7\u00e3o e comercializa\u00e7\u00e3o em Portugal, Espanha, T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia, L\u00edbano e Brasil. O Grupo Secil tem ainda licenciado o direito \u00e0 explora\u00e7\u00e3o de diversas pedreiras, das quais extrai materiais para incorpora\u00e7\u00e3o naprodu\u00e7\u00e3o do cimento ou comercializa\u00e7\u00e3o como agregados.SEGMENTO AMBIENTEO segmento <span class=\"_ _0\"></span>Ambiente \u00e9 liderado pela ETSA<span class=\"_ _0\"></span> \u2013 Investimentos, S.G.P<span class=\"_ _11\"></span>.S., S.A., cujas atividades operacionais em Portugal e Espanhareferem-se maioritariamente \u00e0 presta\u00e7\u00e3o de servi\u00e7os associados \u00e0 valoriza\u00e7\u00e3o cumulativa de subprodutos de origem animal ede produtos alimentares contendo subst\u00e2ncias de origem animal, e \u00e0 venda dos produtos resultantes desta valoriza\u00e7\u00e3o paraincorpora\u00e7\u00e3o na produ\u00e7\u00e3o de fertilizantes, ra\u00e7\u00f5es para animais e biodiesel (\u201cGrupo ETSA\u201d).As atividades desenvolvidas pelo Grupo ETSA<span class=\"_ _0\"></span> t\u00eam um papel muito importante na defesa das popula\u00e7\u00f5es e do ambiente,proporcionando uma nova vida a produtos que, de outra forma, seriam direcionados para aterros ou centros de tratamento deres\u00edduos indiferenciados. As principais atividades desenvolvidas pelo Grupo referem-se: \u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>\u00e0 recolha, acondicionamento, triagem, desembalamento e revaloriza\u00e7\u00e3o de subprodutos de origem animal (categorias 1, 2 e 3),outros g\u00e9neros aliment\u00edcios e \u00f3leos usados, a partir de locais de recolha como matadouros, salas de desmancha, talhos,mercados municipais e retalho moderno;\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">\u00e0 venda de gorduras animais, farinhas e \u00f3leos alimentares usados.</span>O Grupo ETSA<span class=\"_ _0\"></span> desenvolve a sua atividade atrav\u00e9s das unidades de transforma\u00e7\u00e3o localizadas em Coruche e Loures, sendo a redede recolha assegurada por frota rodovi\u00e1ria pr\u00f3pria, devidamente certificada pela DGA<span class=\"_ _0\"></span>V<span class=\"_ _11\"></span>. HOLDINGSO segmento <span class=\"ff11c ws0\">Holdings</span> refere-se \u00e0s atividades de gest\u00e3o do Grupo Semapa, correspondendo aos servi\u00e7os prestados pela Semapa\u00e0s suas subsidi\u00e1rias em diversas \u00e1reas, como s\u00e3o disso exemplo o planeamento estrat\u00e9gico, assessoria jur\u00eddica, financeira,contabil\u00edstica, fiscal, gest\u00e3o de talentos, entre outras, incorrendo ao mesmo tempo em gastos com pessoal e com a contrata\u00e7\u00e3o deservi\u00e7os especializados.Neste segmento encontra-se inclu\u00edda a unidade de capital de risco, a qual assume ainda express\u00e3o reduzida no global na informa\u00e7\u00e3ofinanceira consolidada do Grupo.R\u00c9DITO O r\u00e9dito \u00e9 apresentado desagregando por segmento operacional e por \u00e1rea geogr\u00e1fica, com base no pa\u00eds de destino dos bens eservi\u00e7os vendidos pelo Grupo.O reconhecimento de r\u00e9dito em cada segmento operacional descreve-se como segue:Pasta e papelOs contratos comerciais com clientes referem-se essencialmente \u00e0 venda de produtos como papel, pasta, <span class=\"ff11c\">tissue</span> e energia, e numa extens\u00e3o limitada ao transporte inerente a esses produtos, quando aplic\u00e1vel. O r\u00e9dito de papel refere-se \u00e0s vendas efetuadas atrav\u00e9s de Lojas de retalho (B2C) ou Distribuidores comerciais (B2B), os quais incluem grandes distribuidores, grossistas ou operadores comerciais. O r\u00e9dito \u00e9 reconhecido num momento espec\u00edfico, aquando da transfer\u00eancia de controlo em conformidade com o Incoterm acordado, pelo montante da obriga\u00e7\u00e3o de desempenho satisfeita, sendo que o pre\u00e7o da transa\u00e7\u00e3o corresponde a uma quantia fixa faturada em fun\u00e7\u00e3o das quantidades vendidas, deduzida de descontos de pronto pagamento e descontos de quantidade, que s\u00e3o determin\u00e1veis com fiabilidade.O r\u00e9dito da pasta resulta das vendas efetuadas a produtores internacionais de papel. O r\u00e9dito \u00e9 reconhecido num momento espec\u00edfico, pelo montante da obriga\u00e7\u00e3o de desempenho satisfeita, correspondendo o pre\u00e7o da transa\u00e7\u00e3o a uma quantia fixa faturada em fun\u00e7\u00e3o das quantidades vendidas, deduzida de descontos de pronto pagamento e descontos de quantidade, que s\u00e3o determin\u00e1veis com fiabilidade. Na vertente da exporta\u00e7\u00e3o, a transfer\u00eancia de controlo dos produtos ocorre na sua generalidade quando existe transfer\u00eancia de controlo para o cliente, conforme os Incoterms negociados. O r\u00e9dito de <span class=\"ff11c\">tissue</span> resulta das vendas de papel <span class=\"ff11c\">tissue</span> produzido para a marca pr\u00f3pria de redes de retalho moderno nacionais e internacionais. O r\u00e9dito \u00e9 reconhecido num momento espec\u00edfico, pelo montante da obriga\u00e7\u00e3o de desempenho satisfeita, sendo que o pre\u00e7o da transa\u00e7\u00e3o corresponde a uma quantia fixa faturada em fun\u00e7\u00e3o das quantidades vendidas. O r\u00e9dito \u00e9 reconhecido contra a entrega do produto, data em que se considera existir a transfer\u00eancia do controlo sobre o produto.O r\u00e9dito de energia resulta da valoriza\u00e7\u00e3o da energia produzida e entregue na Rede Nacional de Energia, conforme contagem em contador<span class=\"_ _0\"></span>, valorizada \u00e0 tarifa definida no contrato para um per\u00edodo de 25 anos em curso.Cimento e derivadosCimentoParte significativa do r\u00e9dito do Grupo Secil refere-se \u00e0 venda de cimento cinzento, a granel ou ensacado, em palete ou pacot\u00f5es. <span class=\"_ _0\"></span>A forma de acondicionamento do cimento e ponto de entrega, depende da dimens\u00e3o do cliente. Os principais clientes do Grupo Secil s\u00e3o empresas industriais na \u00e1rea do bet\u00e3o, prefabricados e constru\u00e7\u00e3o civil e cons\u00f3rcios associados \u00e0 constru\u00e7\u00e3o de obras de elevada complexidade t\u00e9cnica como barragens e pontes. <span class=\"_ _0\"></span>A venda de cimento ensacado para o consumidor final \u00e9 residual, sendo assegurada atrav\u00e9s de revendedores locais.A<span class=\"_ _0\"></span> Secil fornece os seus produtos nas suas f\u00e1bricas e entrepostos e assegura o transporte at\u00e9 \u00e0s instala\u00e7\u00f5es do cliente, mediante subcontrata\u00e7\u00e3o do transporte, existindo neste caso duas obriga\u00e7\u00f5es de desempenho, \u00e0s quais a Secil aloca o pre\u00e7o da transa\u00e7\u00e3o baseado nos pre\u00e7os de venda.O r\u00e9dito \u00e9 reconhecido num momento espec\u00edfico, aquando da transfer\u00eancia de controlo, pelo montante da obriga\u00e7\u00e3o de desempenho satisfeita, sendo que o pre\u00e7o da transa\u00e7\u00e3o resulta das tabelas de pre\u00e7os em vigor ajustadas por descontos de pronto pagamento e descontos de quantidade, atribu\u00eddos aos clientes, consoante se tratem de clientes revendedores ou clientes industriais, tal como descrito nas condi\u00e7\u00f5es gerais de venda. No que se refere aos grandes clientes e projetos espec\u00edficos, os pre\u00e7os e condi\u00e7\u00f5es de desconto s\u00e3o fixados contrato a contrato.Os descontos atribu\u00eddos constituem uma componente vari\u00e1vel do pre\u00e7o que \u00e9 considerada na determina\u00e7\u00e3o do r\u00e9dito registado na data da entrega do produto ao cliente, que corresponde \u00e0 data da transfer\u00eancia do controlo dos produtos.No caso da exporta\u00e7\u00e3o, a transfer\u00eancia de controlo dos produtos ocorre na sua generalidade quando estes passam para o controlo do cliente, conforme os Incoterms negociados. MateriaisA<span class=\"_ _0\"></span> linha de neg\u00f3cio dos Materiais respeita aos \u201cderivados\u201d do cimento: bet\u00e3o pronto, agregados, argamassas e prefabricados de bet\u00e3o.O r\u00e9dito dos Materiais \u00e9 reconhecido num momento espec\u00edfico, na data da entrega do produto ao cliente, mesmo que o contrato implique entregas faseadas, devido \u00e0s diferentes fases da obra e quantidades a movimentar<span class=\"_ _0\"></span>.O r\u00e9dito \u00e9 reconhecido pelo montante da obriga\u00e7\u00e3o de desempenho satisfeita, sendo que o pre\u00e7o da transa\u00e7\u00e3o corresponde a uma quantia fixa faturada em fun\u00e7\u00e3o das quantidades vendidas, com concess\u00e3o de descontos de quantidade (<span class=\"ff11c\">rappel</span>) determin\u00e1veis com fiabilidade.No que se refere \u00e0s argamassas, o aluguer de equipamentos de obra, para a armazenagem, mistura e aplica\u00e7\u00e3o de argamassas, corresponde a uma obriga\u00e7\u00e3o de desempenho separada com pre\u00e7o de venda aut\u00f3nomo deduzido de eventuais descontos concedidos.A<span class=\"_ _0\"></span> \u00e1rea de prefabricados de bet\u00e3o, refere-se essencialmente \u00e0 comercializa\u00e7\u00e3o de materiais prefabricados <span class=\"ff11c\">standard</span>, n\u00e3o existindo produ\u00e7\u00e3o de prefabricados mediante pedido espec\u00edfico dos clientes. Nesta \u00e1rea de neg\u00f3cio, o Grupo reconhece o r\u00e9dito de todos os produtos com a entrega do produto ao cliente.AmbienteO r\u00e9dito registado pelo segmento do <span class=\"_ _0\"></span>Ambiente refere-se \u00e0 venda de produtos e \u00e0 presta\u00e7\u00e3o de servi\u00e7os.  As vendas de produtos referem-se maioritariamente a Banha, Sebo, Gordura animal, Farinha (para a ind\u00fastria de ra\u00e7\u00f5es), e \u00d3leos (para o mercado biodiesel). O r\u00e9dito \u00e9 reconhecido num momento espec\u00edfico, com a entrega dos produtos nas instala\u00e7\u00f5es do cliente ou local por estedesignado, momento em que se considera que ocorre a transfer\u00eancia do controlo para o cliente.Os principais clientes s\u00e3o produtores de ra\u00e7\u00f5es para animais, nacionais e internacionais.Os servi\u00e7os prestados pelo Grupo ETSA<span class=\"_ _0\"></span> referem-se maioritariamente a:\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fs7 fc13\">recolha e tratamento de mat\u00e9rias de Categoria 1 e 2 de cad\u00e1veres de animais de cria\u00e7\u00e3o e dom\u00e9sticos, conforme contrato com a DGA<span class=\"_ _11\"></span>V \u2013 </span>Dire\u00e7\u00e3o Geral de <span class=\"_ _0\"></span>Alimenta\u00e7\u00e3o e Veterin\u00e1ria, bem como de matadouros e de outros centros convencionais de recolha; e\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fs7 fc13\">acondicionamento em equipamentos refrigerados, recolha,  transporte, triagem e desembalamento de mat\u00e9rias de Categoria 3 (c\u00e1rnico e </span>pescado) e de outros g\u00e9neros aliment\u00edcios (frescos ou congelados), a granel ou embalados, junto da rede de lojas do Retalho moderno e Mercados municipais. O reconhecimento do r\u00e9dito \u00e9 efetuado numa base mensal para os servi\u00e7os prestados de forma regular e uniforme junto da rede de retalho moderno. Para o contrato com a DGA<span class=\"_ _0\"></span>V<span class=\"_ _0\"></span>, o r\u00e9dito \u00e9 reconhecido por cada servi\u00e7o prestado, conforme apuramento efetuado numa base mensal.POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASO <span class=\"_ _209\"> </span><span class=\"ff11c\">goodwill</span> representa a diferen\u00e7a entre o justo valor do custo de aquisi\u00e7\u00e3o e o justo valor dos ativos, passivos e passivoscontingentes identific\u00e1veis das subsidi\u00e1rias inclu\u00eddas na consolida\u00e7\u00e3o na data de aquisi\u00e7\u00e3o do controlo e \u00e9 alocado a cada UnidadeGeradora de Caixa (UGC) ou Grupo de UGC mais baixas a que pertence. Amortiza\u00e7\u00e3o e O <span class=\"ff11c\">goodwill</span> n\u00e3o \u00e9 amortizado. O Grupo realiza testes de imparidade ao <span class=\"ff11c\">goodwill</span> anualmente ou sempre que existam imparidadeind\u00edcios de imparidade. Os valores recuper\u00e1veis das unidades geradoras de fluxos de caixa s\u00e3o determinados como o maior entre o valor de uso e o justo valor menos custo de venda. <span class=\"_ _0\"></span>As perdas por imparidade relativas ao <span class=\"ff11c\">goodwill</span> n\u00e3o podem ser revertidas.Aliena\u00e7\u00f5es e perdas Ganhos ou perdas decorrentes da venda ou perda de controlo sobre uma entidade ou neg\u00f3cio ao qual o <span class=\"ff11c\">goodwill</span> est\u00e1 de controloalocado incluem o valor do <span class=\"ff11c\">goodwill</span> correspondente.Aquisi\u00e7\u00f5es em O <span class=\"ff11c\">goodwill</span> originado na aquisi\u00e7\u00e3o de uma entidade estrangeira encontra-se registado na moeda funcional dessa mesma moeda diferente entidade, sendo convertido para a moeda de relato do Grupo (Euro) \u00e0 taxa de c\u00e2mbio em vigor na data de relato. <span class=\"_ _0\"></span>As da moeda de diferen\u00e7as cambiais geradas nessa convers\u00e3o s\u00e3o registadas na rubrica Reserva de convers\u00e3o cambial (Nota 5.5) como apresenta\u00e7\u00e3ooutro rendimento integral.Dedutibilidade fiscal<span class=\"_ _65\"> </span>\u00c0 luz da legisla\u00e7\u00e3o fiscal atualmente vigente em Portugal, n\u00e3o se espera que o <span class=\"ff11c\">goodwill</span> reconhecido ou a reconhecer venha a ser dedut\u00edvel em termos fiscais. Noutras geografias onde o Grupo opera, o tratamento fiscal \u00e9 diferenciado.POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASOs ativos intang\u00edveis encontram-se registados ao custo de aquisi\u00e7\u00e3o deduzido de amortiza\u00e7\u00f5es e perdas por imparidade, pelom\u00e9todo das quotas constantes durante um per\u00edodo que varia entre 3 e 5 anos, e anualmente para os direitos de emiss\u00e3o de CO. 2Dada a aus\u00eancia de normativo contabil\u00edstico para o reconhecimento e mensura\u00e7\u00e3o das licen\u00e7as de CO, a pol\u00edtica definida pela2gest\u00e3o \u00e9 como segue:Direitos de emiss\u00e3o de CO2Reconhecimento de As Licen\u00e7as de emiss\u00e3o de CO atribu\u00eddas ao Grupo, no \u00e2mbito do regime CELE \u2013 Com\u00e9rcio Europeu de Licen\u00e7as 2licen\u00e7as atribu\u00eddas a t\u00edtulo de Emiss\u00e3o de gases com efeito de estufa, a t\u00edtulo gratuito d\u00e3o origem a um ativo intang\u00edvel correspondente gratuito e Mensura\u00e7\u00e3o \u00e0s licen\u00e7as atribu\u00eddas, um subs\u00eddio de igual montante e um passivo pela obriga\u00e7\u00e3o de entregar as licen\u00e7as subsequenteequivalentes aos consumos durante o per\u00edodo.As licen\u00e7as de emiss\u00e3o s\u00f3 s\u00e3o registadas enquanto ativos intang\u00edveis quando o Grupo \u00e9 capaz de exercer controlo, e s\u00e3o mensurados pelo seu justo valor (n\u00edvel 1) na data do reconhecimento inicial. Se o valor de mercado das licen\u00e7as cai significativamente abaixo do valor contabil\u00edstico e a diminui\u00e7\u00e3o \u00e9 considerada permanente, \u00e9 registada uma perda por imparidade sobre as licen\u00e7as que o Grupo n\u00e3o vai utilizar nas suas opera\u00e7\u00f5es.O passivo associado \u00e0 obriga\u00e7\u00e3o de devolver as licen\u00e7as \u00e9 reconhecido com base nas emiss\u00f5es efetivas reais (Nota 4.3 \u2013 V<span class=\"_ _0\"></span>alores a pagar), ser\u00e1 liquidado com a entrega das licen\u00e7as e \u00e9 mensurado pelo valor contabil\u00edstico das licen\u00e7as detidas, sendo eventuais emiss\u00f5es adicionais mensuradas pelo valor de mercado das licen\u00e7as \u00e0 data de relato.Reconhecimento em Na Demonstra\u00e7\u00e3o dos Resultados Consolidados, o Grupo reconhece como gasto (rubrica de Outros gastos e resultadosperdas) as emiss\u00f5es efetuadas ao justo valor \u00e0 data de atribui\u00e7\u00e3o, exceto no que respeita a licen\u00e7as adquiridas, onde o gasto \u00e9 mensurado pelo custo de aquisi\u00e7\u00e3o das licen\u00e7as.Os referidos gastos ir\u00e3o compensar os outros rendimentos operacionais que resultam do reconhecimento do subs\u00eddio original (tamb\u00e9m ele reconhecido em resultados pelo justo valor \u00e0 data de atribui\u00e7\u00e3o) e das liberta\u00e7\u00f5es ou vendas de eventuais licen\u00e7as em excesso.O efeito na Demonstra\u00e7\u00e3o dos Resultados Consolidados ser\u00e1 assim neutro, no que respeita aos consumos de licen\u00e7as atribu\u00eddas. Qualquer efeito nos resultados resultar\u00e1 da compra de licen\u00e7as adicionais para cobrir o excesso de emiss\u00f5es, a venda de eventuais licen\u00e7as excessivas face aos consumos efetivos ou ainda de perdas por imparidade de licen\u00e7as que n\u00e3o s\u00e3o utilizadas operacionalmente.MarcasReconhecimento Sempre que numa concentra\u00e7\u00e3o de atividades empresariais sejam identificadas marcas, o Grupo procede ao seu e mensura\u00e7\u00e3o inicialreconhecimento em separado sendo mensuradas ao justo valor na data da aquisi\u00e7\u00e3o.Mensura\u00e7\u00e3o Ao custo deduzido de perdas por imparidade acumuladas. <span class=\"_ _0\"></span>As marcas n\u00e3o se encontram sujeitas a amortiza\u00e7\u00e3o porsubsequente se considerar n\u00e3o terem vida \u00fatil definida.e imparidadeO Grupo realiza testes de imparidade \u00e0s marcas anualmente, ou sempre que existam ind\u00edcios de imparidade.INT<span class=\"_ _11\"></span>ANG\u00cdVEIS DESENVOL<span class=\"_ _0\"></span>VIDOS INTERNAMENTEPOL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASAs despesas de desenvolvimento apenas s\u00e3o reconhecidas como ativo intang\u00edvel na medida em que se demonstre a capacidadet\u00e9cnica para completar o desenvolvimento do ativo e que este est\u00e1 dispon\u00edvel para uso pr\u00f3prio ou comercializa\u00e7\u00e3o. Caso asdespesas n\u00e3o satisfa\u00e7am esses requisitos, nomeadamente as despesas com investiga\u00e7\u00e3o, s\u00e3o registados como custo quandoincorrida.POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASReconhecimento e Os ativos fixos tang\u00edveis adquiridos at\u00e9 1 de janeiro de 2004 (data de transi\u00e7\u00e3o para IFRS) encontram-se registados mensura\u00e7\u00e3o inicialao custo de aquisi\u00e7\u00e3o, ou custo de aquisi\u00e7\u00e3o reavaliado de acordo com os princ\u00edpios contabil\u00edsticos geralmente aceites em Portugal at\u00e9 \u00e0quela data, deduzido das amortiza\u00e7\u00f5es e das perdas por imparidade acumuladas.Os ativos fixos tang\u00edveis adquiridos posteriormente \u00e0 data de transi\u00e7\u00e3o s\u00e3o apresentados ao custo de aquisi\u00e7\u00e3o deduzido de deprecia\u00e7\u00f5es e perdas por imparidade.Custos subsequentes<span class=\"_ _1be\"> </span>Os gastos com manuten\u00e7\u00e3o programada s\u00e3o considerados como uma componente do custo de aquisi\u00e7\u00e3o do ativo fixotang\u00edvel, sendo depreciados integralmente at\u00e9 \u00e0 data prevista da pr\u00f3xima manuten\u00e7\u00e3o.Os demais disp\u00eandios com repara\u00e7\u00f5es e manuten\u00e7\u00e3o s\u00e3o reconhecidos como um gasto no per\u00edodo em que s\u00e3o incorridos. Pe\u00e7as de reserva e de As pe\u00e7as de reserva s\u00e3o consideradas estrat\u00e9gicas dado que est\u00e3o diretamente relacionadas com os equipamentos manuten\u00e7\u00e3oda produ\u00e7\u00e3o, sendo expect\u00e1vel que a sua utiliza\u00e7\u00e3o se venha a prolongar por mais que dois exerc\u00edcios econ\u00f3micos. As pe\u00e7as de manuten\u00e7\u00e3o consideradas como \u201cpe\u00e7as de substitui\u00e7\u00e3o cr\u00edticas\u201d s\u00e3o reconhecidas no ativo n\u00e3o corrente, como <span class=\"_ _0\"></span>Ativos fixos tang\u00edveis. Respeitando esta classifica\u00e7\u00e3o, as pe\u00e7as de reserva s\u00e3o depreciadas desde o momento em que se tornam dispon\u00edveis para uso e \u00e9-lhes atribu\u00edda uma vida \u00fatil que segue a natureza dos equipamentos onde se prev\u00ea que venham a ser integradas, n\u00e3o ultrapassando a vida \u00fatil remanescente destes.Encargos financeiros Os encargos financeiros de empr\u00e9stimos diretamente relacionados com a aquisi\u00e7\u00e3o ou constru\u00e7\u00e3o (caso o per\u00edodo de com empr\u00e9stimosconstru\u00e7\u00e3o ou desenvolvimento exceda um ano) de ativos fixos s\u00e3o capitalizados, fazendo parte do custo do ativo.No decurso dos exerc\u00edcios apresentados, n\u00e3o foram capitalizados quaisquer encargos financeiros de empr\u00e9stimos diretamente relacionados com a aquisi\u00e7\u00e3o ou constru\u00e7\u00e3o de ativos fixos tang\u00edveis.Abates e aliena\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _6d\"> </span>Os ganhos ou perdas provenientes do abate ou aliena\u00e7\u00e3o s\u00e3o determinados pela diferen\u00e7a entre os recebimentos dasaliena\u00e7\u00f5es, quando aplic\u00e1vel, deduzido dos custos de transa\u00e7\u00e3o e a quantia escriturada do ativo, e s\u00e3o reconhecidos na demonstra\u00e7\u00e3o dos resultados, como Outros rendimentos e ganhos operacionais (Nota 2.2) ou Gastos e perdas operacionais (Nota 2.3).Deprecia\u00e7\u00f5es e \u00c9 utilizado o m\u00e9todo das quotas constantes, a partir do momento em que o bem se encontra dispon\u00edvel para uso, imparidadeutilizando-se as taxas que melhor refletem a sua vida \u00fatil estimada.A<span class=\"_ _0\"></span> deprecia\u00e7\u00e3o dos terrenos de explora\u00e7\u00e3o resulta da estimativa de vida \u00fatil m\u00e9dia dos terrenos, tendo em considera\u00e7\u00e3o o per\u00edodo de extra\u00e7\u00e3o de mat\u00e9ria-prima.Vida \u00fatil estimada (em anos)T<span class=\"_ _11\"></span>errenos de explora\u00e7\u00e3o<span class=\"_ _248\"> </span>14Edif\u00edcios e outras constru\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _15c\"> </span>12 \u2013 30Equipamento b\u00e1sico <span class=\"_ _25c\"> </span>6 \u2013 25Equipamento de transporte<span class=\"_ _25d\"> </span>4 \u2013 9Ferramentas e utens\u00edlios<span class=\"_ _25e\"> </span>2 \u2013 8Equipamento administrativo<span class=\"_ _9\"> </span>4 \u2013 8T<span class=\"_ _11\"></span>aras e vasilhames<span class=\"_ _121\"> </span>6Outros ativos fixos tang\u00edveis<span class=\"_ _1fb\"> </span>4 \u2013 10Os valores residuais dos ativos e as respetivas vidas \u00fateis s\u00e3o revistos e ajustados, se necess\u00e1rio, na data da Posi\u00e7\u00e3o Financeira Consolidada. Se a quantia escriturada \u00e9 superior ao valor recuper\u00e1vel do ativo, procede-se ao seu reajustamento para o valor recuper\u00e1vel estimado mediante o registo de perdas por imparidade (Nota 3.6).RECUPERABILIDADE DOS <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>TIVOS FIXOS T<span class=\"_ _0\"></span>ANG\u00cdVEISA<span class=\"_ _0\"></span> recuperabilidade dos ativos fixos tang\u00edveis requer a defini\u00e7\u00e3o de estimativas e pressupostos por parte da Gest\u00e3o, nomeadamente,quando aplic\u00e1vel, no que diz respeito ao apuramento do valor de uso no \u00e2mbito dos testes de imparidade \u00e0s unidades geradorasde caixa do Grupo. VIDA<span class=\"_ _0\"></span> \u00daTIL E DEPRECIA\u00c7\u00c3O Os ativos fixos tang\u00edveis representam a componente mais significativa do <span class=\"_ _0\"></span>Ativo total do Grupo. Estes ativos s\u00e3o sujeitos a umadeprecia\u00e7\u00e3o sistem\u00e1tica pelo per\u00edodo que se determina ser a sua vida \u00fatil econ\u00f3mica. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> determina\u00e7\u00e3o das vidas \u00fateis dos ativos, bemcomo o m\u00e9todo de deprecia\u00e7\u00e3o a aplicar<span class=\"_ _0\"></span>, \u00e9 essencial para determinar o montante das deprecia\u00e7\u00f5es a reconhecer na Demonstra\u00e7\u00e3odos Resultados Consolidados de cada per\u00edodo.Estes dois par\u00e2metros s\u00e3o definidos de acordo com o melhor julgamento do Conselho de <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o para os ativos e neg\u00f3ciosem quest\u00e3o, considerando tamb\u00e9m as pr\u00e1ticas adotadas por empresas do setor ao n\u00edvel internacional e a evolu\u00e7\u00e3o das condi\u00e7\u00f5esecon\u00f3micas em que o Grupo atua. Dada a relev\u00e2ncia desta estimativa, o Grupo recorre com alguma regularidade a t\u00e9cnicos externos e independentes para aferir daadequa\u00e7\u00e3o das estimativas utilizadas.POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASOs subs\u00eddios ao investimento recebidos com o objetivo de compensar o Grupo por investimentos efetuados em ativos fixostang\u00edveis, incluindo os atribu\u00eddos como cr\u00e9ditos fiscais, s\u00e3o classificados como Rendimentos diferidos (Nota 4.3 \u2013 V<span class=\"_ _0\"></span>alores a pagar)e s\u00e3o reconhecidos em resultados durante a vida \u00fatil estimada dos respetivos ativos subsidiados, sendo associado \u00e0 deprecia\u00e7\u00e3odo per\u00edodo (Nota 3.6), para efeitos de apresenta\u00e7\u00e3o.SUBS\u00cdDIOS <span class=\"_ _0\"></span>AO INVESTIMENTO REEMBOLS\u00c1VEISOs subs\u00eddios obtidos do Governo, sob a forma de atribui\u00e7\u00e3o de empr\u00e9stimos reembols\u00e1veis a taxa bonificada, s\u00e3o descontadosna data do reconhecimento inicial com base na taxa de juro de mercado \u00e0 data da atribui\u00e7\u00e3o, constituindo o valor do desconto ovalor do subs\u00eddio a amortizar pelo per\u00edodo do empr\u00e9stimo ou do ativo cuja aquisi\u00e7\u00e3o pretende financiar<span class=\"_ _0\"></span>, consoante as atividadesfinanciadas. Estes passivos s\u00e3o inclu\u00eddos em V<span class=\"_ _0\"></span>alores a pagar (Nota 4.3).POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASNa data da entrada em vigor da loca\u00e7\u00e3o, o Grupo reconhece um ativo sob direito de uso pelo valor do seu custo o qual correspondeao montante inicial do passivo da loca\u00e7\u00e3o ajustado de: i) quaisquer pagamentos antecipados; ii) incentivos \u00e0 loca\u00e7\u00e3o recebidos;e iii) custos diretos iniciais incorridos. <span class=\"_ _0\"></span>Ao ativo sob direito de uso, poder\u00e1 acrescer a estimativa de remover e/ou restaurar o ativosubjacente e/ou o local onde se situa, quando exigido pelo contrato de loca\u00e7\u00e3o.O ativo sob direito de uso \u00e9 subsequentemente depreciado usando o m\u00e9todo linear a partir da data de entrada em vigor at\u00e9 aomenor entre o final da vida \u00fatil do ativo e o termo da loca\u00e7\u00e3o. <span class=\"_ _0\"></span>Adicionalmente, o ativo sob direito de uso \u00e9 reduzido de perdas porimparidade, se existirem, e ajustado por eventuais remensura\u00e7\u00f5es do passivo de loca\u00e7\u00e3o. A<span class=\"_ _0\"></span> vida \u00fatil considerada para cada classe de ativos sob direito de uso \u00e9 igual \u00e0 vida \u00fatil dos ativos fixos tang\u00edveis (Nota 3.3) na mesmaclasse quando existe op\u00e7\u00e3o de compra e o Grupo espera exerc\u00ea-la.LOCA\u00c7\u00d5ES DE CURT<span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> DURA\u00c7\u00c3O E LOCA\u00c7\u00d5ES DE A<span class=\"_ _11\"></span>TIVOS DE V<span class=\"_ _0\"></span>ALOR REDUZIDOO Grupo reconhece os pagamentos de loca\u00e7\u00f5es por per\u00edodos iguais ou inferiores a 12 meses e de loca\u00e7\u00f5es de ativos cujo valorde aquisi\u00e7\u00e3o individual seja inferior a USD 5.000 diretamente como gastos operacionais do per\u00edodo (Nota 2.3), numa base linear<span class=\"_ _0\"></span>.POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASOs ativos biol\u00f3gicos do Grupo correspondem principalmente \u00e0s florestas detidas para produ\u00e7\u00e3o de madeira suscet\u00edvel deincorpora\u00e7\u00e3o no processo de fabrico de pasta BEKP ou para venda no mercado, maioritariamente o eucalipto, incluindo aindaoutras esp\u00e9cies, como o pinho e o sobro.Os ativos biol\u00f3gicos s\u00e3o mensurados ao justo valor<span class=\"_ _0\"></span>, deduzido dos gastos estimados de venda no momento do corte. Justo V<span class=\"_ _0\"></span>alor (n\u00edvel 3 da Na determina\u00e7\u00e3o do justo valor das florestas foi utilizado o m\u00e9todo do valor presente dos fluxos de caixa hierarquia do justo valor da descontados, os quais foram apurados atrav\u00e9s de um modelo desenvolvido internamente, alvo de valida\u00e7\u00e3o IFRS 13)peri\u00f3dica por avaliadores externos e independentes.No modelo desenvolvido s\u00e3o considerados pressupostos correspondentes \u00e0 natureza dos ativos em avalia\u00e7\u00e3o, nomeadamente, o ciclo de desenvolvimento das diferentes esp\u00e9cies, a produtividade das florestas, o pre\u00e7o de venda da madeira (quando existe mercado ativo) deduzido do custo de corte, das rendas dos terrenos pr\u00f3prios, arrendados e concessionados, rechega e transporte, os custos de planta\u00e7\u00e3o e manuten\u00e7\u00e3o, do custo inerente ao arrendamento dos terrenos florestais; e a taxa de desconto. A<span class=\"_ _0\"></span> taxa de desconto corresponde \u00e0 taxa de juro de mercado, sem infla\u00e7\u00e3o, de forma consistente com a estrutura de proje\u00e7\u00f5es, determinada tendo em considera\u00e7\u00e3o a rentabilidade que o Grupo espera obter dos ativos florestais, os quais se destinam a serem alienados intragrupo.\u00c1reas concessionadas<span class=\"_ _cc\"> </span>Os custos incorridos com a prepara\u00e7\u00e3o de terrenos para uma primeira floresta\u00e7\u00e3o s\u00e3o registados como um ativo fixo tang\u00edvel, depreciado de acordo com a sua vida \u00fatil esperada, que coincide com o per\u00edodo de concess\u00e3o.Altera\u00e7\u00e3o de estimativas<span class=\"_ _cd\"> </span>As altera\u00e7\u00f5es de estimativas de crescimento, per\u00edodo de corte, pre\u00e7o, custo e outras premissas s\u00e3o reconhecidas enquanto varia\u00e7\u00f5es de justo valor de ativos biol\u00f3gicos na demonstra\u00e7\u00e3o dos resultados. Corte<span class=\"_ _1b9\"> </span>No momento do corte, a madeira \u00e9 valorizada pelo seu justo valor deduzido dos gastos estimados desde o local de abate at\u00e9 ao ponto de venda ou consumo, o qual constitui o custo inicial do invent\u00e1rio.POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASOs ativos n\u00e3o correntes (ou opera\u00e7\u00f5es descontinuadas) s\u00e3o classificados como detidos para venda se o respetivo valor for realiz\u00e1velprincipalmente atrav\u00e9s de uma transa\u00e7\u00e3o de venda ao inv\u00e9s de ser atrav\u00e9s do seu uso continuado.Considera-se que esta situa\u00e7\u00e3o se verifica apenas quando i) a venda \u00e9 muito prov\u00e1vel e o ativo est\u00e1 dispon\u00edvel para venda imediatanas suas atuais condi\u00e7\u00f5es; ii) o Grupo assumiu um compromisso de vender; e iii) \u00e9 expect\u00e1vel que a venda se concretize numper\u00edodo de 12 meses.Mensura\u00e7\u00e3o e A<span class=\"_ _0\"></span> partir do momento em que ativos tang\u00edveis s\u00e3o classificados como ativos n\u00e3o correntes detidos para venda, s\u00e3o apresenta\u00e7\u00e3omensurados pelo menor do valor contabil\u00edstico ou do justo valor deduzido dos custos de venda, cessando a sua deprecia\u00e7\u00e3o. Quando o justo valor deduzido dos custos de venda \u00e9 inferior ao valor contabil\u00edstico, a diferen\u00e7a \u00e9 reconhecida em resultados.Aliena\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _92\"> </span>Os ganhos ou perdas nas aliena\u00e7\u00f5es de ativos n\u00e3o correntes, determinados pela diferen\u00e7a entre o valor de venda e o respetivo valor l\u00edquido contabil\u00edstico, s\u00e3o reconhecidos em resultados como Outros rendimentos e ganhos operacionais (Nota 2.2) ou Gastos e perdas operacionais (Nota 2.3).POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASO Grupo classifica como propriedades de investimento nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas os im\u00f3veis detidos com oobjetivo de valoriza\u00e7\u00e3o do capital e/ou obten\u00e7\u00e3o de rendas de terceiros.Mensura\u00e7\u00e3o <span class=\"_ _135\"> </span>Uma propriedade de investimento \u00e9 mensurada inicialmente pelo seu custo de aquisi\u00e7\u00e3o ou produ\u00e7\u00e3o, incluindo os custos das transa\u00e7\u00f5es que lhe sejam diretamente atribu\u00edveis. <span class=\"_ _0\"></span>Ap\u00f3s o reconhecimento inicial, as propriedades de investimento s\u00e3o mensuradas ao custo deduzido das amortiza\u00e7\u00f5es e perdas por imparidade acumuladas.Os custos subsequentes com as propriedades de investimento s\u00f3 s\u00e3o adicionados ao custo do ativo se for prov\u00e1vel que deles resultar\u00e3o benef\u00edcios econ\u00f3micos futuros acrescidos face aos considerados no reconhecimento inicialPOL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASMercadorias e As mercadorias e as mat\u00e9rias-primas encontram-se valorizadas ao mais baixo entre o custo de aquisi\u00e7\u00e3o e o seu Mat\u00e9rias-Primasvalor realiz\u00e1vel l\u00edquido. O custo de aquisi\u00e7\u00e3o inclui as despesas incorridas at\u00e9 ao armazenamento, utilizando-se o custo m\u00e9dio ponderado como m\u00e9todo de custeio das sa\u00eddas.Produtos Acabados, Os produtos acabados e interm\u00e9dios e os produtos e trabalhos em curso encontram-se valorizados ao mais baixo Interm\u00e9dios e Produtos e entre o custo de produ\u00e7\u00e3o (que inclui o custo das mat\u00e9rias-primas incorporadas, m\u00e3o-de-obra e gastos gerais de trabalhos em cursofabrico, tomando por base o n\u00edvel normal de produ\u00e7\u00e3o) e o valor realiz\u00e1vel l\u00edquido.O valor realiz\u00e1vel l\u00edquido corresponde ao pre\u00e7o de venda estimado deduzido dos custos estimados de acabamentoe de comercializa\u00e7\u00e3o. <span class=\"_ _0\"></span>As diferen\u00e7as entre o custo de produ\u00e7\u00e3o e o valor realiz\u00e1vel l\u00edquido, se inferior, s\u00e3o registadas em custos operacionais.POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASCLIENTES E OUTROS DEVEDORESClassifica\u00e7\u00e3o<span class=\"_ _d3\"> </span>Os saldos a receber de clientes resultam das atividades principais do Grupo e o modelo de neg\u00f3cio seguido \u00e9 \u201cdeter para cobrar\u201d, embora pontualmente o segmento Cimento e Derivados utilize o <span class=\"ff11c\">confirming</span>. Saldos de outros devedores s\u00e3o tipicamente do modelo \u201cdeter para cobrar\u201d.Mensura\u00e7\u00e3o inicial<span class=\"_ _5c\"> </span>Ao justo valor<span class=\"_ _4\"></span>.Mensura\u00e7\u00e3o subsequente<span class=\"_ _3\"> </span>Ao custo amortizado, deduzido de perdas por imparidade.Imparidade de clientes<span class=\"_ _cc\"> </span>As perdas por imparidade s\u00e3o registadas com base no modelo simplificado previsto na IFRS 9 registando as perdasesperadas at\u00e9 \u00e0 maturidade. <span class=\"_ _0\"></span>As perdas esperadas s\u00e3o determinadas tendo por base a experi\u00eancia de perdas reais hist\u00f3ricas ao longo de um per\u00edodo estatisticamente relevante e representativas das caracter\u00edsticas espec\u00edficas do risco de cr\u00e9dito subjacente.Imparidade de outros As perdas por imparidade s\u00e3o registadas com base no modelo geral de perdas de cr\u00e9dito estimadas da IFRS 9.devedoresPOL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASP<span class=\"_ _0\"></span>ASSIVOS FINANCEIROS AO <span class=\"_ _20\"></span>CUSTO AMORTIZADOMensura\u00e7\u00e3o inicial<span class=\"_ _36\"> </span><span class=\"ff119\">Ao justo valor, l\u00edquido dos custos de transa\u00e7\u00e3o incorridos.</span>Mensura\u00e7\u00e3o Ao custo amortizado, utilizando o m\u00e9todo da taxa de juro efetiva.subsequenteA<span class=\"_ _0\"></span> diferen\u00e7a entre o valor de reembolso e o valor da mensura\u00e7\u00e3o inicial \u00e9 reconhecida nos resultados ao longo doper\u00edodo da d\u00edvida em \u201cJuros de outros passivos financeiros ao custo amortizado\u201d (Nota 5.1<span class=\"_ _0\"></span>1).POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASO capital social da Semapa encontra-se totalmente subscrito e realizado, sendo totalmente representado por a\u00e7\u00f5es sem valornominal.Os custos diretamente atribu\u00edveis \u00e0 emiss\u00e3o de novas a\u00e7\u00f5es ou outros instrumentos de capital pr\u00f3prio s\u00e3o apresentados como umadedu\u00e7\u00e3o, l\u00edquida de impostos, ao valor recebido. Os custos diretamente imput\u00e1veis \u00e0 emiss\u00e3o de novas a\u00e7\u00f5es ou op\u00e7\u00f5es, para aaquisi\u00e7\u00e3o de um neg\u00f3cio s\u00e3o inclu\u00eddos no custo de aquisi\u00e7\u00e3o, como parte do valor da compra.A\u00c7\u00d5ES PR\u00d3PRIASReconhecimento<span class=\"_ _e2\"> </span><span class=\"ff119\">Ao valor de aquisi\u00e7\u00e3o, como uma redu\u00e7\u00e3o do capital pr\u00f3prio. </span>Aquisi\u00e7\u00f5es por empresa Quando alguma empresa do Grupo adquire a\u00e7\u00f5es da empresa-m\u00e3e, o pagamento, que inclui os custos do Grupoincrementais diretamente associados, \u00e9 deduzido ao capital pr\u00f3prio atribu\u00edvel aos detentores do capital da empresa-m\u00e3e at\u00e9 que as a\u00e7\u00f5es sejam canceladas, reemitidas ou alienadas.Aliena\u00e7\u00e3o de a\u00e7\u00f5es Quando as a\u00e7\u00f5es pr\u00f3prias s\u00e3o subsequentemente vendidas ou reemitidas, qualquer recebimento, l\u00edquido de custospr\u00f3priasde transa\u00e7\u00e3o diretamente atribu\u00edveis e de impostos, \u00e9 refletido no capital pr\u00f3prio dos detentores do capital da empresa em Outras reservas (Nota 5.5).Extin\u00e7\u00e3o de a\u00e7\u00f5es A<span class=\"_ _0\"></span> extin\u00e7\u00e3o de a\u00e7\u00f5es pr\u00f3prias \u00e9 refletida nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas como uma redu\u00e7\u00e3o do Capitalpr\u00f3prias social e na rubrica <span class=\"_ _0\"></span>A\u00e7\u00f5es pr\u00f3prias, pelo valor equivalente ao valor nominal e de aquisi\u00e7\u00e3o, respetivamente, sendo o diferencial apurado entre os dois montantes registado em Outras reservas. POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASO resultado b\u00e1sico por a\u00e7\u00e3o \u00e9 apurado com base na divis\u00e3o dos lucros ou preju\u00edzos atribu\u00edveis aos detentores de capital socialordin\u00e1rio da Semapa pelo n\u00famero m\u00e9dio ponderado de a\u00e7\u00f5es ordin\u00e1rias em circula\u00e7\u00e3o durante o per\u00edodo.Para a finalidade de calcular o resultado dilu\u00eddo por a\u00e7\u00e3o, a Semapa ajusta os lucros ou preju\u00edzos atribu\u00edveis aos detentoresordin\u00e1rios de capital pr\u00f3prio, bem como o n\u00famero m\u00e9dio ponderado de a\u00e7\u00f5es em circula\u00e7\u00e3o, para efeitos de todas as potenciaisa\u00e7\u00f5es ordin\u00e1rias diluidoras.POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASOs dividendos por a\u00e7\u00e3o apresentados s\u00e3o calculados com base no n\u00famero de a\u00e7\u00f5es em circula\u00e7\u00e3o na data de atribui\u00e7\u00e3o.POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASFinanciamentos<span class=\"_ _a6\"> </span>Os financiamentos obtidos incluem as Obriga\u00e7\u00f5es, o Papel Comercial, os empr\u00e9stimos banc\u00e1rios e outros financiamentos.Mensura\u00e7\u00e3o inicial<span class=\"_ _5c\"> </span>Ao justo valor<span class=\"_ _4\"></span>, l\u00edquido dos custos de transa\u00e7\u00e3o incorridos.Mensura\u00e7\u00e3o subsequente<span class=\"_ _3\"> </span>Ao custo amortizado, utilizando o m\u00e9todo da taxa de juro efetiva.A<span class=\"_ _0\"></span> diferen\u00e7a entre o valor de reembolso e o valor da mensura\u00e7\u00e3o inicial \u00e9 reconhecida na demonstra\u00e7\u00e3o dos resultados ao longo do per\u00edodo da d\u00edvida em \u201cJuros suportados com outros empr\u00e9stimos obtidos\u201d na Nota 5.1<span class=\"_ _0\"></span>1 \u2013 Rendimentos e gastos financeiros.Justo valor<span class=\"_ _2b3\"> </span>O valor contabil\u00edstico dos financiamentos obtidos de curto prazo ou contratados com taxas de juro vari\u00e1veis aproxima-se do seu justo valor<span class=\"_ _0\"></span>.O justo valor dos financiamentos obtidos que s\u00e3o remunerados a taxa fixa \u00e9 divulgado na Nota 8.4 \u2013 <span class=\"_ _0\"></span>Ativos e passivos financeiros.Apresenta\u00e7\u00e3o<span class=\"_ _94\"> </span>No passivo corrente, exceto se o Grupo detiver um direito incondicional de diferir a liquida\u00e7\u00e3o do passivo por pelomenos 12 meses ap\u00f3s a data de relato.POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASMensura\u00e7\u00e3o inicial<span class=\"_ _5c\"> </span>Na data de in\u00edcio da loca\u00e7\u00e3o, o Grupo reconhece passivos de loca\u00e7\u00e3o mensurados ao valor presente dos pagamentos futuros da loca\u00e7\u00e3o, os quais incluem pagamentos fixos deduzidos de incentivos de loca\u00e7\u00e3o a receber<span class=\"_ _0\"></span>, de pagamentos vari\u00e1veis da loca\u00e7\u00e3o, e valores que se esperam pagar a t\u00edtulo de valor residual garantido. Os pagamentos de loca\u00e7\u00e3o incluem ainda o pre\u00e7o de exerc\u00edcio de op\u00e7\u00f5es de compra ou renova\u00e7\u00e3o razoavelmente certas de serem exercidas pelo Grupo ou pagamentos de penalidades de rescis\u00e3o de loca\u00e7\u00f5es, se o prazo da loca\u00e7\u00e3o refletir a op\u00e7\u00e3o do Grupo de rescindir o contrato.No c\u00e1lculo do valor presente dos pagamentos futuros da loca\u00e7\u00e3o, o Grupo usa uma taxa de juro incremental de financiamento se a taxa de juro impl\u00edcita na loca\u00e7\u00e3o n\u00e3o for facilmente determin\u00e1vel.Mensura\u00e7\u00e3o subsequente<span class=\"_ _3\"> </span>Subsequentemente, o valor dos passivos de loca\u00e7\u00e3o \u00e9 incrementado pelo valor dos juros (Nota 5.1<span class=\"_ _0\"></span>1 Rendimentos egastos financeiros) e diminu\u00eddo pelos pagamentos de loca\u00e7\u00e3o (rendas).POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASA<span class=\"_ _0\"></span> rubrica de Caixa e equivalentes de caixa inclui caixa, dep\u00f3sitos banc\u00e1rios e outros investimentos de curto prazo com maturidadeinicial at\u00e9 3 meses, que possam ser imediatamente mobiliz\u00e1veis sem risco significativo de flutua\u00e7\u00f5es de valor<span class=\"_ _0\"></span>. Para efeitos dademonstra\u00e7\u00e3o de fluxos de caixa, esta rubrica inclui tamb\u00e9m os descobertos banc\u00e1rios, os quais s\u00e3o apresentados na Posi\u00e7\u00e3ofinanceira consolidada, no passivo corrente, na rubrica Financiamentos obtidos (Nota 5.7).POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASOs gastos financeiros relacionados com empr\u00e9stimos s\u00e3o geralmente reconhecidos como custos financeiros, de acordo com oprinc\u00edpio da especializa\u00e7\u00e3o dos exerc\u00edcios.O Grupo Semapa classifica como Rendimentos financeiros os rendimentos e ganhos que resultam da atividade de gest\u00e3o detesouraria tais como: i) os juros obtidos pela aplica\u00e7\u00e3o de excedentes de tesouraria; e ii) as varia\u00e7\u00f5es de justo valor de instrumentosfinanceiros derivados negociados para a cobertura do risco de taxa de juro e taxa de c\u00e2mbio dos financiamentos, independentementeda designa\u00e7\u00e3o formal de cobertura.POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASO imposto corrente sobre o rendimento \u00e9 determinado com base nos resultados l\u00edquidos, ajustados em conformidade com alegisla\u00e7\u00e3o fiscal vigente \u00e0 data da Posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada.De acordo com a legisla\u00e7\u00e3o em vigor<span class=\"_ _0\"></span>, os ganhos e perdas em empresas associadas e empreendimentos conjuntos, resultantesda aplica\u00e7\u00e3o do m\u00e9todo da equival\u00eancia patrimonial, s\u00e3o deduzidos ou acrescidas, respetivamente, ao resultado do per\u00edodo, paraapuramento da mat\u00e9ria colet\u00e1vel. Os dividendos s\u00e3o considerados no apuramento da mat\u00e9ria colet\u00e1vel do ano em que s\u00e3o recebidos,se as participa\u00e7\u00f5es forem detidas por um per\u00edodo inferior a um ano ou representem uma percentagem inferior a 10% do capital social.GRUPO FISCALO Grupo Semapa encontra-se sujeito ao Regime Especial de T<span class=\"_ _0\"></span>ributa\u00e7\u00e3o de Grupos de Sociedades (RETGS), constitu\u00eddo pelas empresascom uma participa\u00e7\u00e3o igual ou superior a 75% e que cumprem as condi\u00e7\u00f5es previstas no artigo 69\u00ba e seguintes do C\u00f3digo do IRC.As empresas inclu\u00eddas no RETGS apuram e registam o imposto sobre o rendimento tal como se fossem tributadas numa \u00f3ticaindividual. <span class=\"_ _0\"></span>As responsabilidades apuradas s\u00e3o, no entanto, reconhecidas como devidas \u00e0 sociedade dominante do grupo fiscal,atualmente a Semapa, SGPS, S.A., a quem compete o apuramento global e a autoliquida\u00e7\u00e3o do imposto. Caso sejam apuradosganhos na aplica\u00e7\u00e3o deste regime, estes s\u00e3o registados como um proveito na sociedade dominante.Nos per\u00edodos apresentados, o Grupo fiscal dominado pela Semapa integra as sociedades dos Grupos Secil e ETSA, bem comotodas as restantes subsidi\u00e1rias que cumprem com os requisitos legalmente definidos pelo C\u00f3digo do IRC. <span class=\"_ _0\"></span>As empresas quecomp\u00f5em o Grupo Navigator integram um RETGS dominado pela The Navigator Company<span class=\"_ _11\"></span>, S.A. em Portugal. No per\u00edodo de 2018foi tamb\u00e9m constitu\u00eddo um grupo fiscal em Espanha, o qual inclui as tr\u00eas subsidi\u00e1rias do Grupo sedeadas naquele pa\u00eds, detidas emmais de 90%, sendo Bosques do <span class=\"_ _0\"></span>Atl\u00e2ntico, S.L. a sociedade dominante do grupo fiscal.No per\u00edodo de tributa\u00e7\u00e3o iniciado em 1 de janeiro de 2023, a sociedade dominante do grupo onde se integram as sociedades dogrupo fiscal Semapa ser\u00e1 a Sodim, SGPS, SA., uma vez que foi por esta \u00faltima ultrapassado o limiar de participa\u00e7\u00e3o de 75% naSemapa, facto que motiva esta altera\u00e7\u00e3o, conforme referido acima. POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASO imposto diferido \u00e9 calculado com base na responsabilidade da Posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada, sobre as diferen\u00e7as tempor\u00e1riasentre os valores contabil\u00edsticos dos ativos e passivos e a respetiva base de tributa\u00e7\u00e3o. Para a determina\u00e7\u00e3o do imposto diferido \u00e9utilizada a taxa fiscal que se espera estar em vigor no per\u00edodo em que as diferen\u00e7as tempor\u00e1rias ser\u00e3o revertidas. S\u00e3o reconhecidosimpostos diferidos ativos sempre que exista razo\u00e1vel seguran\u00e7a de que ser\u00e3o gerados lucros tribut\u00e1veis futuros contra os quaispoder\u00e3o ser utilizados. Os impostos diferidos ativos s\u00e3o revistos periodicamente e reduzidos sempre que deixe de ser prov\u00e1vel queos mesmos possam ser utilizados.Os impostos diferidos s\u00e3o registados como gasto ou rendimento do per\u00edodo, exceto se resultarem de valores registados diretamenteem capital pr\u00f3prio, situa\u00e7\u00e3o em que o imposto diferido \u00e9 tamb\u00e9m registado na mesma rubrica. Os incentivos fiscais atribu\u00eddos no\u00e2mbito de projetos de investimento a desenvolver pelo Grupo s\u00e3o reconhecidos em resultados do per\u00edodo na medida da exist\u00eanciade mat\u00e9ria colet\u00e1vel nas empresas benefici\u00e1rias que permita a sua utiliza\u00e7\u00e3o.POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASDIREITOS <span class=\"_ _0\"></span>ADQUIRIDOS \u2013 F\u00c9RIAS E SUBS\u00cdDIO DE F\u00c9RIASDe acordo com a legisla\u00e7\u00e3o vigente, os colaboradores t\u00eam, anualmente, direito a 22 dias \u00fateis de f\u00e9rias, bem como a um m\u00eas desubs\u00eddio de f\u00e9rias, direito esse adquirido no ano anterior ao do seu pagamento.GRA<span class=\"_ _0\"></span>TIFICA\u00c7\u00d5ESDe acordo com o sistema de gest\u00e3o de desempenho vigente, os empregados podem vir a receber uma gratifica\u00e7\u00e3o no caso decumprirem determinados objetivos, direito esse normalmente adquirido no ano anterior ao do seu pagamento.Estas responsabilidades s\u00e3o registadas no per\u00edodo em que os empregados adquirem o respetivo direito, por contrapartida dademonstra\u00e7\u00e3o dos resultados, independentemente da data do seu pagamento, e o saldo por liquidar \u00e0 data da Posi\u00e7\u00e3o financeiraconsolidada est\u00e1 relevado na rubrica de V<span class=\"_ _0\"></span>alores a pagar correntes.BENEF\u00cdCIOS DE CESSA\u00c7\u00c3O DE EMPREGOOs benef\u00edcios de cessa\u00e7\u00e3o de emprego s\u00e3o reconhecidos quando o Grupo deixa de poder retirar a oferta dos benef\u00edcios; ou naqual o Grupo reconhece os gastos de uma reestrutura\u00e7\u00e3o, no \u00e2mbito do registo das provis\u00f5es. Os benef\u00edcios devidos a mais de 12meses ap\u00f3s o final do per\u00edodo de reporte s\u00e3o descontados para o seu valor presente.POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASPLANOS DE BENEF\u00cdCIOS DEFINIDOSAlgumas subsidi\u00e1rias do Grupo assumiram o compromisso de pagar aos seus empregados presta\u00e7\u00f5es pecuni\u00e1rias a t\u00edtulo decomplementos de pens\u00f5es de reforma por velhice, invalidez, reforma antecipada e pens\u00f5es de sobreviv\u00eancia, constituindo planosde benef\u00edcio definido.O Grupo constituiu Fundos de Pens\u00f5es aut\u00f3nomos como forma de financiar uma parte das suas responsabilidades. Com baseno m\u00e9todo das unidades de cr\u00e9dito projetadas, o Grupo reconhece os custos com a atribui\u00e7\u00e3o destes benef\u00edcios \u00e0 medida que osservi\u00e7os s\u00e3o prestados pelos empregados. Deste modo a responsabilidade total do Grupo \u00e9 estimada, pelo menos, semestralmente,\u00e0 data dos fechos intercalar e anuais de contas, para cada plano separadamente, por uma entidade especializada e independente.A<span class=\"_ _0\"></span> responsabilidade assim determinada \u00e9 apresentada na Posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada, deduzida do justo valor dos fundosconstitu\u00eddos, na rubrica Pens\u00f5es e outros benef\u00edcios p\u00f3s-emprego.Os desvios atuariais que resultam da altera\u00e7\u00e3o no valor das responsabilidades estimadas, como consequ\u00eancia de altera\u00e7\u00f5esaos pressupostos financeiros e demogr\u00e1ficos utilizados e ganhos de experi\u00eancia, adicionadas do diferencial entre o retorno realdos ativos do fundo e a quota parte estimada no juro l\u00edquido, s\u00e3o designados por remensura\u00e7\u00f5es e registados diretamente naDemonstra\u00e7\u00e3o do rendimento integral, em resultados transitados.O juro l\u00edquido corresponde \u00e0 aplica\u00e7\u00e3o da taxa de desconto ao valor das responsabilidades l\u00edquidas (valor das responsabilidadesdeduzido do justo valor dos ativos do fundo) e \u00e9 reconhecido nos resultados do per\u00edodo, na rubrica de Gastos com o pessoal.Os ganhos e perdas gerados por um corte ou uma liquida\u00e7\u00e3o de um plano de pens\u00f5es de benef\u00edcios definidos s\u00e3o reconhecidosem resultados do per\u00edodo quando o corte ou a liquida\u00e7\u00e3o ocorrer<span class=\"_ _0\"></span>. Um corte ocorre quando se verifica uma redu\u00e7\u00e3o material non\u00famero de empregados.Os custos por responsabilidades passadas, que resultem da implementa\u00e7\u00e3o de um novo plano ou acr\u00e9scimos nos benef\u00edciosatribu\u00eddos, s\u00e3o reconhecidos imediatamente em resultados do per\u00edodo.PLANOS DE CONTRIBUI\u00c7\u00c3O DEFINIDAAlgumas subsidi\u00e1rias do Grupo assumiram compromissos relativos \u00e0 contribui\u00e7\u00e3o para planos de contribui\u00e7\u00e3o definida de umapercentagem dos vencimentos dos empregados abrangidos por esses planos, por forma a proporcionar um complemento depens\u00f5es de reforma por velhice, invalidez e pens\u00f5es de sobreviv\u00eancia.Para este efeito, foram constitu\u00eddos Fundos de Pens\u00f5es que visam a capitaliza\u00e7\u00e3o daquelas contribui\u00e7\u00f5es, para os quais osempregados podem ainda efetuar contribui\u00e7\u00f5es volunt\u00e1rias, mas relativamente aos quais o Grupo n\u00e3o assume responsabilidadesde contribui\u00e7\u00e3o adicionais ou um retorno pr\u00e9-fixado. Desta forma, as contribui\u00e7\u00f5es efetuadas s\u00e3o registadas como gastos doper\u00edodo, no qual s\u00e3o reconhecidas, independentemente do momento da sua liquida\u00e7\u00e3o.POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASO justo valor dos Instrumentos financeiros derivados encontra-se inclu\u00eddo na rubrica de V<span class=\"_ _0\"></span>alores a pagar (Nota 4.3), quandonegativos, e na rubrica V<span class=\"_ _0\"></span>alores a receber (Nota 4.2), quando positivo.Conforme previsto na IFRS 9 \u2013 Instrumentos financeiros, o Grupo optou por continuar a aplicar os requisitos da contabilidade decobertura presentes na IAS 39 \u2013 Instrumentos financeiros, at\u00e9 que exista uma maior visibilidade sobre o projeto de Dynamic RiskManagement (<span class=\"ff11c\">macro hedging</span>) atualmente em curso.Sempre que as expectativas de evolu\u00e7\u00e3o de taxas de juro ou de c\u00e2mbio o justifiquem, o Grupo procura contratar opera\u00e7\u00f5es decobertura contra movimentos adversos, atrav\u00e9s de instrumentos derivados, tais como <span class=\"ff11c\">interest rate swaps</span> (IRS), <span class=\"ff11c ws0\">collars</span> de taxa dejuro e de c\u00e2mbio, <span class=\"ff11c\">forwards</span> cambiais, etc.INSTRUMENTOS FINANCEIROS DERIV<span class=\"_ _11\"></span>ADOS DE NEGOCIA\u00c7\u00c3OApesar de os derivados contratados pelo Grupo corresponderem a instrumentos eficazes na cobertura econ\u00f3mica de riscos, nemtodos se qualificam como instrumentos de cobertura contabil\u00edstica de acordo com as regras e requisitos aplic\u00e1veis. Os instrumentosque n\u00e3o se qualifiquem como instrumentos de cobertura contabil\u00edstica s\u00e3o registados na Posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada peloseu justo valor e as varia\u00e7\u00f5es no mesmo s\u00e3o reconhecidas em Rendimentos e gastos financeiros (Nota 5.1<span class=\"_ _0\"></span>1), quando relativasa opera\u00e7\u00f5es de financiamento, ou em Fornecimentos e Servi\u00e7os Externos (Nota 2.3) ou R\u00e9dito (Nota 2.1), quando se refiram \u00e0cobertura de riscos cambiais sobre a compra de mat\u00e9rias-primas ou fluxos de recebimento de vendas em moeda diferente damoeda de apresenta\u00e7\u00e3o.INSTRUMENTOS FINANCEIROS DERIV<span class=\"_ _11\"></span>ADOS DE COBERTURAOs Instrumentos financeiros derivados utilizados para fins de cobertura podem ser classificados contabilisticamente como decobertura desde que cumpram, cumulativamente, com as condi\u00e7\u00f5es definidas na IAS 39.COBERTURA<span class=\"_ _0\"></span> DE FLUXOS DE CAIXA (RISCO DE T<span class=\"_ _11\"></span>AXA DE JURO E DE C\u00c2MBIO)O Grupo, na sua gest\u00e3o da exposi\u00e7\u00e3o \u00e0s taxas de juro e de c\u00e2mbio, realiza cobertura de fluxos de caixa.Estas opera\u00e7\u00f5es s\u00e3o registadas na Demonstra\u00e7\u00e3o da posi\u00e7\u00e3o financeira intercalar pelo seu justo valor e, na medida em que sejamconsideradas coberturas eficazes, as varia\u00e7\u00f5es no justo valor s\u00e3o inicialmente registadas no outro rendimento integral do per\u00edodo.Se as opera\u00e7\u00f5es de cobertura se apresentarem como ineficazes, o ganho ou a perda da\u00ed decorrente \u00e9 registada diretamente emresultados.Os montantes acumulados em capital pr\u00f3prio s\u00e3o transferidos para resultados quando o item coberto afeta a Demonstra\u00e7\u00e3o dosresultados (por exemplo, quando a venda futura coberta se materializa). O ganho ou a perda correspondente \u00e0 componente eficazdos <span class=\"_ _20\"></span><span class=\"ff11c\">swaps</span> de taxa de juro que se encontrem a cobrir financiamentos de taxa vari\u00e1vel \u00e9 reconhecido na rubrica de Rendimentose gastos financeiros (Nota 5.1<span class=\"_ _0\"></span>1). No entanto, quando a transa\u00e7\u00e3o futura que se encontra coberta origina o reconhecimento de umativo n\u00e3o financeiro (por exemplo, invent\u00e1rios ou ativos fixos tang\u00edveis), os ganhos e perdas anteriormente diferidos no capitalpr\u00f3prio s\u00e3o inclu\u00eddos na mensura\u00e7\u00e3o inicial do custo do ativo.COBERTURA<span class=\"_ _0\"></span> DE INVESTIMENTO L\u00cdQUIDO NO ESTRANGEIRO (RISCO DE T<span class=\"_ _0\"></span>AXA<span class=\"_ _4\"></span> DE C\u00c2MBIO)O Grupo, na sua gest\u00e3o da exposi\u00e7\u00e3o \u00e0s taxas de c\u00e2mbio, realiza cobertura da exposi\u00e7\u00e3o cambial em investimentos em entidadesno estrangeiro (<span class=\"ff11c\">net investment</span>) atrav\u00e9s da contrata\u00e7\u00e3o de <span class=\"ff11c ws0\">forwards</span> cambiais, os quais se encontram registados ao justo valor naDemonstra\u00e7\u00e3o da posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada.As coberturas contratadas para investimentos em opera\u00e7\u00f5es estrangeiras s\u00e3o registadas de forma semelhante \u00e0s coberturas defluxos de caixa. Os ganhos e perdas no instrumento de cobertura relacionados com a sua componente de cobertura efetiva s\u00e3oreconhecidos no rendimento integral do per\u00edodo. Os ganhos e perdas relacionados com a componente ineficaz de cobertura s\u00e3oreconhecidos na Demonstra\u00e7\u00e3o dos resultados. Os ganhos e perdas acumulados no capital pr\u00f3prio s\u00e3o inclu\u00eddos na Demonstra\u00e7\u00e3odos resultados se e quando ocorrer a aliena\u00e7\u00e3o da opera\u00e7\u00e3o estrangeira.SEGMENTO P<span class=\"_ _11\"></span>AST<span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> E P<span class=\"_ _0\"></span>APELDERIV<span class=\"_ _0\"></span>ADOS CAMBIAIS DE NEGOCIA\u00c7\u00c3OO Grupo Navigator tem uma exposi\u00e7\u00e3o cambial nas vendas que fatura em divisas, com especial relev\u00e2ncia em d\u00f3lares norte--americanos (USD) e libras esterlinas (GBP). Uma vez que o Grupo apresenta as suas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras em euros,fica exposta a um risco econ\u00f3mico na convers\u00e3o destes fluxos de moedas para o euro. O Grupo tem tamb\u00e9m, embora commenor express\u00e3o, alguns pagamentos nestas mesmas divisas, que, para efeitos de exposi\u00e7\u00e3o cambial, funcionam como umacobertura natural. Deste modo, a cobertura tem como objetivo proteger o saldo dos valores da demonstra\u00e7\u00e3o da posi\u00e7\u00e3o financeiradenominados em moeda diferente da moeda de apresenta\u00e7\u00e3o contra as respetivas varia\u00e7\u00f5es cambiais.Os instrumentos de cobertura utilizados nesta opera\u00e7\u00e3o s\u00e3o <span class=\"ff11c ws0\">forwards</span> cambiais, contratados sobre a exposi\u00e7\u00e3o l\u00edquida \u00e0s moedasdiferentes da moeda de apresenta\u00e7\u00e3o, para montantes e datas de vencimento pr\u00f3ximas dessa exposi\u00e7\u00e3o. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> natureza do risco coberto\u00e9 a varia\u00e7\u00e3o cambial contabil\u00edstica registada nas vendas e compras tituladas em moedas diferentes da moeda de apresenta\u00e7\u00e3o. Nofinal de cada m\u00eas \u00e9 feita uma atualiza\u00e7\u00e3o cambial dos saldos de Clientes e dos Fornecedores, cujo ganho ou perda \u00e9 compensadocom a varia\u00e7\u00e3o do justo valor dos <span class=\"ff11c\">forwards</span> negociados.COBERTURA<span class=\"_ _0\"></span> DE VENDAS FUTURAS | RISCO CAMBIAL EUR/USD E EUR/GBPO Grupo recorre \u00e0 utiliza\u00e7\u00e3o de instrumentos financeiros derivados com o objetivo de limitar o risco l\u00edquido de exposi\u00e7\u00e3o cambialassociado \u00e0s vendas e compras futuras estimadas em USD e GBP<span class=\"_ _11\"></span>.COBERTURA<span class=\"_ _0\"></span> DE FLUXOS DE CAIXA | T<span class=\"_ _11\"></span>AXA DE JUROO Grupo Navigator procede \u00e0 cobertura dos pagamentos de juros futuros associados \u00e0s emiss\u00f5es de papel comercial e doempr\u00e9stimo obrigacionista, atrav\u00e9s da contrata\u00e7\u00e3o de <span class=\"ff11c ws0\">swaps</span> de taxa de juro, onde paga uma taxa fixa e recebe uma taxa vari\u00e1vel.O referido instrumento \u00e9 designado como de cobertura dos fluxos de caixa associados ao programa de papel comercial e aoempr\u00e9stimo obrigacionista.COBERTURA<span class=\"_ _0\"></span> DE FLUXOS DE CAIXA | <span class=\"ff11d\">COMMODITIES</span> - BHKPO Grupo Navigator usa instrumentos financeiros derivados com o objetivo de minimizar o risco de exposi\u00e7\u00e3o associado \u00e0 varia\u00e7\u00e3odo pre\u00e7o da pasta, indexado ao PIX, em USD.SEGMENTO CIMENT<span class=\"_ _0\"></span>O E DERIV<span class=\"_ _0\"></span>ADOSCOBERTURA<span class=\"_ _0\"></span> DE RISCO CAMBIAL NA EXPORT<span class=\"_ _11\"></span>A\u00c7\u00c3O E NA <span class=\"_ _0\"></span>AQUISI\u00c7\u00c3O DE COMBUST\u00cdVEISO Grupo Secil efetua muito pontualmente opera\u00e7\u00f5es de cobertura de vendas em moeda diferente da moeda de apresenta\u00e7\u00e3o eefetua cobertura das aquisi\u00e7\u00f5es futuras de combust\u00edvel, nomeadamente do <span class=\"ff11c\">petcoke</span>.COBERTURA<span class=\"_ _0\"></span> DE FLUXOS DE CAIXA | T<span class=\"_ _11\"></span>AXA DE JURO DE EMPR\u00c9STIMOS <span class=\"_ _0\"></span>A OPERA\u00c7\u00d5ES ESTRANGEIRASQuando uma opera\u00e7\u00e3o estrangeira do Grupo Secil contrai empr\u00e9stimos em moeda que n\u00e3o seja a moeda funcional no pa\u00eds deatividade dessa opera\u00e7\u00e3o, o Grupo efetua opera\u00e7\u00f5es de cobertura de forma a que a exposi\u00e7\u00e3o reflita a moeda funcional.DESRECONHECIMENTOQuando um instrumento de cobertura matura ou \u00e9 vendido, ou quando deixa de cumprir os crit\u00e9rios exigidos para que seja reconhecidocontabilisticamente como de cobertura, os ganhos e perdas acumuladas no capital pr\u00f3prio s\u00e3o reciclados para a Demonstra\u00e7\u00e3o dosresultados, exceto quando o item coberto \u00e9 uma transa\u00e7\u00e3o futura em que os ganhos e perdas acumuladas constantes do capitalpr\u00f3prio a essa data permane\u00e7am no capital pr\u00f3prio, caso em que apenas ser\u00e3o reciclados para a Demonstra\u00e7\u00e3o dos resultadosquando a transa\u00e7\u00e3o for reconhecida na Demonstra\u00e7\u00e3o dos resultados.POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASEsta Nota inclui os instrumentos de capital pr\u00f3prio detidos pelo Grupo relativos a empresas sobre as quais n\u00e3o exerce controloou influ\u00eancia significativa. Os investimentos financeiros s\u00e3o mensurados ao justo valor atrav\u00e9s dos resultados quando o Grupo osdet\u00e9m com o objetivo de os negociar<span class=\"_ _0\"></span>. O Grupo designa os restantes investimentos financeiros como ativos financeiros ao justo valoratrav\u00e9s de outro rendimento integral. POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASO justo valor dos instrumentos financeiros \u00e9 classificado de acordo com a hierarquia de justo valor da IFRS 13 \u2013 Mensura\u00e7\u00e3o aojusto valor:N\u00edvel 1<span class=\"_ _1ca\"> </span>Baseado em cota\u00e7\u00f5es de mercados l\u00edquidos ativos \u00e0 data de relatoN\u00edvel 2<span class=\"_ _1ca\"> </span>Determinado com recurso a modelos de avalia\u00e7\u00e3o, cujos principais <span class=\"ff11c\">inputs</span> s\u00e3o observ\u00e1veis no mercado N\u00edvel 3<span class=\"_ _1ca\"> </span>Determinado com recurso a modelos de avalia\u00e7\u00e3o, cujos principais <span class=\"ff11c\">inputs</span> n\u00e3o s\u00e3o observ\u00e1veis no mercado.POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASReconhecimento e S\u00e3o reconhecidas provis\u00f5es sempre que o Grupo tenha uma obriga\u00e7\u00e3o legal ou construtiva, como resultado de mensura\u00e7\u00e3o inicialacontecimentos passados e seja prov\u00e1vel que uma sa\u00edda de fluxos e/ou de recursos se torne necess\u00e1ria para liquidar a obriga\u00e7\u00e3o; e possa ser efetuada uma estimativa fi\u00e1vel do montante da obriga\u00e7\u00e3o.Capitaliza\u00e7\u00e3o de O Grupo incorre em disp\u00eandios e assume passivos de car\u00e1ter ambiental. <span class=\"_ _0\"></span>Assim, os disp\u00eandios com equipamentos disp\u00eandios e t\u00e9cnicas operativas que assegurem o cumprimento da legisla\u00e7\u00e3o e dos regulamentos aplic\u00e1veis (bem como a recupera\u00e7\u00e3o paisag\u00edstica e a redu\u00e7\u00e3o dos impactos ambientais para n\u00edveis que n\u00e3o excedam os correspondentes a uma aplica\u00e7\u00e3o vi\u00e1vel das melhores tecnologias dispon\u00edveis referentes \u00e0 minimiza\u00e7\u00e3o do consumo energ\u00e9tico, das emiss\u00f5es atmosf\u00e9ricas, da produ\u00e7\u00e3o de res\u00edduos e do ru\u00eddo) s\u00e3o capitalizados quando se destinem a servir demodo duradouro a atividade do Grupo, e se relacionem com benef\u00edcios econ\u00f3micos futuros, permitindo prolongar asua vida \u00fatil, aumentar a capacidade ou melhorar a seguran\u00e7a ou efici\u00eancia de outros ativos detidos pelo Grupo. Mensura\u00e7\u00e3o As provis\u00f5es s\u00e3o revistas na data da Posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada e s\u00e3o ajustadas de modo a refletir a melhor subsequente estimativa a essa data.As provis\u00f5es de recupera\u00e7\u00e3o paisag\u00edstica s\u00e3o remensuradas em fun\u00e7\u00e3o do efeito temporal do dinheiro, por contrapartida da rubrica \u201cDesconto financeiro de provis\u00f5es\u201d na Nota 5.1<span class=\"_ _0\"></span>1 \u2013 Rendimentos e gastos financeiros e consumidas pelos disp\u00eandios efetuados pelo Grupo com a recupera\u00e7\u00e3o, na data em que estes ocorrem.RECUPERA\u00c7\u00c3O P<span class=\"_ _0\"></span>AISAG\u00cdSTICA<span class=\"_ _0\"></span> E OUTROS DISP\u00caNDIOS DE CAR\u00c1TER AMBIENT<span class=\"_ _11\"></span>ALAlgumas empresas do Grupo t\u00eam como responsabilidade a recupera\u00e7\u00e3o ambiental e paisag\u00edstica das pedreiras afetas \u00e0 explora\u00e7\u00e3onos termos da legisla\u00e7\u00e3o aplic\u00e1vel. Os trabalhos de reabilita\u00e7\u00e3o incluem essencialmente a limpeza e regulariza\u00e7\u00e3o das \u00e1reas destinadas \u00e0 recupera\u00e7\u00e3o, a modela\u00e7\u00e3oe prepara\u00e7\u00e3o do terreno, o transporte e espalhamento de materiais rejeitados para aterro, a fertiliza\u00e7\u00e3o, a execu\u00e7\u00e3o do plano geralde revestimento com hidrossementeiras e planta\u00e7\u00f5es e a manuten\u00e7\u00e3o e conserva\u00e7\u00e3o das zonas recuperadas ap\u00f3s a implanta\u00e7\u00e3o.POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASOs ativos contingentes n\u00e3o s\u00e3o reconhecidos nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas mas s\u00e3o divulgados quando \u00e9 prov\u00e1vela exist\u00eancia de um benef\u00edcio econ\u00f3mico futuro.Os passivos contingentes em que a possibilidade de uma sa\u00edda de fundos afetando benef\u00edcios econ\u00f3micos futuros seja apenas poss\u00edveln\u00e3o s\u00e3o reconhecidos nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas, sendo divulgados nas Notas, a menos que a possibilidade dese concretizar a sa\u00edda de fundos afetando benef\u00edcios econ\u00f3micos futuros seja remota, caso em que n\u00e3o s\u00e3o objeto de divulga\u00e7\u00e3o.S\u00e3o reconhecidas provis\u00f5es para passivos que satisfa\u00e7am as condi\u00e7\u00f5es previstas na Nota 9.1.10.1 <span class=\"_ _62\"> </span>EMPRESAS INCLU\u00cdDAS NA<span class=\"_ _0\"></span> CONSOLIDA\u00c7\u00c3OPOL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASENTIDADES CONTROLADAS PELO GRUPOA<span class=\"_ _0\"></span> Semapa controla uma entidade (subsidi\u00e1ria) quando est\u00e1 exposta a, ou tem direitos sobre os retornos vari\u00e1veis gerados, emresultado do seu envolvimento com a entidade, e tem a capacidade de afetar esses retornos vari\u00e1veis atrav\u00e9s do poder que exercesobre as suas atividades relevantes.O capital pr\u00f3prio e o resultado l\u00edquido destas empresas correspondentes \u00e0 participa\u00e7\u00e3o de terceiros nas mesmas s\u00e3o apresentadosnas rubricas de Interesses que n\u00e3o controlam (Nota 5.6)CONCENTRA\u00c7\u00c3O DE <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>TIVIDADES EMPRESARIAIS\u00c9 utilizado o m\u00e9todo de compra para contabilizar a aquisi\u00e7\u00e3o de atividades que constituam um neg\u00f3cio. O custo de uma aquisi\u00e7\u00e3o\u00e9 mensurado pelo justo valor dos bens entregues, dos instrumentos de capital emitidos e dos passivos incorridos, ou assumidosna data de aquisi\u00e7\u00e3o.Os ativos identific\u00e1veis adquiridos e os passivos e passivos contingentes assumidos numa concentra\u00e7\u00e3o empresarial s\u00e3omensurados inicialmente ao justo valor na data de aquisi\u00e7\u00e3o, independentemente da exist\u00eancia de interesses n\u00e3o controlados. Oexcesso do custo de aquisi\u00e7\u00e3o relativamente ao justo valor da parcela do Grupo dos ativos e passivos identific\u00e1veis adquiridos \u00e9registado como <span class=\"ff11c\">goodwill</span>, nos casos em que se verifica aquisi\u00e7\u00e3o de controlo, que se encontra detalhado na Nota 3.1.O custo de aquisi\u00e7\u00e3o \u00e9 ajustado subsequentemente quando o pre\u00e7o de aquisi\u00e7\u00e3o/ atribui\u00e7\u00e3o \u00e9 contingente \u00e0 ocorr\u00eancia de eventosespec\u00edficos acordados com o vendedor/acionista (ex: realiza\u00e7\u00e3o de justo valor de ativos adquiridos).Quaisquer pagamentos contingentes a efetuar pelo Grupo s\u00e3o reconhecidos ao justo valor na data de aquisi\u00e7\u00e3o. Caso a obriga\u00e7\u00e3oassumida constitua um passivo financeiro, as altera\u00e7\u00f5es subsequentes do justo valor s\u00e3o reconhecidas em resultados. Caso aobriga\u00e7\u00e3o assumida constitua um instrumento de capital, n\u00e3o h\u00e1 lugar a altera\u00e7\u00e3o do valor estimado inicialmente. Se o custo de aquisi\u00e7\u00e3o for inferior ao justo valor dos ativos l\u00edquidos da subsidi\u00e1ria adquirida (<span class=\"ff11c ws0\">goodwill</span> negativo ou <span class=\"ff11c ws0\">badwill</span>), adiferen\u00e7a \u00e9 reconhecida diretamente em resultados na rubrica Outros rendimentos e ganhos operacionais (Nota 2.2). Os custos detransa\u00e7\u00e3o diretamente atribu\u00edveis s\u00e3o imediatamente reconhecidos em resultados.Quando \u00e0 data de aquisi\u00e7\u00e3o do controlo o Grupo j\u00e1 det\u00e9m uma participa\u00e7\u00e3o adquirida previamente, o justo valor dessa participa\u00e7\u00e3oconcorre para a determina\u00e7\u00e3o do <span class=\"ff11c\">goodwill</span> ou <span class=\"ff11c\">badwill</span>.MENSURA\u00c7\u00c3O INICIAL DE INTERESSES QUE N\u00c3O CONTROLAMQuando a aquisi\u00e7\u00e3o do controlo \u00e9 efetuada em percentagem inferior a 100%, na aplica\u00e7\u00e3o do m\u00e9todo da compra, os interesses quen\u00e3o controlam podem ser mensurados ao justo valor<span class=\"_ _0\"></span>, ou na propor\u00e7\u00e3o do justo valor dos ativos e passivos adquiridos, sendo essaop\u00e7\u00e3o definida em cada transa\u00e7\u00e3o.CONSOLIDA\u00c7\u00c3OAs subsidi\u00e1rias s\u00e3o consolidadas, pelo m\u00e9todo integral, a partir da data em que o controlo \u00e9 transferido para o Grupo. Na aquisi\u00e7\u00e3ode parcelas adicionais de capital em sociedades j\u00e1 controladas pelo Grupo, o diferencial apurado entre a percentagem de capitaisadquiridos e o respetivo valor de aquisi\u00e7\u00e3o \u00e9 registado diretamente no capital pr\u00f3prio (Nota 5.5).As transa\u00e7\u00f5es internas, saldos, ganhos n\u00e3o realizados em transa\u00e7\u00f5es e dividendos distribu\u00eddos entre empresas do Grupo s\u00e3oeliminados. <span class=\"_ _0\"></span>As perdas n\u00e3o realizadas s\u00e3o tamb\u00e9m eliminadas, exceto se a transa\u00e7\u00e3o revelar evid\u00eancia de imparidade de um ativotransferido.POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICAS DAS SUBSIDI\u00c1RIASAs pol\u00edticas contabil\u00edsticas das subsidi\u00e1rias foram alteradas, sempre que necess\u00e1rio, de forma a garantir consist\u00eancia com aspol\u00edticas adotadas pelo Grupo e descritas ao longo do presente relat\u00f3rio.TRANSA\u00c7\u00d5ES SUBSEQUENTES DE SUBSIDI\u00c1RIASALIENA\u00c7\u00d5ES COM PERDA<span class=\"_ _0\"></span> DE CONTROLONo caso de aliena\u00e7\u00f5es de participa\u00e7\u00f5es das quais resulte a perda de controlo sobre uma subsidi\u00e1ria, qualquer participa\u00e7\u00e3oremanescente \u00e9 reavaliada ao valor de mercado na data da venda, e o ganho ou perda resultante dessa reavalia\u00e7\u00e3o \u00e9 registadopor contrapartida dos resultados, assim como o ganho ou perda resultante dessa aliena\u00e7\u00e3o.TRANSA\u00c7\u00d5ES SEM PERDA<span class=\"_ _0\"></span> DE CONTROLOT<span class=\"_ _0\"></span>ransa\u00e7\u00f5es subsequentes <span class=\"_ _20\"></span>de aliena\u00e7\u00e3o ou aquisi\u00e7\u00e3o de participa\u00e7\u00f5es a interesses n\u00e3o controlados, que n\u00e3o implicam altera\u00e7\u00e3odo controlo, n\u00e3o resultam no reconhecimento de ganhos, perdas ou <span class=\"ff11c ws0\">goodwill</span>, sendo qualquer diferen\u00e7a apurada entre o valor datransa\u00e7\u00e3o e o valor contabil\u00edstico da participa\u00e7\u00e3o transacionada reconhecida no Capital pr\u00f3prio, em Outros instrumentos de Capitalpr\u00f3prio.Os resultados negativos gerados em cada per\u00edodo pelas subsidi\u00e1rias com interesses n\u00e3o controlados s\u00e3o alocados na percentagemdetida por estes, independentemente de assumirem um saldo negativo.POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASINVESTIMENTOS EM ASSOCIADASAssociadas s\u00e3o todas as entidades sobre as quais o Grupo exerce influ\u00eancia significativa mas n\u00e3o possui controlo, geralmente cominvestimentos representando entre 20% a 50% dos direitos de voto. Empreendimentos conjuntos s\u00e3o acordos que conferem aoGrupo controlo conjunto (estabelecido contratualmente) e relativamente ao quais o Grupo det\u00e9m um interesse nos ativos l\u00edquidos.Os investimentos em <span class=\"_ _0\"></span>Associadas e Empreendimentos conjuntos s\u00e3o contabilizados pelo m\u00e9todo de equival\u00eancia patrimonial.De acordo com o m\u00e9todo de equival\u00eancia patrimonial, as participa\u00e7\u00f5es financeiras s\u00e3o registadas pelo seu custo de aquisi\u00e7\u00e3o,ajustado pelo valor correspondente \u00e0 participa\u00e7\u00e3o do Grupo nas varia\u00e7\u00f5es dos capitais pr\u00f3prios (incluindo o resultado l\u00edquido) dasassociadas, e pelos dividendos recebidos.As diferen\u00e7as entre o custo de aquisi\u00e7\u00e3o e o justo valor dos ativos, passivos e passivos contingentes identific\u00e1veis da associadana data de aquisi\u00e7\u00e3o, se positivas s\u00e3o reconhecidas como <span class=\"ff11c ws0\">goodwill</span> e mantidas na rubrica Investimento em associadas. Se essasdiferen\u00e7as forem negativas s\u00e3o registadas como proveito do per\u00edodo na rubrica <span class=\"_ _0\"></span>Apropria\u00e7\u00e3o de resultados em empresas associadas.Os custos de transa\u00e7\u00e3o diretamente atribu\u00edveis s\u00e3o imediatamente reconhecidos em resultados.\u00c9 feita uma avalia\u00e7\u00e3o dos investimentos em <span class=\"_ _0\"></span>Associadas quando existem ind\u00edcios de que o ativo possa estar em imparidade sendoregistadas como custo as perdas por imparidade que se demonstrem existir tamb\u00e9m naquela rubrica. Quando as perdas porimparidade reconhecidas em exerc\u00edcios anteriores deixam de existir s\u00e3o objeto de revers\u00e3o.Quando a participa\u00e7\u00e3o do Grupo nas perdas da associada iguala ou ultrapassa o seu investimento nestas sociedades, o Grupodeixa de reconhecer perdas adicionais, exceto se tiver incorrido em responsabilidades ou efetuado pagamentos em nome destas.Os ganhos n\u00e3o realizados em transa\u00e7\u00f5es com as associadas s\u00e3o eliminados na extens\u00e3o da participa\u00e7\u00e3o do Grupo nas mesmas.As perdas n\u00e3o realizadas s\u00e3o tamb\u00e9m eliminadas, exceto se a transa\u00e7\u00e3o revelar evid\u00eancia de imparidade de um bem transferido.As pol\u00edticas contabil\u00edsticas das <span class=\"_ _0\"></span>Associadas s\u00e3o alteradas, sempre que necess\u00e1rio, de forma a garantir consist\u00eancia com as pol\u00edticasadotadas pelo Grupo. EMPREENDIMENTOS CONJUNT<span class=\"_ _4\"></span>OSUma entidade conjuntamente controlada \u00e9 um empreendimento conjunto que envolve o estabelecimento de uma sociedade, deuma parceria ou de outra entidade em que o grupo tenha um interesse.As entidades conjuntamente controladas s\u00e3o inclu\u00eddas nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas pelo m\u00e9todo da equival\u00eanciapatrimonial de acordo com o qual as participa\u00e7\u00f5es financeiras s\u00e3o registadas pelo seu custo de aquisi\u00e7\u00e3o, ajustado pelo valorcorrespondente \u00e0 participa\u00e7\u00e3o do Grupo nas varia\u00e7\u00f5es dos capitais pr\u00f3prios (incluindo o resultado l\u00edquido) e pelos dividendosrecebidos.Quando a quota-parte das perdas atribu\u00edveis ao Grupo \u00e9 equivalente ou excede o valor da participa\u00e7\u00e3o financeira nos empreendimentosconjuntos, o Grupo reconhece perdas adicionais se tiver assumido obriga\u00e7\u00f5es, ou caso tenha efetuado pagamentos em benef\u00edciodos empreendimentos conjuntos.Os ganhos e perdas n\u00e3o realizados entre o Grupo e os seus empreendimentos conjuntos s\u00e3o eliminados na propor\u00e7\u00e3o do interessedo Grupo nos empreendimentos conjuntos. <span class=\"_ _0\"></span>As perdas n\u00e3o realizadas tamb\u00e9m s\u00e3o eliminadas, a menos que a transa\u00e7\u00e3o d\u00eaevid\u00eancia adicional de uma imparidade sobre o ativo transferido. As pol\u00edticas contabil\u00edsticas dos empreendimentos conjuntos s\u00e3o alteradas, sempre que necess\u00e1rio, de forma a garantir que asmesmas s\u00e3o aplicadas de forma consistente com as do Grupo.Os acordos conjuntos s\u00e3o classificados como opera\u00e7\u00f5es conjuntas ou empreendimentos conjuntos em fun\u00e7\u00e3o dos direitos eobriga\u00e7\u00f5es contratuais de cada investidor<span class=\"_ _0\"></span>. Os empreendimentos conjuntos s\u00e3o contabilizados e mensurados atrav\u00e9s do m\u00e9todo deequival\u00eancia patrimonial.As opera\u00e7\u00f5es conjuntas s\u00e3o contabilizadas nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas do Grupo em fun\u00e7\u00e3o da quota-partede ativos detidos e passivos assumidos conjuntamente, assim como os rendimentos do <span class=\"ff11c ws0\">output</span> da opera\u00e7\u00e3o conjunta, e gastosincorridos conjuntamente. Os ativos, passivos, rendimentos e gastos devem ser contabilizados de acordo com as IFRS aplic\u00e1veis.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfSummaryOfSignificantAccountingPoliciesExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-13-3": {
   "value": "1.2 <span class=\"_ _81\"> </span>EVENTOS RELEV<span class=\"_ _11\"></span>ANTES DO PER\u00cdODO INV<span class=\"_ _11\"></span>AS\u00c3O DA UCR\u00c2NIA<span class=\"_ _0\"></span> PELA R\u00daSSIAEm 21 de fevereiro de 2022, a Federa\u00e7\u00e3o Russa reconheceu oficialmente duas rep\u00fablicas separatistas do leste da Ucr\u00e2nia eautorizou o uso de for\u00e7as militares nesse territ\u00f3rio. Em 24 de fevereiro, as tropas russas invadiram a Ucr\u00e2nia e iniciou-se um conflitomilitar generalizado neste pa\u00eds, que tem implicado elevadas perdas materiais e humanas, conduzindo a desloca\u00e7\u00f5es massivas dapopula\u00e7\u00e3o. Em resposta, m\u00faltiplas jurisdi\u00e7\u00f5es, onde se inclui a Uni\u00e3o Europeia, Reino Unido, Su\u00ed\u00e7a, Estados Unidos da <span class=\"_ _0\"></span>Am\u00e9rica, Canad\u00e1,Jap\u00e3o e a <span class=\"_ _0\"></span>Austr\u00e1lia, condenaram este conflito e iniciaram a aplica\u00e7\u00e3o de diversas san\u00e7\u00f5es econ\u00f3micas \u00e0 R\u00fassia, a diversosdos seus agentes econ\u00f3micos e, por vezes, \u00e0 Bielorr\u00fassia. Por sua vez, a R\u00fassia iniciou uma retalia\u00e7\u00e3o tamb\u00e9m com medidasecon\u00f3micas, afetando especialmente as opera\u00e7\u00f5es de empresas estrangeiras localizadas na R\u00fassia e com contrapartes russas.A<span class=\"_ _0\"></span> mudan\u00e7a do quadro macroecon\u00f3mico e geopol\u00edtico europeu decorrente deste conflito aumentou a incerteza e a inseguran\u00e7aem termos globais, assistindo-se a: i) suspens\u00e3o e/ou disrup\u00e7\u00e3o nos neg\u00f3cios com entidades sediadas ou de origem na R\u00fassia eUcr\u00e2nia; ii) aumento dos pre\u00e7os das <span class=\"ff11c ws0\">commodities</span>, sendo de real\u00e7ar os combust\u00edveis f\u00f3sseis, os metais e os cereais; iii) aumentoda incerteza econ\u00f3mica global, sendo de esperar mais volatilidade nas taxas de c\u00e2mbio, nas taxas de juro e um aumento da taxade infla\u00e7\u00e3o. Eventuais riscos de fornecimento de energia, bem como as descontinuidades no abastecimento de mat\u00e9rias-primase subsidi\u00e1rias ou nos meios log\u00edsticos continuar\u00e3o a pressionar a economia global e a dificultar o normal funcionamento dasopera\u00e7\u00f5es industriais e de transporte europeias.Conforme anunciado em mar\u00e7o de 2022, a subsidi\u00e1ria Navigator suspendeu a comercializa\u00e7\u00e3o dos seus produtos nos mercadosda R\u00fassia e da Bielorr\u00fassia e est\u00e1 a acompanhar e a monitorizar continuamente a situa\u00e7\u00e3o ao n\u00edvel dos mercados onde atuageograficamente e em toda a cadeia de fornecimento \u2013 desde o abastecimento de madeira, de energia, de mat\u00e9rias-primas esubsidi\u00e1rias (incluindo as quest\u00f5es de log\u00edstica), nos servi\u00e7os t\u00e9cnicos e de apoio prestados por empresas estrangeiras e nosprestadores de servi\u00e7o em regime de <span class=\"ff11c ws0\">outsourcing</span>, entre outros. Os restantes segmentos do Grupo n\u00e3o tinham quaisquer rela\u00e7\u00f5escomerciais com a R\u00fassia.Face ao peso dos mercados da R\u00fassia e Ucr\u00e2nia nas vendas do Grupo, os quais representavam menos de 1% com refer\u00eanciaao per\u00edodo findo a 31 de dezembro de 2021 e 0% em 2022, e o facto de estes mercados n\u00e3o afetarem diretamente a cadeia defornecimento, a exposi\u00e7\u00e3o direta do Grupo aos mercados da Ucr\u00e2nia e R\u00fassia \u00e9 in\u00f3cua.Apesar do aumento generalizado de custos, a agilidade do Grupo na condu\u00e7\u00e3o da sua pol\u00edtica de neg\u00f3cios conseguiu compensarde forma decisiva esse aumento, atrav\u00e9s de uma pol\u00edtica respons\u00e1vel de ajustamento de pre\u00e7os e uma estrat\u00e9gia de diversifica\u00e7\u00e3oeficaz, bem como atrav\u00e9s do aumento de produtividade dos seus ativos industriais e maior efici\u00eancia no consumo de mat\u00e9rias-primas e subsidi\u00e1rias.A<span class=\"_ _0\"></span> Semapa continua a analisar os potenciais impactos na sua posi\u00e7\u00e3o financeira, na <span class=\"ff11c ws0\">performance</span> e nos fluxos de caixa do Grupodecorrentes do conflito militar na Ucr\u00e2nia, nomeadamente ao n\u00edvel das estimativas e julgamentos contabil\u00edsticos relevantes. Dessaan\u00e1lise n\u00e3o resultaram quaisquer ind\u00edcios de imparidade.REFOR\u00c7O DA<span class=\"_ _0\"></span> P<span class=\"_ _0\"></span>ARCERIA NA<span class=\"_ _0\"></span> UTISNo exerc\u00edcio de 2022, a Semapa alargou a parceria com a Ultimate Cell, consolidando na UTIS \u2013 Ultimate T<span class=\"_ _11\"></span>echnology to IndustrialSavings (a<span class=\"ff11c\"> joint-venture</span> 50/50 entre a Semapa e o parceiro) todas as solu\u00e7\u00f5es de otimiza\u00e7\u00e3o de combust\u00e3o interna e cont\u00ednua cominje\u00e7\u00e3o de hidrog\u00e9nio. Este refor\u00e7o da parceria ficou tamb\u00e9m consubstanciado no investimento numa nova f\u00e1brica que substituias 3 antigas instala\u00e7\u00f5es e que permite \u00e0 UTIS refor\u00e7ar a sua capacidade instalada e aumentar o ritmo de produ\u00e7\u00e3o dos seusequipamentos (Nota 10.3).RECUPERABILIDADE DO <span class=\"ff11d\">GOODWILL</span> E MARCASO Grupo avaliou a exist\u00eancia de ind\u00edcios de imparidade decorrentes dos impactos da invas\u00e3o da Ucr\u00e2nia pela R\u00fassia, de acordocom as atuais previs\u00f5es, baseadas nas proje\u00e7\u00f5es do crescimento do PIB e da infla\u00e7\u00e3o nos mercados onde o Grupo atua, de acordocom o FMI e Banco de Portugal, que poderiam indiciar a exist\u00eancia de imparidade do <span class=\"ff11c ws0\">goodwill</span>. N\u00e3o foram identificadas imparidadessobre o <span class=\"ff11c ws0\">goodwill</span>, existindo uma folga confort\u00e1vel face ao valor contabil\u00edstico dos ativos associados a cada um dos segmentos deneg\u00f3cio (Nota 3.1). Conclus\u00f5es semelhantes foram alcan\u00e7adas nas avalia\u00e7\u00f5es efetuadas \u00e0s marcas identificadas com exce\u00e7\u00e3o damarca do segmento Cimentos e Derivados na T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia, sobre a qual foi registada uma imparidade de 4,7 milh\u00f5es de euros conformedescrito na Nota 3.2.  RECUPERABILIDADE, VIDA<span class=\"_ _0\"></span> \u00daTIL E DEPRECIA\u00c7\u00c3O DE <span class=\"_ _4\"></span>A<span class=\"_ _11\"></span>TIVOS FIXOS T<span class=\"_ _0\"></span>ANG\u00cdVEIST<span class=\"_ _11\"></span>endo em considera\u00e7\u00e3o as perspetivas de consumo global dos principais produtos produzidos pelo Grupo nos seus segmentosde neg\u00f3cio, bem como a evolu\u00e7\u00e3o prevista nos pre\u00e7os e as folgas substanciais face aos valores contabil\u00edsticos dos ativos, n\u00e3oforam identificados ind\u00edcios de imparidades sobre os ativos fixos tang\u00edveis, com exce\u00e7\u00e3o dos ativos fixos tang\u00edveis do segmentoCimentos e Derivados na T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia, sobre os quais foi registada uma imparidade de cerca de 7,9 milh\u00f5es de euros conforme descritona Nota 3.6.A<span class=\"_ _11\"></span>TIVOS BIOL\u00d3GICOSNa determina\u00e7\u00e3o do justo valor das florestas \u00e9 utilizado o m\u00e9todo do valor presente dos fluxos de caixa descontados, sendo a taxade desconto, o per\u00edodo de corte e o pre\u00e7o, alguns dos principais pressupostos que poder\u00e3o estar sujeitos a altera\u00e7\u00f5es decorrentesdo conflito militar na Ucr\u00e2nia. Neste sentido, durante o ano de 2022 os planos de corte decorreram dentro do expect\u00e1vel, tendoo Grupo procedido \u00e0 atualiza\u00e7\u00e3o dos pressupostos do modelo de justo valor em conformidade com a evolu\u00e7\u00e3o de mercado,nomeadamente atualizando a taxa de desconto de 2,99% para 5,17%. Na Nota 3.8 s\u00e3o indicados os impactos decorrentes dessaatualiza\u00e7\u00e3o, bem como uma an\u00e1lise de sensibilidade a esses pressupostos.INVENT\u00c1RIOSFace aos impactos na procura, nomeadamente ao n\u00edvel do UWF<span class=\"_ _11\"></span>, o Grupo refor\u00e7ou em 2022 as imparidades de invent\u00e1rios em cercade 14 milh\u00f5es de euros (Notas 2.3 e 4.1). Face \u00e0s margens praticadas, o Grupo considera que, a 31 de dezembro de 2022, o valorrealiz\u00e1vel l\u00edquido dos seus invent\u00e1rios \u00e9 superior ao valor contabil\u00edstico.RECUPERABILIDADE DE SALDOS DE CLIENTES E DE OUTROS V<span class=\"_ _11\"></span>ALORES A<span class=\"_ _0\"></span> RECEBERAs perdas por imparidade s\u00e3o registadas com base no modelo simplificado previsto na IFRS 9 registando as perdas esperadasat\u00e9 \u00e0 maturidade. No Grupo Semapa, os impactos da IFRS 9 na demonstra\u00e7\u00e3o da posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada s\u00e3o reduzidosconsiderando que parte significativa das suas vendas s\u00e3o seguradas ou devidamente colaterizadas. Ainda assim, o Grupo avalia periodicamente as perdas com cr\u00e9dito esperadas e os impactos em todos os ativos financeirosmensurados pelo custo amortizado. Neste sentido, o Grupo avaliou a atual exposi\u00e7\u00e3o ao risco de cr\u00e9dito e o eventual impacto dasprevis\u00f5es econ\u00f3micas futuras, tendo conclu\u00eddo que o impacto desta componente \u00e9 reduzido.PRESSUPOSTOS A<span class=\"_ _11\"></span>TUARIAISO Grupo avaliou a taxa de desconto aplic\u00e1vel ao plano de benef\u00edcios definidos para empregados e outros benef\u00edcios p\u00f3s-emprego.A<span class=\"_ _0\"></span> defini\u00e7\u00e3o das taxas utilizadas para descontar as responsabilidades (taxa de juro t\u00e9cnica) baseia-se em curvas de rentabilidade(<span class=\"ff11c\">yield</span><span class=\"wsf8\">) de obriga\u00e7\u00f5es com nota\u00e7\u00e3o </span><span class=\"ff11c\">rating</span> elevado e com maturidade consistente com a dura\u00e7\u00e3o das responsabilidades dos planosem vigor nas diversas empresas do grupo. Decorrente dessa avalia\u00e7\u00e3o e tendo por base os estudos atuariais realizados porrefer\u00eancia a 31 de dezembro de 2022, as taxas de desconto foram revistas em alta face \u00e0s utilizadas no exerc\u00edcio anterior porser essa a tend\u00eancia verificada nas taxas de juro de refer\u00eancia. O Grupo apresenta na Nota 7.2 uma an\u00e1lise de sensibilidade quepermite avaliar o impacto a varia\u00e7\u00f5es nas taxas de desconto.IMP<span class=\"_ _11\"></span>ACTO CAMBIALO Grupo Semapa desenvolve atividades fora de Portugal atrav\u00e9s das suas subsidi\u00e1rias dos segmentos de Pasta e Papel esegmento dos Cimentos e Derivados, estando desta forma exposta ao risco cambial das atividades operacionais denominadas emmoedas distintas da sua moeda funcional.As limita\u00e7\u00f5es provocadas pela invas\u00e3o da Ucr\u00e2nia pela R\u00fassia e pelos efeitos da pandemia, nomeadamente no que se refere \u00e0circula\u00e7\u00e3o de pessoas e bens, impactaram a economia e vieram acrescentar incerteza aos mercados. Neste cen\u00e1rio de grandevolatilidade, verificou-se um impacto cambial significativo no exerc\u00edcio de 2022, nomeadamente no segmento de Cimentos eDerivados decorrente da convers\u00e3o dos ativos e passivos denominados em moeda estrangeira reconhecida nos capitais pr\u00f3priosna rubrica de reserva de convers\u00e3o cambial (Nota 5.5), bem como impactos cambiais decorrentes da opera\u00e7\u00e3o das subsidi\u00e1rias, osquais s\u00e3o reconhecidos na demonstra\u00e7\u00e3o de resultados.LIQUIDEZO Grupo disp\u00f5e atualmente de uma situa\u00e7\u00e3o de liquidez confort\u00e1vel, em resultado de um aumento significativo das suasdisponibilidades de curto prazo e de uma gest\u00e3o criteriosa de fundo de maneio. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> 31 de dezembro de 2022, o Grupo disp\u00f5e delinhas de cr\u00e9dito contratadas e n\u00e3o utilizadas no montante de aproximadamente 698 milh\u00f5es de euros (Nota 5.7).O Grupo tem trabalhado e continuar\u00e1 a trabalhar de forma exaustiva naquilo que est\u00e1 ao seu alcance, nomeadamente ao n\u00edvel doseu planeamento operacional e comercial, na sua efici\u00eancia de custos, na aloca\u00e7\u00e3o do seu <span class=\"ff11c\">cash flow</span> e na gest\u00e3o eficaz da sualiquidez para garantir a continuidade das suas opera\u00e7\u00f5es e a sa\u00fade e bem-estar dos seus trabalhadores. De salientar que o Grupose encontra em situa\u00e7\u00e3o de cumprimento dos <span class=\"ff11c ws0\">covenants</span> negociados, sendo a margem de seguran\u00e7a destes, em 31 de dezembrode 2022, confort\u00e1vel.1.5 <span class=\"_ _80\"> </span>NOV<span class=\"_ _11\"></span>AS <span class=\"_ _208\"></span>NORMAS <span class=\"_ _20\"></span>IFRS ADOT<span class=\"_ _0\"></span>ADAS <span class=\"_ _20\"></span>E A<span class=\"_ _0\"></span> ADOT<span class=\"_ _0\"></span>AR NORMAS, <span class=\"_ _0\"></span>AL<span class=\"_ _0\"></span>TERA\u00c7\u00d5ES E INTERPRET<span class=\"_ _0\"></span>A\u00c7\u00d5ES ADOT<span class=\"_ _11\"></span>ADAS EM 2022  Altera\u00e7\u00e3oNormas e altera\u00e7\u00f5es endossadas pela Uni\u00e3o EuropeiaRefer\u00eancias \u00e0 Em maio de 2020, o IASB emitiu \u201cRefer\u00eancias \u00e0 Estrutura Conceptual\u201d, alterando a IFRS 3 Concentra\u00e7\u00e3o de Estrutura Conceptual Neg\u00f3cios.(altera\u00e7\u00f5es \u00e0 IFRS 3)As altera\u00e7\u00f5es atualizaram a IFRS 3, substituindo a refer\u00eancia a uma vers\u00e3o antiga da Estrutura Conceptual por uma refer\u00eancia \u00e0 vers\u00e3o mais recente, que foi emitida em mar\u00e7o de 2018.As altera\u00e7\u00f5es devem ser aplicadas a concentra\u00e7\u00f5es de neg\u00f3cios para as quais a data de aquisi\u00e7\u00e3o \u00e9 no ou ap\u00f3s o in\u00edcio do primeiro per\u00edodo de relat\u00f3rio anual com in\u00edcio em ou ap\u00f3s 1 de janeiro de 2022. Ativos fixos tang\u00edveis Em maio de 2020, o IASB emitiu \u201cAtivos fixos tang\u00edveis - Receitas antes do Uso Pretendido\u201d, que alterou a IAS 16 \u2013 Receitas antes do uso Ativos fixos tang\u00edveis.pretendido, altera\u00e7\u00f5es As altera\u00e7\u00f5es pro\u00edbem a dedu\u00e7\u00e3o ao custo de um item do ativo fixo tang\u00edvel, de qualquer receita da venda de \u00e0 IAS 16 <span class=\"_ _4\"></span>Ativos fixos itens produzidos ao trazer esse ativo para o local e condi\u00e7\u00e3o necess\u00e1rios para que seja capaz de operar da forma tang\u00edveispretendida pela administra\u00e7\u00e3o. Em vez disso, a entidade dever\u00e1 reconhecer em resultados essas receitas de vendas.As altera\u00e7\u00f5es devem ser aplicadas retrospetivamente para per\u00edodos anuais com in\u00edcio em ou ap\u00f3s 1 de janeiro de 2022.Contratos Onerosos Em maio de 2020, o IASB emitiu \u201cContratos Onerosos - Custo de cumprir um contrato\u201d, que alterou a IAS 37 \u2013 Custo de cumprir Provis\u00f5es, Passivos Contingentes e <span class=\"_ _0\"></span>Ativos Contingentes.um contratoO objetivo das altera\u00e7\u00f5es \u00e9 o de esclarecer os requisitos da IAS 37 sobre contratos onerosos no que diz respeito \u00e0 avalia\u00e7\u00e3o se, num contrato, os custos inevit\u00e1veis de cumprir as obriga\u00e7\u00f5es decorrentes do contrato excedem os benef\u00edcios econ\u00f3micos que se esperam receber do mesmo.As altera\u00e7\u00f5es devem ser aplicadas para per\u00edodos anuais com in\u00edcio em ou ap\u00f3s 1 de janeiro de 2022.Melhoramentos do ciclo Em 14 de maio de 2020, o IASB emitiu melhoramentos \u00e0s normas IFRS 2018-2020 contendo as seguintes 2018-2020altera\u00e7\u00f5es \u00e0s IFRS:(a) permitir que uma entidade, enquanto subsidi\u00e1ria, associada ou <span class=\"ff11c\">joint venture</span>, que adota as IFRS pela primeira vez depois da sua controladora e opta por aplicar o par\u00e1grafo D16 (a) da IFRS 1 <span class=\"_ _0\"></span>Ado\u00e7\u00e3o pela Primeira Vez das Normas Internacionais de Relat\u00f3rio Financeiro, possa mensurar as diferen\u00e7as de convers\u00e3o cumulativas usando osvalores relatados pela controladora, com base na respetiva data de transi\u00e7\u00e3o para as IFRS;(b) esclarecer que a refer\u00eancia \u00e0s taxas no teste de 10 por cento inclui apenas taxas pagas ou recebidas entre o mutu\u00e1rio e o credor<span class=\"_ _0\"></span>, incluindo taxas pagas ou recebidas pelo mutu\u00e1rio ou pelo credor em nome do outro (IFRS 9);(c) remover a confus\u00e3o potencial em rela\u00e7\u00e3o ao tratamento de incentivos de loca\u00e7\u00e3o aplicando a IFRS 16 Loca\u00e7\u00f5es, conforme ilustrado no Exemplo Ilustrativo 13 que acompanha a IFRS 16; e(d) remover o requisito do par\u00e1grafo 22 da IAS 41 <span class=\"_ _0\"></span>Agricultura para que as entidades excluam fluxos de caixa para tributa\u00e7\u00e3o ao mensurar o justo valor aplicando a IAS 41.As altera\u00e7\u00f5es ser\u00e3o aplicadas para per\u00edodos anuais com in\u00edcio em ou ap\u00f3s 1 de janeiro de 2022.As normas, altera\u00e7\u00f5es e interpreta\u00e7\u00f5es acima n\u00e3o tiveram impacto nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras.NORMAS, <span class=\"_ _0\"></span>AL<span class=\"_ _0\"></span>TERA\u00c7\u00d5ES E INTERPRET<span class=\"_ _0\"></span>A\u00c7\u00d5ES DE APLICA\u00c7\u00c3O OBRIGA<span class=\"_ _11\"></span>T\u00d3RIA EM OU <span class=\"_ _0\"></span>AP\u00d3S 1 DE JANEIRO DE 2023Altera\u00e7\u00e3o<span class=\"_ _1e\"> </span>Data de aplica\u00e7\u00e3oNormas e altera\u00e7\u00f5es endossadas pela Uni\u00e3o Europeia que a Semapa optou pela n\u00e3o aplica\u00e7\u00e3o antecipadaAltera\u00e7\u00f5es \u00e0 IAS Na sequ\u00eancia de <span class=\"ff11c\">feedback</span> obtido sobre a necessidade de existir mais orienta\u00e7\u00e3o 1 de janeiro de 20231 <span class=\"_ _20\"></span>\u2013 Apresenta\u00e7\u00e3o que ajude as empresas a decidir sobre que informa\u00e7\u00e3o divulgar relativamente \u00e0s das demonstra\u00e7\u00f5es pol\u00edticas contabil\u00edsticas, o IASB emitiu em 12 de fevereiro de 2021 altera\u00e7\u00f5es \u00e0 IAS financeiras e IFRS 1 \u2013 <span class=\"_ _0\"></span>Apresenta\u00e7\u00e3o das demonstra\u00e7\u00f5es financeiras e \u00e0 IFRS Practice Statement 2 \u2013 Practice Statement 2: Fazendo julgamentos de materialidade.Divulga\u00e7\u00f5es de pol\u00edticas As principais altera\u00e7\u00f5es \u00e0 IAS 1 incluem: i) exigir que as entidades divulguem contabil\u00edsticasinforma\u00e7\u00e3o relativa a pol\u00edticas contabil\u00edsticas materiais em vez de pol\u00edticas contabil\u00edsticas significativas; ii) esclarecer que as pol\u00edticas contabil\u00edsticas relacionadas com transa\u00e7\u00f5es imateriais s\u00e3o igualmente imateriais e como tal n\u00e3o precisam de ser divulgadas; e iii) esclarecer que nem todas as pol\u00edticas contabil\u00edsticas relacionadas com transa\u00e7\u00f5es materiais s\u00e3o, elas mesmas, materiais para as demonstra\u00e7\u00f5es financeiras de uma entidade. O IASB tamb\u00e9m alterou a IFRS Practice Statement 2 para incluir orienta\u00e7\u00f5es e dois exemplos adicionais na aplica\u00e7\u00e3o de materialidade \u00e0s divulga\u00e7\u00f5es de pol\u00edticas contabil\u00edsticas. Estas altera\u00e7\u00f5es s\u00e3o consistentes com a defini\u00e7\u00e3o revista de material: \u201cA<span class=\"_ _0\"></span> informa\u00e7\u00e3o relativa a pol\u00edticas contabil\u00edsticas \u00e9 material se, quando considerada em conjunto com outras informa\u00e7\u00f5es inclu\u00eddas nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras de uma entidade, \u00e9 razoavelmente esperado que influencie as decis\u00f5es que os principais utilizadores das demonstra\u00e7\u00f5es financeiras de uma forma geral tomem com base nessas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras.\u201d <span class=\"_ _0\"></span>As altera\u00e7\u00f5es entram em vigor a partir de 1 de janeiro de 2023, mas a sua aplica\u00e7\u00e3o antecipada \u00e9 permitida.Altera\u00e7\u00f5es \u00e0 IAS 8 O IASB emitiu altera\u00e7\u00f5es \u00e0 IAS 8 Pol\u00edticas Contabil\u00edsticas, <span class=\"_ _0\"></span>Altera\u00e7\u00f5es nas Estimativas 1 de janeiro de 2023Pol\u00edticas Contabil\u00edsticas, Contabil\u00edsticas e Erros para clarificar como as entidades devem distinguir as Altera\u00e7\u00f5es nas altera\u00e7\u00f5es nas pol\u00edticas contabil\u00edsticas das altera\u00e7\u00f5es nas estimativas contabil\u00edsticas, Estimativas com foco principal na defini\u00e7\u00e3o e esclarecimentos sobre as estimativas Contabil\u00edsticas e Erros: contabil\u00edsticas.Defini\u00e7\u00e3o de Estimativas As altera\u00e7\u00f5es introduzem uma nova defini\u00e7\u00e3o para estimativas contabil\u00edsticas: Contabil\u00edsticasclarificando que s\u00e3o valores monet\u00e1rios nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras que est\u00e3o sujeitos \u00e0 incerteza de mensura\u00e7\u00e3o.As altera\u00e7\u00f5es tamb\u00e9m clarificam a rela\u00e7\u00e3o entre as pol\u00edticas contabil\u00edsticas e as estimativas contabil\u00edsticas, especificando que uma entidade desenvolve uma estimativa contabil\u00edstica para atingir o objetivo estabelecido por uma pol\u00edtica contabil\u00edstica. Os efeitos das altera\u00e7\u00f5es em tais dados ou t\u00e9cnicas de mensura\u00e7\u00e3o s\u00e3o altera\u00e7\u00f5es nas estimativas contabil\u00edsticas.As altera\u00e7\u00f5es s\u00e3o efetivas para per\u00edodos com in\u00edcio em ou ap\u00f3s 1 de janeiro de 2023, com aplica\u00e7\u00e3o antecipada permitida, e ser\u00e3o aplicadas prospetivamente \u00e0s altera\u00e7\u00f5es nas estimativas contabil\u00edsticas e altera\u00e7\u00f5es nas pol\u00edticas contabil\u00edsticas ocorridas no ou ap\u00f3s o in\u00edcio do primeiro per\u00edodo de relat\u00f3rio anual ao qual a entidade aplica as altera\u00e7\u00f5es.Altera\u00e7\u00f5es \u00e0 IAS As altera\u00e7\u00f5es exigem que as empresas reconhe\u00e7am impostos diferidos sobre 1 de janeiro de 202312: imposto diferido as transa\u00e7\u00f5es que, no reconhecimento inicial, d\u00e3o origem a montantes iguais de relacionado com ativos e diferen\u00e7as tempor\u00e1rias tribut\u00e1veis  <span class=\"_ _ae\"></span> <span class=\"_ _32\"></span>e dedut\u00edveis. passivos decorrentes de Em determinadas circunst\u00e2ncias, as empresas est\u00e3o isentas de reconhecer impostos uma \u00fanica transa\u00e7\u00e3odiferidos quando reconhecem ativos ou passivos pela primeira vez. <span class=\"_ _0\"></span>Anteriormente, havia alguma incerteza sobre se a isen\u00e7\u00e3o se aplicava a transa\u00e7\u00f5es como loca\u00e7\u00f5es e provis\u00f5es para desmantelamento, isto \u00e9, transa\u00e7\u00f5es no \u00e2mbito das quais as empresas reconhecem um ativo e um passivo. As altera\u00e7\u00f5es esclarecem que a isen\u00e7\u00e3o n\u00e3o se aplica a este tipo de transa\u00e7\u00f5es e que as empresas s\u00e3o obrigadas a reconhecer impostos diferidos. O objetivo das altera\u00e7\u00f5es \u00e9 reduzir a diversidade na divulga\u00e7\u00e3o de impostos diferidos sobre loca\u00e7\u00f5es e provis\u00f5es para desmantelamento.As altera\u00e7\u00f5es entram em vigor para os per\u00edodos anuais com in\u00edcio em ou ap\u00f3s 1 de janeiro de 2023. <span class=\"_ _0\"></span>A aplica\u00e7\u00e3o antecipada \u00e9 permitida.Altera\u00e7\u00e3o<span class=\"_ _1e\"> </span>Data de aplica\u00e7\u00e3oNormas e altera\u00e7\u00f5es ainda n\u00e3o endossadas pela Uni\u00e3o EuropeiaClarifica\u00e7\u00e3o dos O IASB emitiu em 23 de janeiro de 2020 uma altera\u00e7\u00e3o \u00e0 IAS 1 \u2013 <span class=\"_ _0\"></span>Apresenta\u00e7\u00e3o das 1 de janeiro de 2024requisitos de Demonstra\u00e7\u00f5es Financeiras para clarificar como classificar d\u00edvida e outros passivos classifica\u00e7\u00e3o de como corrente e n\u00e3o corrente.passivos como As altera\u00e7\u00f5es esclarecem um crit\u00e9rio da IAS 1 para classificar um passivo como n\u00e3o corrente ou n\u00e3o corrente: a exig\u00eancia de uma entidade ter o direito de diferir a liquida\u00e7\u00e3o do passivo corrente (altera\u00e7\u00f5es \u00e0 por pelo menos 12 meses ap\u00f3s o per\u00edodo de relat\u00f3rio.IAS 1 \u2013 <span class=\"_ _4\"></span>Apresenta\u00e7\u00e3o As altera\u00e7\u00f5es visam:das Demonstra\u00e7\u00f5es Financeiras)a) especificar que o direito de uma entidade de diferir a liquida\u00e7\u00e3o deve existir no final do per\u00edodo de relat\u00f3rio e tem de ser substantivo;b) esclarecer que os r\u00e1cios que a empresa deve cumprir ap\u00f3s a data do balan\u00e7o (ou seja, r\u00e1cios futuros) n\u00e3o afetam a classifica\u00e7\u00e3o de um passivo na data do balan\u00e7o. No entanto, quando passivos n\u00e3o correntes est\u00e3o sujeitos a r\u00e1cios futuros, as empresas t\u00eam de divulgar informa\u00e7\u00e3o que permita aos utilizadores compreender o risco de que esses passivos possam ser reembolsados dentro de 12 meses ap\u00f3s a data do balan\u00e7o; ec) esclarecer os requisitos para classificar passivos que uma entidade ir\u00e1 liquidar<span class=\"_ _0\"></span>, ou possa liquidar<span class=\"_ _0\"></span>, atrav\u00e9s da emiss\u00e3o dos seus pr\u00f3prios instrumentos patrimoniais (ex: d\u00edvida convert\u00edvel).Esta altera\u00e7\u00e3o \u00e9 efetiva para per\u00edodos ap\u00f3s 1 de janeiro de 2024.Passivo de loca\u00e7\u00e3o O IASB emitiu em setembro de 2022 altera\u00e7\u00f5es \u00e0 IFRS 16 \u2013 Loca\u00e7\u00f5es que 1 de janeiro de 2024numa transa\u00e7\u00e3o de introduzem um novo modelo contabil\u00edstico para pagamentos vari\u00e1veis numa venda e reloca\u00e7\u00e3o transa\u00e7\u00e3o de venda e reloca\u00e7\u00e3o.(altera\u00e7\u00f5es \u00e0 IFRS 16 \u2013 As altera\u00e7\u00f5es confirmam que:Loca\u00e7\u00f5es)- No reconhecimento inicial, o vendedor-locat\u00e1rio inclui os pagamentos vari\u00e1veis de loca\u00e7\u00e3o quando mensura um passivo de loca\u00e7\u00e3o decorrente de uma transa\u00e7\u00e3o de venda e reloca\u00e7\u00e3o.- <span class=\"_ _0\"></span>Ap\u00f3s o reconhecimento inicial, o vendedor-locat\u00e1rio aplica os requisitos gerais para a contabiliza\u00e7\u00e3o subsequente do passivo de loca\u00e7\u00e3o, de modo que n\u00e3o reconhe\u00e7a nenhum ganho ou perda relacionado com o direito de uso que ret\u00e9m.- Um vendedor-locat\u00e1rio pode adotar diferentes abordagens que satisfa\u00e7am os novos requisitos de mensura\u00e7\u00e3o subsequente.As altera\u00e7\u00f5es s\u00e3o efetivas para per\u00edodos anuais iniciados em ou ap\u00f3s 1 de janeiro de 2024, com aplica\u00e7\u00e3o antecipada permitida.De acordo com a IAS 8 - Pol\u00edticas Contabil\u00edsticas, <span class=\"_ _0\"></span>Altera\u00e7\u00f5es nas Estimativas Contabil\u00edsticas e Erros, um vendedor-locat\u00e1rio ter\u00e1 de aplicar as altera\u00e7\u00f5es retrospetivamente \u00e0s transa\u00e7\u00f5es de venda e reloca\u00e7\u00e3o celebradas ou ap\u00f3s a data de aplica\u00e7\u00e3o inicial da IFRS 16. Isto significa que ter\u00e1 de identificar e reanalisar as transa\u00e7\u00f5es de venda e reloca\u00e7\u00e3o celebradas desde a implementa\u00e7\u00e3o da IFRS 16 em 2019 e, potencialmente, reexpressar aquelas que inclu\u00edam pagamentos vari\u00e1veis de loca\u00e7\u00e3o.Relativamente \u00e0s normas apresentadas acima, cuja entrada obrigat\u00f3ria em vigor ainda n\u00e3o ocorreu, o Grupo n\u00e3o concluiu ainda oapuramento de todos os impactos decorrentes da sua aplica\u00e7\u00e3o, pelo que optou pela sua n\u00e3o ado\u00e7\u00e3o antecipada, ainda que n\u00e3ose espere que tais impactos sejam significativos.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfOtherAccountingPoliciesRelevantToUnderstandingOfFinancialStatements",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-16-2": {
   "value": "1.3 <span class=\"_ _81\"> </span>EVENTOS SUBSEQUENTESEntre 1 de janeiro de 2023 e 23 de mar\u00e7o de 2023 (Nota 1.4) ocorreram os seguintes eventos, os quais n\u00e3o originaram ajustamentos\u00e0s demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas de 2022: NA<span class=\"_ _11\"></span>VIGA<span class=\"_ _0\"></span>TOR | <span class=\"_ _0\"></span>AQUISI\u00c7\u00c3O DA GC CONSUMERA<span class=\"_ _0\"></span> subsidi\u00e1ria Navigator formalizou um contrato de compra e venda de a\u00e7\u00f5es que representam a totalidade do capital social daGom\u00e0-Camps Consumer<span class=\"_ _0\"></span>, S.L.U., sociedade com sede em Sarago\u00e7a, Espanha, que por sua vez det\u00e9m a totalidade do capital socialda Gom\u00e0-Camps France SAS, com sede em Castres, Fran\u00e7a (doravante conjuntamente designadas por \u201cGC Consumer\u201d).A<span class=\"_ _0\"></span> aquisi\u00e7\u00e3o da GC Consumer<span class=\"_ _0\"></span>, que apresentou em 2022 um volume total de vendas de 1<span class=\"_ _0\"></span>15,6 milh\u00f5es de euros, enquadra-se noplano ambicioso de crescimento e diversifica\u00e7\u00e3o do Grupo. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> integra\u00e7\u00e3o desta nova f\u00e1brica permitir\u00e1 \u00e0 Navigator posicionar-secomo o segundo maior produtor ib\u00e9rico de <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span>, adicionando 35.000 toneladas de capacidade de produ\u00e7\u00e3o anual de papel tissue,que passam a um total de 165.000 toneladas anuais, e aumentando a capacidade anual de converting em 60.000 toneladas, quepassam assim para 180.000 toneladas anuais. O Enterprise V<span class=\"_ _0\"></span>alue desta aquisi\u00e7\u00e3o ascende a 85 milh\u00f5es de euros.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfEventsAfterReportingPeriodExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-17-2": {
   "value": "AUTORIZA\u00c7\u00c3O P<span class=\"_ _11\"></span>ARA<span class=\"_ _4\"></span> EMISS\u00c3O DAS DEMONSTRA\u00c7\u00d5ES FINANCEIRASAs presentes demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas foram aprovadas pelo Conselho de <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o e autorizadas paraemiss\u00e3o em 23 de mar\u00e7o de 2023 estando no entanto ainda sujeitas a aprova\u00e7\u00e3o pela <span class=\"_ _0\"></span>Assembleia Geral de <span class=\"_ _4\"></span>Acionistas, nos termosda legisla\u00e7\u00e3o comercial em vigor em Portugal. Os respons\u00e1veis do Grupo, isto \u00e9, os membros do Conselho de <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o que assinam o presente relat\u00f3rio, declaram que,tanto quanto \u00e9 do seu conhecimento, a informa\u00e7\u00e3o nele constante foi elaborada em conformidade com o referencial contabil\u00edsticoaplic\u00e1vel, dando uma imagem verdadeira e apropriada do ativo e do passivo, da situa\u00e7\u00e3o financeira e dos resultados das empresasinclu\u00eddas no per\u00edmetro de consolida\u00e7\u00e3o do Grupo.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfAuthorisationOfFinancialStatementsExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-18-2": {
   "value": "BASE DE ELABORA\u00c7\u00c3O DAS DEMONSTRA\u00c7\u00d5ES FINANCEIRAS CONSOLIDADAS | REFERENCIAL CONT<span class=\"_ _11\"></span>ABIL\u00cdSTICOAs demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas do per\u00edodo findo em 31 de dezembro de 2022 foram preparadas em conformidadecom as Normas Internacionais de Relato Financeiro (IFRS) emitidas pelo International <span class=\"_ _0\"></span>Accounting Board (IASB) e interpreta\u00e7\u00f5esemitidas pelo International Financial Reporting Interpretations Committee (IFRIC), em vigor em 1 de janeiro de 2022 e conformeadotadas pela Uni\u00e3o Europeia.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfBasisOfPreparationOfFinancialStatementsExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-19-2": {
   "value": "BASES DE MENSURA\u00c7\u00c3O, CONTINUIDADE E COMP<span class=\"_ _11\"></span>ARABILIDADEAs demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas anexas foram preparadas no pressuposto da continuidade das opera\u00e7\u00f5es, a partir doslivros e registos contabil\u00edsticos das empresas inclu\u00eddas na consolida\u00e7\u00e3o (Nota 10.1).As presentes demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas foram igualmente preparadas tomando por base o custo hist\u00f3rico, excetopara os ativos biol\u00f3gicos (Nota 3.7), e para os instrumentos financeiros mensurados ao justo valor atrav\u00e9s de resultados ou aojusto valor atrav\u00e9s de capital (Nota 8.3), nos quais se incluem os instrumentos financeiros derivados (Nota 8.2). O passivo relativoa responsabilidades por benef\u00edcios definidos \u00e9 reconhecido pelo seu valor presente deduzido do respetivo ativo.As presentes demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas s\u00e3o compar\u00e1veis em todos os seus aspetos materialmente relevantes comas do exerc\u00edcio anterior de 2021.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfGoingConcernExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-20-2": {
   "value": "BASES DE CONSOLIDA\u00c7\u00c3OSUBSIDI\u00c1RIASSubsidi\u00e1rias s\u00e3o todas as entidades (incluindo as entidades estruturadas) sobre as quais o Grupo tem controlo. O Grupo controlauma entidade quando est\u00e1 exposta a, ou tem direitos sobre os retornos vari\u00e1veis gerados, em resultado do seu envolvimento coma entidade, e tem a capacidade de afetar esses retornos vari\u00e1veis atrav\u00e9s do poder que exerce sobre as atividades relevantes daentidade.O capital pr\u00f3prio e o resultado l\u00edquido destas empresas correspondentes \u00e0 participa\u00e7\u00e3o de terceiros nas mesmas s\u00e3o apresentadosnas rubricas de Interesses n\u00e3o controlados, respetivamente, na Demonstra\u00e7\u00e3o da posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada em linha pr\u00f3priano capital pr\u00f3prio e na demonstra\u00e7\u00e3o de resultados consolidada. As pol\u00edticas seguidas no exerc\u00edcio de consolida\u00e7\u00e3o, bem como o detalhe das empresas inclu\u00eddas nas demonstra\u00e7\u00f5es financeirasconsolidadas, encontram-se detalhadas na Nota 10.1.INVESTIMENTOS EM <span class=\"_ _0\"></span>ASSOCIADAS E EMPREENDIMENTOS CONJUNTOSAssociadas s\u00e3o todas as entidades sobre as quais o Grupo exerce influ\u00eancia significativa mas n\u00e3o possui controlo, geralmentecom investimentos representando entre 20% a 50% dos direitos de voto. Os investimentos em associadas s\u00e3o contabilizados pelom\u00e9todo de equival\u00eancia patrimonial.As pol\u00edticas contabil\u00edsticas aplic\u00e1veis aos investimentos em <span class=\"_ _0\"></span>Associadas e Empreendimentos conjuntos encontram-se detalhadasna Nota 10.3.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfBasisOfConsolidationExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-21-3": {
   "value": "MOEDA<span class=\"_ _0\"></span> DE APRESENT<span class=\"_ _11\"></span>A\u00c7\u00c3O E TRANSA\u00c7\u00d5ES EM MOEDA DIFERENTE DA<span class=\"_ _0\"></span> MOEDA<span class=\"_ _0\"></span> DE APRESENT<span class=\"_ _11\"></span>A\u00c7\u00c3O E ECONOMIAS HIPERINFLACION\u00c1RIASOs elementos inclu\u00eddos nas Demonstra\u00e7\u00f5es Financeiras de cada uma das entidades do Grupo que est\u00e3o no per\u00edmetro deconsolida\u00e7\u00e3o s\u00e3o mensurados utilizando a moeda do ambiente econ\u00f3mico em que a entidade opera (moeda funcional). <span class=\"_ _0\"></span>As presentesdemonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas encontram-se apresentadas em Euros.Para unidades operacionais estrangeiras em economias hiperinflacion\u00e1rias, as demonstra\u00e7\u00f5es financeiras em moeda local s\u00e3oreexpressas em termos da unidade de mensura\u00e7\u00e3o corrente \u00e0 data da posi\u00e7\u00e3o financeira de forma a refletir o impacto da infla\u00e7\u00e3oantes da transposi\u00e7\u00e3o para a moeda de apresenta\u00e7\u00e3o do Grupo. A<span class=\"_ _0\"></span> IAS 29 \u2013 Relato Financeiro em Economias Hiperinflacion\u00e1rias requer que as quantias ainda n\u00e3o expressas em termos da unidadede mensura\u00e7\u00e3o corrente \u00e0 data da posi\u00e7\u00e3o financeira sejam reexpressas pela aplica\u00e7\u00e3o de um \u00edndice geral de pre\u00e7os, levando aum potencial ganho ou perda na posi\u00e7\u00e3o monet\u00e1ria. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> norma exige tamb\u00e9m que todos os itens da demontra\u00e7\u00e3o de fluxos de caixasejam expressos em termos da unidade de mensura\u00e7\u00e3o corrente \u00e0 data de balan\u00e7o.  Quando a moeda de apresenta\u00e7\u00e3o do Grupo n\u00e3o for hiperinflacion\u00e1ria, a IAS 21 \u2013 Os Efeitos de <span class=\"_ _0\"></span>Altera\u00e7\u00f5es em T<span class=\"_ _11\"></span>axas de C\u00e2mbioexige que os valores comparativos sejam aqueles que foram apresentados nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras anteriores, sendo oganho ou perda na posi\u00e7\u00e3o monet\u00e1ria l\u00edquida relacionada com altera\u00e7\u00f5es de pre\u00e7os em per\u00edodos anteriores reconhecida diretamentenos Capitais Pr\u00f3prios.Adicionalmente, o Grupo avalia o valor escriturado dos ativos n\u00e3o correntes em conformidade com a IAS 36 \u2013 Imparidade de ativos,pelo que a quantia reexpressa \u00e9 reduzida \u00e0 quantia recuper\u00e1vel, assegurando que o valor escriturado reflete o valor econ\u00f3micodos ativos.Os resultados e a posi\u00e7\u00e3o financeira das opera\u00e7\u00f5es estrangeiras em economias hiperinflacion\u00e1rias s\u00e3o transpostas \u00e0 taxa de fechona data da posi\u00e7\u00e3o financeira. No caso do L\u00edbano, o Grupo usa a taxa de c\u00e2mbio aplic\u00e1vel aos dividendos e repatriamento decapital, porque \u00e9 a taxa que, \u00e0 data da posi\u00e7\u00e3o financeira, o investimento na opera\u00e7\u00e3o estrangeira ser\u00e1 recuperado.As taxas de c\u00e2mbio utilizadas na transposi\u00e7\u00e3o dos ativos e passivos expressos em moeda diferente do Euro, em 31 de dezembrode 2022 e 2021, detalham-se como segue: <span class=\"_ _d\"></span> <span class=\"_ _20a\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span> <span class=\"_ _c7\"> </span> V<span class=\"_ _4\"></span>aloriza\u00e7\u00e3o/ <span class=\"_ _74\"> </span> <span class=\"_ _d\"></span> <span class=\"_ _20a\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span> <span class=\"_ _c7\"> </span> Valoriza\u00e7\u00e3o/  <span class=\"_ _d\"></span> <span class=\"_ _175\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _18e\"> </span>31/12/2021<span class=\"_ _18e\"> </span><span class=\"ls45 wsa4\">(desvaloriza\u00e7\u00e3o) <span class=\"_ _74\"> </span></span> <span class=\"_ _d\"> </span> <span class=\"_ _175\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _70\"> </span>31/12/2021<span class=\"_ _18e\"> </span><span class=\"ls45 wsa4\">(desvaloriza\u00e7\u00e3o) </span> TND (dinar tunisino) <span class=\"_ _db\"> </span> DKK (coroa dinamarquesa)  C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>3,2535 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">3,2889 <span class=\"_ _4f\"> </span></span>1,08%<span class=\"_ _62\"> </span>C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _7c\"> </span>7,4396 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">7,4370 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>(0,03%) C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>3,3342 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">3,2673 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>(2,05%)<span class=\"_ _62\"> </span>C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _bc\"> </span>7,4365 <span class=\"_ _b7\"> </span><span class=\"fc19\">7,4364 <span class=\"_ _ed\"> </span></span>(0,00%) LBP (libra libanesa) <span class=\"_ _192\"> </span>HUF (forint h\u00fangaro)  C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _64\"> </span>44.903,90 <span class=\"_ _17e\"> </span><span class=\"fc19\">31.316,40 <span class=\"_ _1bd\"> </span></span>(43,39%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _6\"> </span>391,4304 <span class=\"_ _75\"> </span><span class=\"fc19\">358,5161 <span class=\"_ _ed\"> </span></span>(9,18%) C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _64\"> </span>44.903,90 <span class=\"_ _17e\"> </span><span class=\"fc19\">31.316,40 <span class=\"_ _1bd\"> </span></span>(43,39%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _6\"> </span>400,8700 <span class=\"_ _75\"> </span><span class=\"fc19\">369,1900 <span class=\"_ _ed\"> </span></span>(8,58%) USD (d\u00f3lar americano) <span class=\"_ _20c\"> </span>AUD (d\u00f3lar australiano)  C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>1,0534 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">1,1828 <span class=\"_ _43\"> </span></span>10,94%<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>1,5164 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">1,5749 <span class=\"_ _4f\"> </span></span>3,71% C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>1,0666 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">1,1326 <span class=\"_ _4f\"> </span></span>5,83%<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>1,5693 <span class=\"_ _b7\"> </span><span class=\"fc19\">1,5615 <span class=\"_ _ed\"> </span></span>(0,50%) GBP (libra esterlina) <span class=\"_ _db\"> </span>MZN (metical mo\u00e7ambicano) C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>0,8528 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">0,8596 <span class=\"_ _4f\"> </span></span>0,79%<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _bb\"> </span>67,2043 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">77,7469 <span class=\"_ _1fd\"> </span></span>13,56% C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>0,8869 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">0,8403 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>(5,55%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>68,1800 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">78,0900 <span class=\"_ _1fd\"> </span></span>12,69% PLN (zloti polaco) <span class=\"_ _22\"> </span>BRL (real brasileiro) C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>4,6867 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">4,5652 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>(2,66%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>5,4409 <span class=\"_ _b7\"> </span><span class=\"fc19\">6,3773 <span class=\"_ _36\"> </span></span>14,68% C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>4,6808 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">4,5969 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>(1,83%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>5,5680 <span class=\"_ _b7\"> </span><span class=\"fc19\">6,3199 <span class=\"_ _43\"> </span></span>1<span class=\"_ _0\"></span>1,90% SEK (coroa sueca) <span class=\"_ _1ad\"> </span>MAD (dirham marroquino) C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>10,6305 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">10,1465 <span class=\"_ _ed\"> </span></span>(4,77%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>10,6861 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">10,6728 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>(0,12%) C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _bb\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1,1218 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">10,2503 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>(8,50%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _14e\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1,1592 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">10,5165 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>(6,1<span class=\"_ _4\"></span>1%) CZK (coroa checa) <span class=\"_ _1ad\"> </span>NOK (coroa norueguesa) C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>24,5670 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">25,6405 <span class=\"_ _12c\"> </span></span>4,19%<span class=\"_ _75\"> </span> C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>10,1033 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">10,1633 <span class=\"_ _12c\"> </span></span>0,59% C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _bb\"> </span>24,1<span class=\"_ _0\"></span>160 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">24,8580 <span class=\"_ _4f\"> </span></span>2,98%<span class=\"_ _75\"> </span> C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _7f\"> </span>10,5138 <span class=\"_ _b7\"> </span><span class=\"fc19\">9,9888 <span class=\"_ _ed\"> </span></span>(5,26%) CHF (franco su\u00ed\u00e7o) <span class=\"_ _173\"> </span>AOA (kwanza angolano) C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>1,0046 <span class=\"_ _b7\"> </span><span class=\"fc19\">1,081<span class=\"_ _0\"></span>1 <span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc13\">7,08%<span class=\"_ _75\"> </span> C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _8\"> </span>486,7246 <span class=\"_ _75\"> </span></span>751,3343 <span class=\"_ _1fd\"> </span><span class=\"fc13\">35,22%</span></span> C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>0,9847 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">1,0331 <span class=\"_ _4f\"> </span></span>4,68%<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _65\"> </span>544,6434 <span class=\"_ _62\"> </span><span class=\"fc19\">632,4237 <span class=\"_ _1fd\"> </span></span>13,88% TR<span class=\"_ _4\"></span>Y (lira turca) <span class=\"_ _45\"> </span>MXN (peso mexicano) C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>17,4170 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">10,5124 <span class=\"_ _1bd\"> </span></span>(65,68%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>21,1789 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">23,9852 <span class=\"_ _ea\"> </span></span>1<span class=\"_ _0\"></span>1,70% C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>19,9649 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">15,2335 <span class=\"_ _1bd\"> </span></span>(31,06%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>20,8560 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">23,1438 <span class=\"_ _4f\"> </span></span>9,89%AED (dirham dos emirados  ZAR (rand sul-africano) \u00e1rabes unidos) C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>17,2081 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">17,4766 <span class=\"_ _12c\"> </span></span>1,54%<span class=\"_ _75\"> </span> C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>3,8674 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">4,3416 <span class=\"_ _1fd\"> </span></span>10,92% C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>18,0986 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">18,0625 <span class=\"_ _ed\"> </span></span>(0,20%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>3,9171 <span class=\"_ _b7\"> </span><span class=\"fc19\">4,1595 <span class=\"_ _12c\"> </span></span>5,83%EGP (libra eg\u00edpcia) <span class=\"_ _20d\"> </span>CAD (d\u00f3lar canadiano) C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>20,1843 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">18,5502 <span class=\"_ _ed\"> </span></span>(8,81%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>1,3692 <span class=\"_ _b7\"> </span><span class=\"fc19\">1,4826 <span class=\"_ _12c\"> </span></span>7,64% C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _37\"> </span>26,3086 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"fc19\">17,8209 <span class=\"_ _1bd\"> </span></span>(47,63%)<span class=\"_ _62\"> </span> C\u00e2mbio de fim do per\u00edodo <span class=\"_ _158\"> </span>1,4440 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">1,4393 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>(0,33%)",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForFunctionalCurrencyExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-23-3": {
   "value": "T<span class=\"_ _11\"></span>odos os ativos e passivos do Grupo expressos em moeda diferente da moeda de apresenta\u00e7\u00e3o foram transpostos para Eurosutilizando as taxas de c\u00e2mbio vigentes na data da Posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada (Nota 8.1.1). <span class=\"_ _0\"></span>As diferen\u00e7as de c\u00e2mbio, originadaspelas diferen\u00e7as entre as taxas de c\u00e2mbio em vigor na data das transa\u00e7\u00f5es e as vigentes na data das cobran\u00e7as, pagamentos ou\u00e0 data da Posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada, s\u00e3o registadas como rendimentos e gastos do per\u00edodo (Nota 5.1<span class=\"_ _0\"></span>1).As rubricas de resultados das unidades operacionais estrangeiras s\u00e3o transpostas ao c\u00e2mbio m\u00e9dio do per\u00edodo. <span class=\"_ _0\"></span>As diferen\u00e7asresultantes da aplica\u00e7\u00e3o destas taxas comparativamente aos valores anteriores s\u00e3o refletidas na Reserva de convers\u00e3o cambialno capital pr\u00f3prio (Nota 5.5). Sempre que uma entidade estrangeira \u00e9 alienada, a diferen\u00e7a cambial acumulada \u00e9 reconhecida nademonstra\u00e7\u00e3o dos resultados consolidados como parte do ganho ou perda na venda.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForForeignCurrencyTranslationExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-28-2": {
   "value": "1.6 <span class=\"_ _81\"> </span>ESTIMA<span class=\"_ _11\"></span>TIV<span class=\"_ _0\"></span>AS E JULGAMENTOS CONT<span class=\"_ _11\"></span>ABIL\u00cdSTICOS RELEV<span class=\"_ _11\"></span>ANTESA<span class=\"_ _0\"></span> prepara\u00e7\u00e3o de demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas exige que sejam efetuadas estimativas e julgamentos que afetam osmontantes de rendimentos, gastos, ativos, passivos e divulga\u00e7\u00f5es \u00e0 data da posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada. Para o efeito, oConselho de <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o baseia-se: i. <span class=\"_ _23\"> </span><span class=\"ff119 fc1b\">na melhor informa\u00e7\u00e3o e conhecimento de eventos presentes e em alguns casos em relatos de peritos independentes, e</span>ii. <span class=\"_ _25\"> </span><span class=\"ff119 fc1b\">nas a\u00e7\u00f5es que o Grupo considera poder a vir desenvolver no futuro.</span>Na data de concretiza\u00e7\u00e3o das opera\u00e7\u00f5es, os seus resultados poder\u00e3o ser diferentes destas estimativas.ESTIMA<span class=\"_ _11\"></span>TIV<span class=\"_ _0\"></span>AS E JULGAMENTOS MAIS SIGNIFICA<span class=\"_ _11\"></span>TIVOSEstimativas e julgamentos<span class=\"_ _131\"> </span>NotasRecuperabilidade do <span class=\"ff11c\">goodwill</span> e marcas<span class=\"_ _b0\"> </span>3.1 \u2013 <span class=\"ff11c\">Goodwill</span>3.2 \u2013 <span class=\"_ _0\"></span>Ativos intang\u00edveisIncerteza quanto aos tratamentos do imposto sobre o rendimento<span class=\"_ _a3\"> </span>6.1 \u2013 Imposto sobre o rendimento do per\u00edodo6.2 \u2013 Impostos diferidos Pressupostos atuariais<span class=\"_ _2d\"> </span>7.2 \u2013 Benef\u00edcios aos empregadosJusto valor dos ativos biol\u00f3gicos<span class=\"_ _159\"> </span>3.7 \u2013 <span class=\"_ _0\"></span>Ativos biol\u00f3gicosReconhecimento de provis\u00f5es<span class=\"_ _15\"> </span>9.1 \u2013 Provis\u00f5esRecuperabilidade, vida \u00fatil e deprecia\u00e7\u00e3o de ativos fixos tang\u00edveis<span class=\"_ _aa\"> </span>3.3 \u2013 <span class=\"_ _0\"></span>Ativos fixos tang\u00edveis",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfAccountingJudgementsAndEstimatesExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-29-3": {
   "value": "POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASRELA<span class=\"_ _11\"></span>TO POR SEGMENTOSEm conformidade com o estabelecido na IFRS 8, um segmento operacional \u00e9 uma componente de uma entidade:i) <span class=\"_ _20e\"> </span>que desenvolve atividades de neg\u00f3cio de que pode obter r\u00e9ditos e incorrer em gastos (incluindo r\u00e9ditos e gastos relacionadoscom transa\u00e7\u00f5es com outros componentes da mesma entidade);ii) <span class=\"_ _209\"> </span>cujos resultados operacionais s\u00e3o regularmente revistos pelo principal respons\u00e1vel pela tomada de decis\u00f5es operacionais daentidade para efeitos da tomada de decis\u00f5es sobre a imputa\u00e7\u00e3o de recursos ao segmento e da avalia\u00e7\u00e3o do seu desempenho;eiii) <span class=\"_ _0\"></span><span class=\"ff119 fsd fc13\">relativamente \u00e0 qual esteja dispon\u00edvel informa\u00e7\u00e3o financeira distinta.</span>A<span class=\"_ _0\"></span> Comiss\u00e3o Executiva da Semapa e das diversas subsidi\u00e1rias s\u00e3o as principais respons\u00e1veis pela tomada de decis\u00f5es operacionaisdo Grupo, analisando periodicamente, e de forma consistente, os relat\u00f3rios da informa\u00e7\u00e3o financeira e operacional de cadasegmento. Os relat\u00f3rios s\u00e3o utilizados para monitorizar a <span class=\"ff11c ws0\">performance</span> operacional dos seus neg\u00f3cios e decidir sobre a melhoraloca\u00e7\u00e3o de recursos ao segmento, bem como a avalia\u00e7\u00e3o do seu desempenho, e tomadas de decis\u00e3o estrat\u00e9gicas.A<span class=\"_ _0\"></span> informa\u00e7\u00e3o utilizada no relato por segmentos corresponde \u00e0 informa\u00e7\u00e3o financeira preparada pelo Grupo. T<span class=\"_ _11\"></span>odos os r\u00e9ditosintersegmentais correspondem a pre\u00e7os de mercado e todos os r\u00e9ditos intersegmentais s\u00e3o eliminados na consolida\u00e7\u00e3o.Na agrega\u00e7\u00e3o dos segmentos operacionais do Grupo, a gest\u00e3o definiu como segmentos relat\u00e1veis aqueles que correspondem acada uma das \u00e1reas de neg\u00f3cio desenvolvidas pelo Grupo: P<span class=\"_ _0\"></span>AST<span class=\"_ _11\"></span>A E P<span class=\"_ _11\"></span>APELA<span class=\"_ _0\"></span> principal atividade do Grupo Navigator consiste na produ\u00e7\u00e3o e comercializa\u00e7\u00e3o de papel fino de impress\u00e3o e escrita (UWF)e de papel de uso dom\u00e9stico (<span class=\"ff11c ws0\">tissue</span>), estando presente de forma relevante em toda a cadeia de valor<span class=\"_ _0\"></span>, desde a investiga\u00e7\u00e3o edesenvolvimento \u00e0 produ\u00e7\u00e3o florestal, aquisi\u00e7\u00e3o e venda de madeiras, produ\u00e7\u00e3o de pasta branqueada de eucalipto \u2013 pasta BEKP\u2013 e produ\u00e7\u00e3o de energia t\u00e9rmica e el\u00e9trica, bem como a respetiva comercializa\u00e7\u00e3o.O Grupo Navigator disp\u00f5e de quatro complexos industriais, dois dos quais localizados na Figueira da Foz e em Set\u00fabal onde produzpasta BEKP<span class=\"_ _11\"></span>, energia el\u00e9trica e papel UWF<span class=\"_ _33\"></span>. Disp\u00f5e ainda de um outro complexo industrial localizado em A<span class=\"_ _0\"></span>veiro onde produz pastaBEKP<span class=\"_ _11\"></span>, energia e papel <span class=\"ff11c\">tissue</span>, e de outro em V<span class=\"_ _4\"></span>ila V<span class=\"_ _0\"></span>elha de R\u00f3d\u00e3o onde produz apenas papel <span class=\"ff11c\">tissue</span>.A<span class=\"_ _0\"></span> produ\u00e7\u00e3o pr\u00f3pria de madeira e corti\u00e7a \u00e9 efetuada em planta\u00e7\u00f5es florestais em terrenos pr\u00f3prios e arrendados situados emPortugal e Espanha, bem como em terrenos concessionados situados em Mo\u00e7ambique. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> corti\u00e7a e a madeira de pinho produzidass\u00e3o vendidas a terceiros, enquanto a madeira de eucalipto \u00e9 essencialmente consumida na produ\u00e7\u00e3o de pasta BEKP<span class=\"_ _11\"></span>.Na produ\u00e7\u00e3o de UWF e de <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span> apenas no complexo de <span class=\"_ _0\"></span>Aveiro \u00e9 consumida uma parte significativa da produ\u00e7\u00e3o pr\u00f3pria de pastaBEKP<span class=\"_ _11\"></span>. <span class=\"_ _0\"></span>As vendas de pasta BEKP<span class=\"_ _33\"></span>, papel UWF e papel <span class=\"ff11c\">tissue</span> \u2013 destinam-se a mais de 130 pa\u00edses e territ\u00f3rios em todo o mundo.A<span class=\"_ _0\"></span> produ\u00e7\u00e3o de energia \u00e9 efetuada principalmente a partir de biomassa, atrav\u00e9s de tr\u00eas centrais de cogera\u00e7\u00e3o, integradas naprodu\u00e7\u00e3o de pasta, produzindo-se vapor e eletricidade, sendo o primeiro consumido internamente e a segunda maioritariamentevendida \u00e0 rede nacional de energia. O Grupo Navigator possui ainda duas centrais de cogera\u00e7\u00e3o a g\u00e1s natural, integradas naprodu\u00e7\u00e3o de papel na Figueira da Foz e em Set\u00fabal, e duas centrais independentes, alimentadas a biomassa, sendo que aprodu\u00e7\u00e3o das duas \u00faltimas \u00e9 toda vendida \u00e0 rede nacional de energia ou em mercado. Possui ainda tr\u00eas centrais fotovoltaicas paraautoconsumo, duas em Set\u00fabal e uma na Figueira da Foz.CIMENTO E DERIV<span class=\"_ _11\"></span>ADOSO segmento Cimento e Derivados \u00e9 liderado pela Secil \u2013 Companhia Geral de Cal e Cimento, S.A. que tem uma forte presen\u00e7a nosetor industrial cimenteiro, sendo um grupo empresarial com diversas opera\u00e7\u00f5es em Portugal e em v\u00e1rios pa\u00edses do mundo (GrupoSecil).O principal produto comercializado pelo Grupo Secil \u00e9 o cimento, constituindo a comercializa\u00e7\u00e3o de bet\u00e3o pronto, agregados,argamassas e prefabricados de bet\u00e3o, uma verticaliza\u00e7\u00e3o da fileira do cimento, que permite a obten\u00e7\u00e3o de sinergias para o Grupo.O Grupo Secil possui tr\u00eas f\u00e1bricas de cimento em Portugal, a Secil-Out\u00e3o, Maceira-Liz e Cibra-Pataias, sendo o cimentocomercializado nas suas diversas formas (a granel ou ensacado, em palete ou <span class=\"ff11c\">big bags</span>) atrav\u00e9s dos diversos entrepostos comerciaisdetidos pelo Grupo. O Grupo Secil det\u00e9m tamb\u00e9m outras f\u00e1bricas que se encontram localizadas no Brasil, T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia, L\u00edbano e <span class=\"_ _0\"></span>Angola.Um fator relevante na comercializa\u00e7\u00e3o do cimento \u00e9 o custo de transporte, raz\u00e3o pela qual o Grupo Secil mant\u00e9m um cais privativona Secil-Out\u00e3o, um terminal mar\u00edtimo em Espanha e um terminal mar\u00edtimo na Holanda. No que se refere aos \u201cderivados\u201d do cimento, o que tem maior peso no r\u00e9dito do Grupo \u00e9 o bet\u00e3o pronto, sendo o Grupo Secildetentor de v\u00e1rios centros de produ\u00e7\u00e3o e comercializa\u00e7\u00e3o em Portugal, Espanha, T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia, L\u00edbano e Brasil. O Grupo Secil tem ainda licenciado o direito \u00e0 explora\u00e7\u00e3o de diversas pedreiras, das quais extrai materiais para incorpora\u00e7\u00e3o naprodu\u00e7\u00e3o do cimento ou comercializa\u00e7\u00e3o como agregados.SEGMENTO AMBIENTEO segmento <span class=\"_ _0\"></span>Ambiente \u00e9 liderado pela ETSA<span class=\"_ _0\"></span> \u2013 Investimentos, S.G.P<span class=\"_ _11\"></span>.S., S.A., cujas atividades operacionais em Portugal e Espanhareferem-se maioritariamente \u00e0 presta\u00e7\u00e3o de servi\u00e7os associados \u00e0 valoriza\u00e7\u00e3o cumulativa de subprodutos de origem animal ede produtos alimentares contendo subst\u00e2ncias de origem animal, e \u00e0 venda dos produtos resultantes desta valoriza\u00e7\u00e3o paraincorpora\u00e7\u00e3o na produ\u00e7\u00e3o de fertilizantes, ra\u00e7\u00f5es para animais e biodiesel (\u201cGrupo ETSA\u201d).As atividades desenvolvidas pelo Grupo ETSA<span class=\"_ _0\"></span> t\u00eam um papel muito importante na defesa das popula\u00e7\u00f5es e do ambiente,proporcionando uma nova vida a produtos que, de outra forma, seriam direcionados para aterros ou centros de tratamento deres\u00edduos indiferenciados. As principais atividades desenvolvidas pelo Grupo referem-se: \u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>\u00e0 recolha, acondicionamento, triagem, desembalamento e revaloriza\u00e7\u00e3o de subprodutos de origem animal (categorias 1, 2 e 3),outros g\u00e9neros aliment\u00edcios e \u00f3leos usados, a partir de locais de recolha como matadouros, salas de desmancha, talhos,mercados municipais e retalho moderno;\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">\u00e0 venda de gorduras animais, farinhas e \u00f3leos alimentares usados.</span>O Grupo ETSA<span class=\"_ _0\"></span> desenvolve a sua atividade atrav\u00e9s das unidades de transforma\u00e7\u00e3o localizadas em Coruche e Loures, sendo a redede recolha assegurada por frota rodovi\u00e1ria pr\u00f3pria, devidamente certificada pela DGA<span class=\"_ _0\"></span>V<span class=\"_ _11\"></span>. HOLDINGSO segmento <span class=\"ff11c ws0\">Holdings</span> refere-se \u00e0s atividades de gest\u00e3o do Grupo Semapa, correspondendo aos servi\u00e7os prestados pela Semapa\u00e0s suas subsidi\u00e1rias em diversas \u00e1reas, como s\u00e3o disso exemplo o planeamento estrat\u00e9gico, assessoria jur\u00eddica, financeira,contabil\u00edstica, fiscal, gest\u00e3o de talentos, entre outras, incorrendo ao mesmo tempo em gastos com pessoal e com a contrata\u00e7\u00e3o deservi\u00e7os especializados.Neste segmento encontra-se inclu\u00edda a unidade de capital de risco, a qual assume ainda express\u00e3o reduzida no global na informa\u00e7\u00e3ofinanceira consolidada do Grupo.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForSegmentReportingExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-31-3": {
   "value": "R\u00c9DITO O r\u00e9dito \u00e9 apresentado desagregando por segmento operacional e por \u00e1rea geogr\u00e1fica, com base no pa\u00eds de destino dos bens eservi\u00e7os vendidos pelo Grupo.O reconhecimento de r\u00e9dito em cada segmento operacional descreve-se como segue:Pasta e papelOs contratos comerciais com clientes referem-se essencialmente \u00e0 venda de produtos como papel, pasta, <span class=\"ff11c\">tissue</span> e energia, e numa extens\u00e3o limitada ao transporte inerente a esses produtos, quando aplic\u00e1vel. O r\u00e9dito de papel refere-se \u00e0s vendas efetuadas atrav\u00e9s de Lojas de retalho (B2C) ou Distribuidores comerciais (B2B), os quais incluem grandes distribuidores, grossistas ou operadores comerciais. O r\u00e9dito \u00e9 reconhecido num momento espec\u00edfico, aquando da transfer\u00eancia de controlo em conformidade com o Incoterm acordado, pelo montante da obriga\u00e7\u00e3o de desempenho satisfeita, sendo que o pre\u00e7o da transa\u00e7\u00e3o corresponde a uma quantia fixa faturada em fun\u00e7\u00e3o das quantidades vendidas, deduzida de descontos de pronto pagamento e descontos de quantidade, que s\u00e3o determin\u00e1veis com fiabilidade.O r\u00e9dito da pasta resulta das vendas efetuadas a produtores internacionais de papel. O r\u00e9dito \u00e9 reconhecido num momento espec\u00edfico, pelo montante da obriga\u00e7\u00e3o de desempenho satisfeita, correspondendo o pre\u00e7o da transa\u00e7\u00e3o a uma quantia fixa faturada em fun\u00e7\u00e3o das quantidades vendidas, deduzida de descontos de pronto pagamento e descontos de quantidade, que s\u00e3o determin\u00e1veis com fiabilidade. Na vertente da exporta\u00e7\u00e3o, a transfer\u00eancia de controlo dos produtos ocorre na sua generalidade quando existe transfer\u00eancia de controlo para o cliente, conforme os Incoterms negociados. O r\u00e9dito de <span class=\"ff11c\">tissue</span> resulta das vendas de papel <span class=\"ff11c\">tissue</span> produzido para a marca pr\u00f3pria de redes de retalho moderno nacionais e internacionais. O r\u00e9dito \u00e9 reconhecido num momento espec\u00edfico, pelo montante da obriga\u00e7\u00e3o de desempenho satisfeita, sendo que o pre\u00e7o da transa\u00e7\u00e3o corresponde a uma quantia fixa faturada em fun\u00e7\u00e3o das quantidades vendidas. O r\u00e9dito \u00e9 reconhecido contra a entrega do produto, data em que se considera existir a transfer\u00eancia do controlo sobre o produto.O r\u00e9dito de energia resulta da valoriza\u00e7\u00e3o da energia produzida e entregue na Rede Nacional de Energia, conforme contagem em contador<span class=\"_ _0\"></span>, valorizada \u00e0 tarifa definida no contrato para um per\u00edodo de 25 anos em curso.Cimento e derivadosCimentoParte significativa do r\u00e9dito do Grupo Secil refere-se \u00e0 venda de cimento cinzento, a granel ou ensacado, em palete ou pacot\u00f5es. <span class=\"_ _0\"></span>A forma de acondicionamento do cimento e ponto de entrega, depende da dimens\u00e3o do cliente. Os principais clientes do Grupo Secil s\u00e3o empresas industriais na \u00e1rea do bet\u00e3o, prefabricados e constru\u00e7\u00e3o civil e cons\u00f3rcios associados \u00e0 constru\u00e7\u00e3o de obras de elevada complexidade t\u00e9cnica como barragens e pontes. <span class=\"_ _0\"></span>A venda de cimento ensacado para o consumidor final \u00e9 residual, sendo assegurada atrav\u00e9s de revendedores locais.A<span class=\"_ _0\"></span> Secil fornece os seus produtos nas suas f\u00e1bricas e entrepostos e assegura o transporte at\u00e9 \u00e0s instala\u00e7\u00f5es do cliente, mediante subcontrata\u00e7\u00e3o do transporte, existindo neste caso duas obriga\u00e7\u00f5es de desempenho, \u00e0s quais a Secil aloca o pre\u00e7o da transa\u00e7\u00e3o baseado nos pre\u00e7os de venda.O r\u00e9dito \u00e9 reconhecido num momento espec\u00edfico, aquando da transfer\u00eancia de controlo, pelo montante da obriga\u00e7\u00e3o de desempenho satisfeita, sendo que o pre\u00e7o da transa\u00e7\u00e3o resulta das tabelas de pre\u00e7os em vigor ajustadas por descontos de pronto pagamento e descontos de quantidade, atribu\u00eddos aos clientes, consoante se tratem de clientes revendedores ou clientes industriais, tal como descrito nas condi\u00e7\u00f5es gerais de venda. No que se refere aos grandes clientes e projetos espec\u00edficos, os pre\u00e7os e condi\u00e7\u00f5es de desconto s\u00e3o fixados contrato a contrato.Os descontos atribu\u00eddos constituem uma componente vari\u00e1vel do pre\u00e7o que \u00e9 considerada na determina\u00e7\u00e3o do r\u00e9dito registado na data da entrega do produto ao cliente, que corresponde \u00e0 data da transfer\u00eancia do controlo dos produtos.No caso da exporta\u00e7\u00e3o, a transfer\u00eancia de controlo dos produtos ocorre na sua generalidade quando estes passam para o controlo do cliente, conforme os Incoterms negociados. MateriaisA<span class=\"_ _0\"></span> linha de neg\u00f3cio dos Materiais respeita aos \u201cderivados\u201d do cimento: bet\u00e3o pronto, agregados, argamassas e prefabricados de bet\u00e3o.O r\u00e9dito dos Materiais \u00e9 reconhecido num momento espec\u00edfico, na data da entrega do produto ao cliente, mesmo que o contrato implique entregas faseadas, devido \u00e0s diferentes fases da obra e quantidades a movimentar<span class=\"_ _0\"></span>.O r\u00e9dito \u00e9 reconhecido pelo montante da obriga\u00e7\u00e3o de desempenho satisfeita, sendo que o pre\u00e7o da transa\u00e7\u00e3o corresponde a uma quantia fixa faturada em fun\u00e7\u00e3o das quantidades vendidas, com concess\u00e3o de descontos de quantidade (<span class=\"ff11c\">rappel</span>) determin\u00e1veis com fiabilidade.No que se refere \u00e0s argamassas, o aluguer de equipamentos de obra, para a armazenagem, mistura e aplica\u00e7\u00e3o de argamassas, corresponde a uma obriga\u00e7\u00e3o de desempenho separada com pre\u00e7o de venda aut\u00f3nomo deduzido de eventuais descontos concedidos.A<span class=\"_ _0\"></span> \u00e1rea de prefabricados de bet\u00e3o, refere-se essencialmente \u00e0 comercializa\u00e7\u00e3o de materiais prefabricados <span class=\"ff11c\">standard</span>, n\u00e3o existindo produ\u00e7\u00e3o de prefabricados mediante pedido espec\u00edfico dos clientes. Nesta \u00e1rea de neg\u00f3cio, o Grupo reconhece o r\u00e9dito de todos os produtos com a entrega do produto ao cliente.AmbienteO r\u00e9dito registado pelo segmento do <span class=\"_ _0\"></span>Ambiente refere-se \u00e0 venda de produtos e \u00e0 presta\u00e7\u00e3o de servi\u00e7os.  As vendas de produtos referem-se maioritariamente a Banha, Sebo, Gordura animal, Farinha (para a ind\u00fastria de ra\u00e7\u00f5es), e \u00d3leos (para o mercado biodiesel). O r\u00e9dito \u00e9 reconhecido num momento espec\u00edfico, com a entrega dos produtos nas instala\u00e7\u00f5es do cliente ou local por estedesignado, momento em que se considera que ocorre a transfer\u00eancia do controlo para o cliente.Os principais clientes s\u00e3o produtores de ra\u00e7\u00f5es para animais, nacionais e internacionais.Os servi\u00e7os prestados pelo Grupo ETSA<span class=\"_ _0\"></span> referem-se maioritariamente a:\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fs7 fc13\">recolha e tratamento de mat\u00e9rias de Categoria 1 e 2 de cad\u00e1veres de animais de cria\u00e7\u00e3o e dom\u00e9sticos, conforme contrato com a DGA<span class=\"_ _11\"></span>V \u2013 </span>Dire\u00e7\u00e3o Geral de <span class=\"_ _0\"></span>Alimenta\u00e7\u00e3o e Veterin\u00e1ria, bem como de matadouros e de outros centros convencionais de recolha; e\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fs7 fc13\">acondicionamento em equipamentos refrigerados, recolha,  transporte, triagem e desembalamento de mat\u00e9rias de Categoria 3 (c\u00e1rnico e </span>pescado) e de outros g\u00e9neros aliment\u00edcios (frescos ou congelados), a granel ou embalados, junto da rede de lojas do Retalho moderno e Mercados municipais. O reconhecimento do r\u00e9dito \u00e9 efetuado numa base mensal para os servi\u00e7os prestados de forma regular e uniforme junto da rede de retalho moderno. Para o contrato com a DGA<span class=\"_ _0\"></span>V<span class=\"_ _0\"></span>, o r\u00e9dito \u00e9 reconhecido por cada servi\u00e7o prestado, conforme apuramento efetuado numa base mensal.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForRecognitionOfRevenue",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-33-2": {
   "value": "ESTIMA<span class=\"_ _0\"></span>TIV<span class=\"_ _11\"></span>AS E JULGAMENTOS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICOSRELA<span class=\"_ _11\"></span>TO POR SEGMENTOSNa agrega\u00e7\u00e3o dos segmentos operacionais do Grupo, a gest\u00e3o definiu como segmentos relat\u00e1veis aqueles que correspondem acada uma das \u00e1reas de neg\u00f3cio desenvolvidas pelo Grupo: Pasta e Papel, Cimentos e Derivados, e <span class=\"_ _0\"></span>Ambiente, consistente com aforma de monitoriza\u00e7\u00e3o e an\u00e1lise de desempenho pela equipa de gest\u00e3o do Grupo Semapa. INFORMA\u00c7\u00c3O FINANCEIRA<span class=\"_ _0\"></span> POR SEGMENTOS OPERACIONAIS EM 2022 E 20212022 Pasta e <span class=\"_ _32\"></span> Cimento e <span class=\"_ _32\"></span> Elimina\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _32\"></span> V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros<span class=\"_ _20f\"> </span>NotaPapelDerivados<span class=\"_ _b8\"> </span>Ambiente<span class=\"_ _cb\"> </span>HoldingsIntragrupo<span class=\"_ _46\"> </span>T<span class=\"_ _4\"></span>otalR\u00e9dito<span class=\"_ _210\"> </span>2.464.624.691 <span class=\"_ _c1\"> </span>602.980.604 <span class=\"_ _c0\"> </span>54.622.984 <span class=\"_ _8\"> </span>13.878.639 <span class=\"_ _e\"> </span>(14.087.399)<span class=\"_ _1f5\"> </span>3.122.019.519 Outros rendimentos (a)<span class=\"_ _150\"> </span>2.2 e 3.7<span class=\"_ _c2\"> </span>45.417.808 <span class=\"_ _b7\"> </span>94.205.493 <span class=\"_ _cc\"> </span>827.732 <span class=\"_ _c9\"> </span>26.445 <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _3\"> </span>140.477.478 Custos das mercadorias vendidas e 4.1<span class=\"_ _be\"> </span>(968.849.205)<span class=\"_ _c\"> </span>(221.631.246)<span class=\"_ _6\"> </span>(14.042.298)<span class=\"_ _79\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _72\"> </span>(1.204.522.749)mercadorias consumidasFornecimentos e servi\u00e7os externos<span class=\"_ _162\"> </span>2.3<span class=\"_ _be\"> </span>(626.158.733)<span class=\"_ _c\"> </span>(187.638.327)<span class=\"_ _65\"> </span>(12.830.540)<span class=\"_ _1f8\"> </span>(5.193.772)<span class=\"_ _d0\"> </span>14.087.399 <span class=\"_ _75\"> </span>(817.733.973)Outros gastos (b)<span class=\"_ _c6\"> </span>2.3<span class=\"_ _be\"> </span>(178.675.782)<span class=\"_ _c\"> </span>(149.254.076)<span class=\"_ _37\"> </span>(9.259.053)<span class=\"_ _e\"> </span>(8.887.196)<span class=\"_ _9c\"> </span>- <span class=\"_ _62\"> </span>(346.076.107)Deprecia\u00e7\u00f5es e amortiza\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _96\"> </span>3.6<span class=\"_ _be\"> </span>(176.547.483)<span class=\"_ _6f\"> </span>(55.929.998)<span class=\"_ _7f\"> </span>(3.341.081)<span class=\"_ _cb\"> </span>(238.407)<span class=\"_ _9c\"> </span>- <span class=\"_ _75\"> </span>(236.056.969)Perdas por imparidade<span class=\"_ _211\"> </span>3.6<span class=\"_ _58\"> </span>(1.646)<span class=\"_ _6f\"> </span>(12.339.946)<span class=\"_ _df\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _e\"> </span>(12.341.592)Provis\u00f5es l\u00edquidas<span class=\"_ _1f4\"> </span>9.1<span class=\"_ _1bf\"> </span>(1.621.447)<span class=\"_ _c8\"> </span>(2.312.415)<span class=\"_ _df\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _c7\"> </span>(3.933.862)Gastos de juros<span class=\"_ _193\"> </span>5.1<span class=\"_ _0\"></span>1<span class=\"_ _cd\"> </span>(16.556.492)<span class=\"_ _6f\"> </span>(20.882.917)<span class=\"_ _c9\"> </span>(31.387)<span class=\"_ _1f8\"> </span>(6.071.981)<span class=\"_ _9c\"> </span>- <span class=\"_ _e\"> </span>(43.542.777)Resultados de associadas/EC<span class=\"_ _7d\"> </span>10.3<span class=\"_ _7b\"> </span>- <span class=\"_ _c7\"> </span>(1.227.649)<span class=\"_ _df\"> </span>- <span class=\"_ _7f\"> </span>8.754.380 <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _1bf\"> </span>7.526.731 Posi\u00e7\u00e3o monet\u00e1ria l\u00edquida (L\u00edbano)<span class=\"_ _40\"> </span>5.1<span class=\"_ _0\"></span>1<span class=\"_ _7b\"> </span>- <span class=\"_ _d2\"> </span>979.084 <span class=\"_ _a6\"> </span>- <span class=\"_ _8f\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _d2\"> </span>979.084 Outros ganhos e perdas financeiros<span class=\"_ _3f\"> </span>5.1<span class=\"_ _0\"></span>1<span class=\"_ _cd\"> </span>(40.426.518)<span class=\"_ _7f\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>1.381.531)<span class=\"_ _cf\"> </span>(97.754)<span class=\"_ _b7\"> </span>2.738.182 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _e\"> </span>(49.167.621) Resultado Antes de Impostos <span class=\"_ _9f\"> </span> <span class=\"_ _157\"> </span>501.205.193 <span class=\"_ _b7\"> </span>35.567.076 <span class=\"_ _c0\"> </span>15.848.603 <span class=\"_ _7f\"> </span>5.006.290 <span class=\"_ _115\"> </span>- <span class=\"_ _3\"> </span>557.627.162 Imposto sobre o rendimento <span class=\"_ _212\"> </span>6.1<span class=\"_ _c0\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>19.738.136)<span class=\"_ _6f\"> </span>(22.941.214)<span class=\"_ _7f\"> </span>(3.622.227)<span class=\"_ _3\"> </span>10.736.809 <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _75\"> </span>(135.564.768) Resultado l\u00edquido do per\u00edodo <span class=\"_ _d4\"> </span> <span class=\"_ _157\"> </span>381.467.057 <span class=\"_ _b7\"> </span>12.625.862 <span class=\"_ _c0\"> </span>12.226.376 <span class=\"_ _6\"> </span>15.743.099 <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _c1\"> </span>422.062.394  Atribu\u00edvel aos detentores do capital <span class=\"_ _5c\"> </span> <span class=\"_ _157\"> </span>266.912.542 <span class=\"_ _cd\"> </span>12.360.81<span class=\"_ _0\"></span>1 <span class=\"_ _c0\"> </span>12.073.382 <span class=\"_ _6\"> </span>15.743.099 <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _c1\"> </span>307.089.834 Interesses que n\u00e3o controlam <span class=\"_ _141\"> </span>5.6<span class=\"_ _c8\"> </span>114.554.515 <span class=\"_ _39\"> </span>265.051 <span class=\"_ _cc\"> </span>152.994 <span class=\"_ _8f\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>14.972.560 OUTRAS INFORMA\u00c7\u00d5ES (31/12/2022 )T<span class=\"_ _11\"></span>otal dos ativos segmentais <span class=\"_ _213\"> </span>2.844.231.449 <span class=\"_ _63\"> </span>1.329.926.151 <span class=\"_ _23\"> </span>109.770.383 <span class=\"_ _63\"> </span>293.793.164 <span class=\"_ _1f8\"> </span>(19.313.305)<span class=\"_ _ca\"> </span>4.558.407.842 Goodwill <span class=\"_ _1af\"> </span><span class=\"ff119\">3.1<span class=\"_ _cb\"> </span>122.907.528 <span class=\"_ _c1\"> </span>176.961.949 <span class=\"_ _c0\"> </span>38.936.950 <span class=\"_ _8f\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _c1\"> </span>338.806.427 </span>Ativos intang\u00edveis <span class=\"_ _1f4\"> </span>3.2<span class=\"_ _1be\"> </span>196.301.091 <span class=\"_ _c1\"> </span>258.762.990 <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _c1\"> </span>455.064.081 Ativos fixos tang\u00edveis <span class=\"_ _214\"> </span>3.3<span class=\"_ _e\"> </span>1.134.836.698 <span class=\"_ _3\"> </span>520.514.451 <span class=\"_ _c0\"> </span>29.078.704 <span class=\"_ _1bf\"> </span>499.858 <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _25\"> </span>1.684.929.71<span class=\"_ _0\"></span>1 Ativos biol\u00f3gicos <span class=\"_ _c6\"> </span>3.7<span class=\"_ _1be\"> </span>122.499.874 <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _8f\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _c1\"> </span>122.499.874 Ativos por impostos diferidos <span class=\"_ _92\"> </span>6.2<span class=\"_ _7c\"> </span>27.204.659 <span class=\"_ _b7\"> </span>33.722.579 <span class=\"_ _cc\"> </span>608.566 <span class=\"_ _6\"> </span>25.923.522 <span class=\"_ _14e\"> </span>(1.578.958)<span class=\"_ _b8\"> </span>85.880.368 Investimentos em associadas/JV <span class=\"_ _dc\"> </span>10.3<span class=\"_ _d3\"> </span>- <span class=\"_ _d2\"> </span>549.997 <span class=\"_ _116\"> </span>6.250 <span class=\"_ _6\"> </span>37.823.495 <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span>38.379.742 Caixa e equivalentes de caixa <span class=\"_ _d4\"> </span>5.9<span class=\"_ _1be\"> </span>343.083.788 <span class=\"_ _b7\"> </span>69.001.851 <span class=\"_ _c0\"> </span>13.241.920 <span class=\"_ _63\"> </span>168.069.017 <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _3\"> </span>593.396.576 T<span class=\"_ _11\"></span>otal de passivos segmentais <span class=\"_ _19b\"> </span>1.703.645.286 <span class=\"_ _c1\"> </span>886.265.648 <span class=\"_ _c0\"> </span>20.145.525 <span class=\"_ _63\"> </span>334.038.730 <span class=\"_ _1f8\"> </span>(19.313.305)<span class=\"_ _ca\"> </span>2.924.781.884 Financiamentos obtidos <span class=\"_ _d5\"> </span>5.7<span class=\"_ _cb\"> </span>725.301.722 <span class=\"_ _be\"> </span>375.227.21<span class=\"_ _0\"></span>1 <span class=\"_ _cc\"> </span>591.859 <span class=\"_ _63\"> </span>286.537.234 <span class=\"_ _15b\"> </span>(85.578)<span class=\"_ _ca\"> </span>1.387.572.448 Aquisi\u00e7\u00e3o de ativos fixos tang\u00edveis <span class=\"_ _162\"> </span>3.3<span class=\"_ _d0\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>12.023.810 <span class=\"_ _b9\"> </span>48.108.244 <span class=\"_ _cb\"> </span>7.814.950 <span class=\"_ _c9\"> </span>27.523 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _c1\"> </span>167.974.527 (a) Inclui \u201cOutros rendimentos e ganhos operacionais\u201d e \u201cV<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de justo valor nos ativos biol\u00f3gicos\u201d (b) Inclui \u201cV<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o da produ\u00e7\u00e3o\u201d, \u201cGastos com o pessoal\u201d e \u201cOutros gastos e perdas operacionais\u201dNOT<span class=\"_ _0\"></span>A: Os valores apresentados por segmentos de neg\u00f3cio poder\u00e3o diferir dos apresentados individualmente por cada Grupo, na sequ\u00eancia de ajustamentos de harmoniza\u00e7\u00e3oe de justo valor efetuados na consolida\u00e7\u00e3o em conformidade com o normativo contabil\u00edstico aplic\u00e1vel, bem como da aloca\u00e7\u00e3o do <span class=\"ff11c ws0\">goodwill</span> dos diferentes segmentosindependentemente da entidade detentora da referida participa\u00e7\u00e3o.2021 Pasta e <span class=\"_ _32\"></span> Cimento e <span class=\"_ _32\"></span> Elimina\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _32\"></span> V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _175\"> </span>NotaPapelDerivados<span class=\"_ _c8\"> </span>Ambiente<span class=\"_ _38\"> </span>Holdings Intragrupo<span class=\"_ _3a\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otalR\u00e9dito<span class=\"_ _1f\"> </span>1.595.870.445 <span class=\"_ _b8\"> </span>495.863.777 <span class=\"_ _be\"> </span>39.972.442 <span class=\"_ _b7\"> </span>16.090.072 <span class=\"_ _bb\"> </span>(16.412.587)<span class=\"_ _23\"> </span>2.131.384.149 Outros rendimentos (a)<span class=\"_ _1c2\"> </span>2.2 e 3.7<span class=\"_ _c9\"> </span>29.176.014 <span class=\"_ _6d\"> </span>66.357.185 <span class=\"_ _d2\"> </span>68.996 <span class=\"_ _15b\"> </span>102.779 <span class=\"_ _aa\"> </span>(43.977)<span class=\"_ _d0\"> </span>95.660.997 Custos das mercadorias vendidas e 4.1<span class=\"_ _b7\"> </span>(629.794.745)<span class=\"_ _b7\"> </span>(150.103.844)<span class=\"_ _6f\"> </span>(7.719.469)<span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _115\"> </span>- <span class=\"_ _64\"> </span>(787.618.058)mercadorias consumidasFornecimentos e servi\u00e7os externos<span class=\"_ _7b\"> </span>2.3<span class=\"_ _b7\"> </span>(449.402.361)<span class=\"_ _b9\"> </span>(157.576.1<span class=\"_ _0\"></span>19)<span class=\"_ _7f\"> </span>(9.850.613)<span class=\"_ _1be\"> </span>(7.588.755)<span class=\"_ _bc\"> </span>16.456.564 <span class=\"_ _1f5\"> </span>(607.961.284)Outros gastos (b)<span class=\"_ _205\"> </span>2.3<span class=\"_ _b7\"> </span>(191.133.025)<span class=\"_ _b7\"> </span>(1<span class=\"_ _4\"></span>14.806.024)<span class=\"_ _7f\"> </span>(7.870.065)<span class=\"_ _cb\"> </span>(8.982.898)<span class=\"_ _9c\"> </span>- <span class=\"_ _1f5\"> </span>(322.792.012)Deprecia\u00e7\u00f5es e amortiza\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _155\"> </span>3.6<span class=\"_ _b7\"> </span>(137.269.249)<span class=\"_ _157\"> </span>(53.459.382)<span class=\"_ _37\"> </span>(3.209.954)<span class=\"_ _38\"> </span>(252.836)<span class=\"_ _9c\"> </span>- <span class=\"_ _64\"> </span>(194.191.421)Perdas por imparidade<span class=\"_ _213\"> </span>3.6<span class=\"_ _4f\"> </span>(1.646)<span class=\"_ _3c\"> </span>272.560 <span class=\"_ _8f\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _115\"> </span>- <span class=\"_ _d1\"> </span>270.914 Provis\u00f5es l\u00edquidas<span class=\"_ _2e\"> </span>9.1<span class=\"_ _cc\"> </span>(3.142.944)<span class=\"_ _ce\"> </span>(1.531.470)<span class=\"_ _79\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _115\"> </span>- <span class=\"_ _14e\"> </span>(4.674.414)Gastos de juros<span class=\"_ _216\"> </span>5.1<span class=\"_ _0\"></span>1<span class=\"_ _c3\"> </span>(16.061.895)<span class=\"_ _c3\"> </span>(19.528.580)<span class=\"_ _cc\"> </span>(73.312)<span class=\"_ _cb\"> </span>(6.212.710)<span class=\"_ _1f3\"> </span>75 <span class=\"_ _e\"> </span>(41.876.422)Resultados de associadas/EC<span class=\"_ _212\"> </span>10.3<span class=\"_ _d3\"> </span>- <span class=\"_ _39\"> </span>1.767.749 <span class=\"_ _8f\"> </span>- <span class=\"_ _d1\"> </span>333.361 <span class=\"_ _115\"> </span>- <span class=\"_ _1c0\"> </span>2.101.1<span class=\"_ _0\"></span>10 Posi\u00e7\u00e3o monet\u00e1ria l\u00edquida (L\u00edbano)<span class=\"_ _9c\"> </span>5.1<span class=\"_ _0\"></span>1<span class=\"_ _7b\"> </span>- <span class=\"_ _bf\"> </span>7.214.1<span class=\"_ _0\"></span>10 <span class=\"_ _6c\"> </span>- <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _115\"> </span>- <span class=\"_ _1c0\"> </span>7.214.1<span class=\"_ _0\"></span>10 Outros ganhos e perdas financeiros<span class=\"_ _11d\"> </span>5.1<span class=\"_ _0\"></span>1<span class=\"_ _ce\"> </span>(1.715.313)<span class=\"_ _ce\"> </span>(8.833.333)<span class=\"_ _c3\"> </span>(1<span class=\"_ _4\"></span>18.624)<span class=\"_ _c2\"> </span>1.093.048 <span class=\"_ _47\"> </span>(76)<span class=\"_ _1be\"> </span>(9.574.298) Resultado Antes de Impostos <span class=\"_ _217\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _7e\"> </span></span>196.525.281 <span class=\"_ _7e\"> </span>65.636.629 <span class=\"_ _6f\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.199.401 <span class=\"_ _14e\"> </span>(5.417.939)<span class=\"_ _dc\"> </span>(1)<span class=\"_ _37\"> </span>267.943.371 Imposto sobre o rendimento <span class=\"_ _1c2\"> </span>6.1<span class=\"_ _c3\"> </span>(36.178.643)<span class=\"_ _ce\"> </span>(9.457.032)<span class=\"_ _7f\"> </span>(2.288.855)<span class=\"_ _c8\"> </span>29.935.448 <span class=\"_ _115\"> </span>- <span class=\"_ _3\"> </span>(17.989.082) Resultado l\u00edquido do per\u00edodo <span class=\"_ _218\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _7e\"> </span></span>160.346.638 <span class=\"_ _7e\"> </span>56.179.597 <span class=\"_ _cd\"> </span>8.910.546 <span class=\"_ _b7\"> </span>24.517.509 <span class=\"_ _6c\"> </span>(1)<span class=\"_ _7f\"> </span>249.954.289  Atribu\u00edvel aos detentores do capital <span class=\"_ _8a\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _38\"> </span></span>1<span class=\"_ _0\"></span>12.190.169 <span class=\"_ _38\"> </span>52.503.014 <span class=\"_ _b7\"> </span>8.917.336 <span class=\"_ _b7\"> </span>24.517.509 <span class=\"_ _115\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>198.128.028  Interesses que n\u00e3o controlam <span class=\"_ _219\"> </span>5.6<span class=\"_ _c9\"> </span>48.156.469 <span class=\"_ _d2\"> </span>3.676.583 <span class=\"_ _15b\"> </span>(6.790)<span class=\"_ _df\"> </span>- <span class=\"_ _6c\"> </span>(1)<span class=\"_ _d0\"> </span>51.826.261 OUTRAS INFORMA\u00c7\u00d5ES (31/12/2021)T<span class=\"_ _11\"></span>otal dos ativos segmentais <span class=\"_ _18f\"> </span>2.474.786.454 <span class=\"_ _c0\"> </span>1.195.545.725 <span class=\"_ _c0\"> </span>95.630.789 <span class=\"_ _c1\"> </span>128.302.129 <span class=\"_ _bb\"> </span>(23.573.161)<span class=\"_ _23\"> </span>3.870.691.936 Goodwill<span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _21a\"> </span>3.1<span class=\"_ _1c0\"> </span>122.907.528 <span class=\"_ _158\"> </span>172.126.164 <span class=\"_ _be\"> </span>38.809.201 <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _115\"> </span>- <span class=\"_ _c1\"> </span>333.842.893 </span>Ativos intang\u00edveis <span class=\"_ _21b\"> </span>3.2<span class=\"_ _1c0\"> </span>176.240.529 <span class=\"_ _158\"> </span>168.827.682 <span class=\"_ _8f\"> </span>- <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _115\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>345.068.21<span class=\"_ _0\"></span>1 Ativos fixos tang\u00edveis <span class=\"_ _21c\"> </span>3.3<span class=\"_ _bb\"> </span>1.195.663.348 <span class=\"_ _158\"> </span>512.215.525 <span class=\"_ _be\"> </span>24.259.948 <span class=\"_ _d1\"> </span>590.438 <span class=\"_ _115\"> </span>- <span class=\"_ _62\"> </span>1.732.729.259 Ativos biol\u00f3gicos <span class=\"_ _205\"> </span>3.7<span class=\"_ _1bf\"> </span>147.324.061 <span class=\"_ _94\"> </span>- <span class=\"_ _8f\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _115\"> </span>- <span class=\"_ _c1\"> </span>147.324.061 Ativos por impostos diferidos <span class=\"_ _66\"> </span>6.2<span class=\"_ _c9\"> </span>28.037.408 <span class=\"_ _6d\"> </span>35.984.124 <span class=\"_ _7e\"> </span>596.664 <span class=\"_ _b7\"> </span>25.681.408 <span class=\"_ _115\"> </span>- <span class=\"_ _b7\"> </span>90.299.604 Investimentos em associadas/JV <span class=\"_ _21d\"> </span>10.3<span class=\"_ _7b\"> </span>- <span class=\"_ _36\"> </span>629.077 <span class=\"_ _8f\"> </span>- <span class=\"_ _c3\"> </span>3.468.101 <span class=\"_ _115\"> </span>- <span class=\"_ _c3\"> </span>4.097.178 Caixa e equivalentes de caixa <span class=\"_ _218\"> </span>5.9<span class=\"_ _1c0\"> </span>239.171.252 <span class=\"_ _7e\"> </span>75.222.758 <span class=\"_ _b9\"> </span>8.920.334 <span class=\"_ _b7\"> </span>58.973.048 <span class=\"_ _115\"> </span>- <span class=\"_ _c1\"> </span>382.287.392 T<span class=\"_ _11\"></span>otal de passivos segmentais <span class=\"_ _21e\"> </span>1.537.721.851 <span class=\"_ _158\"> </span>733.936.297 <span class=\"_ _be\"> </span>17.134.307 <span class=\"_ _c1\"> </span>260.045.205 <span class=\"_ _bb\"> </span>(23.573.161)<span class=\"_ _23\"> </span>2.525.264.499 Financiamentos obtidos <span class=\"_ _21f\"> </span>5.7<span class=\"_ _1c0\"> </span>833.944.049 <span class=\"_ _158\"> </span>329.081.019 <span class=\"_ _6d\"> </span>681.389 <span class=\"_ _c1\"> </span>234.276.331 <span class=\"_ _aa\"> </span>(98.795)<span class=\"_ _23\"> </span>1.397.883.993 Aquisi\u00e7\u00e3o de ativos fixos tang\u00edveis <span class=\"_ _7b\"> </span>3.3<span class=\"_ _c9\"> </span>80.033.573 <span class=\"_ _7e\"> </span>36.400.488 <span class=\"_ _cd\"> </span>3.792.902 <span class=\"_ _a3\"> </span>45.463 <span class=\"_ _115\"> </span>- <span class=\"_ _c1\"> </span>120.272.426 (a) Inclui \u201cOutros rendimentos e ganhos operacionais\u201d e \u201cV<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de justo valor nos ativos biol\u00f3gicos\u201d (b) Inclui \u201cV<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o da produ\u00e7\u00e3o\u201d, \u201cGastos com o pessoal\u201d e \u201cOutros gastos e perdas operacionais\u201dNOT<span class=\"_ _0\"></span>A: Os valores apresentados por segmentos de neg\u00f3cio poder\u00e3o diferir dos apresentados individualmente por cada Grupo, na sequ\u00eancia de ajustamentos de harmoniza\u00e7\u00e3oe de justo valor efetuados na consolida\u00e7\u00e3o em conformidade com o normativo contabil\u00edstico aplic\u00e1vel, bem como da aloca\u00e7\u00e3o do <span class=\"ff11c ws0\">goodwill</span> dos diferentes segmentosindependentemente da entidade detentora da referida participa\u00e7\u00e3o.A<span class=\"_ _0\"></span>TIVOS FIXOS T<span class=\"_ _11\"></span>ANG\u00cdVEIS POR LOCALIZA\u00c7\u00c3O GEOGR\u00c1FICAV<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _143\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _1a7\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>31/12/2021<span class=\"_ _1a7\"> </span> Portugal <span class=\"_ _220\"> </span>1.419.564.092 <span class=\"_ _85\"> </span>84,25%<span class=\"_ _1bd\"> </span><span class=\"fc19\">1.469.456.792 <span class=\"_ _85\"> </span>84,81%</span>Resto da Europa <span class=\"_ _145\"> </span>5.005.371 <span class=\"_ _9c\"> </span>0,30%<span class=\"_ _57\"> </span><span class=\"fc19\">8.007.389 <span class=\"_ _7a\"> </span>0,46%</span>Am\u00e9rica <span class=\"_ _221\"> </span>188.264.195 <span class=\"_ _88\"> </span>1<span class=\"_ _4\"></span>1,17%<span class=\"_ _5f\"> </span><span class=\"fc19\">170.635.423 <span class=\"_ _7a\"> </span>9,85%</span>\u00c1frica <span class=\"_ _9b\"> </span>55.126.154 <span class=\"_ _9c\"> </span>3,27%<span class=\"_ _46\"> </span><span class=\"fc19\">64.192.963 <span class=\"_ _7a\"> </span>3,70%</span>\u00c1sia <span class=\"_ _222\"> </span>16.969.899 <span class=\"_ _9c\"> </span>1,01%<span class=\"_ _50\"> </span><span class=\"fc19\">20.436.692 <span class=\"_ _9c\"> </span>1,18%</span> <span class=\"_ _12f\"> </span>1.684.929.71<span class=\"_ _0\"></span>1 <span class=\"_ _97\"> </span>100,00%<span class=\"_ _1bd\"> </span><span class=\"fc19\">1.732.729.259 <span class=\"_ _97\"> </span>100,00%</span>",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfEntitysReportableSegmentsExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-36-2": {
   "value": "R\u00c9DITO POR SEGMENT<span class=\"_ _0\"></span>O DE NEG\u00d3CIO, POR \u00c1REAS GEOGR\u00c1FICAS E POR P<span class=\"_ _0\"></span>ADR\u00c3O DE RECONHECIMENTOPasta <span class=\"_ _ae\"></span> Cimentos e T<span class=\"_ _0\"></span>otal T<span class=\"_ _0\"></span>otal 2022e PapelDerivados<span class=\"_ _20b\"> </span>AmbienteV<span class=\"_ _0\"></span>alor% Portugal <span class=\"_ _223\"> </span>428.410.901 <span class=\"_ _c2\"> </span>300.923.952 <span class=\"_ _39\"> </span>34.478.854 <span class=\"_ _c2\"> </span>763.813.707 <span class=\"_ _48\"> </span>24,47% Resto da Europa <span class=\"_ _1f1\"> </span>1.297.330.715 <span class=\"_ _39\"> </span>53.324.022 <span class=\"_ _d2\"> </span>17.566.223 <span class=\"_ _bb\"> </span>1.368.220.960 <span class=\"_ _48\"> </span>43,82% Am\u00e9rica <span class=\"_ _15\"> </span><span class=\"ws0\">312.166.41<span class=\"_ _0\"></span>1 <span class=\"_ _c2\"> </span>126.998.735 <span class=\"_ _224\"> </span>- <span class=\"_ _c2\"> </span>439.165.146 <span class=\"_ _49\"> </span>14,07%</span> \u00c1frica <span class=\"_ _131\"> </span>285.563.826 <span class=\"_ _39\"> </span>92.542.694 <span class=\"_ _96\"> </span>- <span class=\"_ _c2\"> </span>378.106.520 <span class=\"_ _e2\"> </span>12,1<span class=\"_ _0\"></span>1% \u00c1sia <span class=\"_ _225\"> </span>140.834.661 <span class=\"_ _39\"> </span>29.191.202 <span class=\"_ _c4\"> </span>2.577.907 <span class=\"_ _c2\"> </span>172.603.770 <span class=\"_ _127\"> </span>5,53% Oce\u00e2nia <span class=\"_ _3d\"> </span>109.416 <span class=\"_ _224\"> </span>- <span class=\"_ _224\"> </span>- <span class=\"_ _4f\"> </span>109.416 <span class=\"_ _127\"> </span>0,00% <span class=\"_ _11c\"> </span><span class=\"ff118\">2.464.415.930 <span class=\"_ _7c\"> </span>602.980.605 <span class=\"_ _d2\"> </span>54.622.984 <span class=\"_ _bb\"> </span>3.122.019.519 <span class=\"_ _226\"> </span>100,00%</span>Padr\u00e3o de reconhecimento Em determinado momento do tempo <span class=\"_ _6c\"> </span>2.464.415.930 <span class=\"_ _7c\"> </span>602.980.605 <span class=\"_ _d2\"> </span>38.234.816 <span class=\"_ _bb\"> </span>3.105.631.351 <span class=\"_ _48\"> </span>99,48% <span class=\"_ _0\"></span>Ao longo do tempo <span class=\"_ _227\"> </span>- <span class=\"_ _224\"> </span>- <span class=\"_ _39\"> </span>16.388.168 <span class=\"_ _39\"> </span>16.388.168 <span class=\"_ _55\"> </span>0,52%Pasta <span class=\"_ _ae\"></span> Cimentos e T<span class=\"_ _0\"></span>otal T<span class=\"_ _0\"></span>otal 2021e Papelderivados<span class=\"_ _20b\"> </span>AmbienteV<span class=\"_ _0\"></span>alor% Portugal <span class=\"_ _223\"> </span><span class=\"fc19\">255.177.473 <span class=\"_ _c2\"> </span>269.882.937 <span class=\"_ _d2\"> </span>29.875.81<span class=\"_ _0\"></span>1 <span class=\"_ _c2\"> </span>554.936.221 <span class=\"_ _48\"> </span>26,04%</span> Resto da Europa <span class=\"_ _228\"> </span><span class=\"fc19\">796.014.559 <span class=\"_ _39\"> </span>40.838.204 <span class=\"_ _c4\"> </span>9.539.753 <span class=\"_ _c2\"> </span>846.392.517 <span class=\"_ _48\"> </span>39,71%</span> Am\u00e9rica <span class=\"_ _153\"> </span><span class=\"fc19 ws0\">202.621.906 <span class=\"_ _d2\"> </span>90.554.519 <span class=\"_ _224\"> </span>- <span class=\"_ _b6\"> </span> 293.176.425 <span class=\"_ _48\"> </span>13,76%</span> \u00c1frica <span class=\"_ _131\"> </span><span class=\"fc19\">210.722.215 <span class=\"_ _39\"> </span>69.877.919 <span class=\"_ _53\"> </span>24.351 <span class=\"_ _157\"> </span> 280.624.485 <span class=\"_ _48\"> </span>13,17%</span> \u00c1sia <span class=\"_ _225\"> </span><span class=\"fc19\">129.519.943 <span class=\"_ _39\"> </span>24.520.101 <span class=\"_ _3b\"> </span>532.526<span class=\"_ _ce\"> </span>154.572.569<span class=\"_ _106\"> </span>7,25%</span> Oce\u00e2nia <span class=\"_ _229\"> </span><span class=\"fc19\">1.681.932 <span class=\"_ _224\"> </span>- <span class=\"_ _224\"> </span>- <span class=\"_ _b5\"> </span> 1.681.932 <span class=\"_ _127\"> </span>0,08%</span> <span class=\"_ _11c\"> </span><span class=\"ff118 fc19\">1.595.738.028 <span class=\"_ _7c\"> </span>495.673.680 <span class=\"_ _d2\"> </span>39.972.441<span class=\"_ _cd\"> </span>2.131.384.149<span class=\"_ _4f\"> </span>100,00%</span>Padr\u00e3o de reconhecimento Em determinado momento do tempo <span class=\"_ _6c\"> </span><span class=\"fc19\">1.595.738.028 <span class=\"_ _7c\"> </span>495.673.680 <span class=\"_ _d2\"> </span>24.726.233<span class=\"_ _1be\"> </span>2.1<span class=\"_ _4\"></span>16.137.942<span class=\"_ _47\"> </span>99,28%</span> <span class=\"_ _0\"></span>Ao longo do tempo <span class=\"_ _227\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _224\"> </span>- <span class=\"_ _39\"> </span>15.246.208 <span class=\"_ _39\"> </span>15.246.208 <span class=\"_ _55\"> </span>0,72%</span>Os r\u00e9ditos apresentados nos diversos segmentos de neg\u00f3cio, em 2022 e 2021, correspondem a r\u00e9ditos gerados com clientesexternos com base na regi\u00e3o de destino dos produtos e servi\u00e7os comercializados pelo Grupo, n\u00e3o representando nenhum dosquais, individualmente, 10% ou mais dos r\u00e9ditos totais do Grupo.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfRevenueExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-37-2": {
   "value": "2.2 <span class=\"_ _81\"> </span>OUTROS RENDIMENTOS E GANHOS OPERACIONAISPOL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASSUBS\u00cdDIOS \u00c0 EXPLORA\u00c7\u00c3O E SUBS\u00cdDIOS RELACIONADOS COM <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>TIVOS BIOL\u00d3GICOSOs subs\u00eddios do Governo s\u00f3 s\u00e3o reconhecidos ap\u00f3s existir seguran\u00e7a de que o Grupo cumprir\u00e1 as condi\u00e7\u00f5es inerentes aos mesmose que os subs\u00eddios ser\u00e3o recebidos. Os subs\u00eddios \u00e0 explora\u00e7\u00e3o, recebidos com o objetivo de compensar o Grupo por custosincorridos, s\u00e3o registados na demonstra\u00e7\u00e3o dos resultados de forma sistem\u00e1tica durante os per\u00edodos em que s\u00e3o reconhecidos oscustos que aqueles subs\u00eddios visam compensar<span class=\"_ _0\"></span>.Os subs\u00eddios relacionados com ativos biol\u00f3gicos (Nota 3.7) valorizados pelo seu justo valor<span class=\"_ _0\"></span>, conforme a IAS 41, s\u00e3o reconhecidosna demonstra\u00e7\u00e3o dos resultados quando os termos e condi\u00e7\u00f5es de atribui\u00e7\u00e3o do subs\u00eddio est\u00e3o satisfeitos.No exerc\u00edcio de 2022 e 2021, a rubrica Outros rendimentos e ganhos operacionais decomp\u00f5e-se como segue:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _137\"> </span><span class=\"ff119 fc13\"> <span class=\"_ _1c1\"> </span></span>2022<span class=\"_ _1cc\"> </span>2021Subs\u00eddios - Licen\u00e7as de emiss\u00e3o CO1<span class=\"_ _0\"></span>10.787.715 <span class=\"_ _3a\"> </span><span class=\"fc19\">52.1<span class=\"_ _0\"></span>14.959 </span>2Subs\u00eddios \u00e0 explora\u00e7\u00e3o14.946.868 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">3.122.470 </span>Ganhos na aliena\u00e7\u00e3o de ativos n\u00e3o correntes5.641.972 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">7.707.805 </span>Indemniza\u00e7\u00f5es recebidas5.555.304 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">6.005.195 </span>T<span class=\"_ _4\"></span>rabalhos para a pr\u00f3pria empresa3.721.980 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">3.818.727 </span>Rendimentos suplementares2.292.318 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.178.392 </span>Banda de reserva de regula\u00e7\u00e3o \u2013 REN2.247.044 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">4.392.012 </span>Rendimentos de tratamento de res\u00edduos<span class=\"_ _1db\"> </span>1.220.385 <span class=\"_ _47\"> </span><span class=\"fc19\">1.049.31<span class=\"_ _0\"></span>1 </span>Ganhos em invent\u00e1rios 2.993.1<span class=\"_ _0\"></span>18 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.100.847 </span>Aliena\u00e7\u00e3o de licen\u00e7as de emiss\u00e3o CO- <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">5.194.370 </span>2Outros rendimentos operacionais15.894.960 <span class=\"_ _3a\"> </span><span class=\"fc19\">1<span class=\"_ _0\"></span>1.237.301 </span>165.301.664 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">96.921.389 </span>O montante relevado na rubrica Subs\u00eddios \u2013 Licen\u00e7as de emiss\u00e3o de CO corresponde ao reconhecimento da atribui\u00e7\u00e3o gratuita de2licen\u00e7as de emiss\u00e3o, as quais s\u00e3o maioritariamente compensadas com o gasto reconhecido pela emiss\u00e3o/consumo das licen\u00e7asatribu\u00eddas gratuitamente, pelo que a redu\u00e7\u00e3o n\u00e3o impacta de forma significativa o resultado l\u00edquido do per\u00edodo do Grupo. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> varia\u00e7\u00e3overificada no montante face ao per\u00edodo hom\u00f3logo resulta essencialmente do aumento verificado na cota\u00e7\u00e3o de mercado a queestas licen\u00e7as s\u00e3o valorizadas, correspondente \u00e0 cota\u00e7\u00e3o da data em que as mesmas s\u00e3o anualmente atribu\u00eddas.Os subs\u00eddios \u00e0 explora\u00e7\u00e3o incluem Euros 9.951.051, provenientes da subsidi\u00e1ria Navigator<span class=\"_ _0\"></span>, relativos ao recebimento da medida deaux\u00edlio a custos indiretos a favor das instala\u00e7\u00f5es abrangidas pelo regime de Com\u00e9rcio Europeu de Licen\u00e7as de Emiss\u00e3o (CELE),nos termos do Decreto-Lei n.\u00ba 12/2020, de 6 de abril. Esta rubrica inclui ainda, subs\u00eddios atribu\u00eddos \u00e0 Navigator no \u00e2mbito deprojetos de investiga\u00e7\u00e3o e desenvolvimento realizados pelo instituto RAIZ, como o projeto Inpactus (Euros 712.216) e IdT<span class=\"_ _11\"></span>ecFor(Euros 609.934), entre outros, bem como o incentivo relativo ao Programa <span class=\"_ _0\"></span>Apoiar G\u00e1s (Euros 2.103.437). No ano de 2022, foramainda recebidos pela Navigator Euros 378.850 relativos ao Programa <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>TIV<span class=\"_ _0\"></span>AR do IEFP<span class=\"_ _11\"></span>, que compreende forma\u00e7\u00e3o profissional,est\u00e1gios profissionais e apoios refor\u00e7ados \u00e0 contrata\u00e7\u00e3o e ao empreendedorismo, os quais foram considerados a deduzir \u00e0 rubricade Custos com Pessoal.A<span class=\"_ _0\"></span> rubrica Ganhos na aliena\u00e7\u00e3o de ativos n\u00e3o correntes inclui, em 2022, uma mais-valia no montante de Euros 1.993.480 (Nota 10.2)gerada pela subsidi\u00e1ria Secil com a aliena\u00e7\u00e3o de 100% do capital da Silonor<span class=\"_ _0\"></span>. Inclui ainda um ganho de Euros 1.910.180 resultanteda aliena\u00e7\u00e3o, pela Secil, da participa\u00e7\u00e3o de 50% que detinha na <span class=\"_ _0\"></span>Allmicroalgae. Em 2021, esta rubrica inclu\u00eda um ganho obtido coma venda do Parque de madeira e biomassa em <span class=\"_ _0\"></span>Albergaria-a-V<span class=\"_ _0\"></span>elha, pela subsidi\u00e1ria Navigator, que gerou uma mais-valia de Euros2.458.230, bem como o ganho gerado pela subsidi\u00e1ria Secil com a venda da Pr\u00e9bet\u00e3o, no montante de Euros 1.434.537. A<span class=\"_ _0\"></span> rubrica de Indemniza\u00e7\u00f5es recebidas inclui, em 2022, cerca de 4 milh\u00f5es de euros de indemniza\u00e7\u00e3o relativa ao sinistro ocorridonum moinho da subsidi\u00e1ria tunisina da Secil, a SCG. A<span class=\"_ _0\"></span> rubrica T<span class=\"_ _0\"></span>rabalhos para a pr\u00f3pria empresa inclui essencialmente a capitaliza\u00e7\u00e3o de gastos incorridos no \u00e2mbito do projeto CleanCement Line (CCL) em curso na subsidi\u00e1ria Secil, projeto este de atualiza\u00e7\u00e3o tecnol\u00f3gica da sua unidade de produ\u00e7\u00e3o do Out\u00e3o,que recorre \u00e0 utiliza\u00e7\u00e3o de tecnologias maduras mais eficientes e a tecnologias inovadoras e que ir\u00e3o permitir a redu\u00e7\u00e3o dasemiss\u00f5es carb\u00f3nicas e um consumo de energia el\u00e9trica e t\u00e9rmica mais eficiente.A<span class=\"_ _0\"></span> rubrica de Outros rendimentos operacionais inclui um montante de Euros 10.997.793 referentes a vendas de desperd\u00edcios depapel UWF e <span class=\"ff11c\">Tissue</span> efetuadas pela subsidi\u00e1ria Navigator<span class=\"_ _0\"></span>.No exerc\u00edcio de 2021, a subsidi\u00e1ria Secil registou ganhos com a <span class=\"_ _0\"></span>Alinea\u00e7\u00e3o de licen\u00e7as de emiss\u00e3o de CO, no montante de Euros25.194.370, correspondentes \u00e0 aliena\u00e7\u00e3o de 129.000 ton de licen\u00e7as.2.3 <span class=\"_ _81\"> </span>GASTOS E PERDAS OPERACIONAISNo exerc\u00edcio de 2022 e 2021, a rubrica Gastos e perdas operacionais decomp\u00f5e-se como segue: V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _22a\"> </span> Nota <span class=\"_ _1d5\"> </span> 2022 <span class=\"_ _1d5\"> </span> 2021  Custo das mercadorias vendidas e mat\u00e9rias consumidas  <span class=\"_ _73\"> </span>4.1.3<span class=\"_ _d2\"> </span>1.204.522.749 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">787.618.058 </span> V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o da produ\u00e7\u00e3o  <span class=\"_ _109\"> </span>4.1.4<span class=\"_ _1fd\"> </span>(90.792.701)<span class=\"_ _46\"> </span><span class=\"fc19\">(5.1<span class=\"_ _4\"></span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.833)</span> Fornecimentos e servi\u00e7os externos  Energia e flu\u00eddos <span class=\"_ _22b\"> </span>264.164.755 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">176.636.021 </span> T<span class=\"_ _0\"></span>ransporte de mercadorias <span class=\"_ _12\"> </span>270.317.247 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">198.380.951 </span> T<span class=\"_ _4\"></span>rabalhos especializados <span class=\"_ _19\"> </span><span class=\"ws0\">130.287.193 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">105.580.817 </span></span> Conserva\u00e7\u00e3o e repara\u00e7\u00e3o <span class=\"_ _22c\"> </span>63.499.725 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">48.845.457 </span> Honor\u00e1rios <span class=\"_ _22d\"> </span>5.163.247 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">5.958.355 </span> Seguros <span class=\"_ _22e\"> </span>13.444.649 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">12.166.075 </span> Subcontratos <span class=\"_ _18c\"> </span>2.615.010 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">3.101.478 </span> Outros <span class=\"_ _123\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>68.242.147 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">57.292.130 </span> <span class=\"_ _18c\"> </span><span class=\"ff118\"> <span class=\"_ _51\"> </span>817.733.973 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">607.961.284 </span></span> Gastos com o pessoal  <span class=\"_ _1ec\"> </span>7.1<span class=\"_ _ea\"> </span>281.789.100 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">248.316.920 </span> Outros gastos e perdas operacionais  Quotiza\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _112\"> </span>1.495.600 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">750.813 </span> Donativos <span class=\"_ _22f\"> </span>1.084.380 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.049.229 </span> Gastos com emiss\u00f5es de CO  <span class=\"_ _230\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>17.688.466 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">62.064.166 </span>2 Imparidades em d\u00edvidas a receber  <span class=\"_ _231\"> </span>5.534.145 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">487.598 </span> Imparidades em invent\u00e1rios  <span class=\"_ _1d4\"> </span>4.1.5<span class=\"_ _46\"> </span>12.293.133 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.403.190 </span> Outras perdas em invent\u00e1rios  <span class=\"_ _232\"> </span>5.571.080 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">2.072.767 </span> Impostos indiretos e taxas <span class=\"_ _8b\"> </span>4.559.942 <span class=\"_ _56\"> </span><span class=\"fc19\">4.768.893 </span> Perdas na aliena\u00e7\u00e3o de ativos n\u00e3o correntes <span class=\"_ _2\"> </span>577.363 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">298.375 </span> Outros gastos operacionais <span class=\"_ _233\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>6.275.599 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">6.691.894 </span>   <span class=\"_ _152\"> </span><span class=\"ff118\"> <span class=\"_ _4b\"> </span>155.079.708 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">79.586.925 </span></span> Provis\u00f5es l\u00edquidas  <span class=\"_ _19d\"> </span>9.1<span class=\"_ _3e\"> </span>3.933.862 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">4.674.414 </span> T<span class=\"_ _0\"></span>otal dos gastos e perdas operacionais <span class=\"_ _19a\"> </span> <span class=\"_ _a3\"> </span>2.372.266.691 <span class=\"_ _cf\"> </span><span class=\"fc19\">1.723.045.768 </span>No exerc\u00edcio de 2022, fruto do contexto macroecon\u00f3mico, assistiu-se a um aumento generalizado dos custos, com destaque paraos custos das mat\u00e9rias-primas, nomeadamente energia (eletricidade e g\u00e1s natural), fibra externa e qu\u00edmicos.Os custos de log\u00edstica apresentam igualmente um agravamento face ao per\u00edodo hom\u00f3logo, em virtude dos constrangimentoslog\u00edsticos que t\u00eam afetado de forma transversal a economia. N\u00e3o obstante, o Grupo conseguiu manter a sua atividade semdisrup\u00e7\u00f5es significativas de fornecimentos.O aumento verificado na imparidade de invent\u00e1rios inclui ajustamentos ao <span class=\"ff11c ws0\">stock</span> de papel UWF e de papel <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span>, na subsidi\u00e1riaNavigator<span class=\"_ _0\"></span>, no valor de Euros 7.931.309, na sequ\u00eancia da identifica\u00e7\u00e3o de items com menor rota\u00e7\u00e3o e perspetiva de venda futuradecorrente da <span class=\"ff11c ws0\">performance</span> de vendas do Grupo e do mix de vendas. <span class=\"_ _0\"></span>Adicionalmente, considerando as perspetivas de investimentofuturas e as vidas \u00fateis remanescentes dos equipamentos industriais, a Navigator estimou as pe\u00e7as de reserva necess\u00e1rias at\u00e9\u00e0 descontinua\u00e7\u00e3o destes equipamentos, tendo reconhecido uma imparidade para o excedente de pe\u00e7as de reserva em <span class=\"ff11c ws0\">stock</span>, nomontante de Euros 5.309.900.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfOtherOperatingIncomeExpenseExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-37-3": {
   "value": "2.2 <span class=\"_ _81\"> </span>OUTROS RENDIMENTOS E GANHOS OPERACIONAISPOL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASSUBS\u00cdDIOS \u00c0 EXPLORA\u00c7\u00c3O E SUBS\u00cdDIOS RELACIONADOS COM <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>TIVOS BIOL\u00d3GICOSOs subs\u00eddios do Governo s\u00f3 s\u00e3o reconhecidos ap\u00f3s existir seguran\u00e7a de que o Grupo cumprir\u00e1 as condi\u00e7\u00f5es inerentes aos mesmose que os subs\u00eddios ser\u00e3o recebidos. Os subs\u00eddios \u00e0 explora\u00e7\u00e3o, recebidos com o objetivo de compensar o Grupo por custosincorridos, s\u00e3o registados na demonstra\u00e7\u00e3o dos resultados de forma sistem\u00e1tica durante os per\u00edodos em que s\u00e3o reconhecidos oscustos que aqueles subs\u00eddios visam compensar<span class=\"_ _0\"></span>.Os subs\u00eddios relacionados com ativos biol\u00f3gicos (Nota 3.7) valorizados pelo seu justo valor<span class=\"_ _0\"></span>, conforme a IAS 41, s\u00e3o reconhecidosna demonstra\u00e7\u00e3o dos resultados quando os termos e condi\u00e7\u00f5es de atribui\u00e7\u00e3o do subs\u00eddio est\u00e3o satisfeitos.No exerc\u00edcio de 2022 e 2021, a rubrica Outros rendimentos e ganhos operacionais decomp\u00f5e-se como segue:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _137\"> </span><span class=\"ff119 fc13\"> <span class=\"_ _1c1\"> </span></span>2022<span class=\"_ _1cc\"> </span>2021Subs\u00eddios - Licen\u00e7as de emiss\u00e3o CO1<span class=\"_ _0\"></span>10.787.715 <span class=\"_ _3a\"> </span><span class=\"fc19\">52.1<span class=\"_ _0\"></span>14.959 </span>2Subs\u00eddios \u00e0 explora\u00e7\u00e3o14.946.868 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">3.122.470 </span>Ganhos na aliena\u00e7\u00e3o de ativos n\u00e3o correntes5.641.972 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">7.707.805 </span>Indemniza\u00e7\u00f5es recebidas5.555.304 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">6.005.195 </span>T<span class=\"_ _4\"></span>rabalhos para a pr\u00f3pria empresa3.721.980 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">3.818.727 </span>Rendimentos suplementares2.292.318 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.178.392 </span>Banda de reserva de regula\u00e7\u00e3o \u2013 REN2.247.044 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">4.392.012 </span>Rendimentos de tratamento de res\u00edduos<span class=\"_ _1db\"> </span>1.220.385 <span class=\"_ _47\"> </span><span class=\"fc19\">1.049.31<span class=\"_ _0\"></span>1 </span>Ganhos em invent\u00e1rios 2.993.1<span class=\"_ _0\"></span>18 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.100.847 </span>Aliena\u00e7\u00e3o de licen\u00e7as de emiss\u00e3o CO- <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">5.194.370 </span>2Outros rendimentos operacionais15.894.960 <span class=\"_ _3a\"> </span><span class=\"fc19\">1<span class=\"_ _0\"></span>1.237.301 </span>165.301.664 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">96.921.389 </span>O montante relevado na rubrica Subs\u00eddios \u2013 Licen\u00e7as de emiss\u00e3o de CO corresponde ao reconhecimento da atribui\u00e7\u00e3o gratuita de2licen\u00e7as de emiss\u00e3o, as quais s\u00e3o maioritariamente compensadas com o gasto reconhecido pela emiss\u00e3o/consumo das licen\u00e7asatribu\u00eddas gratuitamente, pelo que a redu\u00e7\u00e3o n\u00e3o impacta de forma significativa o resultado l\u00edquido do per\u00edodo do Grupo. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> varia\u00e7\u00e3overificada no montante face ao per\u00edodo hom\u00f3logo resulta essencialmente do aumento verificado na cota\u00e7\u00e3o de mercado a queestas licen\u00e7as s\u00e3o valorizadas, correspondente \u00e0 cota\u00e7\u00e3o da data em que as mesmas s\u00e3o anualmente atribu\u00eddas.Os subs\u00eddios \u00e0 explora\u00e7\u00e3o incluem Euros 9.951.051, provenientes da subsidi\u00e1ria Navigator<span class=\"_ _0\"></span>, relativos ao recebimento da medida deaux\u00edlio a custos indiretos a favor das instala\u00e7\u00f5es abrangidas pelo regime de Com\u00e9rcio Europeu de Licen\u00e7as de Emiss\u00e3o (CELE),nos termos do Decreto-Lei n.\u00ba 12/2020, de 6 de abril. Esta rubrica inclui ainda, subs\u00eddios atribu\u00eddos \u00e0 Navigator no \u00e2mbito deprojetos de investiga\u00e7\u00e3o e desenvolvimento realizados pelo instituto RAIZ, como o projeto Inpactus (Euros 712.216) e IdT<span class=\"_ _11\"></span>ecFor(Euros 609.934), entre outros, bem como o incentivo relativo ao Programa <span class=\"_ _0\"></span>Apoiar G\u00e1s (Euros 2.103.437). No ano de 2022, foramainda recebidos pela Navigator Euros 378.850 relativos ao Programa <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>TIV<span class=\"_ _0\"></span>AR do IEFP<span class=\"_ _11\"></span>, que compreende forma\u00e7\u00e3o profissional,est\u00e1gios profissionais e apoios refor\u00e7ados \u00e0 contrata\u00e7\u00e3o e ao empreendedorismo, os quais foram considerados a deduzir \u00e0 rubricade Custos com Pessoal.A<span class=\"_ _0\"></span> rubrica Ganhos na aliena\u00e7\u00e3o de ativos n\u00e3o correntes inclui, em 2022, uma mais-valia no montante de Euros 1.993.480 (Nota 10.2)gerada pela subsidi\u00e1ria Secil com a aliena\u00e7\u00e3o de 100% do capital da Silonor<span class=\"_ _0\"></span>. Inclui ainda um ganho de Euros 1.910.180 resultanteda aliena\u00e7\u00e3o, pela Secil, da participa\u00e7\u00e3o de 50% que detinha na <span class=\"_ _0\"></span>Allmicroalgae. Em 2021, esta rubrica inclu\u00eda um ganho obtido coma venda do Parque de madeira e biomassa em <span class=\"_ _0\"></span>Albergaria-a-V<span class=\"_ _0\"></span>elha, pela subsidi\u00e1ria Navigator, que gerou uma mais-valia de Euros2.458.230, bem como o ganho gerado pela subsidi\u00e1ria Secil com a venda da Pr\u00e9bet\u00e3o, no montante de Euros 1.434.537. A<span class=\"_ _0\"></span> rubrica de Indemniza\u00e7\u00f5es recebidas inclui, em 2022, cerca de 4 milh\u00f5es de euros de indemniza\u00e7\u00e3o relativa ao sinistro ocorridonum moinho da subsidi\u00e1ria tunisina da Secil, a SCG. A<span class=\"_ _0\"></span> rubrica T<span class=\"_ _0\"></span>rabalhos para a pr\u00f3pria empresa inclui essencialmente a capitaliza\u00e7\u00e3o de gastos incorridos no \u00e2mbito do projeto CleanCement Line (CCL) em curso na subsidi\u00e1ria Secil, projeto este de atualiza\u00e7\u00e3o tecnol\u00f3gica da sua unidade de produ\u00e7\u00e3o do Out\u00e3o,que recorre \u00e0 utiliza\u00e7\u00e3o de tecnologias maduras mais eficientes e a tecnologias inovadoras e que ir\u00e3o permitir a redu\u00e7\u00e3o dasemiss\u00f5es carb\u00f3nicas e um consumo de energia el\u00e9trica e t\u00e9rmica mais eficiente.A<span class=\"_ _0\"></span> rubrica de Outros rendimentos operacionais inclui um montante de Euros 10.997.793 referentes a vendas de desperd\u00edcios depapel UWF e <span class=\"ff11c\">Tissue</span> efetuadas pela subsidi\u00e1ria Navigator<span class=\"_ _0\"></span>.No exerc\u00edcio de 2021, a subsidi\u00e1ria Secil registou ganhos com a <span class=\"_ _0\"></span>Alinea\u00e7\u00e3o de licen\u00e7as de emiss\u00e3o de CO, no montante de Euros25.194.370, correspondentes \u00e0 aliena\u00e7\u00e3o de 129.000 ton de licen\u00e7as.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfOtherOperatingIncomeExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-39-3": {
   "value": "2.3 <span class=\"_ _81\"> </span>GASTOS E PERDAS OPERACIONAISNo exerc\u00edcio de 2022 e 2021, a rubrica Gastos e perdas operacionais decomp\u00f5e-se como segue: V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _22a\"> </span> Nota <span class=\"_ _1d5\"> </span> 2022 <span class=\"_ _1d5\"> </span> 2021  Custo das mercadorias vendidas e mat\u00e9rias consumidas  <span class=\"_ _73\"> </span>4.1.3<span class=\"_ _d2\"> </span>1.204.522.749 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">787.618.058 </span> V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o da produ\u00e7\u00e3o  <span class=\"_ _109\"> </span>4.1.4<span class=\"_ _1fd\"> </span>(90.792.701)<span class=\"_ _46\"> </span><span class=\"fc19\">(5.1<span class=\"_ _4\"></span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.833)</span> Fornecimentos e servi\u00e7os externos  Energia e flu\u00eddos <span class=\"_ _22b\"> </span>264.164.755 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">176.636.021 </span> T<span class=\"_ _0\"></span>ransporte de mercadorias <span class=\"_ _12\"> </span>270.317.247 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">198.380.951 </span> T<span class=\"_ _4\"></span>rabalhos especializados <span class=\"_ _19\"> </span><span class=\"ws0\">130.287.193 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">105.580.817 </span></span> Conserva\u00e7\u00e3o e repara\u00e7\u00e3o <span class=\"_ _22c\"> </span>63.499.725 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">48.845.457 </span> Honor\u00e1rios <span class=\"_ _22d\"> </span>5.163.247 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">5.958.355 </span> Seguros <span class=\"_ _22e\"> </span>13.444.649 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">12.166.075 </span> Subcontratos <span class=\"_ _18c\"> </span>2.615.010 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">3.101.478 </span> Outros <span class=\"_ _123\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>68.242.147 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">57.292.130 </span> <span class=\"_ _18c\"> </span><span class=\"ff118\"> <span class=\"_ _51\"> </span>817.733.973 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">607.961.284 </span></span> Gastos com o pessoal  <span class=\"_ _1ec\"> </span>7.1<span class=\"_ _ea\"> </span>281.789.100 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">248.316.920 </span> Outros gastos e perdas operacionais  Quotiza\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _112\"> </span>1.495.600 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">750.813 </span> Donativos <span class=\"_ _22f\"> </span>1.084.380 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.049.229 </span> Gastos com emiss\u00f5es de CO  <span class=\"_ _230\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>17.688.466 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">62.064.166 </span>2 Imparidades em d\u00edvidas a receber  <span class=\"_ _231\"> </span>5.534.145 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">487.598 </span> Imparidades em invent\u00e1rios  <span class=\"_ _1d4\"> </span>4.1.5<span class=\"_ _46\"> </span>12.293.133 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.403.190 </span> Outras perdas em invent\u00e1rios  <span class=\"_ _232\"> </span>5.571.080 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">2.072.767 </span> Impostos indiretos e taxas <span class=\"_ _8b\"> </span>4.559.942 <span class=\"_ _56\"> </span><span class=\"fc19\">4.768.893 </span> Perdas na aliena\u00e7\u00e3o de ativos n\u00e3o correntes <span class=\"_ _2\"> </span>577.363 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">298.375 </span> Outros gastos operacionais <span class=\"_ _233\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>6.275.599 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">6.691.894 </span>   <span class=\"_ _152\"> </span><span class=\"ff118\"> <span class=\"_ _4b\"> </span>155.079.708 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">79.586.925 </span></span> Provis\u00f5es l\u00edquidas  <span class=\"_ _19d\"> </span>9.1<span class=\"_ _3e\"> </span>3.933.862 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">4.674.414 </span> T<span class=\"_ _0\"></span>otal dos gastos e perdas operacionais <span class=\"_ _19a\"> </span> <span class=\"_ _a3\"> </span>2.372.266.691 <span class=\"_ _cf\"> </span><span class=\"fc19\">1.723.045.768 </span>No exerc\u00edcio de 2022, fruto do contexto macroecon\u00f3mico, assistiu-se a um aumento generalizado dos custos, com destaque paraos custos das mat\u00e9rias-primas, nomeadamente energia (eletricidade e g\u00e1s natural), fibra externa e qu\u00edmicos.Os custos de log\u00edstica apresentam igualmente um agravamento face ao per\u00edodo hom\u00f3logo, em virtude dos constrangimentoslog\u00edsticos que t\u00eam afetado de forma transversal a economia. N\u00e3o obstante, o Grupo conseguiu manter a sua atividade semdisrup\u00e7\u00f5es significativas de fornecimentos.O aumento verificado na imparidade de invent\u00e1rios inclui ajustamentos ao <span class=\"ff11c ws0\">stock</span> de papel UWF e de papel <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span>, na subsidi\u00e1riaNavigator<span class=\"_ _0\"></span>, no valor de Euros 7.931.309, na sequ\u00eancia da identifica\u00e7\u00e3o de items com menor rota\u00e7\u00e3o e perspetiva de venda futuradecorrente da <span class=\"ff11c ws0\">performance</span> de vendas do Grupo e do mix de vendas. <span class=\"_ _0\"></span>Adicionalmente, considerando as perspetivas de investimentofuturas e as vidas \u00fateis remanescentes dos equipamentos industriais, a Navigator estimou as pe\u00e7as de reserva necess\u00e1rias at\u00e9\u00e0 descontinua\u00e7\u00e3o destes equipamentos, tendo reconhecido uma imparidade para o excedente de pe\u00e7as de reserva em <span class=\"ff11c ws0\">stock</span>, nomontante de Euros 5.309.900.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfOtherOperatingExpenseExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-40-2": {
   "value": "HONOR\u00c1RIOS POR SERVI\u00c7OS DE REVIS\u00c3O LEGAL<span class=\"_ _0\"></span> DE CONT<span class=\"_ _0\"></span>AS E AUDIT<span class=\"_ _4\"></span>ORIA2022<span class=\"_ _234\"> </span>2021V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros Gastos do Honor\u00e1rios Gastos do Honor\u00e1rios per\u00edodofaturadosper\u00edodofaturadosKPMG (SROC) e outras entidades pertencentes \u00e0 mesma redeServi\u00e7os de revis\u00e3o legal de contas e auditoria<span class=\"_ _15d\"> </span>799.342 <span class=\"_ _c4\"> </span>896.702 <span class=\"_ _c4\"> </span><span class=\"fc19\">518.214 <span class=\"_ _116\"> </span>639.557 </span>Outros servi\u00e7os de garantia de fiabilidade<span class=\"_ _42\"> </span>195.972 <span class=\"_ _116\"> </span>208.700 <span class=\"_ _c4\"> </span><span class=\"fc19\">157.341 <span class=\"_ _ed\"> </span>1<span class=\"_ _11\"></span>19.750 </span>Outros servi\u00e7os <span class=\"_ _235\"> </span>129.748 <span class=\"_ _c4\"> </span>125.750 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">109.250 <span class=\"_ _116\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>14.250 </span> <span class=\"_ _15c\"> </span>1.125.062 <span class=\"_ _c9\"> </span>1.231.152 <span class=\"_ _ba\"> </span><span class=\"fc19\">784.805 <span class=\"_ _116\"> </span>873.557 </span>Os servi\u00e7os indicados como \u201cOutros servi\u00e7os de garantia de fiabilidade\u201d dizem essencialmente respeito a emiss\u00e3o de relat\u00f3riossobre informa\u00e7\u00e3o financeira, certifica\u00e7\u00e3o de despesas de I&amp;D para efeitos de subs\u00eddios, servi\u00e7os de verifica\u00e7\u00e3o da informa\u00e7\u00e3o desustentabilidade e revis\u00f5es limitadas relativas a informa\u00e7\u00e3o financeira. Os \u201cOutros servi\u00e7os\u201d s\u00e3o referentes a pareceres efetuadosno \u00e2mbito de opera\u00e7\u00f5es de fus\u00e3o entre sociedades do Grupo e a trabalhos de <span class=\"ff11c\">Due Dilligence</span> de demonstra\u00e7\u00f5es financeiras.O Conselho de <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o entende existirem suficientes procedimentos de salvaguarda da independ\u00eancia dos auditores atrav\u00e9sdos processos de an\u00e1lise do Conselho Fiscal relativamente aos trabalhos propostos e da sua defini\u00e7\u00e3o criteriosa em sede decontrata\u00e7\u00e3o.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfAuditorsRemunerationExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-41-2": {
   "value": "3.1 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff11d\">GOODWILL</span>ESTIMA<span class=\"_ _0\"></span>TIV<span class=\"_ _11\"></span>AS E JULGAMENTOS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICOSTESTES DE IMP<span class=\"_ _11\"></span>ARIDADEPara efeitos de testes de imparidade \u00e0s UGC, o valor recuper\u00e1vel foi determinado com base no valor em uso, de acordo com o m\u00e9tododos fluxos de caixa descontados. O valor recuper\u00e1vel das UGC deriva de pressupostos relativos \u00e0 atividade, designadamente,volumes de vendas, pre\u00e7os m\u00e9dios de venda e custos vari\u00e1veis que nos per\u00edodos de proje\u00e7\u00e3o resultam de uma combina\u00e7\u00e3o deprevis\u00f5es econ\u00f3micas para as regi\u00f5es e mercados onde o Grupo opera, previs\u00f5es da ind\u00fastria, incluindo altera\u00e7\u00f5es nos mercadosderivadas de altera\u00e7\u00e3o de capacidades instaladas para cada atividade operacional, proje\u00e7\u00f5es internas da Gest\u00e3o e performancehist\u00f3rica. Estas proje\u00e7\u00f5es resultam dos or\u00e7amentos para o ano seguinte e da estimativa dos fluxos de caixa para um per\u00edodo subsequentede quatro anos refletida nos Planos de M\u00e9dio Longo Prazo aprovados pelo Conselho de <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o.O Grupo na sua an\u00e1lise identifica primordialmente as UGC, que se consubstancia nos segmentos de neg\u00f3cio definidos. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> an\u00e1lisedo <span class=\"_ _20\"></span><span class=\"ff11c\">goodwill</span> inclui j\u00e1 os resultados das an\u00e1lises de imparidade de ativos individuais que sejam por sua vez realizadas ao n\u00edvel decada um dos segmentos de atividade do Grupo.PRESSUPOSTOS NA<span class=\"_ _0\"></span> BASE DOS PLANOS DE NEG\u00d3CIOS Pressupostos (CAGR 2023-2027) <span class=\"_ _236\"> </span> Pasta e Papel <span class=\"_ _cc\"> </span> Cimento e Derivados* <span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"wsa1\"> Ambiente </span>V<span class=\"_ _0\"></span>endas em quantidade (kt)Refer\u00eancia<span class=\"_ _118\"> </span> Papel UWF <span class=\"_ _4f\"> </span> Cimento e Cl\u00ednquer <span class=\"_ _d2\"> </span> Gordura [3,5] CAGR V<span class=\"_ _0\"></span>endas em quantidade (kt)<span class=\"_ _13a\"> </span>-0,1%<span class=\"_ _1c1\"> </span>-1,3% a 6,0%<span class=\"_ _21d\"> </span>-3,5%Pre\u00e7o M\u00e9dio de V<span class=\"_ _0\"></span>enda ML/tRefer\u00eancia<span class=\"_ _118\"> </span> Papel UWF <span class=\"_ _c2\"> </span> Cimento cinzento no MI <span class=\"_ _d2\"> </span> Gordura [3,5] CAGR Pre\u00e7o M\u00e9dio de V<span class=\"_ _0\"></span>enda ML/t<span class=\"_ _1f6\"> </span>-1,8%<span class=\"_ _1cc\"> </span>2,5% a 21,3%<span class=\"_ _83\"> </span>-7,7%T<span class=\"_ _0\"></span>otal Cash Costs ML CAGR T<span class=\"_ _11\"></span>otal Cash Costs ML<span class=\"_ _4\"></span> <span class=\"_ _237\"> </span>-6,25%<span class=\"_ _1cc\"> </span>3,8% a 24,0%<span class=\"_ _a8\"> </span>0,91%* Intervalo correspondente \u00e0s geografias Portugal, Brasil, T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia, L\u00edbano e AngolaPressupostos (CAGR 2022-2026)<span class=\"_ _4a\"> </span> Pasta e Papel <span class=\"_ _cc\"> </span> Cimento e Derivados* <span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"wsa1\"> Ambiente </span>V<span class=\"_ _0\"></span>endas em quantidade (kt)Refer\u00eancia<span class=\"_ _f2\"> </span> Papel UWF <span class=\"_ _12c\"> </span> Cimento e Cl\u00ednquer <span class=\"_ _d2\"> </span> Gordura [3,5] CAGR V<span class=\"_ _0\"></span>endas em quantidade (kt)<span class=\"_ _24\"> </span><span class=\"fc19\">0,7%<span class=\"_ _1c1\"> </span>-0,8% a 7,3%<span class=\"_ _83\"> </span>-0,5%</span>Pre\u00e7o M\u00e9dio de V<span class=\"_ _0\"></span>enda ML/tRefer\u00eancia<span class=\"_ _f2\"> </span> Papel UWF <span class=\"_ _c2\"> </span> Cimento cinzento no MI <span class=\"_ _d2\"> </span> Gordura [3,5] CAGR Pre\u00e7o M\u00e9dio de V<span class=\"_ _0\"></span>enda ML/t<span class=\"_ _238\"> </span><span class=\"fc19\">-1,2%<span class=\"_ _92\"> </span>0,6% a 9,6%<span class=\"_ _83\"> </span>-3,7%</span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal Cash Costs MLCAGR T<span class=\"_ _11\"></span>otal Cash Costs ML<span class=\"_ _239\"> </span><span class=\"fc19\">-1,90%<span class=\"_ _88\"> </span>-0,40% a 19,28%<span class=\"_ _a8\"> </span>0,69%</span>* Intervalo correspondente \u00e0s geografias Portugal, Brasil, T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia, L\u00edbano e AngolaPRESSUPOSTOS MACROECON\u00d3MICOS E FINANCEIROSOs principais pressupostos considerados a n\u00edvel macroecon\u00f3mico s\u00e3o as proje\u00e7\u00f5es de taxa de crescimento do PIB e de infla\u00e7\u00e3onos mercados onde o Grupo atua (Portugal, no caso de todas as UGC, e ainda T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia, L\u00edbano, Brasil e <span class=\"_ _4\"></span>Angola no segmentoCimento e Derivados). <span class=\"_ _0\"></span>As fontes das proje\u00e7\u00f5es s\u00e3o o FMI e o Banco de Portugal. A<span class=\"_ _0\"></span> taxa de crescimento na perpetuidade reflete a vis\u00e3o da Gest\u00e3o a m\u00e9dio longo prazo para as diferentes UGC, tendo presente ospressupostos macroecon\u00f3micos. 31/12/2022<span class=\"_ _223\"> </span>31/12/2021T<span class=\"_ _0\"></span>axa de T<span class=\"_ _0\"></span>axa Tx Cresci/\u00ba T<span class=\"_ _0\"></span>axa de T<span class=\"_ _0\"></span>axa Tx Cresci/\u00ba Juro W<span class=\"_ _0\"></span>ACC na perp. T<span class=\"_ _0\"></span>axa de Juro W<span class=\"_ _0\"></span>ACC na perp. T<span class=\"_ _0\"></span>axa de Pressupostos financeirossem risco*EUREURImpostosem risco*EUREURImpostoPasta e Papel<span class=\"_ _182\"> </span> <span class=\"_ _55\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span><span class=\"fc19\"> <span class=\"_ _55\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> </span>Portugal<span class=\"_ _23a\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _55\"> </span><span class=\"fc19\"> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> </span>Per\u00edodo de Planeamento expl\u00edcito<span class=\"_ _38\"> </span>2,94%<span class=\"_ _38\"> </span>6,76%<span class=\"_ _127\"> </span>- <span class=\"_ _b7\"> </span>27,50%<span class=\"_ _cc\"> </span><span class=\"fc19\">0,30%<span class=\"_ _38\"> </span>4,46%<span class=\"_ _40\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span>27,50%</span>Perpetuidade<span class=\"_ _23b\"> </span>2,94%<span class=\"_ _38\"> </span>6,76%<span class=\"_ _38\"> </span>0,00%<span class=\"_ _158\"> </span>27,50%<span class=\"_ _38\"> </span><span class=\"fc19\">2,31%<span class=\"_ _38\"> </span>6,34%<span class=\"_ _cc\"> </span>0,00%<span class=\"_ _b8\"> </span>27,50%</span>Cimentos e derivados<span class=\"_ _1d0\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span><span class=\"fc19\"> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _55\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> </span>Portugal<span class=\"_ _23c\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span><span class=\"fc19\"> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _55\"> </span> </span>Per\u00edodo de Planeamento expl\u00edcito<span class=\"_ _38\"> </span>2,94%<span class=\"_ _38\"> </span>6,48%<span class=\"_ _127\"> </span>- <span class=\"_ _b7\"> </span>27,50%<span class=\"_ _cc\"> </span><span class=\"fc19\">0,30%<span class=\"_ _38\"> </span>4,47%<span class=\"_ _40\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span>27,50%</span>Perpetuidade<span class=\"_ _23b\"> </span>2,94%<span class=\"_ _38\"> </span>6,48%<span class=\"_ _38\"> </span>1,85%<span class=\"_ _158\"> </span>27,50%<span class=\"_ _38\"> </span><span class=\"fc19\">2,31%<span class=\"_ _38\"> </span>6,30%<span class=\"_ _cc\"> </span>1,71%<span class=\"_ _b8\"> </span>27,50%</span>Ambiente<span class=\"_ _f0\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span><span class=\"fc19\"> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _55\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> </span>Portugal<span class=\"_ _23c\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span><span class=\"fc19\"> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _55\"> </span> </span>Per\u00edodo de Planeamento expl\u00edcito<span class=\"_ _38\"> </span>2,94%<span class=\"_ _38\"> </span>7,70%<span class=\"_ _127\"> </span>- <span class=\"_ _b7\"> </span>25,50%<span class=\"_ _cc\"> </span><span class=\"fc19\">0,30%<span class=\"_ _38\"> </span>4,59%<span class=\"_ _40\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span>25,50%</span>Perpetuidade <span class=\"_ _213\"> </span>2,94%<span class=\"_ _38\"> </span>7,70%<span class=\"_ _cc\"> </span>1,25%<span class=\"_ _b8\"> </span>25,50%<span class=\"_ _cc\"> </span><span class=\"fc19\">2,31%<span class=\"_ _38\"> </span>6,50%<span class=\"_ _38\"> </span>1,25%<span class=\"_ _158\"> </span>25,50%</span>Nota: Nos Cimentos e Derivados foram ainda consideradas taxas WACC em euros situadas entre os 6,48% e os 20,50% para o Brasil, <span class=\"_ _0\"></span>Tun\u00edsia, <span class=\"_ _0\"></span>Angola e L\u00edbano * Inclui o Country Risk PremiumTESTE DE IMP<span class=\"_ _0\"></span>ARIDADEEm resultado dos testes de imparidade efetuados nos per\u00edodos de 2022 e 2021, n\u00e3o foi identificada qualquer perda por imparidadeno <span class=\"ff11c\">goodwill</span>. AN\u00c1LISE DE SENSIBILIDADEFoi realizada uma an\u00e1lise de sensibilidade aos pressupostos considerados chave (de forma independente para cada pressuposto),taxa W<span class=\"_ _0\"></span>ACC e <span class=\"ff11c\">cash flow</span> livre, a qual n\u00e3o determinou qualquer imparidade para o <span class=\"_ _20\"></span><span class=\"ff11c\">goodwill</span> alocado a cada UGC.V<span class=\"_ _0\"></span>ARIA\u00c7\u00c3O DO EQUITY SEMAP<span class=\"_ _11\"></span>A POR V<span class=\"_ _11\"></span>ARIA\u00c7\u00c3O DA T<span class=\"_ _11\"></span>AXA W<span class=\"_ _11\"></span>ACC: An\u00e1lise de sensibilidade \u00e0 T<span class=\"_ _0\"></span>axa W<span class=\"_ _0\"></span>ACC<span class=\"_ _82\"> </span>-50bps<span class=\"_ _3c\"> </span>+50bps<span class=\"_ _a6\"> </span>-1%<span class=\"_ _106\"> </span>+1%Pasta e Papel<span class=\"_ _19d\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> </span>Per\u00edodo de Planeamento expl\u00edcito<span class=\"_ _13a\"> </span>2%<span class=\"_ _1f3\"> </span>-2%<span class=\"_ _215\"> </span>5%<span class=\"_ _1f3\"> </span>-5%Perpetuidade<span class=\"_ _f9\"> </span>7%<span class=\"_ _a6\"> </span>-6%<span class=\"_ _9a\"> </span>15%<span class=\"_ _55\"> </span>-1<span class=\"_ _0\"></span>1%Planeamento expl\u00edcito e Perpetuidade<span class=\"_ _154\"> </span>10%<span class=\"_ _a6\"> </span>-8%<span class=\"_ _9a\"> </span>21%<span class=\"_ _40\"> </span>-16%Cimentos e outros materiais de constru\u00e7\u00e3oPer\u00edodo de Planeamento expl\u00edcito<span class=\"_ _13a\"> </span>3%<span class=\"_ _1f3\"> </span>-3%<span class=\"_ _215\"> </span>6%<span class=\"_ _1f3\"> </span>-6%Perpetuidade<span class=\"_ _84\"> </span><span class=\"ls60 ws14d\">11<span class=\"_ _20\"></span>%<span class=\"_ _8a\"> </span></span>-9%<span class=\"_ _9a\"> </span>25%<span class=\"_ _127\"> </span>-17%Planeamento expl\u00edcito e Perpetuidade<span class=\"_ _154\"> </span>14%<span class=\"_ _40\"> </span>-12%<span class=\"_ _9a\"> </span>32%<span class=\"_ _127\"> </span>-22%AmbientePer\u00edodo de Planeamento expl\u00edcito<span class=\"_ _13a\"> </span>2%<span class=\"_ _1f3\"> </span>-2%<span class=\"_ _215\"> </span>4%<span class=\"_ _1f3\"> </span>-4%Perpetuidade<span class=\"_ _f9\"> </span>6%<span class=\"_ _a6\"> </span>-5%<span class=\"_ _9a\"> </span>13%<span class=\"_ _127\"> </span>-10%Planeamento expl\u00edcito e Perpetuidade <span class=\"_ _23d\"> </span>8%<span class=\"_ _a6\"> </span>-7%<span class=\"_ _9a\"> </span>18%<span class=\"_ _127\"> </span>-13%V<span class=\"_ _0\"></span>ARIA\u00c7\u00c3O DO EQUITY SEMAP<span class=\"_ _11\"></span>A POR V<span class=\"_ _11\"></span>ARIA\u00c7\u00c3O DO <span class=\"ff11d\">CASH FLOW</span> LIVRE: An\u00e1lise de sensibilidade ao FCF<span class=\"_ _23e\"> </span>-5%<span class=\"_ _106\"> </span>+5%<span class=\"_ _127\"> </span>-10%<span class=\"_ _47\"> </span>+10%Pasta e Papel<span class=\"_ _1dd\"> </span>-6%<span class=\"_ _215\"> </span>6%<span class=\"_ _55\"> </span>-1<span class=\"_ _0\"></span>1%<span class=\"_ _79\"> </span><span class=\"ls60 ws14d\">11<span class=\"_ _208\"></span>%</span>Cimentos e outros materiais de constru\u00e7\u00e3o<span class=\"_ _23f\"> </span>-7%<span class=\"_ _215\"> </span>7%<span class=\"_ _127\"> </span>-14%<span class=\"_ _106\"> </span>14% Ambiente <span class=\"_ _1e9\"> </span><span class=\"ws0\">-5%<span class=\"_ _215\"> </span>5%<span class=\"_ _1f3\"> </span>-9%<span class=\"_ _11d\"> </span>9%</span>GOODWILL<span class=\"ff118\"> \u2013 V<span class=\"_ _0\"></span>ALOR L\u00cdQUIDO</span>O <span class=\"_ _209\"> </span><span class=\"ff11c\">Goodwill</span> \u00e9 atribu\u00eddo \u00e0s unidades geradoras de fluxos de caixa (UGC) do Grupo, as quais correspondem aos segmentosoperacionais identificados na Nota 2.1, conforme segue:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _f0\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _50\"> </span>31/12/2021 Pasta e Papel <span class=\"_ _240\"> </span>122.907.528 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">122.907.528 </span> Cimento e Derivados <span class=\"_ _1de\"> </span>176.961.949 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">172.126.164 </span> Ambiente <span class=\"_ _160\"> </span> <span class=\"_ _56\"> </span>38.936.950 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">38.809.201 </span> <span class=\"_ _241\"> </span> <span class=\"_ _4b\"> </span>338.806.427 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">333.842.893 </span>MOVIMENTOS DO PER\u00cdODOV<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _241\"> </span>2022<span class=\"_ _1b1\"> </span>2021 V<span class=\"_ _0\"></span>alor l\u00edquido no in\u00edcio do exerc\u00edcio <span class=\"_ _227\"> </span> <span class=\"_ _1f9\"> </span>333.842.893 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">331.146.928 </span> Aquisi\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _167\"> </span><span class=\"ws0\">228.547 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">2.386.267 </span></span> Regulariza\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _242\"> </span>127.750 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> Ajustamento <span class=\"_ _20\"></span>Cambial <span class=\"_ _128\"> </span><span class=\"ws0\"> <span class=\"_ _216\"> </span>4.607.238 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">309.698 </span></span> V<span class=\"_ _0\"></span>alor l\u00edquido no final do exerc\u00edcio <span class=\"_ _229\"> </span> <span class=\"_ _1f9\"> </span>338.806.427 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">333.842.893 </span>No dia 1 de setembro de 2021, a subsidi\u00e1ria ETSA<span class=\"_ _0\"></span> concretizou a aquisi\u00e7\u00e3o de 70% do capital da T<span class=\"_ _0\"></span>rib\u00e9rica, S.A., sociedade comsede em Vila Nova de Famalic\u00e3o que produz embalagens provenientes da recolha e da transforma\u00e7\u00e3o de produtos de origemanimal. O valor de aquisi\u00e7\u00e3o ascendeu a Euros 2.950.478 tendo sido inicialmente apurado, no \u00e2mbito da IFRS 3, um goodwillno montante de Euros 2.386.267. Este foi, no entanto, revisto, conforme igualmente previsto na referida norma, revis\u00e3o da qualresultou um aumento de Euros 127.750 registado em regulariza\u00e7\u00f5es.  No exerc\u00edcio de 2022, a Secil concretizou a aquisi\u00e7\u00e3o de 100% do capital da T<span class=\"_ _0\"></span>rancim, sociedade de transportes de direito liban\u00eas.O valor de aquisi\u00e7\u00e3o ascendeu a Euros 1.271.903 tendo sido apurado, no \u00e2mbito da IFRS 3, um <span class=\"ff11c ws0\">goodwill</span> no montante de Euros228.547 (Nota 10.2).3.2 <span class=\"_ _81\"> </span>A<span class=\"_ _11\"></span>TIVOS INT<span class=\"_ _0\"></span>ANG\u00cdVEISESTIMA<span class=\"_ _0\"></span>TIV<span class=\"_ _11\"></span>AS E JULGAMENTOS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICOSMARCAS \u2013 TESTES DE IMP<span class=\"_ _11\"></span>ARIDADEAs avalia\u00e7\u00f5es anuais s\u00e3o preparadas por entidade independente com base no <span class=\"ff11c\">income-split method</span>, um modelo de fluxos de caixap\u00f3s-imposto associados \u00e0 influ\u00eancia da marca (diferen\u00e7a entre a margem l\u00edquida da marca deduzida de investimentos em marketinge a margem l\u00edquida da marca branca associada), descontados para o momento da avalia\u00e7\u00e3o com base numa taxa de descontoespec\u00edfica, tendo em considera\u00e7\u00e3o as diferentes din\u00e2micas expectadas de mercado.P<span class=\"_ _0\"></span>AST<span class=\"_ _11\"></span>A E P<span class=\"_ _11\"></span>APEL \u2013 PRINCIP<span class=\"_ _0\"></span>AIS PRESSUPOSTOS UTILIZADOS NAS <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>V<span class=\"_ _0\"></span>ALIA\u00c7\u00d5ES DAS MARCAS 2022 T<span class=\"_ _0\"></span>axa    T<span class=\"_ _0\"></span>axa  Marca <span class=\"_ _243\"> </span> Mercados de Desconto Imposto Navigator e Soporset<span class=\"_ _244\"> </span> Europa <span class=\"_ _ec\"> </span>6,76%<span class=\"_ _a8\"> </span>27,5% EUA<span class=\"_ _0\"></span> <span class=\"_ _21a\"> </span>6,76%<span class=\"_ _a8\"> </span>27,5% Resto do Mundo <span class=\"_ _ec\"> </span>6,76%<span class=\"_ _a8\"> </span>27,5%2021 T<span class=\"_ _0\"></span>axa    T<span class=\"_ _0\"></span>axa Marca <span class=\"_ _93\"> </span> Mercados de Desconto Imposto Navigator e Soporset<span class=\"_ _244\"> </span> Europa <span class=\"_ _ec\"> </span><span class=\"fc19\">4,46%<span class=\"_ _a8\"> </span>27,5%</span> EUA<span class=\"_ _0\"></span> <span class=\"_ _21a\"> </span><span class=\"fc19\">4,46%<span class=\"_ _a8\"> </span>27,5%</span> Resto do Mundo <span class=\"_ _ec\"> </span><span class=\"fc19\">4,46%<span class=\"_ _a8\"> </span>27,5%</span>CIMENTO E DERIV<span class=\"_ _11\"></span>ADOS \u2013 PRINCIP<span class=\"_ _0\"></span>AIS PRESSUPOSTOS UTILIZADOS NAS <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>V<span class=\"_ _0\"></span>ALIA\u00c7\u00d5ES DAS MARCAS2022 T<span class=\"_ _0\"></span>axa <span class=\"_ _ae\"></span>    T<span class=\"_ _0\"></span>axa Marca<span class=\"_ _245\"> </span> Mercado de Desconto*Imposto Secil Portugal<span class=\"_ _5b\"> </span> Portugal <span class=\"_ _ec\"> </span>6,48%<span class=\"_ _a8\"> </span>27,5%Supremo Cimentos<span class=\"_ _246\"> </span> Brasil <span class=\"_ _ec\"> </span>9,21%<span class=\"_ _a8\"> </span>34,0%Soci\u00e9t\u00e9 des Ciments de Gab\u00e9s<span class=\"_ _ec\"> </span><span class=\"ws144\"> Tun\u00edsia <span class=\"_ _60\"> </span></span>17,34%<span class=\"_ _8e\"> </span>15,0%* Moeda local | Per\u00edodo expl\u00edcito 2021 T<span class=\"_ _0\"></span>axa    T<span class=\"_ _0\"></span>axa Marca<span class=\"_ _245\"> </span> Mercado de Desconto*Imposto Secil Portugal<span class=\"_ _5b\"> </span> Portugal <span class=\"_ _ec\"> </span><span class=\"fc19\">4,47%<span class=\"_ _a8\"> </span>27,5%</span>Supremo Cimentos<span class=\"_ _246\"> </span> Brasil <span class=\"_ _ec\"> </span><span class=\"fc19\">8,72%<span class=\"_ _a8\"> </span>34,0%</span>Soci\u00e9t\u00e9 des Ciments de Gab\u00e9s<span class=\"_ _ec\"> </span><span class=\"ws144\"> Tun\u00edsia <span class=\"_ _60\"> </span></span><span class=\"fc19\">12,68%<span class=\"_ _8e\"> </span>25,0%</span>MARCAS \u2013 TESTE DE IMP<span class=\"_ _11\"></span>ARIDADE E AN\u00c1LISE DE SENSIBILIDADEEm resultado das avalia\u00e7\u00f5es efetuadas em 2022, foi registada uma perda por imparidade correspondente ao valor total da marcaSecil T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia, no montante de Euros 4.794.836, explicada essencialmente pelo contexto adverso, pol\u00edtico, social e financeiro, emque esta geografia se encontra.Foram efetuadas an\u00e1lises de sensibilidade aos pressupostos fundamentais considerados nas avalia\u00e7\u00f5es realizadas, nomeadamente:1) redu\u00e7\u00e3o do indicador EV<span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> em 5%, face ao utilizado no cen\u00e1rio base, e 2) aumento de 50 pontos base na taxa W<span class=\"_ _4\"></span>ACC em eurosutilizada no cen\u00e1rio base. Estas an\u00e1lises de sensibilidade foram realizadas de forma independente para cada pressuposto. Casotivessem sido adotados estes pressupostos \u00e0s marcas identificadas, esta an\u00e1lise de sensibilidade n\u00e3o determinaria qualquer perdapor imparidade adicional. MARCAS Em 31 de dezembro de 2022 e 2021, o valor l\u00edquido das marcas detalha-se como segue:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _98\"> </span> <span class=\"_ _2e\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021Pasta e PapelNavigator<span class=\"_ _242\"> </span>107.568.000 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">107.568.000 </span>Soporset<span class=\"_ _16a\"> </span>43.919.000 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">43.919.000 </span>Cimento e DerivadosSecil Portugal<span class=\"_ _247\"> </span>71.700.000 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">71.700.000 </span>Supremo (Brasil)*<span class=\"_ _248\"> </span>16.545.521 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">14.577.044 </span>Gab\u00e9s (T<span class=\"_ _4\"></span>un\u00edsia)*<span class=\"_ _249\"> </span>- <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">4.774.585 </span>Outras<span class=\"_ _24a\"> </span> <span class=\"_ _212\"> </span>299 <span class=\"_ _a8\"> </span><span class=\"fc19\">4.137 </span> <span class=\"_ _18c\"> </span> <span class=\"_ _51\"> </span>239.732.820 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">242.542.766 </span>* O valor destas marcas est\u00e1 sujeito a atualiza\u00e7\u00e3o cambial. LICEN\u00c7AS DE CO2Nos exerc\u00edcios de 2022 e 2021, o movimento ocorrido nas licen\u00e7as de CO foi como segue:2 <span class=\"_ _ef\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _211\"> </span>31/12/2021 V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _31\"> </span> T<span class=\"_ _0\"></span>oneladas <span class=\"_ _46\"> </span> V<span class=\"_ _0\"></span>alor <span class=\"_ _158\"> </span> T<span class=\"_ _11\"></span>oneladas <span class=\"_ _46\"> </span> Valor Saldo inicial<span class=\"_ _24b\"> </span>2.970.325 <span class=\"_ _157\"> </span>93.213.066 <span class=\"_ _c9\"> </span>2.939.553 <span class=\"_ _157\"> </span>66.930.220  Licen\u00e7as atribu\u00eddas gratuitamente <span class=\"_ _131\"> </span>1.799.780 <span class=\"_ _14e\"> </span>151.199.518 <span class=\"_ _c9\"> </span>1.882.815 <span class=\"_ _157\"> </span>63.474.545  Licen\u00e7as adquiridas <span class=\"_ _24c\"> </span>48.000 <span class=\"_ _c9\"> </span>3.251.520 <span class=\"_ _ba\"> </span>368.598 <span class=\"_ _c3\"> </span>22.706.518  Licen\u00e7as alienadas <span class=\"_ _24d\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _d1\"> </span><span class=\"fc19\">(129.000)<span class=\"_ _bc\"> </span>(2.905.080)</span> Licen\u00e7as devolvidas \u00e0 Entidade Coordenadora de Licenciamento  <span class=\"_ _40\"> </span>(1.917.037)<span class=\"_ _cd\"> </span>(58.033.051)<span class=\"_ _bc\"> </span><span class=\"fc19\">(2.091.641)<span class=\"_ _cd\"> </span>(56.993.137)</span>Saldo final<span class=\"_ _138\"> </span>2.901.068 <span class=\"_ _14e\"> </span>189.631.053 <span class=\"_ _ce\"> </span>2.970.325 <span class=\"_ _c3\"> </span>93.213.066 Em 31 de dezembro de 2022 e 2021, o Grupo detinha licen\u00e7as de CO registadas em conformidade com a pol\u00edtica acima descrita,2com o seguinte detalhe:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _24a\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Licen\u00e7as CO (ton) <span class=\"_ _24e\"> </span>2.901.068 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">2.970.325 </span>2 V<span class=\"_ _0\"></span>alor unit\u00e1rio m\u00e9dio <span class=\"_ _24f\"> </span>65,37 <span class=\"_ _1d5\"> </span><span class=\"fc19\">31,38 </span> <span class=\"_ _179\"> </span>189.631.053 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">93.213.066 </span>Cota\u00e7\u00e3o de mercado <span class=\"_ _250\"> </span>81,49 <span class=\"_ _1d5\"> </span><span class=\"fc19\">80,65 </span>MOVIMENTOS EM <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>TIVOS INT<span class=\"_ _0\"></span>ANG\u00cdVEISPropriedade <span class=\"_ _209\"> </span> industrial Licen\u00e7as de Ativos intang\u00edveis V<span class=\"_ _0\"></span>alores em  Euros <span class=\"_ _ab\"> </span>Marcase outros direitos <span class=\"_ _32\"></span>Emiss\u00e3o de COem curso<span class=\"_ _41\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal2V<span class=\"_ _0\"></span>alor bruto<span class=\"_ _251\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _17f\"> </span> <span class=\"_ _218\"> </span> <span class=\"_ _218\"> </span> <span class=\"_ _d3\"> </span> </span>Saldo a 1 de janeiro de 2021<span class=\"_ _1a7\"> </span><span class=\"fc19\">270.121.268 <span class=\"_ _252\"> </span>28.165 <span class=\"_ _36\"> </span>66.930.219 <span class=\"_ _12c\"> </span>2.425.399 <span class=\"_ _14e\"> </span>339.505.051 </span>Aquisi\u00e7\u00f5es/Atribui\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _253\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _1b2\"> </span>17.823 <span class=\"_ _1fd\"> </span>86.181.063 <span class=\"_ _3a\"> </span>6.886.980 <span class=\"_ _157\"> </span>93.085.866 </span>Aliena\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _1f2\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _1b4\"> </span>- <span class=\"_ _ed\"> </span>(2.905.080)<span class=\"_ _254\"> </span>- <span class=\"_ _b8\"> </span>(2.905.080)</span>Regulariza\u00e7\u00f5es, transfer\u00eancias e abates<span class=\"_ _1ca\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _1b4\"> </span>- <span class=\"_ _1bd\"> </span>(56.993.136)<span class=\"_ _254\"> </span>- <span class=\"_ _bb\"> </span>(56.993.136)</span>Ajustamento cambial<span class=\"_ _255\"> </span><span class=\"fc19\">(3.015.41<span class=\"_ _0\"></span>1)<span class=\"_ _54\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _b6\"> </span>(3.015.41<span class=\"_ _0\"></span>1)</span>Saldo a 31 de dezembro de 2021<span class=\"_ _b1\"> </span><span class=\"fc19\">267.105.857 <span class=\"_ _252\"> </span>45.988 <span class=\"_ _36\"> </span>93.213.066 <span class=\"_ _12c\"> </span>9.312.379 <span class=\"_ _14e\"> </span>369.677.290 </span>V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de per\u00edmetro<span class=\"_ _256\"> </span>- <span class=\"_ _b1\"> </span>291.951 <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _149\"> </span>291.951 Aquisi\u00e7\u00f5es/Atribui\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _253\"> </span>- <span class=\"_ _257\"> </span>- <span class=\"_ _b5\"> </span>154.451.038 <span class=\"_ _36\"> </span>16.213.285 <span class=\"_ _c7\"> </span>170.664.323 Aliena\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _1f2\"> </span>- <span class=\"_ _257\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _e8\"> </span>- Regulariza\u00e7\u00f5es, transfer\u00eancias e abates<span class=\"_ _258\"> </span>(2)<span class=\"_ _54\"> </span>- <span class=\"_ _1bd\"> </span>(58.033.051)<span class=\"_ _217\"> </span>2 <span class=\"_ _37\"> </span>(58.033.051)Ajustamento cambial<span class=\"_ _156\"> </span>1.371.559 <span class=\"_ _7d\"> </span>(88.342)<span class=\"_ _254\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _ce\"> </span>1.283.217 Saldo a 31 de dezembro de 2022<span class=\"_ _b1\"> </span>268.477.414 <span class=\"_ _9f\"> </span>249.597 <span class=\"_ _b5\"> </span>189.631.053 <span class=\"_ _36\"> </span>25.525.666 <span class=\"_ _14e\"> </span>483.883.730 Amortiza\u00e7\u00f5es e perdas por imparidade acumuladasSaldo a 1 de janeiro de 2021<span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">(26.341.454)<span class=\"_ _b2\"> </span>(18.101)<span class=\"_ _218\"> </span>- <span class=\"_ _150\"> </span>- <span class=\"_ _bb\"> </span>(26.359.555)</span>Amortiza\u00e7\u00f5es do exerc\u00edcio (Nota 3.6)<span class=\"_ _259\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _10b\"> </span>(19.400)<span class=\"_ _254\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _119\"> </span>(19.400)</span>Perdas por imparidade do exerc\u00edcio (Nota 3.6)<span class=\"_ _ce\"> </span><span class=\"fc19 ws0\">(1.405.093)<span class=\"_ _25a\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _b8\"> </span>(1.405.093)</span>Regulariza\u00e7\u00f5es, transfer\u00eancias e abates<span class=\"_ _1b2\"> </span><span class=\"fc19\">8.487 <span class=\"_ _1c1\"> </span>(8.487)<span class=\"_ _254\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _e8\"> </span>- </span>Ajustamento cambial<span class=\"_ _156\"> </span><span class=\"fc19\">3.174.969 <span class=\"_ _1b4\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _cc\"> </span>3.174.969 </span>Saldo a 31 de dezembro de 2021<span class=\"_ _10b\"> </span><span class=\"fc19\">(24.563.091)<span class=\"_ _1b1\"> </span>(45.988)<span class=\"_ _254\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _bb\"> </span>(24.609.079)</span>Amortiza\u00e7\u00f5es do exerc\u00edcio (Nota 3.6)<span class=\"_ _259\"> </span>- <span class=\"_ _10b\"> </span>(20.579)<span class=\"_ _254\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _119\"> </span>(20.579)Perdas por imparidade do exerc\u00edcio (Nota 3.6)<span class=\"_ _ce\"> </span><span class=\"ws0\">(4.807.158)<span class=\"_ _25a\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _b8\"> </span>(4.807.158)</span>Regulariza\u00e7\u00f5es, transfer\u00eancias e abates<span class=\"_ _1b2\"> </span>8.487 <span class=\"_ _1c1\"> </span>(8.487)<span class=\"_ _254\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _e8\"> </span>- Ajustamento cambial<span class=\"_ _25b\"> </span>617.168 <span class=\"_ _257\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _a3\"> </span>617.168 Saldo a 31 de dezembro de 2022<span class=\"_ _10b\"> </span>(28.744.594)<span class=\"_ _1b1\"> </span>(75.054)<span class=\"_ _254\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _bb\"> </span>(28.819.648)V<span class=\"_ _0\"></span>alor l\u00edquido a 1 de janeiro de 2021<span class=\"_ _df\"> </span><span class=\"fc19\">243.779.814 <span class=\"_ _1b2\"> </span>10.064 <span class=\"_ _36\"> </span>66.930.219 <span class=\"_ _12c\"> </span>2.425.399 <span class=\"_ _14e\"> </span>313.145.496 </span>V<span class=\"_ _0\"></span>alor l\u00edquido a 31 de dezembro de 2021<span class=\"_ _226\"> </span><span class=\"fc19\">242.542.766 <span class=\"_ _257\"> </span>- <span class=\"_ _36\"> </span>93.213.066 <span class=\"_ _12c\"> </span>9.312.379 <span class=\"_ _c7\"> </span>345.068.211 </span>V<span class=\"_ _0\"></span>alor l\u00edquido a 31 de dezembro de 2022<span class=\"_ _226\"> </span>239.732.820 <span class=\"_ _b1\"> </span>174.542 <span class=\"_ _b5\"> </span>189.631.053 <span class=\"_ _1fd\"> </span>25.525.666 <span class=\"_ _14e\"> </span>455.064.081 Em 31 de dezembro de 2022, a rubrica de ativos intang\u00edveis em curso um montante aproximado de 24 milh\u00f5es de euros relativosao projeto CCL<span class=\"_ _4\"></span> (Clean Cement Line) em desenvolvimento na subsidi\u00e1ria Secil.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfIntangibleAssetsAndGoodwillExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-41-3": {
   "value": "3.1 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff11d\">GOODWILL</span>ESTIMA<span class=\"_ _0\"></span>TIV<span class=\"_ _11\"></span>AS E JULGAMENTOS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICOSTESTES DE IMP<span class=\"_ _11\"></span>ARIDADEPara efeitos de testes de imparidade \u00e0s UGC, o valor recuper\u00e1vel foi determinado com base no valor em uso, de acordo com o m\u00e9tododos fluxos de caixa descontados. O valor recuper\u00e1vel das UGC deriva de pressupostos relativos \u00e0 atividade, designadamente,volumes de vendas, pre\u00e7os m\u00e9dios de venda e custos vari\u00e1veis que nos per\u00edodos de proje\u00e7\u00e3o resultam de uma combina\u00e7\u00e3o deprevis\u00f5es econ\u00f3micas para as regi\u00f5es e mercados onde o Grupo opera, previs\u00f5es da ind\u00fastria, incluindo altera\u00e7\u00f5es nos mercadosderivadas de altera\u00e7\u00e3o de capacidades instaladas para cada atividade operacional, proje\u00e7\u00f5es internas da Gest\u00e3o e performancehist\u00f3rica. Estas proje\u00e7\u00f5es resultam dos or\u00e7amentos para o ano seguinte e da estimativa dos fluxos de caixa para um per\u00edodo subsequentede quatro anos refletida nos Planos de M\u00e9dio Longo Prazo aprovados pelo Conselho de <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o.O Grupo na sua an\u00e1lise identifica primordialmente as UGC, que se consubstancia nos segmentos de neg\u00f3cio definidos. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> an\u00e1lisedo <span class=\"_ _20\"></span><span class=\"ff11c\">goodwill</span> inclui j\u00e1 os resultados das an\u00e1lises de imparidade de ativos individuais que sejam por sua vez realizadas ao n\u00edvel decada um dos segmentos de atividade do Grupo.PRESSUPOSTOS NA<span class=\"_ _0\"></span> BASE DOS PLANOS DE NEG\u00d3CIOS Pressupostos (CAGR 2023-2027) <span class=\"_ _236\"> </span> Pasta e Papel <span class=\"_ _cc\"> </span> Cimento e Derivados* <span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"wsa1\"> Ambiente </span>V<span class=\"_ _0\"></span>endas em quantidade (kt)Refer\u00eancia<span class=\"_ _118\"> </span> Papel UWF <span class=\"_ _4f\"> </span> Cimento e Cl\u00ednquer <span class=\"_ _d2\"> </span> Gordura [3,5] CAGR V<span class=\"_ _0\"></span>endas em quantidade (kt)<span class=\"_ _13a\"> </span>-0,1%<span class=\"_ _1c1\"> </span>-1,3% a 6,0%<span class=\"_ _21d\"> </span>-3,5%Pre\u00e7o M\u00e9dio de V<span class=\"_ _0\"></span>enda ML/tRefer\u00eancia<span class=\"_ _118\"> </span> Papel UWF <span class=\"_ _c2\"> </span> Cimento cinzento no MI <span class=\"_ _d2\"> </span> Gordura [3,5] CAGR Pre\u00e7o M\u00e9dio de V<span class=\"_ _0\"></span>enda ML/t<span class=\"_ _1f6\"> </span>-1,8%<span class=\"_ _1cc\"> </span>2,5% a 21,3%<span class=\"_ _83\"> </span>-7,7%T<span class=\"_ _0\"></span>otal Cash Costs ML CAGR T<span class=\"_ _11\"></span>otal Cash Costs ML<span class=\"_ _4\"></span> <span class=\"_ _237\"> </span>-6,25%<span class=\"_ _1cc\"> </span>3,8% a 24,0%<span class=\"_ _a8\"> </span>0,91%* Intervalo correspondente \u00e0s geografias Portugal, Brasil, T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia, L\u00edbano e AngolaPressupostos (CAGR 2022-2026)<span class=\"_ _4a\"> </span> Pasta e Papel <span class=\"_ _cc\"> </span> Cimento e Derivados* <span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"wsa1\"> Ambiente </span>V<span class=\"_ _0\"></span>endas em quantidade (kt)Refer\u00eancia<span class=\"_ _f2\"> </span> Papel UWF <span class=\"_ _12c\"> </span> Cimento e Cl\u00ednquer <span class=\"_ _d2\"> </span> Gordura [3,5] CAGR V<span class=\"_ _0\"></span>endas em quantidade (kt)<span class=\"_ _24\"> </span><span class=\"fc19\">0,7%<span class=\"_ _1c1\"> </span>-0,8% a 7,3%<span class=\"_ _83\"> </span>-0,5%</span>Pre\u00e7o M\u00e9dio de V<span class=\"_ _0\"></span>enda ML/tRefer\u00eancia<span class=\"_ _f2\"> </span> Papel UWF <span class=\"_ _c2\"> </span> Cimento cinzento no MI <span class=\"_ _d2\"> </span> Gordura [3,5] CAGR Pre\u00e7o M\u00e9dio de V<span class=\"_ _0\"></span>enda ML/t<span class=\"_ _238\"> </span><span class=\"fc19\">-1,2%<span class=\"_ _92\"> </span>0,6% a 9,6%<span class=\"_ _83\"> </span>-3,7%</span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal Cash Costs MLCAGR T<span class=\"_ _11\"></span>otal Cash Costs ML<span class=\"_ _239\"> </span><span class=\"fc19\">-1,90%<span class=\"_ _88\"> </span>-0,40% a 19,28%<span class=\"_ _a8\"> </span>0,69%</span>* Intervalo correspondente \u00e0s geografias Portugal, Brasil, T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia, L\u00edbano e AngolaPRESSUPOSTOS MACROECON\u00d3MICOS E FINANCEIROSOs principais pressupostos considerados a n\u00edvel macroecon\u00f3mico s\u00e3o as proje\u00e7\u00f5es de taxa de crescimento do PIB e de infla\u00e7\u00e3onos mercados onde o Grupo atua (Portugal, no caso de todas as UGC, e ainda T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia, L\u00edbano, Brasil e <span class=\"_ _4\"></span>Angola no segmentoCimento e Derivados). <span class=\"_ _0\"></span>As fontes das proje\u00e7\u00f5es s\u00e3o o FMI e o Banco de Portugal. A<span class=\"_ _0\"></span> taxa de crescimento na perpetuidade reflete a vis\u00e3o da Gest\u00e3o a m\u00e9dio longo prazo para as diferentes UGC, tendo presente ospressupostos macroecon\u00f3micos. 31/12/2022<span class=\"_ _223\"> </span>31/12/2021T<span class=\"_ _0\"></span>axa de T<span class=\"_ _0\"></span>axa Tx Cresci/\u00ba T<span class=\"_ _0\"></span>axa de T<span class=\"_ _0\"></span>axa Tx Cresci/\u00ba Juro W<span class=\"_ _0\"></span>ACC na perp. T<span class=\"_ _0\"></span>axa de Juro W<span class=\"_ _0\"></span>ACC na perp. T<span class=\"_ _0\"></span>axa de Pressupostos financeirossem risco*EUREURImpostosem risco*EUREURImpostoPasta e Papel<span class=\"_ _182\"> </span> <span class=\"_ _55\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span><span class=\"fc19\"> <span class=\"_ _55\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> </span>Portugal<span class=\"_ _23a\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _55\"> </span><span class=\"fc19\"> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> </span>Per\u00edodo de Planeamento expl\u00edcito<span class=\"_ _38\"> </span>2,94%<span class=\"_ _38\"> </span>6,76%<span class=\"_ _127\"> </span>- <span class=\"_ _b7\"> </span>27,50%<span class=\"_ _cc\"> </span><span class=\"fc19\">0,30%<span class=\"_ _38\"> </span>4,46%<span class=\"_ _40\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span>27,50%</span>Perpetuidade<span class=\"_ _23b\"> </span>2,94%<span class=\"_ _38\"> </span>6,76%<span class=\"_ _38\"> </span>0,00%<span class=\"_ _158\"> </span>27,50%<span class=\"_ _38\"> </span><span class=\"fc19\">2,31%<span class=\"_ _38\"> </span>6,34%<span class=\"_ _cc\"> </span>0,00%<span class=\"_ _b8\"> </span>27,50%</span>Cimentos e derivados<span class=\"_ _1d0\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span><span class=\"fc19\"> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _55\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> </span>Portugal<span class=\"_ _23c\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span><span class=\"fc19\"> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _55\"> </span> </span>Per\u00edodo de Planeamento expl\u00edcito<span class=\"_ _38\"> </span>2,94%<span class=\"_ _38\"> </span>6,48%<span class=\"_ _127\"> </span>- <span class=\"_ _b7\"> </span>27,50%<span class=\"_ _cc\"> </span><span class=\"fc19\">0,30%<span class=\"_ _38\"> </span>4,47%<span class=\"_ _40\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span>27,50%</span>Perpetuidade<span class=\"_ _23b\"> </span>2,94%<span class=\"_ _38\"> </span>6,48%<span class=\"_ _38\"> </span>1,85%<span class=\"_ _158\"> </span>27,50%<span class=\"_ _38\"> </span><span class=\"fc19\">2,31%<span class=\"_ _38\"> </span>6,30%<span class=\"_ _cc\"> </span>1,71%<span class=\"_ _b8\"> </span>27,50%</span>Ambiente<span class=\"_ _f0\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span><span class=\"fc19\"> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _55\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> </span>Portugal<span class=\"_ _23c\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span><span class=\"fc19\"> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _55\"> </span> </span>Per\u00edodo de Planeamento expl\u00edcito<span class=\"_ _38\"> </span>2,94%<span class=\"_ _38\"> </span>7,70%<span class=\"_ _127\"> </span>- <span class=\"_ _b7\"> </span>25,50%<span class=\"_ _cc\"> </span><span class=\"fc19\">0,30%<span class=\"_ _38\"> </span>4,59%<span class=\"_ _40\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span>25,50%</span>Perpetuidade <span class=\"_ _213\"> </span>2,94%<span class=\"_ _38\"> </span>7,70%<span class=\"_ _cc\"> </span>1,25%<span class=\"_ _b8\"> </span>25,50%<span class=\"_ _cc\"> </span><span class=\"fc19\">2,31%<span class=\"_ _38\"> </span>6,50%<span class=\"_ _38\"> </span>1,25%<span class=\"_ _158\"> </span>25,50%</span>Nota: Nos Cimentos e Derivados foram ainda consideradas taxas WACC em euros situadas entre os 6,48% e os 20,50% para o Brasil, <span class=\"_ _0\"></span>Tun\u00edsia, <span class=\"_ _0\"></span>Angola e L\u00edbano * Inclui o Country Risk PremiumTESTE DE IMP<span class=\"_ _0\"></span>ARIDADEEm resultado dos testes de imparidade efetuados nos per\u00edodos de 2022 e 2021, n\u00e3o foi identificada qualquer perda por imparidadeno <span class=\"ff11c\">goodwill</span>. AN\u00c1LISE DE SENSIBILIDADEFoi realizada uma an\u00e1lise de sensibilidade aos pressupostos considerados chave (de forma independente para cada pressuposto),taxa W<span class=\"_ _0\"></span>ACC e <span class=\"ff11c\">cash flow</span> livre, a qual n\u00e3o determinou qualquer imparidade para o <span class=\"_ _20\"></span><span class=\"ff11c\">goodwill</span> alocado a cada UGC.V<span class=\"_ _0\"></span>ARIA\u00c7\u00c3O DO EQUITY SEMAP<span class=\"_ _11\"></span>A POR V<span class=\"_ _11\"></span>ARIA\u00c7\u00c3O DA T<span class=\"_ _11\"></span>AXA W<span class=\"_ _11\"></span>ACC: An\u00e1lise de sensibilidade \u00e0 T<span class=\"_ _0\"></span>axa W<span class=\"_ _0\"></span>ACC<span class=\"_ _82\"> </span>-50bps<span class=\"_ _3c\"> </span>+50bps<span class=\"_ _a6\"> </span>-1%<span class=\"_ _106\"> </span>+1%Pasta e Papel<span class=\"_ _19d\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> </span>Per\u00edodo de Planeamento expl\u00edcito<span class=\"_ _13a\"> </span>2%<span class=\"_ _1f3\"> </span>-2%<span class=\"_ _215\"> </span>5%<span class=\"_ _1f3\"> </span>-5%Perpetuidade<span class=\"_ _f9\"> </span>7%<span class=\"_ _a6\"> </span>-6%<span class=\"_ _9a\"> </span>15%<span class=\"_ _55\"> </span>-1<span class=\"_ _0\"></span>1%Planeamento expl\u00edcito e Perpetuidade<span class=\"_ _154\"> </span>10%<span class=\"_ _a6\"> </span>-8%<span class=\"_ _9a\"> </span>21%<span class=\"_ _40\"> </span>-16%Cimentos e outros materiais de constru\u00e7\u00e3oPer\u00edodo de Planeamento expl\u00edcito<span class=\"_ _13a\"> </span>3%<span class=\"_ _1f3\"> </span>-3%<span class=\"_ _215\"> </span>6%<span class=\"_ _1f3\"> </span>-6%Perpetuidade<span class=\"_ _84\"> </span><span class=\"ls60 ws14d\">11<span class=\"_ _20\"></span>%<span class=\"_ _8a\"> </span></span>-9%<span class=\"_ _9a\"> </span>25%<span class=\"_ _127\"> </span>-17%Planeamento expl\u00edcito e Perpetuidade<span class=\"_ _154\"> </span>14%<span class=\"_ _40\"> </span>-12%<span class=\"_ _9a\"> </span>32%<span class=\"_ _127\"> </span>-22%AmbientePer\u00edodo de Planeamento expl\u00edcito<span class=\"_ _13a\"> </span>2%<span class=\"_ _1f3\"> </span>-2%<span class=\"_ _215\"> </span>4%<span class=\"_ _1f3\"> </span>-4%Perpetuidade<span class=\"_ _f9\"> </span>6%<span class=\"_ _a6\"> </span>-5%<span class=\"_ _9a\"> </span>13%<span class=\"_ _127\"> </span>-10%Planeamento expl\u00edcito e Perpetuidade <span class=\"_ _23d\"> </span>8%<span class=\"_ _a6\"> </span>-7%<span class=\"_ _9a\"> </span>18%<span class=\"_ _127\"> </span>-13%V<span class=\"_ _0\"></span>ARIA\u00c7\u00c3O DO EQUITY SEMAP<span class=\"_ _11\"></span>A POR V<span class=\"_ _11\"></span>ARIA\u00c7\u00c3O DO <span class=\"ff11d\">CASH FLOW</span> LIVRE: An\u00e1lise de sensibilidade ao FCF<span class=\"_ _23e\"> </span>-5%<span class=\"_ _106\"> </span>+5%<span class=\"_ _127\"> </span>-10%<span class=\"_ _47\"> </span>+10%Pasta e Papel<span class=\"_ _1dd\"> </span>-6%<span class=\"_ _215\"> </span>6%<span class=\"_ _55\"> </span>-1<span class=\"_ _0\"></span>1%<span class=\"_ _79\"> </span><span class=\"ls60 ws14d\">11<span class=\"_ _208\"></span>%</span>Cimentos e outros materiais de constru\u00e7\u00e3o<span class=\"_ _23f\"> </span>-7%<span class=\"_ _215\"> </span>7%<span class=\"_ _127\"> </span>-14%<span class=\"_ _106\"> </span>14% Ambiente <span class=\"_ _1e9\"> </span><span class=\"ws0\">-5%<span class=\"_ _215\"> </span>5%<span class=\"_ _1f3\"> </span>-9%<span class=\"_ _11d\"> </span>9%</span>GOODWILL<span class=\"ff118\"> \u2013 V<span class=\"_ _0\"></span>ALOR L\u00cdQUIDO</span>O <span class=\"_ _209\"> </span><span class=\"ff11c\">Goodwill</span> \u00e9 atribu\u00eddo \u00e0s unidades geradoras de fluxos de caixa (UGC) do Grupo, as quais correspondem aos segmentosoperacionais identificados na Nota 2.1, conforme segue:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _f0\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _50\"> </span>31/12/2021 Pasta e Papel <span class=\"_ _240\"> </span>122.907.528 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">122.907.528 </span> Cimento e Derivados <span class=\"_ _1de\"> </span>176.961.949 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">172.126.164 </span> Ambiente <span class=\"_ _160\"> </span> <span class=\"_ _56\"> </span>38.936.950 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">38.809.201 </span> <span class=\"_ _241\"> </span> <span class=\"_ _4b\"> </span>338.806.427 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">333.842.893 </span>MOVIMENTOS DO PER\u00cdODOV<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _241\"> </span>2022<span class=\"_ _1b1\"> </span>2021 V<span class=\"_ _0\"></span>alor l\u00edquido no in\u00edcio do exerc\u00edcio <span class=\"_ _227\"> </span> <span class=\"_ _1f9\"> </span>333.842.893 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">331.146.928 </span> Aquisi\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _167\"> </span><span class=\"ws0\">228.547 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">2.386.267 </span></span> Regulariza\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _242\"> </span>127.750 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> Ajustamento <span class=\"_ _20\"></span>Cambial <span class=\"_ _128\"> </span><span class=\"ws0\"> <span class=\"_ _216\"> </span>4.607.238 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">309.698 </span></span> V<span class=\"_ _0\"></span>alor l\u00edquido no final do exerc\u00edcio <span class=\"_ _229\"> </span> <span class=\"_ _1f9\"> </span>338.806.427 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">333.842.893 </span>No dia 1 de setembro de 2021, a subsidi\u00e1ria ETSA<span class=\"_ _0\"></span> concretizou a aquisi\u00e7\u00e3o de 70% do capital da T<span class=\"_ _0\"></span>rib\u00e9rica, S.A., sociedade comsede em Vila Nova de Famalic\u00e3o que produz embalagens provenientes da recolha e da transforma\u00e7\u00e3o de produtos de origemanimal. O valor de aquisi\u00e7\u00e3o ascendeu a Euros 2.950.478 tendo sido inicialmente apurado, no \u00e2mbito da IFRS 3, um goodwillno montante de Euros 2.386.267. Este foi, no entanto, revisto, conforme igualmente previsto na referida norma, revis\u00e3o da qualresultou um aumento de Euros 127.750 registado em regulariza\u00e7\u00f5es.  No exerc\u00edcio de 2022, a Secil concretizou a aquisi\u00e7\u00e3o de 100% do capital da T<span class=\"_ _0\"></span>rancim, sociedade de transportes de direito liban\u00eas.O valor de aquisi\u00e7\u00e3o ascendeu a Euros 1.271.903 tendo sido apurado, no \u00e2mbito da IFRS 3, um <span class=\"ff11c ws0\">goodwill</span> no montante de Euros228.547 (Nota 10.2).",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfGoodwillExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-43-3": {
   "value": "POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASO <span class=\"_ _209\"> </span><span class=\"ff11c\">goodwill</span> representa a diferen\u00e7a entre o justo valor do custo de aquisi\u00e7\u00e3o e o justo valor dos ativos, passivos e passivoscontingentes identific\u00e1veis das subsidi\u00e1rias inclu\u00eddas na consolida\u00e7\u00e3o na data de aquisi\u00e7\u00e3o do controlo e \u00e9 alocado a cada UnidadeGeradora de Caixa (UGC) ou Grupo de UGC mais baixas a que pertence. Amortiza\u00e7\u00e3o e O <span class=\"ff11c\">goodwill</span> n\u00e3o \u00e9 amortizado. O Grupo realiza testes de imparidade ao <span class=\"ff11c\">goodwill</span> anualmente ou sempre que existam imparidadeind\u00edcios de imparidade. Os valores recuper\u00e1veis das unidades geradoras de fluxos de caixa s\u00e3o determinados como o maior entre o valor de uso e o justo valor menos custo de venda. <span class=\"_ _0\"></span>As perdas por imparidade relativas ao <span class=\"ff11c\">goodwill</span> n\u00e3o podem ser revertidas.Aliena\u00e7\u00f5es e perdas Ganhos ou perdas decorrentes da venda ou perda de controlo sobre uma entidade ou neg\u00f3cio ao qual o <span class=\"ff11c\">goodwill</span> est\u00e1 de controloalocado incluem o valor do <span class=\"ff11c\">goodwill</span> correspondente.Aquisi\u00e7\u00f5es em O <span class=\"ff11c\">goodwill</span> originado na aquisi\u00e7\u00e3o de uma entidade estrangeira encontra-se registado na moeda funcional dessa mesma moeda diferente entidade, sendo convertido para a moeda de relato do Grupo (Euro) \u00e0 taxa de c\u00e2mbio em vigor na data de relato. <span class=\"_ _0\"></span>As da moeda de diferen\u00e7as cambiais geradas nessa convers\u00e3o s\u00e3o registadas na rubrica Reserva de convers\u00e3o cambial (Nota 5.5) como apresenta\u00e7\u00e3ooutro rendimento integral.Dedutibilidade fiscal<span class=\"_ _65\"> </span>\u00c0 luz da legisla\u00e7\u00e3o fiscal atualmente vigente em Portugal, n\u00e3o se espera que o <span class=\"ff11c\">goodwill</span> reconhecido ou a reconhecer venha a ser dedut\u00edvel em termos fiscais. Noutras geografias onde o Grupo opera, o tratamento fiscal \u00e9 diferenciado.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForIntangibleAssetsAndGoodwillExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-43-4": {
   "value": "POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASO <span class=\"_ _209\"> </span><span class=\"ff11c\">goodwill</span> representa a diferen\u00e7a entre o justo valor do custo de aquisi\u00e7\u00e3o e o justo valor dos ativos, passivos e passivoscontingentes identific\u00e1veis das subsidi\u00e1rias inclu\u00eddas na consolida\u00e7\u00e3o na data de aquisi\u00e7\u00e3o do controlo e \u00e9 alocado a cada UnidadeGeradora de Caixa (UGC) ou Grupo de UGC mais baixas a que pertence. Amortiza\u00e7\u00e3o e O <span class=\"ff11c\">goodwill</span> n\u00e3o \u00e9 amortizado. O Grupo realiza testes de imparidade ao <span class=\"ff11c\">goodwill</span> anualmente ou sempre que existam imparidadeind\u00edcios de imparidade. Os valores recuper\u00e1veis das unidades geradoras de fluxos de caixa s\u00e3o determinados como o maior entre o valor de uso e o justo valor menos custo de venda. <span class=\"_ _0\"></span>As perdas por imparidade relativas ao <span class=\"ff11c\">goodwill</span> n\u00e3o podem ser revertidas.Aliena\u00e7\u00f5es e perdas Ganhos ou perdas decorrentes da venda ou perda de controlo sobre uma entidade ou neg\u00f3cio ao qual o <span class=\"ff11c\">goodwill</span> est\u00e1 de controloalocado incluem o valor do <span class=\"ff11c\">goodwill</span> correspondente.Aquisi\u00e7\u00f5es em O <span class=\"ff11c\">goodwill</span> originado na aquisi\u00e7\u00e3o de uma entidade estrangeira encontra-se registado na moeda funcional dessa mesma moeda diferente entidade, sendo convertido para a moeda de relato do Grupo (Euro) \u00e0 taxa de c\u00e2mbio em vigor na data de relato. <span class=\"_ _0\"></span>As da moeda de diferen\u00e7as cambiais geradas nessa convers\u00e3o s\u00e3o registadas na rubrica Reserva de convers\u00e3o cambial (Nota 5.5) como apresenta\u00e7\u00e3ooutro rendimento integral.Dedutibilidade fiscal<span class=\"_ _65\"> </span>\u00c0 luz da legisla\u00e7\u00e3o fiscal atualmente vigente em Portugal, n\u00e3o se espera que o <span class=\"ff11c\">goodwill</span> reconhecido ou a reconhecer venha a ser dedut\u00edvel em termos fiscais. Noutras geografias onde o Grupo opera, o tratamento fiscal \u00e9 diferenciado.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForGoodwillExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-49-3": {
   "value": "3.2 <span class=\"_ _81\"> </span>A<span class=\"_ _11\"></span>TIVOS INT<span class=\"_ _0\"></span>ANG\u00cdVEISESTIMA<span class=\"_ _0\"></span>TIV<span class=\"_ _11\"></span>AS E JULGAMENTOS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICOSMARCAS \u2013 TESTES DE IMP<span class=\"_ _11\"></span>ARIDADEAs avalia\u00e7\u00f5es anuais s\u00e3o preparadas por entidade independente com base no <span class=\"ff11c\">income-split method</span>, um modelo de fluxos de caixap\u00f3s-imposto associados \u00e0 influ\u00eancia da marca (diferen\u00e7a entre a margem l\u00edquida da marca deduzida de investimentos em marketinge a margem l\u00edquida da marca branca associada), descontados para o momento da avalia\u00e7\u00e3o com base numa taxa de descontoespec\u00edfica, tendo em considera\u00e7\u00e3o as diferentes din\u00e2micas expectadas de mercado.P<span class=\"_ _0\"></span>AST<span class=\"_ _11\"></span>A E P<span class=\"_ _11\"></span>APEL \u2013 PRINCIP<span class=\"_ _0\"></span>AIS PRESSUPOSTOS UTILIZADOS NAS <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>V<span class=\"_ _0\"></span>ALIA\u00c7\u00d5ES DAS MARCAS 2022 T<span class=\"_ _0\"></span>axa    T<span class=\"_ _0\"></span>axa  Marca <span class=\"_ _243\"> </span> Mercados de Desconto Imposto Navigator e Soporset<span class=\"_ _244\"> </span> Europa <span class=\"_ _ec\"> </span>6,76%<span class=\"_ _a8\"> </span>27,5% EUA<span class=\"_ _0\"></span> <span class=\"_ _21a\"> </span>6,76%<span class=\"_ _a8\"> </span>27,5% Resto do Mundo <span class=\"_ _ec\"> </span>6,76%<span class=\"_ _a8\"> </span>27,5%2021 T<span class=\"_ _0\"></span>axa    T<span class=\"_ _0\"></span>axa Marca <span class=\"_ _93\"> </span> Mercados de Desconto Imposto Navigator e Soporset<span class=\"_ _244\"> </span> Europa <span class=\"_ _ec\"> </span><span class=\"fc19\">4,46%<span class=\"_ _a8\"> </span>27,5%</span> EUA<span class=\"_ _0\"></span> <span class=\"_ _21a\"> </span><span class=\"fc19\">4,46%<span class=\"_ _a8\"> </span>27,5%</span> Resto do Mundo <span class=\"_ _ec\"> </span><span class=\"fc19\">4,46%<span class=\"_ _a8\"> </span>27,5%</span>CIMENTO E DERIV<span class=\"_ _11\"></span>ADOS \u2013 PRINCIP<span class=\"_ _0\"></span>AIS PRESSUPOSTOS UTILIZADOS NAS <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>V<span class=\"_ _0\"></span>ALIA\u00c7\u00d5ES DAS MARCAS2022 T<span class=\"_ _0\"></span>axa <span class=\"_ _ae\"></span>    T<span class=\"_ _0\"></span>axa Marca<span class=\"_ _245\"> </span> Mercado de Desconto*Imposto Secil Portugal<span class=\"_ _5b\"> </span> Portugal <span class=\"_ _ec\"> </span>6,48%<span class=\"_ _a8\"> </span>27,5%Supremo Cimentos<span class=\"_ _246\"> </span> Brasil <span class=\"_ _ec\"> </span>9,21%<span class=\"_ _a8\"> </span>34,0%Soci\u00e9t\u00e9 des Ciments de Gab\u00e9s<span class=\"_ _ec\"> </span><span class=\"ws144\"> Tun\u00edsia <span class=\"_ _60\"> </span></span>17,34%<span class=\"_ _8e\"> </span>15,0%* Moeda local | Per\u00edodo expl\u00edcito 2021 T<span class=\"_ _0\"></span>axa    T<span class=\"_ _0\"></span>axa Marca<span class=\"_ _245\"> </span> Mercado de Desconto*Imposto Secil Portugal<span class=\"_ _5b\"> </span> Portugal <span class=\"_ _ec\"> </span><span class=\"fc19\">4,47%<span class=\"_ _a8\"> </span>27,5%</span>Supremo Cimentos<span class=\"_ _246\"> </span> Brasil <span class=\"_ _ec\"> </span><span class=\"fc19\">8,72%<span class=\"_ _a8\"> </span>34,0%</span>Soci\u00e9t\u00e9 des Ciments de Gab\u00e9s<span class=\"_ _ec\"> </span><span class=\"ws144\"> Tun\u00edsia <span class=\"_ _60\"> </span></span><span class=\"fc19\">12,68%<span class=\"_ _8e\"> </span>25,0%</span>MARCAS \u2013 TESTE DE IMP<span class=\"_ _11\"></span>ARIDADE E AN\u00c1LISE DE SENSIBILIDADEEm resultado das avalia\u00e7\u00f5es efetuadas em 2022, foi registada uma perda por imparidade correspondente ao valor total da marcaSecil T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia, no montante de Euros 4.794.836, explicada essencialmente pelo contexto adverso, pol\u00edtico, social e financeiro, emque esta geografia se encontra.Foram efetuadas an\u00e1lises de sensibilidade aos pressupostos fundamentais considerados nas avalia\u00e7\u00f5es realizadas, nomeadamente:1) redu\u00e7\u00e3o do indicador EV<span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> em 5%, face ao utilizado no cen\u00e1rio base, e 2) aumento de 50 pontos base na taxa W<span class=\"_ _4\"></span>ACC em eurosutilizada no cen\u00e1rio base. Estas an\u00e1lises de sensibilidade foram realizadas de forma independente para cada pressuposto. Casotivessem sido adotados estes pressupostos \u00e0s marcas identificadas, esta an\u00e1lise de sensibilidade n\u00e3o determinaria qualquer perdapor imparidade adicional. MARCAS Em 31 de dezembro de 2022 e 2021, o valor l\u00edquido das marcas detalha-se como segue:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _98\"> </span> <span class=\"_ _2e\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021Pasta e PapelNavigator<span class=\"_ _242\"> </span>107.568.000 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">107.568.000 </span>Soporset<span class=\"_ _16a\"> </span>43.919.000 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">43.919.000 </span>Cimento e DerivadosSecil Portugal<span class=\"_ _247\"> </span>71.700.000 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">71.700.000 </span>Supremo (Brasil)*<span class=\"_ _248\"> </span>16.545.521 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">14.577.044 </span>Gab\u00e9s (T<span class=\"_ _4\"></span>un\u00edsia)*<span class=\"_ _249\"> </span>- <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">4.774.585 </span>Outras<span class=\"_ _24a\"> </span> <span class=\"_ _212\"> </span>299 <span class=\"_ _a8\"> </span><span class=\"fc19\">4.137 </span> <span class=\"_ _18c\"> </span> <span class=\"_ _51\"> </span>239.732.820 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">242.542.766 </span>* O valor destas marcas est\u00e1 sujeito a atualiza\u00e7\u00e3o cambial. LICEN\u00c7AS DE CO2Nos exerc\u00edcios de 2022 e 2021, o movimento ocorrido nas licen\u00e7as de CO foi como segue:2 <span class=\"_ _ef\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _211\"> </span>31/12/2021 V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _31\"> </span> T<span class=\"_ _0\"></span>oneladas <span class=\"_ _46\"> </span> V<span class=\"_ _0\"></span>alor <span class=\"_ _158\"> </span> T<span class=\"_ _11\"></span>oneladas <span class=\"_ _46\"> </span> Valor Saldo inicial<span class=\"_ _24b\"> </span>2.970.325 <span class=\"_ _157\"> </span>93.213.066 <span class=\"_ _c9\"> </span>2.939.553 <span class=\"_ _157\"> </span>66.930.220  Licen\u00e7as atribu\u00eddas gratuitamente <span class=\"_ _131\"> </span>1.799.780 <span class=\"_ _14e\"> </span>151.199.518 <span class=\"_ _c9\"> </span>1.882.815 <span class=\"_ _157\"> </span>63.474.545  Licen\u00e7as adquiridas <span class=\"_ _24c\"> </span>48.000 <span class=\"_ _c9\"> </span>3.251.520 <span class=\"_ _ba\"> </span>368.598 <span class=\"_ _c3\"> </span>22.706.518  Licen\u00e7as alienadas <span class=\"_ _24d\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _d1\"> </span><span class=\"fc19\">(129.000)<span class=\"_ _bc\"> </span>(2.905.080)</span> Licen\u00e7as devolvidas \u00e0 Entidade Coordenadora de Licenciamento  <span class=\"_ _40\"> </span>(1.917.037)<span class=\"_ _cd\"> </span>(58.033.051)<span class=\"_ _bc\"> </span><span class=\"fc19\">(2.091.641)<span class=\"_ _cd\"> </span>(56.993.137)</span>Saldo final<span class=\"_ _138\"> </span>2.901.068 <span class=\"_ _14e\"> </span>189.631.053 <span class=\"_ _ce\"> </span>2.970.325 <span class=\"_ _c3\"> </span>93.213.066 Em 31 de dezembro de 2022 e 2021, o Grupo detinha licen\u00e7as de CO registadas em conformidade com a pol\u00edtica acima descrita,2com o seguinte detalhe:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _24a\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Licen\u00e7as CO (ton) <span class=\"_ _24e\"> </span>2.901.068 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">2.970.325 </span>2 V<span class=\"_ _0\"></span>alor unit\u00e1rio m\u00e9dio <span class=\"_ _24f\"> </span>65,37 <span class=\"_ _1d5\"> </span><span class=\"fc19\">31,38 </span> <span class=\"_ _179\"> </span>189.631.053 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">93.213.066 </span>Cota\u00e7\u00e3o de mercado <span class=\"_ _250\"> </span>81,49 <span class=\"_ _1d5\"> </span><span class=\"fc19\">80,65 </span>MOVIMENTOS EM <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>TIVOS INT<span class=\"_ _0\"></span>ANG\u00cdVEISPropriedade <span class=\"_ _209\"> </span> industrial Licen\u00e7as de Ativos intang\u00edveis V<span class=\"_ _0\"></span>alores em  Euros <span class=\"_ _ab\"> </span>Marcase outros direitos <span class=\"_ _32\"></span>Emiss\u00e3o de COem curso<span class=\"_ _41\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal2V<span class=\"_ _0\"></span>alor bruto<span class=\"_ _251\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _17f\"> </span> <span class=\"_ _218\"> </span> <span class=\"_ _218\"> </span> <span class=\"_ _d3\"> </span> </span>Saldo a 1 de janeiro de 2021<span class=\"_ _1a7\"> </span><span class=\"fc19\">270.121.268 <span class=\"_ _252\"> </span>28.165 <span class=\"_ _36\"> </span>66.930.219 <span class=\"_ _12c\"> </span>2.425.399 <span class=\"_ _14e\"> </span>339.505.051 </span>Aquisi\u00e7\u00f5es/Atribui\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _253\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _1b2\"> </span>17.823 <span class=\"_ _1fd\"> </span>86.181.063 <span class=\"_ _3a\"> </span>6.886.980 <span class=\"_ _157\"> </span>93.085.866 </span>Aliena\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _1f2\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _1b4\"> </span>- <span class=\"_ _ed\"> </span>(2.905.080)<span class=\"_ _254\"> </span>- <span class=\"_ _b8\"> </span>(2.905.080)</span>Regulariza\u00e7\u00f5es, transfer\u00eancias e abates<span class=\"_ _1ca\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _1b4\"> </span>- <span class=\"_ _1bd\"> </span>(56.993.136)<span class=\"_ _254\"> </span>- <span class=\"_ _bb\"> </span>(56.993.136)</span>Ajustamento cambial<span class=\"_ _255\"> </span><span class=\"fc19\">(3.015.41<span class=\"_ _0\"></span>1)<span class=\"_ _54\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _b6\"> </span>(3.015.41<span class=\"_ _0\"></span>1)</span>Saldo a 31 de dezembro de 2021<span class=\"_ _b1\"> </span><span class=\"fc19\">267.105.857 <span class=\"_ _252\"> </span>45.988 <span class=\"_ _36\"> </span>93.213.066 <span class=\"_ _12c\"> </span>9.312.379 <span class=\"_ _14e\"> </span>369.677.290 </span>V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de per\u00edmetro<span class=\"_ _256\"> </span>- <span class=\"_ _b1\"> </span>291.951 <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _149\"> </span>291.951 Aquisi\u00e7\u00f5es/Atribui\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _253\"> </span>- <span class=\"_ _257\"> </span>- <span class=\"_ _b5\"> </span>154.451.038 <span class=\"_ _36\"> </span>16.213.285 <span class=\"_ _c7\"> </span>170.664.323 Aliena\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _1f2\"> </span>- <span class=\"_ _257\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _e8\"> </span>- Regulariza\u00e7\u00f5es, transfer\u00eancias e abates<span class=\"_ _258\"> </span>(2)<span class=\"_ _54\"> </span>- <span class=\"_ _1bd\"> </span>(58.033.051)<span class=\"_ _217\"> </span>2 <span class=\"_ _37\"> </span>(58.033.051)Ajustamento cambial<span class=\"_ _156\"> </span>1.371.559 <span class=\"_ _7d\"> </span>(88.342)<span class=\"_ _254\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _ce\"> </span>1.283.217 Saldo a 31 de dezembro de 2022<span class=\"_ _b1\"> </span>268.477.414 <span class=\"_ _9f\"> </span>249.597 <span class=\"_ _b5\"> </span>189.631.053 <span class=\"_ _36\"> </span>25.525.666 <span class=\"_ _14e\"> </span>483.883.730 Amortiza\u00e7\u00f5es e perdas por imparidade acumuladasSaldo a 1 de janeiro de 2021<span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">(26.341.454)<span class=\"_ _b2\"> </span>(18.101)<span class=\"_ _218\"> </span>- <span class=\"_ _150\"> </span>- <span class=\"_ _bb\"> </span>(26.359.555)</span>Amortiza\u00e7\u00f5es do exerc\u00edcio (Nota 3.6)<span class=\"_ _259\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _10b\"> </span>(19.400)<span class=\"_ _254\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _119\"> </span>(19.400)</span>Perdas por imparidade do exerc\u00edcio (Nota 3.6)<span class=\"_ _ce\"> </span><span class=\"fc19 ws0\">(1.405.093)<span class=\"_ _25a\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _b8\"> </span>(1.405.093)</span>Regulariza\u00e7\u00f5es, transfer\u00eancias e abates<span class=\"_ _1b2\"> </span><span class=\"fc19\">8.487 <span class=\"_ _1c1\"> </span>(8.487)<span class=\"_ _254\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _e8\"> </span>- </span>Ajustamento cambial<span class=\"_ _156\"> </span><span class=\"fc19\">3.174.969 <span class=\"_ _1b4\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _cc\"> </span>3.174.969 </span>Saldo a 31 de dezembro de 2021<span class=\"_ _10b\"> </span><span class=\"fc19\">(24.563.091)<span class=\"_ _1b1\"> </span>(45.988)<span class=\"_ _254\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _bb\"> </span>(24.609.079)</span>Amortiza\u00e7\u00f5es do exerc\u00edcio (Nota 3.6)<span class=\"_ _259\"> </span>- <span class=\"_ _10b\"> </span>(20.579)<span class=\"_ _254\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _119\"> </span>(20.579)Perdas por imparidade do exerc\u00edcio (Nota 3.6)<span class=\"_ _ce\"> </span><span class=\"ws0\">(4.807.158)<span class=\"_ _25a\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _b8\"> </span>(4.807.158)</span>Regulariza\u00e7\u00f5es, transfer\u00eancias e abates<span class=\"_ _1b2\"> </span>8.487 <span class=\"_ _1c1\"> </span>(8.487)<span class=\"_ _254\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _e8\"> </span>- Ajustamento cambial<span class=\"_ _25b\"> </span>617.168 <span class=\"_ _257\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _a3\"> </span>617.168 Saldo a 31 de dezembro de 2022<span class=\"_ _10b\"> </span>(28.744.594)<span class=\"_ _1b1\"> </span>(75.054)<span class=\"_ _254\"> </span>- <span class=\"_ _212\"> </span>- <span class=\"_ _bb\"> </span>(28.819.648)V<span class=\"_ _0\"></span>alor l\u00edquido a 1 de janeiro de 2021<span class=\"_ _df\"> </span><span class=\"fc19\">243.779.814 <span class=\"_ _1b2\"> </span>10.064 <span class=\"_ _36\"> </span>66.930.219 <span class=\"_ _12c\"> </span>2.425.399 <span class=\"_ _14e\"> </span>313.145.496 </span>V<span class=\"_ _0\"></span>alor l\u00edquido a 31 de dezembro de 2021<span class=\"_ _226\"> </span><span class=\"fc19\">242.542.766 <span class=\"_ _257\"> </span>- <span class=\"_ _36\"> </span>93.213.066 <span class=\"_ _12c\"> </span>9.312.379 <span class=\"_ _c7\"> </span>345.068.211 </span>V<span class=\"_ _0\"></span>alor l\u00edquido a 31 de dezembro de 2022<span class=\"_ _226\"> </span>239.732.820 <span class=\"_ _b1\"> </span>174.542 <span class=\"_ _b5\"> </span>189.631.053 <span class=\"_ _1fd\"> </span>25.525.666 <span class=\"_ _14e\"> </span>455.064.081 Em 31 de dezembro de 2022, a rubrica de ativos intang\u00edveis em curso um montante aproximado de 24 milh\u00f5es de euros relativosao projeto CCL<span class=\"_ _4\"></span> (Clean Cement Line) em desenvolvimento na subsidi\u00e1ria Secil.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfIntangibleAssetsExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-46-3": {
   "value": "POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASOs ativos intang\u00edveis encontram-se registados ao custo de aquisi\u00e7\u00e3o deduzido de amortiza\u00e7\u00f5es e perdas por imparidade, pelom\u00e9todo das quotas constantes durante um per\u00edodo que varia entre 3 e 5 anos, e anualmente para os direitos de emiss\u00e3o de CO. 2Dada a aus\u00eancia de normativo contabil\u00edstico para o reconhecimento e mensura\u00e7\u00e3o das licen\u00e7as de CO, a pol\u00edtica definida pela2gest\u00e3o \u00e9 como segue:Direitos de emiss\u00e3o de CO2Reconhecimento de As Licen\u00e7as de emiss\u00e3o de CO atribu\u00eddas ao Grupo, no \u00e2mbito do regime CELE \u2013 Com\u00e9rcio Europeu de Licen\u00e7as 2licen\u00e7as atribu\u00eddas a t\u00edtulo de Emiss\u00e3o de gases com efeito de estufa, a t\u00edtulo gratuito d\u00e3o origem a um ativo intang\u00edvel correspondente gratuito e Mensura\u00e7\u00e3o \u00e0s licen\u00e7as atribu\u00eddas, um subs\u00eddio de igual montante e um passivo pela obriga\u00e7\u00e3o de entregar as licen\u00e7as subsequenteequivalentes aos consumos durante o per\u00edodo.As licen\u00e7as de emiss\u00e3o s\u00f3 s\u00e3o registadas enquanto ativos intang\u00edveis quando o Grupo \u00e9 capaz de exercer controlo, e s\u00e3o mensurados pelo seu justo valor (n\u00edvel 1) na data do reconhecimento inicial. Se o valor de mercado das licen\u00e7as cai significativamente abaixo do valor contabil\u00edstico e a diminui\u00e7\u00e3o \u00e9 considerada permanente, \u00e9 registada uma perda por imparidade sobre as licen\u00e7as que o Grupo n\u00e3o vai utilizar nas suas opera\u00e7\u00f5es.O passivo associado \u00e0 obriga\u00e7\u00e3o de devolver as licen\u00e7as \u00e9 reconhecido com base nas emiss\u00f5es efetivas reais (Nota 4.3 \u2013 V<span class=\"_ _0\"></span>alores a pagar), ser\u00e1 liquidado com a entrega das licen\u00e7as e \u00e9 mensurado pelo valor contabil\u00edstico das licen\u00e7as detidas, sendo eventuais emiss\u00f5es adicionais mensuradas pelo valor de mercado das licen\u00e7as \u00e0 data de relato.Reconhecimento em Na Demonstra\u00e7\u00e3o dos Resultados Consolidados, o Grupo reconhece como gasto (rubrica de Outros gastos e resultadosperdas) as emiss\u00f5es efetuadas ao justo valor \u00e0 data de atribui\u00e7\u00e3o, exceto no que respeita a licen\u00e7as adquiridas, onde o gasto \u00e9 mensurado pelo custo de aquisi\u00e7\u00e3o das licen\u00e7as.Os referidos gastos ir\u00e3o compensar os outros rendimentos operacionais que resultam do reconhecimento do subs\u00eddio original (tamb\u00e9m ele reconhecido em resultados pelo justo valor \u00e0 data de atribui\u00e7\u00e3o) e das liberta\u00e7\u00f5es ou vendas de eventuais licen\u00e7as em excesso.O efeito na Demonstra\u00e7\u00e3o dos Resultados Consolidados ser\u00e1 assim neutro, no que respeita aos consumos de licen\u00e7as atribu\u00eddas. Qualquer efeito nos resultados resultar\u00e1 da compra de licen\u00e7as adicionais para cobrir o excesso de emiss\u00f5es, a venda de eventuais licen\u00e7as excessivas face aos consumos efetivos ou ainda de perdas por imparidade de licen\u00e7as que n\u00e3o s\u00e3o utilizadas operacionalmente.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForEmissionRightsExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-47-3": {
   "value": "MarcasReconhecimento Sempre que numa concentra\u00e7\u00e3o de atividades empresariais sejam identificadas marcas, o Grupo procede ao seu e mensura\u00e7\u00e3o inicialreconhecimento em separado sendo mensuradas ao justo valor na data da aquisi\u00e7\u00e3o.Mensura\u00e7\u00e3o Ao custo deduzido de perdas por imparidade acumuladas. <span class=\"_ _0\"></span>As marcas n\u00e3o se encontram sujeitas a amortiza\u00e7\u00e3o porsubsequente se considerar n\u00e3o terem vida \u00fatil definida.e imparidadeO Grupo realiza testes de imparidade \u00e0s marcas anualmente, ou sempre que existam ind\u00edcios de imparidade.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForIntangibleAssetsOtherThanGoodwillExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-48-3": {
   "value": "INT<span class=\"_ _11\"></span>ANG\u00cdVEIS DESENVOL<span class=\"_ _0\"></span>VIDOS INTERNAMENTEPOL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASAs despesas de desenvolvimento apenas s\u00e3o reconhecidas como ativo intang\u00edvel na medida em que se demonstre a capacidadet\u00e9cnica para completar o desenvolvimento do ativo e que este est\u00e1 dispon\u00edvel para uso pr\u00f3prio ou comercializa\u00e7\u00e3o. Caso asdespesas n\u00e3o satisfa\u00e7am esses requisitos, nomeadamente as despesas com investiga\u00e7\u00e3o, s\u00e3o registados como custo quandoincorrida.Deprecia\u00e7\u00f5es e \u00c9 utilizado o m\u00e9todo das quotas constantes, a partir do momento em que o bem se encontra dispon\u00edvel para uso, imparidadeutilizando-se as taxas que melhor refletem a sua vida \u00fatil estimada.A<span class=\"_ _0\"></span> deprecia\u00e7\u00e3o dos terrenos de explora\u00e7\u00e3o resulta da estimativa de vida \u00fatil m\u00e9dia dos terrenos, tendo em considera\u00e7\u00e3o o per\u00edodo de extra\u00e7\u00e3o de mat\u00e9ria-prima.Vida \u00fatil estimada (em anos)T<span class=\"_ _11\"></span>errenos de explora\u00e7\u00e3o<span class=\"_ _248\"> </span>14Edif\u00edcios e outras constru\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _15c\"> </span>12 \u2013 30Equipamento b\u00e1sico <span class=\"_ _25c\"> </span>6 \u2013 25Equipamento de transporte<span class=\"_ _25d\"> </span>4 \u2013 9Ferramentas e utens\u00edlios<span class=\"_ _25e\"> </span>2 \u2013 8Equipamento administrativo<span class=\"_ _9\"> </span>4 \u2013 8T<span class=\"_ _11\"></span>aras e vasilhames<span class=\"_ _121\"> </span>6Outros ativos fixos tang\u00edveis<span class=\"_ _1fb\"> </span>4 \u2013 10Os valores residuais dos ativos e as respetivas vidas \u00fateis s\u00e3o revistos e ajustados, se necess\u00e1rio, na data da Posi\u00e7\u00e3o Financeira Consolidada. Se a quantia escriturada \u00e9 superior ao valor recuper\u00e1vel do ativo, procede-se ao seu reajustamento para o valor recuper\u00e1vel estimado mediante o registo de perdas por imparidade (Nota 3.6).RECUPERABILIDADE DOS <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>TIVOS FIXOS T<span class=\"_ _0\"></span>ANG\u00cdVEISA<span class=\"_ _0\"></span> recuperabilidade dos ativos fixos tang\u00edveis requer a defini\u00e7\u00e3o de estimativas e pressupostos por parte da Gest\u00e3o, nomeadamente,quando aplic\u00e1vel, no que diz respeito ao apuramento do valor de uso no \u00e2mbito dos testes de imparidade \u00e0s unidades geradorasde caixa do Grupo. VIDA<span class=\"_ _0\"></span> \u00daTIL E DEPRECIA\u00c7\u00c3O Os ativos fixos tang\u00edveis representam a componente mais significativa do <span class=\"_ _0\"></span>Ativo total do Grupo. Estes ativos s\u00e3o sujeitos a umadeprecia\u00e7\u00e3o sistem\u00e1tica pelo per\u00edodo que se determina ser a sua vida \u00fatil econ\u00f3mica. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> determina\u00e7\u00e3o das vidas \u00fateis dos ativos, bemcomo o m\u00e9todo de deprecia\u00e7\u00e3o a aplicar<span class=\"_ _0\"></span>, \u00e9 essencial para determinar o montante das deprecia\u00e7\u00f5es a reconhecer na Demonstra\u00e7\u00e3odos Resultados Consolidados de cada per\u00edodo.Estes dois par\u00e2metros s\u00e3o definidos de acordo com o melhor julgamento do Conselho de <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o para os ativos e neg\u00f3ciosem quest\u00e3o, considerando tamb\u00e9m as pr\u00e1ticas adotadas por empresas do setor ao n\u00edvel internacional e a evolu\u00e7\u00e3o das condi\u00e7\u00f5esecon\u00f3micas em que o Grupo atua. Dada a relev\u00e2ncia desta estimativa, o Grupo recorre com alguma regularidade a t\u00e9cnicos externos e independentes para aferir daadequa\u00e7\u00e3o das estimativas utilizadas.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForExpensesExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-48-4": {
   "value": "INT<span class=\"_ _11\"></span>ANG\u00cdVEIS DESENVOL<span class=\"_ _0\"></span>VIDOS INTERNAMENTEPOL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASAs despesas de desenvolvimento apenas s\u00e3o reconhecidas como ativo intang\u00edvel na medida em que se demonstre a capacidadet\u00e9cnica para completar o desenvolvimento do ativo e que este est\u00e1 dispon\u00edvel para uso pr\u00f3prio ou comercializa\u00e7\u00e3o. Caso asdespesas n\u00e3o satisfa\u00e7am esses requisitos, nomeadamente as despesas com investiga\u00e7\u00e3o, s\u00e3o registados como custo quandoincorrida.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForResearchAndDevelopmentExpenseExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-53-2": {
   "value": "3.3 <span class=\"_ _81\"> </span>A<span class=\"_ _11\"></span>TIVOS FIXOS T<span class=\"_ _0\"></span>ANG\u00cdVEISMOVIMENTOS EM <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>TIVOS FIXOS T<span class=\"_ _0\"></span>ANG\u00cdVEISEdif\u00edcios e outras  Equipamentos <span class=\"_ _1b0\"> </span>e Ativos fixos V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _216\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>errenos constru\u00e7\u00f5esoutros <span class=\"_ _1b0\"> </span> tang\u00edveis <span class=\"_ _ae\"></span>tang\u00edveis em curso<span class=\"_ _79\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otalV<span class=\"_ _0\"></span>alor bruto<span class=\"_ _3d\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _25f\"> </span> <span class=\"_ _218\"> </span> <span class=\"_ _1d3\"> </span> <span class=\"_ _1b2\"> </span> </span> Saldo em 1 de janeiro de 2021 <span class=\"_ _115\"> </span><span class=\"ff119 fc19\">407.654.901 <span class=\"_ _c2\"> </span>1.067.538.097 <span class=\"_ _d0\"> </span>5.461.580.472 <span class=\"_ _ed\"> </span>141.879.339 <span class=\"_ _3\"> </span>7.078.652.810 </span> V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de per\u00edmetro <span class=\"_ _214\"> </span><span class=\"fc19\">(1.106.923)<span class=\"_ _3c\"> </span>(2.235.163)<span class=\"_ _39\"> </span>(13.366.629)<span class=\"_ _8f\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>10.635)<span class=\"_ _c3\"> </span>(16.819.350)</span> Aquisi\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _244\"> </span><span class=\"fc19 ws0\">- <span class=\"_ _8a\"> </span>70.294 <span class=\"_ _a3\"> </span>15.919.069 <span class=\"_ _ed\"> </span>104.283.063 <span class=\"_ _d0\"> </span>120.272.426 </span> Aliena\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _253\"> </span><span class=\"fc19 ws0\">(806.562)<span class=\"_ _3c\"> </span>(2.799.659)<span class=\"_ _d2\"> </span>(12.175.147)<span class=\"_ _9c\"> </span>(4.208)<span class=\"_ _157\"> </span>(15.785.576)</span> Regulariza\u00e7\u00f5es, transfer\u00eancias e abates <span class=\"_ _46\"> </span><span class=\"fc19\">746.302 <span class=\"_ _55\"> </span>921.716 <span class=\"_ _15b\"> </span>133.070.549 <span class=\"_ _d2\"> </span>(166.462.1<span class=\"_ _0\"></span>15)<span class=\"_ _157\"> </span>(31.723.548)</span> Ajustamento <span class=\"_ _20\"></span>cambial <span class=\"_ _bd\"> </span><span class=\"fc19 ws0\">(13.394.043)<span class=\"_ _3c\"> </span>(8.213.049)<span class=\"_ _39\"> </span>(48.609.655)<span class=\"_ _97\"> </span>(322.970)<span class=\"_ _157\"> </span>(70.539.717)</span> Efeito de economias hiperinflacion\u00e1rias <span class=\"_ _ba\"> </span><span class=\"fc19\">17.423.483 <span class=\"_ _4f\"> </span>5.026.230 <span class=\"_ _a3\"> </span>49.324.921 <span class=\"_ _dc\"> </span>584.812 <span class=\"_ _38\"> </span>72.359.446 </span> Saldo em 31 de dezembro de 2021 <span class=\"_ _51\"> </span>410.517.158 <span class=\"_ _7c\"> </span>1.060.308.466 <span class=\"_ _b8\"> </span>5.585.743.580 <span class=\"_ _4b\"> </span>79.847.286 <span class=\"_ _e\"> </span>7.136.416.491  V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de per\u00edmetro <span class=\"_ _23a\"> </span>- <span class=\"_ _ed\"> </span>(6.509.309)<span class=\"_ _c4\"> </span>(6.703.628)<span class=\"_ _8a\"> </span>(25.000)<span class=\"_ _c3\"> </span>(13.237.937) Aquisi\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _244\"> </span><span class=\"ws0\">- <span class=\"_ _8a\"> </span>46.938 <span class=\"_ _a3\"> </span>14.266.529 <span class=\"_ _ed\"> </span>153.661.060 <span class=\"_ _d0\"> </span>167.974.527 </span> Aliena\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _253\"> </span><span class=\"ws0\">(915.733)<span class=\"_ _4d\"> </span>(746.469)<span class=\"_ _d2\"> </span>(59.070.707)<span class=\"_ _260\"> </span>- <span class=\"_ _1be\"> </span>(60.732.909)</span> Regulariza\u00e7\u00f5es, transfer\u00eancias e abates <span class=\"_ _ed\"> </span>2.627.452 <span class=\"_ _12c\"> </span>5.172.791 <span class=\"_ _a3\"> </span>57.418.961 <span class=\"_ _c4\"> </span>(75.021.846)<span class=\"_ _c9\"> </span>(9.802.642) Ajustamento <span class=\"_ _20\"></span>cambial <span class=\"_ _23b\"> </span><span class=\"ws0\">(2.819.309)<span class=\"_ _e2\"> </span>4.949.595 <span class=\"_ _149\"> </span>(7.647.1<span class=\"_ _11\"></span>1<span class=\"_ _0\"></span>1)<span class=\"_ _df\"> </span>1<span class=\"_ _4\"></span>12.165 <span class=\"_ _c2\"> </span>(5.404.660)</span> Efeito de economias hiperinflacion\u00e1rias <span class=\"_ _226\"> </span>2.561.401 <span class=\"_ _43\"> </span>25.673.176 <span class=\"_ _a3\"> </span>83.674.472 <span class=\"_ _dc\"> </span>227.969 <span class=\"_ _158\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>12.137.018  Saldo em 31 de dezembro de 2022 <span class=\"_ _4b\"> </span>41<span class=\"_ _0\"></span>1.970.969 <span class=\"_ _7c\"> </span>1.088.895.188 <span class=\"_ _b8\"> </span>5.667.682.096 <span class=\"_ _ed\"> </span>158.801.634 <span class=\"_ _3\"> </span>7.327.349.888 Amortiza\u00e7\u00f5es e perdas por imparidade acumuladas<span class=\"ff119\"> </span> Saldo em 1 de janeiro de 2021 <span class=\"_ _11d\"> </span><span class=\"fc19\">(91.023.465)<span class=\"_ _d1\"> </span>(71<span class=\"_ _0\"></span>1.238.797)<span class=\"_ _14e\"> </span>(4.469.798.465)<span class=\"_ _3b\"> </span>(3.630.707)<span class=\"_ _23\"> </span>(5.275.691.434)</span> V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de per\u00edmetro <span class=\"_ _23a\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _12c\"> </span>1.782.441 <span class=\"_ _a3\"> </span>13.176.376 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _38\"> </span>14.958.817 </span> Deprecia\u00e7\u00f5es do per\u00edodo (Nota 3.6) <span class=\"_ _53\"> </span><span class=\"fc19\">(5.078.568)<span class=\"_ _a3\"> </span>(20.671.079)<span class=\"_ _c2\"> </span>(155.936.627)<span class=\"_ _260\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>(181.686.274)</span> Aliena\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _261\"> </span>10.898 <span class=\"_ _4f\"> </span>7.742.529 <span class=\"_ _a3\"> </span>10.607.739 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _38\"> </span>18.361.166  Perdas por imparidade (Nota 3.6) <span class=\"_ _a8\"> </span>1.435.557 <span class=\"_ _46\"> </span>(570.155)<span class=\"_ _40\"> </span>812.251 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _1bd\"> </span>1.677.653  Regulariza\u00e7\u00f5es, transfer\u00eancias e abates <span class=\"_ _3e\"> </span>52.754 <span class=\"_ _4f\"> </span>3.363.590 <span class=\"_ _a3\"> </span>26.075.526 <span class=\"_ _dc\"> </span>102.292 <span class=\"_ _38\"> </span>29.594.162  Ajustamento <span class=\"_ _20\"></span>cambial <span class=\"_ _d8\"> </span>3.990.393 <span class=\"_ _4f\"> </span>5.428.878 <span class=\"_ _a3\"> </span>41.770.527 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _38\"> </span>51.189.798  Efeito de economias hiperinflacion\u00e1rias <span class=\"_ _a3\"> </span><span class=\"fc19\">(6.165.694)<span class=\"_ _3c\"> </span>(3.364.090)<span class=\"_ _d2\"> </span>(52.561.336)<span class=\"_ _260\"> </span>- <span class=\"_ _1be\"> </span>(62.091.120)</span> Saldo em 31 de dezembro de 2021 <span class=\"_ _44\"> </span><span class=\"fc19\">(96.778.125)<span class=\"_ _15b\"> </span>(717.526.683)<span class=\"_ _14e\"> </span>(4.585.854.009)<span class=\"_ _4f\"> </span>(3.528.415)<span class=\"_ _23\"> </span>(5.403.687.232)</span> V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de per\u00edmetro <span class=\"_ _23a\"> </span>- <span class=\"_ _12c\"> </span>5.656.139 <span class=\"_ _3c\"> </span>5.683.105 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _cc\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.339.244  Deprecia\u00e7\u00f5es do per\u00edodo (Nota 3.6) <span class=\"_ _53\"> </span>(5.385.708)<span class=\"_ _a3\"> </span>(28.323.068)<span class=\"_ _c2\"> </span>(187.273.627)<span class=\"_ _260\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>(220.982.403) Aliena\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _262\"> </span>701 <span class=\"_ _55\"> </span>696.752 <span class=\"_ _a3\"> </span>56.409.969 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _38\"> </span>57.107.422  Perdas por imparidade (Nota 3.6) <span class=\"_ _21f\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>43.185 <span class=\"_ _263\"> </span>(8.612.297)<span class=\"_ _260\"> </span>- <span class=\"_ _7e\"> </span>(8.569.1<span class=\"_ _4\"></span>12) Regulariza\u00e7\u00f5es, transfer\u00eancias e abates <span class=\"_ _dc\"> </span>5.504 <span class=\"_ _127\"> </span>286.587 <span class=\"_ _a3\"> </span>10.291.688 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _38\"> </span>10.583.779  Ajustamento <span class=\"_ _20\"></span>cambial <span class=\"_ _d8\"> </span>2.429.700 <span class=\"_ _55\"> </span>792.534 <span class=\"_ _a3\"> </span>18.084.177 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _cc\"> </span>21.306.41<span class=\"_ _0\"></span>1  Efeito de economias hiperinflacion\u00e1rias <span class=\"_ _226\"> </span>3.860.775 <span class=\"_ _1bd\"> </span>(15.532.841)<span class=\"_ _d2\"> </span>(97.846.221)<span class=\"_ _1c2\"> </span>- <span class=\"_ _6f\"> </span>(109.518.287) Saldo em 31 de dezembro de 2022 <span class=\"_ _44\"> </span>(95.867.153)<span class=\"_ _15b\"> </span>(753.907.395)<span class=\"_ _c7\"> </span>(4.789.1<span class=\"_ _0\"></span>17.215)<span class=\"_ _3b\"> </span>(3.528.415)<span class=\"_ _23\"> </span>(5.642.420.178) V<span class=\"_ _0\"></span>alor l\u00edquido em 1 de janeiro de 2021 <span class=\"_ _15b\"> </span>316.631.436 <span class=\"_ _b5\"> </span>356.299.300 <span class=\"_ _cf\"> </span>991.782.007 <span class=\"_ _ed\"> </span>138.248.632 <span class=\"_ _3\"> </span>1.802.961.376  V<span class=\"_ _0\"></span>alor l\u00edquido em 31 de dezembro de 2021 <span class=\"_ _8\"> </span>313.739.034 <span class=\"_ _aa\"> </span>342.781.783 <span class=\"_ _15b\"> </span>999.889.571 <span class=\"_ _4b\"> </span>76.318.871 <span class=\"_ _e\"> </span>1.732.729.259  V<span class=\"_ _0\"></span>alor l\u00edquido em 31 de dezembro de 2022 <span class=\"_ _8\"> </span>316.103.816 <span class=\"_ _aa\"> </span>334.987.794 <span class=\"_ _15b\"> </span>878.564.881 <span class=\"_ _ed\"> </span>155.273.219 <span class=\"_ _3\"> </span>1.684.929.711 Em 31 de dezembro de 2022, a rubrica de investimentos em curso inclui investimentos associados a projetos de desenvolvimentoem curso, no segmento de neg\u00f3cio da Pasta e Papel, onde se destaca a nova linha de prepara\u00e7\u00e3o de madeiras da Figueira daFoz (cerca de 21 milh\u00f5es de euros), a nova linha de evapora\u00e7\u00e3o de <span class=\"_ _0\"></span>Aveiro (cerca de 13 milh\u00f5es de euros), a nova caldeira de G\u00e1sNatural de Set\u00fabal (cerca de 4 milh\u00f5es de euros) e o <span class=\"ff11c ws0\">upgrade</span> do sistema de controlo da bobinadora 1 da Figueira da Foz (cerca de2 milh\u00f5es de euros) e no segmento de neg\u00f3cio do Cimento e Derivados onde se destaca o projeto Clean Cement Line (35 milh\u00f5esde euros). O remanescente respeita a diversos projetos de melhoria e otimiza\u00e7\u00e3o do processo produtivo nas unidades fabris doGrupo.Em 2020, foi aplicada a IAS 29 \u2013 Relato financeiro em economias hiperinflacion\u00e1rias \u00e0s demonstra\u00e7\u00f5es financeiras das subsidi\u00e1riasdo L\u00edbano, antes da transposi\u00e7\u00e3o para a moeda de apresenta\u00e7\u00e3o do Grupo. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> aplica\u00e7\u00e3o da referida norma teve um impacto l\u00edquido,nos ativos fixos tang\u00edveis, a 31 de dezembro de 2020, de Euros 20.057.538, com o aumento do valor bruto dos ativos fixos deEuros 69.097.172 e das deprecia\u00e7\u00f5es acumuladas de Euros 49.039.635. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> 31 de dezembro de 2022, o valor l\u00edquido dos ativos fixostang\u00edveis referente \u00e0s subsidi\u00e1rias do L\u00edbano nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas do Grupo ascende a Euros 14.557.096(31 de dezembro de 2021: Euros 20.441.256).Em 2022 e 2021, a rubrica Regulariza\u00e7\u00f5es, transfer\u00eancias e abates refere-se essencialmente \u00e0 transfer\u00eancia de investimentos emcurso para as restantes rubricas de ativos fixos tang\u00edveis firmes, efetivada no momento em que os mesmos ficaram dispon\u00edveispara o uso pretendido. No decurso dos exerc\u00edcios de 2022 e 2021 n\u00e3o foram capitalizados quaisquer encargos financeiros de empr\u00e9stimos diretamenterelacionados com a aquisi\u00e7\u00e3o, constru\u00e7\u00e3o ou produ\u00e7\u00e3o de ativos fixos tang\u00edveis. <span class=\"_ _0\"></span>Adicionalmente, em 31 de dezembro de 2022 e2021 n\u00e3o existem ativos fixos tang\u00edveis dados como garantia real.Os compromissos assumidos pelo Grupo para a aquisi\u00e7\u00e3o de ativos fixos tang\u00edveis s\u00e3o detalhados na Nota 9.2 \u2013 Compromissos.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfPropertyPlantAndEquipmentExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-54-3": {
   "value": "POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASReconhecimento e Os ativos fixos tang\u00edveis adquiridos at\u00e9 1 de janeiro de 2004 (data de transi\u00e7\u00e3o para IFRS) encontram-se registados mensura\u00e7\u00e3o inicialao custo de aquisi\u00e7\u00e3o, ou custo de aquisi\u00e7\u00e3o reavaliado de acordo com os princ\u00edpios contabil\u00edsticos geralmente aceites em Portugal at\u00e9 \u00e0quela data, deduzido das amortiza\u00e7\u00f5es e das perdas por imparidade acumuladas.Os ativos fixos tang\u00edveis adquiridos posteriormente \u00e0 data de transi\u00e7\u00e3o s\u00e3o apresentados ao custo de aquisi\u00e7\u00e3o deduzido de deprecia\u00e7\u00f5es e perdas por imparidade.Custos subsequentes<span class=\"_ _1be\"> </span>Os gastos com manuten\u00e7\u00e3o programada s\u00e3o considerados como uma componente do custo de aquisi\u00e7\u00e3o do ativo fixotang\u00edvel, sendo depreciados integralmente at\u00e9 \u00e0 data prevista da pr\u00f3xima manuten\u00e7\u00e3o.Os demais disp\u00eandios com repara\u00e7\u00f5es e manuten\u00e7\u00e3o s\u00e3o reconhecidos como um gasto no per\u00edodo em que s\u00e3o incorridos. Pe\u00e7as de reserva e de As pe\u00e7as de reserva s\u00e3o consideradas estrat\u00e9gicas dado que est\u00e3o diretamente relacionadas com os equipamentos manuten\u00e7\u00e3oda produ\u00e7\u00e3o, sendo expect\u00e1vel que a sua utiliza\u00e7\u00e3o se venha a prolongar por mais que dois exerc\u00edcios econ\u00f3micos. As pe\u00e7as de manuten\u00e7\u00e3o consideradas como \u201cpe\u00e7as de substitui\u00e7\u00e3o cr\u00edticas\u201d s\u00e3o reconhecidas no ativo n\u00e3o corrente, como <span class=\"_ _0\"></span>Ativos fixos tang\u00edveis. Respeitando esta classifica\u00e7\u00e3o, as pe\u00e7as de reserva s\u00e3o depreciadas desde o momento em que se tornam dispon\u00edveis para uso e \u00e9-lhes atribu\u00edda uma vida \u00fatil que segue a natureza dos equipamentos onde se prev\u00ea que venham a ser integradas, n\u00e3o ultrapassando a vida \u00fatil remanescente destes.Encargos financeiros Os encargos financeiros de empr\u00e9stimos diretamente relacionados com a aquisi\u00e7\u00e3o ou constru\u00e7\u00e3o (caso o per\u00edodo de com empr\u00e9stimosconstru\u00e7\u00e3o ou desenvolvimento exceda um ano) de ativos fixos s\u00e3o capitalizados, fazendo parte do custo do ativo.No decurso dos exerc\u00edcios apresentados, n\u00e3o foram capitalizados quaisquer encargos financeiros de empr\u00e9stimos diretamente relacionados com a aquisi\u00e7\u00e3o ou constru\u00e7\u00e3o de ativos fixos tang\u00edveis.Abates e aliena\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _6d\"> </span>Os ganhos ou perdas provenientes do abate ou aliena\u00e7\u00e3o s\u00e3o determinados pela diferen\u00e7a entre os recebimentos dasaliena\u00e7\u00f5es, quando aplic\u00e1vel, deduzido dos custos de transa\u00e7\u00e3o e a quantia escriturada do ativo, e s\u00e3o reconhecidos na demonstra\u00e7\u00e3o dos resultados, como Outros rendimentos e ganhos operacionais (Nota 2.2) ou Gastos e perdas operacionais (Nota 2.3).",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForPropertyPlantAndEquipmentExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-57-4": {
   "value": "Deprecia\u00e7\u00f5es e \u00c9 utilizado o m\u00e9todo das quotas constantes, a partir do momento em que o bem se encontra dispon\u00edvel para uso, imparidadeutilizando-se as taxas que melhor refletem a sua vida \u00fatil estimada.A<span class=\"_ _0\"></span> deprecia\u00e7\u00e3o dos terrenos de explora\u00e7\u00e3o resulta da estimativa de vida \u00fatil m\u00e9dia dos terrenos, tendo em considera\u00e7\u00e3o o per\u00edodo de extra\u00e7\u00e3o de mat\u00e9ria-prima.Vida \u00fatil estimada (em anos)T<span class=\"_ _11\"></span>errenos de explora\u00e7\u00e3o<span class=\"_ _248\"> </span>14Edif\u00edcios e outras constru\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _15c\"> </span>12 \u2013 30Equipamento b\u00e1sico <span class=\"_ _25c\"> </span>6 \u2013 25Equipamento de transporte<span class=\"_ _25d\"> </span>4 \u2013 9Ferramentas e utens\u00edlios<span class=\"_ _25e\"> </span>2 \u2013 8Equipamento administrativo<span class=\"_ _9\"> </span>4 \u2013 8T<span class=\"_ _11\"></span>aras e vasilhames<span class=\"_ _121\"> </span>6Outros ativos fixos tang\u00edveis<span class=\"_ _1fb\"> </span>4 \u2013 10Os valores residuais dos ativos e as respetivas vidas \u00fateis s\u00e3o revistos e ajustados, se necess\u00e1rio, na data da Posi\u00e7\u00e3o Financeira Consolidada. Se a quantia escriturada \u00e9 superior ao valor recuper\u00e1vel do ativo, procede-se ao seu reajustamento para o valor recuper\u00e1vel estimado mediante o registo de perdas por imparidade (Nota 3.6).RECUPERABILIDADE DOS <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>TIVOS FIXOS T<span class=\"_ _0\"></span>ANG\u00cdVEISA<span class=\"_ _0\"></span> recuperabilidade dos ativos fixos tang\u00edveis requer a defini\u00e7\u00e3o de estimativas e pressupostos por parte da Gest\u00e3o, nomeadamente,quando aplic\u00e1vel, no que diz respeito ao apuramento do valor de uso no \u00e2mbito dos testes de imparidade \u00e0s unidades geradorasde caixa do Grupo. VIDA<span class=\"_ _0\"></span> \u00daTIL E DEPRECIA\u00c7\u00c3O Os ativos fixos tang\u00edveis representam a componente mais significativa do <span class=\"_ _0\"></span>Ativo total do Grupo. Estes ativos s\u00e3o sujeitos a umadeprecia\u00e7\u00e3o sistem\u00e1tica pelo per\u00edodo que se determina ser a sua vida \u00fatil econ\u00f3mica. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> determina\u00e7\u00e3o das vidas \u00fateis dos ativos, bemcomo o m\u00e9todo de deprecia\u00e7\u00e3o a aplicar<span class=\"_ _0\"></span>, \u00e9 essencial para determinar o montante das deprecia\u00e7\u00f5es a reconhecer na Demonstra\u00e7\u00e3odos Resultados Consolidados de cada per\u00edodo.Estes dois par\u00e2metros s\u00e3o definidos de acordo com o melhor julgamento do Conselho de <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o para os ativos e neg\u00f3ciosem quest\u00e3o, considerando tamb\u00e9m as pr\u00e1ticas adotadas por empresas do setor ao n\u00edvel internacional e a evolu\u00e7\u00e3o das condi\u00e7\u00f5esecon\u00f3micas em que o Grupo atua. Dada a relev\u00e2ncia desta estimativa, o Grupo recorre com alguma regularidade a t\u00e9cnicos externos e independentes para aferir daadequa\u00e7\u00e3o das estimativas utilizadas.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForDepreciationExpenseExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-60-2": {
   "value": "3.4 <span class=\"_ _157\"> </span>SUBS\u00cdDIOS AO <span class=\"_ _20\"></span>INVESTIMENTOSUBS\u00cdDIOS <span class=\"_ _0\"></span>AO INVESTIMENTO \u2013 DET<span class=\"_ _0\"></span>ALHE V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _24d\"> </span> Natureza<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 <span class=\"_ _4\"></span>Ao abrigo dos contratos <span class=\"_ _4\"></span>AICEP   Enerpulp, S.A. <span class=\"_ _1db\"> </span> Financeira <span class=\"_ _79\"> </span>254.071 <span class=\"_ _dc\"> </span>328.243  Navigator Pulp <span class=\"_ _0\"></span>Aveiro, S.A. <span class=\"_ _1ad\"> </span> Financeira/Fiscal <span class=\"_ _56\"> </span>5.315.822 <span class=\"_ _3f\"> </span>6.806.000  Navigator Pulp Set\u00fabal, S.A. <span class=\"_ _30\"> </span> Financeira <span class=\"_ _87\"> </span>52.676 <span class=\"_ _dc\"> </span>101.018  Navigator Pulp Figueira, S.A. <span class=\"_ _264\"> </span> Financeira/Fiscal <span class=\"_ _3f\"> </span>8.184.597 <span class=\"_ _3f\"> </span>8.898.687  Navigator Parques Industriais, S.A. <span class=\"_ _24\"> </span> Financeira <span class=\"_ _3f\"> </span>1.810.283 <span class=\"_ _3f\"> </span>1.869.640  Navigator T<span class=\"_ _0\"></span>issue A<span class=\"_ _0\"></span>veiro, S.A. <span class=\"_ _264\"> </span> Financeira/Fiscal <span class=\"_ _4b\"> </span>10.964.744 <span class=\"_ _4b\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.690.182  Navigator Brands, S.A. <span class=\"_ _265\"> </span> Financeira <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _dc\"> </span>499.805 <span class=\"_ _4\"></span>Ao abrigo do Plano de Recupera\u00e7\u00e3o e Resili\u00eancia  Navigator Forest Portugal, S.A. <span class=\"_ _f4\"> </span> Financeira <span class=\"_ _87\"> </span>36.510 <span class=\"_ _66\"> </span>- Viveiros <span class=\"_ _0\"></span>Alian\u00e7a, SA<span class=\"_ _0\"></span> <span class=\"_ _f\"> </span> Financeira <span class=\"_ _87\"> </span>20.800 <span class=\"_ _66\"> </span>- Navigator Pulp <span class=\"_ _0\"></span>Aveiro, S.A. <span class=\"_ _98\"> </span> Financeira <span class=\"_ _115\"> </span>38.336 <span class=\"_ _66\"> </span>- Navigator Pulp Figueira, S.A. <span class=\"_ _266\"> </span> Financeira <span class=\"_ _dc\"> </span>520.678 <span class=\"_ _25f\"> </span>- Raiz <span class=\"_ _1e5\"> </span> Financeira <span class=\"_ _dc\"> </span>122.560 <span class=\"_ _25f\"> </span>- Outros  Raiz <span class=\"_ _1e5\"> </span> Financeira <span class=\"_ _3f\"> </span>2.007.338 <span class=\"_ _3f\"> </span>1.479.841 Viveiros <span class=\"_ _0\"></span>Alian\u00e7a, SA<span class=\"_ _0\"></span> <span class=\"_ _f\"> </span> Financeira <span class=\"_ _212\"> </span>98 <span class=\"_ _115\"> </span>21.306 Navigator Pulp Set\u00fabal, S.A. <span class=\"_ _12d\"> </span> Financeira <span class=\"_ _3f\"> </span>4.488.046 <span class=\"_ _1a7\"> </span><span class=\"fc19\">-</span> Secil | Clean Cement Line <span class=\"_ _267\"> </span> Financeira <span class=\"_ _3f\"> </span>9.403.349 <span class=\"_ _3f\"> </span>7.462.387 Saldo final <span class=\"_ _86\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _3f\"> </span></span>43.219.908 <span class=\"_ _4b\"> </span>39.157.109SUBS\u00cdDIOS <span class=\"_ _0\"></span>AO INVESTIMENTO \u2013 MOVIMENTOSV<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _24a\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Saldo inicial <span class=\"_ _268\"> </span>39.157.109 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">42.694.058 </span> Atribui\u00e7\u00e3o <span class=\"_ _269\"> </span><span class=\"ws0\">7.167.892 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">721.599 </span></span> Utiliza\u00e7\u00e3o <span class=\"_ _26a\"> </span>(3.398.204)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(4.633.832)</span> Outros <span class=\"_ _26b\"> </span>293.1<span class=\"_ _0\"></span>1<span class=\"_ _0\"></span>1 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">375.284 </span> Saldo final <span class=\"_ _136\"> </span>43.219.908 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">39.157.109 </span> De natureza financeira <span class=\"_ _26c\"> </span>25.319.459 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">19.548.144 </span> De natureza fiscal <span class=\"_ _26d\"> </span>17.900.449 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">19.608.965 </span>O Grupo espera reconhecer os subs\u00eddios em resultados conforme segue:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _24a\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/20212022<span class=\"_ _16e\"> </span>                          - <span class=\"_ _3f\"> </span>3.456.831 2023<span class=\"_ _26a\"> </span>            3.278.135 <span class=\"_ _3f\"> </span>3.320.612 2024<span class=\"_ _26a\"> </span>            3.237.288 <span class=\"_ _3f\"> </span>3.275.288 2025<span class=\"_ _26a\"> </span>            2.619.995 <span class=\"_ _3f\"> </span>2.658.793 2026<span class=\"_ _26a\"> </span>            2.522.759 <span class=\"_ _3f\"> </span>2.588.156 2027<span class=\"_ _26a\"> </span>            1.919.810 <span class=\"_ _3f\"> </span>1.919.810 Posteriores a 2027<span class=\"_ _26e\"> </span>          29.641.921 <span class=\"_ _4b\"> </span>21.937.618  <span class=\"_ _168\"> </span><span class=\"ff118\">43.219.908 <span class=\"_ _4b\"> </span>39.157.109 </span>INCENTIVO <span class=\"_ _0\"></span>AO AUMENTO DA<span class=\"_ _0\"></span> CAP<span class=\"_ _0\"></span>ACIDADE DE PRODU\u00c7\u00c3O DE P<span class=\"_ _0\"></span>AST<span class=\"_ _11\"></span>A NA<span class=\"_ _0\"></span> FIGUEIRA DA<span class=\"_ _0\"></span> FOZEm 27 de dezembro de 2018, foi celebrado um contrato fiscal de investimento entre a subsidi\u00e1ria Navigator Pulp Figueira, S.A.e a <span class=\"_ _0\"></span>AICEP \u2013 <span class=\"_ _0\"></span>Ag\u00eancia para o Investimento e Com\u00e9rcio Externo de Portugal, relativo ao investimento associado ao aumento dacapacidade de produ\u00e7\u00e3o de pasta na Figueira da Foz, o qual compreende um incentivo fiscal at\u00e9 ao montante m\u00e1ximo de Euros17.278.657, correspondente a 19,5% do investimento realizado, mediante o cumprimento, at\u00e9 31 de dezembro de 2025, de objetivosdefinidos contratualmente. Este subs\u00eddio est\u00e1 a ser reconhecido em 20 anos, na propor\u00e7\u00e3o da deprecia\u00e7\u00e3o dos ativos, pese emboraesteja j\u00e1 utilizado totalmente desde 2018.INCENTIVOS <span class=\"_ _0\"></span>AO PROJETO DE EXP<span class=\"_ _0\"></span>ANS\u00c3O DA<span class=\"_ _4\"></span> F\u00c1BRICA<span class=\"_ _4\"></span> DE P<span class=\"_ _0\"></span>AST<span class=\"_ _11\"></span>A DE CACIAEm 18 de junho de 2014, a subsidi\u00e1ria Navigator Pulp <span class=\"_ _0\"></span>Aveiro, S.A. assinou com a <span class=\"_ _0\"></span>AICEP dois contratos de incentivos de naturezafinanceira e fiscal, tendentes ao apoio ao investimento a promover por aquela empresa no projeto de expans\u00e3o de capacidade daf\u00e1brica de pasta de <span class=\"_ _0\"></span>Aveiro, sendo o montante total de investimento realizado de 49,3 milh\u00f5es de euros. Os incentivos aprovados s\u00e3o de 9,3 milh\u00f5es de euros de incentivo financeiro reembols\u00e1vel e de 5,6 milh\u00f5es de euros de incentivofiscal, a utilizar at\u00e9 2024, no limite, estando, todavia, totalmente utilizados desde o final de 2016, muito embora v\u00e1 ser reconhecidoem resultados at\u00e9 2034. O contrato inclui um pr\u00e9mio de realiza\u00e7\u00e3o j\u00e1 reconhecido em balan\u00e7o, que corresponde \u00e0 convers\u00e3o doincentivo reembols\u00e1vel atribu\u00eddo, em incentivo n\u00e3o reembols\u00e1vel, at\u00e9 ao limite de 75% (Euros 6.947.450), mediante o cumprimentodos objetivos definidos contratualmente at\u00e9 31 de dezembro de 2023.INCENTIVO <span class=\"_ _0\"></span>AO PROJETO DE CONVERS\u00c3O DO FORNO DA CAL<span class=\"_ _0\"></span> DE SET\u00daBALNo \u00e2mbito do Roteiro para a Neutralidade Carb\u00f3nica, o Grupo assinou um contrato de investimento de natureza financeira com aUni\u00e3o Europeia, tendente ao apoio ao investimento a realizar pela Navigator Pulp Set\u00fabal na convers\u00e3o do forno da cal da f\u00e1bricade pasta de Set\u00fabal, sendo o montante total de investimento previsto de Euros 7.500.000. O incentivo m\u00e1ximo aprovado ascende aEuros 4.488.046 e ser\u00e1 pago atrav\u00e9s de uma tranche \u00fanica n\u00e3o reembols\u00e1vel, no m\u00e1ximo at\u00e9 ao final do terceiro ano de opera\u00e7\u00e3odo equipamento.PLANO DE RECUPERA\u00c7\u00c3O E RESILI\u00caNCIAO Grupo Navigator est\u00e1 envolvido em quatro <span class=\"_ _0\"></span>Agendas para a Inova\u00e7\u00e3o Empresarial do Plano de Recupera\u00e7\u00e3o e Resili\u00eancia (PRR),atrav\u00e9s do investimento de 91,8 milh\u00f5es de euros. O Grupo, atrav\u00e9s da Navigator Paper Set\u00fabal, S.A. lidera a <span class=\"_ _0\"></span>Agenda \u201cFrom Fossilto Forest\u201d (FF2F), a qual tem por grande prop\u00f3sito o desenvolvimento de uma gama de solu\u00e7\u00f5es para embalagem \u2013 centradas namarca gKRAFT lan\u00e7ada em 2021 \u2013 e a produ\u00e7\u00e3o de celulose microfibrilada para o desenvolvimento de propriedades mec\u00e2nicase de de barreiras funcionais (a gorduras e a l\u00edquidos, entre outros) nestes papeis. No total, o Grupo beneficiar\u00e1 de cerca de 25,9milh\u00f5es de euros de apoio desta componente do PRR (C5 \u2013 Capitaliza\u00e7\u00e3o e Inova\u00e7\u00e3o Empresarial). Durante 2022, as empresas do Grupo Navigator Paper Setubal, S.A., Navigator Pulp Set\u00fabal, S.A., Navigator Paper Figueira,S.A., Navigator Pulp Figueira, S.A., Navigator Pulp <span class=\"_ _0\"></span>Aveiro, S.A. e Navigator T<span class=\"_ _0\"></span>issue <span class=\"_ _0\"></span>Aveiro, S.A., apresentaram a sua candidaturaao \u00abApoio \u00e0 Descarboniza\u00e7\u00e3o da Ind\u00fastria\u00bb do PRR.  Este apoio enquadra-se num conjunto de medidas da Componente 1<span class=\"_ _0\"></span>1 (C1<span class=\"_ _0\"></span>1)do PRR, que visam contribuir para o objetivo da neutralidade carb\u00f3nica, promovendo a transi\u00e7\u00e3o energ\u00e9tica por via da efici\u00eanciaenerg\u00e9tica, do apoio \u00e0s energias renov\u00e1veis, com enfoque na ado\u00e7\u00e3o de processos e tecnologias de baixo carbono na ind\u00fastria,na ado\u00e7\u00e3o de medidas de efici\u00eancia energ\u00e9tica na ind\u00fastria e na incorpora\u00e7\u00e3o de energia de fonte renov\u00e1vel e armazenamento deenergia. Mais recentemente, o mesmo foi estendido a uma segunda fase de candidatura, no \u00e2mbito da qual a Navigator T<span class=\"_ _0\"></span>issue Rod\u00e3o S.A.apresentou, \u00e0 semelhan\u00e7a das restantes empresas, um conjunto de iniciativas relacionadas com a sua neutralidade carb\u00f3nica. Comefeito, o Grupo espera, no futuro, investir no \u00e2mbito destas iniciativas 176,2 milh\u00f5es de euros, valor que espera ver financiado em66,8 milh\u00f5es de euros. Ainda em 2022, as empresas do Grupo apresentaram a sua candidatura aos incentivos do PRR relativos \u00e0 Rede Nacional de T<span class=\"_ _11\"></span>estBed, esta \u00faltima visando a cria\u00e7\u00e3o de uma rede nacional para a presta\u00e7\u00e3o de servi\u00e7os \u00e0s empresas, para o desenvolvimento e testede novos produtos e servi\u00e7os. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> candidatura, envolvendo um investimento de 2,2 milh\u00f5es de euros, foi aprovada no final do ano,tendo o IAPMEI decidido atribuir \u00e0 Navigator Pulp Figueira. S.A. 1,4 milh\u00f5es de euros. A<span class=\"_ _0\"></span> participa\u00e7\u00e3o do Grupo no PRR s\u00f3 fica, no entanto, completa com a participa\u00e7\u00e3o do RAIZ na Componente 12 do PRR, relativa\u00e0 Bioeconomia, onde tem perspetivado realizar um investimento de 1,7 milh\u00f5es de euros e atribui\u00e7\u00e3o de 1,4 milh\u00f5es de euros deincentivo para acelerar<span class=\"_ _0\"></span>, em parceria com o CITEVE e outros 52 promotores, a cria\u00e7\u00e3o de produtos de alto valor acrescentado apartir de recursos biol\u00f3gicos, em alternativa \u00e0s mat\u00e9rias de base f\u00f3ssil, mas sem deixar de garantir e at\u00e9 elevando padr\u00f5es dequalidade com forte potencial em diferentes segmentos de mercado.INCENTIVO <span class=\"_ _0\"></span>AO PROJETO CLEAN CEMENT LINENo \u00e2mbito do programa de apoio e financiamento Europeu PT 2020, o Grupo assinou um contrato de investimento de naturezafinanceira com a <span class=\"_ _0\"></span>Ag\u00eancia para o Investimento e Com\u00e9rcio Externo de Portugal, E.P<span class=\"_ _11\"></span>.E. (\u201cAICEP\u201d), tendente ao apoio ao investimentoa realizar pela Secil, S.A. designado \u201cClean Cement Line\u201d cujo objetivo consiste no desenvolvimento e demonstra\u00e7\u00e3o de uma novatecnologia de produ\u00e7\u00e3o de cimento, a ser implementada na f\u00e1brica do Out\u00e3o, que permitir\u00e1 a produ\u00e7\u00e3o de um cl\u00ednquer de baixocarbono e, consequentemente, a cria\u00e7\u00e3o de uma gama de cimentos de baixa pegada ecol\u00f3gica. O montante total do investimento previsto \u00e9 de Euros 86.339.792, com um incentivo m\u00e1ximo de Euros 14.924.773, do qual cercade Euros 1<span class=\"_ _0\"></span>1.443.580 \u00e9 n\u00e3o reembols\u00e1vel. <span class=\"_ _0\"></span>At\u00e9 ao per\u00edodo findo a 31 de dezembro de 2022 j\u00e1 foi recebido um montante de Euros9.403.348.SUBS\u00cdDIOS <span class=\"_ _0\"></span>AO INVESTIMENTO REEMBOLS\u00c1VEIS Em 13 de dezembro de 2017, a subsidi\u00e1ria Navigator T<span class=\"_ _0\"></span>issue <span class=\"_ _0\"></span>Aveiro, S.A. celebrou um contrato de investimento com a <span class=\"_ _0\"></span>AICEP<span class=\"_ _11\"></span>, paraa constru\u00e7\u00e3o da nova f\u00e1brica de <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span> em <span class=\"_ _0\"></span>Aveiro. Este contrato compreende um incentivo financeiro sob a forma de um incentivoreembols\u00e1vel, o qual inclui um per\u00edodo de car\u00eancia de dois anos, sem o pagamento de juros, at\u00e9 ao valor m\u00e1ximo de Euros42.166.636, correspondente a 35% sobre o montante das despesas consideradas eleg\u00edveis, as quais se estimaram em 120.476milh\u00f5es de euros. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> 31 de dezembro de 2022 o saldo a receber relativo ao total do subs\u00eddio reembols\u00e1vel concedido ascende aEuros 2.108.332.Foi ainda assinado com a mesma entidade, em 20 de abril de 2018, a atribui\u00e7\u00e3o de um incentivo fiscal atribu\u00eddo mediante ocumprimento de objetivos definidos contratualmente at\u00e9 31 de dezembro de 2028, cujo montante m\u00e1ximo previsto ser\u00e1 de Euros1<span class=\"_ _0\"></span>1.515.870, correspondente a 10% das despesas associadas ao projeto de investimento. Este montante est\u00e1 totalmente utilizadodeste 2019 e ser\u00e1 reconhecido em resultados em 24 anos.N\u00e3o existem condi\u00e7\u00f5es n\u00e3o satisfeitas e outras conting\u00eancias ligadas ao apoio governamental que tenham sido reconhecidas,estando a Navigator a cumprir com as condi\u00e7\u00f5es de acordo com o planeado.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfGovernmentGrantsExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-62-3": {
   "value": "POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASOs subs\u00eddios ao investimento recebidos com o objetivo de compensar o Grupo por investimentos efetuados em ativos fixostang\u00edveis, incluindo os atribu\u00eddos como cr\u00e9ditos fiscais, s\u00e3o classificados como Rendimentos diferidos (Nota 4.3 \u2013 V<span class=\"_ _0\"></span>alores a pagar)e s\u00e3o reconhecidos em resultados durante a vida \u00fatil estimada dos respetivos ativos subsidiados, sendo associado \u00e0 deprecia\u00e7\u00e3odo per\u00edodo (Nota 3.6), para efeitos de apresenta\u00e7\u00e3o.SUBS\u00cdDIOS <span class=\"_ _0\"></span>AO INVESTIMENTO REEMBOLS\u00c1VEISOs subs\u00eddios obtidos do Governo, sob a forma de atribui\u00e7\u00e3o de empr\u00e9stimos reembols\u00e1veis a taxa bonificada, s\u00e3o descontadosna data do reconhecimento inicial com base na taxa de juro de mercado \u00e0 data da atribui\u00e7\u00e3o, constituindo o valor do desconto ovalor do subs\u00eddio a amortizar pelo per\u00edodo do empr\u00e9stimo ou do ativo cuja aquisi\u00e7\u00e3o pretende financiar<span class=\"_ _0\"></span>, consoante as atividadesfinanciadas. Estes passivos s\u00e3o inclu\u00eddos em V<span class=\"_ _0\"></span>alores a pagar (Nota 4.3).",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForGovernmentGrants",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-65-2": {
   "value": "3.5 <span class=\"_ _81\"> </span>A<span class=\"_ _11\"></span>TIVOS SOB DIREITO DE USOMOVIMENTOS EM <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>TIVOS SOB DIREITO DE USOPropriedade industrial e Edif\u00edcios e outras Equipamentos e<span class=\"ws0\"> </span>V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros outros direitos<span class=\"_ _c2\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>errenosconstru\u00e7\u00f5esoutros tang\u00edveis<span class=\"_ _127\"> </span><span class=\"ws0\">T<span class=\"_ _0\"></span>otal</span>V<span class=\"_ _0\"></span>alor bruto<span class=\"_ _26f\"> </span> <span class=\"_ _9c\"> </span> <span class=\"_ _25f\"> </span> <span class=\"_ _67\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span>  Saldo em 1 de janeiro de 2021 <span class=\"_ _259\"> </span>1.194.388 <span class=\"_ _c0\"> </span>58.798.569 <span class=\"_ _4f\"> </span>9.682.875 <span class=\"_ _d2\"> </span>34.902.718 <span class=\"_ _14e\"> </span>104.578.550V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de per\u00edmetro<span class=\"_ _23d\"> </span>- <span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _1f7\"> </span>- <span class=\"_ _53\"> </span>38.830 <span class=\"_ _58\"> </span>38.830Aquisi\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _2b\"> </span>- <span class=\"_ _6f\"> </span>12.623.101 <span class=\"_ _12c\"> </span>1.450.037 <span class=\"_ _39\"> </span>19.562.945 <span class=\"_ _c3\"> </span>33.636.083Aliena\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _270\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _1f7\"> </span>- <span class=\"_ _224\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>-Regulariza\u00e7\u00f5es, transfer\u00eancias e abates<span class=\"_ _271\"> </span>(215)<span class=\"_ _bb\"> </span>(2.323.924)<span class=\"_ _3f\"> </span>(384.346)<span class=\"_ _44\"> </span>(652.520)<span class=\"_ _bc\"> </span>(3.361.005)Ajustamento cambial<span class=\"_ _196\"> </span>- <span class=\"_ _cc\"> </span>(55.559)<span class=\"_ _3f\"> </span>(141.418)<span class=\"_ _49\"> </span>(16.447)<span class=\"_ _aa\"> </span>(213.424) Saldo em 31 de dezembro de 2021 <span class=\"_ _66\"> </span>1.194.173 <span class=\"_ _6f\"> </span>69.042.187 <span class=\"_ _1fd\"> </span>10.607.148 <span class=\"_ _39\"> </span>53.835.526 <span class=\"_ _14e\"> </span>134.679.034V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de per\u00edmetro<span class=\"_ _23d\"> </span>- <span class=\"_ _158\"> </span>(984.268)<span class=\"_ _155\"> </span>- <span class=\"_ _252\"> </span>- <span class=\"_ _d1\"> </span>(984.268)Aquisi\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _23e\"> </span>2.822 <span class=\"_ _1be\"> </span>9.443.325 <span class=\"_ _97\"> </span>636.395 <span class=\"_ _39\"> </span>13.373.491 <span class=\"_ _157\"> </span>23.456.033Aliena\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _270\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _1f7\"> </span>- <span class=\"_ _3a\"> </span>(25.000)<span class=\"_ _20b\"> </span>(25.000)Regulariza\u00e7\u00f5es, transfer\u00eancias e abates<span class=\"_ _1c2\"> </span>(1.857)<span class=\"_ _7c\"> </span>(155.823)<span class=\"_ _4d\"> </span>(685.240)<span class=\"_ _1bd\"> </span>(3.585.565)<span class=\"_ _7c\"> </span>(4.428.485)Ajustamento cambial<span class=\"_ _196\"> </span>- <span class=\"_ _b5\"> </span>14.168 <span class=\"_ _8a\"> </span>34.834 <span class=\"_ _3b\"> </span>201.653 <span class=\"_ _116\"> </span>250.655 Saldo a 31 de dezembro de 2022 <span class=\"_ _272\"> </span>1.195.138 <span class=\"_ _c0\"> </span>77.359.589 <span class=\"_ _43\"> </span>10.593.137 <span class=\"_ _39\"> </span>63.800.105 <span class=\"_ _14e\"> </span>152.947.969Amortiza\u00e7\u00f5es, deprecia\u00e7\u00f5es e perdas por imparidade acumuladas Saldo em 1 de janeiro de 2021 <span class=\"_ _273\"> </span>(304.830)<span class=\"_ _bb\"> </span>(8.996.847)<span class=\"_ _3c\"> </span>(3.239.585)<span class=\"_ _cc\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>1.030.772)<span class=\"_ _cd\"> </span>(23.572.034)V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de per\u00edmetro<span class=\"_ _23d\"> </span>- <span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _1f7\"> </span>- <span class=\"_ _3a\"> </span>(31.330)<span class=\"_ _36\"> </span>(31.330)Deprecia\u00e7\u00f5es e perdas por imparidade (Nota 3.6)<span class=\"_ _5c\"> </span>(69.279)<span class=\"_ _bb\"> </span>(4.482.717)<span class=\"_ _3c\"> </span>(1.573.832)<span class=\"_ _ce\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>1.526.874)<span class=\"_ _b9\"> </span>(17.652.702)Aliena\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _270\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _1f7\"> </span>- <span class=\"_ _224\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>-Regulariza\u00e7\u00f5es, transfer\u00eancias e abates<span class=\"_ _175\"> </span>- <span class=\"_ _c8\"> </span>1.799.613 <span class=\"_ _55\"> </span>222.443 <span class=\"_ _c4\"> </span>1.755.878 <span class=\"_ _c9\"> </span>3.777.934Ajustamento cambial<span class=\"_ _196\"> </span>- <span class=\"_ _b5\"> </span>31.329 <span class=\"_ _55\"> </span>145.398 <span class=\"_ _53\"> </span>20.735 <span class=\"_ _c4\"> </span>197.462 Saldo em 31 de dezembro de 2021 <span class=\"_ _1c2\"> </span>(374.109)<span class=\"_ _65\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>1.648.622)<span class=\"_ _3c\"> </span>(4.445.576)<span class=\"_ _38\"> </span>(20.812.363)<span class=\"_ _cd\"> </span>(37.280.670)V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de per\u00edmetro<span class=\"_ _23d\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>207.517 <span class=\"_ _218\"> </span>- <span class=\"_ _224\"> </span>- <span class=\"_ _116\"> </span>207.517Deprecia\u00e7\u00f5es e perdas por imparidade (Nota 3.6)<span class=\"_ _5c\"> </span>(69.434)<span class=\"_ _bb\"> </span>(5.066.941)<span class=\"_ _3c\"> </span>(1.576.152)<span class=\"_ _cc\"> </span>(13.005.137)<span class=\"_ _b9\"> </span>(19.717.664)Aliena\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _270\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _1f7\"> </span>- <span class=\"_ _53\"> </span>23.750 <span class=\"_ _58\"> </span>23.750Regulariza\u00e7\u00f5es, transfer\u00eancias e abates<span class=\"_ _272\"> </span>1.857 <span class=\"_ _263\"> </span>72.729 <span class=\"_ _55\"> </span>429.518 <span class=\"_ _c4\"> </span>4.647.891 <span class=\"_ _c9\"> </span>5.151.995Ajustamento cambial<span class=\"_ _196\"> </span>- <span class=\"_ _e2\"> </span>643 <span class=\"_ _88\"> </span>1<span class=\"_ _11\"></span>1.684 <span class=\"_ _36\"> </span>(156.548)<span class=\"_ _aa\"> </span>(144.221) Saldo a 31 de dezembro de 2022 <span class=\"_ _271\"> </span>(441.686)<span class=\"_ _6\"> </span>(16.434.674)<span class=\"_ _3c\"> </span>(5.580.526)<span class=\"_ _cc\"> </span>(29.302.407)<span class=\"_ _b9\"> </span>(51.759.293) V<span class=\"_ _0\"></span>alor l\u00edquido em 1 de janeiro de 2021 <span class=\"_ _1f7\"> </span>889.558 <span class=\"_ _6f\"> </span>49.801.722 <span class=\"_ _12c\"> </span>6.443.290 <span class=\"_ _39\"> </span>23.871.946 <span class=\"_ _c3\"> </span>81.006.516 V<span class=\"_ _0\"></span>alor l\u00edquido em 31 de dezembro de 2021 <span class=\"_ _e8\"> </span>820.064 <span class=\"_ _c0\"> </span>57.393.565 <span class=\"_ _4f\"> </span>6.161.572 <span class=\"_ _39\"> </span>33.023.163 <span class=\"_ _c3\"> </span>97.398.364 V<span class=\"_ _0\"></span>alor l\u00edquido a 31 de dezembro de 2022 <span class=\"_ _b4\"> </span>753.452 <span class=\"_ _c0\"> </span>60.924.915 <span class=\"_ _3b\"> </span>5.012.611 <span class=\"_ _39\"> </span>34.497.698 <span class=\"_ _14e\"> </span>101.188.676A<span class=\"_ _0\"></span> rubrica T<span class=\"_ _11\"></span>errenos respeita, essencialmente, a direitos de utiliza\u00e7\u00e3o de terrenos:\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>para explora\u00e7\u00e3o florestal existentes na subsidi\u00e1ria Navigator no montante de cerca 3,5 milh\u00f5es de euros, cujos contratos t\u00eamhabitualmente uma dura\u00e7\u00e3o de 24 anos, podendo ser cancelados antecipadamente caso o 2\u00ba corte florestal ocorra antes do 24\u00baano do prazo; e\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">associados a contratos de concess\u00e3o portu\u00e1rios de longo prazo da subsidi\u00e1ria Secil no montante cerca de 8 milh\u00f5es de euros.</span>A<span class=\"_ _0\"></span> rubrica Equipamentos e Outros T<span class=\"_ _11\"></span>ang\u00edveis respeita, essencialmente, a equipamento de transporte, nos quais se destacam asauto-betoneiras na subsidi\u00e1ria Secil, os empilhadores na subsidi\u00e1rias Navigator e as viaturas que integram a frota autom\u00f3vel emuso nas diversas empresas do Grupo.5.8 <span class=\"_ _81\"> </span>P<span class=\"_ _11\"></span>ASSIVOS DE LOCA\u00c7\u00c3OEm 31 de dezembro de 2022 e 2021, os passivos de loca\u00e7\u00e3o detalham-se como segue: <span class=\"_ _266\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _223\"> </span>31/12/2021V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros<span class=\"_ _1c9\"> </span>N\u00e3o correntes<span class=\"_ _c9\"> </span>Correntes<span class=\"_ _40\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal<span class=\"_ _ca\"> </span>N\u00e3o correntes<span class=\"_ _c9\"> </span>Correntes<span class=\"_ _127\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal Pasta e Papel <span class=\"_ _1ab\"> </span>55.089.083 <span class=\"_ _c9\"> </span>6.551.966 <span class=\"_ _157\"> </span><span class=\"ff118\">61.641.049 <span class=\"_ _157\"> </span></span>47.417.092 <span class=\"_ _c9\"> </span>5.823.833 <span class=\"_ _157\"> </span>53.240.925 Cimento e Derivados <span class=\"_ _155\"> </span>28.734.457 <span class=\"_ _c9\"> </span>9.262.605 <span class=\"_ _157\"> </span><span class=\"ff118\">37.997.062 <span class=\"_ _157\"> </span></span>32.640.299 <span class=\"_ _c9\"> </span>8.965.972 <span class=\"_ _157\"> </span>41.606.271 Ambiente <span class=\"_ _29\"> </span>896.471 <span class=\"_ _116\"> </span>396.400 <span class=\"_ _c9\"> </span><span class=\"ff118\">1.292.871 <span class=\"_ _ce\"> </span></span>1.163.717 <span class=\"_ _c4\"> </span>434.784 <span class=\"_ _c9\"> </span>1.598.501 Holdings <span class=\"_ _5\"> </span>188.938 <span class=\"_ _58\"> </span>97.841 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"ff118\">286.779 <span class=\"_ _c4\"> </span></span>156.537 <span class=\"_ _58\"> </span>87.717 <span class=\"_ _116\"> </span>244.254 <span class=\"_ _c9\"> </span>84.908.949 <span class=\"_ _157\"> </span>16.308.812 <span class=\"_ _14e\"> </span>101.217.761 <span class=\"_ _157\"> </span>81.377.645 <span class=\"_ _c3\"> </span>15.312.306 <span class=\"_ _157\"> </span>96.689.951A<span class=\"_ _0\"></span> an\u00e1lise de maturidade dos passivos de loca\u00e7\u00e3o \u00e9 apresentada na Nota 8.1.3 \u2013 Risco de liquidez.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfLeasesExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-67-3": {
   "value": "POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASNa data da entrada em vigor da loca\u00e7\u00e3o, o Grupo reconhece um ativo sob direito de uso pelo valor do seu custo o qual correspondeao montante inicial do passivo da loca\u00e7\u00e3o ajustado de: i) quaisquer pagamentos antecipados; ii) incentivos \u00e0 loca\u00e7\u00e3o recebidos;e iii) custos diretos iniciais incorridos. <span class=\"_ _0\"></span>Ao ativo sob direito de uso, poder\u00e1 acrescer a estimativa de remover e/ou restaurar o ativosubjacente e/ou o local onde se situa, quando exigido pelo contrato de loca\u00e7\u00e3o.O ativo sob direito de uso \u00e9 subsequentemente depreciado usando o m\u00e9todo linear a partir da data de entrada em vigor at\u00e9 aomenor entre o final da vida \u00fatil do ativo e o termo da loca\u00e7\u00e3o. <span class=\"_ _0\"></span>Adicionalmente, o ativo sob direito de uso \u00e9 reduzido de perdas porimparidade, se existirem, e ajustado por eventuais remensura\u00e7\u00f5es do passivo de loca\u00e7\u00e3o. A<span class=\"_ _0\"></span> vida \u00fatil considerada para cada classe de ativos sob direito de uso \u00e9 igual \u00e0 vida \u00fatil dos ativos fixos tang\u00edveis (Nota 3.3) na mesmaclasse quando existe op\u00e7\u00e3o de compra e o Grupo espera exerc\u00ea-la.LOCA\u00c7\u00d5ES DE CURT<span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> DURA\u00c7\u00c3O E LOCA\u00c7\u00d5ES DE A<span class=\"_ _11\"></span>TIVOS DE V<span class=\"_ _0\"></span>ALOR REDUZIDOO Grupo reconhece os pagamentos de loca\u00e7\u00f5es por per\u00edodos iguais ou inferiores a 12 meses e de loca\u00e7\u00f5es de ativos cujo valorde aquisi\u00e7\u00e3o individual seja inferior a USD 5.000 diretamente como gastos operacionais do per\u00edodo (Nota 2.3), numa base linear<span class=\"_ _0\"></span>.POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASMensura\u00e7\u00e3o inicial<span class=\"_ _5c\"> </span>Na data de in\u00edcio da loca\u00e7\u00e3o, o Grupo reconhece passivos de loca\u00e7\u00e3o mensurados ao valor presente dos pagamentos futuros da loca\u00e7\u00e3o, os quais incluem pagamentos fixos deduzidos de incentivos de loca\u00e7\u00e3o a receber<span class=\"_ _0\"></span>, de pagamentos vari\u00e1veis da loca\u00e7\u00e3o, e valores que se esperam pagar a t\u00edtulo de valor residual garantido. Os pagamentos de loca\u00e7\u00e3o incluem ainda o pre\u00e7o de exerc\u00edcio de op\u00e7\u00f5es de compra ou renova\u00e7\u00e3o razoavelmente certas de serem exercidas pelo Grupo ou pagamentos de penalidades de rescis\u00e3o de loca\u00e7\u00f5es, se o prazo da loca\u00e7\u00e3o refletir a op\u00e7\u00e3o do Grupo de rescindir o contrato.No c\u00e1lculo do valor presente dos pagamentos futuros da loca\u00e7\u00e3o, o Grupo usa uma taxa de juro incremental de financiamento se a taxa de juro impl\u00edcita na loca\u00e7\u00e3o n\u00e3o for facilmente determin\u00e1vel.Mensura\u00e7\u00e3o subsequente<span class=\"_ _3\"> </span>Subsequentemente, o valor dos passivos de loca\u00e7\u00e3o \u00e9 incrementado pelo valor dos juros (Nota 5.1<span class=\"_ _0\"></span>1 Rendimentos egastos financeiros) e diminu\u00eddo pelos pagamentos de loca\u00e7\u00e3o (rendas).",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForLeasesExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-69-2": {
   "value": "3.6 <span class=\"_ _81\"> </span>DEPRECIA\u00c7\u00d5ES, <span class=\"_ _0\"></span>AMORTIZA\u00c7\u00d5ES E PERDAS POR IMP<span class=\"_ _0\"></span>ARIDADENos exerc\u00edcios de 2022 e 2021, os montantes registados em Deprecia\u00e7\u00f5es, <span class=\"_ _0\"></span>Amortiza\u00e7\u00f5es e Perdas por imparidade detalham-secomo segue:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _1d\"> </span>Nota<span class=\"_ _1cc\"> </span>2022<span class=\"_ _1b1\"> </span>2021 Deprecia\u00e7\u00f5es de ativos fixos tang\u00edveis do per\u00edodo  <span class=\"_ _227\"> </span> 3.3 <span class=\"_ _ed\"> </span>221.565.942 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">182.217.530 </span> Utiliza\u00e7\u00e3o de subs\u00eddios ao investimento <span class=\"_ _122\"> </span> 3.4 <span class=\"_ _44\"> </span>(3.981.743)<span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"fc19\">(4.633.832)</span> Deprecia\u00e7\u00f5es de ativos fixos tang\u00edveis, l\u00edquidos de subs\u00eddios utilizados <span class=\"_ _258\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _4b\"> </span></span>217.584.199 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">177.583.698 </span> Imparidades em ativos fixos tang\u00edveis \u2013 revers\u00f5es  <span class=\"_ _19f\"> </span>(43.185)<span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"fc19\">(2.247.808)</span> Imparidades em ativos fixos tang\u00edveis \u2013 perdas<span class=\"_ _2d\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>8.612.297 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">570.155 </span> Imparidades em ativos fixos tang\u00edveis do exerc\u00edcio <span class=\"_ _142\"> </span> 3.3 <span class=\"_ _47\"> </span>8.569.1<span class=\"_ _0\"></span>12 <span class=\"_ _58\"> </span><span class=\"fc19\">(1.677.653)</span> <span class=\"_ _4\"></span>Amortiza\u00e7\u00f5es em ativos intang\u00edveis do exerc\u00edcio <span class=\"_ _223\"> </span> 3.2 <span class=\"_ _115\"> </span>20.579 <span class=\"_ _115\"> </span><span class=\"fc19\">19.399 </span> Imparidades em ativos intang\u00edveis - perdas <span class=\"_ _f5\"> </span><span class=\"ff118\">   3.2<span class=\"_ _57\"> </span></span>4.807.158 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.405.093 </span> Imparidades em ativos intang\u00edveis do exerc\u00edcio <span class=\"_ _227\"> </span> 3.2 <span class=\"_ _25f\"> </span>- <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> <span class=\"_ _18c\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>4.807.158 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.405.093 </span> Deprecia\u00e7\u00f5es de ativos de direito de uso do exerc\u00edcio <span class=\"_ _1af\"> </span> 3.5 <span class=\"_ _274\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _1d3\"> </span><span class=\"fc19\"> </span></span>19.717.664 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">17.652.702 </span> Imparidades em ativos detidos para venda <span class=\"_ _275\"> </span> 3.8  Deprecia\u00e7\u00f5es de propriedades de investimento <span class=\"_ _1c3\"> </span> 3.9 <span class=\"_ _58\"> </span>(1.036.324)<span class=\"_ _260\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> Perdas por imparidade em propriedades de investimento <span class=\"_ _21a\"> </span> 3.9 <span class=\"_ _1c1\"> </span>766 <span class=\"_ _1b2\"> </span><span class=\"fc19\">766 </span> ICMS - Imposto sobre circula\u00e7\u00e3o de mercadorias e servi\u00e7os inclu\u00eddo nas  <span class=\"_ _1b1\"> </span>1.646 <span class=\"_ _1d5\"> </span><span class=\"fc19\">1.646 </span>deprecia\u00e7\u00f5es (Brasil)  <span class=\"_ _18c\"> </span> <span class=\"_ _48\"> </span><span class=\"ff118\">(1.266.239)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(1.065.144)</span></span>No decurso do exerc\u00edcio de 2022, a Navigator solicitou a avalia\u00e7\u00e3o externa dos seus ativos a uma entidade independente queestimou o<span class=\"ff11c\"> fair value</span> dos mesmos considerando o valor de reposi\u00e7\u00e3o a novo, bem como a vida \u00fatil estimada dos ativos, considerandoas atuais condi\u00e7\u00f5es e a obsolesc\u00eancia funcional. O estudo efetuado considerou informa\u00e7\u00e3o t\u00e9cnica dos ativos afetos aos centrosprodutores, onde se inclui a durabilidade t\u00e9cnica, f\u00edsica e tecnol\u00f3gica dos equipamentos. T<span class=\"_ _11\"></span>endo por base o resultado dos estudos efetuados, bem como as perspetivas internas de investimento do Grupo para o per\u00edodo2023-2027 que considera os compromissos assumidos no \u00e2mbito do Plano de descarboniza\u00e7\u00e3o e dos projetos de investimento aoabrigo do Plano de Recupera\u00e7\u00e3o e Resili\u00eancia (PRR), e considerando que, nos termos da IAS 8, as altera\u00e7\u00f5es de estimativa davida \u00fatil s\u00e3o ajustadas prospetivamente, a Navigator procedeu \u00e0 revis\u00e3o da vida \u00fatil dos seus ativos com refer\u00eancia a 1 de janeirode 2022, a qual determinou um aumento de 36,8 milh\u00f5es de euros nas deprecia\u00e7\u00f5es do exerc\u00edcio, em resultado de uma redu\u00e7\u00e3om\u00e9dia de, aproximadamente, sete anos de vida \u00fatil.Conforme referido na Nota 3.2, procedeu ao registo de uma imparidade pelo valor global da marca Secil T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia, no montante deEuros 4.794.836. <span class=\"_ _0\"></span>Adicionalmente, fruto do contexto adverso, pol\u00edtico, social e financeiro, em que esta geografia se encontra foiigualmente efetuada uma an\u00e1lise \u00e0 recupera\u00e7\u00e3o do valor l\u00edquidos contabil\u00edsticos dos ativos fixos tang\u00edveis desta geografia da qualresultou uma imparidade de Euros 7.877.407.  ",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfExpensesExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-69-3": {
   "value": "3.6 <span class=\"_ _81\"> </span>DEPRECIA\u00c7\u00d5ES, <span class=\"_ _0\"></span>AMORTIZA\u00c7\u00d5ES E PERDAS POR IMP<span class=\"_ _0\"></span>ARIDADENos exerc\u00edcios de 2022 e 2021, os montantes registados em Deprecia\u00e7\u00f5es, <span class=\"_ _0\"></span>Amortiza\u00e7\u00f5es e Perdas por imparidade detalham-secomo segue:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _1d\"> </span>Nota<span class=\"_ _1cc\"> </span>2022<span class=\"_ _1b1\"> </span>2021 Deprecia\u00e7\u00f5es de ativos fixos tang\u00edveis do per\u00edodo  <span class=\"_ _227\"> </span> 3.3 <span class=\"_ _ed\"> </span>221.565.942 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">182.217.530 </span> Utiliza\u00e7\u00e3o de subs\u00eddios ao investimento <span class=\"_ _122\"> </span> 3.4 <span class=\"_ _44\"> </span>(3.981.743)<span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"fc19\">(4.633.832)</span> Deprecia\u00e7\u00f5es de ativos fixos tang\u00edveis, l\u00edquidos de subs\u00eddios utilizados <span class=\"_ _258\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _4b\"> </span></span>217.584.199 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">177.583.698 </span> Imparidades em ativos fixos tang\u00edveis \u2013 revers\u00f5es  <span class=\"_ _19f\"> </span>(43.185)<span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"fc19\">(2.247.808)</span> Imparidades em ativos fixos tang\u00edveis \u2013 perdas<span class=\"_ _2d\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>8.612.297 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">570.155 </span> Imparidades em ativos fixos tang\u00edveis do exerc\u00edcio <span class=\"_ _142\"> </span> 3.3 <span class=\"_ _47\"> </span>8.569.1<span class=\"_ _0\"></span>12 <span class=\"_ _58\"> </span><span class=\"fc19\">(1.677.653)</span> <span class=\"_ _4\"></span>Amortiza\u00e7\u00f5es em ativos intang\u00edveis do exerc\u00edcio <span class=\"_ _223\"> </span> 3.2 <span class=\"_ _115\"> </span>20.579 <span class=\"_ _115\"> </span><span class=\"fc19\">19.399 </span> Imparidades em ativos intang\u00edveis - perdas <span class=\"_ _f5\"> </span><span class=\"ff118\">   3.2<span class=\"_ _57\"> </span></span>4.807.158 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.405.093 </span> Imparidades em ativos intang\u00edveis do exerc\u00edcio <span class=\"_ _227\"> </span> 3.2 <span class=\"_ _25f\"> </span>- <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> <span class=\"_ _18c\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>4.807.158 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.405.093 </span> Deprecia\u00e7\u00f5es de ativos de direito de uso do exerc\u00edcio <span class=\"_ _1af\"> </span> 3.5 <span class=\"_ _274\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _1d3\"> </span><span class=\"fc19\"> </span></span>19.717.664 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">17.652.702 </span> Imparidades em ativos detidos para venda <span class=\"_ _275\"> </span> 3.8  Deprecia\u00e7\u00f5es de propriedades de investimento <span class=\"_ _1c3\"> </span> 3.9 <span class=\"_ _58\"> </span>(1.036.324)<span class=\"_ _260\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> Perdas por imparidade em propriedades de investimento <span class=\"_ _21a\"> </span> 3.9 <span class=\"_ _1c1\"> </span>766 <span class=\"_ _1b2\"> </span><span class=\"fc19\">766 </span> ICMS - Imposto sobre circula\u00e7\u00e3o de mercadorias e servi\u00e7os inclu\u00eddo nas  <span class=\"_ _1b1\"> </span>1.646 <span class=\"_ _1d5\"> </span><span class=\"fc19\">1.646 </span>deprecia\u00e7\u00f5es (Brasil)  <span class=\"_ _18c\"> </span> <span class=\"_ _48\"> </span><span class=\"ff118\">(1.266.239)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(1.065.144)</span></span>No decurso do exerc\u00edcio de 2022, a Navigator solicitou a avalia\u00e7\u00e3o externa dos seus ativos a uma entidade independente queestimou o<span class=\"ff11c\"> fair value</span> dos mesmos considerando o valor de reposi\u00e7\u00e3o a novo, bem como a vida \u00fatil estimada dos ativos, considerandoas atuais condi\u00e7\u00f5es e a obsolesc\u00eancia funcional. O estudo efetuado considerou informa\u00e7\u00e3o t\u00e9cnica dos ativos afetos aos centrosprodutores, onde se inclui a durabilidade t\u00e9cnica, f\u00edsica e tecnol\u00f3gica dos equipamentos. T<span class=\"_ _11\"></span>endo por base o resultado dos estudos efetuados, bem como as perspetivas internas de investimento do Grupo para o per\u00edodo2023-2027 que considera os compromissos assumidos no \u00e2mbito do Plano de descarboniza\u00e7\u00e3o e dos projetos de investimento aoabrigo do Plano de Recupera\u00e7\u00e3o e Resili\u00eancia (PRR), e considerando que, nos termos da IAS 8, as altera\u00e7\u00f5es de estimativa davida \u00fatil s\u00e3o ajustadas prospetivamente, a Navigator procedeu \u00e0 revis\u00e3o da vida \u00fatil dos seus ativos com refer\u00eancia a 1 de janeirode 2022, a qual determinou um aumento de 36,8 milh\u00f5es de euros nas deprecia\u00e7\u00f5es do exerc\u00edcio, em resultado de uma redu\u00e7\u00e3om\u00e9dia de, aproximadamente, sete anos de vida \u00fatil.Conforme referido na Nota 3.2, procedeu ao registo de uma imparidade pelo valor global da marca Secil T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia, no montante deEuros 4.794.836. <span class=\"_ _0\"></span>Adicionalmente, fruto do contexto adverso, pol\u00edtico, social e financeiro, em que esta geografia se encontra foiigualmente efetuada uma an\u00e1lise \u00e0 recupera\u00e7\u00e3o do valor l\u00edquidos contabil\u00edsticos dos ativos fixos tang\u00edveis desta geografia da qualresultou uma imparidade de Euros 7.877.407.  ",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfExpensesByNatureExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-69-4": {
   "value": "3.6 <span class=\"_ _81\"> </span>DEPRECIA\u00c7\u00d5ES, <span class=\"_ _0\"></span>AMORTIZA\u00c7\u00d5ES E PERDAS POR IMP<span class=\"_ _0\"></span>ARIDADENos exerc\u00edcios de 2022 e 2021, os montantes registados em Deprecia\u00e7\u00f5es, <span class=\"_ _0\"></span>Amortiza\u00e7\u00f5es e Perdas por imparidade detalham-secomo segue:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _1d\"> </span>Nota<span class=\"_ _1cc\"> </span>2022<span class=\"_ _1b1\"> </span>2021 Deprecia\u00e7\u00f5es de ativos fixos tang\u00edveis do per\u00edodo  <span class=\"_ _227\"> </span> 3.3 <span class=\"_ _ed\"> </span>221.565.942 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">182.217.530 </span> Utiliza\u00e7\u00e3o de subs\u00eddios ao investimento <span class=\"_ _122\"> </span> 3.4 <span class=\"_ _44\"> </span>(3.981.743)<span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"fc19\">(4.633.832)</span> Deprecia\u00e7\u00f5es de ativos fixos tang\u00edveis, l\u00edquidos de subs\u00eddios utilizados <span class=\"_ _258\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _4b\"> </span></span>217.584.199 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">177.583.698 </span> Imparidades em ativos fixos tang\u00edveis \u2013 revers\u00f5es  <span class=\"_ _19f\"> </span>(43.185)<span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"fc19\">(2.247.808)</span> Imparidades em ativos fixos tang\u00edveis \u2013 perdas<span class=\"_ _2d\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>8.612.297 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">570.155 </span> Imparidades em ativos fixos tang\u00edveis do exerc\u00edcio <span class=\"_ _142\"> </span> 3.3 <span class=\"_ _47\"> </span>8.569.1<span class=\"_ _0\"></span>12 <span class=\"_ _58\"> </span><span class=\"fc19\">(1.677.653)</span> <span class=\"_ _4\"></span>Amortiza\u00e7\u00f5es em ativos intang\u00edveis do exerc\u00edcio <span class=\"_ _223\"> </span> 3.2 <span class=\"_ _115\"> </span>20.579 <span class=\"_ _115\"> </span><span class=\"fc19\">19.399 </span> Imparidades em ativos intang\u00edveis - perdas <span class=\"_ _f5\"> </span><span class=\"ff118\">   3.2<span class=\"_ _57\"> </span></span>4.807.158 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.405.093 </span> Imparidades em ativos intang\u00edveis do exerc\u00edcio <span class=\"_ _227\"> </span> 3.2 <span class=\"_ _25f\"> </span>- <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> <span class=\"_ _18c\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>4.807.158 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.405.093 </span> Deprecia\u00e7\u00f5es de ativos de direito de uso do exerc\u00edcio <span class=\"_ _1af\"> </span> 3.5 <span class=\"_ _274\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _1d3\"> </span><span class=\"fc19\"> </span></span>19.717.664 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">17.652.702 </span> Imparidades em ativos detidos para venda <span class=\"_ _275\"> </span> 3.8  Deprecia\u00e7\u00f5es de propriedades de investimento <span class=\"_ _1c3\"> </span> 3.9 <span class=\"_ _58\"> </span>(1.036.324)<span class=\"_ _260\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> Perdas por imparidade em propriedades de investimento <span class=\"_ _21a\"> </span> 3.9 <span class=\"_ _1c1\"> </span>766 <span class=\"_ _1b2\"> </span><span class=\"fc19\">766 </span> ICMS - Imposto sobre circula\u00e7\u00e3o de mercadorias e servi\u00e7os inclu\u00eddo nas  <span class=\"_ _1b1\"> </span>1.646 <span class=\"_ _1d5\"> </span><span class=\"fc19\">1.646 </span>deprecia\u00e7\u00f5es (Brasil)  <span class=\"_ _18c\"> </span> <span class=\"_ _48\"> </span><span class=\"ff118\">(1.266.239)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(1.065.144)</span></span>No decurso do exerc\u00edcio de 2022, a Navigator solicitou a avalia\u00e7\u00e3o externa dos seus ativos a uma entidade independente queestimou o<span class=\"ff11c\"> fair value</span> dos mesmos considerando o valor de reposi\u00e7\u00e3o a novo, bem como a vida \u00fatil estimada dos ativos, considerandoas atuais condi\u00e7\u00f5es e a obsolesc\u00eancia funcional. O estudo efetuado considerou informa\u00e7\u00e3o t\u00e9cnica dos ativos afetos aos centrosprodutores, onde se inclui a durabilidade t\u00e9cnica, f\u00edsica e tecnol\u00f3gica dos equipamentos. T<span class=\"_ _11\"></span>endo por base o resultado dos estudos efetuados, bem como as perspetivas internas de investimento do Grupo para o per\u00edodo2023-2027 que considera os compromissos assumidos no \u00e2mbito do Plano de descarboniza\u00e7\u00e3o e dos projetos de investimento aoabrigo do Plano de Recupera\u00e7\u00e3o e Resili\u00eancia (PRR), e considerando que, nos termos da IAS 8, as altera\u00e7\u00f5es de estimativa davida \u00fatil s\u00e3o ajustadas prospetivamente, a Navigator procedeu \u00e0 revis\u00e3o da vida \u00fatil dos seus ativos com refer\u00eancia a 1 de janeirode 2022, a qual determinou um aumento de 36,8 milh\u00f5es de euros nas deprecia\u00e7\u00f5es do exerc\u00edcio, em resultado de uma redu\u00e7\u00e3om\u00e9dia de, aproximadamente, sete anos de vida \u00fatil.Conforme referido na Nota 3.2, procedeu ao registo de uma imparidade pelo valor global da marca Secil T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia, no montante deEuros 4.794.836. <span class=\"_ _0\"></span>Adicionalmente, fruto do contexto adverso, pol\u00edtico, social e financeiro, em que esta geografia se encontra foiigualmente efetuada uma an\u00e1lise \u00e0 recupera\u00e7\u00e3o do valor l\u00edquidos contabil\u00edsticos dos ativos fixos tang\u00edveis desta geografia da qualresultou uma imparidade de Euros 7.877.407.  ",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfDepreciationAndAmortisationExpenseExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-70-2": {
   "value": "3.7 <span class=\"_ _81\"> </span>A<span class=\"_ _11\"></span>TIVOS BIOL\u00d3GICOSESTIMA<span class=\"_ _0\"></span>TIV<span class=\"_ _11\"></span>AS E JULGAMENTOS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICOSPRESSUPOSTOSForam considerados pressupostos correspondentes \u00e0 natureza dos ativos em avalia\u00e7\u00e3o, nomeadamente:\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Produtividade das florestas;</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>Pre\u00e7o de venda da madeira (quando existe mercado ativo) deduzido do custo de corte, das rendas dos terrenos pr\u00f3prios,arrendados e concessionados, rechega e transporte, os custos de planta\u00e7\u00e3o e manuten\u00e7\u00e3o, do custo inerente ao arrendamentodos terrenos florestais; o valor de tend\u00eancia para 2022 agravou-se 5% face a 2021;\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>T<span class=\"_ _33\"></span>axa de desconto, 2022: 5,17% (2021: 2,99%). Note-se que o Grupo incorpora o risco de inc\u00eandio nos <span class=\"ff11c\">cash flows</span> do modelo.Caso este risco fosse incorporado na taxa de desconto, a mesma seria de 7% (2021: 4,61%). O valor dos ativos biol\u00f3gicos, apurado em fun\u00e7\u00e3o da expectativa de extra\u00e7\u00e3o das produ\u00e7\u00f5es das diversas esp\u00e9cies, corresponde\u00e0s seguintes expectativas de produ\u00e7\u00e3o futura: <span class=\"_ _168\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021  Eucalipto (Portugal) - Potencial Futuro de extra\u00e7\u00f5es de madeira k m3ssc  <span class=\"_ _4a\"> </span>10.371 <span class=\"_ _87\"> </span>10.207   Eucalipto (Mo\u00e7ambique) - Potencial Futuro de extra\u00e7\u00f5es de madeira k m3ssc (1) <span class=\"_ _ab\"> </span>4.451 <span class=\"_ _1d5\"> </span>2.758   Resinosas (Portugal) - Potencial Futuro de extra\u00e7\u00f5es de madeira k ton  <span class=\"_ _23d\"> </span>309 <span class=\"_ _1b2\"> </span>31<span class=\"_ _0\"></span>1   Resinosas (Portugal) - Potencial Futuro de extra\u00e7\u00f5es de pinhas k ton  <span class=\"_ _276\"> </span>n/a<span class=\"_ _212\"> </span>n/a  Sobreiro (Portugal) - Potencial Futuro de extra\u00e7\u00f5es de corti\u00e7a k @  <span class=\"_ _1cf\"> </span>563 <span class=\"_ _1c1\"> </span>461 No que diz respeito ao eucalipto, o ativo biol\u00f3gico com maior express\u00e3o nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras apresentadas, em 2022foram extra\u00eddos 512.1<span class=\"_ _0\"></span>12 m3ssc de madeira das matas detidas e exploradas pelo Grupo (31 de dezembro de 2021: 651.654 m3ssc).Adicionalmente, em 31 de dezembro de 2022 e 2021, (i) n\u00e3o existem quantias de ativos biol\u00f3gicos cuja posse seja restrita e/oupenhoradas como garantia de passivos, nem compromissos n\u00e3o revers\u00edveis relativos \u00e0 aquisi\u00e7\u00e3o de ativos biol\u00f3gicos, e (ii) n\u00e3oexistem subs\u00eddios governamentais relacionados com ativos biol\u00f3gicos reconhecidos nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadasdo Grupo.AN\u00c1LISE DE SENSIBILIDADEO Grupo considera a taxa de desconto utilizada em Portugal e o pre\u00e7o <span class=\"ff11c ws0\">forward</span> da madeira como as vari\u00e1veis mais significativas.Altera\u00e7\u00f5es nos pressupostos podem implicar valoriza\u00e7\u00f5es/desvaloriza\u00e7\u00f5es destes ativos:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _24a\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/20211) <span class=\"_ _4\"></span>Agravamento em 0,5% da taxa de desconto em Portugal<span class=\"_ _238\"> </span>5.422.029 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">7.896.515 </span> Desvaloriza\u00e7\u00e3o do ativo florestal de Portugal 2) Diminui\u00e7\u00e3o de 3% no pre\u00e7o forward<span class=\"_ _277\"> </span>10.848.174 <span class=\"_ _3a\"> </span><span class=\"fc19\">1<span class=\"_ _0\"></span>1.731.495 </span> Desvaloriza\u00e7\u00e3o do ativo florestal de Portugal 3) <span class=\"_ _4\"></span>Agravamento em 0,5% da taxa de desconto em Mo\u00e7ambique<span class=\"_ _78\"> </span><span class=\"ff119\">503.338 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">273.043</span></span> Desvaloriza\u00e7\u00e3o do ativo florestal de Mo\u00e7ambique 4) Diminui\u00e7\u00e3o de 3% no pre\u00e7o forward<span class=\"_ _278\"> </span><span class=\"ff119\">761.695 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">718.666</span></span> Desvaloriza\u00e7\u00e3o do ativo florestal de Mo\u00e7ambiqueDET<span class=\"_ _0\"></span>ALHE DOS <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>TIVOS BIOL\u00d3GICOS V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _125\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Eucalipto (Portugal) <span class=\"_ _279\"> </span>93.301.990 <span class=\"_ _20b\"> </span><span class=\"fc19\">1<span class=\"_ _0\"></span>13.826.448 </span> Eucalipto (Espanha)<span class=\"_ _11e\"> </span>2.932.530 <span class=\"_ _25f\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> Pinho (Portugal) <span class=\"_ _27a\"> </span>8.149.506 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">6.697.561 </span> Sobreiro (Portugal) <span class=\"_ _27b\"> </span>819.980 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">6.268.821 </span> Outras esp\u00e9cies (Portugal) <span class=\"_ _27c\"> </span>73.108 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.015.078 </span> Eucalipto (Mo\u00e7ambique) <span class=\"_ _27d\"> </span>17.222.761 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">19.516.153 </span> <span class=\"_ _179\"> </span>122.499.874 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">147.324.061 </span>O Grupo iniciou a explora\u00e7\u00e3o silv\u00edcola em Espanha, mais propriamente na regi\u00e3o da Galiza, com a planta\u00e7\u00e3o de cerca de 700 ha,prevendo-se o aumento desta atividade no futuro.A<span class=\"_ _0\"></span> diminui\u00e7\u00e3o do justo valor do Sobreiro e das outras esp\u00e9cies (de menor relev\u00e2ncia) decorre, essencialmente, dos efeitos associadosao aumento dos custos de corte, rechega e transporte.Relativamente \u00e0 floresta de Mo\u00e7ambique, foi iniciada a opera\u00e7\u00e3o de colheita de madeira das planta\u00e7\u00f5es da Portucel Mo\u00e7ambiqueem Manica, para exporta\u00e7\u00e3o a partir do Porto da Beira, o que permitir\u00e1, entre outros objetivos, colocar Mo\u00e7ambique no mapa mundial3desta ind\u00fastria de base florestal. <span class=\"_ _0\"></span>Ao longo de 2022, foram colhidos cerca de 100.000 m de madeira, tendo sido concretizados tr\u00eas3embarques de navios para Portugal, com cerca de 100.000 m.O Grupo considera, de acordo com a IAS 41, ativos maduros aqueles que tenham atingido as especifica\u00e7\u00f5es necess\u00e1rias para obtero m\u00e1ximo rendimento em fun\u00e7\u00e3o da sua rentabilidade, das necessidades de fornecimento e o custo de oportunidade. T<span class=\"_ _0\"></span>ipicamente afloresta em Portugal atinge a sua maturidade entre os 8 e os 12 anos, sendo que este referencial depende da esp\u00e9cie, das condi\u00e7\u00f5esdo solo, bem como das condi\u00e7\u00f5es edafoclim\u00e1ticas. Os dados sobre a floresta, a sua condi\u00e7\u00e3o e o seu potencial futuro s\u00e3o aferidospelo menos duas vezes ao longo do seu ciclo de crescimento. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> 31 de dezembro de 2022 os ativos maduros <span class=\"_ _20\"></span>representavam cercade 48% (48% em 31 de dezembro de 2021) da floresta da Navigator em territ\u00f3rio nacional, estando os mesmos valorizados aojusto valor<span class=\"_ _0\"></span>.MOVIMENTOS EM <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>TIVOS BIOL\u00d3GICOS V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _125\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Saldo inicial <span class=\"_ _27e\"> </span>147.324.061 <span class=\"_ _ed\"> </span>148.584.452 V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00f5es:  Cortes efetuados  <span class=\"_ _fc\"> </span>(19.268.187)<span class=\"_ _43\"> </span>(25.277.834) Crescimento <span class=\"_ _27f\"> </span>22.077.444 <span class=\"_ _4b\"> </span>19.653.667 Replanta\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _280\"> </span>4.241.964 <span class=\"_ _3f\"> </span>3.313.648 Outras varia\u00e7\u00f5es de justo valor:  - altera\u00e7\u00e3o do pre\u00e7o da madeira <span class=\"_ _b\"> </span>23.872.905 <span class=\"_ _66\"> </span>- - altera\u00e7\u00e3o da taxa de custo de capital <span class=\"_ _281\"> </span>(28.053.077)<span class=\"_ _3e\"> </span>1.212.800 - impacto dos inc\u00eandios <span class=\"_ _282\"> </span>(31.633)<span class=\"_ _8a\"> </span>(68.795) - custos de log\u00edstica de transporte <span class=\"_ _283\"> </span>(2.076.774)<span class=\"_ _4f\"> </span>(2.417.701) - custos fixos de estrutura<span class=\"_ _25d\"> </span>(9.396.335)<span class=\"_ _260\"> </span>- - varia\u00e7\u00e3o nas outras esp\u00e9cies<span class=\"_ _1e1\"> </span>(4.938.867)<span class=\"_ _260\"> </span>- - outras altera\u00e7\u00f5es de expectativa <span class=\"_ _19d\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>1.251.626)<span class=\"_ _57\"> </span>2.323.824T<span class=\"_ _0\"></span>otal de varia\u00e7\u00f5es do per\u00edodo<span class=\"_ _b\"> </span>(24.824.186)<span class=\"_ _12c\"> </span>(1.260.391)Saldo Final<span class=\"_ _18c\"> </span>122.499.874 <span class=\"_ _ed\"> </span>147.324.061",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfBiologicalAssetsAndGovernmentGrantsForAgriculturalActivityExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-72-3": {
   "value": "POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASOs ativos biol\u00f3gicos do Grupo correspondem principalmente \u00e0s florestas detidas para produ\u00e7\u00e3o de madeira suscet\u00edvel deincorpora\u00e7\u00e3o no processo de fabrico de pasta BEKP ou para venda no mercado, maioritariamente o eucalipto, incluindo aindaoutras esp\u00e9cies, como o pinho e o sobro.Os ativos biol\u00f3gicos s\u00e3o mensurados ao justo valor<span class=\"_ _0\"></span>, deduzido dos gastos estimados de venda no momento do corte. Justo V<span class=\"_ _0\"></span>alor (n\u00edvel 3 da Na determina\u00e7\u00e3o do justo valor das florestas foi utilizado o m\u00e9todo do valor presente dos fluxos de caixa hierarquia do justo valor da descontados, os quais foram apurados atrav\u00e9s de um modelo desenvolvido internamente, alvo de valida\u00e7\u00e3o IFRS 13)peri\u00f3dica por avaliadores externos e independentes.No modelo desenvolvido s\u00e3o considerados pressupostos correspondentes \u00e0 natureza dos ativos em avalia\u00e7\u00e3o, nomeadamente, o ciclo de desenvolvimento das diferentes esp\u00e9cies, a produtividade das florestas, o pre\u00e7o de venda da madeira (quando existe mercado ativo) deduzido do custo de corte, das rendas dos terrenos pr\u00f3prios, arrendados e concessionados, rechega e transporte, os custos de planta\u00e7\u00e3o e manuten\u00e7\u00e3o, do custo inerente ao arrendamento dos terrenos florestais; e a taxa de desconto. A<span class=\"_ _0\"></span> taxa de desconto corresponde \u00e0 taxa de juro de mercado, sem infla\u00e7\u00e3o, de forma consistente com a estrutura de proje\u00e7\u00f5es, determinada tendo em considera\u00e7\u00e3o a rentabilidade que o Grupo espera obter dos ativos florestais, os quais se destinam a serem alienados intragrupo.\u00c1reas concessionadas<span class=\"_ _cc\"> </span>Os custos incorridos com a prepara\u00e7\u00e3o de terrenos para uma primeira floresta\u00e7\u00e3o s\u00e3o registados como um ativo fixo tang\u00edvel, depreciado de acordo com a sua vida \u00fatil esperada, que coincide com o per\u00edodo de concess\u00e3o.Altera\u00e7\u00e3o de estimativas<span class=\"_ _cd\"> </span>As altera\u00e7\u00f5es de estimativas de crescimento, per\u00edodo de corte, pre\u00e7o, custo e outras premissas s\u00e3o reconhecidas enquanto varia\u00e7\u00f5es de justo valor de ativos biol\u00f3gicos na demonstra\u00e7\u00e3o dos resultados. Corte<span class=\"_ _1b9\"> </span>No momento do corte, a madeira \u00e9 valorizada pelo seu justo valor deduzido dos gastos estimados desde o local de abate at\u00e9 ao ponto de venda ou consumo, o qual constitui o custo inicial do invent\u00e1rio.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForBiologicalAssetsExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-75-2": {
   "value": "3.8 <span class=\"_ _81\"> </span>A<span class=\"_ _11\"></span>TIVOS N\u00c3O CORRENTES DETIDOS P<span class=\"_ _0\"></span>ARA<span class=\"_ _0\"></span> VENDAEm 31 de dezembro de 2022, os ativos detidos para venda, no montante de Euros 1.008.000 (2021: Euros 4.162.459), correspondemessencialmente a terrenos do segmento Cimentos e Derivados. ",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfNoncurrentAssetsHeldForSaleAndDiscontinuedOperationsExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-77-3": {
   "value": "POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASOs ativos n\u00e3o correntes (ou opera\u00e7\u00f5es descontinuadas) s\u00e3o classificados como detidos para venda se o respetivo valor for realiz\u00e1velprincipalmente atrav\u00e9s de uma transa\u00e7\u00e3o de venda ao inv\u00e9s de ser atrav\u00e9s do seu uso continuado.Considera-se que esta situa\u00e7\u00e3o se verifica apenas quando i) a venda \u00e9 muito prov\u00e1vel e o ativo est\u00e1 dispon\u00edvel para venda imediatanas suas atuais condi\u00e7\u00f5es; ii) o Grupo assumiu um compromisso de vender; e iii) \u00e9 expect\u00e1vel que a venda se concretize numper\u00edodo de 12 meses.Mensura\u00e7\u00e3o e A<span class=\"_ _0\"></span> partir do momento em que ativos tang\u00edveis s\u00e3o classificados como ativos n\u00e3o correntes detidos para venda, s\u00e3o apresenta\u00e7\u00e3omensurados pelo menor do valor contabil\u00edstico ou do justo valor deduzido dos custos de venda, cessando a sua deprecia\u00e7\u00e3o. Quando o justo valor deduzido dos custos de venda \u00e9 inferior ao valor contabil\u00edstico, a diferen\u00e7a \u00e9 reconhecida em resultados.Aliena\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _92\"> </span>Os ganhos ou perdas nas aliena\u00e7\u00f5es de ativos n\u00e3o correntes, determinados pela diferen\u00e7a entre o valor de venda e o respetivo valor l\u00edquido contabil\u00edstico, s\u00e3o reconhecidos em resultados como Outros rendimentos e ganhos operacionais (Nota 2.2) ou Gastos e perdas operacionais (Nota 2.3).",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForNoncurrentAssetsOrDisposalGroupsClassifiedAsHeldForSaleAndDiscontinuedOperationsExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-78-2": {
   "value": "3.9 <span class=\"_ _81\"> </span>PROPRIEDADES DE INVESTIMENTOMOVIMENTOS EM PROPRIEDADES DE INVESTIMENT<span class=\"_ _0\"></span>OV<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _98\"> </span> <span class=\"_ _2e\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Saldo inicial <span class=\"_ _284\"> </span>368.848 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">371.260 </span> <span class=\"_ _0\"></span>Amortiza\u00e7\u00f5es e perdas por imparidade <span class=\"_ _1df\"> </span>(2.412)<span class=\"_ _9c\"> </span><span class=\"fc19\">(2.412)</span> <span class=\"_ _137\"> </span> <span class=\"_ _25b\"> </span>366.436 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">368.848 </span>Estes ativos compostos essencialmente terrenos e im\u00f3veis detidos para obten\u00e7\u00e3o de rendas e/ou valoriza\u00e7\u00f5es do capital n\u00e3o seencontram afetos \u00e0 atividade operacional do Grupo, nem t\u00eam uso futuro determinado.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfInvestmentPropertyExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-80-3": {
   "value": "POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASO Grupo classifica como propriedades de investimento nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas os im\u00f3veis detidos com oobjetivo de valoriza\u00e7\u00e3o do capital e/ou obten\u00e7\u00e3o de rendas de terceiros.Mensura\u00e7\u00e3o <span class=\"_ _135\"> </span>Uma propriedade de investimento \u00e9 mensurada inicialmente pelo seu custo de aquisi\u00e7\u00e3o ou produ\u00e7\u00e3o, incluindo os custos das transa\u00e7\u00f5es que lhe sejam diretamente atribu\u00edveis. <span class=\"_ _0\"></span>Ap\u00f3s o reconhecimento inicial, as propriedades de investimento s\u00e3o mensuradas ao custo deduzido das amortiza\u00e7\u00f5es e perdas por imparidade acumuladas.Os custos subsequentes com as propriedades de investimento s\u00f3 s\u00e3o adicionados ao custo do ativo se for prov\u00e1vel que deles resultar\u00e3o benef\u00edcios econ\u00f3micos futuros acrescidos face aos considerados no reconhecimento inicial",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForInvestmentPropertyExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-81-2": {
   "value": "4.1 INVENT\u00c1RIOS4.1.1 <span class=\"_ _81\"> </span>INVENT\u00c1RIOS \u2013 DET<span class=\"_ _11\"></span>ALHE POR NA<span class=\"_ _0\"></span>TUREZAV<span class=\"_ _0\"></span>ALORES L\u00cdQUIDOS DE PERDAS POR IMP<span class=\"_ _11\"></span>ARIDADE ACUMULADAS V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _285\"> </span> <span class=\"_ _2e\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Mat\u00e9rias-primas <span class=\"_ _111\"> </span>190.967.739 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">145.524.442 </span> Mercadorias <span class=\"_ _242\"> </span>16.861.149 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">10.744.001 </span> Subprodutos e desperd\u00edcios <span class=\"_ _286\"> </span> <span class=\"_ _25b\"> </span>730.540 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">5.318.819 </span> <span class=\"_ _137\"> </span> <span class=\"_ _1f9\"> </span><span class=\"ff118\">208.559.428 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">161.587.262 </span></span> Produtos acabados e interm\u00e9dios <span class=\"_ _1d\"> </span>181.431.055 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">94.230.580 </span> Produtos e trabalhos em curso <span class=\"_ _287\"> </span> <span class=\"_ _288\"> </span>3.496.998 <span class=\"_ _4d\"> </span><span class=\"fc19\">3.567.1<span class=\"_ _4\"></span>19 </span> <span class=\"_ _137\"> </span> <span class=\"_ _1f9\"> </span><span class=\"ff118\">184.928.053 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">97.797.699 </span></span> T<span class=\"_ _0\"></span>otal <span class=\"_ _1da\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _1f9\"> </span></span>393.487.481 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">259.384.961 </span>4.1.2  <span class=\"_ _76\"> </span>INVENT\u00c1RIOS \u2013 DISTRIBUI\u00c7\u00c3O POR SEGMENTOS E POR \u00c1REA<span class=\"_ _0\"></span> GEOGR\u00c1FICA V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _2d\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _49\"> </span>%<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021<span class=\"_ _50\"> </span>% Pasta e Papel  Portugal    <span class=\"_ _289\"> </span>245.248.393 <span class=\"_ _1c0\"> </span>82,1%<span class=\"_ _3c\"> </span><span class=\"fc19\">167.690.434 <span class=\"_ _1c0\"> </span>89,9%</span> Resto da Europa <span class=\"_ _f1\"> </span>18.581.866 <span class=\"_ _15b\"> </span>6,2%<span class=\"_ _57\"> </span><span class=\"fc19\">6.277.358 <span class=\"_ _15b\"> </span>3,4%</span> Am\u00e9rica <span class=\"_ _10\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>34.898.958 <span class=\"_ _7c\"> </span>1<span class=\"_ _4\"></span>1,7%<span class=\"_ _46\"> </span><span class=\"fc19\">12.582.866 <span class=\"_ _15b\"> </span>6,7%</span> <span class=\"_ _281\"> </span> <span class=\"_ _4b\"> </span>298.729.217 <span class=\"_ _b9\"> </span>100,0%<span class=\"_ _5f\"> </span><span class=\"fc19\">186.550.658 <span class=\"_ _b9\"> </span>100,0%</span> Cimento e Derivados  Portugal <span class=\"_ _105\"> </span>47.400.250 <span class=\"_ _bc\"> </span>51,3%<span class=\"_ _46\"> </span><span class=\"fc19\">33.416.204 <span class=\"_ _bc\"> </span>46,8%</span> Resto da Europa <span class=\"_ _191\"> </span>2.440.682 <span class=\"_ _15b\"> </span>2,6%<span class=\"_ _3e\"> </span><span class=\"fc19\">2.173.368 <span class=\"_ _15b\"> </span>3,0%</span> Am\u00e9rica <span class=\"_ _1fa\"> </span>14.952.106 <span class=\"_ _bc\"> </span>16,2%<span class=\"_ _46\"> </span><span class=\"fc19\">13.387.577 <span class=\"_ _bc\"> </span>18,8%</span> \u00c1frica <span class=\"_ _da\"> </span>25.801.252 <span class=\"_ _1c0\"> </span>27,9%<span class=\"_ _46\"> </span><span class=\"fc19\">20.286.081 <span class=\"_ _bc\"> </span>28,4%</span> \u00c1sia <span class=\"_ _235\"> </span> <span class=\"_ _6c\"> </span>1.791.680 <span class=\"_ _15b\"> </span>1,9%<span class=\"_ _3e\"> </span><span class=\"fc19\">2.103.515 <span class=\"_ _15b\"> </span>2,9%</span> <span class=\"_ _281\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>92.385.970 <span class=\"_ _b9\"> </span>100,0%<span class=\"_ _46\"> </span><span class=\"fc19\">71.366.745 <span class=\"_ _b9\"> </span>100,0%</span>Ambiente - Portugal<span class=\"_ _28a\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>2.372.293 <span class=\"_ _b9\"> </span>100,0%<span class=\"_ _57\"> </span><span class=\"fc19\">1.467.558 <span class=\"_ _b9\"> </span>100,0%</span> <span class=\"_ _281\"> </span> <span class=\"_ _4b\"> </span>393.487.480 <span class=\"_ _49\"> </span> <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">259.384.961 <span class=\"_ _48\"> </span> </span>O valor relativo a Portugal, do segmento da Pasta e Papel, inclui Euros 4.286.997 (31 de dezembro de 2021: Euros 1<span class=\"_ _0\"></span>1.739.049)relativos a invent\u00e1rios cujas faturas j\u00e1 foram emitidas, mas cujo controlo n\u00e3o foi transferido para os clientes.Em 31 de dezembro de 2022 e 2021, n\u00e3o existem invent\u00e1rios cuja posse seja restrita e/ou penhoradas como garantia de passivos.4.1.4 <span class=\"_ _81\"> </span>V<span class=\"_ _11\"></span>ARIA\u00c7\u00c3O DA<span class=\"_ _4\"></span> PRODU\u00c7\u00c3O NO PER\u00cdODO V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _22a\"> </span> Nota <span class=\"_ _4b\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _5c\"> </span>31/12/2021 Saldo Inicial <span class=\"_ _28d\"> </span>(97.797.698)<span class=\"_ _1fd\"> </span><span class=\"fc19\">(97.185.887)</span> Regulariza\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _28b\"> </span>3.662.346 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">4.500.022 </span> Saldo Final <span class=\"_ _126\"> </span> <span class=\"_ _4b\"> </span>184.928.053 <span class=\"_ _51\"> </span><span class=\"fc19\">97.797.698 </span> V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o da produ\u00e7\u00e3o <span class=\"_ _202\"> </span> 2.3 <span class=\"_ _4b\"> </span>90.792.701 <span class=\"_ _47\"> </span><span class=\"fc19\">5.1<span class=\"_ _0\"></span>11.833 </span>4.1.5 <span class=\"_ _81\"> </span>MOVIMENT<span class=\"_ _0\"></span>OS EM PERDAS POR IMP<span class=\"_ _0\"></span>ARIDADE EM INVENT\u00c1RIOS V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _22a\"> </span> Nota <span class=\"_ _4b\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _5c\"> </span>31/12/2021 Saldo Inicial <span class=\"_ _22c\"> </span> <span class=\"_ _4b\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>1.21<span class=\"_ _0\"></span>1.141)<span class=\"_ _43\"> </span><span class=\"fc19\">(10.509.972)</span> Aumentos <span class=\"_ _26c\"> </span><span class=\"ws0\"> <span class=\"_ _226\"> </span>(14.065.760)<span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"fc19\">(2.990.582)</span></span> Revers\u00f5es <span class=\"_ _28e\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>1.772.627 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.587.392 </span> Impacto em resultados do per\u00edodo  <span class=\"_ _128\"> </span> 2.3 <span class=\"_ _ba\"> </span>(12.293.133)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(1.403.190)</span> Ajustamento <span class=\"_ _20\"></span>cambial <span class=\"_ _231\"> </span> <span class=\"_ _115\"> </span>150.570 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">520.745 </span> Economias hiperinflacion\u00e1rias <span class=\"_ _27d\"> </span>2.359 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> Utiliza\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _28f\"> </span>62.052 <span class=\"_ _9a\"> </span><span class=\"fc19\">(73.657)</span> V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00f5es de per\u00edmetro<span class=\"_ _18c\"> </span>- <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">254.933 </span> Saldo Final <span class=\"_ _8b\"> </span> <span class=\"_ _58\"> </span>(23.289.293)<span class=\"_ _5f\"> </span><span class=\"fc19\">(11.21<span class=\"_ _0\"></span>1.141)</span>Conforme referido na nota 2.3, o aumento verificado na imparidade de invent\u00e1rios inclui ajustamentos feitos pela subsidi\u00e1riaNavigator ao <span class=\"ff11c ws0\">stock</span> de papel UWF e de papel <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span>, no valor de Euros 7.931.309, na sequ\u00eancia da identifica\u00e7\u00e3o de itens commenor rota\u00e7\u00e3o e perspetiva de venda futura decorrente da <span class=\"ff11c ws0\">performance</span> de vendas do Grupo e do mix de vendas. <span class=\"_ _0\"></span>Adicionalmente,considerando as perspetivas de investimento futuras e as vidas \u00fateis remanescentes dos equipamentos industriais, a Navigatorestimou as pe\u00e7as de reserva necess\u00e1rias at\u00e9 \u00e0 descontinua\u00e7\u00e3o destes equipamentos, tendo reconhecido uma imparidade para oexcedente de pe\u00e7as de reserva em <span class=\"ff11c\">stock</span>, no montante de Euros 5.309.900A<span class=\"_ _0\"></span> partir de 2020 passou a ser aplicada a IAS 29 \u2013 Relato financeiro em economias hiperinflacion\u00e1rias \u00e0s demonstra\u00e7\u00f5es financeirasdas subsidi\u00e1rias do L\u00edbano, antes da transposi\u00e7\u00e3o para a moeda de apresenta\u00e7\u00e3o do Grupo. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> 31 de dezembro de 2022, o valor dosinvent\u00e1rios referente \u00e0s subsidi\u00e1rias do L\u00edbano nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas do Grupo ascende a Euros 1.870.869(2021: Euros 2.192.208).",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfInventoriesExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-83-3": {
   "value": "POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASMercadorias e As mercadorias e as mat\u00e9rias-primas encontram-se valorizadas ao mais baixo entre o custo de aquisi\u00e7\u00e3o e o seu Mat\u00e9rias-Primasvalor realiz\u00e1vel l\u00edquido. O custo de aquisi\u00e7\u00e3o inclui as despesas incorridas at\u00e9 ao armazenamento, utilizando-se o custo m\u00e9dio ponderado como m\u00e9todo de custeio das sa\u00eddas.Produtos Acabados, Os produtos acabados e interm\u00e9dios e os produtos e trabalhos em curso encontram-se valorizados ao mais baixo Interm\u00e9dios e Produtos e entre o custo de produ\u00e7\u00e3o (que inclui o custo das mat\u00e9rias-primas incorporadas, m\u00e3o-de-obra e gastos gerais de trabalhos em cursofabrico, tomando por base o n\u00edvel normal de produ\u00e7\u00e3o) e o valor realiz\u00e1vel l\u00edquido.O valor realiz\u00e1vel l\u00edquido corresponde ao pre\u00e7o de venda estimado deduzido dos custos estimados de acabamentoe de comercializa\u00e7\u00e3o. <span class=\"_ _0\"></span>As diferen\u00e7as entre o custo de produ\u00e7\u00e3o e o valor realiz\u00e1vel l\u00edquido, se inferior, s\u00e3o registadas em custos operacionais.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForMeasuringInventories",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-85-2": {
   "value": "4.1.3 <span class=\"_ _81\"> </span>CUST<span class=\"_ _0\"></span>O DAS MERCADORIAS VENDIDAS E MA<span class=\"_ _0\"></span>T\u00c9RIAS CONSUMIDAS NO PER\u00cdODO V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _1db\"> </span> Nota <span class=\"_ _49\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _41\"> </span>31/12/2021 Saldo Inicial <span class=\"_ _28b\"> </span>161.587.262 <span class=\"_ _44\"> </span>139.358.079 Compras <span class=\"_ _268\"> </span>1.251.494.914 <span class=\"_ _44\"> </span>809.847.241 Saldo Final <span class=\"_ _28c\"> </span>(208.559.427)<span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">(161.587.262)</span> Custo das mercadorias vendidas e mat\u00e9rias consumidas <span class=\"_ _73\"> </span> 2.3 <span class=\"_ _aa\"> </span>1.204.522.749 <span class=\"_ _226\"> </span>787.618.058",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfCostOfSalesExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-86-2": {
   "value": "4.2 <span class=\"_ _80\"> </span>V<span class=\"_ _11\"></span>ALORES A RECEBEREm 31 de dezembro de 2022 e 2021, os valores a receber correntes e n\u00e3o correntes detalham-se como segue: <span class=\"_ _d7\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _290\"> </span>31/12/2021V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros Nota<span class=\"_ _1f5\"> </span>N\u00e3o Corrente<span class=\"_ _7e\"> </span>Corrente<span class=\"_ _5f\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal<span class=\"_ _ca\"> </span>N\u00e3o Corrente<span class=\"_ _6d\"> </span>Corrente<span class=\"_ _5f\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal Clientes <span class=\"_ _291\"> </span>-  Segmento Pasta e Papel <span class=\"_ _94\"> </span>8.1.4<span class=\"_ _7b\"> </span>- <span class=\"_ _23\"> </span>341.601.458 <span class=\"_ _21\"> </span>341.601.458 <span class=\"_ _e8\"> </span>- <span class=\"_ _23\"> </span>210.789.083 <span class=\"_ _21\"> </span>210.789.083  Segmento Cimento e Derivados <span class=\"_ _149\"> </span>8.1.4<span class=\"_ _1d5\"> </span>- <span class=\"_ _6f\"> </span>70.135.124 <span class=\"_ _6\"> </span>70.135.124 <span class=\"_ _292\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>56.370.752 <span class=\"_ _65\"> </span>56.370.752  <span class=\"_ _20\"></span>Segmento Ambiente <span class=\"_ _274\"> </span><span class=\"ws0\">8.1.4<span class=\"_ _7b\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>17.095.052 <span class=\"_ _65\"> </span>17.095.052 <span class=\"_ _7a\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>13.516.485 <span class=\"_ _65\"> </span>13.516.485 </span> <span class=\"_ _c9\"> </span> <span class=\"_ _135\"> </span>- <span class=\"_ _c\"> </span>428.831.634 <span class=\"_ _21\"> </span>428.831.634 <span class=\"_ _292\"> </span>- <span class=\"_ _23\"> </span>280.676.320 <span class=\"_ _21\"> </span>280.676.320  Contas a receber - Partes relacionadas <span class=\"_ _32\"></span> <span class=\"_ _8\"> </span><span class=\"ls0\">10.4<span class=\"_ _1d5\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>649.639 <span class=\"_ _7c\"> </span>649.639 <span class=\"_ _7a\"> </span>- <span class=\"_ _c8\"> </span>1.301.899 <span class=\"_ _37\"> </span>1.301.899 </span> Estado <span class=\"_ _1d2\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>77.264.743 <span class=\"_ _65\"> </span>77.264.743 <span class=\"_ _7a\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>57.035.474 <span class=\"_ _65\"> </span>57.035.474  Department of Commerce (EUA) <span class=\"_ _c6\"> </span>- <span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _a6\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>281.653 <span class=\"_ _bc\"> </span>281.653  Enviva Pellets Greenwood, LLC (EUA) <span class=\"_ _257\"> </span>- <span class=\"_ _1be\"> </span>8.168.426 <span class=\"_ _37\"> </span>8.168.426 <span class=\"_ _bc\"> </span>7.826.849 <span class=\"_ _6f\"> </span>25.384.072 <span class=\"_ _6\"> </span>33.210.921  Incentivos financeiros a receber <span class=\"_ _218\"> </span>13.219.416 <span class=\"_ _6f\"> </span>13.239.885 <span class=\"_ _6\"> </span>26.459.301 <span class=\"_ _7a\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _dc\"> </span>-  <span class=\"_ _0\"></span>Acr\u00e9scimos de rendimento <span class=\"_ _293\"> </span>- <span class=\"_ _1be\"> </span>9.687.577 <span class=\"_ _bb\"> </span>9.687.577 <span class=\"_ _292\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>22.161.246 <span class=\"_ _65\"> </span>22.161.246  Gastos diferidos <span class=\"_ _23d\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>16.209.297 <span class=\"_ _6\"> </span>16.209.297 <span class=\"_ _292\"> </span>- <span class=\"_ _6f\"> </span>14.094.535 <span class=\"_ _8\"> </span>14.094.535  Instrumentos financeiros derivados  <span class=\"_ _ce\"> </span>8.2<span class=\"_ _1d5\"> </span>- <span class=\"_ _6f\"> </span>54.773.410 <span class=\"_ _6\"> </span>54.773.410 <span class=\"_ _7a\"> </span>- <span class=\"_ _c8\"> </span>3.066.689 <span class=\"_ _bb\"> </span>3.066.689  <span class=\"_ _0\"></span>Adiantamentos a fornecedores <span class=\"_ _288\"> </span>- <span class=\"_ _6f\"> </span>15.397.572 <span class=\"_ _6\"> </span>15.397.572 <span class=\"_ _7a\"> </span>- <span class=\"_ _c8\"> </span>6.047.344 <span class=\"_ _bb\"> </span>6.047.344  Outros <span class=\"_ _4c\"> </span> <span class=\"_ _bc\"> </span>15.701.049 <span class=\"_ _6f\"> </span>17.812.749 <span class=\"_ _6\"> </span>33.513.798 <span class=\"_ _1c0\"> </span>4.293.458 <span class=\"_ _6f\"> </span>22.027.945 <span class=\"_ _6\"> </span>26.321.403  <span class=\"_ _c9\"> </span> <span class=\"_ _1c0\"> </span>28.920.465 <span class=\"_ _23\"> </span>642.034.932 <span class=\"_ _21\"> </span>670.955.397 <span class=\"_ _b9\"> </span>12.120.307 <span class=\"_ _c\"> </span>432.077.177 <span class=\"_ _21\"> </span>444.197.484 Os valores acima s\u00e3o apresentados l\u00edquidos de perdas de imparidade acumuladas. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> an\u00e1lise de imparidade dos valores a receber \u00e9 apresentada na Nota 8.1.4 \u2013 Risco de cr\u00e9dito.DEP<span class=\"_ _0\"></span>ARTMENT OF COMMERCE (EUA)A<span class=\"_ _0\"></span> 31 de dezembro de 2022 e 2021, o saldo corresponde ao valor a receber do Department of Commerce (DoC) na sequ\u00eanciada investiga\u00e7\u00e3o iniciada em 2015 de alegadas pr\u00e1ticas de <span class=\"ff11c ws0\">dumping</span> nas exporta\u00e7\u00f5es de papel UWF para os Estados Unidos daAm\u00e9rica, por parte da subsidi\u00e1ria Navigator<span class=\"_ _0\"></span>.Durante 2021, o Department of Commerce confirmou a taxa final a aplicar relativa ao 4.\u00ba per\u00edodo de revis\u00e3o, compreendido entremar\u00e7o de 2019 e fevereiro de 2020, em 2,21%, pelo que o Grupo recebeu em 2022 o montante de Euros 281.653 pela diferen\u00e7aentre os dep\u00f3sitos efetuados e a taxa final a pagar<span class=\"_ _0\"></span>. No exerc\u00edcio de 2022 foi igualmente confirmada a taxa relativa ao 5.\u00ba per\u00edodo de revis\u00e3o, compreendido entre mar\u00e7o de 2020 efevereiro de 2021, em 5,81%, mantendo-se em aberto os per\u00edodos de revis\u00e3o subsequente (6 e 7). Relativamente a estes tr\u00easper\u00edodos estima-se que a Navigator tenha a pagar ao DoC cerca de 5,6 milh\u00f5es de euros (Nota 4.3). ENVIV<span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> PELLETS GREENWOOD, LLC (EUA)Reflete o valor atual do montante ainda a receber pela venda do neg\u00f3cio de <span class=\"ff11c ws0\">pellets</span> pela Navigator (Nota 2.2). Sobre o valor nominala receber<span class=\"_ _0\"></span>, vencem juros \u00e0 taxa de 2,5% (Nota 5.1<span class=\"_ _0\"></span>1).OUTROS V<span class=\"_ _0\"></span>ALORES <span class=\"_ _0\"></span>A RECEBER N\u00c3O CORRENTESO montante evidenciado pela rubrica de Outros valores a receber n\u00e3o correntes inclui, em 2022, um montante de Euros 1<span class=\"_ _0\"></span>1.200.000que respeita a um valor ressegurado no \u00e2mbito do programa de seguros do Grupo para fazer face a potenciais sinistros.Em 31 de dezembro de 2022 e 2021, a rubrica de Estado detalha-se conforme segue: V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _294\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Imposto sobre o V<span class=\"_ _0\"></span>alor <span class=\"_ _0\"></span>Acrescentado a recuperar <span class=\"_ _10\"> </span>22.526.996 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">9.095.712 </span> Imposto sobre o V<span class=\"_ _0\"></span>alor <span class=\"_ _0\"></span>Acrescentado - Reembolsos pedidos <span class=\"_ _2d\"> </span>45.395.267 <span class=\"_ _51\"> </span><span class=\"fc19\">37.924.732 </span> Imposto sobre Circula\u00e7\u00e3o de Mercadorias e Servi\u00e7os ((ICMS) <span class=\"_ _1f6\"> </span>1.474.947 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.477.913 </span> Imposto sobre Produtos Industrializados (IPI) <span class=\"_ _295\"> </span>418.413 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">720.250 </span> Contribui\u00e7\u00e3o para o Financiamento da Seguridade Social (COFINS) <span class=\"_ _296\"> </span>12.943 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">358.057 </span> Cr\u00e9dito de PIS e COFINS sobre ativos fixos <span class=\"_ _118\"> </span>7.407.482 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">7.362.187 </span> Restantes Impostos <span class=\"_ _297\"> </span>28.695 <span class=\"_ _115\"> </span><span class=\"fc19\">94.153 </span> V<span class=\"_ _0\"></span>alores pendentes de reembolso (processos fiscais decididos a favor do Grupo) <span class=\"_ _298\"> </span>- <span class=\"_ _1d5\"> </span><span class=\"fc19\">2.470 </span> <span class=\"_ _228\"> </span>77.264.743 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">57.035.474 </span> Em 31 de dezembro de 2022 e 2021, as rubricas de <span class=\"_ _0\"></span>Acr\u00e9scimos de rendimento e Gastos diferidos detalham-se conforme segue: V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _294\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 <span class=\"_ _4\"></span>Acr\u00e9scimos de rendimento  V<span class=\"_ _0\"></span>endas de energia <span class=\"_ _29a\"> </span>1.871.271 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">17.470.569 </span> Indemniza\u00e7\u00f5es a receber <span class=\"_ _139\"> </span>4.062.997 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.636.141 </span> Outros <span class=\"_ _29b\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>3.753.309 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">3.054.536 </span> <span class=\"_ _1d3\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>9.687.577 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">22.161.246 </span> Gastos diferidos  Seguros <span class=\"_ _29c\"> </span>1.912.478 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.584.282 </span> Rendas e alugueres <span class=\"_ _1fe\"> </span>10.002.722 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">8.386.747 </span> Outros <span class=\"_ _29b\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>4.294.097 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">4.123.506 </span> <span class=\"_ _1d3\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>16.209.297 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">14.094.535 </span> <span class=\"_ _1d3\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>25.896.874 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">36.255.781 </span>",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfTradeAndOtherReceivablesExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-88-3": {
   "value": "POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASCLIENTES E OUTROS DEVEDORESClassifica\u00e7\u00e3o<span class=\"_ _d3\"> </span>Os saldos a receber de clientes resultam das atividades principais do Grupo e o modelo de neg\u00f3cio seguido \u00e9 \u201cdeter para cobrar\u201d, embora pontualmente o segmento Cimento e Derivados utilize o <span class=\"ff11c\">confirming</span>. Saldos de outros devedores s\u00e3o tipicamente do modelo \u201cdeter para cobrar\u201d.Mensura\u00e7\u00e3o inicial<span class=\"_ _5c\"> </span>Ao justo valor<span class=\"_ _4\"></span>.Mensura\u00e7\u00e3o subsequente<span class=\"_ _3\"> </span>Ao custo amortizado, deduzido de perdas por imparidade.Imparidade de clientes<span class=\"_ _cc\"> </span>As perdas por imparidade s\u00e3o registadas com base no modelo simplificado previsto na IFRS 9 registando as perdasesperadas at\u00e9 \u00e0 maturidade. <span class=\"_ _0\"></span>As perdas esperadas s\u00e3o determinadas tendo por base a experi\u00eancia de perdas reais hist\u00f3ricas ao longo de um per\u00edodo estatisticamente relevante e representativas das caracter\u00edsticas espec\u00edficas do risco de cr\u00e9dito subjacente.Imparidade de outros As perdas por imparidade s\u00e3o registadas com base no modelo geral de perdas de cr\u00e9dito estimadas da IFRS 9.devedores",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForTradeAndOtherReceivablesExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-90-2": {
   "value": "4.3 <span class=\"_ _80\"> </span>V<span class=\"_ _11\"></span>ALORES A P<span class=\"_ _0\"></span>AGAREm 31 de dezembro de 2022 e 2021, os valores a pagar detalham-se como segue: V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _1fa\"> </span>Nota<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Fornecedores c/c  <span class=\"_ _fc\"> </span>455.914.395 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">345.144.866 </span> Fornecedores de imobilizado c/c <span class=\"_ _1e\"> </span>10.956.609 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">7.275.993 </span> Estado <span class=\"_ _172\"> </span>93.456.795 <span class=\"_ _51\"> </span><span class=\"fc19\">62.922.234 </span> Instituto do <span class=\"_ _0\"></span>Ambiente  <span class=\"_ _26c\"> </span>1<span class=\"_ _11\"></span>18.333.488 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">58.822.137 </span> Partes relacionadas  <span class=\"_ _29d\"> </span> 10.4 <span class=\"_ _3a\"> </span>26.461.1<span class=\"_ _0\"></span>18 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">874.436 </span> Outros credores <span class=\"_ _29e\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.927.142 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">9.214.444 </span> Instrumentos financeiros derivados  <span class=\"_ _128\"> </span> 8.2.2 <span class=\"_ _4b\"> </span>1<span class=\"_ _4\"></span>1.759.237 <span class=\"_ _4d\"> </span><span class=\"fc19\">9.81<span class=\"_ _0\"></span>1.872 </span> <span class=\"_ _0\"></span>Acr\u00e9scimos de gastos com o pessoal <span class=\"_ _29d\"> </span>71.581.424 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">52.954.299 </span> Outros acr\u00e9scimos de gastos <span class=\"_ _174\"> </span>67.073.865 <span class=\"_ _51\"> </span><span class=\"fc19\">53.139.891 </span> Subs\u00eddios n\u00e3o reembols\u00e1veis <span class=\"_ _1e6\"> </span>92.995.915 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">46.802.840 </span> Outros rendimentos diferidos - ISP <span class=\"_ _12a\"> </span> <span class=\"_ _115\"> </span>449.701 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">387.246 </span> V<span class=\"_ _0\"></span>alores a pagar - corrente <span class=\"_ _109\"> </span> <span class=\"_ _4b\"> </span>960.909.689 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">647.350.258 </span> Subs\u00eddios n\u00e3o reembols\u00e1veis <span class=\"_ _f2\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>30.545.424 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">28.460.138 </span> Department of Commerce (EUA)<span class=\"_ _1d4\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>4.306.974 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">8.554.289 </span> Ultimate Cell (Utis)<span class=\"_ _29f\"> </span>2.800.000 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> V<span class=\"_ _0\"></span>alores a pagar - N\u00e3o corrente <span class=\"_ _197\"> </span> <span class=\"_ _56\"> </span>37.652.398 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">37.014.427 </span> <span class=\"_ _1d3\"> </span> <span class=\"_ _299\"> </span>998.562.087 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">684.364.685 </span>O aumento dos acr\u00e9scimos de gastos com o pessoal resulta do reconhecimento de um valor mais elevado para o pagamento, em2023, de gratifica\u00e7\u00f5es aos colaboradores, bem como do valor referente ao pr\u00e9mio de produtividade relativo ao 4.\u00ba trimestre de 2022e do refor\u00e7o do programa de rejuvenescimento, estes \u00faltimos da subsidi\u00e1ria Navigator<span class=\"_ _0\"></span>.Em 31 de dezembro de 2022 e 2021, a rubrica Estado detalha-se como segue: V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _294\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Reten\u00e7\u00f5es de Imposto sobre o Rendimento (IRS) <span class=\"_ _1a4\"> </span>5.435.737 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">4.464.393 </span> Imposto sobre o V<span class=\"_ _0\"></span>alor <span class=\"_ _0\"></span>Acrescentado <span class=\"_ _22a\"> </span>43.335.782 <span class=\"_ _51\"> </span><span class=\"fc19\">25.788.642 </span> Contribui\u00e7\u00f5es para a Seguran\u00e7a Social <span class=\"_ _1db\"> </span>4.558.876 <span class=\"_ _56\"> </span><span class=\"fc19\">4.140.623 </span> ICMS - Imposto sobre circula\u00e7\u00e3o de mercadorias e servi\u00e7os <span class=\"_ _24\"> </span>1.246.835 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">570.096 </span> Programa de Desenvolvimento da Empresa Catarinense (PRODEC) <span class=\"_ _4e\"> </span>781.096 <span class=\"_ _79\"> </span><span class=\"fc19\">653.577 </span> Programa Paran\u00e1 Competitivo <span class=\"_ _102\"> </span>36.370.666 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">25.598.165 </span> Contribui\u00e7\u00e3o para o Financiamento da Seguridade Social (COFINS) <span class=\"_ _225\"> </span>58.61<span class=\"_ _11\"></span>1 <span class=\"_ _87\"> </span><span class=\"fc19\">73.997 </span> Outros <span class=\"_ _123\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>1.669.192 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.632.741 </span> <span class=\"_ _1d3\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>93.456.795 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">62.922.234 </span>Em 31 de dezembro de 2022 e 2021, n\u00e3o existiam d\u00edvidas em situa\u00e7\u00e3o de mora com o Estado.SUBS\u00cdDIOS N\u00c3O REEMBOLS\u00c1VEIS \u2013 DET<span class=\"_ _0\"></span>ALHE V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _1fa\"> </span>Nota<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Subs\u00eddios ao investimento  <span class=\"_ _f2\"> </span> 3.4 <span class=\"_ _299\"> </span>12.674.484 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">10.696.971 </span> Subs\u00eddios - licen\u00e7as de emiss\u00e3o CO  <span class=\"_ _2a0\"> </span>71.343.238 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">31.001.180 </span>2 Outros subs\u00eddios <span class=\"_ _132\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>8.978.193 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">5.104.689 </span> Subs\u00eddios n\u00e3o reembols\u00e1veis - corrente <span class=\"_ _177\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _3f\"> </span></span>92.995.915 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">46.802.840 </span> Subs\u00eddios ao investimento <span class=\"_ _2a1\"> </span> 3.4 <span class=\"_ _299\"> </span>30.545.424 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">28.460.138 </span> Subs\u00eddios n\u00e3o reembols\u00e1veis - n\u00e3o corrente <span class=\"_ _1f6\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _3f\"> </span></span>30.545.424 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">28.460.138 </span> <span class=\"_ _1d3\"> </span> <span class=\"_ _299\"> </span>123.541.339 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">75.262.978 </span>",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfTradeAndOtherPayablesExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-91-3": {
   "value": "POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASP<span class=\"_ _0\"></span>ASSIVOS FINANCEIROS AO <span class=\"_ _20\"></span>CUSTO AMORTIZADOMensura\u00e7\u00e3o inicial<span class=\"_ _36\"> </span><span class=\"ff119\">Ao justo valor, l\u00edquido dos custos de transa\u00e7\u00e3o incorridos.</span>Mensura\u00e7\u00e3o Ao custo amortizado, utilizando o m\u00e9todo da taxa de juro efetiva.subsequenteA<span class=\"_ _0\"></span> diferen\u00e7a entre o valor de reembolso e o valor da mensura\u00e7\u00e3o inicial \u00e9 reconhecida nos resultados ao longo doper\u00edodo da d\u00edvida em \u201cJuros de outros passivos financeiros ao custo amortizado\u201d (Nota 5.1<span class=\"_ _0\"></span>1).",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForTradeAndOtherPayablesExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-93-2": {
   "value": "5.1 <span class=\"_ _81\"> </span>GEST\u00c3O DE CAPIT<span class=\"_ _11\"></span>ALPOL\u00cdTICA<span class=\"_ _0\"></span> DE GEST\u00c3O DE CAPIT<span class=\"_ _0\"></span>ALO Grupo Semapa gere o seu capital numa \u00f3tica de continuidade e cria\u00e7\u00e3o de valor para os acionistas, consubstanciado na pol\u00edticade dividendos conservadora assente em princ\u00edpios de solidez financeira, por um lado atrav\u00e9s da manuten\u00e7\u00e3o de uma estruturafinanceira compat\u00edvel com o crescimento sustentado do Grupo e respetivas \u00e1reas de neg\u00f3cio e, por outro, indicadores s\u00f3lidos desolvabilidade e autonomia financeira. Nesse sentido o capital considerado para efeitos da gest\u00e3o de capital corresponde ao CapitalPr\u00f3prio, n\u00e3o sendo considerado nenhum passivo financeiro como parte integrante do mesmo.De forma a manter ou ajustar a estrutura de capital, o Grupo pode ajustar o montante de dividendos a pagar aos acionistas, devolvercapital aos acionistas, emitir novas a\u00e7\u00f5es ou vender ativos para reduzir a d\u00edvida.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfObjectivesPoliciesAndProcessesForManagingCapitalExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-94-3": {
   "value": "POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASO capital social da Semapa encontra-se totalmente subscrito e realizado, sendo totalmente representado por a\u00e7\u00f5es sem valornominal.Os custos diretamente atribu\u00edveis \u00e0 emiss\u00e3o de novas a\u00e7\u00f5es ou outros instrumentos de capital pr\u00f3prio s\u00e3o apresentados como umadedu\u00e7\u00e3o, l\u00edquida de impostos, ao valor recebido. Os custos diretamente imput\u00e1veis \u00e0 emiss\u00e3o de novas a\u00e7\u00f5es ou op\u00e7\u00f5es, para aaquisi\u00e7\u00e3o de um neg\u00f3cio s\u00e3o inclu\u00eddos no custo de aquisi\u00e7\u00e3o, como parte do valor da compra.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForIssuedCapitalExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-95-3": {
   "value": "A\u00c7\u00d5ES PR\u00d3PRIASReconhecimento<span class=\"_ _e2\"> </span><span class=\"ff119\">Ao valor de aquisi\u00e7\u00e3o, como uma redu\u00e7\u00e3o do capital pr\u00f3prio. </span>Aquisi\u00e7\u00f5es por empresa Quando alguma empresa do Grupo adquire a\u00e7\u00f5es da empresa-m\u00e3e, o pagamento, que inclui os custos do Grupoincrementais diretamente associados, \u00e9 deduzido ao capital pr\u00f3prio atribu\u00edvel aos detentores do capital da empresa-m\u00e3e at\u00e9 que as a\u00e7\u00f5es sejam canceladas, reemitidas ou alienadas.Aliena\u00e7\u00e3o de a\u00e7\u00f5es Quando as a\u00e7\u00f5es pr\u00f3prias s\u00e3o subsequentemente vendidas ou reemitidas, qualquer recebimento, l\u00edquido de custospr\u00f3priasde transa\u00e7\u00e3o diretamente atribu\u00edveis e de impostos, \u00e9 refletido no capital pr\u00f3prio dos detentores do capital da empresa em Outras reservas (Nota 5.5).Extin\u00e7\u00e3o de a\u00e7\u00f5es A<span class=\"_ _0\"></span> extin\u00e7\u00e3o de a\u00e7\u00f5es pr\u00f3prias \u00e9 refletida nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas como uma redu\u00e7\u00e3o do Capitalpr\u00f3prias social e na rubrica <span class=\"_ _0\"></span>A\u00e7\u00f5es pr\u00f3prias, pelo valor equivalente ao valor nominal e de aquisi\u00e7\u00e3o, respetivamente, sendo o diferencial apurado entre os dois montantes registado em Outras reservas. ",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForTreasurySharesExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-96-2": {
   "value": "DETENTORES DE CAPIT<span class=\"_ _11\"></span>AL DA<span class=\"_ _0\"></span> SEMAP<span class=\"_ _0\"></span>AEm 31 de dezembro de 2022 e 2021, os detentores do capital da Semapa detalham-se como segue:31/12/2022<span class=\"_ _211\"> </span>31/12/2021Denomina\u00e7\u00e3o N\u00ba de a\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _50\"> </span>%<span class=\"_ _ea\"> </span>N\u00ba de a\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _50\"> </span>% <span class=\"_ _4\"></span>A\u00e7\u00f5es sem valor nominal  Cimo - Gest\u00e3o de Participa\u00e7\u00f5es, SGPS, S.A. <span class=\"_ _234\"> </span>           38.959.431 <span class=\"_ _ce\"> </span>47,94 <span class=\"_ _299\"> </span>38.959.431 <span class=\"_ _cc\"> </span>47,94 Sodim, SGPS, S.A. <span class=\"_ _1e3\"> </span>           27.508.892 <span class=\"_ _ce\"> </span>33,85 <span class=\"_ _299\"> </span>27.508.892 <span class=\"_ _cc\"> </span>33,85 Bestinver Gesti\u00f3n, S.A., S.G.I.I.C. <span class=\"_ _151\"> </span>              2.458.623 <span class=\"_ _aa\"> </span>3,03 <span class=\"_ _3f\"> </span>2.458.623 <span class=\"_ _aa\"> </span>3,03 Cobas <span class=\"_ _0\"></span>Asset Management, SGIIC, S.A. <span class=\"_ _5\"> </span>              1.637.038 <span class=\"_ _aa\"> </span>2,01 <span class=\"_ _56\"> </span>1.637.038 <span class=\"_ _b5\"> </span>2,01 Norges Bank (the Central Bank of Norway) <span class=\"_ _1f1\"> </span>              1.699.613 <span class=\"_ _aa\"> </span>2,09 <span class=\"_ _3f\"> </span>1.699.613 <span class=\"_ _aa\"> </span>2,09 A\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _20\"></span>pr\u00f3prias <span class=\"_ _203\"> </span>              1.400.627 <span class=\"_ _aa\"> </span>1,72 <span class=\"_ _3f\"> </span>1.400.627 <span class=\"_ _aa\"> </span>1,72 Outros acionistas com participa\u00e7\u00f5es inferiores a 2% <span class=\"_ _271\"> </span>              7.605.776 <span class=\"_ _aa\"> </span>9,36 <span class=\"_ _3f\"> </span>7.605.776 <span class=\"_ _aa\"> </span>9,36 <span class=\"_ _3f\"> </span>81.270.000 <span class=\"_ _158\"> </span>100,00 <span class=\"_ _4b\"> </span>81.270.000 <span class=\"_ _158\"> </span>100,00",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfIssuedCapitalExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-97-2": {
   "value": "A\u00c7\u00d5ES PR\u00d3PRIAS \u2013 MOVIMENTOSNos exerc\u00edcios de 2022 e 2021, os movimentos ocorridos em a\u00e7\u00f5es pr\u00f3prias detalham-se como segue: <span class=\"_ _29e\"> </span>2022<span class=\"_ _134\"> </span>2021V<span class=\"_ _0\"></span>alor <span class=\"_ _1b0\"> </span>contabil\u00edstico  <span class=\"ws0\"> </span>V<span class=\"_ _0\"></span>alor contabil\u00edstico <span class=\"_ _2a2\"> </span>N\u00ba de a\u00e7\u00f5es(Euros)<span class=\"_ _cd\"> </span>N\u00ba de a\u00e7\u00f5es (Euros) <span class=\"_ _0\"></span>A\u00e7\u00f5es pr\u00f3prias detidas no in\u00edcio do per\u00edodo <span class=\"_ _1b2\"> </span>1.400.627 <span class=\"_ _a1\"> </span>15.946.363 <span class=\"_ _c9\"> </span>1.400.627 <span class=\"_ _a1\"> </span>15.946.363 <span class=\"_ _0\"></span>Aquisi\u00e7\u00e3o de a\u00e7\u00f5es pela Semapa <span class=\"_ _273\"> </span>                  - <span class=\"_ _259\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _259\"> </span>- <span class=\"_ _0\"></span>Aliena\u00e7\u00f5es do per\u00edodo <span class=\"_ _1f\"> </span><span class=\"ws157\">-   <span class=\"_ _2a3\"> </span></span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>-   <span class=\"_ _2a3\"> </span>- <span class=\"_ _4\"></span>A\u00e7\u00f5es pr\u00f3prias no final do per\u00edodo <span class=\"_ _2a4\"> </span>1.400.627 <span class=\"_ _a1\"> </span>15.946.363 <span class=\"_ _c9\"> </span>1.400.627 <span class=\"_ _a1\"> </span>15.946.363",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfTreasurySharesExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-98-2": {
   "value": "5.3 <span class=\"_ _80\"> </span>RESUL<span class=\"_ _11\"></span>T<span class=\"_ _0\"></span>ADO <span class=\"_ _20\"></span>POR A\u00c7\u00c3OV<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _27f\"> </span>2022<span class=\"_ _1cc\"> </span>2021Resultado atribu\u00edvel aos acionistas da Semapa <span class=\"_ _93\"> </span>307.089.834 <span class=\"_ _116\"> </span>198.128.028N\u00famero total de a\u00e7\u00f5es emitidas  <span class=\"_ _1fc\"> </span>81.270.000 <span class=\"_ _299\"> </span>81.270.000N\u00famero m\u00e9dio de a\u00e7\u00f5es pr\u00f3prias em carteira  <span class=\"_ _1e2\"> </span>(1.400.627)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(1.400.627)</span>N\u00famero m\u00e9dio ponderado de a\u00e7\u00f5es  <span class=\"_ _289\"> </span>79.869.373 <span class=\"_ _51\"> </span>79.869.373Resultado b\u00e1sico por a\u00e7\u00e3o <span class=\"_ _25e\"> </span>3,845 <span class=\"_ _1d5\"> </span>2,481Resultado dilu\u00eddo por a\u00e7\u00e3o <span class=\"_ _13c\"> </span>3,845 <span class=\"_ _1d5\"> </span>2,481",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfEarningsPerShareExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-100-3": {
   "value": "POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASO resultado b\u00e1sico por a\u00e7\u00e3o \u00e9 apurado com base na divis\u00e3o dos lucros ou preju\u00edzos atribu\u00edveis aos detentores de capital socialordin\u00e1rio da Semapa pelo n\u00famero m\u00e9dio ponderado de a\u00e7\u00f5es ordin\u00e1rias em circula\u00e7\u00e3o durante o per\u00edodo.Para a finalidade de calcular o resultado dilu\u00eddo por a\u00e7\u00e3o, a Semapa ajusta os lucros ou preju\u00edzos atribu\u00edveis aos detentoresordin\u00e1rios de capital pr\u00f3prio, bem como o n\u00famero m\u00e9dio ponderado de a\u00e7\u00f5es em circula\u00e7\u00e3o, para efeitos de todas as potenciaisa\u00e7\u00f5es ordin\u00e1rias diluidoras.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForEarningsPerShareExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-103-2": {
   "value": "5.4 DIVIDENDOSDIVIDENDOS <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>TRIBU\u00cdDOS NO PER\u00cdODOMontante DividendosV<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros<span class=\"_ _139\"> </span>Dataatribu\u00eddopor a\u00e7\u00e3o <span class=\"_ _4\"></span>Atribui\u00e7\u00f5es em 2022 <span class=\"_ _2a6\"> </span> <span class=\"_ _1b2\"> </span> <span class=\"_ _1b2\"> </span> Aprova\u00e7\u00e3o na <span class=\"_ _0\"></span>Assembleia Geral Extraordin\u00e1ria de Acionistas da Semapa da 30 de novembro 99.996.455 <span class=\"_ _57\"> </span>1,252distribui\u00e7\u00e3o de reservas livres de 2022 <span class=\"_ _0\"></span>Aprova\u00e7\u00e3o na Assembleia Geral <span class=\"_ _0\"></span>Anual de <span class=\"_ _0\"></span>Acionistas da Semapa do pagamento de 27 de maio 40.893.1<span class=\"_ _0\"></span>19 <span class=\"_ _40\"> </span>0,512dividendos relativos aos resultados l\u00edquidos de 2021 obtidos em base individual de de 2022acordo com o normativo IFRS  <span class=\"_ _4\"></span>Atribui\u00e7\u00f5es em 2021 <span class=\"_ _2a6\"> </span> <span class=\"_ _1b2\"> </span> <span class=\"_ _1b2\"> </span>  <span class=\"_ _0\"></span>Aprova\u00e7\u00e3o na Assembleia Geral <span class=\"_ _0\"></span>Anual de <span class=\"_ _0\"></span>Acionistas da Semapa do pagamento de 30 de abril 40.893.1<span class=\"_ _0\"></span>19 <span class=\"_ _40\"> </span>0,512dividendos relativos aos resultados l\u00edquidos de 2020 obtidos em base individual de de 2021acordo com o normativo IFRS",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfDividendsExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-101-3": {
   "value": "POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASOs dividendos por a\u00e7\u00e3o apresentados s\u00e3o calculados com base no n\u00famero de a\u00e7\u00f5es em circula\u00e7\u00e3o na data de atribui\u00e7\u00e3o.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForDividendsExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-102-2": {
   "value": "5.5 <span class=\"_ _81\"> </span>RESERV<span class=\"_ _11\"></span>AS E RESUL<span class=\"_ _11\"></span>T<span class=\"_ _11\"></span>ADOS TRANSIT<span class=\"_ _0\"></span>ADOSRESERV<span class=\"_ _11\"></span>A DE JUST<span class=\"_ _0\"></span>O V<span class=\"_ _0\"></span>ALORA<span class=\"_ _0\"></span> reserva de justo valor corresponde \u00e0 varia\u00e7\u00e3o acumulada do justo valor dos instrumentos financeiros derivados classificadoscomo de cobertura (Nota 8.2), e dos investimentos financeiros mensurados ao justo valor atrav\u00e9s de outros rendimentos integrais(Nota 8.3), l\u00edquida de impostos diferidos.As varia\u00e7\u00f5es relativas aos derivados s\u00e3o reclassificadas para os resultados do per\u00edodo (Nota 5.1<span class=\"_ _0\"></span>1) \u00e0 medida que os instrumentoscobertos afetam os resultados do per\u00edodo. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> varia\u00e7\u00e3o de justo valor de investimentos financeiros registada nesta rubrica n\u00e3o \u00e9reciclada para resultados.RESERV<span class=\"_ _11\"></span>A DE CONVERS\u00c3O CAMBIALA<span class=\"_ _0\"></span> Reserva de convers\u00e3o cambial corresponde ao montante acumulado relativo \u00e0 apropria\u00e7\u00e3o pelo Grupo das diferen\u00e7ascambiais resultantes da convers\u00e3o das demonstra\u00e7\u00f5es financeiras das subsidi\u00e1rias e associadas que operam fora da zona Euro,essencialmente no Brasil, T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia, L\u00edbano, <span class=\"_ _0\"></span>Angola, Mo\u00e7ambique, Estados Unidos da Am\u00e9rica, Su\u00ed\u00e7a e Reino Unido.RESERV<span class=\"_ _11\"></span>A LEGALA<span class=\"_ _0\"></span> legisla\u00e7\u00e3o comercial estabelece que, pelo menos, 5% do resultado l\u00edquido anual tem de ser destinado ao refor\u00e7o da reservalegal at\u00e9 que esta represente pelo menos 20% do capital social. Esta reserva n\u00e3o \u00e9 distribu\u00edvel a n\u00e3o ser em caso de liquida\u00e7\u00e3oda sociedade. Poder\u00e1, contudo, ser utilizada para absorver preju\u00edzos, depois de esgotadas as outras reservas, ou incorporada nocapital.A<span class=\"_ _0\"></span> reserva legal encontra-se constitu\u00edda pelo seu limite m\u00e1ximo nos per\u00edodos apresentados.OUTRAS RESERV<span class=\"_ _11\"></span>ASEsta rubrica corresponde a reservas constitu\u00eddas atrav\u00e9s da transfer\u00eancia de resultados de per\u00edodos anteriores e outros movimentos.N\u00e3o \u00e9 distribu\u00edvel a parte do saldo correspondente ao valor de aquisi\u00e7\u00e3o das a\u00e7\u00f5es pr\u00f3prias detidas (Nota 5.2).V<span class=\"_ _0\"></span>alores em  Euros<span class=\"_ _24a\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Reserva de convers\u00e3o cambial <span class=\"_ _9d\"> </span>(202.244.41<span class=\"_ _0\"></span>1)<span class=\"_ _b5\"> </span><span class=\"fc19\">(234.772.441)</span> Justo valor de instrumentos financeiros derivados <span class=\"_ _245\"> </span>29.889.067 <span class=\"_ _58\"> </span><span class=\"fc19\">(2.291.184)</span> Reserva de justo valor <span class=\"_ _126\"> </span>29.889.067 <span class=\"_ _226\"> </span><span class=\"fc19\">(2.291.184)</span> Reserva legal <span class=\"_ _2a7\"> </span>16.695.625 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">16.695.625 </span> Outras reservas <span class=\"_ _170\"> </span>1.105.635.572 <span class=\"_ _15b\"> </span><span class=\"fc19\">1.048.397.118 </span> Resultados transitados <span class=\"_ _160\"> </span>990.822 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">832.780 </span> Reservas e resultados transitados <span class=\"_ _1e0\"> </span>950.966.675 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">828.861.898 </span>RESERV<span class=\"_ _11\"></span>A DE CONVERS\u00c3O CAMBIALO impacto da varia\u00e7\u00e3o cambial por divisa (ver Nota 8.1.1 \u2013 Risco cambial) \u00e9 como segue:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros<span class=\"_ _24e\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021Saldo inicial<span class=\"_ _250\"> </span>(234.772.441)<span class=\"_ _b5\"> </span><span class=\"fc19\">(218.994.285)</span> Real Brasileiro <span class=\"_ _250\"> </span>15.701.839 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.028.156 </span> Dinar Tunisino <span class=\"_ _2a8\"> </span><span class=\"ws0\">(601.981)<span class=\"_ _88\"> </span><span class=\"fc19\">319.175 </span></span> Libra Libanesa <span class=\"_ _27a\"> </span>(3.219.620)<span class=\"_ _1fd\"> </span><span class=\"fc19\">(14.496.061)</span> <span class=\"_ _20\"></span>D\u00f3lar Americano <span class=\"_ _2a9\"> </span><span class=\"ws0\">1.670.441 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.656.367 </span></span> Metical Mo\u00e7ambicano <span class=\"_ _160\"> </span>20.216.302 <span class=\"_ _58\"> </span><span class=\"fc19\">(2.684.188)</span> Outras divisas <span class=\"_ _2a7\"> </span>(1.238.951)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(1.601.605)</span> Saldo final <span class=\"_ _2aa\"> </span>(202.244.41<span class=\"_ _0\"></span>1)<span class=\"_ _b5\"> </span><span class=\"fc19\">(234.772.441)</span>A<span class=\"_ _0\"></span> varia\u00e7\u00e3o na rubrica de reserva de convers\u00e3o cambial relativa ao Metical mo\u00e7ambicano deve-se essencialmente \u00e0s diferen\u00e7as dec\u00e2mbio desfavor\u00e1veis acumuladas associadas ao reembolso do empr\u00e9stimo (suprimentos da Navigator) de longo prazo concedido\u00e0 subsidi\u00e1ria Portucel Mo\u00e7ambique. Este empr\u00e9stimo, com a natureza de quasi-capital, encontrava-se denominado em moedaestrangeira e, pela extin\u00e7\u00e3o do mesmo e de acordo com a pol\u00edtica contabil\u00edstica do Grupo, as correspondentes diferen\u00e7as cambiaisacumuladas, reconhecidas em anos anteriores na Demonstra\u00e7\u00e3o de Rendimento Integral, foram reconhecidas em resultados doexerc\u00edcio (Nota 5.1<span class=\"_ _0\"></span>1).",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfReservesAndOtherEquityInterestExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-106-2": {
   "value": "5.6 <span class=\"_ _81\"> </span>INTERESSES QUE N\u00c3O CONTROLAMDET<span class=\"_ _0\"></span>ALHE DE INTERESSES QUE N\u00c3O CONTROLAM, POR SUBSIDI\u00c1RIA % <span class=\"_ _d3\"> </span> Capitais pr\u00f3prios <span class=\"_ _8e\"> </span> Resultado l\u00edquido V<span class=\"_ _0\"></span>alores em  Euros detida <span class=\"_ _157\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _6d\"> </span>31/12/2021<span class=\"_ _97\"> </span>2022<span class=\"_ _97\"> </span>2021 Pasta e Papel The Navigator Company<span class=\"_ _0\"></span>, S.A.<span class=\"_ _2ab\"> </span>30,56%<span class=\"_ _1be\"> </span>305.690.923 <span class=\"_ _14e\"> </span><span class=\"fc19\">244.577.443 <span class=\"_ _b7\"> </span></span>1<span class=\"_ _0\"></span>14.552.654 <span class=\"_ _1bf\"> </span><span class=\"fc19\">48.149.41<span class=\"_ _0\"></span>1 </span>RAIZ - Instituto de Investiga\u00e7\u00e3o da Floresta e Papel<span class=\"_ _4d\"> </span>3,00%<span class=\"_ _43\"> </span>297.977 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">286.896 <span class=\"_ _e2\"> </span></span>1.861 <span class=\"_ _e2\"> </span><span class=\"fc19\">7.058 </span>Portucel Mo\u00e7ambique<span class=\"_ _159\"> </span>9,98%<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _21d\"> </span></span>- <span class=\"_ _83\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> Cimentos e Derivados Secil - Companhia Geral de Cal e Cimento, S.A.<span class=\"_ _9c\"> </span>0,00%<span class=\"_ _53\"> </span>8.167 <span class=\"_ _56\"> </span><span class=\"fc19\">7.621 <span class=\"_ _162\"> </span></span>254 <span class=\"_ _e2\"> </span><span class=\"fc19\">1.077 </span>Soci\u00e9t\u00e9 des Ciments de Gab\u00e9s<span class=\"_ _2ab\"> </span>1,28%<span class=\"_ _43\"> </span>478.267 <span class=\"_ _c4\"> </span><span class=\"fc19\">710.606 <span class=\"_ _d1\"> </span></span>(122.470)<span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"fc19\">40.128 </span>IRP - Ind\u00fastria de Rebocos de Portugal, S.A.<span class=\"_ _1cc\"> </span>25,00%<span class=\"_ _ea\"> </span>458.162 <span class=\"_ _c4\"> </span><span class=\"fc19\">458.262 <span class=\"_ _c4\"> </span></span>275.900 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">272.121 </span>Secil - Companhia de Cimento do Lobito, S.A.<span class=\"_ _7b\"> </span>49,00%<span class=\"_ _bc\"> </span>(4.291.198)<span class=\"_ _7c\"> </span><span class=\"fc19\">(3.995.565)<span class=\"_ _43\"> </span></span>386.984 <span class=\"_ _d1\"> </span><span class=\"fc19\">(415.215)</span>Ciments de Sibline, S.A.L.<span class=\"_ _2ac\"> </span>48,95%<span class=\"_ _d2\"> </span>6.645.567 <span class=\"_ _157\"> </span><span class=\"fc19\">10.163.827 <span class=\"_ _15b\"> </span></span>(273.900)<span class=\"_ _d2\"> </span><span class=\"fc19\">3.774.622 </span>Madebritas - Sociedade de Britas da Madeira, Lda.<span class=\"_ _49\"> </span>49,00%<span class=\"_ _3b\"> </span>56.716 <span class=\"_ _51\"> </span><span class=\"fc19\">57.637 <span class=\"_ _47\"> </span></span>(921)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(1.41<span class=\"_ _0\"></span>1)</span>Outros<span class=\"_ _29d\"> </span>504.654 <span class=\"_ _c4\"> </span><span class=\"fc19\">505.451 <span class=\"_ _47\"> </span></span>(796)<span class=\"_ _3e\"> </span><span class=\"fc19\">5.263 </span> Ambiente ETSA<span class=\"_ _0\"></span> - Investimentos, SGPS, S.A.<span class=\"_ _d8\"> </span>0,01%<span class=\"_ _3b\"> </span>10.918 <span class=\"_ _56\"> </span><span class=\"fc19\">9.680 <span class=\"_ _e2\"> </span></span>1.350 <span class=\"_ _162\"> </span><span class=\"fc19\">997 </span>T<span class=\"_ _4\"></span>rib\u00e9rica, S.A.<span class=\"_ _287\"> </span>30,00%<span class=\"_ _ea\"> </span>385.660 <span class=\"_ _c4\"> </span><span class=\"fc19\">332.016 <span class=\"_ _116\"> </span></span>151.644 <span class=\"_ _3c\"> </span><span class=\"fc19\">(7.790)</span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _157\"> </span>310.245.813 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">253.113.874 <span class=\"_ _c7\"> </span></span>1<span class=\"_ _0\"></span>14.972.560 <span class=\"_ _c3\"> </span><span class=\"fc19\">51.826.261 </span>Em 2014, o Grupo Navigator assinou com o IFC \u2013 Internacional Finance Corporation acordos tendentes \u00e0 entrada desta institui\u00e7\u00e3ono capital da subsidi\u00e1ria Portucel Mo\u00e7ambique, S.A., assegurando assim a fase de constru\u00e7\u00e3o do projeto florestal do Grupo emMo\u00e7ambique, tendo em 2015 esta empresa operado um aumento de capital de 1.000 milh\u00f5es de meticais, para 1.680,798 milh\u00f5esde meticais, no qual o IFC subscreveu 332.798 milh\u00f5es de meticais, correspondentes a 19,98% do capital \u00e0 data. Em fevereiro de 2019, ocorreu a redu\u00e7\u00e3o do capital subscrito, realizado e escriturado do acionista The Navigator Company<span class=\"_ _11\"></span>, S.A.para 456.596.000 meticais, a que correspondem 90,02% do capital social da Empresa, tendo a participa\u00e7\u00e3o do IFC sido revista para50.620.000 meticais, a que correspondem 9,98% do capital social da Portucel Mo\u00e7ambique.\u00c0 data de relato, n\u00e3o existem direitos de prote\u00e7\u00e3o dos interesses que n\u00e3o controlam que restrinjam significativamente a capacidadeda entidade para aceder ou usar ativos e liquidar passivos do Grupo.MOVIMENTOS DOS INTERESSES QUE N\u00c3O CONTROLAM, POR SEGMENT<span class=\"_ _0\"></span>O OPERACIONALPasta e <span class=\"_ _ae\"></span> Cimento e <span class=\"_ _ae\"></span> V<span class=\"_ _0\"></span>alores em EurosPapelDerivados<span class=\"_ _53\"> </span>Ambiente<span class=\"_ _9f\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal Saldo em 1 de janeiro de 2021<span class=\"_ _156\"> </span>242.501.663 <span class=\"_ _299\"> </span>16.643.887 <span class=\"_ _1d5\"> </span>8.795 <span class=\"_ _ed\"> </span>259.154.345 V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de per\u00edmetro<span class=\"_ _1ea\"> </span>- <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _dc\"> </span>339.807 <span class=\"_ _dc\"> </span>339.807 Economias hiperinflacion\u00e1rias (L\u00edbano)<span class=\"_ _b0\"> </span>- <span class=\"_ _dc\"> </span>526.227 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _dc\"> </span>526.227 Dividendos<span class=\"_ _1cf\"> </span><span class=\"fc19\">(44.912.881)<span class=\"_ _55\"> </span>(305.601)<span class=\"_ _1b1\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>12)<span class=\"_ _43\"> </span>(45.218.594)</span>Reserva de convers\u00e3o cambial<span class=\"_ _156\"> </span><span class=\"fc19\">(1.040.357)<span class=\"_ _43\"> </span>(12.633.505)<span class=\"_ _260\"> </span>- <span class=\"_ _ba\"> </span>(13.673.862)</span>Instrumentos financeiros<span class=\"_ _9e\"> </span><span class=\"fc19\">31<span class=\"_ _11\"></span>1.495 <span class=\"_ _212\"> </span>13 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _a6\"> </span>31<span class=\"_ _0\"></span>1.508 </span>Ganhos e perdas atuariais<span class=\"_ _2ad\"> </span><span class=\"fc19\">510.885 <span class=\"_ _1c1\"> </span>232 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>51<span class=\"_ _0\"></span>1.1<span class=\"_ _0\"></span>17 </span>Outros movimentos nos CP\u2019s<span class=\"_ _29\"> </span><span class=\"fc19\">(662.935)<span class=\"_ _260\"> </span>- <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _53\"> </span>(662.935)</span>Resultado l\u00edquido do per\u00edodo<span class=\"_ _2ae\"> </span>48.156.469 <span class=\"_ _3f\"> </span>3.676.583 <span class=\"_ _11d\"> </span>(6.791)<span class=\"_ _46\"> </span>51.826.261  Saldo em 31 de dezembro de 2021 <span class=\"_ _2af\"> </span>244.864.339 <span class=\"_ _3f\"> </span>7.907.836 <span class=\"_ _dc\"> </span>341.699 <span class=\"_ _ed\"> </span>253.113.874 Economias hiperinflacion\u00e1rias (L\u00edbano)<span class=\"_ _b0\"> </span>- <span class=\"_ _53\"> </span>(198.221)<span class=\"_ _1c2\"> </span>- <span class=\"_ _53\"> </span>(198.221)Dividendos<span class=\"_ _1cf\"> </span>(75.070.504)<span class=\"_ _55\"> </span>(341.416)<span class=\"_ _1b1\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>12)<span class=\"_ _43\"> </span>(75.412.032)Reserva de convers\u00e3o cambial<span class=\"_ _61\"> </span>8.915.714 <span class=\"_ _58\"> </span>(3.740.886)<span class=\"_ _260\"> </span>- <span class=\"_ _3f\"> </span>5.174.828 Instrumentos financeiros<span class=\"_ _52\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.892.312 <span class=\"_ _212\"> </span>84 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _3a\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.892.396 Ganhos e perdas atuariais<span class=\"_ _2ad\"> </span>902.078 <span class=\"_ _1d5\"> </span>2.938 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _dc\"> </span>905.016 Outros movimentos nos CP\u2019s<span class=\"_ _2b0\"> </span>(69.556)<span class=\"_ _8a\"> </span>(35.053)<span class=\"_ _85\"> </span>(97.998)<span class=\"_ _55\"> </span>(202.607)Resultado l\u00edquido do per\u00edodo<span class=\"_ _2b1\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>14.554.517 <span class=\"_ _dc\"> </span>265.053 <span class=\"_ _79\"> </span>152.990 <span class=\"_ _36\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>14.972.559  Saldo em 31 de dezembro de 2022<span class=\"_ _2b2\"> </span>305.988.900 <span class=\"_ _3f\"> </span>3.860.335 <span class=\"_ _dc\"> </span>396.579 <span class=\"_ _116\"> </span>310.245.813 As pol\u00edticas contabil\u00edsticas aplic\u00e1veis a interesses que n\u00e3o controlam, assim como a informa\u00e7\u00e3o sobre as subsidi\u00e1rias do Grupo com interesses que n\u00e3o controlam significativos, s\u00e3o divulgadas na Nota 10.1 \u2013 Empresas inclu\u00eddas na consolida\u00e7\u00e3o.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfNoncontrollingInterestsExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-108-2": {
   "value": "5.7 <span class=\"_ _81\"> </span>FINANCIAMENTOS OBTIDOSESTIMA<span class=\"_ _0\"></span>TIV<span class=\"_ _11\"></span>AS E JULGAMENTOS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICOSDIVULGA\u00c7\u00c3O POR SEGMENTO OPERACIONALNa medida em que a gest\u00e3o de tesouraria \u00e9 efetuada autonomamente por cada segmento de neg\u00f3cio, conforme divulgado na Nota8.1 \u2013 Gest\u00e3o do risco financeiro, a informa\u00e7\u00e3o sobre os financiamentos obtidos que \u00e9 divulgada nesta Nota segue essa estrutura.P<span class=\"_ _0\"></span>APEL COMERCIALO Grupo tem diversos programas de emiss\u00e3o de papel comercial negociados, de acordos com os quais \u00e9 frequente a realiza\u00e7\u00e3ode emiss\u00f5es com maturidade contratual inferior a um ano mas com natureza revolving. Nos casos em que o Grupo tem o direito derealizar o <span class=\"ff11c\">roll over</span> destes financiamentos, apresenta os mesmos como passivos n\u00e3o correntes.FINANCIAMENTOS OBTIDOS31/12/2022<span class=\"_ _1ef\"> </span>31/12/2021V<span class=\"_ _0\"></span>alores em EurosN\u00e3o Corrente<span class=\"_ _6d\"> </span>Corrente<span class=\"_ _3f\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal<span class=\"_ _e\"> </span>N\u00e3o Corrente<span class=\"_ _c2\"> </span>Corrente<span class=\"_ _3f\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal Empr\u00e9stimos por obriga\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _1b1\"> </span>666.000.000 <span class=\"_ _23\"> </span>182.214.286 <span class=\"_ _c1\"> </span><span class=\"ff118\">848.214.286 <span class=\"_ _14e\"> </span></span><span class=\"fc19\">748.214.286 <span class=\"_ _c0\"> </span>22.500.000 <span class=\"_ _c1\"> </span><span class=\"ff118\">770.714.286 </span></span> Papel Comercial <span class=\"_ _190\"> </span>181.500.000 <span class=\"_ _c0\"> </span>46.750.000 <span class=\"_ _c1\"> </span><span class=\"ff118\">228.250.000 <span class=\"_ _14e\"> </span></span><span class=\"fc19\">158.250.000 <span class=\"_ _c\"> </span>144.750.000 <span class=\"_ _3\"> </span><span class=\"ff118\">303.000.000 </span></span> Empr\u00e9stimos banc\u00e1rios <span class=\"_ _1d7\"> </span>179.005.652 <span class=\"_ _6f\"> </span>99.525.565 <span class=\"_ _3\"> </span><span class=\"ff118\">278.531.217 <span class=\"_ _14e\"> </span></span><span class=\"fc19\">191.422.385 <span class=\"_ _23\"> </span>106.537.708 <span class=\"_ _c1\"> </span><span class=\"ff118\">297.960.093 </span></span> Encargos com emiss\u00e3o de empr\u00e9stimos <span class=\"_ _cc\"> </span>(5.357.671)<span class=\"_ _d2\"> </span>281.768 <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"ff118\">(5.075.903)<span class=\"_ _b9\"> </span></span><span class=\"fc19\">(13.124.546)<span class=\"_ _d2\"> </span>266.304 <span class=\"_ _e\"> </span><span class=\"ff118\">(12.858.242)</span></span> T\u00edtulos de d\u00edvida e d\u00edvida banc\u00e1ria <span class=\"_ _15b\"> </span>1.021.147.981 <span class=\"_ _23\"> </span>328.771.619 <span class=\"_ _17d\"> </span>1.349.919.600 <span class=\"_ _23\"> </span><span class=\"fc19\">1.084.762.125 <span class=\"_ _23\"> </span>274.054.012 <span class=\"_ _21\"> </span>1.358.816.137 </span> Outras d\u00edvidas remuneradas <span class=\"_ _2b3\"> </span>30.433.409 <span class=\"_ _c8\"> </span>7.219.439 <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">37.652.848 <span class=\"_ _c3\"> </span></span><span class=\"fc19\">34.967.952 <span class=\"_ _1be\"> </span>4.099.904 <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">39.067.856 </span></span> Outros financiamentos obtidos <span class=\"_ _8a\"> </span>30.433.409 <span class=\"_ _c8\"> </span>7.219.439 <span class=\"_ _b9\"> </span>37.652.848 <span class=\"_ _157\"> </span><span class=\"fc19\">34.967.952 <span class=\"_ _c8\"> </span>4.099.904 <span class=\"_ _b9\"> </span>39.067.856 </span> T<span class=\"_ _0\"></span>otal financiamentos obtidos <span class=\"_ _8f\"> </span>1.051.581.390 <span class=\"_ _c\"> </span>335.991.058 <span class=\"_ _17d\"> </span>1.387.572.448 <span class=\"_ _c\"> </span><span class=\"fc19\">1.1<span class=\"_ _4\"></span>19.730.077 <span class=\"_ _23\"> </span>278.153.916 <span class=\"_ _17d\"> </span>1.397.883.993 </span>A<span class=\"_ _0\"></span> rubrica \u201cOutras d\u00edvidas remuneradas\u201d inclui essencialmente incentivos reembols\u00e1veis da <span class=\"_ _0\"></span>AICEP \u2013 <span class=\"_ _0\"></span>Ag\u00eancia para o Investimento eCom\u00e9rcio Externo de Portugal, no \u00e2mbito de diversos projetos de investiga\u00e7\u00e3o e desenvolvimento da subsidi\u00e1ria Navigator<span class=\"_ _0\"></span>, onde seinclui o incentivo no \u00e2mbito do contrato de investimento celebrado com a subsidi\u00e1ria do Grupo Navigator T<span class=\"_ _0\"></span>issue <span class=\"_ _0\"></span>Aveiro, S.A., paraa constru\u00e7\u00e3o da nova f\u00e1brica de <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span> em <span class=\"_ _0\"></span>Aveiro. Este contrato compreende um incentivo financeiro sob a forma de um incentivoreembols\u00e1vel, at\u00e9 ao valor m\u00e1ximo de Euros 42.166.636, sem o pagamento de juros, com um per\u00edodo de car\u00eancia de dois anos,tendo a \u00faltima amortiza\u00e7\u00e3o em 2027.EMPR\u00c9STIMOS | T<span class=\"_ _0\"></span>AXA<span class=\"_ _0\"></span> FIXA E T<span class=\"_ _11\"></span>AXA V<span class=\"_ _11\"></span>ARI\u00c1VEL31/12/2022<span class=\"_ _1ef\"> </span>31/12/2021V<span class=\"_ _0\"></span>alores em  EurosN\u00e3o Corrente<span class=\"_ _6d\"> </span>Corrente<span class=\"_ _3f\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal<span class=\"_ _e\"> </span>N\u00e3o Corrente<span class=\"_ _c2\"> </span>Corrente<span class=\"_ _3f\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otalT<span class=\"_ _0\"></span>AXA FIXA<span class=\"_ _0\"></span>  Pasta e Papel  Empr\u00e9stimos obrigacionistas <span class=\"_ _2b4\"> </span>50.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">50.000.000 <span class=\"_ _14e\"> </span></span>150.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _c1\"> </span>150.000.000 Papel Comercial <span class=\"_ _190\"> </span>105.000.000 <span class=\"_ _c0\"> </span>35.000.000 <span class=\"_ _c1\"> </span><span class=\"ff118\">140.000.000 <span class=\"_ _14e\"> </span></span>140.000.000 <span class=\"_ _6f\"> </span>35.000.000 <span class=\"_ _3\"> </span>175.000.000 Empr\u00e9stimos banc\u00e1rios <span class=\"_ _2b5\"> </span>71.428.571 <span class=\"_ _1be\"> </span>8.492.064 <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">79.920.635 <span class=\"_ _c3\"> </span></span>79.920.634 <span class=\"_ _c8\"> </span>5.634.921 <span class=\"_ _b9\"> </span>85.555.555 Cimento e Derivados <span class=\"_ _2b6\"> </span>- Empr\u00e9stimos obrigacionistas <span class=\"_ _1b1\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>10.000.000 <span class=\"_ _6f\"> </span>45.714.286 <span class=\"_ _3\"> </span><span class=\"ff118\">155.714.286 <span class=\"_ _14e\"> </span></span>105.714.286 <span class=\"_ _6f\"> </span>20.000.000 <span class=\"_ _3\"> </span>125.714.286 Empr\u00e9stimos banc\u00e1rios <span class=\"_ _ad\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _157\"> </span></span>15.861.677 <span class=\"_ _6f\"> </span>12.502.176 <span class=\"_ _b7\"> </span>28.363.853 Holdings  Empr\u00e9stimos obrigacionistas <span class=\"_ _1f4\"> </span>- <span class=\"_ _23\"> </span>100.000.000 <span class=\"_ _3\"> </span><span class=\"ff118\">100.000.000 <span class=\"_ _14e\"> </span></span>100.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _c1\"> </span>100.000.000 Papel Comercial <span class=\"_ _2b7\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>10.000.000 <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">10.000.000 <span class=\"_ _c3\"> </span></span>10.000.000 <span class=\"_ _c0\"> </span>35.000.000 <span class=\"_ _cd\"> </span>45.000.000 Empr\u00e9stimos banc\u00e1rios <span class=\"_ _ad\"> </span>- <span class=\"_ _6f\"> </span>16.000.000 <span class=\"_ _b7\"> </span><span class=\"ff118\">16.000.000 <span class=\"_ _c3\"> </span></span>16.000.000 <span class=\"_ _1be\"> </span>8.000.000 <span class=\"_ _b9\"> </span>24.000.000T<span class=\"_ _0\"></span>otal de Financiamentos taxa fixa<span class=\"_ _49\"> </span>336.428.571 <span class=\"_ _c\"> </span>215.206.350 <span class=\"_ _3\"> </span>551.634.921 <span class=\"_ _14e\"> </span>617.496.597 <span class=\"_ _8\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>16.137.097 <span class=\"_ _c1\"> </span>733.633.694T<span class=\"_ _0\"></span>AXA V<span class=\"_ _11\"></span>ARI\u00c1VEL  Pasta e Papel  Empr\u00e9stimos obrigacionistas <span class=\"_ _b2\"> </span>370.000.000 <span class=\"_ _c0\"> </span>22.500.000 <span class=\"_ _c1\"> </span><span class=\"ff118\">392.500.000 <span class=\"_ _14e\"> </span></span>292.500.000 <span class=\"_ _c8\"> </span>2.500.000 <span class=\"_ _c1\"> </span>295.000.000 Papel Comercial <span class=\"_ _2b7\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _21d\"> </span></span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>65.000.000 <span class=\"_ _b9\"> </span>65.000.000 Empr\u00e9stimos banc\u00e1rios <span class=\"_ _2b5\"> </span>20.083.334 <span class=\"_ _1be\"> </span>9.083.333 <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">29.166.667 <span class=\"_ _c3\"> </span></span>29.166.667 <span class=\"_ _c8\"> </span>7.083.333 <span class=\"_ _b9\"> </span>36.250.000 Cimento e Derivados  Empr\u00e9stimos obrigacionistas <span class=\"_ _1f4\"> </span>- <span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _c3\"> </span></span>50.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span>50.000.000 Papel Comercial <span class=\"_ _255\"> </span>70.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">70.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span></span>- <span class=\"_ _c8\"> </span>8.000.000 <span class=\"_ _bc\"> </span>8.000.000 Empr\u00e9stimos banc\u00e1rios <span class=\"_ _2b5\"> </span>87.493.747 <span class=\"_ _c0\"> </span>63.316.652 <span class=\"_ _c1\"> </span><span class=\"ff118\">150.810.400 <span class=\"_ _157\"> </span></span>47.839.892 <span class=\"_ _6f\"> </span>70.727.747 <span class=\"_ _c1\"> </span>118.567.639 Ambiente  Empr\u00e9stimos banc\u00e1rios <span class=\"_ _ad\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>133.516 <span class=\"_ _aa\"> </span><span class=\"ff118\">133.516 <span class=\"_ _ba\"> </span></span>133.515 <span class=\"_ _119\"> </span>89.531 <span class=\"_ _1bd\"> </span>223.046 Holdings <span class=\"_ _2b8\"> </span>- Empr\u00e9stimos obrigacionistas <span class=\"_ _b2\"> </span>136.000.000 <span class=\"_ _c0\"> </span>14.000.000 <span class=\"_ _c1\"> </span><span class=\"ff118\">150.000.000 <span class=\"_ _157\"> </span></span>50.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span>50.000.000 Papel Comercial <span class=\"_ _2b9\"> </span>6.500.000 <span class=\"_ _1be\"> </span>1.750.000 <span class=\"_ _bc\"> </span><span class=\"ff118\">8.250.000 <span class=\"_ _c9\"> </span></span>8.250.000 <span class=\"_ _c8\"> </span>1.750.000 <span class=\"_ _b9\"> </span>10.000.000 Empr\u00e9stimos banc\u00e1rios <span class=\"_ _ad\"> </span>- <span class=\"_ _c8\"> </span>2.500.000 <span class=\"_ _bc\"> </span><span class=\"ff118\">2.500.000 <span class=\"_ _c9\"> </span></span>2.500.000 <span class=\"_ _1be\"> </span>2.500.000 <span class=\"_ _bc\"> </span>5.000.000T<span class=\"_ _0\"></span>otal de Financiamentos taxa vari\u00e1vel<span class=\"_ _38\"> </span>690.077.081 <span class=\"_ _c\"> </span>113.283.501 <span class=\"_ _3\"> </span>803.360.583 <span class=\"_ _14e\"> </span>480.390.074 <span class=\"_ _c\"> </span>157.650.611 <span class=\"_ _3\"> </span>638.040.685T<span class=\"_ _0\"></span>otal de Financiamentos banc\u00e1rios<span class=\"_ _d2\"> </span>1.026.505.652 <span class=\"_ _23\"> </span>328.489.851 <span class=\"_ _21\"> </span>1.354.995.503 <span class=\"_ _23\"> </span>1.097.886.671 <span class=\"_ _23\"> </span>273.787.708 <span class=\"_ _17d\"> </span>1.371.674.379% T<span class=\"_ _11\"></span>axa Fixa<span class=\"_ _223\"> </span>33%<span class=\"_ _e2\"> </span>66%<span class=\"_ _57\"> </span><span class=\"ff118\">41%<span class=\"_ _9a\"> </span></span>56%<span class=\"_ _48\"> </span>42%<span class=\"_ _57\"> </span><span class=\"ff118\">53%</span>% T<span class=\"_ _11\"></span>axa V<span class=\"_ _4\"></span>ari\u00e1vel<span class=\"_ _1cb\"> </span>67%<span class=\"_ _48\"> </span>34%<span class=\"_ _57\"> </span><span class=\"ff118\">59%<span class=\"_ _9a\"> </span></span>44%<span class=\"_ _e2\"> </span>58%<span class=\"_ _57\"> </span><span class=\"ff118\">47%</span>EMPR\u00c9STIMOS POR OBRIGA\u00c7\u00d5ES 31/12/2022V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros<span class=\"_ _2ba\"> </span>N\u00e3o Corrente<span class=\"_ _6d\"> </span>Corrente<span class=\"_ _3f\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal<span class=\"_ _51\"> </span>Maturidade<span class=\"_ _127\"> </span> T<span class=\"_ _11\"></span>axa de Juro  Segmento - Pasta e Papel  Navigator 2022 / 2028 ESG <span class=\"_ _1c9\"> </span>150.000.000 <span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _c1\"> </span><span class=\"ff118\">150.000.000 <span class=\"_ _3a\"> </span></span>junho 2028<span class=\"_ _c3\"> </span><span class=\"ff118\"> Indexada a Euribor </span> Navigator 2019 / 2026 <span class=\"_ _2bb\"> </span>50.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">50.000.000 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>janeiro 2026<span class=\"_ _1d3\"> </span><span class=\"ff118\"> Fixa </span> Navigator 2019 / 2025 <span class=\"_ _2bb\"> </span>30.000.000 <span class=\"_ _c0\"> </span>20.000.000 <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">50.000.000 <span class=\"_ _3c\"> </span></span>mar\u00e7o 2025<span class=\"_ _c3\"> </span><span class=\"ff118\"> Indexada a Euribor </span> Navigator 2021 / 2026 <span class=\"_ _2bb\"> </span>15.000.000 <span class=\"_ _1be\"> </span>2.500.000 <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">17.500.000 <span class=\"_ _47\"> </span></span>abril 2026<span class=\"_ _c3\"> </span><span class=\"ff118\"> Indexada a Euribor </span> Navigator 2020 / 2026 <span class=\"_ _2bb\"> </span>75.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">75.000.000 <span class=\"_ _1bf\"> </span></span>dezembro 2026<span class=\"_ _1bf\"> </span><span class=\"ff118\"> Indexada a Euribor </span> Navigator 2021 / 2026 <span class=\"_ _259\"> </span>100.000.000 <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _3\"> </span><span class=\"ff118\">100.000.000 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>agosto 2026<span class=\"_ _1bf\"> </span><span class=\"ff118\"> Indexada a Euribor </span> <span class=\"_ _157\"> </span>420.000.000 <span class=\"_ _6f\"> </span>22.500.000 <span class=\"_ _3\"> </span>442.500.000 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _2bc\"> </span>  Segmento - Cimento e Derivados  Secil 2016 / 2023 <span class=\"_ _1b8\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>25.714.286 <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">25.714.286 <span class=\"_ _cf\"> </span></span>fevereiro 2023<span class=\"_ _2bd\"> </span><span class=\"ff118\"> Fixa </span> Secil 2018 / 2023 <span class=\"_ _1b8\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>20.000.000 <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">20.000.000 <span class=\"_ _3a\"> </span></span>junho 2023<span class=\"_ _1d3\"> </span><span class=\"ff118\"> Fixa </span> Secil 2019 / 2026 <span class=\"_ _216\"> </span>60.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">60.000.000 <span class=\"_ _1bf\"> </span></span>dezembro 2026<span class=\"_ _1d3\"> </span><span class=\"ff118\"> Fixa </span> Secil 2020/2027 <span class=\"_ _2be\"> </span>50.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">50.000.000 <span class=\"_ _4d\"> </span></span>abril 2027<span class=\"_ _2bd\"> </span><span class=\"ff118\"> Fixa </span> <span class=\"_ _c3\"> </span>110.000.000 <span class=\"_ _c0\"> </span>45.714.286 <span class=\"_ _3\"> </span>155.714.286 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _2bc\"> </span>  Holdings  Semapa 2016 / 2023 <span class=\"_ _52\"> </span>- <span class=\"_ _23\"> </span>100.000.000 <span class=\"_ _3\"> </span><span class=\"ff118\">100.000.000 <span class=\"_ _3a\"> </span></span>junho 2023<span class=\"_ _2bd\"> </span><span class=\"ff118\"> Fixa </span> Semapa 2021 / 2026 <span class=\"_ _21e\"> </span>50.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">50.000.000 <span class=\"_ _48\"> </span></span>julho 2026<span class=\"_ _1bf\"> </span><span class=\"ff118\"> Indexada a Euribor </span> Semapa 2022 / 2027 <span class=\"_ _21e\"> </span>86.000.000 <span class=\"_ _6f\"> </span>14.000.000 <span class=\"_ _3\"> </span><span class=\"ff118\">100.000.000 <span class=\"_ _263\"> </span></span>outubro 2027<span class=\"_ _1bf\"> </span><span class=\"ff118\"> Indexada a Euribor </span> <span class=\"_ _157\"> </span>136.000.000 <span class=\"_ _c\"> </span>114.000.000 <span class=\"_ _3\"> </span>250.000.000 <span class=\"_ _d7\"> </span> <span class=\"_ _2bf\"> </span>  <span class=\"_ _157\"> </span>666.000.000 <span class=\"_ _23\"> </span>182.214.286 <span class=\"_ _c1\"> </span>848.214.286 <span class=\"_ _d7\"> </span> <span class=\"_ _2bf\"> </span> No final de junho de 2022, a subsidi\u00e1ria Navigator emitiu um empr\u00e9stimo obrigacionista no valor de 150 milh\u00f5es de euros, commaturidade em 2028, ao abrigo do Sustainability-Linked Bonds Framework, tendo em simult\u00e2neo reembolsado antecipadamenteum financiamento no mesmo montante v\u00e1lido at\u00e9 2023. Esta opera\u00e7\u00e3o contribuiu para a extens\u00e3o da vida m\u00e9dia da sua d\u00edvida,bem como para a redu\u00e7\u00e3o do custo de financiamento, al\u00e9m de ter condi\u00e7\u00f5es ajustadas ao cumprimento de compromissos desustentabilidade. <span class=\"_ _0\"></span>As condi\u00e7\u00f5es do empr\u00e9stimo est\u00e3o indexadas a tr\u00eas indicadores ESG j\u00e1 presentes na <span class=\"_ _0\"></span>Agenda <span class=\"_ _20\"></span>de Sustentabilidadeda Navigator e, por sua vez, alinhados com os Objetivos de Desenvolvimento Sustent\u00e1vel das Na\u00e7\u00f5es Unidas.31/12/2021V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros<span class=\"_ _2ba\"> </span>N\u00e3o Corrente<span class=\"_ _6d\"> </span>Corrente<span class=\"_ _3f\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal<span class=\"_ _51\"> </span>Maturidade<span class=\"_ _127\"> </span> T<span class=\"_ _11\"></span>axa de Juro  Segmento - Pasta e Papel  Navigator 2015 / 2023 <span class=\"_ _259\"> </span><span class=\"fc19\">150.000.000 <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _3\"> </span><span class=\"ff118\">150.000.000 <span class=\"_ _38\"> </span></span>setembro 2023<span class=\"_ _c9\"> </span> Indexada a Euribor </span> Navigator 2019 / 2026 <span class=\"_ _2bb\"> </span><span class=\"fc19\">50.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">50.000.000 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>janeiro 2026<span class=\"_ _2c0\"> </span> Fixa </span> Navigator 2019 / 2025 <span class=\"_ _2bb\"> </span><span class=\"fc19\">50.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">50.000.000 <span class=\"_ _5f\"> </span></span>mar\u00e7o 2025<span class=\"_ _cf\"> </span> Indexada a Euribor </span> Navigator 2021 / 2026 <span class=\"_ _2bb\"> </span><span class=\"fc19\">17.500.000 <span class=\"_ _1be\"> </span>2.500.000 <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">20.000.000 <span class=\"_ _47\"> </span></span>abril 2026<span class=\"_ _c9\"> </span> Indexada a Euribor </span> Navigator 2020 / 2026 <span class=\"_ _2bb\"> </span><span class=\"fc19\">75.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">75.000.000 <span class=\"_ _1bf\"> </span></span>dezembro 2026<span class=\"_ _cf\"> </span> Indexada a Euribor </span> Navigator 2021 / 2026 <span class=\"_ _259\"> </span><span class=\"fc19\">100.000.000 <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _3\"> </span><span class=\"ff118\">100.000.000 <span class=\"_ _20b\"> </span></span>agosto 2026<span class=\"_ _2c0\"> </span> Fixa </span> <span class=\"_ _157\"> </span><span class=\"fc19\">442.500.000 <span class=\"_ _c8\"> </span>2.500.000 <span class=\"_ _c1\"> </span>445.000.000 <span class=\"_ _d7\"> </span> <span class=\"_ _2bf\"> </span> </span> Segmento - Cimento e Derivados  Secil 2017 / 2022 <span class=\"_ _1b8\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _c0\"> </span>20.000.000 <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">20.000.000 <span class=\"_ _263\"> </span></span>outubro 2022<span class=\"_ _2c0\"> </span> Fixa </span> Secil 2016 / 2023 <span class=\"_ _216\"> </span><span class=\"fc19\">25.714.286 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">25.714.286 <span class=\"_ _cf\"> </span></span>fevereiro 2023<span class=\"_ _2c0\"> </span> Fixa </span> Secil 2018 / 2023 <span class=\"_ _216\"> </span><span class=\"fc19\">20.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">20.000.000 <span class=\"_ _4b\"> </span></span>junho 2023<span class=\"_ _2c0\"> </span> Fixa </span> Secil 2019 / 2026 <span class=\"_ _216\"> </span><span class=\"fc19\">60.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">60.000.000 <span class=\"_ _1bf\"> </span></span>dezembro 2026<span class=\"_ _2c0\"> </span> Fixa </span> Secil 2020 / 2023 <span class=\"_ _216\"> </span><span class=\"fc19\">50.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">50.000.000 <span class=\"_ _50\"> </span></span>maio 2023<span class=\"_ _e\"> </span> Indexada a Euribor 6M </span> <span class=\"_ _157\"> </span><span class=\"fc19\">155.714.286 <span class=\"_ _6f\"> </span>20.000.000 <span class=\"_ _3\"> </span>175.714.286 <span class=\"_ _d7\"> </span> <span class=\"_ _2bf\"> </span> </span> Holdings  Semapa 2021 / 2026 <span class=\"_ _21e\"> </span><span class=\"fc19\">50.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">50.000.000 <span class=\"_ _12c\"> </span></span>Julho 2026<span class=\"_ _cf\"> </span> Indexada a Euribor </span> Semapa 2016 / 2023 <span class=\"_ _2bb\"> </span><span class=\"fc19\">100.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _3\"> </span><span class=\"ff118\">100.000.000 <span class=\"_ _3a\"> </span></span>junho 2023<span class=\"_ _2c0\"> </span> Fixa </span> <span class=\"_ _157\"> </span><span class=\"fc19\">150.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _c1\"> </span>150.000.000 <span class=\"_ _d7\"> </span> <span class=\"_ _2bf\"> </span> </span> <span class=\"_ _157\"> </span><span class=\"fc19\">748.214.286 <span class=\"_ _6f\"> </span>22.500.000 <span class=\"_ _3\"> </span>770.714.286 <span class=\"_ _d7\"> </span> <span class=\"_ _2bf\"> </span> </span>P<span class=\"_ _0\"></span>APEL COMERCIAL<span class=\"_ _0\"></span> Em 31 de dezembro de 2022, os empr\u00e9stimos sob a forma de Papel Comercial detalham-se como segue:Montante<span class=\"_ _1a6\"> </span>31/12/2022Contratado<span class=\"_ _15d\"> </span>N\u00e3o Corrente<span class=\"_ _c2\"> </span>Corrente<span class=\"_ _3f\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal<span class=\"_ _51\"> </span>Maturidade<span class=\"_ _127\"> </span> T<span class=\"_ _0\"></span>axa de Juro Segmento - Pasta e Papel 140.000.000 <span class=\"_ _14e\"> </span>105.000.000 <span class=\"_ _6f\"> </span>35.000.000 <span class=\"_ _3\"> </span><span class=\"ff118\">140.000.000 <span class=\"_ _cf\"> </span></span>fevereiro 2026<span class=\"_ _2c0\"> </span> Fixa65.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span><span class=\"ws157\">-   <span class=\"_ _9c\"> </span>-   <span class=\"_ _1d5\"> </span></span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _cf\"> </span></span>fevereiro 202675.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>-<span class=\"_ _1d5\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _15b\"> </span></span>fevereiro 202650.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>-<span class=\"_ _1d5\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _1c0\"> </span></span>dezembro 2025330.000.000 <span class=\"_ _14e\"> </span>105.000.000 <span class=\"_ _6f\"> </span>35.000.000 <span class=\"_ _3\"> </span>140.000.000 <span class=\"_ _d7\"> </span> <span class=\"_ _2bf\"> </span>  Segmento - Cimento e Derivados 50.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _4d\"> </span></span>abril 2026<span class=\"_ _c5\"> </span> 50.000.000 <span class=\"_ _157\"> </span>50.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">50.000.000 <span class=\"_ _3a\"> </span></span>junho 2027<span class=\"_ _c9\"> </span> Indexada a Euribor75.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _263\"> </span></span>outubro 2026<span class=\"_ _c5\"> </span> 20.000.000 <span class=\"_ _157\"> </span>20.000.000 <span class=\"_ _1c2\"> </span><span class=\"ff118\">20.000.000 <span class=\"_ _c3\"> </span></span>dezembro 2027<span class=\"_ _cf\"> </span> Indexada a Euribor195.000.000 <span class=\"_ _157\"> </span>70.000.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span>70.000.000 <span class=\"_ _d7\"> </span> <span class=\"_ _2bf\"> </span>  Ambiente5.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>-<span class=\"_ _9c\"> </span>-<span class=\"_ _1d5\"> </span><span class=\"ff118\">-<span class=\"_ _20b\"> </span></span> janeiro 2024 1.300.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>-<span class=\"_ _9c\"> </span>-<span class=\"_ _1d5\"> </span><span class=\"ff118\">-<span class=\"_ _47\"> </span></span>julho 20236.300.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>-<span class=\"_ _9c\"> </span>-<span class=\"_ _1d5\"> </span>-<span class=\"_ _1a7\"> </span> <span class=\"_ _2bf\"> </span>  Holdings 12.500.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>10.000.000 <span class=\"_ _cd\"> </span><span class=\"ff118\">10.000.000 <span class=\"_ _263\"> </span></span>outubro 2023<span class=\"_ _2c0\"> </span> Fixa40.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _50\"> </span></span>maio 202480.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _49\"> </span></span>julho 202640.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _20b\"> </span></span>agosto 202616.500.000 <span class=\"_ _c9\"> </span>6.500.000 <span class=\"_ _1be\"> </span>1.750.000 <span class=\"_ _bc\"> </span><span class=\"ff118\">8.250.000 <span class=\"_ _263\"> </span></span>outubro 2026<span class=\"_ _bf\"> </span>Indexada a Euribor90.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _20b\"> </span></span>janeiro 202720.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _5f\"> </span></span>mar\u00e7o 202725.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _50\"> </span></span>maio 2027324.000.000 <span class=\"_ _c9\"> </span>6.500.000 <span class=\"_ _6f\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.750.000 <span class=\"_ _b9\"> </span>18.250.000 <span class=\"_ _d7\"> </span> <span class=\"_ _2bf\"> </span> 855.300.000 <span class=\"_ _14e\"> </span>181.500.000 <span class=\"_ _6f\"> </span>46.750.000 <span class=\"_ _3\"> </span>228.250.000 <span class=\"_ _d7\"> </span> <span class=\"_ _2bf\"> </span> Em 31 de dezembro de 2021, os empr\u00e9stimos sob a forma de Papel Comercial detalham-se como segue: Montante<span class=\"_ _1a6\"> </span>31/12/2021Contratado<span class=\"_ _15d\"> </span>N\u00e3o Corrente<span class=\"_ _c2\"> </span>Corrente<span class=\"_ _3f\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal<span class=\"_ _51\"> </span>Maturidade<span class=\"_ _127\"> </span> T<span class=\"_ _0\"></span>axa de Juro  Segmento - Pasta e Papel                                           175.000.000 <span class=\"_ _14e\"> </span>140.000.000 <span class=\"_ _c0\"> </span>35.000.000 <span class=\"_ _c1\"> </span><span class=\"ff118\">175.000.000 <span class=\"_ _cf\"> </span></span>fevereiro 2026<span class=\"_ _2c0\"> </span> Fixa                                             65.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>65.000.000 <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">65.000.000 <span class=\"_ _15b\"> </span></span>fevereiro 2026<span class=\"_ _c9\"> </span> Indexada a Euribor                                             75.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _cf\"> </span></span>fevereiro 2026                                            50.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _1bf\"> </span></span>dezembro 2025365.000.000 <span class=\"_ _14e\"> </span>140.000.000 <span class=\"_ _23\"> </span>100.000.000 <span class=\"_ _c1\"> </span>240.000.000 <span class=\"_ _d7\"> </span> <span class=\"_ _2bf\"> </span>  Segmento - Cimento e Derivados                                             50.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _1be\"> </span>8.000.000 <span class=\"_ _bc\"> </span><span class=\"ff118\">8.000.000 <span class=\"_ _47\"> </span></span>abril 2026<span class=\"_ _c9\"> </span> Indexada a Euribor                                             20.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _1bf\"> </span></span>dezembro 2022                                            50.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _ed\"> </span></span>janeiro 2023                                            75.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _263\"> </span></span>outubro 2023195.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _c8\"> </span>8.000.000 <span class=\"_ _bc\"> </span>8.000.000 <span class=\"_ _d7\"> </span> <span class=\"_ _2bf\"> </span>  Ambiente5.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>-<span class=\"_ _9c\"> </span>-<span class=\"_ _1d5\"> </span><span class=\"ff118\">-<span class=\"_ _7e\"> </span></span>novembro 2022<span class=\"_ _c5\"> </span> 5.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>-<span class=\"_ _9c\"> </span>-<span class=\"_ _1d5\"> </span><span class=\"ff118\">-<span class=\"_ _3c\"> </span></span>janeiro 20242.600.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>-<span class=\"_ _9c\"> </span>-<span class=\"_ _1d5\"> </span><span class=\"ff118\">-<span class=\"_ _65\"> </span></span>jan 2022 a jul 202312.600.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>-<span class=\"_ _9c\"> </span>-<span class=\"_ _1d5\"> </span>-<span class=\"_ _1a7\"> </span> <span class=\"_ _2bf\"> </span>  Holdings                                             25.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>25.000.000 <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">25.000.000 <span class=\"_ _15b\"> </span></span>fevereiro 2022<span class=\"_ _1ba\"> </span> Fixa                                             40.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _ed\"> </span></span>agosto 2026                                            25.000.000 <span class=\"_ _157\"> </span>10.000.000 <span class=\"_ _6f\"> </span>10.000.000 <span class=\"_ _b7\"> </span><span class=\"ff118\">20.000.000 <span class=\"_ _263\"> </span></span>outubro 2023<span class=\"_ _2c0\"> </span> Fixa                                             40.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _50\"> </span></span>maio 2024                                            80.000.000 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _49\"> </span></span>julho 2026                                            20.000.000 <span class=\"_ _c4\"> </span>             1.750.000 <span class=\"_ _b9\"> </span><span class=\"ff118\">10.000.000 <span class=\"_ _263\"> </span></span>outubro 2026<span class=\"_ _cf\"> </span> Indexada a Euribor 8.250.000 230.000.000 <span class=\"_ _157\"> </span>18.250.000 <span class=\"_ _6f\"> </span>36.750.000 <span class=\"_ _b7\"> </span>55.000.000 <span class=\"_ _d7\"> </span> <span class=\"_ _2bf\"> </span> 802.600.000 <span class=\"_ _14e\"> </span>158.250.000 <span class=\"_ _23\"> </span>144.750.000 <span class=\"_ _c1\"> </span>303.000.000 <span class=\"_ _d7\"> </span> <span class=\"_ _2bf\"> </span> PRAZOS DE REEMBOLSO DOS EMPR\u00c9STIMOS SUPERIOR <span class=\"_ _0\"></span>A UM <span class=\"_ _0\"></span>ANO V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _125\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 1 a 2 anos <span class=\"_ _188\"> </span>132.045.492 <span class=\"_ _ed\"> </span>442.707.780  2 a 3 anos <span class=\"_ _188\"> </span>240.034.546 <span class=\"_ _ed\"> </span>101.816.761  3 a 4 anos <span class=\"_ _188\"> </span>368.648.621 <span class=\"_ _ed\"> </span>139.499.524  4 a 5 anos <span class=\"_ _188\"> </span>188.671.633 <span class=\"_ _ed\"> </span>353.496.208  Mais de 5 anos <span class=\"_ _200\"> </span>127.538.769 <span class=\"_ _299\"> </span>95.334.350  T<span class=\"_ _0\"></span>otal <span class=\"_ _22e\"> </span>1.056.939.061 <span class=\"_ _cf\"> </span>1.132.854.623 COVENANTS<span class=\"ff118\"> FINANCEIROS </span>Para determinado tipo de opera\u00e7\u00f5es de financiamento, existem compromissos de manuten\u00e7\u00e3o de certos r\u00e1cios financeiros cujoslimites se encontram previamente negociados. Os <span class=\"ff11c ws0\">covenants</span> existentes referem-se nomeadamente a cl\u00e1usulas de cross default,pari passu, negative pledge, ownership-clause, cl\u00e1usulas relacionadas com a manuten\u00e7\u00e3o das atividades do Grupo, manuten\u00e7\u00e3ode r\u00e1cios financeiros, nomeadamente de D\u00edvida L\u00edquida/EBITDA, Cobertura de juros, Endividamento e <span class=\"_ _0\"></span>Autonomia financeira, bemcomo de cumprimento das suas obriga\u00e7\u00f5es (operacionais, legais e fiscais), comuns nos contratos de financiamento e plenamenteconhecidas no mercado mesmo considerando o impacto da ado\u00e7\u00e3o da IFRS 16.Adicionalmente, o Grupo cumpre os r\u00e1cios a que est\u00e1 obrigado pelos contratos de financiamento em vigor em 31 de dezembro de2022 e 2021.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfDebtSecuritiesExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-110-3": {
   "value": "POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASFinanciamentos<span class=\"_ _a6\"> </span>Os financiamentos obtidos incluem as Obriga\u00e7\u00f5es, o Papel Comercial, os empr\u00e9stimos banc\u00e1rios e outros financiamentos.Mensura\u00e7\u00e3o inicial<span class=\"_ _5c\"> </span>Ao justo valor<span class=\"_ _4\"></span>, l\u00edquido dos custos de transa\u00e7\u00e3o incorridos.Mensura\u00e7\u00e3o subsequente<span class=\"_ _3\"> </span>Ao custo amortizado, utilizando o m\u00e9todo da taxa de juro efetiva.A<span class=\"_ _0\"></span> diferen\u00e7a entre o valor de reembolso e o valor da mensura\u00e7\u00e3o inicial \u00e9 reconhecida na demonstra\u00e7\u00e3o dos resultados ao longo do per\u00edodo da d\u00edvida em \u201cJuros suportados com outros empr\u00e9stimos obtidos\u201d na Nota 5.1<span class=\"_ _0\"></span>1 \u2013 Rendimentos e gastos financeiros.Justo valor<span class=\"_ _2b3\"> </span>O valor contabil\u00edstico dos financiamentos obtidos de curto prazo ou contratados com taxas de juro vari\u00e1veis aproxima-se do seu justo valor<span class=\"_ _0\"></span>.O justo valor dos financiamentos obtidos que s\u00e3o remunerados a taxa fixa \u00e9 divulgado na Nota 8.4 \u2013 <span class=\"_ _0\"></span>Ativos e passivos financeiros.Apresenta\u00e7\u00e3o<span class=\"_ _94\"> </span>No passivo corrente, exceto se o Grupo detiver um direito incondicional de diferir a liquida\u00e7\u00e3o do passivo por pelomenos 12 meses ap\u00f3s a data de relato.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForBorrowingsExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-115-2": {
   "value": "EMPR\u00c9STIMOS BANC\u00c1RIOS31/12/2022<span class=\"_ _1ef\"> </span>31/12/2021V<span class=\"_ _0\"></span>alores em  EurosN\u00e3o Corrente<span class=\"_ _6d\"> </span>Corrente<span class=\"_ _3f\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal<span class=\"_ _e\"> </span>N\u00e3o Corrente<span class=\"_ _c2\"> </span>Corrente<span class=\"_ _3f\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal Pasta e Papel - taxa vari\u00e1vel <span class=\"_ _2c1\"> </span>20.083.334 <span class=\"_ _1be\"> </span>9.083.333 <span class=\"_ _b9\"> </span>29.166.666 <span class=\"_ _c3\"> </span>29.166.667 <span class=\"_ _c8\"> </span>7.083.333 <span class=\"_ _b9\"> </span>36.250.000 Pasta e Papel - taxa fixa <span class=\"_ _2c2\"> </span>71.428.571 <span class=\"_ _1be\"> </span>8.492.064 <span class=\"_ _b9\"> </span>79.920.635 <span class=\"_ _c3\"> </span>79.920.634 <span class=\"_ _c8\"> </span>5.634.921 <span class=\"_ _b9\"> </span>85.555.555 Cimento e Derivados - taxa vari\u00e1vel <span class=\"_ _e2\"> </span>87.493.747 <span class=\"_ _6f\"> </span>63.316.652 <span class=\"_ _3\"> </span>150.810.400 <span class=\"_ _157\"> </span>47.839.892 <span class=\"_ _6f\"> </span>70.727.747 <span class=\"_ _be\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>18.567.639 Cimento e Derivados - taxa fixa <span class=\"_ _2bf\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span>- <span class=\"_ _157\"> </span>15.861.677 <span class=\"_ _6f\"> </span>12.502.176 <span class=\"_ _b7\"> </span>28.363.853 <span class=\"_ _0\"></span>Ambiente - taxa vari\u00e1vel <span class=\"_ _25b\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>133.516 <span class=\"_ _aa\"> </span>133.516 <span class=\"_ _c4\"> </span>133.515 <span class=\"_ _263\"> </span>89.531 <span class=\"_ _aa\"> </span>223.046 Holdings - taxa vari\u00e1vel <span class=\"_ _2ae\"> </span>- <span class=\"_ _c8\"> </span>2.500.000 <span class=\"_ _bc\"> </span>2.500.000 <span class=\"_ _c9\"> </span>2.500.000 <span class=\"_ _1be\"> </span>2.500.000 <span class=\"_ _7c\"> </span>5.000.000 Holdings - taxa fixa <span class=\"_ _52\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>16.000.000 <span class=\"_ _b9\"> </span>16.000.000 <span class=\"_ _157\"> </span>16.000.000 <span class=\"_ _c8\"> </span>8.000.000 <span class=\"_ _b9\"> </span>24.000.000 <span class=\"_ _157\"> </span>179.005.652 <span class=\"_ _6f\"> </span>99.525.565 <span class=\"_ _3\"> </span>278.531.217 <span class=\"_ _14e\"> </span>191.422.385 <span class=\"_ _23\"> </span>106.537.708 <span class=\"_ _c1\"> </span>297.960.093",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfBorrowingsExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-120-2": {
   "value": "5.9 <span class=\"_ _81\"> </span>CAIXA<span class=\"_ _0\"></span> E EQUIV<span class=\"_ _0\"></span>ALENTES DE CAIXA V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _2c3\"> </span>Notas<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Numer\u00e1rio <span class=\"_ _2c4\"> </span>924.987 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">896.996 </span> Dep\u00f3sitos banc\u00e1rios imediatamente mobiliz\u00e1veis <span class=\"_ _2c5\"> </span> 8.1.4 <span class=\"_ _ed\"> </span>441.773.009<span class=\"_ _ea\"> </span><span class=\"fc19\">363.812.915 </span> Outras aplica\u00e7\u00f5es de tesouraria <span class=\"_ _1ac\"> </span> 8.1.4 <span class=\"_ _116\"> </span>151.253.105<span class=\"_ _50\"> </span><span class=\"fc19\">18.576.390 </span> Caixa e equivalentes de caixa na demonstra\u00e7\u00e3o de fluxos de caixa consolidada <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _299\"> </span>593.951.101 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">383.286.301 </span> Imparidades <span class=\"_ _132\"> </span> 8.1.4 <span class=\"_ _53\"> </span>(554.525)<span class=\"_ _55\"> </span><span class=\"fc19\">(998.909)</span> Caixa e equivalentes de caixa <span class=\"_ _2c6\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _299\"> </span></span>593.396.576 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">382.287.392 </span>Em 2022 e 2021, a rubrica Outras aplica\u00e7\u00f5es de tesouraria corresponde a montantes aplicados em portef\u00f3lio de ativos financeirosde curto prazo, elevada liquidez e emitentes com <span class=\"ff11c\">rating</span> adequado.O movimento ocorrido no exerc\u00edcio de 2022 na rubrica Imparidades detalha-se como segue:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _260\"> </span>Saldo inicial<span class=\"_ _1f3\"> </span>Refor\u00e7o <span class=\"_ _56\"> </span>Revers\u00e3o<span class=\"_ _c4\"> </span>Var<span class=\"_ _0\"></span>. Cambial<span class=\"_ _3b\"> </span>Saldo final L\u00edbano <span class=\"_ _2c7\"> </span>998.909 <span class=\"_ _dc\"> </span>395.837 <span class=\"_ _41\"> </span>(536.601)<span class=\"_ _97\"> </span>(303.620)<span class=\"_ _88\"> </span>554.525  Outras <span class=\"_ _154\"> </span>- <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _66\"> </span>-  <span class=\"_ _115\"> </span>998.909 <span class=\"_ _dc\"> </span>395.837 <span class=\"_ _53\"> </span>(536.601)<span class=\"_ _55\"> </span>(303.620)<span class=\"_ _88\"> </span>554.525 Em 31 de dezembro de 2022 e 2021, n\u00e3o existem saldos significativos de caixa e equivalentes de caixa que estejam sujeitos arestri\u00e7\u00f5es de uso pelas empresas do Grupo. ",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfCashAndCashEquivalentsExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-122-3": {
   "value": "POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASA<span class=\"_ _0\"></span> rubrica de Caixa e equivalentes de caixa inclui caixa, dep\u00f3sitos banc\u00e1rios e outros investimentos de curto prazo com maturidadeinicial at\u00e9 3 meses, que possam ser imediatamente mobiliz\u00e1veis sem risco significativo de flutua\u00e7\u00f5es de valor<span class=\"_ _0\"></span>. Para efeitos dademonstra\u00e7\u00e3o de fluxos de caixa, esta rubrica inclui tamb\u00e9m os descobertos banc\u00e1rios, os quais s\u00e3o apresentados na Posi\u00e7\u00e3ofinanceira consolidada, no passivo corrente, na rubrica Financiamentos obtidos (Nota 5.7).",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyToDetermineComponentsOfCashAndCashEquivalents",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-124-2": {
   "value": "5.1<span class=\"_ _0\"></span>1 <span class=\"_ _d\"></span>RENDIMENTOS E GASTOS FINANCEIROSNos exerc\u00edcios de 2022 e 2021, os Rendimentos e Gastos financeiros detalham-se como segue:T<span class=\"_ _11\"></span>otal de Gastos e perdas financeiros <span class=\"_ _202\"> </span>(101.365.799)<span class=\"_ _1fd\"> </span><span class=\"fc19\">(56.492.927)</span>T<span class=\"_ _11\"></span>otal de Rendimentos e ganhos financeiros<span class=\"_ _2ca\"> </span>8.655.401 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">5.042.207 </span>Resultados financeiros<span class=\"_ _183\"> </span> <span class=\"_ _226\"> </span>(92.710.398)<span class=\"_ _43\"> </span><span class=\"fc19\">(51.450.720)</span>As Diferen\u00e7as de c\u00e2mbio desfavor\u00e1veis incluem o impacto n\u00e3o recorrente de Euros 30.356.972 relativo a diferen\u00e7as de c\u00e2mbiodesfavor\u00e1veis acumuladas, diretamente associadas ao reembolso do empr\u00e9stimo (suprimentos da Navigator) de longo prazoconcedido \u00e0 subsidi\u00e1ria Portucel Mo\u00e7ambique. Este empr\u00e9stimo com a natureza de quasi-capital encontrava-se denominado emmoeda estrangeira e, pela extin\u00e7\u00e3o do mesmo e de acordo com a pol\u00edtica contabil\u00edstica do Grupo, as correspondentes diferen\u00e7ascambiais acumuladas, reconhecidas em anos anteriores na Demonstra\u00e7\u00e3o de rendimento integral, foram reconhecidas emresultados do exerc\u00edcio. V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _22a\"> </span> Nota <span class=\"_ _1d5\"> </span> 2022 <span class=\"_ _1d5\"> </span> 2021 Juros suportados com t\u00edtulos de d\u00edvida e d\u00edvida banc\u00e1ria <span class=\"_ _186\"> </span>5,7<span class=\"_ _1fd\"> </span>(31.899.063)<span class=\"_ _43\"> </span><span class=\"fc19\">(30.819.249)</span> Comiss\u00f5es de empr\u00e9stimos e gastos com aberturas de cr\u00e9dito  <span class=\"_ _2ae\"> </span> <span class=\"_ _56\"> </span>(8.01<span class=\"_ _0\"></span>1.963)<span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"fc19\">(7.855.757)</span>Juros suportados por aplica\u00e7\u00e3o do m\u00e9todo do juro efetivo<span class=\"_ _2c\"> </span> <span class=\"_ _58\"> </span>(39.91<span class=\"_ _4\"></span>1.026)<span class=\"_ _1fd\"> </span><span class=\"fc19\">(38.675.006)</span> Diferen\u00e7as de c\u00e2mbio desfavor\u00e1veis <span class=\"_ _2a2\"> </span>5.8 <span class=\"_ _ba\"> </span>(27.528.659)<span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"fc19\">(4.236.776)</span> Juros suportados com passivos de loca\u00e7\u00e3o  <span class=\"_ _24\"> </span>9.1<span class=\"_ _4f\"> </span>(3.631.751)<span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"fc19\">(3.201.416)</span> Desconto financeiro de provis\u00f5es | Recupera\u00e7\u00e3o ambiental <span class=\"_ _1a9\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>17.714)<span class=\"_ _85\"> </span><span class=\"fc19\">(59.257)</span> Perdas com instrumentos derivados de cobertura <span class=\"_ _143\"> </span>8.2<span class=\"_ _4f\"> </span>(1.504.772)<span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"fc19\">(3.191.640)</span> Perdas com instrumentos derivados de negocia\u00e7\u00e3o  <span class=\"_ _2c9\"> </span>(25.364.400)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(5.936.014)</span> Outros gastos e perdas financeiros    <span class=\"_ _203\"> </span> <span class=\"_ _e2\"> </span>(3.307.477)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(1.192.818)</span>Outros gastos e perdas financeiros <span class=\"_ _12e\"> </span> <span class=\"_ _226\"> </span>(61.454.773)<span class=\"_ _43\"> </span><span class=\"fc19\">(17.817.921)</span> Juros obtidos de ativos financeiros ao custo amortizado  <span class=\"_ _256\"> </span>8.2<span class=\"_ _3e\"> </span>6.109.758 <span class=\"_ _3f\"> </span>2.107.531 Ganhos de justo valor de Outros investimentos financeiros  <span class=\"_ _275\"> </span>2.545.643 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">236.350</span> Outros rendimentos e ganhos financeiros <span class=\"_ _f4\"> </span> <span class=\"_ _59\"> </span>- <span class=\"_ _3f\"> </span>2.698.326Rendimentos e ganhos financeiros<span class=\"_ _1ac\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>8.655.401 <span class=\"_ _3f\"> </span>5.042.207",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfFinanceIncomeExpenseExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-125-3": {
   "value": "POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASOs gastos financeiros relacionados com empr\u00e9stimos s\u00e3o geralmente reconhecidos como custos financeiros, de acordo com oprinc\u00edpio da especializa\u00e7\u00e3o dos exerc\u00edcios.O Grupo Semapa classifica como Rendimentos financeiros os rendimentos e ganhos que resultam da atividade de gest\u00e3o detesouraria tais como: i) os juros obtidos pela aplica\u00e7\u00e3o de excedentes de tesouraria; e ii) as varia\u00e7\u00f5es de justo valor de instrumentosfinanceiros derivados negociados para a cobertura do risco de taxa de juro e taxa de c\u00e2mbio dos financiamentos, independentementeda designa\u00e7\u00e3o formal de cobertura.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForFinanceIncomeAndCostsExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-128-3": {
   "value": " V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _22a\"> </span> Nota <span class=\"_ _1d5\"> </span> 2022 <span class=\"_ _1d5\"> </span> 2021 Juros suportados com t\u00edtulos de d\u00edvida e d\u00edvida banc\u00e1ria <span class=\"_ _186\"> </span>5,7<span class=\"_ _1fd\"> </span>(31.899.063)<span class=\"_ _43\"> </span><span class=\"fc19\">(30.819.249)</span> Comiss\u00f5es de empr\u00e9stimos e gastos com aberturas de cr\u00e9dito  <span class=\"_ _2ae\"> </span> <span class=\"_ _56\"> </span>(8.01<span class=\"_ _0\"></span>1.963)<span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"fc19\">(7.855.757)</span>Juros suportados por aplica\u00e7\u00e3o do m\u00e9todo do juro efetivo<span class=\"_ _2c\"> </span> <span class=\"_ _58\"> </span>(39.91<span class=\"_ _4\"></span>1.026)<span class=\"_ _1fd\"> </span><span class=\"fc19\">(38.675.006)</span> Diferen\u00e7as de c\u00e2mbio desfavor\u00e1veis <span class=\"_ _2a2\"> </span>5.8 <span class=\"_ _ba\"> </span>(27.528.659)<span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"fc19\">(4.236.776)</span> Juros suportados com passivos de loca\u00e7\u00e3o  <span class=\"_ _24\"> </span>9.1<span class=\"_ _4f\"> </span>(3.631.751)<span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"fc19\">(3.201.416)</span> Desconto financeiro de provis\u00f5es | Recupera\u00e7\u00e3o ambiental <span class=\"_ _1a9\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>17.714)<span class=\"_ _85\"> </span><span class=\"fc19\">(59.257)</span> Perdas com instrumentos derivados de cobertura <span class=\"_ _143\"> </span>8.2<span class=\"_ _4f\"> </span>(1.504.772)<span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"fc19\">(3.191.640)</span> Perdas com instrumentos derivados de negocia\u00e7\u00e3o  <span class=\"_ _2c9\"> </span>(25.364.400)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(5.936.014)</span> Outros gastos e perdas financeiros    <span class=\"_ _203\"> </span> <span class=\"_ _e2\"> </span>(3.307.477)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(1.192.818)</span>Outros gastos e perdas financeiros <span class=\"_ _12e\"> </span> <span class=\"_ _226\"> </span>(61.454.773)<span class=\"_ _43\"> </span><span class=\"fc19\">(17.817.921)</span>",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfFinanceCostExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-129-3": {
   "value": " Juros obtidos de ativos financeiros ao custo amortizado  <span class=\"_ _256\"> </span>8.2<span class=\"_ _3e\"> </span>6.109.758 <span class=\"_ _3f\"> </span>2.107.531 Ganhos de justo valor de Outros investimentos financeiros  <span class=\"_ _275\"> </span>2.545.643 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">236.350</span> Outros rendimentos e ganhos financeiros <span class=\"_ _f4\"> </span> <span class=\"_ _59\"> </span>- <span class=\"_ _3f\"> </span>2.698.326Rendimentos e ganhos financeiros<span class=\"_ _1ac\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>8.655.401 <span class=\"_ _3f\"> </span>5.042.207",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfFinanceIncomeExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-130-2": {
   "value": "5.12 <span class=\"_ _20\"></span>POSI\u00c7\u00c3O MONET\u00c1RIA L\u00cdQUIDA<span class=\"_ _0\"></span> | L\u00cdBANONo \u00faltimo trimestre de 2020, o L\u00edbano foi considerado uma economia hiperinflacion\u00e1ria, nos termos da IAS 29 \u2013 Relato Financeiroem Economias Hiperinflacion\u00e1rias, tendo como base a infla\u00e7\u00e3o registada nos \u00faltimos tr\u00eas anos. Com efeito, em 31 de dezembro de2020, a taxa de infla\u00e7\u00e3o acumulada nos \u00faltimos tr\u00eas anos ultrapassou os 100%, o que constituiu condi\u00e7\u00e3o quantitativa objetiva paradesignar o L\u00edbano uma economia hiperinflacion\u00e1ria. As taxas de infla\u00e7\u00e3o e \u00edndice IPC verificados nos anos de 2022 e 2021 foram como segue:\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">31 de dezembro de 2021 \u2013 224%</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">31 de dezembro de 2022 \u2013 1<span class=\"_ _11\"></span>13%</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">M\u00e9dia 2022 \u2013 184%</span>A<span class=\"_ _0\"></span> IAS 29 aplica-se \u00e0s demonstra\u00e7\u00f5es financeiras individuais e demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas de qualquer entidade cujamoeda funcional seja a moeda de uma economia hiperinflacion\u00e1ria, e \u00e9 aplic\u00e1vel desde o in\u00edcio do per\u00edodo de reporte no qual aentidade identifica a sua moeda como hiperinflacion\u00e1ria. De acordo com a IAS 29, os ativos e passivos n\u00e3o monet\u00e1rios das subsidi\u00e1rias do L\u00edbano foram reexpressos pela aplica\u00e7\u00e3o de um\u00edndice geral de pre\u00e7os que reflita as altera\u00e7\u00f5es no poder geral de compra do L\u00edbano desde a data de aquisi\u00e7\u00e3o dos ativos. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> quantiareexpressa de um item n\u00e3o monet\u00e1rio foi reduzida quando excede o seu valor recuper\u00e1vel. Os itens monet\u00e1rios das subsidi\u00e1rias doL\u00edbano n\u00e3o s\u00e3o reexpressos porque j\u00e1 est\u00e3o expressos em termos da unidade monet\u00e1ria corrente \u00e0 data do balan\u00e7o.Os itens da demonstra\u00e7\u00e3o de resultados relativas \u00e0s subsidi\u00e1rias do L\u00edbano foram reexpressos pela aplica\u00e7\u00e3o da altera\u00e7\u00e3o no\u00edndice geral de pre\u00e7os a partir das datas em que os itens de rendimentos e gastos foram registados nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras.A<span class=\"_ _0\"></span> varia\u00e7\u00e3o na posi\u00e7\u00e3o monet\u00e1ria l\u00edquida decorrente das altera\u00e7\u00f5es de pre\u00e7os em 2022 e 2021 foi reconhecida em resultados narubrica Ganhos ou perdas na Posi\u00e7\u00e3o Monet\u00e1ria L\u00edquida, tendo representado nos exerc\u00edcios referidos ganhos nos montantes deEuros 979.084 e Euros 7.214.1<span class=\"_ _0\"></span>10, respetivamente.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfHyperinflationaryReportingExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-131-2": {
   "value": "6.1 <span class=\"_ _81\"> </span>IMPOSTO SOBRE O RENDIMENT<span class=\"_ _0\"></span>O DO PER\u00cdODOESTIMA<span class=\"_ _0\"></span>TIV<span class=\"_ _11\"></span>AS E JULGAMENTOS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICOSO Grupo reconhece passivos para liquida\u00e7\u00f5es adicionais de impostos que possam resultar de revis\u00f5es efetuadas pelas autoridadesfiscais dos diferentes territ\u00f3rios onde o Grupo desenvolve atividade. Quando o resultado final destas situa\u00e7\u00f5es \u00e9 diferente dos valoresinicialmente registados, as diferen\u00e7as ter\u00e3o impacto no imposto sobre o rendimento, no per\u00edodo em que tais diferen\u00e7as se constatam.Em Portugal, as declara\u00e7\u00f5es anuais de rendimentos est\u00e3o sujeitas a revis\u00e3o e eventual ajustamento por parte das autoridadesfiscais durante um per\u00edodo de 4 anos. Contudo, no caso de serem apresentados preju\u00edzos fiscais estes podem ser sujeitos a revis\u00e3opelas autoridades fiscais por um per\u00edodo de 6 anos. Noutros pa\u00edses em que o Grupo desenvolve a sua atividade estes prazos s\u00e3odiferentes, em regra superiores.O Conselho de <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o entende que eventuais corre\u00e7\u00f5es \u00e0quelas declara\u00e7\u00f5es em resultado de revis\u00f5es/inspe\u00e7\u00f5es por partedas autoridades fiscais n\u00e3o ter\u00e3o efeito significativo nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas em 31 de dezembro de 2021,sendo certo que j\u00e1 foram revistos pela <span class=\"_ _0\"></span>Autoridade T<span class=\"_ _0\"></span>ribut\u00e1ria e Aduaneira os per\u00edodos at\u00e9 2018, inclusive.POSI\u00c7\u00d5ES FISCAIS INCERT<span class=\"_ _0\"></span>ASO montante dos ativos e passivos estimados registados por conta de processos fiscais decorre de uma avalia\u00e7\u00e3o efetuada peloGrupo com refer\u00eancia \u00e0 data da demonstra\u00e7\u00e3o da posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada quanto a potenciais diverg\u00eancias de entendimentocom a <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o T<span class=\"_ _0\"></span>ribut\u00e1ria, tendo em conta os desenvolvimentos que v\u00e3o ocorrendo nas mat\u00e9rias fiscais. O Grupo, no que se refere \u00e0 mensura\u00e7\u00e3o das posi\u00e7\u00f5es fiscais incertas, tem em considera\u00e7\u00e3o o disposto na IFRIC 23 \u2013 Incertezaquanto aos impostos sobre o rendimento, nomeadamente na mensura\u00e7\u00e3o dos riscos e incertezas na defini\u00e7\u00e3o da melhor estimativado gasto exigido para liquidar a obriga\u00e7\u00e3o, atrav\u00e9s da pondera\u00e7\u00e3o de todos os poss\u00edveis resultados por si controlados e respetivasprobabilidades associadas.IMPOSTO RECONHECIDO NA<span class=\"_ _0\"></span> DEMONSTRA\u00c7\u00c3O DOS RESUL<span class=\"_ _0\"></span>T<span class=\"_ _0\"></span>ADOS CONSOLIDADOS V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _27f\"> </span>2022<span class=\"_ _1cc\"> </span>2021  Imposto corrente <span class=\"_ _170\"> </span>(151.885.251)<span class=\"_ _43\"> </span><span class=\"fc19\">(40.074.078)</span>  V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de posi\u00e7\u00f5es fiscais incertas no per\u00edodo <span class=\"_ _267\"> </span>13.71<span class=\"_ _0\"></span>1.281 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">8.542.808 </span>  Imposto diferido (Nota 6.2) <span class=\"_ _9\"> </span>2.609.202 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">13.542.188 </span> <span class=\"_ _ba\"> </span>(135.564.768)<span class=\"_ _43\"> </span><span class=\"fc19\">(17.989.082)</span>Em 2022 e 2021, a rubrica V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de posi\u00e7\u00f5es fiscais incertas reflete um conjunto de revers\u00f5es de provis\u00f5es fiscais, emconsequ\u00eancia do encerramento de alguns processos de inspe\u00e7\u00e3o fiscal e de decis\u00f5es dos tribunais favor\u00e1veis ao Grupo.T<span class=\"_ _0\"></span>AXA<span class=\"_ _0\"></span> DE IMPOSTO NOMINAL NAS PRINCIP<span class=\"_ _11\"></span>AIS GEOGRAFIAS ONDE O GRUPO OPERA <span class=\"_ _2cb\"> </span>2022<span class=\"_ _1b1\"> </span>2021 Portugal  T<span class=\"_ _11\"></span>axa nominal de imposto sobre o rendimento <span class=\"_ _2cc\"> </span>21,0%<span class=\"_ _a8\"> </span><span class=\"fc19\">21,0%</span> Derrama municipal <span class=\"_ _2a8\"> </span>1,5%<span class=\"_ _b2\"> </span><span class=\"fc19\">1,5%</span> <span class=\"_ _115\"> </span>22,5%<span class=\"_ _a8\"> </span><span class=\"fc19\">22,5%</span> Derrama estadual - sobre as partes dos lucros tribut\u00e1veis entre 1.500.000 Euros e 7.500.000 Euros  <span class=\"_ _83\"> </span>3,0%<span class=\"_ _b2\"> </span><span class=\"fc19\">3,0%</span> Derrama estadual - sobre as partes dos lucros tribut\u00e1veis entre 7.500.000 Euros e 35.000.000 Euros <span class=\"_ _11\"></span> <span class=\"_ _292\"> </span>5,0%<span class=\"_ _b2\"> </span><span class=\"fc19\">5,0%</span> Derrama estadual - sobre as partes dos lucros tribut\u00e1veis acima de 35.000.000 Euros  <span class=\"_ _1b3\"> </span>9,0%<span class=\"_ _b2\"> </span><span class=\"fc19\">9,0%</span> Outros pa\u00edses  Brasil - taxa nominal <span class=\"_ _297\"> </span>34,0%<span class=\"_ _a8\"> </span><span class=\"fc19\">34,0%</span> T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia - taxa nominal <span class=\"_ _2cd\"> </span>15,0%<span class=\"_ _a8\"> </span><span class=\"fc19\">25,0%</span> L\u00edbano - taxa nominal <span class=\"_ _2ce\"> </span>17,0%<span class=\"_ _a8\"> </span><span class=\"fc19\">17,0%</span> <span class=\"_ _0\"></span>Angola - taxa nominal <span class=\"_ _2ce\"> </span>30,0%<span class=\"_ _a8\"> </span><span class=\"fc19\">30,0%</span>RECONCILIA\u00c7\u00c3O DA<span class=\"_ _0\"></span> T<span class=\"_ _0\"></span>AXA EFETIV<span class=\"_ _11\"></span>A DE IMPOST<span class=\"_ _4\"></span>O SOBRE O RENDIMENTO DO PER\u00cdODO  V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _27f\"> </span>2022<span class=\"_ _1cc\"> </span>2021Resultado antes de impostos<span class=\"_ _18d\"> </span>557.627.162 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">267.943.371 </span> Imposto esperado \u00e0 taxa nominal (22.5%) <span class=\"_ _2cf\"> </span>125.466.1<span class=\"_ _0\"></span>1<span class=\"_ _0\"></span>1 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">60.287.258 </span> Derrama estadual <span class=\"_ _2d0\"> </span>29.145.278 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">9.929.488 </span>Imposto resultante da taxa aplic\u00e1vel<span class=\"_ _90\"> </span>154.61<span class=\"_ _0\"></span>1.389 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">70.216.746 </span> Diferen\u00e7as (a) <span class=\"_ _2d1\"> </span>(16.354.824)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(6.445.901)</span> Imposto relativo a per\u00edodos anteriores <span class=\"_ _1ec\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>1.277.795)<span class=\"_ _43\"> </span><span class=\"fc19\">(12.494.372)</span> Preju\u00edzos fiscais recuper\u00e1veis <span class=\"_ _1ed\"> </span>526.162 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">(26.1<span class=\"_ _0\"></span>19.748)</span> Preju\u00edzos fiscais n\u00e3o recuper\u00e1veis <span class=\"_ _2d2\"> </span>4.383.322 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">3.471.669 </span> <span class=\"_ _0\"></span>Aumento das responsabilidades adicionais de imposto <span class=\"_ _2b\"> </span>7.486.061 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">578.976 </span> Revers\u00e3o de responsabilidades adicionais de imposto <span class=\"_ _a4\"> </span>(2.749.217)<span class=\"_ _260\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> Efeito da reconcilia\u00e7\u00e3o das taxas nominais dos diferentes pa\u00edses <span class=\"_ _296\"> </span>1.100.602 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">381.208 </span> Benef\u00edcios fiscais <span class=\"_ _24e\"> </span>(1.825.457)<span class=\"_ _55\"> </span><span class=\"fc19\">(136.034)</span> Economias hiperinflacion\u00e1rias <span class=\"_ _16\"> </span>(196.525)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(1.257.598)</span> Outros ajustamentos \u00e0 coleta <span class=\"_ _1fb\"> </span>(138.950)<span class=\"_ _1fd\"> </span><span class=\"fc19\">(10.205.864)</span>135.564.768 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">17.989.082 </span>T<span class=\"_ _0\"></span>axa efetiva de imposto<span class=\"_ _25c\"> </span>24,31%<span class=\"_ _a8\"> </span><span class=\"fc19\">6,71%</span>(a) Este valor respeita essencialmente a :<span class=\"_ _278\"> </span>2022<span class=\"_ _1b1\"> </span>2021 Efeito da aplica\u00e7\u00e3o do m\u00e9todo da Equival\u00eancia Patrimonial (Nota 10.3) <span class=\"_ _1cb\"> </span>(7.526.731)<span class=\"_ _5c\"> </span><span class=\"fc19\">(2.101.1<span class=\"_ _0\"></span>10)</span> Mais / (Menos) valias fiscais <span class=\"_ _19\"> </span>(365.141)<span class=\"_ _3e\"> </span><span class=\"fc19\">1.992.370 </span> (Mais) / Menos valias contabil\u00edsticas <span class=\"_ _183\"> </span>(4.760.190)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(4.384.901)</span> Imparidades e provis\u00f5es tributadas  <span class=\"_ _1e8\"> </span>(31.188.241)<span class=\"_ _5c\"> </span><span class=\"fc19\">(4.1<span class=\"_ _0\"></span>10.529)</span> Benef\u00edcios fiscais <span class=\"_ _125\"> </span>(27.385.860)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(7.989.610)</span> Redu\u00e7\u00e3o de imparidades e provis\u00f5es tributadas <span class=\"_ _1e2\"> </span>(802.653)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(4.250.993)</span> Benef\u00edcios p\u00f3s-emprego <span class=\"_ _103\"> </span>(2.501.674)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(5.225.157)</span> Outros <span class=\"_ _2d3\"> </span>1.842.382 <span class=\"_ _226\"> </span><span class=\"fc19\">(2.578.519)</span> <span class=\"_ _2d4\"> </span>(72.688.108)<span class=\"_ _1fd\"> </span><span class=\"fc19\">(28.648.449)</span>Impacto fiscal  (22,5%)<span class=\"_ _2d5\"> </span>(16.354.824)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(6.445.901)</span>IMPOSTO RECONHECIDO NA<span class=\"_ _0\"></span> DEMONSTRA\u00c7\u00c3O DA POSI\u00c7\u00c3O FINANCEIRA<span class=\"_ _0\"></span> CONSOLIDADA V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _125\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Ativo  Imposto sobre o Rendimento das Pessoas Coletivas - IRC <span class=\"_ _2d6\"> </span>7.509.629 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">7.168.315 </span> V<span class=\"_ _0\"></span>alores pendentes de reembolso (processos fiscais decididos a favor do Grupo) <span class=\"_ _1b3\"> </span>16.216.543 <span class=\"_ _47\"> </span><span class=\"fc19\">1.1<span class=\"_ _0\"></span>18.815 </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>23.726.172 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">8.287.130 </span> Passivo  Imposto sobre o Rendimento das Pessoas Coletivas - IRC <span class=\"_ _2d\"> </span>1<span class=\"_ _11\"></span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.567.095 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">21.475.157 </span> Responsabilidades adicionais de imposto <span class=\"_ _1c8\"> </span>29.699.555 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">34.095.005 </span> <span class=\"_ _299\"> </span>141.266.650 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">55.570.162 </span>DECOMPOSI\u00c7\u00c3O DA<span class=\"_ _0\"></span> RUBRICA IMPOSTO SOBRE O RENDIMENT<span class=\"_ _0\"></span>O DAS PESSOAS COLETIV<span class=\"_ _0\"></span>AS \u2013 IRC (L\u00cdQUIDO) V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _125\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Imposto sobre o rendimento do per\u00edodo <span class=\"_ _138\"> </span>157.006.582 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">43.253.448 </span> Ajustamento <span class=\"_ _20\"></span>cambial <span class=\"_ _13b\"> </span><span class=\"ws0\">(43.355)<span class=\"_ _292\"> </span><span class=\"fc19\">14.615 </span></span> Pagamentos por conta, especiais e adicionais por conta <span class=\"_ _2d7\"> </span>(44.433.314)<span class=\"_ _1fd\"> </span><span class=\"fc19\">(24.829.291)</span> Reten\u00e7\u00f5es na fonte a recuperar <span class=\"_ _b\"> </span>(1.874.631)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(1.462.104)</span> IRC  de per\u00edodos anteriores <span class=\"_ _15e\"> </span>(6.597.816)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(2.669.826)</span> <span class=\"_ _299\"> </span>104.057.466 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">14.306.842 </span>POSI\u00c7\u00d5ES FISCAIS INCERT<span class=\"_ _0\"></span>AS \u2013 P<span class=\"_ _11\"></span>ASSIVOS  V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _125\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021Saldo no in\u00edcio do per\u00edodo<span class=\"_ _2d8\"> </span>34.095.005 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">36.584.557 </span> Aumentos <span class=\"_ _29c\"> </span><span class=\"ws0\">12.492.635 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">8.094.261 </span></span> Revers\u00f5es/Pagamentos/Recebimentos<span class=\"_ _2d9\"> </span>13.937.899 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">379.153 </span> Utiliza\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _242\"> </span>(30.825.984)<span class=\"_ _1fd\"> </span><span class=\"fc19\">(10.962.966)</span>Saldo no final do per\u00edodo<span class=\"_ _1\"> </span>29.699.555 <span class=\"_ _51\"> </span><span class=\"fc19\">34.095.005 </span>V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o no per\u00edodo<span class=\"_ _1d8\"> </span>(13.71<span class=\"_ _4\"></span>1.281)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(8.542.808)</span>LIQUIDA\u00c7\u00d5ES P<span class=\"_ _0\"></span>AGAS EM CONTENCIOSOEm 31 de dezembro de 2022 e 2021, as liquida\u00e7\u00f5es adicionais de imposto que se encontram pagas e contestadas, n\u00e3o reconhecidasno ativo, respeitam ao Grupo Navigator e resumem-se como segue: V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _125\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Segmento Pasta e Papel  IRC agregado 2005 <span class=\"_ _161\"> </span>10.394.386 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">10.394.386 </span> IRC agregado 2006 <span class=\"_ _11e\"> </span>8.150.146 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">8.150.146 </span> IRC 2015 - Navigator T<span class=\"_ _0\"></span>issue R\u00f3d\u00e3o, S.A. <span class=\"_ _84\"> </span>7.586.361 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">7.586.361 </span> IRC agregado 2018 <span class=\"_ _161\"> </span>14.433.913 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> Derrama Estadual 2016 <span class=\"_ _e4\"> </span>3.761.397 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">3.761.397 </span> Derrama Estadual 2017 <span class=\"_ _e4\"> </span>8.462.724 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">8.462.724 </span> Derrama Estadual 2018 <span class=\"_ _2da\"> </span>12.223.705 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">12.223.705 </span> CDTJI IRC 2016 e 2017 <span class=\"_ _2db\"> </span>1.522.660 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.522.660 </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>66.535.292 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">52.101.379 </span>",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfIncomeTaxExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-133-3": {
   "value": "POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASO imposto corrente sobre o rendimento \u00e9 determinado com base nos resultados l\u00edquidos, ajustados em conformidade com alegisla\u00e7\u00e3o fiscal vigente \u00e0 data da Posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada.De acordo com a legisla\u00e7\u00e3o em vigor<span class=\"_ _0\"></span>, os ganhos e perdas em empresas associadas e empreendimentos conjuntos, resultantesda aplica\u00e7\u00e3o do m\u00e9todo da equival\u00eancia patrimonial, s\u00e3o deduzidos ou acrescidas, respetivamente, ao resultado do per\u00edodo, paraapuramento da mat\u00e9ria colet\u00e1vel. Os dividendos s\u00e3o considerados no apuramento da mat\u00e9ria colet\u00e1vel do ano em que s\u00e3o recebidos,se as participa\u00e7\u00f5es forem detidas por um per\u00edodo inferior a um ano ou representem uma percentagem inferior a 10% do capital social.GRUPO FISCALO Grupo Semapa encontra-se sujeito ao Regime Especial de T<span class=\"_ _0\"></span>ributa\u00e7\u00e3o de Grupos de Sociedades (RETGS), constitu\u00eddo pelas empresascom uma participa\u00e7\u00e3o igual ou superior a 75% e que cumprem as condi\u00e7\u00f5es previstas no artigo 69\u00ba e seguintes do C\u00f3digo do IRC.As empresas inclu\u00eddas no RETGS apuram e registam o imposto sobre o rendimento tal como se fossem tributadas numa \u00f3ticaindividual. <span class=\"_ _0\"></span>As responsabilidades apuradas s\u00e3o, no entanto, reconhecidas como devidas \u00e0 sociedade dominante do grupo fiscal,atualmente a Semapa, SGPS, S.A., a quem compete o apuramento global e a autoliquida\u00e7\u00e3o do imposto. Caso sejam apuradosganhos na aplica\u00e7\u00e3o deste regime, estes s\u00e3o registados como um proveito na sociedade dominante.Nos per\u00edodos apresentados, o Grupo fiscal dominado pela Semapa integra as sociedades dos Grupos Secil e ETSA, bem comotodas as restantes subsidi\u00e1rias que cumprem com os requisitos legalmente definidos pelo C\u00f3digo do IRC. <span class=\"_ _0\"></span>As empresas quecomp\u00f5em o Grupo Navigator integram um RETGS dominado pela The Navigator Company<span class=\"_ _11\"></span>, S.A. em Portugal. No per\u00edodo de 2018foi tamb\u00e9m constitu\u00eddo um grupo fiscal em Espanha, o qual inclui as tr\u00eas subsidi\u00e1rias do Grupo sedeadas naquele pa\u00eds, detidas emmais de 90%, sendo Bosques do <span class=\"_ _0\"></span>Atl\u00e2ntico, S.L. a sociedade dominante do grupo fiscal.No per\u00edodo de tributa\u00e7\u00e3o iniciado em 1 de janeiro de 2023, a sociedade dominante do grupo onde se integram as sociedades dogrupo fiscal Semapa ser\u00e1 a Sodim, SGPS, SA., uma vez que foi por esta \u00faltima ultrapassado o limiar de participa\u00e7\u00e3o de 75% naSemapa, facto que motiva esta altera\u00e7\u00e3o, conforme referido acima. ",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForIncomeTaxExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-136-2": {
   "value": "6.2 <span class=\"_ _81\"> </span>IMPOSTOS DIFERIDOSESTIMA<span class=\"_ _0\"></span>TIV<span class=\"_ _11\"></span>AS E JULGAMENTOS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICOSIMPOSTOS DIFERIDOS RECONHECIDOS EM RELA\u00c7\u00c3O <span class=\"_ _0\"></span>A PREJU\u00cdZOS FISCAIS POR UTILIZAROs ativos por imposto diferido registados em rela\u00e7\u00e3o a preju\u00edzos fiscais por utilizar<span class=\"_ _0\"></span>, com refer\u00eancia a 31 de dezembro de 2022, s\u00e3oreferentes a:\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>Ativos por impostos diferidos (no montante de Euros 25.923.522) sobre preju\u00edzos fiscais gerados em anos anteriores no seio dogrupo fiscal dominado pela Semapa (no montante de Euros 123.445.342), na medida em que os planos de neg\u00f3cio de m\u00e9dioprazo das subsidi\u00e1rias Secil e ETSA<span class=\"_ _0\"></span> (integradas no RETGS Semapa) preveem a gera\u00e7\u00e3o de lucro tribut\u00e1vel em montantesuficiente para recuperar este ativo no per\u00edodo de reporte fiscal dos referidos preju\u00edzos.No exerc\u00edcio de 2022, a Semapa consumou no seio do grupo fiscal, do qual \u00e9 dominante, preju\u00edzos fiscais no montante deEuros 18.542.318 e, adicionalmente, procedeu ao reconhecimento de preju\u00edzos fiscais recuper\u00e1veis em exerc\u00edcios posteriores,no montante de Euros 19.695.243. Estas opera\u00e7\u00f5es originaram uma redu\u00e7\u00e3o de ativos por impostos diferidos no montante deEuros 3.893.887 e um aumento de ativos por impostos diferidos no montante de Euros 4.136.001.\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>Preju\u00edzos fiscais gerados pela subsidi\u00e1ria Margem Companhia de Minera\u00e7\u00e3o, S.A., no montante de Euros 59.486.833, subsidi\u00e1riado Grupo sedeada no Brasil detentora de uma f\u00e1brica de Cimento constru\u00edda pelo Grupo em <span class=\"_ _0\"></span>Adrian\u00f3polis, Estado do Paran\u00e1.Na medida em que a legisla\u00e7\u00e3o fiscal brasileira em vigor n\u00e3o imp\u00f5e qualquer limite temporal para a sua utiliza\u00e7\u00e3o contra lucrostribut\u00e1veis futuros, \u00e9 convic\u00e7\u00e3o da gest\u00e3o que, de acordo com o plano de neg\u00f3cios de m\u00e9dio prazo, o projeto gere lucrostribut\u00e1veis em montante suficiente para compensar os preju\u00edzos fiscais acumulados nos primeiros anos de arranque.Adicionalmente, salienta-se que as deprecia\u00e7\u00f5es fiscais da Margem Companhia de Minera\u00e7\u00e3o, S.A. s\u00e3o mais aceleradas do queas deprecia\u00e7\u00f5es econ\u00f3micas, gerando impacto negativo significativo no resultado fiscal da referida subsidi\u00e1ria. MOVIMENTOS EM IMPOST<span class=\"_ _0\"></span>OS DIFERIDOS Demonstra\u00e7\u00e3o de  Em 1 de  Ativos Em 31 deresultados janeiro de  Ajustamento  Capital detidos  V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de dezembro V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros 2022 Cambial pr\u00f3prio <span class=\"_ _35\"> </span><span class=\"ws5\"> T<span class=\"_ _0\"></span>ransfer\u00eancias </span>para venda per\u00edmetro de 2022<span class=\"_ _2dc\"></span><span class=\"ws18d\"> Aumentos <span class=\"_ _63\"> </span><span class=\"ws0\"> Redu\u00e7\u00f5es </span></span> Diferen\u00e7as tempor\u00e1rias que originam ativos por impostos diferidos  Preju\u00edzos fiscais report\u00e1veis <span class=\"_ _c1\"> </span>181.779.250 <span class=\"_ _6f\"> </span>8.058.639 <span class=\"_ _25\"> </span>18.230.354 <span class=\"_ _20e\"> </span>(18.600.614)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _63\"> </span>189.467.629 Provis\u00f5es tributadas <span class=\"_ _e2\"> </span>30.551.160 <span class=\"_ _38\"> </span>53.842 <span class=\"_ _6\"> </span>9.756.597 <span class=\"_ _63\"> </span>(2.206.548)<span class=\"_ _56\"> </span>- <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _ce\"> </span>9.085 <span class=\"_ _8\"> </span>38.164.137 <span class=\"_ _0\"></span>Ajustamento de ativos fixos 64.786.438 <span class=\"_ _41\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _20e\"> </span>(28.886.525)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _27\"> </span>10.336.213 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _8\"> </span>46.236.126tang\u00edveis  Pens\u00f5es e outros benef\u00edcios 3.087.713 <span class=\"_ _6d\"> </span>(2.793)<span class=\"_ _cd\"> </span>(14.217)<span class=\"_ _6f\"> </span>(354.231)<span class=\"_ _c0\"> </span>(122.031)<span class=\"_ _df\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _6f\"> </span>2.594.441p\u00f3s-emprego  Instrumentos financeiros <span class=\"_ _c4\"> </span>7.448.831 <span class=\"_ _41\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _21\"> </span>(7.448.831)<span class=\"_ _df\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _41\"> </span>- Mais-valias contabil\u00edsticas 23.783.217 <span class=\"_ _41\"> </span>- <span class=\"_ _65\"> </span>5.686.717 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _d1\"> </span>402.532 <span class=\"_ _226\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _8\"> </span>29.872.466diferidas (intragrupo)  Subs\u00eddios ao investimento <span class=\"_ _15b\"> </span>2.824.415 <span class=\"_ _41\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _e\"> </span>(627.643)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>2.196.772 Justo valor apurado em 87.991 <span class=\"_ _d0\"> </span>(26.625)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _38\"> </span>61.366combina\u00e7\u00f5es empresariais  Remunera\u00e7\u00e3o convencional 4.200.000 <span class=\"_ _41\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _21\"> </span>(3.640.000)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _158\"> </span>560.000de capital  Outras diferen\u00e7as tempor\u00e1rias <span class=\"_ _6f\"> </span>7.550.265 <span class=\"_ _158\"> </span>131.424 <span class=\"_ _65\"> </span>1.330.472 <span class=\"_ _17d\"> </span>(3.651.828)<span class=\"_ _c8\"> </span>638.518 <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>5.998.850326.099.280 <span class=\"_ _6f\"> </span>8.214.487 <span class=\"_ _63\"> </span>34.989.923 <span class=\"_ _20e\"> </span>(57.967.389)<span class=\"_ _64\"> </span>(6.932.344)<span class=\"_ _aa\"> </span>402.532 <span class=\"_ _e5\"> </span>10.336.213 <span class=\"_ _cc\"> </span>9.085 <span class=\"_ _63\"> </span>315.151.787 Diferen\u00e7as tempor\u00e1rias que originam passivos por impostos diferidos  Reavalia\u00e7\u00e3o de ativos fixos (31.666.399)<span class=\"_ _1f8\"> </span>(4.066.439)<span class=\"_ _56\"> </span>- <span class=\"_ _b7\"> </span>498.317 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _17d\"> </span>(35.234.521)tang\u00edveis  Pens\u00f5es e outros benef\u00edcios (2.454.552)<span class=\"_ _127\"> </span>- <span class=\"_ _e\"> </span>(213.971)<span class=\"_ _c4\"> </span>770 <span class=\"_ _65\"> </span>2.279.764 <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _37\"> </span>(387.989)p\u00f3s-emprego  Instrumentos financeiros <span class=\"_ _c4\"> </span>1.820.140 <span class=\"_ _157\"> </span>103.61<span class=\"_ _0\"></span>1 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _65\"> </span>6.228.594 <span class=\"_ _74\"> </span>(53.433.453)<span class=\"_ _df\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _17d\"> </span>(45.281.108) Incentivos fiscais <span class=\"_ _88\"> </span>(4.142.627)<span class=\"_ _127\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _b7\"> </span>213.450 <span class=\"_ _157\"> </span>66.683 <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _23\"> </span>(3.862.494) <span class=\"_ _0\"></span>Ajustamento de ativos fixos (382.997.653)<span class=\"_ _1f8\"> </span>(4.740.469)<span class=\"_ _75\"> </span>(6.923.645)<span class=\"_ _ca\"> </span>27.315.343 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _72\"> </span>(367.346.424)tang\u00edveis  Menos-valias contabil\u00edsticas (16.946.490)<span class=\"_ _b5\"> </span>3.705 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _157\"> </span>23.303 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _a3\"> </span>26.320 <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _17d\"> </span>(16.893.162)diferidas (intragrupo)  V<span class=\"_ _0\"></span>aloriza\u00e7\u00e3o das florestas em (25.294.177)<span class=\"_ _127\"> </span>- <span class=\"_ _21\"> </span>(1.680.081)<span class=\"_ _ca\"> </span>21.570.514 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _226\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _23\"> </span>(5.403.744)crescimento  Justo valor dos ativos (230.877.993)<span class=\"_ _14e\"> </span>4.380.889 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _226\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _72\"> </span>(226.497.104)intang\u00edveis - Marcas  Justo valor dos ativos fixos <span class=\"_ _14e\"> </span>(50.418.841)<span class=\"_ _127\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _25\"> </span>15.271.550 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _226\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _17d\"> </span>(35.147.291) Justo valor apurado em (56.173.1<span class=\"_ _0\"></span>10)<span class=\"_ _1f8\"> </span>(5.521.463)<span class=\"_ _56\"> </span>- <span class=\"_ _65\"> </span>5.362.659 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _63\"> </span>(1.1<span class=\"_ _0\"></span>13.928)<span class=\"_ _75\"> </span>(57.445.842)combina\u00e7\u00f5es empresariais  Economias hiperinflacion\u00e1rias <span class=\"_ _63\"> </span>(17.339.384)<span class=\"_ _14e\"> </span>5.246.735 <span class=\"_ _e\"> </span>(777.752)<span class=\"_ _56\"> </span>- <span class=\"_ _b7\"> </span>214.226 <span class=\"_ _14e\"> </span>(1.179.620)<span class=\"_ _4f\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _17d\"> </span>(13.835.795) Outras diferen\u00e7as tempor\u00e1rias <span class=\"_ _17d\"> </span>(35.477.473)<span class=\"_ _1bf\"> </span>(21.955)<span class=\"_ _27\"> </span>(21.190.994)<span class=\"_ _c1\"> </span>1.360.028 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _17e\"> </span>(55.330.394)(851.968.560)<span class=\"_ _1f8\"> </span>(4.615.386)<span class=\"_ _27\"> </span>(30.786.443)<span class=\"_ _ca\"> </span>77.844.528 <span class=\"_ _20e\"> </span>(50.872.780)<span class=\"_ _cb\"> </span>(1.153.300)<span class=\"_ _4f\"> </span>- <span class=\"_ _63\"> </span>(1.113.928)<span class=\"_ _e5\"> </span>(862.665.869)Ativos por impostos 90.299.604 <span class=\"_ _6f\"> </span>2.908.039 <span class=\"_ _63\"> </span>10.875.684 <span class=\"_ _20e\"> </span>(19.453.988)<span class=\"_ _64\"> </span>(1.904.974)<span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _62\"> </span>3.154.459 <span class=\"_ _cc\"> </span>1.544 <span class=\"_ _8\"> </span>85.880.368diferidos Passivos por impostos (231.393.956)<span class=\"_ _1f8\"> </span>(2.650.311)<span class=\"_ _c0\"> </span>(214.858)<span class=\"_ _23\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.402.364 <span class=\"_ _20e\"> </span>(14.013.824)<span class=\"_ _38\"> </span>(200.535)<span class=\"_ _4f\"> </span>- <span class=\"_ _e\"> </span>(189.368)<span class=\"_ _e5\"> </span>(237.260.488)diferidos  Demonstra\u00e7\u00e3o de resultados  Em 1 de  Posi\u00e7\u00e3o Em 31 dejaneiro de  Ajustamento Monet\u00e1ria  Capital  V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de dezembro V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros 2021 Cambial l\u00edquidapr\u00f3prio <span class=\"_ _35\"> </span><span class=\"ws5\"> T<span class=\"_ _0\"></span>ransfer\u00eancias </span>per\u00edmetro de 2021<span class=\"_ _2dc\"></span><span class=\"ws18d\"> Aumentos <span class=\"_ _63\"> </span><span class=\"ws0\"> Redu\u00e7\u00f5es </span></span> Diferen\u00e7as tempor\u00e1rias que originam ativos por impostos diferidos  Preju\u00edzos fiscais report\u00e1veis <span class=\"_ _b7\"> </span>60.109.268 <span class=\"_ _b6\"> </span>530.184 <span class=\"_ _70\"> </span>122.301.499 <span class=\"_ _63\"> </span>(1.210.915)<span class=\"_ _56\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _157\"> </span>49.214 <span class=\"_ _63\"> </span>181.779.250 Provis\u00f5es tributadas <span class=\"_ _e2\"> </span>31.062.839 <span class=\"_ _37\"> </span>(629.423)<span class=\"_ _c1\"> </span>5.120.617 <span class=\"_ _21\"> </span>(4.980.869)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _53\"> </span>(1)<span class=\"_ _cd\"> </span>(22.003)<span class=\"_ _3\"> </span>30.551.160 <span class=\"_ _0\"></span>Ajustamento de ativos fixos 73.884.043 <span class=\"_ _41\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _21\"> </span>(9.097.605)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _8\"> </span>64.786.438tang\u00edveis  Pens\u00f5es e outros benef\u00edcios 3.478.059 <span class=\"_ _d2\"> </span>5.735 <span class=\"_ _157\"> </span>52.163 <span class=\"_ _e\"> </span>(330.823)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _ca\"> </span>(117.421)<span class=\"_ _df\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _6f\"> </span>3.087.713p\u00f3s-emprego  Instrumentos financeiros <span class=\"_ _c4\"> </span>8.879.578 <span class=\"_ _41\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _70\"> </span>(1.430.747)<span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _6f\"> </span>7.448.831 Mais-valias contabil\u00edsticas 16.784.840 <span class=\"_ _41\"> </span>- <span class=\"_ _65\"> </span>7.400.909 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _1f5\"> </span>(402.532)<span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _8\"> </span>23.783.217diferidas (intragrupo)  Subs\u00eddios ao investimento <span class=\"_ _15b\"> </span>3.237.155 <span class=\"_ _41\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _e\"> </span>(412.740)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _226\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _6f\"> </span>2.824.415 Justo valor apurado em 267.331 <span class=\"_ _37\"> </span>(179.340)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _38\"> </span>87.991combina\u00e7\u00f5es empresariais  Remunera\u00e7\u00e3o convencional 7.000.000 <span class=\"_ _41\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _21\"> </span>(3.360.000)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>560.000 <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _6f\"> </span>4.200.000de capital  Outras diferen\u00e7as tempor\u00e1rias <span class=\"_ _65\"> </span>1<span class=\"_ _11\"></span>1.651.364 <span class=\"_ _c\"> </span>(1.303.544)<span class=\"_ _3\"> </span>2.674.214 <span class=\"_ _21\"> </span>(4.222.258)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _70\"> </span>(1.249.513)<span class=\"_ _85\"> </span>2 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _6f\"> </span>7.550.265216.354.476 <span class=\"_ _23\"> </span>(1.576.388)<span class=\"_ _80\"> </span>137.549.402 <span class=\"_ _20e\"> </span>(23.615.210)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _70\"> </span>(2.640.213)<span class=\"_ _8a\"> </span>1 <span class=\"_ _1bf\"> </span>27.21<span class=\"_ _4\"></span>1 <span class=\"_ _63\"> </span>326.099.280 Diferen\u00e7as tempor\u00e1rias que originam passivos por impostos diferidos  Reavalia\u00e7\u00e3o de ativos fixos (31.862.821)<span class=\"_ _cd\"> </span>(268.1<span class=\"_ _0\"></span>17)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _b7\"> </span>452.834 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _c3\"> </span>11.705 <span class=\"_ _17e\"> </span>(31.666.399)tang\u00edveis  Pens\u00f5es e outros benef\u00edcios (2.036.760)<span class=\"_ _127\"> </span>- <span class=\"_ _14e\"> </span>(19.866)<span class=\"_ _1be\"> </span>649.357 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _70\"> </span>(1.047.284)<span class=\"_ _df\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _23\"> </span>(2.454.552)p\u00f3s-emprego  Instrumentos financeiros <span class=\"_ _ed\"> </span>(966.562)<span class=\"_ _15b\"> </span>16.458 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _65\"> </span>2.770.244 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _6f\"> </span>1.820.140 Incentivos fiscais <span class=\"_ _88\"> </span>(6.406.374)<span class=\"_ _127\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _b7\"> </span>489.447 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _62\"> </span>1.774.300 <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _23\"> </span>(4.142.627) <span class=\"_ _0\"></span>Ajustamento de ativos fixos (389.933.230)<span class=\"_ _b9\"> </span>(191.423)<span class=\"_ _75\"> </span>(6.623.000)<span class=\"_ _ca\"> </span>13.750.000 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _74\"> </span>(382.997.653)tang\u00edveis  Menos-valias contabil\u00edsticas (26.656.333)<span class=\"_ _ce\"> </span>(1.353)<span class=\"_ _6f\"> </span>(218.403)<span class=\"_ _56\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _62\"> </span>9.929.599 <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _17d\"> </span>(16.946.490)diferidas (intragrupo)  V<span class=\"_ _0\"></span>aloriza\u00e7\u00e3o das florestas em (23.121.032)<span class=\"_ _127\"> </span>- <span class=\"_ _21\"> </span>(2.173.145)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _226\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _17e\"> </span>(25.294.177)crescimento  Justo valor dos ativos (232.227.585)<span class=\"_ _14e\"> </span>1.349.592 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _72\"> </span>(230.877.993)intang\u00edveis - Marcas  Justo valor dos ativos fixos <span class=\"_ _14e\"> </span>(65.690.391)<span class=\"_ _127\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _25\"> </span>15.271.550 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _17d\"> </span>(50.418.841) Justo valor apurado em (57.305.287)<span class=\"_ _b9\"> </span>(749.797)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _6\"> </span>1.038.607 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>- <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _b7\"> </span>843.367 <span class=\"_ _21\"> </span>(56.173.1<span class=\"_ _0\"></span>10)combina\u00e7\u00f5es empresariais  Economias hiperinflacion\u00e1rias <span class=\"_ _63\"> </span>(22.147.892)<span class=\"_ _e\"> </span>14.858.050 <span class=\"_ _3\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>14.796)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _21\"> </span>(8.958.759)<span class=\"_ _6\"> </span>(975.987)<span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _17d\"> </span>(17.339.384) Outras diferen\u00e7as tempor\u00e1rias <span class=\"_ _bb\"> </span>(674.355)<span class=\"_ _ce\"> </span>(1.446)<span class=\"_ _81\"> </span>(35.092.263)<span class=\"_ _1be\"> </span>290.595 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _226\"> </span>- <span class=\"_ _3e\"> </span>(4)<span class=\"_ _56\"> </span>- <span class=\"_ _17d\"> </span>(35.477.473)(859.028.622)<span class=\"_ _3\"> </span>15.01<span class=\"_ _0\"></span>1.964 <span class=\"_ _18e\"> </span>(44.241.473)<span class=\"_ _ca\"> </span>34.712.634 <span class=\"_ _21\"> </span>(8.958.759)<span class=\"_ _23\"> </span>9.680.628 <span class=\"_ _3e\"> </span>(4)<span class=\"_ _1be\"> </span>855.072 <span class=\"_ _72\"> </span>(851.968.560)Ativos por impostos 73.621.270 <span class=\"_ _37\"> </span>(170.510)<span class=\"_ _23\"> </span>28.173.721 <span class=\"_ _74\"> </span>(10.647.476)<span class=\"_ _3f\"> </span>- <span class=\"_ _1f5\"> </span>(570.342)<span class=\"_ _cc\"> </span>(1<span class=\"_ _4\"></span>12.443)<span class=\"_ _15b\"> </span>5.384 <span class=\"_ _8\"> </span>90.299.604diferidos Passivos por impostos (231.285.380)<span class=\"_ _14e\"> </span>2.435.617 <span class=\"_ _21\"> </span>(9.874.126)<span class=\"_ _c1\"> </span>5.890.069 <span class=\"_ _21\"> </span>(1.522.989)<span class=\"_ _c\"> </span>2.764.539 <span class=\"_ _1f3\"> </span>- <span class=\"_ _b7\"> </span>198.314 <span class=\"_ _72\"> </span>(231.393.956)diferidos PREJU\u00cdZOS FISCAIS POR UTILIZAR SEM IMPOSTOS DIFERIDOS RECONHECIDOS31 de dezembro de 2022 2028 eV<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros<span class=\"_ _78\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal<span class=\"_ _1bd\"> </span>2023<span class=\"_ _1bd\"> </span>2024<span class=\"_ _bf\"> </span>2025<span class=\"_ _1bd\"> </span>2026<span class=\"_ _1bd\"> </span>2027posteriores <span class=\"ff118\">Preju\u00edzos fiscais sem prazo de caducidade </span> Preju\u00edzos fiscais do Grupo Fiscal (RETGS) Semapa <span class=\"_ _4d\"> </span>126.104.440 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _53\"> </span>- Secil Brasil Participa\u00e7\u00f5es, S.A. (Brasil) <span class=\"_ _21f\"> </span>6.427.424 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _41\"> </span>- Supremo Cimentos, SA<span class=\"_ _0\"></span> (Brasil) <span class=\"_ _21b\"> </span>51.250.983 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _53\"> </span>- Semapa Inversiones SL (Espanha) <span class=\"_ _2dd\"> </span>13.249.366 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _41\"> </span>- ALLMA, <span class=\"_ _20\"></span>Lda. <span class=\"_ _2de\"> </span>162.851 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _41\"> </span>- Madebritas, Lda. <span class=\"_ _2df\"> </span>17.558 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _41\"> </span>- Navigator \u00c1frica <span class=\"_ _196\"> </span>17.560 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _41\"> </span>- Cementos Secil (Espanha) <span class=\"_ _15d\"> </span>2.503.653 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _41\"> </span>- AISIB <span class=\"_ _20\"></span>(Espanha) <span class=\"_ _2e0\"> </span>284.876 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _41\"> </span>- Grupo fiscal Semapa em Espanha <span class=\"_ _2e1\"> </span>2.670.991 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _41\"> </span>- <span class=\"ff118\">Preju\u00edzos fiscais com prazo de caducidade</span>  Secil <span class=\"_ _0\"></span>Angola, SARL  <span class=\"_ _164\"> </span>1.227.694 <span class=\"_ _b7\"> </span>629.147 <span class=\"_ _2e2\"> </span>598.547 <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _41\"> </span>- Secil Lobito <span class=\"_ _1f\"> </span>6.356.982 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _6\"> </span>2.309.455 <span class=\"_ _65\"> </span>2.844.042 <span class=\"_ _6\"> </span>1.203.485 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _53\"> </span>- Soime, S.A.L. <span class=\"_ _20c\"> </span>88.537 <span class=\"_ _157\"> </span>27.452 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>- <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _38\"> </span>61.085 Portucel Mo\u00e7ambique <span class=\"_ _110\"> </span>17.163.097 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>13.267 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _6\"> </span>3.953.013 <span class=\"_ _25\"> </span>13.096.817 <span class=\"_ _53\"> </span>- Ra\u00edz <span class=\"_ _239\"> </span><span class=\"ff119\">638.240 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _46\"> </span>-</span> <span class=\"_ _2e2\"> </span>105.855 <span class=\"_ _b7\"> </span>148.616 <span class=\"_ _50\"> </span>- <span class=\"_ _158\"> </span>383.770 Preju\u00edzos Fiscais report\u00e1veis sem Imposto Diferido <span class=\"_ _ed\"> </span>228.164.252 <span class=\"_ _2e2\"> </span>656.599 <span class=\"_ _65\"> </span>3.021.269 <span class=\"_ _6\"> </span>2.949.897 <span class=\"_ _65\"> </span>5.305.113 <span class=\"_ _63\"> </span>13.096.817 <span class=\"_ _b6\"> </span>444.855",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfDeferredTaxesExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-138-3": {
   "value": "POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASO imposto diferido \u00e9 calculado com base na responsabilidade da Posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada, sobre as diferen\u00e7as tempor\u00e1riasentre os valores contabil\u00edsticos dos ativos e passivos e a respetiva base de tributa\u00e7\u00e3o. Para a determina\u00e7\u00e3o do imposto diferido \u00e9utilizada a taxa fiscal que se espera estar em vigor no per\u00edodo em que as diferen\u00e7as tempor\u00e1rias ser\u00e3o revertidas. S\u00e3o reconhecidosimpostos diferidos ativos sempre que exista razo\u00e1vel seguran\u00e7a de que ser\u00e3o gerados lucros tribut\u00e1veis futuros contra os quaispoder\u00e3o ser utilizados. Os impostos diferidos ativos s\u00e3o revistos periodicamente e reduzidos sempre que deixe de ser prov\u00e1vel queos mesmos possam ser utilizados.Os impostos diferidos s\u00e3o registados como gasto ou rendimento do per\u00edodo, exceto se resultarem de valores registados diretamenteem capital pr\u00f3prio, situa\u00e7\u00e3o em que o imposto diferido \u00e9 tamb\u00e9m registado na mesma rubrica. Os incentivos fiscais atribu\u00eddos no\u00e2mbito de projetos de investimento a desenvolver pelo Grupo s\u00e3o reconhecidos em resultados do per\u00edodo na medida da exist\u00eanciade mat\u00e9ria colet\u00e1vel nas empresas benefici\u00e1rias que permita a sua utiliza\u00e7\u00e3o.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForDeferredIncomeTaxExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-142-2": {
   "value": "7.1 <span class=\"_ _81\"> </span>BENEF\u00cdCIOS DE CURTO PRAZO <span class=\"_ _0\"></span>AOS EMPREGADOSGASTOS COM PESSOAL<span class=\"_ _0\"></span> RECONHECIDOS NO PER\u00cdODO V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _1fa\"> </span>Nota<span class=\"_ _1b1\"> </span>2022<span class=\"_ _1cc\"> </span>2021 Remunera\u00e7\u00f5es dos \u00d3rg\u00e3os Sociais  <span class=\"_ _12d\"> </span> 7.2 <span class=\"_ _51\"> </span>17.995.485 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">21.163.020 </span> Outras remunera\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _25e\"> </span>187.603.212 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">163.940.161 </span> Benef\u00edcios de p\u00f3s-emprego  <span class=\"_ _199\"> </span> 7.3.10 <span class=\"_ _3f\"> </span>2.843.279 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">3.120.359 </span> Outros gastos com o pessoal <span class=\"_ _295\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>73.347.124 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">60.093.380 </span>Gastos com o pessoal<span class=\"_ _1fa\"> </span> <span class=\"_ _51\"> </span>281.789.100 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">248.316.920 </span>O aumento dos gastos com pessoal acompanhou o bom desempenho do Grupo em 2022, o que permitiu o reconhecimentode acr\u00e9scimos de gastos para pagamento de gratifica\u00e7\u00f5es aos empregados em 2023. No caso do segmento de Pasta e Papel,foi igualmente feito o refor\u00e7o para o pagamento de um novo pr\u00e9mio de produtividade aos colaboradores e para o programa derejuvenescimento. OUTROS GASTOS COM PESSOAL V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _294\"> </span> <span class=\"_ _1c1\"> </span>2022<span class=\"_ _1cc\"> </span>2021 Contribui\u00e7\u00f5es para a Seguran\u00e7a social <span class=\"_ _202\"> </span>38.431.954 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">36.125.589 </span> Seguros <span class=\"_ _16c\"> </span>6.282.453 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">6.251.717 </span> Gastos de a\u00e7\u00e3o social <span class=\"_ _18a\"> </span>8.748.769 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">7.807.275 </span> Indemniza\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _27a\"> </span>13.093.1<span class=\"_ _0\"></span>18 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">6.544.629 </span> Outros gastos com pessoal <span class=\"_ _2cc\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>6.790.830 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">3.364.170 </span> <span class=\"_ _1d3\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>73.347.124 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">60.093.380 </span>7.3 <span class=\"_ _81\"> </span>BENEF\u00cdCIOS P\u00d3S-EMPREGO7.3.1 <span class=\"_ _81\"> </span>PLANOS | SUBGRUPO NA<span class=\"_ _11\"></span>VIGA<span class=\"_ _0\"></span>TOR  Navigator \u2013 Planos de Benef\u00edcio definido Descri\u00e7\u00e3o<span class=\"_ _77\"> </span><span class=\"ff119\">O Grupo Navigator tem responsabilidades com planos de benef\u00edcio p\u00f3s-emprego de Benef\u00edcio Definido para um </span>reduzido grupo de Colaboradores que optaram por manter o Plano de Benef\u00edcio Definido (The Navigator Company),ou, tendo convertido o seu plano num Plano de Contribui\u00e7\u00e3o Definida, optaram por manter uma Cl\u00e1usula de Salvaguarda (Navigator Brands). Na pr\u00e1tica a cl\u00e1usula de salvaguarda d\u00e1 a op\u00e7\u00e3o ao Colaborador<span class=\"_ _0\"></span>, \u00e0 data da reforma, do pagamento de uma pens\u00e3ode acordo com o previsto no Plano de Benef\u00edcio Definido. Para quem optar por acionar a Cl\u00e1usula de Salvaguarda, o montante acumulado no plano de Contribui\u00e7\u00e3o Definida (Conta 1) ser\u00e1 utilizado para financiar a responsabilidade do Plano de Benef\u00edcio Definido. Navigator - Planos de contribui\u00e7\u00e3o definidaDescri\u00e7\u00e3o<span class=\"_ _77\"> </span><span class=\"ff119\">A<span class=\"_ _0\"></span> 31 de dezembro de 2022 estavam em vigor tr\u00eas planos de Contribui\u00e7\u00e3o Definida, que abrangiam 3.097 </span>Colaboradores (2021: 2.936 Colaboradores).7.3.2 <span class=\"_ _81\"> </span>PLANOS | SUBGRUPO SECILSecil - Responsabilidades por complementos de pens\u00f5es de reforma e sobreviv\u00eancia  (planos de benef\u00edcios definidos com fundos geridos por terceiras entidades)Descri\u00e7\u00e3o<span class=\"_ _77\"> </span><span class=\"ff119\">A<span class=\"_ _0\"></span> subsidi\u00e1ria Secil e as suas subsidi\u00e1rias Unibet\u00e3o - Ind\u00fastrias de Bet\u00e3o Preparado, S.A., Cimentos Madeira, Lda., </span>Betomadeira, S.A. e Societ\u00e9 des Ciments de Gab\u00e8s assumiram o compromisso de pagar aos seus empregados presta\u00e7\u00f5es pecuni\u00e1rias a t\u00edtulo de complementos de reforma por velhice, invalidez, reforma antecipada e pens\u00f5es de sobreviv\u00eancia e subs\u00eddio de reforma.As responsabilidades derivadas destes planos s\u00e3o asseguradas por fundos aut\u00f3nomos, administrados por terceiros, ou cobertas por ap\u00f3lices de seguro. Estes planos s\u00e3o avaliados semestralmente, \u00e0s datas dos fechos intercalar e anuais das demonstra\u00e7\u00f5es financeiras, por entidades especializadas e independentes, utilizando o m\u00e9todo de cr\u00e9dito da unidade projetada.Secil - Responsabilidades por complementos de pens\u00f5es de reforma e sobreviv\u00eancia  (planos de benef\u00edcios definidos a cargo do Grupo)Descri\u00e7\u00e3o<span class=\"_ _77\"> </span><span class=\"ff119\">As responsabilidades decorrentes dos reformados da Secil, \u00e0 data de constitui\u00e7\u00e3o do Fundo de Pens\u00f5es, 31 de </span>dezembro de 1987, s\u00e3o asseguradas diretamente pela Secil. De igual forma, as responsabilidades assumidas pela subsidi\u00e1ria Secil Martingan\u00e7a, S.A. s\u00e3o asseguradas diretamente pela empresa.Estes planos s\u00e3o igualmente avaliados semestralmente, por entidades independentes, utilizando o m\u00e9todo de c\u00e1lculo dos capitais de cobertura correspondentes aos pr\u00e9mios \u00fanicos das rendas vital\u00edcias imediatas, na avalia\u00e7\u00e3o das responsabilidades com atuais pensionistas e o m\u00e9todo de cr\u00e9dito da unidade projetada, na avalia\u00e7\u00e3o das responsabilidades com ativos.Secil - Responsabilidades por assist\u00eancia na doen\u00e7a (plano de benef\u00edcios definidos)Descri\u00e7\u00e3o<span class=\"_ _77\"> </span><span class=\"ff119\">A<span class=\"_ _0\"></span> subsidi\u00e1ria Cimentos Madeira, Lda., mant\u00e9m com os seus reformados regimes de assist\u00eancia na doen\u00e7a, de </span>natureza supletiva relativamente aos servi\u00e7os oficiais de sa\u00fade, atrav\u00e9s de um seguro de sa\u00fade contratado.Secil - Responsabilidades por subs\u00eddios de reforma e morte (plano de benef\u00edcios definidos)Descri\u00e7\u00e3o<span class=\"_ _77\"> </span><span class=\"ff119 ls10\">A<span class=\"_ _0\"></span> subsidi\u00e1ria do Grupo Societ\u00e9 des Ciments de Gab\u00e8s (Tun\u00edsia) assumiu com os seus trabalhadores a </span>responsabilidade pelo pagamento de um subs\u00eddio de reforma por velhice e por invalidez com base no <span class=\"_ _0\"></span>Acordo Coletivo de T<span class=\"_ _0\"></span>rabalho, artigo 52, que representa: (i) 3 meses do \u00faltimo sal\u00e1rio, se o trabalhador tem menos de 30 anos ao servi\u00e7o da empresa e (ii) 4 meses do \u00faltimo sal\u00e1rio, se o trabalhador tem 30 anos ou mais ao servi\u00e7o da empresa.A<span class=\"_ _0\"></span> Secil assumiu com os seus trabalhadores admitidos at\u00e9 1 de janeiro de 201<span class=\"_ _0\"></span>1 a responsabilidade pelo pagamento de um subs\u00eddio por morte do trabalhador ativo, de igual valor a 3 meses do \u00faltimo sal\u00e1rio auferido ou 1 m\u00eas caso setratem de ex-colaboradores da CMP \u2013 Cimentos Maceira e Patais, S.A..Secil - Planos de contribui\u00e7\u00e3o definidaPlano Secil e CMPIncluem todos os trabalhadores que \u00e0 data de 31 de dezembro de 2009 tinham um contrato de trabalho sem termo (e que se encontravam abrangidos pelo plano de benef\u00edcios definidos em vigor nas empresas) e que tenham optado pela transi\u00e7\u00e3o para estes Planos e todos os trabalhadores admitidos ao abrigo de um contrato sem termo, a (Aplic\u00e1vel a Secil, CMP e partir de 1 de janeiro de 2010, sendo tamb\u00e9m aplic\u00e1vel aos membros dos \u00f3rg\u00e3os de administra\u00e7\u00e3o.Secil Brands)Plano SBIUnibet\u00e3o e Secil Britas: Incluem todos os trabalhadores que \u00e0 data de 31 de dezembro de 2009 tinham um contrato de trabalho sem termo. No caso da Unibet\u00e3o, celebrado ao abrigo do CCT celebrado entre a <span class=\"_ _0\"></span>APEB e a FETESE e todos os trabalhadores admitidos ao abrigo de um contrato sem termo, a partir de 1 de janeiro de (Aplic\u00e1vel a Unibet\u00e3o, 2010, com exce\u00e7\u00e3o dos trabalhadores da Unibet\u00e3o que estejam abrangidos pelo CCT celebrado entre a <span class=\"_ _0\"></span>APEB e a Secil Britas, Betomadeira, FEVICCOM, os quais continuam a beneficiar do Plano de benef\u00edcio definido. O plano \u00e9 aplic\u00e1vel aos membros dos Cimentos Madeira, \u00f3rg\u00e3os de administra\u00e7\u00e3o.Brimade)Betomadeira: Incluem todos os trabalhadores que \u00e0 data de 31 de dezembro de 2010 tinham um contrato de trabalho sem termo, celebrado ao abrigo do CCT celebrado entre a <span class=\"_ _0\"></span>APEB e a FETESE, e todos os trabalhadores admitidos ao abrigo de um contrato sem termo a partir de 1 de janeiro de 201<span class=\"_ _0\"></span>1. O plano \u00e9 aplic\u00e1vel aos membros dos \u00f3rg\u00e3os de administra\u00e7\u00e3o.Cimentos Madeira e Brimade: Incluem todos os trabalhadores que \u00e0 data de 1 de janeiro de 2012 e 1 de julho de 2012, para a Cimentos Madeira e Brimade, respetivamente, tinham um contrato de trabalho sem termo e a todos os trabalhadores admitidos ao abrigo de um contrato sem termo a partir das datas anteriormente referidas. O plano \u00e9 aplic\u00e1vel aos membros dos \u00f3rg\u00e3os de administra\u00e7\u00e3o.Secil \u2013 Responsabilidades por pr\u00e9mios de antiguidadeDescri\u00e7\u00e3o<span class=\"_ _77\"> </span><span class=\"ff119\">A<span class=\"_ _0\"></span> Secil assumiu com os seus empregados a responsabilidade pelo pagamento de pr\u00e9mios \u00e0queles que atingem 25 </span>anos de antiguidade, os quais s\u00e3o pagos no ano em que o empregado perfaz aquele n\u00famero de anos ao servi\u00e7o da empresa.7.3.3 <span class=\"_ _81\"> </span>POL\u00cdTICA<span class=\"_ _0\"></span> DE GEST\u00c3O DO RISCO <span class=\"_ _0\"></span>ASSOCIADO A<span class=\"_ _0\"></span> PLANOS DE BENEF\u00cdCIO DEFINIDO A<span class=\"_ _0\"></span> exposi\u00e7\u00e3o do Grupo ao risco encontra-se limitada ao n\u00famero de benefici\u00e1rios j\u00e1 existentes e ter\u00e1 tend\u00eancia a diminuir<span class=\"_ _0\"></span>, uma vezque n\u00e3o existem no Grupo planos de benef\u00edcio definido abertos \u00e0 ades\u00e3o de novos empregados. Os riscos mais significativos a queo Grupo se encontra exposto atrav\u00e9s dos planos de benef\u00edcio definido incluem:\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Risco de altera\u00e7\u00e3o da longevidade dos participantes </span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>Risco de varia\u00e7\u00e3o das taxas de mercado \u2013 a varia\u00e7\u00e3o de taxas impacta a taxa utilizada para descontar as responsabilidades(taxa de juro t\u00e9cnica) que se baseia em curvas de rentabilidade (<span class=\"ff11c ws0\">yield</span>) de obriga\u00e7\u00f5es com nota\u00e7\u00e3o <span class=\"ff11c ws0\">rating</span> elevado e commaturidades semelhantes \u00e0s datas de termo das responsabilidades e a taxa fixa de rendimento dos ativos.\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Risco de altera\u00e7\u00e3o da taxa de crescimento salarial e de pens\u00f5es</span>O n\u00edvel de financiamento do fundo pode variar em fun\u00e7\u00e3o n\u00e3o s\u00f3 dos riscos enunciados, mas tamb\u00e9m da rentabilidade dosativos financeiros do fundo. <span class=\"_ _0\"></span>Apesar do perfil conservador do fundo (composto maioritariamente por ativos de rendimento fixo), averifica\u00e7\u00e3o dos riscos atr\u00e1s referidos poder\u00e1 levar \u00e0 necessidade de contribui\u00e7\u00f5es adicionais para o fundo considerando a naturezade benef\u00edcio definido.O Grupo tem por objetivo manter um n\u00edvel da cobertura das responsabilidades de 90%.ESTIMA<span class=\"_ _0\"></span>TIV<span class=\"_ _11\"></span>AS E JULGAMENTOS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICOS7.3.4 <span class=\"_ _81\"> </span>PRESSUPOST<span class=\"_ _0\"></span>OS A<span class=\"_ _0\"></span>TUARIAIS <span class=\"_ _18c\"> </span> <span class=\"_ _56\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 F\u00f3rmula de Benef\u00edcios da Seguran\u00e7a Social <span class=\"_ _a7\"> </span>Decreto-Lei n\u00ba 187/2007 de 10 de maio  T<span class=\"_ _11\"></span>abelas de invalidez   <span class=\"_ _1ff\"> </span> EKV 80 <span class=\"_ _32\"></span> <span class=\"_ _162\"> </span><span class=\"fc19\"> EKV 80 <span class=\"_ _32\"></span> </span> T<span class=\"_ _11\"></span>abelas de mortalidade <span class=\"_ _1d8\"> </span><span class=\"ws144\"> TV 88/90 <span class=\"_ _41\"> </span><span class=\"fc19\"> TV 88/90 </span></span> T<span class=\"_ _11\"></span>axa de crescimento salarial - Segmento dos Cimentos <span class=\"_ _12b\"> </span>2,00%<span class=\"_ _a8\"> </span><span class=\"fc19\">1,00%</span> T<span class=\"_ _11\"></span>axa de crescimento salarial - Restantes Segmentos <span class=\"_ _1b6\"> </span>2,00%<span class=\"_ _2e8\"> </span><span class=\"fc19\">1,00%</span> T<span class=\"_ _11\"></span>axa de juro t\u00e9cnica - Segmento dos Cimentos <span class=\"_ _120\"> </span>2,50%<span class=\"_ _a8\"> </span><span class=\"fc19\">1,25%</span> T<span class=\"_ _11\"></span>axa de juro t\u00e9cnica - Restantes Segmentos <span class=\"_ _2e9\"> </span>3,50%<span class=\"_ _2e8\"> </span><span class=\"fc19\">1,25%</span> T<span class=\"_ _11\"></span>axa de crescimento das pens\u00f5es - Segmento dos Cimentos  <span class=\"_ _220\"> </span>1,35%<span class=\"_ _a8\"> </span><span class=\"fc19\">0,45%</span> T<span class=\"_ _11\"></span>axa de crescimento das pens\u00f5es - Restantes Segmentos <span class=\"_ _287\"> </span>1,5% ou 2,00%<span class=\"_ _a8\"> </span><span class=\"fc19\">0,75%</span> T<span class=\"_ _11\"></span>axa de reversibilidade das pens\u00f5es Semapa <span class=\"_ _120\"> </span>50,00%<span class=\"_ _115\"> </span><span class=\"fc19\">50,00%</span> N\u00ba de presta\u00e7\u00f5es anuais do complemento Semapa <span class=\"_ _2df\"> </span> <span class=\"_ _d7\"> </span>12 <span class=\"_ _212\"> </span><span class=\"fc19\">12 </span>7.3.5 <span class=\"_ _27\"> </span>AN\u00c1LISE DE SENSIBILIDADEO Grupo considera a taxa de juro t\u00e9cnica e a taxa de crescimento salarial esperada como as vari\u00e1veis mais significativas no c\u00e1lculodas responsabilidades referentes a planos de benef\u00edcios definidos. Em 31 de dezembro de 2022, uma altera\u00e7\u00e3o em baixa de 0,5 pontos percentuais nas taxas de desconto utilizadas no c\u00e1lculodas responsabilidades com pens\u00f5es originaria um acr\u00e9scimo de responsabilidades de cerca de 1<span class=\"_ _0\"></span>1,2 milh\u00f5es de euros (31 dedezembro de 2021: uma altera\u00e7\u00e3o em baixa na taxa de desconto utilizada em 0,25 pontos percentuais originaria um acr\u00e9scimo deresponsabilidades de cerca de 7,9 milh\u00f5es de euros).7.3.6 <span class=\"_ _27\"> </span>RESPONSABILIDADES L\u00cdQUIDAS COM PENS\u00d5ESAs responsabilidades l\u00edquidas refletidas na demonstra\u00e7\u00e3o da posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada e o n\u00famero de benefici\u00e1rios dosplanos de benef\u00edcio definido em vigor no Grupo detalham-se como segue: Pasta e Papel <span class=\"_ _38\"> </span> Cimento e Derivados <span class=\"_ _39\"> </span> Holdings <span class=\"_ _b1\"> </span> T<span class=\"_ _0\"></span>otal N\u00ba N\u00ba N\u00ba N\u00ba  31 de dezembro de 2022 Benef.<span class=\"_ _48\"> </span>V<span class=\"_ _0\"></span>alorBenef.<span class=\"_ _299\"> </span>V<span class=\"_ _4\"></span>alorBenef.<span class=\"_ _a3\"> </span>V<span class=\"_ _0\"></span>alorBenef.<span class=\"_ _48\"> </span>V<span class=\"_ _0\"></span>alor Responsabilidades com Pens\u00f5es Ativos <span class=\"_ _1a3\"> </span>367 <span class=\"_ _cd\"> </span>49.465.578 <span class=\"_ _7c\"> </span>39 <span class=\"_ _c9\"> </span>167.889 <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>406 <span class=\"_ _cd\"> </span>49.633.467 Ex-colaboradores <span class=\"_ _19b\"> </span>140 <span class=\"_ _cd\"> </span>22.728.925 <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>140 <span class=\"_ _b9\"> </span>22.728.925 Aposentados <span class=\"_ _190\"> </span>590 <span class=\"_ _b9\"> </span>85.075.143 <span class=\"_ _cb\"> </span>565 <span class=\"_ _6f\"> </span>13.979.978 <span class=\"_ _39\"> </span>1 <span class=\"_ _c8\"> </span>687.661 <span class=\"_ _1f8\"> </span>1.156 <span class=\"_ _b7\"> </span>99.742.782 V<span class=\"_ _0\"></span>alor de mercado dos Fundos de pens\u00f5es <span class=\"_ _cc\"> </span><span class=\"ls0\">- <span class=\"_ _62\"> </span>(154.433.916)<span class=\"_ _149\"> </span>- <span class=\"_ _1f5\"> </span>(12.184.420)<span class=\"_ _ba\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _62\"> </span>(166.618.336)</span>Capital seguro <span class=\"_ _182\"> </span>- <span class=\"_ _7a\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>185.458 <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _1bd\"> </span>185.458 Ap\u00f3lices de Seguro <span class=\"_ _d8\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _158\"> </span>(108.062)<span class=\"_ _ba\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _6d\"> </span>(108.062)Conta reserva* <span class=\"_ _61\"> </span>- <span class=\"_ _7a\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _b6\"> </span>(548.482)<span class=\"_ _ba\"> </span>- <span class=\"_ _55\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _7e\"> </span>(548.482)Responsabilidades com pens\u00f5es 1.097 <span class=\"_ _bc\"> </span>2.835.730 <span class=\"_ _cb\"> </span>604 <span class=\"_ _c8\"> </span>1.492.361 <span class=\"_ _39\"> </span>1 <span class=\"_ _d0\"> </span>687.661 <span class=\"_ _65\"> </span>1.702 <span class=\"_ _bc\"> </span>5.015.752 n\u00e3o cobertasOutras Responsabilidades sem fundo afeto Assist\u00eancia na doen\u00e7a <span class=\"_ _272\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span>- <span class=\"_ _39\"> </span>5 <span class=\"_ _263\"> </span>43.457 <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _39\"> </span>5 <span class=\"_ _20b\"> </span>43.457 Reforma e morte <span class=\"_ _1a2\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>432 <span class=\"_ _c9\"> </span>151.975 <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>432 <span class=\"_ _aa\"> </span>151.975 T<span class=\"_ _0\"></span>otal responsabilidades p\u00f3s-emprego<span class=\"_ _e\"> </span>1.097 <span class=\"_ _bc\"> </span>2.835.730 <span class=\"_ _65\"> </span>1.041 <span class=\"_ _c8\"> </span>1.687.793 <span class=\"_ _d2\"> </span>1 <span class=\"_ _1be\"> </span>687.661 <span class=\"_ _1f8\"> </span>2.139 <span class=\"_ _7c\"> </span>5.21<span class=\"_ _0\"></span>1.184 Pr\u00e9mio de antiguidade <span class=\"_ _272\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>365.486 <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _1bd\"> </span>365.486 T<span class=\"_ _0\"></span>otal responsabilidades l\u00edquidas<span class=\"_ _20b\"> </span>1.097 <span class=\"_ _bc\"> </span>2.835.730 <span class=\"_ _65\"> </span>1.041 <span class=\"_ _c8\"> </span>2.053.279 <span class=\"_ _39\"> </span>1 <span class=\"_ _d0\"> </span>687.661 <span class=\"_ _65\"> </span>2.139 <span class=\"_ _bc\"> </span>5.576.670 * Excesso de fundo na passagem a CD Pasta e Papel <span class=\"_ _38\"> </span> Cimento e Derivados <span class=\"_ _39\"> </span> Holdings <span class=\"_ _b1\"> </span> T<span class=\"_ _0\"></span>otal N\u00ba N\u00ba N\u00ba N\u00ba  31 de dezembro de 2021 Benef.<span class=\"_ _48\"> </span>V<span class=\"_ _0\"></span>alorBenef.<span class=\"_ _299\"> </span>V<span class=\"_ _4\"></span>alorBenef.<span class=\"_ _a3\"> </span>V<span class=\"_ _0\"></span>alorBenef.<span class=\"_ _48\"> </span>V<span class=\"_ _0\"></span>alorResponsabilidades com Pens\u00f5es Ativos <span class=\"_ _1a3\"> </span>408 <span class=\"_ _cd\"> </span>71.291.405 <span class=\"_ _7c\"> </span>52 <span class=\"_ _ea\"> </span>4.918 <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>460 <span class=\"_ _cd\"> </span>71.296.323 Ex-colaboradores <span class=\"_ _19b\"> </span>126 <span class=\"_ _cd\"> </span>26.059.671 <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>126 <span class=\"_ _b9\"> </span>26.059.671 Aposentados <span class=\"_ _190\"> </span><span class=\"fc19\">567 <span class=\"_ _b9\"> </span>93.651.512 <span class=\"_ _cb\"> </span>612 <span class=\"_ _6f\"> </span>16.224.680 <span class=\"_ _39\"> </span>1 <span class=\"_ _c8\"> </span>794.744 <span class=\"_ _1f8\"> </span>1.180 <span class=\"_ _be\"> </span>1<span class=\"_ _11\"></span>10.670.936 </span>V<span class=\"_ _0\"></span>alor de mercado dos Fundos de pens\u00f5es <span class=\"_ _cc\"> </span><span class=\"fc19 ls0\">- <span class=\"_ _62\"> </span>(185.327.671)<span class=\"_ _149\"> </span>- <span class=\"_ _1f5\"> </span>(15.866.510)<span class=\"_ _ba\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _62\"> </span>(201.194.181)</span>Capital seguro <span class=\"_ _182\"> </span>- <span class=\"_ _7a\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>187.856 <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _1bd\"> </span>187.856 Ap\u00f3lices de Seguro <span class=\"_ _d8\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _292\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _158\"> </span>(108.746)<span class=\"_ _ba\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _6d\"> </span>(108.746)</span>Conta reserva* <span class=\"_ _61\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _7a\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _b6\"> </span>(613.826)<span class=\"_ _ba\"> </span>- <span class=\"_ _55\"> </span>- <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _7e\"> </span>(613.826)</span>Responsabilidades com pens\u00f5es n\u00e3o 1.101 <span class=\"_ _bc\"> </span>5.674.917 <span class=\"_ _cb\"> </span>664 <span class=\"_ _b6\"> </span>(171.628)<span class=\"_ _b5\"> </span>1 <span class=\"_ _c8\"> </span>794.744 <span class=\"_ _1f8\"> </span>1.766 <span class=\"_ _1c0\"> </span>6.298.033 cobertasOutras Responsabilidades sem fundo afeto Assist\u00eancia na doen\u00e7a <span class=\"_ _272\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _292\"> </span>- <span class=\"_ _39\"> </span>5 <span class=\"_ _263\"> </span>39.915 <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _39\"> </span>5 <span class=\"_ _20b\"> </span>39.915 </span>Reforma e morte <span class=\"_ _1a2\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>467 <span class=\"_ _c9\"> </span>146.179 <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>467 <span class=\"_ _aa\"> </span>146.179 T<span class=\"_ _0\"></span>otal responsabilidades p\u00f3s-emprego<span class=\"_ _e\"> </span>1.101 <span class=\"_ _bc\"> </span>5.674.917 <span class=\"_ _65\"> </span>1.136 <span class=\"_ _119\"> </span>14.466 <span class=\"_ _39\"> </span>1 <span class=\"_ _d0\"> </span>794.744 <span class=\"_ _65\"> </span>2.238 <span class=\"_ _bc\"> </span>6.484.127 Pr\u00e9mio de antiguidade <span class=\"_ _272\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>405 <span class=\"_ _c9\"> </span>394.680 <span class=\"_ _aa\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>405 <span class=\"_ _aa\"> </span>394.680 T<span class=\"_ _0\"></span>otal responsabilidades l\u00edquidas<span class=\"_ _20b\"> </span>1.101 <span class=\"_ _bc\"> </span>5.674.917 <span class=\"_ _65\"> </span>1.541 <span class=\"_ _c9\"> </span>409.146 <span class=\"_ _39\"> </span>1 <span class=\"_ _d0\"> </span>794.744 <span class=\"_ _65\"> </span>2.643 <span class=\"_ _bc\"> </span>6.878.807 * Excesso de fundo na passagem a CDINFORMA\u00c7\u00c3O HIST\u00d3RICA<span class=\"_ _0\"></span> \u2013 \u00daL<span class=\"_ _0\"></span>TIMOS CINCO ANOS V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _5d\"> </span>2018<span class=\"_ _2e8\"> </span>2019<span class=\"_ _2e8\"> </span>2020<span class=\"_ _8e\"> </span>2021<span class=\"_ _2e8\"> </span>2022 V<span class=\"_ _0\"></span>alor presente das obriga\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _2e8\"> </span>177.168.200 <span class=\"_ _d2\"> </span>201.578.121 <span class=\"_ _d2\"> </span>21<span class=\"_ _0\"></span>1.076.149 <span class=\"_ _d2\"> </span>208.795.561 <span class=\"_ _39\"> </span>172.851.550  Justo valor dos ativos e conta Reserva <span class=\"_ _d2\"> </span>166.390.298 <span class=\"_ _39\"> </span>192.082.763 <span class=\"_ _39\"> </span>196.564.942 <span class=\"_ _d2\"> </span>201.916.753 <span class=\"_ _39\"> </span>167.274.880 Excedente / (d\u00e9fice)<span class=\"_ _1ab\"> </span>10.777.902<span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _226\"> </span></span>9.495.358 <span class=\"_ _ed\"> </span>14.51<span class=\"_ _0\"></span>1.207 <span class=\"_ _58\"> </span>6.878.808<span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _58\"> </span></span>5.576.670<span class=\"ff119\"> </span>Remensura\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _5a\"> </span>(13.696.791)<span class=\"_ _1bd\"> </span>(15.257.474)<span class=\"_ _20b\"> </span>(9.822.581)<span class=\"_ _3b\"> </span>2.276.241 <span class=\"_ _51\"> </span>1.029.116 7.3.7 <span class=\"_ _27\"> </span>EVOLU\u00c7\u00c3O DAS RESPONSABILIDADES COM PENS\u00d5ES E OUTROS BENEF\u00cdCIOS P\u00d3S-EMPREGOA<span class=\"_ _0\"></span> dura\u00e7\u00e3o m\u00e9dia esperada das responsabilidades por benef\u00edcios definidos \u00e9 de 7 anos para os planos do segmento dos Cimentose de 13 anos para os planos do segmento da Pasta e Papel.31 de dezembro de 2022 V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o Gastos e Desvios Pagamentos V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros<span class=\"_ _2ea\"> </span>Saldo inicialcambialrendimentosatuariais efetuados<span class=\"_ _7c\"> </span>Saldo final Segmento Pasta e Papel  Pens\u00f5es com fundo aut\u00f3nomo <span class=\"_ _3c\"> </span>191.002.587 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>2.375.516 <span class=\"_ _37\"> </span>(29.869.349)<span class=\"_ _7c\"> </span>(6.239.1<span class=\"_ _4\"></span>10)<span class=\"_ _1be\"> </span>157.269.644  Segmento Cimento e Derivados  Pens\u00f5es a cargo do Grupo  <span class=\"_ _7a\"> </span>2.413.516 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _51\"> </span>27.831 <span class=\"_ _15b\"> </span>(210.337)<span class=\"_ _aa\"> </span>(322.935)<span class=\"_ _d2\"> </span>1.908.075  Pens\u00f5es com fundo aut\u00f3nomo <span class=\"_ _50\"> </span>13.816.083 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _149\"> </span>(23.839)<span class=\"_ _12c\"> </span>(7.362)<span class=\"_ _bc\"> </span>(1.545.090)<span class=\"_ _6d\"> </span>12.239.792  Capital de seguro <span class=\"_ _23b\"> </span>187.856 <span class=\"_ _44\"> </span>(3.804)<span class=\"_ _3b\"> </span>13.405 <span class=\"_ _44\"> </span>(7.243)<span class=\"_ _3a\"> </span>(4.756)<span class=\"_ _ea\"> </span>185.458  Reforma e morte <span class=\"_ _19e\"> </span>146.180 <span class=\"_ _e2\"> </span>3.991 <span class=\"_ _58\"> </span>12.630 <span class=\"_ _44\"> </span>(7.538)<span class=\"_ _3a\"> </span>(3.287)<span class=\"_ _ea\"> </span>151.976  <span class=\"_ _0\"></span>Assist\u00eancia na doen\u00e7a <span class=\"_ _2b5\"> </span>39.914 <span class=\"_ _83\"> </span>- <span class=\"_ _9a\"> </span>477 <span class=\"_ _56\"> </span>6.432 <span class=\"_ _44\"> </span>(3.367)<span class=\"_ _3b\"> </span>43.456  Pr\u00e9mios de antiguidade <span class=\"_ _2eb\"> </span>394.680 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _149\"> </span>(17.968)<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _c4\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>1.226)<span class=\"_ _43\"> </span>365.486  Holdings  Pens\u00f5es a cargo do Grupo  <span class=\"_ _1b1\"> </span>794.744 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _51\"> </span>23.430 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _39\"> </span>(130.51<span class=\"_ _0\"></span>1)<span class=\"_ _ea\"> </span>687.663 208.795.560 <span class=\"_ _162\"> </span>187 <span class=\"_ _c9\"> </span>2.411.482 <span class=\"_ _7f\"> </span>(30.095.397)<span class=\"_ _7c\"> </span>(8.260.282)<span class=\"_ _1be\"> </span>172.851.550 31 de dezembro de 2021 V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o Gastos e Desvios Pagamentos V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros<span class=\"_ _2ea\"> </span>Saldo inicialcambialrendimentosatuariais efetuados<span class=\"_ _7c\"> </span>Saldo final Segmento Pasta e Papel  Pens\u00f5es com fundo aut\u00f3nomo <span class=\"_ _3c\"> </span><span class=\"fc19\">191.253.525 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>2.398.059 <span class=\"_ _ce\"> </span>3.350.242 <span class=\"_ _158\"> </span>(5.999.239)<span class=\"_ _1be\"> </span>191.002.587 </span> Segmento Cimento e Derivados  Pens\u00f5es a cargo do Grupo  <span class=\"_ _7a\"> </span><span class=\"fc19\">2.860.025 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _51\"> </span>32.991 <span class=\"_ _149\"> </span>(38.853)<span class=\"_ _aa\"> </span>(440.647)<span class=\"_ _39\"> </span>2.413.516 </span> Pens\u00f5es com fundo aut\u00f3nomo <span class=\"_ _50\"> </span><span class=\"fc19\">15.331.096 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _149\"> </span>(19.788)<span class=\"_ _5f\"> </span>267.1<span class=\"_ _0\"></span>12 <span class=\"_ _158\"> </span>(1.762.337)<span class=\"_ _6d\"> </span>13.816.083 </span> Capital de seguro <span class=\"_ _23b\"> </span><span class=\"fc19\">208.970 <span class=\"_ _56\"> </span>1.172 <span class=\"_ _58\"> </span>14.914 <span class=\"_ _44\"> </span>(4.726)<span class=\"_ _20b\"> </span>(32.474)<span class=\"_ _ea\"> </span>187.856 </span> Reforma e morte <span class=\"_ _19e\"> </span><span class=\"fc19\">105.281 <span class=\"_ _e2\"> </span>5.313 <span class=\"_ _58\"> </span>37.483 <span class=\"_ _44\"> </span>(1.897)<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _116\"> </span>146.180 </span> <span class=\"_ _0\"></span>Assist\u00eancia na doen\u00e7a <span class=\"_ _2b5\"> </span><span class=\"fc19\">44.219 <span class=\"_ _83\"> </span>- <span class=\"_ _9a\"> </span>639 <span class=\"_ _44\"> </span>(2.095)<span class=\"_ _12c\"> </span>(2.849)<span class=\"_ _3b\"> </span>39.914 </span> Pr\u00e9mios de antiguidade <span class=\"_ _2eb\"> </span><span class=\"fc19\">371.207 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>50.385 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _149\"> </span>(26.912)<span class=\"_ _ea\"> </span>394.680 </span> Holdings  Pens\u00f5es a cargo do Grupo  <span class=\"_ _1b1\"> </span><span class=\"fc19\">901.825 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _51\"> </span>23.431 <span class=\"_ _2e8\"> </span>2 <span class=\"_ _15b\"> </span>(130.514)<span class=\"_ _ea\"> </span>794.744 </span>21<span class=\"_ _0\"></span>1.076.148 <span class=\"_ _56\"> </span>6.485 <span class=\"_ _c9\"> </span>2.538.114 <span class=\"_ _ce\"> </span>3.569.785 <span class=\"_ _158\"> </span>(8.394.972)<span class=\"_ _1be\"> </span>208.795.560 7.3.8 <span class=\"_ _27\"> </span>EVOLU\u00c7\u00c3O DOS FUNDOS <span class=\"_ _0\"></span>AFETOS AOS PLANOS DE PENS\u00d5ES DE BENEF\u00cdCIOS DEFINIDOS31/12/2022<span class=\"_ _182\"> </span>31/12/2021V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros Fundo aut\u00f3nomo<span class=\"_ _7e\"> </span>Capital seguro<span class=\"_ _c0\"> </span>Fundo aut\u00f3nomo<span class=\"_ _c2\"> </span>Capital SeguroV<span class=\"_ _0\"></span>alor no in\u00edcio<span class=\"_ _20c\"> </span>201.194.181 <span class=\"_ _dc\"> </span>108.745 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">195.819.269 <span class=\"_ _79\"> </span>125.955 </span> V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o cambial <span class=\"_ _2ec\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>(2.216)<span class=\"_ _260\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _1c1\"> </span>673 </span> Dota\u00e7\u00e3o efetuada <span class=\"_ _23e\"> </span>3.015 <span class=\"_ _1a7\"> </span>- <span class=\"_ _56\"> </span><span class=\"fc19\">5.318.407 <span class=\"_ _1a7\"> </span>- </span> Juros <span class=\"_ _12f\"> </span>137.906 <span class=\"_ _1d5\"> </span>6.289 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">2.618.803 <span class=\"_ _1d5\"> </span>4.102 </span> Retorno dos ativos dos planos <span class=\"_ _2ed\"> </span>(26.932.571)<span class=\"_ _260\"> </span>- <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">5.275.230 <span class=\"_ _66\"> </span>- </span> Pens\u00f5es pagas <span class=\"_ _2ee\"> </span>(7.784.195)<span class=\"_ _9c\"> </span>(4.756)<span class=\"_ _12c\"> </span><span class=\"fc19\">(7.684.143)<span class=\"_ _85\"> </span>(21.985)</span> Outras  <span class=\"_ _118\"> </span>- <span class=\"_ _25f\"> </span>- <span class=\"_ _53\"> </span><span class=\"fc19\">(153.385)<span class=\"_ _260\"> </span>- </span>V<span class=\"_ _0\"></span>alor no fim do per\u00edodo<span class=\"_ _256\"> </span>166.618.336 <span class=\"_ _dc\"> </span>108.062 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">201.194.181 <span class=\"_ _dc\"> </span>108.745 </span>No decurso dos per\u00edodos de 2022 e 2021, as contribui\u00e7\u00f5es para os planos de benef\u00edcio definido apresentadas supra como Dota\u00e7\u00f5esefetuadas foram integralmente realizadas pelas subsidi\u00e1rias do Grupo, n\u00e3o se tendo verificado quaisquer contribui\u00e7\u00f5es por partedos participantes dos mesmos. FUNDOS <span class=\"_ _0\"></span>AFETOS A<span class=\"_ _0\"></span> PLANOS DE BENEF\u00cdCIO DEFINIDO \u2013 CONTRIBUI\u00c7\u00d5ES ESTIMADAS NO PR\u00d3XIMO PER\u00cdODOAs contribui\u00e7\u00f5es previstas para o pr\u00f3ximo per\u00edodo de relato anual est\u00e3o, entre outros fatores, dependentes da rentabilidade dosativos dos fundos.7.3.9 <span class=\"_ _27\"> </span>COMPOSI\u00c7\u00c3O DO P<span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _11\"></span>TRIM\u00d3NIO DOS FUNDOS AFETOS <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _4\"></span> PLANOS DE BENEF\u00cdCIOS DEFINIDOS31/12/2022<span class=\"_ _3a\"> </span> % <span class=\"_ _299\"> </span>31/12/2021<span class=\"_ _3a\"> </span> %  T\u00edtulos cotados em mercado ativo Obriga\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _233\"> </span>102.557.460 <span class=\"_ _bc\"> </span>61,6%<span class=\"_ _3c\"> </span><span class=\"fc19\">122.349.754 <span class=\"_ _1c0\"> </span>60,8%</span> A\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _231\"> </span>42.856.268 <span class=\"_ _bc\"> </span>25,7%<span class=\"_ _46\"> </span><span class=\"fc19\">53.641.068 <span class=\"_ _bc\"> </span>26,7%</span> D\u00edvida p\u00fablica <span class=\"_ _2a1\"> </span>17.282.244 <span class=\"_ _bc\"> </span>10,4%<span class=\"_ _50\"> </span><span class=\"fc19\">14.558.914 <span class=\"_ _15b\"> </span>7,2%</span> Liquidez <span class=\"_ _1df\"> </span>1.987.186 <span class=\"_ _15b\"> </span>1,2%<span class=\"_ _3e\"> </span><span class=\"fc19\">4.371.480 <span class=\"_ _15b\"> </span>2,2%</span> Outras aplica\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _1bc\"> </span>1.935.179 <span class=\"_ _d1\"> </span>1,2%<span class=\"_ _3e\"> </span><span class=\"fc19\">6.272.965 <span class=\"_ _15b\"> </span>3,1%</span> <span class=\"_ _15e\"> </span>166.618.337 <span class=\"_ _b7\"> </span>100,0%<span class=\"_ _5f\"> </span><span class=\"fc19\">201.194.181 <span class=\"_ _b9\"> </span>100,0%</span>Os montantes evidenciados nas categorias Obriga\u00e7\u00f5es, <span class=\"_ _0\"></span>A\u00e7\u00f5es e D\u00edvida P\u00fablica, correspondem aos justos valores destes ativos,integralmente determinados com base nas cota\u00e7\u00f5es observ\u00e1veis em mercados l\u00edquidos ativos (regulamentados) \u00e0 data de refer\u00eanciada Demonstra\u00e7\u00e3o da posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada. Os ativos dos fundos n\u00e3o incluem quaisquer ativos afetos ao Grupo.7.3.10 <span class=\"_ _d\"></span>GASTOS SUPORT<span class=\"_ _0\"></span>ADOS COM PLANOS DE BENEF\u00cdCIOS P\u00d3S-EMPREGO2022Custo Retorno Planos CD Impacto noservi\u00e7os Custo dos esperado dos Contribui\u00e7\u00f5es resultado l\u00edquidoV<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros correntesjurosativos<span class=\"_ _64\"> </span>Outros custosdo per\u00edodo(Nota 7.1) Pens\u00f5es a cargo do Grupo  <span class=\"_ _1a7\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>51.261 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>51.261 Pens\u00f5es com fundo aut\u00f3nomo <span class=\"_ _47\"> </span>26.476 <span class=\"_ _c4\"> </span>233.648 <span class=\"_ _d1\"> </span>(186.361)<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>1.207.399 <span class=\"_ _4f\"> </span>1.281.162 <span class=\"_ _0\"></span>Ap\u00f3lice de Seguro <span class=\"_ _259\"> </span>6.842 <span class=\"_ _58\"> </span>16.679 <span class=\"_ _ba\"> </span>(10.1<span class=\"_ _0\"></span>15)<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>13.406 Morte e subs\u00eddios de reforma <span class=\"_ _106\"> </span>14.148 <span class=\"_ _58\"> </span>13.089 <span class=\"_ _149\"> </span>(14.607)<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>12.630 <span class=\"_ _0\"></span>Assist\u00eancia na doen\u00e7a <span class=\"_ _d5\"> </span>480 <span class=\"_ _d3\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _83\"> </span>- <span class=\"_ _d3\"> </span>- <span class=\"_ _b2\"> </span>480 Pr\u00e9mios de antiguidade <span class=\"_ _2b3\"> </span>28.442 <span class=\"_ _56\"> </span>5.207 <span class=\"_ _149\"> </span>(51.619)<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _40\"> </span>(17.970) Contribui\u00e7\u00f5es para planos CD <span class=\"_ _2c1\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>1.502.310 <span class=\"_ _4f\"> </span>1.502.310 <span class=\"_ _223\"> </span>76.388 <span class=\"_ _116\"> </span>319.884 <span class=\"_ _15b\"> </span>(262.702)<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>2.709.709 <span class=\"_ _4f\"> </span>2.843.2792021Custo Retorno Planos CD Impacto noservi\u00e7os Custo dos esperado dos Outros Contribui\u00e7\u00f5es resultado l\u00edquido V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros correntesjurosativoscustosdo per\u00edodo(Nota 7.1) Pens\u00f5es a cargo do Grupo  <span class=\"_ _1a7\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>56.422 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>56.422 Pens\u00f5es com fundo aut\u00f3nomo <span class=\"_ _47\"> </span>45.806 <span class=\"_ _c4\"> </span>338.227 <span class=\"_ _d1\"> </span>(201.346)<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>1.362.558 <span class=\"_ _4f\"> </span>1.545.244 <span class=\"_ _0\"></span>Ap\u00f3lice de Seguro <span class=\"_ _259\"> </span>7.445 <span class=\"_ _58\"> </span>18.010 <span class=\"_ _149\"> </span>(10.541)<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>14.914 Morte e subs\u00eddios de reforma <span class=\"_ _106\"> </span>35.159 <span class=\"_ _e2\"> </span>5.067 <span class=\"_ _44\"> </span>(2.744)<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>37.482 <span class=\"_ _0\"></span>Assist\u00eancia na doen\u00e7a <span class=\"_ _d5\"> </span>640 <span class=\"_ _d3\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _83\"> </span>- <span class=\"_ _d3\"> </span>- <span class=\"_ _b2\"> </span>640 Pr\u00e9mios de antiguidade <span class=\"_ _2b3\"> </span>57.855 <span class=\"_ _56\"> </span>5.194 <span class=\"_ _149\"> </span>(12.666)<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _8a\"> </span>50.383 Contribui\u00e7\u00f5es para planos CD <span class=\"_ _2c1\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>1.415.274 <span class=\"_ _4f\"> </span>1.415.274 <span class=\"_ _9e\"> </span>146.905 <span class=\"_ _c4\"> </span>422.920 <span class=\"_ _d1\"> </span>(227.297)<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>2.777.831 <span class=\"_ _12c\"> </span>3.120.3597.3.1<span class=\"_ _0\"></span>1 <span class=\"_ _209\"> </span>REMENSURA\u00c7\u00d5ES RECONHECIDAS DIRET<span class=\"_ _0\"></span>AMENTE EM OUTROS RENDIMENTOS INTEGRAIS2022Ganhos e Retorno sobre V<span class=\"_ _0\"></span>alor Imposto Impacto nos  Capitaisperdasativos dos planosbrutodiferidopr\u00f3prios (Nota 5.5)<span class=\"_ _2ef\"></span> V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros  Benef\u00edcios p\u00f3s-emprego  Pens\u00f5es a cargo do Grupo   <span class=\"_ _2c2\"> </span>(56.942)<span class=\"_ _155\"> </span>- <span class=\"_ _149\"> </span>(56.942)<span class=\"_ _36\"> </span>(57.869)<span class=\"_ _10b\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>14.81<span class=\"_ _0\"></span>1) Pens\u00f5es com fundo aut\u00f3nomo  <span class=\"_ _252\"> </span>3.147.870 <span class=\"_ _20b\"> </span>(2.330.203)<span class=\"_ _43\"> </span>817.667 <span class=\"_ _116\"> </span>650.226 <span class=\"_ _9c\"> </span>1.467.893 Morte e subs\u00eddios de reforma  <span class=\"_ _257\"> </span>7.537 <span class=\"_ _1f7\"> </span>- <span class=\"_ _56\"> </span>7.537 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _254\"> </span>7.537 <span class=\"_ _0\"></span>Assist\u00eancia na doen\u00e7a <span class=\"_ _2f0\"> </span>(6.429)<span class=\"_ _155\"> </span>- <span class=\"_ _44\"> </span>(6.429)<span class=\"_ _53\"> </span>1.383 <span class=\"_ _224\"> </span>(5.046) <span class=\"_ _b5\"> </span>3.092.036 <span class=\"_ _20b\"> </span>(2.330.203)<span class=\"_ _43\"> </span>761.833 <span class=\"_ _116\"> </span>593.740 <span class=\"_ _9c\"> </span>1.355.5732021Ganhos e Retorno sobre Imposto Impacto nos  Capitaisperdasativos dos planos<span class=\"_ _157\"> </span>Valor brutodiferidopr\u00f3prios (Nota 5.5)<span class=\"_ _2ef\"></span> V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros  Benef\u00edcios p\u00f3s-emprego  Pens\u00f5es a cargo do Grupo   <span class=\"_ _54\"> </span>94.420 <span class=\"_ _1f7\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>94.420 <span class=\"_ _149\"> </span>(25.966)<span class=\"_ _150\"> </span>68.454 Pens\u00f5es com fundo aut\u00f3nomo  <span class=\"_ _252\"> </span>1.874.490 <span class=\"_ _55\"> </span>303.339 <span class=\"_ _c9\"> </span>2.177.829 <span class=\"_ _15b\"> </span>(290.961)<span class=\"_ _a8\"> </span>1.886.868 Morte e subs\u00eddios de reforma  <span class=\"_ _257\"> </span>1.897 <span class=\"_ _1f7\"> </span>- <span class=\"_ _56\"> </span>1.897 <span class=\"_ _47\"> </span>(273)<span class=\"_ _1c9\"> </span>1.624 <span class=\"_ _0\"></span>Assist\u00eancia na doen\u00e7a <span class=\"_ _2c8\"> </span>2.095 <span class=\"_ _1f7\"> </span>- <span class=\"_ _e2\"> </span>2.095 <span class=\"_ _41\"> </span>(450)<span class=\"_ _1c9\"> </span>1.645 <span class=\"_ _b5\"> </span>1.972.902 <span class=\"_ _55\"> </span>303.339 <span class=\"_ _c9\"> </span>2.276.241 <span class=\"_ _15b\"> </span>(317.650)<span class=\"_ _a8\"> </span>1.958.590",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfEmployeeBenefitsExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-144-3": {
   "value": "POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASDIREITOS <span class=\"_ _0\"></span>ADQUIRIDOS \u2013 F\u00c9RIAS E SUBS\u00cdDIO DE F\u00c9RIASDe acordo com a legisla\u00e7\u00e3o vigente, os colaboradores t\u00eam, anualmente, direito a 22 dias \u00fateis de f\u00e9rias, bem como a um m\u00eas desubs\u00eddio de f\u00e9rias, direito esse adquirido no ano anterior ao do seu pagamento.GRA<span class=\"_ _0\"></span>TIFICA\u00c7\u00d5ESDe acordo com o sistema de gest\u00e3o de desempenho vigente, os empregados podem vir a receber uma gratifica\u00e7\u00e3o no caso decumprirem determinados objetivos, direito esse normalmente adquirido no ano anterior ao do seu pagamento.Estas responsabilidades s\u00e3o registadas no per\u00edodo em que os empregados adquirem o respetivo direito, por contrapartida dademonstra\u00e7\u00e3o dos resultados, independentemente da data do seu pagamento, e o saldo por liquidar \u00e0 data da Posi\u00e7\u00e3o financeiraconsolidada est\u00e1 relevado na rubrica de V<span class=\"_ _0\"></span>alores a pagar correntes.BENEF\u00cdCIOS DE CESSA\u00c7\u00c3O DE EMPREGOOs benef\u00edcios de cessa\u00e7\u00e3o de emprego s\u00e3o reconhecidos quando o Grupo deixa de poder retirar a oferta dos benef\u00edcios; ou naqual o Grupo reconhece os gastos de uma reestrutura\u00e7\u00e3o, no \u00e2mbito do registo das provis\u00f5es. Os benef\u00edcios devidos a mais de 12meses ap\u00f3s o final do per\u00edodo de reporte s\u00e3o descontados para o seu valor presente.POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASPLANOS DE BENEF\u00cdCIOS DEFINIDOSAlgumas subsidi\u00e1rias do Grupo assumiram o compromisso de pagar aos seus empregados presta\u00e7\u00f5es pecuni\u00e1rias a t\u00edtulo decomplementos de pens\u00f5es de reforma por velhice, invalidez, reforma antecipada e pens\u00f5es de sobreviv\u00eancia, constituindo planosde benef\u00edcio definido.O Grupo constituiu Fundos de Pens\u00f5es aut\u00f3nomos como forma de financiar uma parte das suas responsabilidades. Com baseno m\u00e9todo das unidades de cr\u00e9dito projetadas, o Grupo reconhece os custos com a atribui\u00e7\u00e3o destes benef\u00edcios \u00e0 medida que osservi\u00e7os s\u00e3o prestados pelos empregados. Deste modo a responsabilidade total do Grupo \u00e9 estimada, pelo menos, semestralmente,\u00e0 data dos fechos intercalar e anuais de contas, para cada plano separadamente, por uma entidade especializada e independente.A<span class=\"_ _0\"></span> responsabilidade assim determinada \u00e9 apresentada na Posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada, deduzida do justo valor dos fundosconstitu\u00eddos, na rubrica Pens\u00f5es e outros benef\u00edcios p\u00f3s-emprego.Os desvios atuariais que resultam da altera\u00e7\u00e3o no valor das responsabilidades estimadas, como consequ\u00eancia de altera\u00e7\u00f5esaos pressupostos financeiros e demogr\u00e1ficos utilizados e ganhos de experi\u00eancia, adicionadas do diferencial entre o retorno realdos ativos do fundo e a quota parte estimada no juro l\u00edquido, s\u00e3o designados por remensura\u00e7\u00f5es e registados diretamente naDemonstra\u00e7\u00e3o do rendimento integral, em resultados transitados.O juro l\u00edquido corresponde \u00e0 aplica\u00e7\u00e3o da taxa de desconto ao valor das responsabilidades l\u00edquidas (valor das responsabilidadesdeduzido do justo valor dos ativos do fundo) e \u00e9 reconhecido nos resultados do per\u00edodo, na rubrica de Gastos com o pessoal.Os ganhos e perdas gerados por um corte ou uma liquida\u00e7\u00e3o de um plano de pens\u00f5es de benef\u00edcios definidos s\u00e3o reconhecidosem resultados do per\u00edodo quando o corte ou a liquida\u00e7\u00e3o ocorrer<span class=\"_ _0\"></span>. Um corte ocorre quando se verifica uma redu\u00e7\u00e3o material non\u00famero de empregados.Os custos por responsabilidades passadas, que resultem da implementa\u00e7\u00e3o de um novo plano ou acr\u00e9scimos nos benef\u00edciosatribu\u00eddos, s\u00e3o reconhecidos imediatamente em resultados do per\u00edodo.PLANOS DE CONTRIBUI\u00c7\u00c3O DEFINIDAAlgumas subsidi\u00e1rias do Grupo assumiram compromissos relativos \u00e0 contribui\u00e7\u00e3o para planos de contribui\u00e7\u00e3o definida de umapercentagem dos vencimentos dos empregados abrangidos por esses planos, por forma a proporcionar um complemento depens\u00f5es de reforma por velhice, invalidez e pens\u00f5es de sobreviv\u00eancia.Para este efeito, foram constitu\u00eddos Fundos de Pens\u00f5es que visam a capitaliza\u00e7\u00e3o daquelas contribui\u00e7\u00f5es, para os quais osempregados podem ainda efetuar contribui\u00e7\u00f5es volunt\u00e1rias, mas relativamente aos quais o Grupo n\u00e3o assume responsabilidadesde contribui\u00e7\u00e3o adicionais ou um retorno pr\u00e9-fixado. Desta forma, as contribui\u00e7\u00f5es efetuadas s\u00e3o registadas como gastos doper\u00edodo, no qual s\u00e3o reconhecidas, independentemente do momento da sua liquida\u00e7\u00e3o.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForEmployeeBenefitsExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-141-2": {
   "value": "N\u00daMERO DE EMPREGADOS NO FINAL DO PER\u00cdODO  <span class=\"_ _2e3\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021<span class=\"_ _e2\"> </span> V<span class=\"_ _0\"></span>ar<span class=\"_ _4\"></span>. 22/21 Pasta e Papel <span class=\"_ _2e4\"> </span>3.246 <span class=\"_ _1d5\"> </span><span class=\"fc19\">3.150 <span class=\"_ _212\"> </span></span>96 Cimento e Derivados <span class=\"_ _13e\"> </span>2.388 <span class=\"_ _1d5\"> </span><span class=\"fc19\">2.346 <span class=\"_ _212\"> </span></span>42 Ambiente <span class=\"_ _103\"> </span>314 <span class=\"_ _1b2\"> </span><span class=\"fc19\">302 <span class=\"_ _212\"> </span></span>12 Holdings e Outros <span class=\"_ _2e5\"> </span> <span class=\"_ _d7\"> </span>38 <span class=\"_ _212\"> </span><span class=\"fc19\">32 <span class=\"_ _d7\"> </span></span>6 <span class=\"_ _1d3\"> </span> <span class=\"_ _1b1\"> </span>5.986 <span class=\"_ _1d5\"> </span><span class=\"fc19\">5.830 <span class=\"_ _1b2\"> </span></span>156",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfInformationAboutEmployeesExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-147-2": {
   "value": "7.2 <span class=\"_ _81\"> </span>REMUNERA\u00c7\u00c3O DOS MEMBROS DOS \u00d3RG\u00c3OS SOCIAISV<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _1fa\"> </span> Nota <span class=\"_ _1d5\"> </span> 2022 <span class=\"_ _1d5\"> </span> 2021   \u00d3rg\u00e3os Sociais da Semapa  Conselho de <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o <span class=\"_ _fd\"> </span>3.309.123 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">4.568.856 </span> Conselho Fiscal <span class=\"_ _2e6\"> </span>56.973 <span class=\"_ _115\"> </span><span class=\"fc19\">54.000 </span> Comiss\u00e3o de Remunera\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _103\"> </span>42.067 <span class=\"_ _115\"> </span><span class=\"fc19\">24.000 </span> Mesa da <span class=\"_ _0\"></span>Assembleia Geral <span class=\"_ _277\"> </span> <span class=\"_ _1b1\"> </span>9.000 <span class=\"_ _7b\"> </span><span class=\"fc19\">4.000 </span> <span class=\"_ _18c\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>3.417.163 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">4.650.856 </span> \u00d3rg\u00e3os Sociais de outras empresas do Grupo <span class=\"_ _246\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>14.578.322 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">16.512.164 </span>T<span class=\"_ _11\"></span>otal <span class=\"_ _2e7\"> </span>7.1<span class=\"_ _46\"> </span>17.995.485 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">21.163.020 </span>REMUNERA\u00c7\u00c3O DOS MEMBROS DO CONSELHO DE <span class=\"_ _0\"></span>ADMINISTRA\u00c7\u00c3OT<span class=\"_ _11\"></span>odos os detalhes da pol\u00edtica de remunera\u00e7\u00f5es dos membros do Conselho de <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o da Semapa encontram-se expressosno relat\u00f3rio do Governo Societ\u00e1rio da sociedade, Parte I - Sec\u00e7\u00e3o D.No que respeita a benef\u00edcios p\u00f3s-emprego e conforme descrito na Nota 7.3, em 31 de dezembro de 2022, o montante deresponsabilidades afetas a planos de benef\u00edcios p\u00f3s-emprego, respeitantes a um administrador do Grupo Navigator<span class=\"_ _0\"></span>, ascendia aEuros 827.005 (31 de dezembro de 2021: Euros 956.764). <span class=\"_ _0\"></span>Adicionalmente, tr\u00eas dos atuais administradores da subsidi\u00e1ria Navigators\u00e3o participantes de planos de pens\u00f5es da Navigator Brands, S.A., na qualidade de colaboradores daquela sociedade, antes deintegrarem cargos de administra\u00e7\u00e3o.Em 31 de dezembro de 2022 e 2021, relativamente aos membros do Conselho de <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o da Semapa, n\u00e3o existiam: i)quaisquer responsabilidades adicionais afetas a outros benef\u00edcios de longo prazo, ii) benef\u00edcios de cessa\u00e7\u00e3o de emprego, iii)pagamentos com base em a\u00e7\u00f5es atribu\u00eddas nem iv) quaisquer saldos pendentes.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfInformationAboutKeyManagementPersonnelExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-155-2": {
   "value": "8.1 <span class=\"_ _81\"> </span>GEST\u00c3O DO RISCO FINANCEIROA<span class=\"_ _0\"></span> Semapa enquanto sociedade gestora de participa\u00e7\u00f5es sociais (SGPS) desenvolve direta e indiretamente atividades de gest\u00e3osobre as suas Participadas. Deste modo, o cumprimento das obriga\u00e7\u00f5es por si assumidas depende dos <span class=\"ff11c\">cash flows</span> gerados porestas. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> Empresa depende assim da eventual distribui\u00e7\u00e3o de dividendos por parte das suas subsidi\u00e1rias, do pagamento de juros,do reembolso de empr\u00e9stimos concedidos e de outros <span class=\"ff11c\">cash flows</span> gerados por essas sociedades.A<span class=\"_ _0\"></span> capacidade das subsidi\u00e1rias da Semapa disponibilizarem fundos \u00e0 <span class=\"ff11c ws0\">holding</span> depender\u00e1, em parte, da sua capacidade de gera\u00e7\u00e3ode <span class=\"_ _d\"></span>cash flows positivos e, por outro lado, est\u00e1 dependente <span class=\"_ _20\"></span>dos respetivos resultados, reservas dispon\u00edveis para distribui\u00e7\u00e3o eestrutura financeira.O Grupo Semapa tem um programa de gest\u00e3o de risco que concentra a sua an\u00e1lise nos mercados financeiros com vista a minimizaros potenciais efeitos adversos na sua <span class=\"ff11c ws0\">performance</span> financeira. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> gest\u00e3o do risco \u00e9 conduzida pela dire\u00e7\u00e3o financeira da <span class=\"ff11c ws0\">holding<span class=\"_ _20\"></span></span> edos principais subgrupos de acordo com pol\u00edticas aprovadas pelos respetivos Conselhos de <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o e acompanhada pelaComiss\u00e3o de Controlo e Riscos.O Grupo tem tido uma postura ativa de gest\u00e3o do risco, procurando minimizar os potenciais efeitos adversos a eles associados,nomeadamente no que respeita ao risco cambial, risco de taxa de juro e risco de acesso a financiamento.8.1.1 <span class=\"_ _81\"> </span>RISCO CAMBIALPOL\u00cdTICA<span class=\"_ _0\"></span> DE GEST\u00c3O DO RISCO CAMBIALP<span class=\"_ _0\"></span>AST<span class=\"_ _11\"></span>A E P<span class=\"_ _11\"></span>APELNo que respeita ao segmento da Pasta e do Papel, uma parte significativa das vendas do Grupo \u00e9 denominada em moedasdiferentes do Euro, pelo que a sua evolu\u00e7\u00e3o poder\u00e1 ter um impacto significativo nos fluxos de caixa obtidos com as vendas futurasdo Grupo, sendo as moedas com maior impacto o USD. T<span class=\"_ _11\"></span>amb\u00e9m as vendas em GBP<span class=\"_ _33\"></span>, PLN e CHF t\u00eam alguma express\u00e3o, tendo asvendas noutras moedas menor significado.As compras de algumas mat\u00e9rias-primas s\u00e3o efetuadas em USD, nomeadamente parte das importa\u00e7\u00f5es de madeira e de pasta defibra longa, pelo que varia\u00e7\u00f5es nesta moeda poder\u00e3o ter um impacto nos valores de aquisi\u00e7\u00e3o.Adicionalmente, e muito embora exista uma cobertura natural parcial, uma vez concretizada uma venda ou compras em moedadiferente do Euro, o Grupo incorre em risco cambial at\u00e9 ao recebimento ou pagamento dessa venda ou compra, caso n\u00e3o contrateinstrumentos de cobertura deste risco. Deste modo, existe permanentemente, no seu ativo, um montante significativo de cr\u00e9ditos areceber<span class=\"_ _0\"></span>, assim como, embora com menor express\u00e3o, d\u00e9bitos a pagar<span class=\"_ _0\"></span>, expostos a risco cambial. CIMENTO E DERIV<span class=\"_ _11\"></span>ADOSO risco cambial do segmento do Cimento e Derivados resulta sobretudo dos investimentos detidos no Brasil e das compras decombust\u00edveis e fretes de navios, estes pagos em USD. Este segmento prosseguiu a sua pol\u00edtica de maximiza\u00e7\u00e3o do potencial decobertura natural da sua exposi\u00e7\u00e3o cambial. Este segmento integra igualmente ativos localizados na T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia, <span class=\"_ _4\"></span>Angola e L\u00edbano, peloque a varia\u00e7\u00e3o das moedas dos referidos pa\u00edses poder\u00e1 ter impacto na Posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada da Semapa.O segmento analisa a sua exposi\u00e7\u00e3o cambial numa \u00f3tica consolidada ao n\u00edvel do Grupo Secil, sendo a sua pol\u00edtica maximizar acobertura natural dos fluxos em moeda diferente da moeda de apresenta\u00e7\u00e3o, UTILIZA\u00c7\u00c3O DE INSTRUMENTOS FINANCEIROS DERIV<span class=\"_ _11\"></span>ADOSPontualmente, quando tal se afigura oportuno, o Grupo recorre \u00e0 utiliza\u00e7\u00e3o de instrumentos financeiros derivados para a gest\u00e3odo risco cambial, de acordo com uma pol\u00edtica definida periodicamente e que tem como objetivo limitar o risco l\u00edquido de exposi\u00e7\u00e3ocambial associado \u00e0s vendas e compras futuras, aos cr\u00e9ditos e d\u00e9bitos a receber e a pagar denominados em moedas diferentesdo Euro. Contudo, quando uma unidade negoceia financiamentos em moeda diferente da moeda de apresenta\u00e7\u00e3o do Grupo ou dasua moeda funcional, \u00e9 efetuada cobertura imediata.Nos per\u00edodos apresentados, o Grupo det\u00e9m derivados que se encontram a cobrir o risco cambial de opera\u00e7\u00f5es futuras em moedadiferente da moeda de apresenta\u00e7\u00e3o (ver Nota 8.2 \u2013 Instrumentos financeiros derivados).EXPOSI\u00c7\u00c3O DOS <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>TIVOS E P<span class=\"_ _0\"></span>ASSIVOS FINANCEIROS <span class=\"_ _0\"></span>AO RISCO CAMBIAL E <span class=\"_ _0\"></span>AN\u00c1LISE DE SENSIBILIDADE D\u00f3lar Norte-  Libra  Zloti  Coroa  Lira  Franco Real 31 de dezembro de 2022 -americano Esterlina Polaco Sueca T<span class=\"_ _0\"></span>urca Su\u00ed\u00e7o Brasileiro T<span class=\"_ _0\"></span>axa de c\u00e2mbio no final do per\u00edodo <span class=\"_ _155\"> </span>1,067 <span class=\"_ _cc\"> </span>0,887 <span class=\"_ _bf\"> </span>4,681 <span class=\"_ _6\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1,122 <span class=\"_ _be\"> </span>19,965 <span class=\"_ _1bf\"> </span>0,985 <span class=\"_ _ea\"> </span>5,568  V<span class=\"_ _0\"></span>aloriza\u00e7\u00e3o/(desvaloriza\u00e7\u00e3o) face ao ano anterior <span class=\"_ _7e\"> </span>(5,83%)<span class=\"_ _38\"> </span>5,55% <span class=\"_ _c9\"> </span>1,83% <span class=\"_ _1f8\"> </span>8,50% <span class=\"_ _65\"> </span>31,06% <span class=\"_ _3\"> </span>(4,68%)<span class=\"_ _b5\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>1,9%) T<span class=\"_ _0\"></span>axa de c\u00e2mbio m\u00e9dia no per\u00edodo <span class=\"_ _59\"> </span>1,053 <span class=\"_ _cc\"> </span>0,853 <span class=\"_ _bf\"> </span>4,687 <span class=\"_ _8\"> </span>10,631 <span class=\"_ _be\"> </span>17,417 <span class=\"_ _1bf\"> </span>1,005 <span class=\"_ _ea\"> </span>5,441 V<span class=\"_ _0\"></span>aloriza\u00e7\u00e3o/(desvaloriza\u00e7\u00e3o) face ao ano anterior <span class=\"_ _d0\"> </span>(10,94%)<span class=\"_ _c8\"> </span>(0,79%)<span class=\"_ _39\"> </span>2,66% <span class=\"_ _e\"> </span>4,77% <span class=\"_ _6\"> </span>65,68% <span class=\"_ _c1\"> </span>(7,08%)<span class=\"_ _aa\"> </span>(14,7%) V<span class=\"_ _4\"></span>alores em Divisas  Caixa e equivalentes de caixa <span class=\"_ _d9\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.599.498 <span class=\"_ _bb\"> </span>920.577 <span class=\"_ _c8\"> </span>628.521 <span class=\"_ _116\"> </span>- <span class=\"_ _ca\"> </span>277.417 <span class=\"_ _2e2\"> </span>60.783 <span class=\"_ _c\"> </span>200.689.277 V<span class=\"_ _0\"></span>alores a receber <span class=\"_ _182\"> </span>127.293.040 <span class=\"_ _27\"> </span>27.203.259 <span class=\"_ _62\"> </span>22.284.073 <span class=\"_ _116\"> </span>- <span class=\"_ _1f5\"> </span>124.322 <span class=\"_ _17d\"> </span>3.171.682 <span class=\"_ _c0\"> </span>42.990.334  Outros ativos <span class=\"_ _256\"> </span>26.781.806 <span class=\"_ _1f5\"> </span>4.854.927 <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _116\"> </span>- <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _3b\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- T<span class=\"_ _0\"></span>otal de ativos financeiros<span class=\"_ _25a\"> </span>165.674.344 <span class=\"_ _27\"> </span>32.978.763 <span class=\"_ _62\"> </span>22.912.594 <span class=\"_ _116\"> </span>- <span class=\"_ _ca\"> </span>401.739 <span class=\"_ _17e\"> </span>3.232.465 <span class=\"_ _c\"> </span>243.679.611 Financiamentos <span class=\"_ _15d\"> </span>(56.508.439)<span class=\"_ _57\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _116\"> </span>- <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _5c\"> </span>- <span class=\"_ _27\"> </span>(209.076.285) V<span class=\"_ _0\"></span>alores a pagar <span class=\"_ _2b0\"> </span>(8.681.563)<span class=\"_ _e\"> </span>(270.975)<span class=\"_ _157\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>1.083)<span class=\"_ _ea\"> </span>- <span class=\"_ _64\"> </span>(22.910)<span class=\"_ _be\"> </span>(30.685)<span class=\"_ _63\"> </span>(309.937.974)T<span class=\"_ _0\"></span>otal de passivos financeiros<span class=\"_ _1a7\"> </span>(65.190.002)<span class=\"_ _e\"> </span>(270.975)<span class=\"_ _157\"> </span>(1<span class=\"_ _4\"></span>1.083)<span class=\"_ _ea\"> </span>- <span class=\"_ _75\"> </span>(22.910)<span class=\"_ _be\"> </span>(30.685)<span class=\"_ _63\"> </span>(519.014.259)Posi\u00e7\u00e3o financeira l\u00edquida em moeda estrangeira<span class=\"_ _64\"> </span>100.484.342 <span class=\"_ _27\"> </span>32.707.788 <span class=\"_ _75\"> </span>22.901.51<span class=\"_ _4\"></span>1 <span class=\"_ _116\"> </span>- <span class=\"_ _ca\"> </span>378.829 <span class=\"_ _17e\"> </span>3.201.780 <span class=\"_ _27\"> </span>(275.334.648)Posi\u00e7\u00e3o financeira l\u00edquida em Euros<span class=\"_ _9c\"> </span>94.209.959 <span class=\"_ _27\"> </span>36.877.530 <span class=\"_ _e\"> </span>4.892.649 <span class=\"_ _c4\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>18.975 <span class=\"_ _17d\"> </span>3.251.528 <span class=\"_ _64\"> </span>(49.449.470) Impacto da varia\u00e7\u00e3o de +10% na taxa de c\u00e2mbio <span class=\"_ _e\"> </span>(8.564.542)<span class=\"_ _17e\"> </span>(3.352.503)<span class=\"_ _bb\"> </span>(444.786)<span class=\"_ _5f\"> </span>- <span class=\"_ _3\"> </span>(1.725)<span class=\"_ _ca\"> </span>(295.593)<span class=\"_ _c3\"> </span>4.495.406  Impacto da varia\u00e7\u00e3o de -10% na taxa de c\u00e2mbio <span class=\"_ _37\"> </span>10.467.773 <span class=\"_ _1f5\"> </span>4.097.503 <span class=\"_ _d0\"> </span>543.628 <span class=\"_ _116\"> </span>- <span class=\"_ _cd\"> </span>2.108 <span class=\"_ _e\"> </span>361.281 <span class=\"_ _be\"> </span>(5.494.386) D\u00f3lar Norte-  Libra  Zloti  Coroa  Lira  Franco Real  31 de dezembro de 2021 -americano Esterlina Polaco Sueca T<span class=\"_ _0\"></span>urca Su\u00ed\u00e7o Brasileiro T<span class=\"_ _0\"></span>axa de c\u00e2mbio no final do per\u00edodo <span class=\"_ _155\"> </span>1,133 <span class=\"_ _cc\"> </span>0,840 <span class=\"_ _bf\"> </span>4,597 <span class=\"_ _8\"> </span>10,250 <span class=\"_ _be\"> </span>15,234 <span class=\"_ _1bf\"> </span>1,033 <span class=\"_ _ea\"> </span>6,320 V<span class=\"_ _0\"></span>aloriza\u00e7\u00e3o/(desvaloriza\u00e7\u00e3o) face ao ano anterior <span class=\"_ _7e\"> </span>(7,70%)<span class=\"_ _c8\"> </span>(6,53%)<span class=\"_ _d2\"> </span>0,82% <span class=\"_ _1f8\"> </span>2,15% <span class=\"_ _6\"> </span>67,16% <span class=\"_ _be\"> </span>(4,36%)<span class=\"_ _1bd\"> </span>(0,89%) T<span class=\"_ _0\"></span>axa de c\u00e2mbio m\u00e9dio no per\u00edodo <span class=\"_ _2c0\"> </span>1,183 <span class=\"_ _cc\"> </span>0,860 <span class=\"_ _bf\"> </span>4,565 <span class=\"_ _8\"> </span>10,146 <span class=\"_ _be\"> </span>10,512 <span class=\"_ _1bf\"> </span>1,081 <span class=\"_ _ea\"> </span>6,377 V<span class=\"_ _0\"></span>aloriza\u00e7\u00e3o/(desvaloriza\u00e7\u00e3o) face ao ano anterior <span class=\"_ _aa\"> </span>3,55% <span class=\"_ _c7\"> </span>(3,38%)<span class=\"_ _39\"> </span>2,75% <span class=\"_ _63\"> </span>(3,23%)<span class=\"_ _c1\"> </span>30,51% <span class=\"_ _c8\"> </span>0,99% <span class=\"_ _ba\"> </span>8,13%  V<span class=\"_ _4\"></span>alores em Divisas  Caixa e equivalentes de caixa <span class=\"_ _2a4\"> </span>3.988.396 <span class=\"_ _bb\"> </span>442.905 <span class=\"_ _c8\"> </span>546.861 <span class=\"_ _116\"> </span>- <span class=\"_ _ca\"> </span>102.302 <span class=\"_ _c1\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>17.265 <span class=\"_ _23\"> </span>236.507.513  V<span class=\"_ _0\"></span>alores a receber <span class=\"_ _2f1\"> </span>63.348.587 <span class=\"_ _23\"> </span>7.550.21<span class=\"_ _11\"></span>1 <span class=\"_ _e\"> </span>6.306.245 <span class=\"_ _116\"> </span>- <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _17e\"> </span>1.498.477 <span class=\"_ _1be\"> </span>5.038.156  Outros ativos <span class=\"_ _256\"> </span>20.207.653 <span class=\"_ _1f5\"> </span>1.637.386 <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _116\"> </span>- <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _3b\"> </span>- <span class=\"_ _6f\"> </span>45.127.775T<span class=\"_ _0\"></span>otal de ativos financeiros<span class=\"_ _c5\"> </span>87.544.636 <span class=\"_ _1f5\"> </span>9.630.502 <span class=\"_ _e\"> </span>6.853.106 <span class=\"_ _116\"> </span>- <span class=\"_ _ca\"> </span>102.302 <span class=\"_ _17e\"> </span>1.615.742 <span class=\"_ _23\"> </span>286.673.444  Financiamentos <span class=\"_ _15d\"> </span>(47.819.676)<span class=\"_ _57\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _116\"> </span>- <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _5c\"> </span>- <span class=\"_ _27\"> </span>(307.237.219) V<span class=\"_ _0\"></span>alores a pagar <span class=\"_ _29\"> </span>(18.243.458)<span class=\"_ _c7\"> </span>(24.525)<span class=\"_ _b6\"> </span>(12.180)<span class=\"_ _25\"> </span>(62.730)<span class=\"_ _7f\"> </span>(1.312)<span class=\"_ _1be\"> </span>(4.062)<span class=\"_ _21\"> </span>(249.408.855)T<span class=\"_ _0\"></span>otal de passivos financeiros<span class=\"_ _1a7\"> </span>(66.063.134)<span class=\"_ _2e2\"> </span>(24.525)<span class=\"_ _b6\"> </span>(12.180)<span class=\"_ _25\"> </span>(62.730)<span class=\"_ _7f\"> </span>(1.312)<span class=\"_ _cb\"> </span>(4.062)<span class=\"_ _63\"> </span>(556.646.074)Posi\u00e7\u00e3o financeira l\u00edquida em moeda estrangeira<span class=\"_ _3\"> </span>21.481.502 <span class=\"_ _ca\"> </span>9.605.977 <span class=\"_ _e\"> </span>6.840.926 <span class=\"_ _81\"> </span>(62.730)<span class=\"_ _65\"> </span>100.990 <span class=\"_ _17e\"> </span>1.611.680 <span class=\"_ _27\"> </span>(269.972.630)Posi\u00e7\u00e3o financeira l\u00edquida em Euros<span class=\"_ _9c\"> </span>18.966.539 <span class=\"_ _81\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.431.876 <span class=\"_ _e\"> </span>1.488.161 <span class=\"_ _ca\"> </span>(6.120)<span class=\"_ _b6\"> </span>6.629 <span class=\"_ _17d\"> </span>1.560.043 <span class=\"_ _64\"> </span>(42.717.864) Impacto da varia\u00e7\u00e3o de +10% na taxa de c\u00e2mbio <span class=\"_ _e\"> </span>(1.724.231)<span class=\"_ _17e\"> </span>(1.039.261)<span class=\"_ _bb\"> </span>(135.287)<span class=\"_ _38\"> </span>556 <span class=\"_ _b8\"> </span>(603)<span class=\"_ _ca\"> </span>(141.822)<span class=\"_ _c3\"> </span>3.883.442  Impacto da varia\u00e7\u00e3o de -10% na taxa de c\u00e2mbio <span class=\"_ _158\"> </span>2.107.393 <span class=\"_ _1f5\"> </span>1.270.208 <span class=\"_ _c8\"> </span>165.351 <span class=\"_ _14e\"> </span>(680)<span class=\"_ _39\"> </span>737 <span class=\"_ _e\"> </span>173.338 <span class=\"_ _c1\"> </span>(4.746.429) Metical  Diram  Libras  Dinar  Kwanza Rand Sul-31 de dezembro de 2022 Mo\u00e7ambicano Marroquino Libanesas T<span class=\"_ _0\"></span>unisino Angolano -africano T<span class=\"_ _0\"></span>axa de c\u00e2mbio no final do per\u00edodo <span class=\"_ _1c9\"> </span>68,180 <span class=\"_ _38\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1,159 <span class=\"_ _d1\"> </span>44.903,9 <span class=\"_ _ea\"> </span>3,334 <span class=\"_ _1bd\"> </span>544,643 <span class=\"_ _b6\"> </span>18,099  V<span class=\"_ _0\"></span>aloriza\u00e7\u00e3o/(desvaloriza\u00e7\u00e3o) face ao ano anterior <span class=\"_ _7c\"> </span>(12,69%)<span class=\"_ _d2\"> </span>6,1<span class=\"_ _0\"></span>1% <span class=\"_ _a3\"> </span>43,39% <span class=\"_ _58\"> </span>2,0% <span class=\"_ _c9\"> </span>(13,88%)<span class=\"_ _38\"> </span>0,20%  T<span class=\"_ _0\"></span>axa de c\u00e2mbio m\u00e9dia no per\u00edodo <span class=\"_ _2bd\"> </span>67,204 <span class=\"_ _7e\"> </span>10,686 <span class=\"_ _15b\"> </span>44.903,9 <span class=\"_ _ea\"> </span>3,254 <span class=\"_ _aa\"> </span>486,725 <span class=\"_ _158\"> </span>17,208  V<span class=\"_ _0\"></span>aloriza\u00e7\u00e3o/(desvaloriza\u00e7\u00e3o) face ao ano anterior <span class=\"_ _7c\"> </span>(13,56%)<span class=\"_ _39\"> </span>0,12% <span class=\"_ _a3\"> </span>43,39% <span class=\"_ _149\"> </span>(1,1%)<span class=\"_ _39\"> </span>(35,22%)<span class=\"_ _c8\"> </span>(1,54%) V<span class=\"_ _4\"></span>alores em Divisas  Caixa e equivalentes de caixa <span class=\"_ _2b5\"> </span>69.989.502 <span class=\"_ _c8\"> </span>528.284 <span class=\"_ _b9\"> </span>35.277.945 <span class=\"_ _c8\"> </span>9.188.351 <span class=\"_ _c1\"> </span>199.214.219 <span class=\"_ _158\"> </span>40.922  V<span class=\"_ _0\"></span>alores a receber <span class=\"_ _5d\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>19.228.330 <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _1c0\"> </span>9.798.214 <span class=\"_ _6f\"> </span>27.919.258 <span class=\"_ _be\"> </span>21<span class=\"_ _11\"></span>1.576.184 <span class=\"_ _47\"> </span>-  Outros ativos <span class=\"_ _13a\"> </span>- <span class=\"_ _55\"> </span>- <span class=\"_ _1bd\"> </span>657.966 <span class=\"_ _6f\"> </span>13.613.868 <span class=\"_ _1c0\"> </span>1.680.000 <span class=\"_ _47\"> </span>- T<span class=\"_ _0\"></span>otal de ativos financeiros<span class=\"_ _1b7\"> </span>189.217.832 <span class=\"_ _d0\"> </span>528.284 <span class=\"_ _b9\"> </span>45.734.125 <span class=\"_ _6f\"> </span>50.721.477 <span class=\"_ _3\"> </span>412.470.403 <span class=\"_ _158\"> </span>40.922  Financiamentos <span class=\"_ _276\"> </span>- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span>- <span class=\"_ _81\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>10.959.947)<span class=\"_ _1d5\"> </span>- <span class=\"_ _47\"> </span>-  V<span class=\"_ _0\"></span>alores a pagar <span class=\"_ _2f2\"> </span>- <span class=\"_ _cd\"> </span>(98.203)<span class=\"_ _c\"> </span>(123.624.248)<span class=\"_ _65\"> </span>(45.894.250)<span class=\"_ _23\"> </span>(397.337.690)<span class=\"_ _40\"> </span>- T<span class=\"_ _0\"></span>otal de passivos financeiros<span class=\"_ _10a\"> </span>- <span class=\"_ _cd\"> </span>(98.203)<span class=\"_ _c\"> </span>(123.624.248)<span class=\"_ _21\"> </span>(156.854.197)<span class=\"_ _c\"> </span>(397.337.690)<span class=\"_ _40\"> </span>- Posi\u00e7\u00e3o financeira l\u00edquida em moeda estrangeira<span class=\"_ _1f8\"> </span><span class=\"ls0\">189.217.832 <span class=\"_ _c8\"> </span>430.081 <span class=\"_ _e\"> </span>(77.890.123)<span class=\"_ _21\"> </span>(106.132.720)<span class=\"_ _158\"> </span>15.132.713 <span class=\"_ _158\"> </span>40.922 </span>Posi\u00e7\u00e3o financeira l\u00edquida em Euros<span class=\"_ _1cc\"> </span>2.775.269 <span class=\"_ _7e\"> </span>38.540 <span class=\"_ _116\"> </span>(1.735)<span class=\"_ _65\"> </span>(31.831.540)<span class=\"_ _3c\"> </span>27.785 <span class=\"_ _cc\"> </span>2.261  Impacto da varia\u00e7\u00e3o de +10% na taxa de c\u00e2mbio <span class=\"_ _7c\"> </span>(252.297)<span class=\"_ _cc\"> </span>(3.504)<span class=\"_ _106\"> </span>158 <span class=\"_ _1be\"> </span>2.893.776 <span class=\"_ _116\"> </span>(2.526)<span class=\"_ _1bd\"> </span>(206) Impacto da varia\u00e7\u00e3o de -10% na taxa de c\u00e2mbio <span class=\"_ _263\"> </span>308.363 <span class=\"_ _d2\"> </span>4.282 <span class=\"_ _5c\"> </span>(193)<span class=\"_ _bb\"> </span>(3.536.838)<span class=\"_ _49\"> </span>3.087 <span class=\"_ _ba\"> </span>251  Metical  Diram  Libras  Dinar  Kwanza Rand Sul- 31 de dezembro de 2021Mo\u00e7ambicano Marroquino Libanesas T<span class=\"_ _0\"></span>unisino Angolano -africano T<span class=\"_ _0\"></span>axa de c\u00e2mbio no final do per\u00edodo <span class=\"_ _1c9\"> </span><span class=\"fc19\">78,090 <span class=\"_ _7e\"> </span>10,517 <span class=\"_ _b9\"> </span>31.316,400 <span class=\"_ _ea\"> </span>3,267 <span class=\"_ _aa\"> </span>632,424 <span class=\"_ _158\"> </span>18,063 </span> V<span class=\"_ _0\"></span>aloriza\u00e7\u00e3o/(desvaloriza\u00e7\u00e3o) face ao ano anterior <span class=\"_ _7c\"> </span><span class=\"fc19\">(15,96%)<span class=\"_ _bc\"> </span>(3,83%)<span class=\"_ _bf\"> </span>203,82% <span class=\"_ _15b\"> </span>(0,63%)<span class=\"_ _d2\"> </span>(23,10%)<span class=\"_ _38\"> </span>0,23% </span> T<span class=\"_ _0\"></span>axa de c\u00e2mbio m\u00e9dia no per\u00edodo <span class=\"_ _2bd\"> </span><span class=\"fc19\">77,747 <span class=\"_ _7e\"> </span>10,673 <span class=\"_ _b9\"> </span>31.316,400 <span class=\"_ _ea\"> </span>3,289 <span class=\"_ _1bd\"> </span>751,334 <span class=\"_ _b6\"> </span>17,477 </span> V<span class=\"_ _0\"></span>aloriza\u00e7\u00e3o/(desvaloriza\u00e7\u00e3o) face ao ano anterior <span class=\"_ _d1\"> </span><span class=\"fc19\">(3,10%)<span class=\"_ _bc\"> </span>(1,33%)<span class=\"_ _1bd\"> </span>203,82% <span class=\"_ _ba\"> </span>2,78% <span class=\"_ _3c\"> </span>8,91% <span class=\"_ _c7\"> </span>(6,87%)</span> V<span class=\"_ _4\"></span>alores em Divisas  Caixa e equivalentes de caixa <span class=\"_ _2b5\"> </span><span class=\"fc19\">10.352.877 <span class=\"_ _c8\"> </span>651.982 <span class=\"_ _c1\"> </span>104.796.938 <span class=\"_ _1be\"> </span>8.840.005 <span class=\"_ _b9\"> </span>96.270.753 <span class=\"_ _b6\"> </span>40.922 </span> V<span class=\"_ _0\"></span>alores a receber <span class=\"_ _1af\"> </span><span class=\"fc19\">3.588.455 <span class=\"_ _55\"> </span>- <span class=\"_ _3a\"> </span>9.785 <span class=\"_ _c8\"> </span>4.547.351 <span class=\"_ _bc\"> </span>1.680.000 <span class=\"_ _47\"> </span>- </span> Outros ativos <span class=\"_ _13a\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _55\"> </span>- <span class=\"_ _b9\"> </span>30.589.678 <span class=\"_ _6f\"> </span>26.431.863 <span class=\"_ _25\"> </span>(441.729.608)<span class=\"_ _127\"> </span>- </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal de ativos financeiros<span class=\"_ _20f\"> </span><span class=\"fc19\">13.941.332 <span class=\"_ _c8\"> </span>651.982 <span class=\"_ _3\"> </span>135.396.401 <span class=\"_ _6f\"> </span>39.819.219 <span class=\"_ _25\"> </span>(343.778.855)<span class=\"_ _7c\"> </span>40.922 </span> Financiamentos <span class=\"_ _276\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _97\"> </span>- <span class=\"_ _6d\"> </span>(916.248)<span class=\"_ _65\"> </span>(85.099.325)<span class=\"_ _1d5\"> </span>- <span class=\"_ _47\"> </span>- </span> V<span class=\"_ _0\"></span>alores a pagar <span class=\"_ _290\"> </span><span class=\"fc19\">(6.579.943)<span class=\"_ _b6\"> </span>(71.000)<span class=\"_ _8\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>13.265.268)<span class=\"_ _65\"> </span>(35.054.215)<span class=\"_ _23\"> </span>(791.822.896)<span class=\"_ _40\"> </span>- </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal de passivos financeiros<span class=\"_ _d5\"> </span><span class=\"fc19\">(6.579.943)<span class=\"_ _158\"> </span>(71.000)<span class=\"_ _8\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>14.181.516)<span class=\"_ _63\"> </span>(120.153.540)<span class=\"_ _23\"> </span>(791.822.896)<span class=\"_ _40\"> </span>- </span>Posi\u00e7\u00e3o financeira l\u00edquida em moeda estrangeira<span class=\"_ _157\"> </span><span class=\"fc19 ls0\">7.361.389 <span class=\"_ _d0\"> </span>580.982 <span class=\"_ _b9\"> </span>21.214.885 <span class=\"_ _1f5\"> </span>(80.334.321)<span class=\"_ _70\"> </span>(1.135.601.751)<span class=\"_ _7c\"> </span>40.922 </span>Posi\u00e7\u00e3o financeira l\u00edquida em Euros<span class=\"_ _274\"> </span><span class=\"fc19\">94.268 <span class=\"_ _7e\"> </span>55.245 <span class=\"_ _40\"> </span>677 <span class=\"_ _1f5\"> </span>(24.587.372)<span class=\"_ _c8\"> </span>(1.795.634)<span class=\"_ _39\"> </span>2.266 </span> Impacto da varia\u00e7\u00e3o de +10% na taxa de c\u00e2mbio <span class=\"_ _ba\"> </span><span class=\"fc19\">(8.570)<span class=\"_ _cc\"> </span>(5.022)<span class=\"_ _8f\"> </span>(62)<span class=\"_ _c3\"> </span>2.235.216 <span class=\"_ _1bd\"> </span>163.239 <span class=\"_ _15b\"> </span>(206)</span> Impacto da varia\u00e7\u00e3o de -10% na taxa de c\u00e2mbio <span class=\"_ _43\"> </span><span class=\"fc19\">10.474 <span class=\"_ _bf\"> </span>6.138 <span class=\"_ _a6\"> </span>75 <span class=\"_ _be\"> </span>(2.731.930)<span class=\"_ _c9\"> </span>(199.515)<span class=\"_ _36\"> </span>252 </span>8.1.2 <span class=\"_ _27\"> </span>RISCO DE T<span class=\"_ _0\"></span>AXA<span class=\"_ _0\"></span> DE JUROPOL\u00cdTICA<span class=\"_ _0\"></span> DE GEST\u00c3O DO RISCO DE T<span class=\"_ _0\"></span>AXA DE JUROUma parte do custo associado \u00e0 d\u00edvida financeira contra\u00edda pelo Grupo est\u00e1 indexada a taxas de refer\u00eancia de curto prazo, revistascom uma periodicidade inferior a um ano (geralmente seis meses na d\u00edvida de m\u00e9dio e longo prazo). Deste modo, varia\u00e7\u00f5es nastaxas de juro podem afetar os resultados do Grupo.A<span class=\"_ _0\"></span> estrat\u00e9gia de gest\u00e3o do risco de taxa de juro \u00e9 revista periodicamente pelo Grupo. Face ao n\u00edvel atual das taxas de juro, o Grupotem privilegiado a contrata\u00e7\u00e3o de d\u00edvida a taxa fixa. Nos casos em que a <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o considera adequado, o Grupo recorre \u00e0 utiliza\u00e7\u00e3o de Instrumentos financeiros derivados (Nota8.2), nomeadamente <span class=\"ff11c ws0\">swaps</span>, tendo estes instrumentos como objetivo fixar a taxa de juro dos empr\u00e9stimos que obt\u00e9m, dentro dedeterminados par\u00e2metros, considerados adequados pelas pol\u00edticas de gest\u00e3o de risco do Grupo.ESTIMA<span class=\"_ _0\"></span>TIV<span class=\"_ _11\"></span>AS E JULGAMENTOS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICOSAN\u00c1LISE DE SENSIBILIDADEA<span class=\"_ _0\"></span> Semapa utiliza a t\u00e9cnica da an\u00e1lise de sensibilidade que mede as altera\u00e7\u00f5es estimadas nos resultados e capitais de um aumentoou diminui\u00e7\u00e3o imediata das taxas de juro de mercado, com todas as outras vari\u00e1veis constantes. Esta an\u00e1lise \u00e9 apenas para finsilustrativos, j\u00e1 que na pr\u00e1tica as taxas de mercado raramente se alteram isoladamente.A<span class=\"_ _0\"></span> an\u00e1lise de sensibilidade \u00e9 baseada nos seguintes pressupostos:i) <span class=\"_ _20e\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Altera\u00e7\u00f5es nas taxas de juro do mercado afetam rendimentos ou despesas de juros de Instrumentos financeiros vari\u00e1veis;</span>ii) <span class=\"_ _35\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13 ls62 ws19a\">Altera\u00e7\u00f5es nas taxas de juro de mercado afetam o justo valor de Instrumentos financeiros derivados e outros ativos e passivos financeiros;</span>iii) <span class=\"_ _0\"></span>Altera\u00e7\u00f5es no justo valor de Instrumentos financeiros derivados e outros ativos e passivos financeiros s\u00e3o estimados descontandoos fluxos de caixa futuros de valores atuais l\u00edquidos, utilizando taxas de mercado do final do ano.Sob estes pressupostos, o impacto dum aumento de 0,5% nas taxas de juro de mercado para todas as moedas \u00e0s quais o Grupotem passivos e ativos remunerados, e instrumentos financeiros derivados a 31 de dezembro de 2022 e 2021, \u00e9 como segue:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _24a\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021Aumento de 0.5% nas taxas de juro de mercado<span class=\"_ _84\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _1d3\"> </span><span class=\"fc19\"> </span></span> Impacto no resultado antes de imposto - aumento / (diminui\u00e7\u00e3o) <span class=\"_ _2f3\"> </span>(1.833.147)<span class=\"_ _55\"> </span><span class=\"fc19\">(773.200)</span>EXPOSI\u00c7\u00c3O <span class=\"_ _0\"></span>AO RISCO DE T<span class=\"_ _0\"></span>AXA<span class=\"_ _4\"></span> DE JURO  Os ativos e passivos financeiros remunerados a taxa fixa (que n\u00e3o exp\u00f5em o Grupo ao risco de taxa de juro) e remunerados a taxavari\u00e1vel (que exp\u00f5em o Grupo ao risco de taxa de juro) detalham-se como segue:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros<span class=\"_ _1ee\"> </span>At\u00e9 1 m\u00eas<span class=\"_ _b9\"> </span>1-3 meses<span class=\"_ _be\"> </span>3-12 meses<span class=\"_ _38\"> </span>1-5 anos<span class=\"_ _38\"> </span>+ 5 anos <span class=\"_ _46\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal <span class=\"_ _4\"></span>A<span class=\"_ _4\"></span> 31 de dezembro de 2022  Ativos  Correntes     Disponibilidades <span class=\"_ _2e\"> </span>593.396.576 <span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _3\"> </span>593.396.576     Instrumentos Financeiros Derivados <span class=\"_ _1ce\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _292\"> </span>-  T<span class=\"_ _0\"></span>otal de ativos financeiros <span class=\"_ _d7\"> </span>593.396.576 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _c1\"> </span>593.396.576  Passivos  N\u00e3o correntes     Passivos remunerados <span class=\"_ _2f4\"> </span>- <span class=\"_ _23\"> </span>162.500.000 <span class=\"_ _c0\"> </span>50.000.000 <span class=\"_ _c\"> </span>687.981.305 <span class=\"_ _23\"> </span>126.482.690 <span class=\"_ _17d\"> </span>1.026.963.995     Outros passivos <span class=\"_ _82\"> </span>- <span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>28.877.757 <span class=\"_ _c8\"> </span>1.097.309 <span class=\"_ _b9\"> </span>29.975.066  Correntes     Passivos remunerados <span class=\"_ _2f4\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>98.983.063 <span class=\"_ _6f\"> </span>57.878.080 <span class=\"_ _23\"> </span>171.628.709 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _3\"> </span>328.489.852     Outros passivos <span class=\"_ _82\"> </span>- <span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _c8\"> </span>7.219.439 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _1c0\"> </span>7.219.439  T<span class=\"_ _0\"></span>otal de passivos financeiros <span class=\"_ _2f5\"> </span>- <span class=\"_ _23\"> </span>261.483.063 <span class=\"_ _c\"> </span>115.097.519 <span class=\"_ _23\"> </span>888.487.771 <span class=\"_ _23\"> </span>127.579.999 <span class=\"_ _17d\"> </span>1.392.648.353  Posi\u00e7\u00e3o financeira l\u00edquida de balan\u00e7o <span class=\"_ _119\"> </span>593.396.576 <span class=\"_ _27\"> </span>(261.483.063)<span class=\"_ _63\"> </span>(115.097.519)<span class=\"_ _21\"> </span>(888.487.771)<span class=\"_ _63\"> </span>(127.579.999)<span class=\"_ _23\"> </span>(799.251.777)V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros<span class=\"_ _1ee\"> </span>At\u00e9 1 m\u00eas<span class=\"_ _b9\"> </span>1-3 meses<span class=\"_ _be\"> </span>3-12 meses<span class=\"_ _38\"> </span>1-5 anos<span class=\"_ _38\"> </span>+ 5 anos <span class=\"_ _46\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otal <span class=\"_ _4\"></span>A<span class=\"_ _4\"></span> 31 de dezembro de 2021  Ativos  Correntes     Disponibilidades <span class=\"_ _2e\"> </span>382.287.392 <span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _3\"> </span>382.287.392  T<span class=\"_ _0\"></span>otal de ativos financeiros <span class=\"_ _d7\"> </span>382.287.392 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _c1\"> </span>382.287.392  Passivos  N\u00e3o correntes     Passivos remunerados <span class=\"_ _21f\"> </span>52.500.000 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _1be\"> </span>8.250.000 <span class=\"_ _23\"> </span>948.485.018 <span class=\"_ _6f\"> </span>89.109.997 <span class=\"_ _17d\"> </span>1.098.345.015     Outros passivos <span class=\"_ _82\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _c0\"> </span>28.877.757 <span class=\"_ _c8\"> </span>5.631.853 <span class=\"_ _b9\"> </span>34.509.610  Correntes     Passivos remunerados <span class=\"_ _21f\"> </span>86.744.908 <span class=\"_ _23\"> </span>147.286.559 <span class=\"_ _c0\"> </span>39.756.240 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _c1\"> </span>273.787.707     Outros passivos <span class=\"_ _82\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _1be\"> </span>4.099.903 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _bc\"> </span>4.099.903  T<span class=\"_ _0\"></span>otal de passivos financeiros <span class=\"_ _1b1\"> </span>139.244.908 <span class=\"_ _23\"> </span>147.286.559 <span class=\"_ _6f\"> </span>52.106.143 <span class=\"_ _23\"> </span>977.362.775 <span class=\"_ _c0\"> </span>94.741.850 <span class=\"_ _21\"> </span>1.410.742.235  Posi\u00e7\u00e3o financeira l\u00edquida de balan\u00e7o <span class=\"_ _119\"> </span><span class=\"fc19\">243.042.484 <span class=\"_ _27\"> </span>(147.286.559)<span class=\"_ _65\"> </span>(52.106.143)<span class=\"_ _21\"> </span>(977.362.775)<span class=\"_ _65\"> </span>(94.741.850)<span class=\"_ _18e\"> </span>(1.028.454.843)</span>",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfFinancialRiskManagementExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-159-2": {
   "value": "8.1.3 <span class=\"_ _81\"> </span>RISCO DE LIQUIDEZPOL\u00cdTICA<span class=\"_ _0\"></span> DE GEST\u00c3O DO RISCO DE LIQUIDEZO Grupo gere o risco de liquidez por duas vias: i) <span class=\"_ _20e\"> </span>garantindo que a sua d\u00edvida financeira tem uma componente elevada de m\u00e9dio e longo prazo com maturidades adequadas \u00e0scaracter\u00edsticas das ind\u00fastrias onde exerce a sua atividade, eii) <span class=\"_ _209\"> </span>atrav\u00e9s da contrata\u00e7\u00e3o com institui\u00e7\u00f5es financeiras de linhas de cr\u00e9dito dispon\u00edveis a todo o momento, por um montante quegaranta uma liquidez adequada.MA<span class=\"_ _11\"></span>TURIDADE CONTRA<span class=\"_ _0\"></span>TUAL DOS P<span class=\"_ _11\"></span>ASSIVOS FINANCEIROS (FLUXOS N\u00c3O DESCONT<span class=\"_ _0\"></span>ADOS, INCLUINDO JUROS) V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _2f6\"> </span> -1 m\u00eas <span class=\"_ _158\"> </span> 1-3 meses <span class=\"_ _37\"> </span> 3-12 meses <span class=\"_ _15b\"> </span> 1-5 anos <span class=\"_ _6f\"> </span> + de 5 anos <span class=\"_ _ae\"></span> <span class=\"_ _48\"> </span> T<span class=\"_ _0\"></span>otal  <span class=\"_ _4\"></span>A<span class=\"_ _4\"></span> 31 de dezembro de 2022 <span class=\"_ _2b5\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> </span> Passivos  Empr\u00e9stimos por obriga\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _7b\"> </span>808.956 <span class=\"_ _c3\"> </span>10.257.500 <span class=\"_ _14e\"> </span>186.841.775 <span class=\"_ _14e\"> </span>606.377.129 <span class=\"_ _14e\"> </span>101.310.000 <span class=\"_ _c7\"> </span>905.595.360  Papel comercial <span class=\"_ _2c\"> </span>- <span class=\"_ _157\"> </span>35.994.000 <span class=\"_ _c3\"> </span>13.197.220 <span class=\"_ _14e\"> </span>164.625.861 <span class=\"_ _c3\"> </span>20.000.000 <span class=\"_ _14e\"> </span>233.817.081  Empr\u00e9stimos banc\u00e1rios <span class=\"_ _217\"> </span>1.273.415 <span class=\"_ _ce\"> </span>5.281.557 <span class=\"_ _14e\"> </span>100.990.944 <span class=\"_ _c7\"> </span>192.958.769 <span class=\"_ _157\"> </span>28.149.329 <span class=\"_ _14e\"> </span>328.654.014  Outros financiamentos <span class=\"_ _c6\"> </span>- <span class=\"_ _83\"> </span>- <span class=\"_ _1bf\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.888.984 <span class=\"_ _157\"> </span>28.877.757 <span class=\"_ _c9\"> </span>5.631.853 <span class=\"_ _157\"> </span>46.398.594  Instrumentos financeiros derivados <span class=\"_ _1b1\"> </span>- <span class=\"_ _158\"> </span>(1.027.675)<span class=\"_ _d2\"> </span>1.391.280 <span class=\"_ _37\"> </span>(24.583.272)<span class=\"_ _aa\"> </span>(652.775)<span class=\"_ _b9\"> </span>(24.872.442) Outros passivos financeiros <span class=\"_ _17f\"> </span>- <span class=\"_ _83\"> </span>- <span class=\"_ _d3\"> </span>- <span class=\"_ _116\"> </span>458.343 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _c4\"> </span>458.343  T<span class=\"_ _0\"></span>otal passivos <span class=\"_ _21c\"> </span>2.082.371 <span class=\"_ _157\"> </span>50.505.382 <span class=\"_ _14e\"> </span>314.310.203 <span class=\"_ _14e\"> </span>968.714.587 <span class=\"_ _c7\"> </span>154.438.407 <span class=\"_ _23\"> </span>1.490.050.950  <span class=\"_ _4\"></span>A<span class=\"_ _4\"></span> 31 de dezembro de 2021 <span class=\"_ _2b5\"> </span><span class=\"fc19\"> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> </span> Passivos  Empr\u00e9stimos por obriga\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _7b\"> </span><span class=\"fc19\">726.667 <span class=\"_ _c9\"> </span>2.197.750 <span class=\"_ _157\"> </span>32.034.712 <span class=\"_ _14e\"> </span>726.276.933 <span class=\"_ _c3\"> </span>50.463.614 <span class=\"_ _2e2\"> </span>81<span class=\"_ _0\"></span>1.699.676 </span> Papel comercial <span class=\"_ _c5\"> </span><span class=\"fc19\">65.130.000 <span class=\"_ _c3\"> </span>61.652.049 <span class=\"_ _157\"> </span>21.266.314 <span class=\"_ _14e\"> </span>162.979.386 <span class=\"_ _83\"> </span>- <span class=\"_ _c7\"> </span>31<span class=\"_ _0\"></span>1.027.749 </span> Empr\u00e9stimos banc\u00e1rios <span class=\"_ _217\"> </span><span class=\"fc19\">1.292.524 <span class=\"_ _ba\"> </span>581.459 <span class=\"_ _b7\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>10.981.248 <span class=\"_ _14e\"> </span>161.489.358 <span class=\"_ _c3\"> </span>41.707.872 <span class=\"_ _14e\"> </span>316.052.461 </span> Outros financiamentos <span class=\"_ _c6\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _83\"> </span>- <span class=\"_ _ce\"> </span>4.430.904 <span class=\"_ _c3\"> </span>28.877.757 <span class=\"_ _c9\"> </span>5.631.853 <span class=\"_ _157\"> </span>38.940.514 </span> Instrumentos financeiros derivados <span class=\"_ _1b1\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _c9\"> </span>1.185.597 <span class=\"_ _c9\"> </span>2.940.590 <span class=\"_ _ba\"> </span>323.238 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>4.449.425 </span> Outros passivos financeiros <span class=\"_ _17f\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _83\"> </span>- <span class=\"_ _d3\"> </span>- <span class=\"_ _116\"> </span>458.343 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _c4\"> </span>458.343 </span> T<span class=\"_ _0\"></span>otal passivos <span class=\"_ _2bf\"> </span><span class=\"fc19\">67.149.191 <span class=\"_ _157\"> </span>65.616.855 <span class=\"_ _14e\"> </span>171.653.768 <span class=\"_ _23\"> </span>1.080.405.015 <span class=\"_ _157\"> </span>97.803.339 <span class=\"_ _23\"> </span>1.482.628.168 </span>A<span class=\"_ _0\"></span> maturidade contratual dos financiamentos obtidos apresentada pressup\u00f5e o cumprimento de <span class=\"ff11c ws50\">covenants</span> financeiros,<span class=\"_ _20\"></span> conforme mencionados na Nota 5.7 \u2013 Financiamentos obtidos.LINHAS DE CR\u00c9DITOS DISPON\u00cdVEIS E N\u00c3O UTILIZADAS V<span class=\"_ _0\"></span>alores em  Euros <span class=\"_ _123\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Linhas de cr\u00e9dito n\u00e3o utilizadas  Holdings <span class=\"_ _26a\"> </span>315.500.000 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">184.750.000 </span> Pasta e Papel <span class=\"_ _2a9\"> </span>210.450.714 <span class=\"_ _116\"> </span><span class=\"fc19\">145.450.714 </span> Cimento e Derivados <span class=\"_ _29b\"> </span>158.190.566 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">230.369.674 </span> Ambiente <span class=\"_ _187\"> </span><span class=\"ws0\">14.125.000 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">20.460.000 </span></span> <span class=\"_ _299\"> </span>698.266.280 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">581.030.388 </span>",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfLiquidityRiskExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-160-2": {
   "value": "8.1.4 <span class=\"_ _27\"> </span>RISCO DE CR\u00c9DITOPOL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASIMP<span class=\"_ _11\"></span>ARIDADE DE A<span class=\"_ _11\"></span>TIVOS FINANCEIROSO Grupo avalia, numa base prospetiva, as perdas de cr\u00e9dito esperadas associadas aos seus ativos financeiros mensurados aocusto amortizado e ao justo valor por outro rendimento integral, de acordo com a IFRS 9, conforme o detalhe apresentado na Nota8.4.1 \u2013 Categorias de instrumentos financeiros do Grupo.Nesta base, o Grupo reconhece as perdas de cr\u00e9dito esperadas (<span class=\"ff11c\">expected credit losses</span>) ao longo da respetiva dura\u00e7\u00e3o dosinstrumentos financeiros que tenham sido objeto de aumentos significativos do risco de cr\u00e9dito desde o reconhecimento inicial,avaliado numa base individual ou coletiva, tendo em conta todas as informa\u00e7\u00f5es razo\u00e1veis e sustent\u00e1veis, incluindo a informa\u00e7\u00e3oprospetiva dispon\u00edvel.Se, \u00e0 data de relato, o risco de cr\u00e9dito associado a um instrumento financeiro n\u00e3o tiver aumentado significativamente desde oreconhecimento inicial, o Grupo mensura a imparidade relativa a esse instrumento financeiro por uma quantia equivalente \u00e0s perdasde cr\u00e9dito esperadas.A<span class=\"_ _0\"></span> IFRS 9 prev\u00ea que para o c\u00e1lculo destas imparidades seja utilizado um de dois modelos: m\u00e9todo das 3 fases ou uso de umamatriz, sendo a componente distintiva a exist\u00eancia ou n\u00e3o de uma componente significativa de financiamento. No caso dosativos financeiros do Grupo, n\u00e3o sendo o mesmo uma institui\u00e7\u00e3o financeira e n\u00e3o existindo ativos que tenham uma componentesignificativa de financiamento, optou-se pela utiliza\u00e7\u00e3o de uma matriz.O modelo seguido na avalia\u00e7\u00e3o das imparidades de acordo com a IFRS 9 \u00e9 como segue:1. <span class=\"_ _72\"> </span>Calcular o total de vendas a cr\u00e9dito realizadas pelo Grupo durante os \u00faltimos 12 <span class=\"_ _20\"></span>meses, assim como o montante total decobran\u00e7a duvidosa que se lhes associa;2. <span class=\"_\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13 ws19d\">Apurar o perfil de pagamento dos clientes e outros credores de curto prazo, definindo intervalos de periodicidade de recebimento;</span>3. <span class=\"_\"> </span>Com base em 1. supra, estimar a probabilidade de <span class=\"ff11c ws0\">default</span> ou seja, o montante de cobran\u00e7a duvidosa apurado em 1. <span class=\"_ _4\"></span>comparadocom saldo de vendas em aberto em cada intervalo calculado em 2.;4. <span class=\"_ _209\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Ajustar as percentagens obtidas em 3. relativamente \u00e0s proje\u00e7\u00f5es futuras;</span>5. <span class=\"_\"> </span>Aplicar as percentagens de <span class=\"ff11c ws0\">default</span> conforme calculadas em 4. aos saldos de clientes e outros valores a pagar correntes emaberto na data de relato.Apesar da IFRS 9 presumir 90 dias como <span class=\"ff11c ws0\">default</span>, o Grupo Navigator considerou 180 dias, pois a experi\u00eancia de perdas reais antesdeste prazo \u00e9 reduzida, al\u00e9m de se encontrar alinhado com as atuais pol\u00edticas de gest\u00e3o de risco da entidade, nomeadamente no quediz respeito ao seguro de cr\u00e9dito contratado e ao facto de n\u00e3o existirem vendas com componentes significativas de financiamento\u00e0 luz da IFRS 15. <span class=\"_ _0\"></span>Adicionalmente, a Navigator avaliou o impacto de considerar 180 dias de <span class=\"ff11c ws0\">default</span> em detrimento de 90 dias e aexpected credit loss n\u00e3o se alteraria significativamente. <span class=\"_ _0\"></span>Al\u00e9m deste prazo, o modelo tem em considera\u00e7\u00e3o a franquia paga pelaNavigator em caso de sinistro na seguradora de cr\u00e9dito contratada, de 5% (10% para clientes nacionais).Al\u00e9m disso, o Grupo reconhece imparidades em base casu\u00edstica, com base em saldos espec\u00edficos e eventos passados espec\u00edficos,tendo em conta a informa\u00e7\u00e3o hist\u00f3rica das contrapartes, o seu perfil de risco e outros dados observ\u00e1veis de forma a aferir se existeindicadores objetivos de imparidade para esses ativos financeiros. O Grupo utiliza o procedimento de anula\u00e7\u00e3o (<span class=\"ff11c ws0\">write-off</span>) apenasquando o cr\u00e9dito \u00e9 considerado definitivamente incobr\u00e1vel, por decis\u00e3o do tribunal.POL\u00cdTICA<span class=\"_ _0\"></span> DE GEST\u00c3O DO RISCO DE CR\u00c9DITOO Grupo encontra-se sujeito a risco no cr\u00e9dito sobre os saldos a receber dos clientes e a outros devedores, tendo adotado umapol\u00edtica de gest\u00e3o de cobertura de risco dentro de determinados n\u00edveis atrav\u00e9s de seguros de cr\u00e9dito com entidades independentesespecializadas. O agravamento das condi\u00e7\u00f5es econ\u00f3micas globais ou adversidades que afetem as economias locais pode originaruma deteriora\u00e7\u00e3o na capacidade dos clientes em saldar os seus compromissos.O Grupo adotou uma pol\u00edtica de seguro de cr\u00e9dito para a generalidade dos saldos a receber de clientes. Desta forma considera-seque a exposi\u00e7\u00e3o efetiva do Grupo ao risco de cr\u00e9dito se encontra mitigada a n\u00edveis aceit\u00e1veis relativamente \u00e0s vendas.No entanto, o agravamento das condi\u00e7\u00f5es econ\u00f3micas globais ou adversidades que afetem apenas as economias a uma escalalocal pode originar uma deteriora\u00e7\u00e3o na capacidade dos clientes do Grupo em saldar as suas obriga\u00e7\u00f5es, levando a que asentidades que prestam o seguro de cr\u00e9dito diminuam significativamente o montante das linhas que disponibilizam para essesclientes, o que pode resultar em limita\u00e7\u00f5es nos montantes que se conseguem vender a alguns clientes, sem incorrer diretamenteem n\u00edveis de risco de cr\u00e9dito enquadr\u00e1veis na pol\u00edtica de risco nesta \u00e1rea.EQUIV<span class=\"_ _0\"></span>ALENTES DE CAIXAO Grupo tem uma pol\u00edtica rigorosa de aprova\u00e7\u00e3o das suas contrapartes financeiras, limitando a sua exposi\u00e7\u00e3o de acordo com umaan\u00e1lise individual de risco e com <span class=\"ff11c\">plafonds</span> previamente aprovados.Em 31 de dezembro de 2022 e 2021, os saldos a receber de clientes apresentavam a seguinte estrutura de antiguidade, considerandocomo refer\u00eancia a data de vencimento dos valores em aberto antes de imparidades:Pasta e<span class=\"_ _9a\"> </span>Cimento<span class=\"_ _1a7\"> </span> <span class=\"_ _1d3\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otalV<span class=\"_ _0\"></span>alores em EurosPapel<span class=\"_ _1fd\"> </span>e Derivados<span class=\"_ _53\"> </span>Ambiente<span class=\"_ _1b1\"> </span>2022<span class=\"_ _1cc\"> </span>2021valores n\u00e3o vencidos<span class=\"_ _274\"> </span>300.633.238 <span class=\"_ _299\"> </span>42.690.042 <span class=\"_ _3f\"> </span>6.488.969 <span class=\"_ _ed\"> </span>349.812.249 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">251.775.407 </span>de 1 a 90 dias<span class=\"_ _2e1\"> </span>40.593.683 <span class=\"_ _51\"> </span>21.174.834 <span class=\"_ _3f\"> </span>6.161.368 <span class=\"_ _4b\"> </span>67.929.885 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">22.247.420 </span>de 91 a 180 dias<span class=\"_ _190\"> </span>339.640 <span class=\"_ _3f\"> </span>3.414.312 <span class=\"_ _3f\"> </span>2.221.739 <span class=\"_ _3f\"> </span>5.975.691 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">3.492.775 </span>de 181 a 360 dias<span class=\"_ _190\"> </span>22.940 <span class=\"_ _3f\"> </span>1.425.869 <span class=\"_ _dc\"> </span>868.327 <span class=\"_ _3f\"> </span>2.317.136 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.988.875 </span>de 361 a 540 dias<span class=\"_ _255\"> </span>2.224 <span class=\"_ _dc\"> </span>767.972 <span class=\"_ _dc\"> </span>238.530 <span class=\"_ _3f\"> </span>1.008.726 <span class=\"_ _79\"> </span><span class=\"fc19\">689.540 </span>de 541 a 720 dias<span class=\"_ _255\"> </span>8.507 <span class=\"_ _dc\"> </span>396.908 <span class=\"_ _dc\"> </span>271.423 <span class=\"_ _79\"> </span>676.838 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">465.823 </span> a mais de 721 dias <span class=\"_ _2ba\"> </span>1.226 <span class=\"_ _3f\"> </span>6.462.629 <span class=\"_ _3f\"> </span>1.794.090<span class=\"_ _3e\"> </span>8.257.946 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">6.305.925 </span> <span class=\"_ _299\"> </span>341.601.458 <span class=\"_ _299\"> </span>76.332.566 <span class=\"_ _4b\"> </span>18.044.446<span class=\"_ _5f\"> </span>435.978.471 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">286.965.765 </span> Em contencioso de cobran\u00e7a <span class=\"_ _8a\"> </span>6.621.083 <span class=\"_ _3f\"> </span>7.602.003 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _299\"> </span>14.223.086 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">9.715.914 </span> Imparidades  <span class=\"_ _2ba\"> </span>(6.621.083)<span class=\"_ _43\"> </span>(13.799.445)<span class=\"_ _55\"> </span>(949.395)<span class=\"_ _43\"> </span>(21.369.923)<span class=\"_ _43\"> </span><span class=\"fc19\">(16.005.359)</span> Saldo de clientes (Nota 4.2) <span class=\"_ _50\"> </span>341.601.458 <span class=\"_ _299\"> </span>70.135.124 <span class=\"_ _4b\"> </span>17.095.051<span class=\"_ _5f\"> </span>428.831.634 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">280.676.320 </span>Os valores apresentados correspondem aos valores em aberto, face aos prazos de vencimento contratados. <span class=\"_ _0\"></span>Apesar de existirematrasos na liquida\u00e7\u00e3o de alguns valores face a esses prazos, tal n\u00e3o resulta, de acordo com a informa\u00e7\u00e3o que \u00e9 do conhecimentodo Grupo, na identifica\u00e7\u00e3o de situa\u00e7\u00f5es de imparidade para al\u00e9m das consideradas atrav\u00e9s das correspondentes perdas. Estas s\u00e3oapuradas atendendo \u00e0 informa\u00e7\u00e3o regularmente reunida sobre o comportamento financeiro dos clientes do Grupo, que permite, emconjuga\u00e7\u00e3o com a experi\u00eancia reunida na an\u00e1lise da carteira e em conjuga\u00e7\u00e3o com os sinistros de cr\u00e9dito que se verifiquem, naparte n\u00e3o atribu\u00edvel \u00e0 seguradora, definir o valor das perdas a reconhecer no per\u00edodo.A<span class=\"_ _0\"></span> an\u00e1lise de antiguidade de saldos devedores que j\u00e1 se encontram vencidos \u00e9 a seguinte:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _267\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _2ba\"> </span>31/12/2021 Justo V<span class=\"_ _0\"></span>alor<span class=\"_ _20\"></span>  Justo V<span class=\"_ _0\"></span>alor<span class=\"_ _20\"></span>  <span class=\"_ _2a0\"> </span><span class=\"ls45\"> V<span class=\"_ _0\"></span>alor bruto<span class=\"_ _20\"></span> </span>Garantias <span class=\"_ _ce\"> </span><span class=\"ws0\"> V<span class=\"_ _0\"></span>alor bruto </span>Garantias  Saldos devedores vencidos n\u00e3o considerados em imparidades <span class=\"_ _1f0\"> </span> <span class=\"_ _67\"> </span> <span class=\"_ _67\"> </span><span class=\"fc19\"> <span class=\"_ _150\"> </span> </span>    V<span class=\"_ _0\"></span>encidos h\u00e1 menos de 3 meses <span class=\"_ _178\"> </span>67.752.618 <span class=\"_ _39\"> </span>40.743.635 <span class=\"_ _39\"> </span>22.088.089 <span class=\"_ _d2\"> </span>14.714.336     V<span class=\"_ _0\"></span>encidos h\u00e1 mais de 3 meses <span class=\"_ _2b7\"> </span>1<span class=\"_ _11\"></span>1.486.785 <span class=\"_ _3b\"> </span>550.853 <span class=\"_ _c4\"> </span><span class=\"fc19\">7.063.933 <span class=\"_ _3b\"> </span>749.088 </span> <span class=\"_ _ba\"> </span>79.239.403 <span class=\"_ _d2\"> </span>41.294.488 <span class=\"_ _39\"> </span><span class=\"fc19\">29.152.022 <span class=\"_ _39\"> </span>15.463.424 </span> Saldos devedores considerados em imparidades <span class=\"_ _10a\"> </span> <span class=\"_ _150\"> </span> <span class=\"_ _67\"> </span><span class=\"fc19\"> <span class=\"_ _67\"> </span> </span>    V<span class=\"_ _0\"></span>encidos h\u00e1 menos de 3 meses <span class=\"_ _1c7\"> </span>177.267 <span class=\"_ _224\"> </span>- <span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"fc19\">205.666 <span class=\"_ _224\"> </span>- </span>    V<span class=\"_ _0\"></span>encidos h\u00e1 mais de 3 meses <span class=\"_ _164\"> </span>21.192.656 <span class=\"_ _224\"> </span>- <span class=\"_ _39\"> </span><span class=\"fc19\">15.799.693 <span class=\"_ _224\"> </span>- </span> <span class=\"_ _ba\"> </span>21.369.923 <span class=\"_ _224\"> </span>- <span class=\"_ _d2\"> </span><span class=\"fc19\">16.005.359 <span class=\"_ _252\"> </span>- </span>De referir<span class=\"_ _0\"></span>, conforme descrito anteriormente, que o Grupo adotou uma pol\u00edtica de seguro de cr\u00e9dito para parte significativa desaldos a receber de clientes. Desta forma, \u00e9 convic\u00e7\u00e3o do Grupo que a exposi\u00e7\u00e3o efetiva ao risco de cr\u00e9dito se encontra em n\u00edveisaceit\u00e1veis.A<span class=\"_ _0\"></span> qualidade de risco de cr\u00e9dito do Grupo, em 31 de dezembro de 2022 e 2021, face a <span class=\"_ _0\"></span>Ativos financeiros (Caixa e seus equivalentese Instrumentos financeiros derivados) cujas contrapartes sejam institui\u00e7\u00f5es financeiras, detalha-se como segue:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros<span class=\"_ _24e\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 A<span class=\"_ _20\"></span>A <span class=\"_ _2f7\"> </span>6.231.679 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">9.801.253 </span> AA- <span class=\"_ _2f8\"> </span>74.995.499 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> A+ <span class=\"_ _2f9\"> </span>204.316.040 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">84.976.652 </span> A <span class=\"_ _2fa\"> </span>4.168.750 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">7.187.873 </span> A- <span class=\"_ _26b\"> </span>168.967.841 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">65.273.454 </span> BBB+ <span class=\"_ _2fb\"> </span>5.847.277 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">19.357.140 </span> BBB <span class=\"_ _2fb\"> </span>51.918.542 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">107.525.760 </span> BBB- <span class=\"_ _2fc\"> </span>3.034.440 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">7.003.717 </span> BB+ <span class=\"_ _2fd\"> </span>10.227.361 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">3.004.206 </span> BB <span class=\"_ _2fe\"> </span>5.697.168 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">13.785.672 </span> BB- <span class=\"_ _2f9\"> </span>35.693.098 <span class=\"_ _4b\"> </span><span class=\"fc19\">34.891.790 </span> B <span class=\"_ _2ff\"> </span>17.933 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">9.524.885 </span> B- <span class=\"_ _300\"> </span>2.308.949 <span class=\"_ _115\"> </span><span class=\"fc19\">30.012 </span> CCC+ <span class=\"_ _301\"> </span>2.205.418 <span class=\"_ _115\"> </span><span class=\"fc19\">75.543 </span> Outros <span class=\"_ _302\"> </span>16.841.594 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">18.952.439 </span>592.471.589 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">381.390.396 </span>A<span class=\"_ _0\"></span> rubrica Outros inclui aplica\u00e7\u00f5es de tesouraria em institui\u00e7\u00f5es financeiras em <span class=\"_ _0\"></span>Angola e Mo\u00e7ambique <span class=\"_ _20\"></span>relativamente \u00e0s quais n\u00e3o foiposs\u00edvel obter a nota\u00e7\u00e3o de <span class=\"ff11c\">rating</span> com refer\u00eancia \u00e0s datas apresentadas.A<span class=\"_ _0\"></span> exposi\u00e7\u00e3o m\u00e1xima ao risco de cr\u00e9dito na Posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada em 31 de dezembro de 2022 e 2021 detalha-se comosegue:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _24a\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 N\u00e3o Correntes <span class=\"_ _2d3\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _1d3\"> </span><span class=\"fc19\"> </span></span> Outros investimentos financeiros (Nota 8.3) <span class=\"_ _1a0\"> </span>48.718.902 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">21.244.092 </span> V<span class=\"_ _0\"></span>alores a receber n\u00e3o correntes (Nota 4.2) <span class=\"_ _f\"> </span>28.920.465 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">12.120.307 </span> Correntes <span class=\"_ _179\"> </span><span class=\"ff119\"> <span class=\"_ _1d3\"> </span><span class=\"fc19\"> </span></span> V<span class=\"_ _0\"></span>alores a receber correntes (Nota 4.2) <span class=\"_ _281\"> </span>493.782.649 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">357.876.221 </span> Instrumentos financeiros derivados (Nota 8.2) <span class=\"_ _11b\"> </span>54.773.410 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">3.066.689 </span> Dep\u00f3sitos banc\u00e1rios e aplica\u00e7\u00f5es de tesouraria (Nota 5.9) <span class=\"_ _13a\"> </span>592.471.589 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">381.390.396 </span> <span class=\"_ _119\"> </span>1.218.667.015 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">775.697.705 </span>",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfCreditRiskExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-164-2": {
   "value": "IMP<span class=\"_ _11\"></span>ARIDADE DE CLIENTES E OUTROS DEVEDORESMOVIMENTOS EM PERDAS POR IMP<span class=\"_ _11\"></span>ARIDADE ACUMULADAS EM CLIENTES E OUTROS V<span class=\"_ _11\"></span>ALORES A<span class=\"_ _0\"></span> RECEBER Clientes c/c <span class=\"_ _77\"> </span> Outros valores a receber V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros 2022<span class=\"_ _11d\"> </span>2021<span class=\"_ _11d\"> </span>2022<span class=\"_ _11d\"> </span>2021Imparidades acumuladas no in\u00edcio do per\u00edodo<span class=\"_ _303\"> </span>15.827.644 <span class=\"_ _39\"> </span><span class=\"fc19\">26.253.202 <span class=\"_ _c4\"> </span></span>7.003.201 <span class=\"_ _c4\"> </span>7.144.130V<span class=\"_ _4\"></span>aria\u00e7\u00f5es devidas a:<span class=\"_ _304\"> </span><span class=\"ff119\"> </span> Refor\u00e7o <span class=\"_ _1d0\"> </span>4.705.493 <span class=\"_ _c4\"> </span><span class=\"fc19\">1.252.996 <span class=\"_ _c4\"> </span></span>1.456.821 <span class=\"_ _9a\"> </span>3.762 Revers\u00f5es <span class=\"_ _305\"> </span>(563.231)<span class=\"_ _226\"> </span>(769.1<span class=\"_ _0\"></span>14)<span class=\"_ _50\"> </span><span class=\"fc13\">(64.938)<span class=\"_ _e8\"> </span></span>(46)V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00f5es reconhecidas nos resultados do per\u00edodo (Nota 2.3)<span class=\"_ _5f\"> </span>4.142.262 <span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"fc19\">483.882 <span class=\"_ _c4\"> </span></span>1.391.883 <span class=\"_ _9a\"> </span>3.716 Ajustamento <span class=\"_ _20\"></span>cambial <span class=\"_ _2e5\"> </span>29.679 <span class=\"_ _ed\"> </span><span class=\"fc19\">(107.145)<span class=\"_ _127\"> </span></span>(1.818)<span class=\"_ _8e\"> </span>693 Utiliza\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _146\"> </span>18.442 <span class=\"_ _15b\"> </span><span class=\"fc19\">(7.538.150)<span class=\"_ _1bd\"> </span></span>(1.018.935)<span class=\"_ _3c\"> </span><span class=\"fc19\">(145.338)</span> Regulariza\u00e7\u00f5es e transfer\u00eancias <span class=\"_ _9e\"> </span>1.171.954 <span class=\"_ _15b\"> </span><span class=\"fc19\">(3.264.145)<span class=\"_ _77\"> </span></span>- <span class=\"_ _224\"> </span>-Imparidades acumuladas no final do per\u00edodo<span class=\"_ _2a3\"> </span>21.189.981 <span class=\"_ _39\"> </span><span class=\"fc19\">15.827.644 <span class=\"_ _c4\"> </span></span>7.374.331<span class=\"_ _43\"> </span>7.003.201",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfAllowanceForCreditLossesExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-165-2": {
   "value": "8.2 <span class=\"_ _81\"> </span>INSTRUMENTOS FINANCEIROS DERIV<span class=\"_ _11\"></span>ADOSESTIMA<span class=\"_ _0\"></span>TIV<span class=\"_ _11\"></span>AS E JULGAMENTOS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICOSJUSTO V<span class=\"_ _11\"></span>ALOR DE INSTRUMENTOS FINANCEIROS DERIV<span class=\"_ _0\"></span>ADOSSempre que poss\u00edvel, o justo valor dos derivados \u00e9 estimado com base em instrumentos cotados. Na aus\u00eancia de pre\u00e7os demercado, o justo valor dos derivados \u00e9 estimado atrav\u00e9s do m\u00e9todo de fluxos de caixa descontados e modelos de valoriza\u00e7\u00e3o deop\u00e7\u00f5es, de acordo com pressupostos geralmente utilizados no mercado. MOVIMENTOS EM INSTRUMENT<span class=\"_ _0\"></span>OS FINANCEIROS DERIV<span class=\"_ _0\"></span>ADOS2022<span class=\"_ _306\"> </span>2021 Derivados de  Derivados de  Derivados de  Derivados de V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros negocia\u00e7\u00e3o cobertura <span class=\"_ _65\"> </span> T<span class=\"_ _0\"></span>otal l\u00edquido negocia\u00e7\u00e3o cobertura <span class=\"_ _65\"> </span> T<span class=\"_ _0\"></span>otal l\u00edquido  Saldo no in\u00edcio do per\u00edodo <span class=\"_ _106\"> </span>(2.612.553)<span class=\"_ _bc\"> </span>(4.132.630)<span class=\"_ _7c\"> </span>(6.745.183)<span class=\"_ _39\"> </span><span class=\"fc19\">6.472.463 <span class=\"_ _158\"> </span>(5.545.156)<span class=\"_ _ea\"> </span>927.307 </span> Novos contratos / liquida\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _3e\"> </span>17.938.322 <span class=\"_ _158\"> </span>(1.409.254)<span class=\"_ _6d\"> </span>16.529.068 <span class=\"_ _158\"> </span><span class=\"fc19\">(3.178.821)<span class=\"_ _39\"> </span>2.326.437 <span class=\"_ _d1\"> </span>(852.384)</span> V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de justo valor em (25.364.400)<span class=\"_ _bc\"> </span>(1.504.772)<span class=\"_ _cd\"> </span>(26.869.172)<span class=\"_ _bc\"> </span><span class=\"fc19\">(5.936.014)<span class=\"_ _7c\"> </span>(3.191.640)<span class=\"_ _bc\"> </span>(9.127.654)</span>resultados (Nota 5.1<span class=\"_ _0\"></span>1)  V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de justo valor em outro - <span class=\"_ _157\"> </span>60.243.766 <span class=\"_ _c3\"> </span>60.243.766 <span class=\"_ _21d\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _c9\"> </span>2.277.728 <span class=\"_ _ce\"> </span>2.277.728 </span>rendimento integral (Nota 5.5)  Ajustamento <span class=\"_ _20\"></span>cambial <span class=\"_ _2c2\"> </span>(144.306)<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _15b\"> </span>(144.306)<span class=\"_ _3b\"> </span><span class=\"fc19\">29.819 <span class=\"_ _2e8\"> </span>1 <span class=\"_ _51\"> </span>29.820 </span> Saldo no final do per\u00edodo <span class=\"_ _106\"> </span>(10.182.937)<span class=\"_ _7e\"> </span>53.197.1<span class=\"_ _0\"></span>10 <span class=\"_ _c3\"> </span>43.014.173 <span class=\"_ _158\"> </span><span class=\"fc19\">(2.612.553)<span class=\"_ _bc\"> </span>(4.132.630)<span class=\"_ _bc\"> </span>(6.745.183)</span>No exerc\u00edcio de 2022, o montante considerado como V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o do justo valor de instrumentos financeiros derivados em Outrorendimento integral inclui um montante de 54,6 milh\u00f5es de euros da subsidi\u00e1ria Navigator dos quais: a) -29,3 milh\u00f5es de euroscorrespondentes a transfer\u00eancias para resultados de coberturas; e b) 83,9 milh\u00f5es de euros de varia\u00e7\u00f5es de justo valor deinstrumentos financeiros derivados de cobertura.DET<span class=\"_ _0\"></span>ALHE E MA<span class=\"_ _11\"></span>TURIDADE DOS INSTRUMENTOS FINANCEIROS DERIV<span class=\"_ _0\"></span>ADOS POR NA<span class=\"_ _0\"></span>TUREZA 31 de dezembro de 2022  Positivos  Negativos V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _307\"> </span> Nocional <span class=\"_ _20b\"> </span> Moeda <span class=\"_ _14e\"> </span> Maturidade (Nota 4.2) (Nota 4.3) <span class=\"_ _b5\"> </span> L\u00edquido  De cobertura  <span class=\"ff11c\">Forwards</span> cambiais (vendas futuras) <span class=\"_ _c7\"> </span>345.000.000 <span class=\"_ _57\"> </span>USD<span class=\"_ _97\"> </span>2023<span class=\"_ _bf\"> </span>6.01<span class=\"_ _0\"></span>1.256 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _cf\"> </span>6.01<span class=\"_ _0\"></span>1.256  <span class=\"ff11c\">Forwards</span> cambiais (vendas futuras) <span class=\"_ _c7\"> </span>144.000.000 <span class=\"_ _57\"> </span>GBP<span class=\"_ _97\"> </span>2023<span class=\"_ _d2\"> </span>1.294.665 <span class=\"_ _d3\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>1.294.665  <span class=\"ff11c\">Swaps</span> de taxa de juro (SW<span class=\"_ _4\"></span>AP\u2019s) <span class=\"_ _d2\"> </span>425.000.000 <span class=\"_ _40\"> </span>Euro<span class=\"_ _c9\"> </span>2026/2027<span class=\"_ _c2\"> </span>38.208.097 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _157\"> </span>38.208.097  Energia <span class=\"_ _10a\"> </span>50.521.199 <span class=\"_ _57\"> </span>EUR<span class=\"_ _97\"> </span>2023<span class=\"_ _d2\"> </span>7.683.092 <span class=\"_ _d3\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>7.683.092  <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _c9\"> </span>53.197.1<span class=\"_ _0\"></span>10 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _1bf\"> </span>53.197.1<span class=\"_ _4\"></span>10  De negocia\u00e7\u00e3o  <span class=\"ff11c\">Forwards</span> cambiais <span class=\"_ _2c2\"> </span>76.977.456 <span class=\"_ _40\"> </span>USD<span class=\"_ _97\"> </span>2023<span class=\"_ _39\"> </span>1.325.016 <span class=\"_ _158\"> </span>(4.679.289)<span class=\"_ _7c\"> </span>(3.354.273) <span class=\"ff11c\">Forwards</span> cambiais <span class=\"_ _2c2\"> </span>18.800.000 <span class=\"_ _40\"> </span>GBP<span class=\"_ _97\"> </span>2023<span class=\"_ _43\"> </span>251.284 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _116\"> </span>251.284  <span class=\"ff11c\">Forwards</span> cambiais <span class=\"_ _2a4\"> </span>1.750.000 <span class=\"_ _127\"> </span>CHF<span class=\"_ _97\"> </span>2023<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _44\"> </span>(3.244)<span class=\"_ _3a\"> </span>(3.244) <span class=\"ff11c\">Cross currency interest rate swap</span> <span class=\"_ _aa\"> </span>17.500.000 <span class=\"_ _57\"> </span>Euro<span class=\"_ _c9\"> </span>2023/2024<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _158\"> </span>(2.612.957)<span class=\"_ _bc\"> </span>(2.612.957) <span class=\"ff11c\">Cross currency interest rate swap</span> <span class=\"_ _aa\"> </span>62.145.527 <span class=\"_ _57\"> </span>USD<span class=\"_ _c9\"> </span>2022/2025<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _158\"> </span>(4.463.747)<span class=\"_ _bc\"> </span>(4.463.747) <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b5\"> </span>1.576.300 <span class=\"_ _bb\"> </span>(11.759.237)<span class=\"_ _b7\"> </span>(10.182.937) <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _ce\"> </span>54.773.410 <span class=\"_ _14e\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>1.759.237)<span class=\"_ _c2\"> </span>43.014.173 31 de dezembro de 2021  Positivos  Negativos V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _307\"> </span> Nocional <span class=\"_ _20b\"> </span> Moeda <span class=\"_ _14e\"> </span> Maturidade (Nota 4.2) (Nota 4.3) <span class=\"_ _b5\"> </span> L\u00edquido  De cobertura  <span class=\"ff11c\">Forwards</span> cambiais (vendas futuras) <span class=\"_ _c7\"> </span><span class=\"fc19\">242.500.000 <span class=\"_ _57\"> </span>USD<span class=\"_ _97\"> </span>2022<span class=\"_ _53\"> </span>9.066 <span class=\"_ _158\"> </span>(1.426.675)<span class=\"_ _bc\"> </span>(1.417.609)</span> <span class=\"ff11c\">Forwards</span> cambiais (vendas futuras) <span class=\"_ _c3\"> </span><span class=\"fc19\">83.000.000 <span class=\"_ _40\"> </span>GBP<span class=\"_ _55\"> </span>2022<span class=\"_ _b2\"> </span>- <span class=\"_ _15b\"> </span>(483.940)<span class=\"_ _aa\"> </span>(483.940)</span> <span class=\"ff11c\">Swaps</span> de taxa de juro (SW<span class=\"_ _4\"></span>AP\u2019s) <span class=\"_ _d2\"> </span><span class=\"fc19\">425.000.000 <span class=\"_ _40\"> </span>Euro<span class=\"_ _c9\"> </span>2026/2027<span class=\"_ _39\"> </span>2.260.434 <span class=\"_ _158\"> </span>(2.804.403)<span class=\"_ _aa\"> </span>(543.969)</span> Pasta BHKP <span class=\"_ _1f9\"> </span><span class=\"fc19\">27.120.000 <span class=\"_ _3e\"> </span>USD<span class=\"_ _97\"> </span>2022<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _157\"> </span>(1.687.1<span class=\"_ _0\"></span>12)<span class=\"_ _c2\"> </span>(1.687.1<span class=\"_ _0\"></span>12)</span> <span class=\"_ _23e\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _263\"> </span><span class=\"ff118\">2.269.500 <span class=\"_ _158\"> </span>(6.402.130)<span class=\"_ _bc\"> </span>(4.132.630)</span> De negocia\u00e7\u00e3o  <span class=\"ff11c\">Forwards</span> cambiais <span class=\"_ _260\"> </span><span class=\"fc19\">129.745.503 <span class=\"_ _57\"> </span>USD<span class=\"_ _97\"> </span>2023<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _158\"> </span>(1.640.154)<span class=\"_ _7c\"> </span>(1.640.154)</span> <span class=\"ff11c\">Forwards</span> cambiais <span class=\"_ _2a4\"> </span><span class=\"fc19\">9.050.000 <span class=\"_ _40\"> </span>GBP<span class=\"_ _97\"> </span>2021<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _149\"> </span>(86.856)<span class=\"_ _36\"> </span>(86.856)</span> <span class=\"ff11c\">Forwards</span> cambiais <span class=\"_ _273\"> </span><span class=\"fc19\">300.000 <span class=\"_ _127\"> </span>CHF<span class=\"_ _97\"> </span>2021<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _44\"> </span>(1.448)<span class=\"_ _3a\"> </span>(1.448)</span> <span class=\"ff11c\">Cross currency interest rate swap</span> <span class=\"_ _aa\"> </span><span class=\"fc19\">17.500.000 <span class=\"_ _57\"> </span>Euro<span class=\"_ _97\"> </span>2023<span class=\"_ _9f\"> </span>- <span class=\"_ _158\"> </span>(1.201.670)<span class=\"_ _7c\"> </span>(1.201.670)</span> <span class=\"ff11c\">Cross currency interest rate swap</span> <span class=\"_ _aa\"> </span><span class=\"fc19\">48.950.000 <span class=\"_ _57\"> </span>USD<span class=\"_ _97\"> </span>2022<span class=\"_ _ea\"> </span>227.765 <span class=\"_ _15b\"> </span>(479.614)<span class=\"_ _aa\"> </span>(251.849)</span> Non Deliverable Forward (NDF) <span class=\"_ _49\"> </span><span class=\"fc19\">7.861.000 <span class=\"_ _40\"> </span>USD<span class=\"_ _97\"> </span>2021<span class=\"_ _43\"> </span>139.263 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _116\"> </span>139.263 </span> Non Deliverable Forward (NDF) <span class=\"_ _44\"> </span><span class=\"fc19\">12.500.000 <span class=\"_ _57\"> </span>Euro<span class=\"_ _97\"> </span>2022<span class=\"_ _ea\"> </span>430.161 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _c4\"> </span>430.161 </span> <span class=\"_ _23e\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _58\"> </span><span class=\"ff118\">797.189 <span class=\"_ _158\"> </span>(3.409.742)<span class=\"_ _7c\"> </span>(2.612.553)</span> <span class=\"_ _23e\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _263\"> </span><span class=\"ff118\">3.066.689 <span class=\"_ _b6\"> </span>(9.81<span class=\"_ _0\"></span>1.872)<span class=\"_ _7c\"> </span>(6.745.183)</span>SEGMENTO P<span class=\"_ _11\"></span>AST<span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> E P<span class=\"_ _0\"></span>APELCOBERTURA<span class=\"_ _0\"></span> DE VENDAS FUTURAS | RISCO CAMBIAL EUR/USD E EUR/GBPNo decorrer do \u00faltimo semestre de 2022, o Grupo Navigator concluiu a contrata\u00e7\u00e3o dos instrumentos financeiros derivados,adquirindo USD 345.000.000 e GBP 144.000.000, em Zero Cost Collar<span class=\"_ _0\"></span>, garantindo assim a cobertura total do valor estimado deexposi\u00e7\u00e3o para o exerc\u00edcio de 2023.COBERTURA<span class=\"_ _0\"></span> DE FLUXOS DE CAIXA | T<span class=\"_ _11\"></span>AXA DE JURONo decorrer do primeiro trimestre de 2022, o Grupo Navigator contratou dois novos <span class=\"ff11c ws0\">swaps</span> no valor de Euros 75.000.000 cada, parafixa\u00e7\u00e3o da taxa de juro associada ao empr\u00e9stimo obrigacionista Navigator 2022-2028, no montante de Euros 150.000.000, comin\u00edcio em junho de 2022.COBERTURA<span class=\"_ _0\"></span> DE ENERGIAFace \u00e0 exposi\u00e7\u00e3o do grupo ao pre\u00e7o de energia, durante o \u00faltimo trimestre de 2022 a Navigator procedeu \u00e0 contrata\u00e7\u00e3o de swapspara fixa\u00e7\u00e3o do pre\u00e7o da energia vendida para um volume de aproximadamente 253.716 MWh, a findar a 31 de dezembro de 2023.SEGMENTO CIMENT<span class=\"_ _0\"></span>O E DERIV<span class=\"_ _0\"></span>ADOSDERIV<span class=\"_ _0\"></span>ADOS <span class=\"_ _0\"></span>AO JUSTO V<span class=\"_ _0\"></span>ALOR <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>TRA<span class=\"_ _0\"></span>V\u00c9S DE RESUL<span class=\"_ _0\"></span>T<span class=\"_ _0\"></span>ADOSEm janeiro de 2022, a subsidi\u00e1ria Supremo contratou um financiamento de USD equivalente a BRL 100.000.000 com maturidadeem janeiro 2025, com amortiza\u00e7\u00f5es de capital semestrais, a primeira em janeiro de 2023 e a \u00faltima no vencimento. Nessa mesmadata foi celebrado um contrato <span class=\"ff11c\">cross currency interest rate swap</span> com o objetivo de cobrir a exposi\u00e7\u00e3o \u00e0 taxa de c\u00e2mbio. Estederivado permitiu \u00e0 Supremo a fixa\u00e7\u00e3o do valor nominal do financiamento em BRL<span class=\"_ _4\"></span> e o pagamento de juros \u00e0 taxa CDI acrescida deum <span class=\"ff11c\">spread</span>, replicando integralmente o plano de amortiza\u00e7\u00e3o do referido financiamento em USD.Em maio de 2022, a subsidi\u00e1ria Supremo contratou um financiamento externo no montante de USD 18.000.000 com maturidadeem maio de 2025, com uma \u00fanica amortiza\u00e7\u00e3o no vencimento. Nessa mesma data, foi celebrado um contrato cross currencyinterest rate swap com o objetivo de cobrir a exposi\u00e7\u00e3o \u00e0 taxa de c\u00e2mbio. Este derivado permitiu \u00e0 Supremo a fixa\u00e7\u00e3o do valornominal do financiamento em BRL<span class=\"_ _4\"></span> e o pagamento de juros \u00e0 taxa CDI acrescida de um <span class=\"ff11c ws0\">spread</span>, replicando integralmente o plano deamortiza\u00e7\u00e3o do referido financiamento em USD.Em maio de 2022, a subsidi\u00e1ria Margem contratou um financiamento externo no montante de USD 16.000.000 com maturidadeem maio de 2025, com uma \u00fanica amortiza\u00e7\u00e3o no vencimento. Nessa mesma data, foi celebrado um contrato cross currencyinterest rate swap com o objetivo de cobrir a exposi\u00e7\u00e3o \u00e0 taxa de c\u00e2mbio. Este derivado permitiu \u00e0 Margem a fixa\u00e7\u00e3o do valornominal do financiamento em BRL<span class=\"_ _4\"></span> e o pagamento de juros \u00e0 taxa CDI acrescida de um <span class=\"ff11c ws0\">spread</span>, replicando integralmente o plano deamortiza\u00e7\u00e3o do referido financiamento em USD.Em junho de 2022, a subsidi\u00e1ria Margem contratou um financiamento externo no montante de EUR 10.000.000 com maturidadeem junho de 2024, com uma \u00fanica amortiza\u00e7\u00e3o no vencimento. Nessa mesma data, foi celebrado um contrato cross currencyinterest rate swap com o objetivo de cobrir a exposi\u00e7\u00e3o \u00e0 taxa de c\u00e2mbio. Este derivado permitiu \u00e0 Margem a fixa\u00e7\u00e3o do valornominal do financiamento em BRL<span class=\"_ _4\"></span> e o pagamento de juros \u00e0 taxa CDI acrescida de um <span class=\"ff11c ws0\">spread</span>, replicando integralmente o plano deamortiza\u00e7\u00e3o do referido financiamento em EUR.Em mar\u00e7o de 2022, a subsidi\u00e1ria Margem comprou USD 2.000.000 a prazo para cobrir um pagamento em USD com liquida\u00e7\u00e3o namesma data, a 2 de abril de 2022.Em mar\u00e7o de 2021, a subsidi\u00e1ria Supremo contratou um financiamento externo no montante aproximado de EUR 7.500.000 commaturidade em agosto de 2023 com duas amortiza\u00e7\u00f5es de capital, a primeira em agosto de 2022 e a \u00faltimo no vencimento. Nessamesma data foi celebrado um contrato <span class=\"ff11c\">cross currency interest rate swap</span> com o objetivo de cobrir a exposi\u00e7\u00e3o \u00e0 taxa de c\u00e2mbio. Estederivado permitiu \u00e0 Supremo a fixa\u00e7\u00e3o do valor nominal do financiamento em BRL<span class=\"_ _4\"></span> e o pagamento de juros \u00e0 taxa CDI acrescida deum <span class=\"ff11c\">spread</span>, replicando integralmente o plano de amortiza\u00e7\u00e3o do referido financiamento em EUR.Adicionalmente, a subsidi\u00e1ria Supremo contratou um financiamento de EUR 10.000.000 com maturidade em junho 2024, com duasamortiza\u00e7\u00f5es de capital, a primeira em junho de 2023 e a \u00faltima no vencimento. Nessa mesma data foi celebrado um contrato crosscurrency interest rate swap com o objetivo de cobrir a exposi\u00e7\u00e3o \u00e0 taxa de c\u00e2mbio. Este derivado permitiu \u00e0 Supremo a fixa\u00e7\u00e3o dovalor nominal do financiamento em BRL<span class=\"_ _4\"></span> e o pagamento de juros \u00e0 taxa CDI acrescida de um <span class=\"ff11c ws0\">spread</span>, replicando integralmente oplano de amortiza\u00e7\u00e3o do referido financiamento em EUR.Em dezembro de 2021, a subsidi\u00e1ria Supremo contratou um financiamento de USD 7.000.000 com maturidade em dezembro 2022,com uma amortiza\u00e7\u00e3o de capital no vencimento. Nessa mesma data foi celebrado um contrato <span class=\"ff11c\">cross currency interest rate swap</span> como objetivo de cobrir a exposi\u00e7\u00e3o \u00e0 taxa de c\u00e2mbio. Este derivado permitiu \u00e0 Supremo a fixa\u00e7\u00e3o do valor nominal do financiamentoem BRL<span class=\"_ _0\"></span> e o pagam<span class=\"_ _20\"></span>ento de juros \u00e0 taxa CDI acrescida de um <span class=\"ff11c ws0\">spread</span>, replicando integralmente o plano de amortiza\u00e7\u00e3o do referidofinanciamento em USD.Em mar\u00e7o de 2020, a subsidi\u00e1ria Supremo contratou um financiamento externo no montante aproximado de USD 7.950.000 commaturidade em mar\u00e7o de 2022. Nessa mesma data, foi celebrado um contrato <span class=\"ff11c\">cross currency interest rate swap</span> com o objetivo de cobrira exposi\u00e7\u00e3o \u00e0 taxa de c\u00e2mbio. Este derivado permitiu \u00e0 Supremo a fixa\u00e7\u00e3o do valor nominal do financiamento em BRL<span class=\"_ _0\"></span> e o pagamento dejuros \u00e0 taxa CDI acrescida de um <span class=\"ff11c ws50\">spread</span>, replicando integralmente o plano de amortiza\u00e7\u00e3o do referido financiamento em USD.Em julho de 2020, a subsidi\u00e1ria Supremo contratou um financiamento externo no montante aproximado de EUR 12.500.000 commaturidade em julho 2022 com uma \u00fanica amortiza\u00e7\u00e3o no vencimento. Nessa mesma data foi celebrado um contrato Non-DeliverableForward. Este derivado permitiu \u00e0 Supremo a fixa\u00e7\u00e3o do valor nominal dos financiamentos em BRL<span class=\"_ _0\"></span> e dos respetivos juros.COBERTURA<span class=\"_ _0\"></span> DE FLUXOS DE CAIXA | T<span class=\"_ _11\"></span>AXA DE JUROEm 2020 a Secil contratou um empr\u00e9stimo obrigacionista de EUR 50.000.000, com reembolso integral ao par em abril de 2027,com pagamento de juros semestrais e postecipados. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> 26 de outubro de 2020, foi contratado um derivado de cobertura de risco detaxa de juro, atrav\u00e9s de um <span class=\"ff11c\">interest rate swap</span> (IRS) com valor nominal de EUR 50.000.000, com in\u00edcio a 29 de outubro de 2020 evencimento a 29 de abril 2027.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfDerivativeFinancialInstrumentsExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-166-3": {
   "value": "POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASO justo valor dos Instrumentos financeiros derivados encontra-se inclu\u00eddo na rubrica de V<span class=\"_ _0\"></span>alores a pagar (Nota 4.3), quandonegativos, e na rubrica V<span class=\"_ _0\"></span>alores a receber (Nota 4.2), quando positivo.Conforme previsto na IFRS 9 \u2013 Instrumentos financeiros, o Grupo optou por continuar a aplicar os requisitos da contabilidade decobertura presentes na IAS 39 \u2013 Instrumentos financeiros, at\u00e9 que exista uma maior visibilidade sobre o projeto de Dynamic RiskManagement (<span class=\"ff11c\">macro hedging</span>) atualmente em curso.Sempre que as expectativas de evolu\u00e7\u00e3o de taxas de juro ou de c\u00e2mbio o justifiquem, o Grupo procura contratar opera\u00e7\u00f5es decobertura contra movimentos adversos, atrav\u00e9s de instrumentos derivados, tais como <span class=\"ff11c\">interest rate swaps</span> (IRS), <span class=\"ff11c ws0\">collars</span> de taxa dejuro e de c\u00e2mbio, <span class=\"ff11c\">forwards</span> cambiais, etc.INSTRUMENTOS FINANCEIROS DERIV<span class=\"_ _11\"></span>ADOS DE NEGOCIA\u00c7\u00c3OApesar de os derivados contratados pelo Grupo corresponderem a instrumentos eficazes na cobertura econ\u00f3mica de riscos, nemtodos se qualificam como instrumentos de cobertura contabil\u00edstica de acordo com as regras e requisitos aplic\u00e1veis. Os instrumentosque n\u00e3o se qualifiquem como instrumentos de cobertura contabil\u00edstica s\u00e3o registados na Posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada peloseu justo valor e as varia\u00e7\u00f5es no mesmo s\u00e3o reconhecidas em Rendimentos e gastos financeiros (Nota 5.1<span class=\"_ _0\"></span>1), quando relativasa opera\u00e7\u00f5es de financiamento, ou em Fornecimentos e Servi\u00e7os Externos (Nota 2.3) ou R\u00e9dito (Nota 2.1), quando se refiram \u00e0cobertura de riscos cambiais sobre a compra de mat\u00e9rias-primas ou fluxos de recebimento de vendas em moeda diferente damoeda de apresenta\u00e7\u00e3o.INSTRUMENTOS FINANCEIROS DERIV<span class=\"_ _11\"></span>ADOS DE COBERTURAOs Instrumentos financeiros derivados utilizados para fins de cobertura podem ser classificados contabilisticamente como decobertura desde que cumpram, cumulativamente, com as condi\u00e7\u00f5es definidas na IAS 39.COBERTURA<span class=\"_ _0\"></span> DE FLUXOS DE CAIXA (RISCO DE T<span class=\"_ _11\"></span>AXA DE JURO E DE C\u00c2MBIO)O Grupo, na sua gest\u00e3o da exposi\u00e7\u00e3o \u00e0s taxas de juro e de c\u00e2mbio, realiza cobertura de fluxos de caixa.Estas opera\u00e7\u00f5es s\u00e3o registadas na Demonstra\u00e7\u00e3o da posi\u00e7\u00e3o financeira intercalar pelo seu justo valor e, na medida em que sejamconsideradas coberturas eficazes, as varia\u00e7\u00f5es no justo valor s\u00e3o inicialmente registadas no outro rendimento integral do per\u00edodo.Se as opera\u00e7\u00f5es de cobertura se apresentarem como ineficazes, o ganho ou a perda da\u00ed decorrente \u00e9 registada diretamente emresultados.Os montantes acumulados em capital pr\u00f3prio s\u00e3o transferidos para resultados quando o item coberto afeta a Demonstra\u00e7\u00e3o dosresultados (por exemplo, quando a venda futura coberta se materializa). O ganho ou a perda correspondente \u00e0 componente eficazdos <span class=\"_ _20\"></span><span class=\"ff11c\">swaps</span> de taxa de juro que se encontrem a cobrir financiamentos de taxa vari\u00e1vel \u00e9 reconhecido na rubrica de Rendimentose gastos financeiros (Nota 5.1<span class=\"_ _0\"></span>1). No entanto, quando a transa\u00e7\u00e3o futura que se encontra coberta origina o reconhecimento de umativo n\u00e3o financeiro (por exemplo, invent\u00e1rios ou ativos fixos tang\u00edveis), os ganhos e perdas anteriormente diferidos no capitalpr\u00f3prio s\u00e3o inclu\u00eddos na mensura\u00e7\u00e3o inicial do custo do ativo.COBERTURA<span class=\"_ _0\"></span> DE INVESTIMENTO L\u00cdQUIDO NO ESTRANGEIRO (RISCO DE T<span class=\"_ _0\"></span>AXA<span class=\"_ _4\"></span> DE C\u00c2MBIO)O Grupo, na sua gest\u00e3o da exposi\u00e7\u00e3o \u00e0s taxas de c\u00e2mbio, realiza cobertura da exposi\u00e7\u00e3o cambial em investimentos em entidadesno estrangeiro (<span class=\"ff11c\">net investment</span>) atrav\u00e9s da contrata\u00e7\u00e3o de <span class=\"ff11c ws0\">forwards</span> cambiais, os quais se encontram registados ao justo valor naDemonstra\u00e7\u00e3o da posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada.As coberturas contratadas para investimentos em opera\u00e7\u00f5es estrangeiras s\u00e3o registadas de forma semelhante \u00e0s coberturas defluxos de caixa. Os ganhos e perdas no instrumento de cobertura relacionados com a sua componente de cobertura efetiva s\u00e3oreconhecidos no rendimento integral do per\u00edodo. Os ganhos e perdas relacionados com a componente ineficaz de cobertura s\u00e3oreconhecidos na Demonstra\u00e7\u00e3o dos resultados. Os ganhos e perdas acumulados no capital pr\u00f3prio s\u00e3o inclu\u00eddos na Demonstra\u00e7\u00e3odos resultados se e quando ocorrer a aliena\u00e7\u00e3o da opera\u00e7\u00e3o estrangeira.SEGMENTO P<span class=\"_ _11\"></span>AST<span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> E P<span class=\"_ _0\"></span>APELDERIV<span class=\"_ _0\"></span>ADOS CAMBIAIS DE NEGOCIA\u00c7\u00c3OO Grupo Navigator tem uma exposi\u00e7\u00e3o cambial nas vendas que fatura em divisas, com especial relev\u00e2ncia em d\u00f3lares norte--americanos (USD) e libras esterlinas (GBP). Uma vez que o Grupo apresenta as suas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras em euros,fica exposta a um risco econ\u00f3mico na convers\u00e3o destes fluxos de moedas para o euro. O Grupo tem tamb\u00e9m, embora commenor express\u00e3o, alguns pagamentos nestas mesmas divisas, que, para efeitos de exposi\u00e7\u00e3o cambial, funcionam como umacobertura natural. Deste modo, a cobertura tem como objetivo proteger o saldo dos valores da demonstra\u00e7\u00e3o da posi\u00e7\u00e3o financeiradenominados em moeda diferente da moeda de apresenta\u00e7\u00e3o contra as respetivas varia\u00e7\u00f5es cambiais.Os instrumentos de cobertura utilizados nesta opera\u00e7\u00e3o s\u00e3o <span class=\"ff11c ws0\">forwards</span> cambiais, contratados sobre a exposi\u00e7\u00e3o l\u00edquida \u00e0s moedasdiferentes da moeda de apresenta\u00e7\u00e3o, para montantes e datas de vencimento pr\u00f3ximas dessa exposi\u00e7\u00e3o. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> natureza do risco coberto\u00e9 a varia\u00e7\u00e3o cambial contabil\u00edstica registada nas vendas e compras tituladas em moedas diferentes da moeda de apresenta\u00e7\u00e3o. Nofinal de cada m\u00eas \u00e9 feita uma atualiza\u00e7\u00e3o cambial dos saldos de Clientes e dos Fornecedores, cujo ganho ou perda \u00e9 compensadocom a varia\u00e7\u00e3o do justo valor dos <span class=\"ff11c\">forwards</span> negociados.COBERTURA<span class=\"_ _0\"></span> DE VENDAS FUTURAS | RISCO CAMBIAL EUR/USD E EUR/GBPO Grupo recorre \u00e0 utiliza\u00e7\u00e3o de instrumentos financeiros derivados com o objetivo de limitar o risco l\u00edquido de exposi\u00e7\u00e3o cambialassociado \u00e0s vendas e compras futuras estimadas em USD e GBP<span class=\"_ _11\"></span>.COBERTURA<span class=\"_ _0\"></span> DE FLUXOS DE CAIXA | T<span class=\"_ _11\"></span>AXA DE JUROO Grupo Navigator procede \u00e0 cobertura dos pagamentos de juros futuros associados \u00e0s emiss\u00f5es de papel comercial e doempr\u00e9stimo obrigacionista, atrav\u00e9s da contrata\u00e7\u00e3o de <span class=\"ff11c ws0\">swaps</span> de taxa de juro, onde paga uma taxa fixa e recebe uma taxa vari\u00e1vel.O referido instrumento \u00e9 designado como de cobertura dos fluxos de caixa associados ao programa de papel comercial e aoempr\u00e9stimo obrigacionista.COBERTURA<span class=\"_ _0\"></span> DE FLUXOS DE CAIXA | <span class=\"ff11d\">COMMODITIES</span> - BHKPO Grupo Navigator usa instrumentos financeiros derivados com o objetivo de minimizar o risco de exposi\u00e7\u00e3o associado \u00e0 varia\u00e7\u00e3odo pre\u00e7o da pasta, indexado ao PIX, em USD.SEGMENTO CIMENT<span class=\"_ _0\"></span>O E DERIV<span class=\"_ _0\"></span>ADOSCOBERTURA<span class=\"_ _0\"></span> DE RISCO CAMBIAL NA EXPORT<span class=\"_ _11\"></span>A\u00c7\u00c3O E NA <span class=\"_ _0\"></span>AQUISI\u00c7\u00c3O DE COMBUST\u00cdVEISO Grupo Secil efetua muito pontualmente opera\u00e7\u00f5es de cobertura de vendas em moeda diferente da moeda de apresenta\u00e7\u00e3o eefetua cobertura das aquisi\u00e7\u00f5es futuras de combust\u00edvel, nomeadamente do <span class=\"ff11c\">petcoke</span>.COBERTURA<span class=\"_ _0\"></span> DE FLUXOS DE CAIXA | T<span class=\"_ _11\"></span>AXA DE JURO DE EMPR\u00c9STIMOS <span class=\"_ _0\"></span>A OPERA\u00c7\u00d5ES ESTRANGEIRASQuando uma opera\u00e7\u00e3o estrangeira do Grupo Secil contrai empr\u00e9stimos em moeda que n\u00e3o seja a moeda funcional no pa\u00eds deatividade dessa opera\u00e7\u00e3o, o Grupo efetua opera\u00e7\u00f5es de cobertura de forma a que a exposi\u00e7\u00e3o reflita a moeda funcional.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForDerivativeFinancialInstrumentsAndHedgingExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-169-3": {
   "value": "DESRECONHECIMENTOQuando um instrumento de cobertura matura ou \u00e9 vendido, ou quando deixa de cumprir os crit\u00e9rios exigidos para que seja reconhecidocontabilisticamente como de cobertura, os ganhos e perdas acumuladas no capital pr\u00f3prio s\u00e3o reciclados para a Demonstra\u00e7\u00e3o dosresultados, exceto quando o item coberto \u00e9 uma transa\u00e7\u00e3o futura em que os ganhos e perdas acumuladas constantes do capitalpr\u00f3prio a essa data permane\u00e7am no capital pr\u00f3prio, caso em que apenas ser\u00e3o reciclados para a Demonstra\u00e7\u00e3o dos resultadosquando a transa\u00e7\u00e3o for reconhecida na Demonstra\u00e7\u00e3o dos resultados.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForDerecognitionOfFinancialInstrumentsExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-173-2": {
   "value": "8.3 <span class=\"_ _81\"> </span>OUTROS INVESTIMENTOS FINANCEIROSEstes investimentos correspondem essencialmente a investimentos feitos pela subsidi\u00e1ria Semapa Next, S,A, unidade de neg\u00f3ciode capital de risco do Grupo Semapa que tem vindo a concretizar investimentos diversificados, e detalham-se como segue:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _24a\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 <span class=\"_ _4\"></span>Ativos financeiros ao justo valor atrav\u00e9s de outro rendimento integral  <span class=\"_ _20\"></span>Defined AI<span class=\"_ _269\"> </span><span class=\"ws0\">7.500.465 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">3.531.696 </span></span> RealFevr <span class=\"_ _249\"> </span>3.999.998 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> Oceano Fresco <span class=\"_ _24f\"> </span>3.006.930 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">3.006.930 </span> Probe.ly <span class=\"_ _172\"> </span>2.950.000 <span class=\"_ _25f\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> LOQR <span class=\"_ _308\"> </span>2.499.962 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">2.499.962 </span> Circuit <span class=\"_ _308\"> </span>2.035.200 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> T<span class=\"_ _11\"></span>echstar Corporate <span class=\"_ _13b\"> </span><span class=\"ws0\">1.745.339 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.812.562 </span></span> Overstory <span class=\"_ _269\"> </span>1.155.000 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> Airly <span class=\"_ _300\"> </span><span class=\"ws0\">187.510 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span></span> EMOT<span class=\"_ _0\"></span>AI <span class=\"_ _309\"> </span>100.000 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span>25.180.404 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">10.851.150 </span> <span class=\"_ _4\"></span>Ativos financeiros ao justo valor atrav\u00e9s de resultados  <span class=\"_ _0\"></span>Alter Venture Partners Fund I <span class=\"_ _174\"> </span>10.973.474 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">6.204.366 </span> Kencko <span class=\"_ _30a\"> </span>4.687.800 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> FCR <span class=\"_ _0\"></span>Armilar Venture <span class=\"_ _123\"> </span>3.712.679 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.851.348 </span> Notion Capital <span class=\"_ _140\"> </span>2.309.991 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.230.303 </span> Firstminute <span class=\"_ _29c\"> </span>1.128.665 <span class=\"_ _79\"> </span><span class=\"fc19\">718.316 </span> Kibo Capital <span class=\"_ _30b\"> </span>384.323 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">295.000 </span> Lakestar <span class=\"_ _2d3\"> </span>318.151 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> Ynvisible, SA<span class=\"_ _4\"></span> <span class=\"_ _207\"> </span><span class=\"ws0\">23.415 <span class=\"_ _115\"> </span><span class=\"fc19\">93.609 </span></span> <span class=\"_ _3f\"> </span>23.538.498 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">10.392.942 </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>48.718.902 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">21.244.092 </span>A<span class=\"_ _0\"></span> subsidi\u00e1ria Semapa Next, S.A., unidade de neg\u00f3cio de capital de risco do Grupo Semapa, tem vindo a concretizar investimentosdiversificados entre os quais:\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>Uma participa\u00e7\u00e3o na Defined <span class=\"_ _11\"></span>AI, que opera um <span class=\"ff11c ws0\">marketplace</span> de dados de alta qualidade para treino de modelos de intelig\u00eanciaartificial;\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>Uma participa\u00e7\u00e3o na LOQR, que oferece uma plataforma inovadora que facilita a transforma\u00e7\u00e3o digital e acelera\u00e7\u00e3o do neg\u00f3cioonline<span class=\"ff119\"> das institui\u00e7\u00f5es financeiras;</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>Uma participa\u00e7\u00e3o na Oceano Fresco, que se dedica \u00e0 aquacultura sustent\u00e1vel de bivalves de alta qualidade (am\u00eaijoas europeias),aplicando m\u00e9todos cient\u00edficos e uma abordagem inovadora;\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>Uma participa\u00e7\u00e3o na Probely<span class=\"_ _11\"></span>, que desenvolveu uma solu\u00e7\u00e3o dirigida aos programadores e \u00e0s equipas de ciberseguran\u00e7a dasempresas para dete\u00e7\u00e3o autom\u00e1tica de vulnerabilidades em sites, aplica\u00e7\u00f5es web e <span class=\"_ _0\"></span>API;\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>Uma participa\u00e7\u00e3o na Kencko, que se dedica \u00e0 produ\u00e7\u00e3o e comercializa\u00e7\u00e3o de <span class=\"ff11c ws0\">smoothies</span>, gomas e <span class=\"ff11c ws0\">bowls</span> nutritivos e de altaqualidade com menos desperd\u00edcio alimentar; \u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Uma participa\u00e7\u00e3o na RealFevr<span class=\"_ _11\"></span>, empresa especializada na comercializa\u00e7\u00e3o e gamifica\u00e7\u00e3o de NFT de desporto;</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>Uma participa\u00e7\u00e3o na Overstory<span class=\"_ _11\"></span>, que desenvolveu uma plataforma para planeamento e gest\u00e3o de risco de vegeta\u00e7\u00e3o circundantea linhas el\u00e9tricas;\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>Uma participa\u00e7\u00e3o na Circuit, que disponibiliza uma aplica\u00e7\u00e3o para planeamento de rotas para motoristas permitindo a poupan\u00e7ade tempo e combust\u00edvel;\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Uma participa\u00e7\u00e3o no fundo da norte-americana <span class=\"_ _0\"></span>T<span class=\"_ _11\"></span>echstars para apoiar e acelerar <span class=\"ff11c\">startups</span> globais a partir de Lisboa;</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>Conta ainda com participa\u00e7\u00f5es em v\u00e1rios fundos de capital de risco na Europa e Estados Unidos, a saber: <span class=\"_ _0\"></span>Alter V<span class=\"_ _0\"></span>enture CapitalFund SCA<span class=\"_ _0\"></span> \u2013 SICA<span class=\"_ _0\"></span>V<span class=\"_ _11\"></span>, FCR <span class=\"_ _4\"></span>Armilar V<span class=\"_ _0\"></span>enture Partners T<span class=\"_ _11\"></span>ech T<span class=\"_ _0\"></span>ransfer Fund, Notion Capital IV LP<span class=\"_ _11\"></span>, Firstminute Capital II LP<span class=\"_ _33\"></span>, KiboV<span class=\"_ _0\"></span>entures Fund III FCRE, Lakestar Early IV LP e Lakestar Growth II LP<span class=\"_ _33\"></span>.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfFinancialInstrumentsExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-173-3": {
   "value": "8.3 <span class=\"_ _81\"> </span>OUTROS INVESTIMENTOS FINANCEIROSEstes investimentos correspondem essencialmente a investimentos feitos pela subsidi\u00e1ria Semapa Next, S,A, unidade de neg\u00f3ciode capital de risco do Grupo Semapa que tem vindo a concretizar investimentos diversificados, e detalham-se como segue:V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _24a\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 <span class=\"_ _4\"></span>Ativos financeiros ao justo valor atrav\u00e9s de outro rendimento integral  <span class=\"_ _20\"></span>Defined AI<span class=\"_ _269\"> </span><span class=\"ws0\">7.500.465 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">3.531.696 </span></span> RealFevr <span class=\"_ _249\"> </span>3.999.998 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> Oceano Fresco <span class=\"_ _24f\"> </span>3.006.930 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">3.006.930 </span> Probe.ly <span class=\"_ _172\"> </span>2.950.000 <span class=\"_ _25f\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> LOQR <span class=\"_ _308\"> </span>2.499.962 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">2.499.962 </span> Circuit <span class=\"_ _308\"> </span>2.035.200 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> T<span class=\"_ _11\"></span>echstar Corporate <span class=\"_ _13b\"> </span><span class=\"ws0\">1.745.339 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.812.562 </span></span> Overstory <span class=\"_ _269\"> </span>1.155.000 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> Airly <span class=\"_ _300\"> </span><span class=\"ws0\">187.510 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span></span> EMOT<span class=\"_ _0\"></span>AI <span class=\"_ _309\"> </span>100.000 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span>25.180.404 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">10.851.150 </span> <span class=\"_ _4\"></span>Ativos financeiros ao justo valor atrav\u00e9s de resultados  <span class=\"_ _0\"></span>Alter Venture Partners Fund I <span class=\"_ _174\"> </span>10.973.474 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">6.204.366 </span> Kencko <span class=\"_ _30a\"> </span>4.687.800 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> FCR <span class=\"_ _0\"></span>Armilar Venture <span class=\"_ _123\"> </span>3.712.679 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.851.348 </span> Notion Capital <span class=\"_ _140\"> </span>2.309.991 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">1.230.303 </span> Firstminute <span class=\"_ _29c\"> </span>1.128.665 <span class=\"_ _79\"> </span><span class=\"fc19\">718.316 </span> Kibo Capital <span class=\"_ _30b\"> </span>384.323 <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"fc19\">295.000 </span> Lakestar <span class=\"_ _2d3\"> </span>318.151 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span> Ynvisible, SA<span class=\"_ _4\"></span> <span class=\"_ _207\"> </span><span class=\"ws0\">23.415 <span class=\"_ _115\"> </span><span class=\"fc19\">93.609 </span></span> <span class=\"_ _3f\"> </span>23.538.498 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">10.392.942 </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>48.718.902 <span class=\"_ _299\"> </span><span class=\"fc19\">21.244.092 </span>A<span class=\"_ _0\"></span> subsidi\u00e1ria Semapa Next, S.A., unidade de neg\u00f3cio de capital de risco do Grupo Semapa, tem vindo a concretizar investimentosdiversificados entre os quais:\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>Uma participa\u00e7\u00e3o na Defined <span class=\"_ _11\"></span>AI, que opera um <span class=\"ff11c ws0\">marketplace</span> de dados de alta qualidade para treino de modelos de intelig\u00eanciaartificial;\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>Uma participa\u00e7\u00e3o na LOQR, que oferece uma plataforma inovadora que facilita a transforma\u00e7\u00e3o digital e acelera\u00e7\u00e3o do neg\u00f3cioonline<span class=\"ff119\"> das institui\u00e7\u00f5es financeiras;</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>Uma participa\u00e7\u00e3o na Oceano Fresco, que se dedica \u00e0 aquacultura sustent\u00e1vel de bivalves de alta qualidade (am\u00eaijoas europeias),aplicando m\u00e9todos cient\u00edficos e uma abordagem inovadora;\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>Uma participa\u00e7\u00e3o na Probely<span class=\"_ _11\"></span>, que desenvolveu uma solu\u00e7\u00e3o dirigida aos programadores e \u00e0s equipas de ciberseguran\u00e7a dasempresas para dete\u00e7\u00e3o autom\u00e1tica de vulnerabilidades em sites, aplica\u00e7\u00f5es web e <span class=\"_ _0\"></span>API;\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>Uma participa\u00e7\u00e3o na Kencko, que se dedica \u00e0 produ\u00e7\u00e3o e comercializa\u00e7\u00e3o de <span class=\"ff11c ws0\">smoothies</span>, gomas e <span class=\"ff11c ws0\">bowls</span> nutritivos e de altaqualidade com menos desperd\u00edcio alimentar; \u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Uma participa\u00e7\u00e3o na RealFevr<span class=\"_ _11\"></span>, empresa especializada na comercializa\u00e7\u00e3o e gamifica\u00e7\u00e3o de NFT de desporto;</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>Uma participa\u00e7\u00e3o na Overstory<span class=\"_ _11\"></span>, que desenvolveu uma plataforma para planeamento e gest\u00e3o de risco de vegeta\u00e7\u00e3o circundantea linhas el\u00e9tricas;\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>Uma participa\u00e7\u00e3o na Circuit, que disponibiliza uma aplica\u00e7\u00e3o para planeamento de rotas para motoristas permitindo a poupan\u00e7ade tempo e combust\u00edvel;\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Uma participa\u00e7\u00e3o no fundo da norte-americana <span class=\"_ _0\"></span>T<span class=\"_ _11\"></span>echstars para apoiar e acelerar <span class=\"ff11c\">startups</span> globais a partir de Lisboa;</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>Conta ainda com participa\u00e7\u00f5es em v\u00e1rios fundos de capital de risco na Europa e Estados Unidos, a saber: <span class=\"_ _0\"></span>Alter V<span class=\"_ _0\"></span>enture CapitalFund SCA<span class=\"_ _0\"></span> \u2013 SICA<span class=\"_ _0\"></span>V<span class=\"_ _11\"></span>, FCR <span class=\"_ _4\"></span>Armilar V<span class=\"_ _0\"></span>enture Partners T<span class=\"_ _11\"></span>ech T<span class=\"_ _0\"></span>ransfer Fund, Notion Capital IV LP<span class=\"_ _11\"></span>, Firstminute Capital II LP<span class=\"_ _33\"></span>, KiboV<span class=\"_ _0\"></span>entures Fund III FCRE, Lakestar Early IV LP e Lakestar Growth II LP<span class=\"_ _33\"></span>.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfFinancialInstrumentsAtFairValueThroughProfitOrLossExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-175-3": {
   "value": "POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASEsta Nota inclui os instrumentos de capital pr\u00f3prio detidos pelo Grupo relativos a empresas sobre as quais n\u00e3o exerce controloou influ\u00eancia significativa. Os investimentos financeiros s\u00e3o mensurados ao justo valor atrav\u00e9s dos resultados quando o Grupo osdet\u00e9m com o objetivo de os negociar<span class=\"_ _0\"></span>. O Grupo designa os restantes investimentos financeiros como ativos financeiros ao justo valoratrav\u00e9s de outro rendimento integral. ",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForFinancialInstrumentsExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-175-4": {
   "value": "POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASEsta Nota inclui os instrumentos de capital pr\u00f3prio detidos pelo Grupo relativos a empresas sobre as quais n\u00e3o exerce controloou influ\u00eancia significativa. Os investimentos financeiros s\u00e3o mensurados ao justo valor atrav\u00e9s dos resultados quando o Grupo osdet\u00e9m com o objetivo de os negociar<span class=\"_ _0\"></span>. O Grupo designa os restantes investimentos financeiros como ativos financeiros ao justo valoratrav\u00e9s de outro rendimento integral. ",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForFinancialInstrumentsAtFairValueThroughProfitOrLossExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-175-5": {
   "value": "POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASEsta Nota inclui os instrumentos de capital pr\u00f3prio detidos pelo Grupo relativos a empresas sobre as quais n\u00e3o exerce controloou influ\u00eancia significativa. Os investimentos financeiros s\u00e3o mensurados ao justo valor atrav\u00e9s dos resultados quando o Grupo osdet\u00e9m com o objetivo de os negociar<span class=\"_ _0\"></span>. O Grupo designa os restantes investimentos financeiros como ativos financeiros ao justo valoratrav\u00e9s de outro rendimento integral. ",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForInvestmentsOtherThanInvestmentsAccountedForUsingEquityMethodExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-177-2": {
   "value": "8.4.2 <span class=\"_ _81\"> </span>JUST<span class=\"_ _0\"></span>O V<span class=\"_ _0\"></span>ALOR DE A<span class=\"_ _11\"></span>TIVOS E P<span class=\"_ _11\"></span>ASSIVOS FINANCEIROSESTIMA<span class=\"_ _0\"></span>TIV<span class=\"_ _11\"></span>AS E JULGAMENTOS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICOSJUSTO V<span class=\"_ _11\"></span>ALOR DE FINANCIAMENTOS OBTIDOS REMUNERADOS <span class=\"_ _0\"></span>A T<span class=\"_ _11\"></span>AXA DE JURO FIXAO justo valor destes passivos \u00e9 calculado pelo m\u00e9todo dos fluxos de caixa descontados \u00e0 data de relato, utilizando uma taxa dedesconto de acordo com as caracter\u00edsticas de cada financiamento, pertencendo ao n\u00edvel 2 da hierarquia de justo valor da IFRS 13.JUSTO V<span class=\"_ _11\"></span>ALOR DE <span class=\"_ _4\"></span>A<span class=\"_ _11\"></span>TIVOS E P<span class=\"_ _0\"></span>ASSIVOS FINANCEIROS MENSURADOS <span class=\"_ _4\"></span>AO CUSTO <span class=\"_ _0\"></span>AMORTIZADOO Grupo considera que o valor contabil\u00edstico dos financiamentos remunerados a taxas vari\u00e1vel, assim como dos ativos e passivosfinanceiros mensurados ao custo amortizado nas restantes rubricas (Nota 8.4.1), se aproxima do seu justo valor<span class=\"_ _0\"></span>.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfFairValueMeasurementExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-179-3": {
   "value": "POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASO justo valor dos instrumentos financeiros \u00e9 classificado de acordo com a hierarquia de justo valor da IFRS 13 \u2013 Mensura\u00e7\u00e3o aojusto valor:N\u00edvel 1<span class=\"_ _1ca\"> </span>Baseado em cota\u00e7\u00f5es de mercados l\u00edquidos ativos \u00e0 data de relatoN\u00edvel 2<span class=\"_ _1ca\"> </span>Determinado com recurso a modelos de avalia\u00e7\u00e3o, cujos principais <span class=\"ff11c\">inputs</span> s\u00e3o observ\u00e1veis no mercado N\u00edvel 3<span class=\"_ _1ca\"> </span>Determinado com recurso a modelos de avalia\u00e7\u00e3o, cujos principais <span class=\"ff11c\">inputs</span> n\u00e3o s\u00e3o observ\u00e1veis no mercado.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForFairValueMeasurementExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-180-2": {
   "value": "9.1 PROVIS\u00d5ESESTIMA<span class=\"_ _0\"></span>TIV<span class=\"_ _11\"></span>AS E JULGAMENTOS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICOSPROCESSOS JUDICIAISEstas provis\u00f5es foram constitu\u00eddas de acordo com as avalia\u00e7\u00f5es de risco efetuadas internamente pelo Grupo com o apoio dos seusconsultores legais, baseadas na probabilidade da decis\u00e3o ser favor\u00e1vel ou desfavor\u00e1vel ao Grupo.Os saldos de responsabilidades adicionais por posi\u00e7\u00f5es de incerteza do Grupo relativos ao imposto sobre o rendimento s\u00e3odivulgados na Nota 6.1 \u2013 Imposto sobre o rendimento.RECUPERA\u00c7\u00c3O AMBIENT<span class=\"_ _11\"></span>ALA<span class=\"_ _0\"></span> extens\u00e3o dos trabalhos necess\u00e1rios e dos respetivos custos a incorrer foram determinados tendo por base os planos de lavradas pedreiras e estudos preparados por entidades independentes, sendo que a responsabilidade total foi mensurada pelo valoresperado dos fluxos de caixa futuros, descontados a valor presente.Ju\u00edzos de valor e estimativas est\u00e3o envolvidos na forma\u00e7\u00e3o de expectativas sobre atividades futuras e no montante e per\u00edodode tempo dos fluxos de caixa associados. Estas perspetivas s\u00e3o efetuadas com base na envolvente existente e regulamenta\u00e7\u00e3oem vigor<span class=\"_ _0\"></span>.No caso das pedreiras cuja reconstitui\u00e7\u00e3o apenas \u00e9 poss\u00edvel no fim da explora\u00e7\u00e3o, o Grupo solicitou a entidades independentes eespecializadas a avalia\u00e7\u00e3o dessas responsabilidades, bem como o per\u00edodo estimado de explora\u00e7\u00e3o, reconhecendo provis\u00f5es paraeste efeito.MOVIMENTOS EM PROVIS\u00d5ES Processos  Recupera\u00e7\u00e3o  V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros Judiciais Ambiental <span class=\"_ _1f3\"> </span> Outras <span class=\"_ _2e8\"> </span> T<span class=\"_ _0\"></span>otal  1 de janeiro de 2021 <span class=\"_ _30c\"> </span><span class=\"fc19\">4.668.107 <span class=\"_ _299\"> </span>18.146.312 <span class=\"_ _299\"> </span>28.125.899 <span class=\"_ _4b\"> </span>50.940.318 </span> Aumentos <span class=\"_ _20\"></span> <span class=\"_ _1d2\"> </span><span class=\"fc19 ws0\">3.815.210 <span class=\"_ _dc\"> </span>862.581 <span class=\"_ _3f\"> </span>6.172.135 <span class=\"_ _299\"> </span>10.849.926 </span> Revers\u00f5es <span class=\"_ _de\"> </span><span class=\"fc19\">(1.460.202)<span class=\"_ _3b\"> </span>(3.217.014)<span class=\"_ _4f\"> </span>(1.498.296)<span class=\"_ _3b\"> </span>(6.175.512)</span> Impacto em resultados do per\u00edodo <span class=\"_ _1f4\"> </span><span class=\"fc19\">2.355.008 <span class=\"_ _58\"> </span>(2.354.433)<span class=\"_ _3e\"> </span>4.673.839 <span class=\"_ _3f\"> </span>4.674.414 </span> V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de per\u00edmetro <span class=\"_ _1a9\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _25f\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>(6.000)<span class=\"_ _9c\"> </span>(6.000)</span> Economias hiperinflacion\u00e1rias (L\u00edbano)<span class=\"_ _2b0\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _9a\"> </span>(37.247)<span class=\"_ _3e\"> </span>2.035.187 <span class=\"_ _3f\"> </span>1.997.940 </span> Utiliza\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _a5\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _226\"> </span>(3.103.060)<span class=\"_ _3b\"> </span>(2.386.107)<span class=\"_ _4f\"> </span>(5.489.167)</span> Ajustamento <span class=\"_ _20\"></span>cambial <span class=\"_ _296\"> </span><span class=\"fc19 ws0\">(71.838)<span class=\"_ _55\"> </span>(135.472)<span class=\"_ _55\"> </span>(684.668)<span class=\"_ _97\"> </span>(891.978)</span> Descontos financeiros <span class=\"_ _1a9\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _115\"> </span>59.257 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _115\"> </span>59.257 </span> T<span class=\"_ _0\"></span>ransfer\u00eancias e regulariza\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _1c5\"> </span><span class=\"fc19\">- <span class=\"_ _dc\"> </span>578.765 <span class=\"_ _79\"> </span>619.396 <span class=\"_ _3f\"> </span>1.198.161 </span> 31 de dezembro de 2021 <span class=\"_ _236\"> </span><span class=\"fc19\">6.951.277 <span class=\"_ _51\"> </span>13.154.122 <span class=\"_ _4b\"> </span>32.377.546 <span class=\"_ _299\"> </span>52.482.945 </span> Aumentos <span class=\"_ _239\"> </span><span class=\"ws0\">3.488.765 <span class=\"_ _dc\"> </span>386.489 <span class=\"_ _3a\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.824.709 <span class=\"_ _299\"> </span>15.699.963 </span> Revers\u00f5es <span class=\"_ _220\"> </span>(5.392.41<span class=\"_ _0\"></span>1)<span class=\"_ _3b\"> </span>(2.775.622)<span class=\"_ _4f\"> </span>(3.598.068)<span class=\"_ _5f\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>1.766.101) Impacto em resultados do per\u00edodo <span class=\"_ _21c\"> </span>(1.903.646)<span class=\"_ _4f\"> </span>(2.389.133)<span class=\"_ _3e\"> </span>8.226.641 <span class=\"_ _3f\"> </span>3.933.862  V<span class=\"_ _0\"></span>aria\u00e7\u00e3o de per\u00edmetro <span class=\"_ _1a9\"> </span>- <span class=\"_ _25f\"> </span>- <span class=\"_ _7b\"> </span>2.544 <span class=\"_ _1d5\"> </span>2.544  Economias hiperinflacion\u00e1rias (L\u00edbano) <span class=\"_ _5\"> </span>- <span class=\"_ _dc\"> </span>450.633 <span class=\"_ _47\"> </span>1.262.1<span class=\"_ _0\"></span>14 <span class=\"_ _3f\"> </span>1.712.747  Utiliza\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _a5\"> </span>- <span class=\"_ _53\"> </span>(806.874)<span class=\"_ _3b\"> </span>(4.91<span class=\"_ _4\"></span>1.507)<span class=\"_ _4f\"> </span>(5.718.381) Ajustamento <span class=\"_ _20\"></span>cambial <span class=\"_ _145\"> </span><span class=\"ws0\">2.223 <span class=\"_ _53\"> </span>(145.508)<span class=\"_ _55\"> </span>(497.452)<span class=\"_ _55\"> </span>(640.737)</span> Descontos financeiros  <span class=\"_ _23e\"> </span>- <span class=\"_ _a6\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>17.714 <span class=\"_ _66\"> </span>- <span class=\"_ _a6\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>17.714  T<span class=\"_ _0\"></span>ransfer\u00eancias e regulariza\u00e7\u00f5es <span class=\"_ _114\"> </span>57.126 <span class=\"_ _25f\"> </span>- <span class=\"_ _3f\"> </span>1.377.960 <span class=\"_ _3f\"> </span>1.435.086  31 de dezembro de 2022 <span class=\"_ _236\"> </span>5.106.980 <span class=\"_ _51\"> </span>10.380.954 <span class=\"_ _4b\"> </span>37.837.846 <span class=\"_ _299\"> </span>53.325.780 PROCESSOS JUDICIAISO desfecho das provis\u00f5es para processos judiciais depende de decis\u00f5es dos tribunais laboral e civil. O saldo a 31 de dezembrode 2022 \u00e9 composto, maioritariamente, por valores referentes a processos laborais (2022: 2,6 milh\u00f5es de euros; 2021: 6 milh\u00f5esde euros) e a processos instaurados pelo IGAMAOT (Inspe\u00e7\u00e3o-Geral da <span class=\"_ _0\"></span>Agricultura, do Mar<span class=\"_ _0\"></span>, do <span class=\"_ _0\"></span>Ambiente e do Ordenamento doT<span class=\"_ _11\"></span>errit\u00f3rio) (2022: 653 mil euros; 2021: 617 mil euros).RECUPERA\u00c7\u00c3O AMBIENT<span class=\"_ _0\"></span>ALEsta rubrica inclui, em 31 de dezembro de 2022, Euros 1.818.739 (31 de dezembro de 2021: Euros 2.041.091) correspondente apedreiras com reconstru\u00e7\u00e3o \u201ccontinuada e progressiva dos espa\u00e7os libertos\u201d e diz respeito \u00e0s pedreiras exploradas pela empresaSecil, no Out\u00e3o. OUTRAS PROVIS\u00d5ESRefere-se a provis\u00f5es para fazer face a riscos relacionados com eventos de natureza diversa, de cuja resolu\u00e7\u00e3o poder\u00e3o resultarsa\u00eddas de fluxos de caixa, nomeadamente processos de reestrutura\u00e7\u00e3o organizacional, complementos ao fundo nacional deseguran\u00e7a social liban\u00eas, riscos de posi\u00e7\u00f5es contratuais assumidas em investimentos, entre outras.Em 31 de dezembro de 2022 e 2021, a rubrica de Outras provis\u00f5es inclui Euros 17.300.000 relativos ao projeto de Mo\u00e7ambique.Pese embora o memorando de entendimento (MoU) celebrado com o governo mo\u00e7ambicano previsse um compromisso de \u201cmelhoresfor\u00e7o\u201d para a cria\u00e7\u00e3o das condi\u00e7\u00f5es necess\u00e1rias para avan\u00e7ar com o investimento at\u00e9 31 de dezembro de 2018, tal n\u00e3o foiposs\u00edvel at\u00e9 \u00e0 data, continuando ambas as partes a trabalhar para alcan\u00e7ar esse objetivo.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfProvisionsExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-182-3": {
   "value": "POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASReconhecimento e S\u00e3o reconhecidas provis\u00f5es sempre que o Grupo tenha uma obriga\u00e7\u00e3o legal ou construtiva, como resultado de mensura\u00e7\u00e3o inicialacontecimentos passados e seja prov\u00e1vel que uma sa\u00edda de fluxos e/ou de recursos se torne necess\u00e1ria para liquidar a obriga\u00e7\u00e3o; e possa ser efetuada uma estimativa fi\u00e1vel do montante da obriga\u00e7\u00e3o.Capitaliza\u00e7\u00e3o de O Grupo incorre em disp\u00eandios e assume passivos de car\u00e1ter ambiental. <span class=\"_ _0\"></span>Assim, os disp\u00eandios com equipamentos disp\u00eandios e t\u00e9cnicas operativas que assegurem o cumprimento da legisla\u00e7\u00e3o e dos regulamentos aplic\u00e1veis (bem como a recupera\u00e7\u00e3o paisag\u00edstica e a redu\u00e7\u00e3o dos impactos ambientais para n\u00edveis que n\u00e3o excedam os correspondentes a uma aplica\u00e7\u00e3o vi\u00e1vel das melhores tecnologias dispon\u00edveis referentes \u00e0 minimiza\u00e7\u00e3o do consumo energ\u00e9tico, das emiss\u00f5es atmosf\u00e9ricas, da produ\u00e7\u00e3o de res\u00edduos e do ru\u00eddo) s\u00e3o capitalizados quando se destinem a servir demodo duradouro a atividade do Grupo, e se relacionem com benef\u00edcios econ\u00f3micos futuros, permitindo prolongar asua vida \u00fatil, aumentar a capacidade ou melhorar a seguran\u00e7a ou efici\u00eancia de outros ativos detidos pelo Grupo. Mensura\u00e7\u00e3o As provis\u00f5es s\u00e3o revistas na data da Posi\u00e7\u00e3o financeira consolidada e s\u00e3o ajustadas de modo a refletir a melhor subsequente estimativa a essa data.As provis\u00f5es de recupera\u00e7\u00e3o paisag\u00edstica s\u00e3o remensuradas em fun\u00e7\u00e3o do efeito temporal do dinheiro, por contrapartida da rubrica \u201cDesconto financeiro de provis\u00f5es\u201d na Nota 5.1<span class=\"_ _0\"></span>1 \u2013 Rendimentos e gastos financeiros e consumidas pelos disp\u00eandios efetuados pelo Grupo com a recupera\u00e7\u00e3o, na data em que estes ocorrem.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForProvisionsExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-183-3": {
   "value": "RECUPERA\u00c7\u00c3O P<span class=\"_ _0\"></span>AISAG\u00cdSTICA<span class=\"_ _0\"></span> E OUTROS DISP\u00caNDIOS DE CAR\u00c1TER AMBIENT<span class=\"_ _11\"></span>ALAlgumas empresas do Grupo t\u00eam como responsabilidade a recupera\u00e7\u00e3o ambiental e paisag\u00edstica das pedreiras afetas \u00e0 explora\u00e7\u00e3onos termos da legisla\u00e7\u00e3o aplic\u00e1vel. Os trabalhos de reabilita\u00e7\u00e3o incluem essencialmente a limpeza e regulariza\u00e7\u00e3o das \u00e1reas destinadas \u00e0 recupera\u00e7\u00e3o, a modela\u00e7\u00e3oe prepara\u00e7\u00e3o do terreno, o transporte e espalhamento de materiais rejeitados para aterro, a fertiliza\u00e7\u00e3o, a execu\u00e7\u00e3o do plano geralde revestimento com hidrossementeiras e planta\u00e7\u00f5es e a manuten\u00e7\u00e3o e conserva\u00e7\u00e3o das zonas recuperadas ap\u00f3s a implanta\u00e7\u00e3o.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForDecommissioningRestorationAndRehabilitationProvisionsExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-185-2": {
   "value": "9.2 COMPROMISSOSGARANTIAS PREST<span class=\"_ _11\"></span>ADAS A<span class=\"_ _0\"></span> TERCEIROS V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _294\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 GARANTIAS PREST<span class=\"_ _0\"></span>ADAS  Segmento da Pasta e Papel  Garantias Navigator para os financiamentos com o BEI     <span class=\"_ _dd\"> </span>37.708.333 <span class=\"_ _51\"> </span>42.916.667 A<span class=\"_ _0\"></span>T <span class=\"_ _20\"></span>- Autoridade <span class=\"_ _20\"></span>T<span class=\"_ _0\"></span>ribut\u00e1ria <span class=\"_ _208\"></span>e Aduaneira <span class=\"_ _2a6\"> </span>- <span class=\"_ _3f\"> </span>6.513.318 Comiss\u00e3o Coordena\u00e7\u00e3o Desenvolvimento Regional   <span class=\"_ _98\"> </span>354.083 <span class=\"_ _66\"> </span>- IAPMEI <span class=\"_ _30d\"> </span>1.280.701 <span class=\"_ _3f\"> </span>1.280.701 Desalfandegamento de produtos <span class=\"_ _2d8\"> </span>1.250 <span class=\"_ _1d5\"> </span>1.250 <span class=\"_ _0\"></span>Ag\u00eancia Estatal de Administ. <span class=\"_ _0\"></span>Tributaria Espanhola <span class=\"_ _2e9\"> </span>- <span class=\"_ _3f\"> </span>1.033.204 Ag\u00eancia <span class=\"_ _20\"></span>Portuguesa Ambiente <span class=\"_ _95\"> </span> <span class=\"_ _6c\"> </span>2.390.006 <span class=\"_ _3f\"> </span>1.527.484 Simria <span class=\"_ _165\"> </span> <span class=\"_ _115\"> </span>338.829 <span class=\"_ _dc\"> </span>338.829 Outras <span class=\"_ _30e\"> </span>838.256 <span class=\"_ _3f\"> </span>1.987.855 Segmento dos Cimentos e Derivados  <span class=\"_ _0\"></span>Ag\u00eancia de Desenvolvimento e Coes\u00e3o <span class=\"_ _1e0\"> </span>4.919.200 <span class=\"_ _56\"> </span>4.995.543 <span class=\"_ _0\"></span>APSS - Administra\u00e7\u00e3o dos Portos de Set\u00fabal e Sesimbra <span class=\"_ _237\"> </span>2.624.820 <span class=\"_ _56\"> </span>2.624.820 Conselho de Emprego, Ind\u00fastria e T<span class=\"_ _0\"></span>urismo <span class=\"_ _277\"> </span>279.648 <span class=\"_ _a6\"> </span>954.1<span class=\"_ _0\"></span>18 Comiss\u00e3o de Coordena\u00e7\u00e3o e Desenv<span class=\"_ _0\"></span>. Regional L<span class=\"_ _0\"></span>VT <span class=\"_ _30f\"> </span>948.840 <span class=\"_ _dc\"> </span>948.840 Comiss\u00e3o de Coordena\u00e7\u00e3o e Desenv<span class=\"_ _0\"></span>. Regional Centro <span class=\"_ _266\"> </span>789.647 <span class=\"_ _dc\"> </span>789.647 ICNF_Inst.da Conserv<span class=\"_ _0\"></span>. Natur<span class=\"_ _0\"></span>. e das Florestas, I.P<span class=\"_ _11\"></span>. <span class=\"_ _199\"> </span>668.688 <span class=\"_ _dc\"> </span>668.688 Comiss\u00e3o de Coordena\u00e7\u00e3o e Desenv<span class=\"_ _0\"></span>. Regional <span class=\"_ _0\"></span>Algarve  <span class=\"_ _270\"> </span>678.620 <span class=\"_ _dc\"> </span>678.620 <span class=\"_ _0\"></span>APDL - <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o dos Portos do Douro, Leix\u00f5es e Viana do Castelo, S.A<span class=\"_ _0\"></span> <span class=\"_ _2b0\"> </span>349.840 <span class=\"_ _dc\"> </span>377.154 CCRL<span class=\"_ _0\"></span>VT <span class=\"_ _310\"> </span>298.638 <span class=\"_ _dc\"> </span>298.638 Comiss\u00e3o de Coordena\u00e7\u00e3o e Desenv<span class=\"_ _0\"></span>. Regional Norte  <span class=\"_ _2a2\"> </span>236.403 <span class=\"_ _79\"> </span>236.403 T<span class=\"_ _4\"></span>ribunal do Trabalho  <span class=\"_ _26d\"> </span>217.324 <span class=\"_ _dc\"> </span>217.324 IAPMEI (\u00e2mbito do PEDIP) <span class=\"_ _26e\"> </span>209.305 <span class=\"_ _dc\"> </span>209.305 Secretaria Regional do <span class=\"_ _0\"></span>Ambiente e Recursos Naturais <span class=\"_ _311\"> </span>199.055 <span class=\"_ _dc\"> </span>199.055 IAPMEI  <span class=\"_ _308\"> </span>277.541 <span class=\"_ _dc\"> </span>277.541 Consej. Econ. Emp. Ind. T<span class=\"_ _0\"></span>ur .Dir. Gen. Minada y Energia <span class=\"_ _130\"> </span>165.900 <span class=\"_ _dc\"> </span>165.900 Comercime - Com\u00e9rcializa\u00e7\u00e3o de Cimentos, Lda <span class=\"_ _1e0\"> </span>- <span class=\"_ _dc\"> </span>144.000 Outras <span class=\"_ _2d3\"> </span>1.094.090 <span class=\"_ _dc\"> </span>310.920 Segmento do <span class=\"_ _4\"></span>Ambiente  EDP <span class=\"_ _312\"> </span>9.810 <span class=\"_ _1d5\"> </span>9.810 DGA<span class=\"_ _0\"></span>V <span class=\"_ _313\"> </span>900.000 <span class=\"_ _dc\"> </span>600.000 IAPMEI <span class=\"_ _2fb\"> </span>496.966 <span class=\"_ _dc\"> </span>496.966 <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>58.275.793 <span class=\"_ _299\"> </span>70.802.600 Outros compromissos  Hipotecas sobre T<span class=\"_ _11\"></span>errenos, Im\u00f3veis e Equipamentos <span class=\"_ _185\"> </span>2.342.297 <span class=\"_ _3f\"> </span>3.358.569 <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>60.618.090 <span class=\"_ _299\"> </span>74.161.169COMPROMISSO DE COMPRAV<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _137\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Compromissos de compra  Segmento Pasta e Papel | <span class=\"_ _0\"></span>Ativos fixos tang\u00edveis - Equipamentos fabris <span class=\"_ _1af\"> </span>57.737.388 <span class=\"_ _51\"> </span>14.612.464 Segmento Cimento e derivados | <span class=\"_ _0\"></span>Ativos fixos tang\u00edveis - Equipamentos fabris <span class=\"_ _255\"> </span>13.045.822 <span class=\"_ _51\"> </span>49.071.239 Segmento Pasta e Papel | Madeira <span class=\"_ _289\"> </span>480.300.000 <span class=\"_ _ed\"> </span>375.800.000 Segmento Cimento e Derivados | Mat\u00e9rias-primas - Petcoque e Carv\u00e3o <span class=\"_ _2c\"> </span>19.037.381 <span class=\"_ _3a\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.949.371 Outros <span class=\"_ _29b\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>4.241.446 <span class=\"_ _3f\"> </span>3.379.198 <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _299\"> </span>574.362.037 <span class=\"_ _ed\"> </span>454.812.272No exerc\u00edcio de 2022, a subsidi\u00e1ria da Navigator<span class=\"_ _0\"></span>, <span class=\"_ _0\"></span>Abastecimento de Madeira, ACE, assinou um contrato com a Portline OceanBulk, Inc. relativo ao frete de navios para transporte de madeira, nos anos de 2022, 2023 e 2024. O contrato prev\u00ea o transporte de,3aproximadamente, 940.000 m nesse per\u00edodo.OUTROS COMPROMISSOS O Grupo Navigator assumiu um compromisso de atingir a neutralidade carb\u00f3nica em 2035, com um investimento global previstode 235 milh\u00f5es de euros, dos quais 57,4 milh\u00f5es de euros efetuados at\u00e9 31 de dezembro de 2022. No \u00e2mbito deste compromissoforam ainda adjudicados no final do exerc\u00edcio de 2022 os seguintes investimentos:\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Constru\u00e7\u00e3o de uma nova Caldeira de Recupera\u00e7\u00e3o em Set\u00fabal, com um investimento previsto de Euros 135,8 milh\u00f5es; e</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">o Projeto de recolha e queima dos gases mal odorosos (NCG) em Set\u00fabal, com um investimento previsto de Euros 16 milh\u00f5es</span>",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfCommitmentsAndContingentLiabilitiesExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-185-3": {
   "value": "9.2 COMPROMISSOSGARANTIAS PREST<span class=\"_ _11\"></span>ADAS A<span class=\"_ _0\"></span> TERCEIROS V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _294\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 GARANTIAS PREST<span class=\"_ _0\"></span>ADAS  Segmento da Pasta e Papel  Garantias Navigator para os financiamentos com o BEI     <span class=\"_ _dd\"> </span>37.708.333 <span class=\"_ _51\"> </span>42.916.667 A<span class=\"_ _0\"></span>T <span class=\"_ _20\"></span>- Autoridade <span class=\"_ _20\"></span>T<span class=\"_ _0\"></span>ribut\u00e1ria <span class=\"_ _208\"></span>e Aduaneira <span class=\"_ _2a6\"> </span>- <span class=\"_ _3f\"> </span>6.513.318 Comiss\u00e3o Coordena\u00e7\u00e3o Desenvolvimento Regional   <span class=\"_ _98\"> </span>354.083 <span class=\"_ _66\"> </span>- IAPMEI <span class=\"_ _30d\"> </span>1.280.701 <span class=\"_ _3f\"> </span>1.280.701 Desalfandegamento de produtos <span class=\"_ _2d8\"> </span>1.250 <span class=\"_ _1d5\"> </span>1.250 <span class=\"_ _0\"></span>Ag\u00eancia Estatal de Administ. <span class=\"_ _0\"></span>Tributaria Espanhola <span class=\"_ _2e9\"> </span>- <span class=\"_ _3f\"> </span>1.033.204 Ag\u00eancia <span class=\"_ _20\"></span>Portuguesa Ambiente <span class=\"_ _95\"> </span> <span class=\"_ _6c\"> </span>2.390.006 <span class=\"_ _3f\"> </span>1.527.484 Simria <span class=\"_ _165\"> </span> <span class=\"_ _115\"> </span>338.829 <span class=\"_ _dc\"> </span>338.829 Outras <span class=\"_ _30e\"> </span>838.256 <span class=\"_ _3f\"> </span>1.987.855 Segmento dos Cimentos e Derivados  <span class=\"_ _0\"></span>Ag\u00eancia de Desenvolvimento e Coes\u00e3o <span class=\"_ _1e0\"> </span>4.919.200 <span class=\"_ _56\"> </span>4.995.543 <span class=\"_ _0\"></span>APSS - Administra\u00e7\u00e3o dos Portos de Set\u00fabal e Sesimbra <span class=\"_ _237\"> </span>2.624.820 <span class=\"_ _56\"> </span>2.624.820 Conselho de Emprego, Ind\u00fastria e T<span class=\"_ _0\"></span>urismo <span class=\"_ _277\"> </span>279.648 <span class=\"_ _a6\"> </span>954.1<span class=\"_ _0\"></span>18 Comiss\u00e3o de Coordena\u00e7\u00e3o e Desenv<span class=\"_ _0\"></span>. Regional L<span class=\"_ _0\"></span>VT <span class=\"_ _30f\"> </span>948.840 <span class=\"_ _dc\"> </span>948.840 Comiss\u00e3o de Coordena\u00e7\u00e3o e Desenv<span class=\"_ _0\"></span>. Regional Centro <span class=\"_ _266\"> </span>789.647 <span class=\"_ _dc\"> </span>789.647 ICNF_Inst.da Conserv<span class=\"_ _0\"></span>. Natur<span class=\"_ _0\"></span>. e das Florestas, I.P<span class=\"_ _11\"></span>. <span class=\"_ _199\"> </span>668.688 <span class=\"_ _dc\"> </span>668.688 Comiss\u00e3o de Coordena\u00e7\u00e3o e Desenv<span class=\"_ _0\"></span>. Regional <span class=\"_ _0\"></span>Algarve  <span class=\"_ _270\"> </span>678.620 <span class=\"_ _dc\"> </span>678.620 <span class=\"_ _0\"></span>APDL - <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o dos Portos do Douro, Leix\u00f5es e Viana do Castelo, S.A<span class=\"_ _0\"></span> <span class=\"_ _2b0\"> </span>349.840 <span class=\"_ _dc\"> </span>377.154 CCRL<span class=\"_ _0\"></span>VT <span class=\"_ _310\"> </span>298.638 <span class=\"_ _dc\"> </span>298.638 Comiss\u00e3o de Coordena\u00e7\u00e3o e Desenv<span class=\"_ _0\"></span>. Regional Norte  <span class=\"_ _2a2\"> </span>236.403 <span class=\"_ _79\"> </span>236.403 T<span class=\"_ _4\"></span>ribunal do Trabalho  <span class=\"_ _26d\"> </span>217.324 <span class=\"_ _dc\"> </span>217.324 IAPMEI (\u00e2mbito do PEDIP) <span class=\"_ _26e\"> </span>209.305 <span class=\"_ _dc\"> </span>209.305 Secretaria Regional do <span class=\"_ _0\"></span>Ambiente e Recursos Naturais <span class=\"_ _311\"> </span>199.055 <span class=\"_ _dc\"> </span>199.055 IAPMEI  <span class=\"_ _308\"> </span>277.541 <span class=\"_ _dc\"> </span>277.541 Consej. Econ. Emp. Ind. T<span class=\"_ _0\"></span>ur .Dir. Gen. Minada y Energia <span class=\"_ _130\"> </span>165.900 <span class=\"_ _dc\"> </span>165.900 Comercime - Com\u00e9rcializa\u00e7\u00e3o de Cimentos, Lda <span class=\"_ _1e0\"> </span>- <span class=\"_ _dc\"> </span>144.000 Outras <span class=\"_ _2d3\"> </span>1.094.090 <span class=\"_ _dc\"> </span>310.920 Segmento do <span class=\"_ _4\"></span>Ambiente  EDP <span class=\"_ _312\"> </span>9.810 <span class=\"_ _1d5\"> </span>9.810 DGA<span class=\"_ _0\"></span>V <span class=\"_ _313\"> </span>900.000 <span class=\"_ _dc\"> </span>600.000 IAPMEI <span class=\"_ _2fb\"> </span>496.966 <span class=\"_ _dc\"> </span>496.966 <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>58.275.793 <span class=\"_ _299\"> </span>70.802.600 Outros compromissos  Hipotecas sobre T<span class=\"_ _11\"></span>errenos, Im\u00f3veis e Equipamentos <span class=\"_ _185\"> </span>2.342.297 <span class=\"_ _3f\"> </span>3.358.569 <span class=\"_ _b2\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>60.618.090 <span class=\"_ _299\"> </span>74.161.169COMPROMISSO DE COMPRAV<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _137\"> </span> <span class=\"_ _3f\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021 Compromissos de compra  Segmento Pasta e Papel | <span class=\"_ _0\"></span>Ativos fixos tang\u00edveis - Equipamentos fabris <span class=\"_ _1af\"> </span>57.737.388 <span class=\"_ _51\"> </span>14.612.464 Segmento Cimento e derivados | <span class=\"_ _0\"></span>Ativos fixos tang\u00edveis - Equipamentos fabris <span class=\"_ _255\"> </span>13.045.822 <span class=\"_ _51\"> </span>49.071.239 Segmento Pasta e Papel | Madeira <span class=\"_ _289\"> </span>480.300.000 <span class=\"_ _ed\"> </span>375.800.000 Segmento Cimento e Derivados | Mat\u00e9rias-primas - Petcoque e Carv\u00e3o <span class=\"_ _2c\"> </span>19.037.381 <span class=\"_ _3a\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.949.371 Outros <span class=\"_ _29b\"> </span> <span class=\"_ _8f\"> </span>4.241.446 <span class=\"_ _3f\"> </span>3.379.198 <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _299\"> </span>574.362.037 <span class=\"_ _ed\"> </span>454.812.272No exerc\u00edcio de 2022, a subsidi\u00e1ria da Navigator<span class=\"_ _0\"></span>, <span class=\"_ _0\"></span>Abastecimento de Madeira, ACE, assinou um contrato com a Portline OceanBulk, Inc. relativo ao frete de navios para transporte de madeira, nos anos de 2022, 2023 e 2024. O contrato prev\u00ea o transporte de,3aproximadamente, 940.000 m nesse per\u00edodo.OUTROS COMPROMISSOS O Grupo Navigator assumiu um compromisso de atingir a neutralidade carb\u00f3nica em 2035, com um investimento global previstode 235 milh\u00f5es de euros, dos quais 57,4 milh\u00f5es de euros efetuados at\u00e9 31 de dezembro de 2022. No \u00e2mbito deste compromissoforam ainda adjudicados no final do exerc\u00edcio de 2022 os seguintes investimentos:\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Constru\u00e7\u00e3o de uma nova Caldeira de Recupera\u00e7\u00e3o em Set\u00fabal, com um investimento previsto de Euros 135,8 milh\u00f5es; e</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">o Projeto de recolha e queima dos gases mal odorosos (NCG) em Set\u00fabal, com um investimento previsto de Euros 16 milh\u00f5es</span>",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfCommitmentsExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-187-2": {
   "value": "9.3 <span class=\"_ _81\"> </span>A<span class=\"_ _11\"></span>TIVOS E P<span class=\"_ _0\"></span>ASSIVOS CONTINGENTESFUNDO DE REGULARIZA\u00c7\u00c3O DA<span class=\"_ _0\"></span> D\u00cdVIDA P\u00daBLICANos termos do Decreto-Lei n.\u00ba 36/93 de 13 de fevereiro, as d\u00edvidas fiscais de empresas privatizadas referentes a per\u00edodos anteriores\u00e0 data da privatiza\u00e7\u00e3o (25 de novembro de 2006) s\u00e3o da responsabilidade do Fundo de Regulariza\u00e7\u00e3o da D\u00edvida P\u00fablica (FRDP).Em 16 de abril de 2008, a The Navigator Company apresentou um requerimento ao FRDP a solicitar o pagamento das d\u00edvidas fiscaisat\u00e9 ent\u00e3o liquidadas pela <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o Fiscal. Em 13 de dezembro de 2010 apresentou novo requerimento a solicitar o pagamentodas d\u00edvidas liquidadas pela <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o Fiscal relativas aos per\u00edodos de 2006 e 2003, tendo este sido complementado, em 13 deoutubro de 201<span class=\"_ _0\"></span>1, com os montantes j\u00e1 pagos e n\u00e3o contestados relativos a essas mesmas d\u00edvidas, bem como com as despesascom elas diretamente relacionadas, nos termos do <span class=\"_ _0\"></span>Ac\u00f3rd\u00e3o datado de 24 de maio de 201<span class=\"_ _0\"></span>1 (Processo n.\u00ba 0993A/ 02), que veioconfirmar a posi\u00e7\u00e3o da empresa quanto \u00e0 exigibilidade dessas despesas. Em 13 de dezembro de 2017 a The Navigator Company<span class=\"_ _11\"></span>, S.A. celebrou um acordo extrajudicial com o T<span class=\"_ _11\"></span>esouro, no qual sereconheceu a responsabilidade do FRDP pelo ressarcimento do valor de 5.725.771 Euros, correspondente ao valor de Impostosobre o Rendimento de Pessoas Coletivas (IRC) pago indevidamente, resultante de invocada qualifica\u00e7\u00e3o/considera\u00e7\u00e3o incorreta,por parte da administra\u00e7\u00e3o tribut\u00e1ria, da menos-valia fiscal apurada na sequ\u00eancia das opera\u00e7\u00f5es realizadas pela ent\u00e3o Soporcel,S.A. em 2003, e, bem assim, a promover a restitui\u00e7\u00e3o \u00e0 Navigator da mencionada quantia.Neste contexto, ser\u00e3o da responsabilidade do FRDP os montantes detalhados como segue:  V<span class=\"_ _0\"></span>alores <span class=\"_ _32\"></span>  Redu\u00e7\u00e3o via pagamento  Processos decididos  V<span class=\"_ _0\"></span>alores <span class=\"_ _32\"></span>  V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros <span class=\"_ _d5\"> </span> Per\u00edodo solicitados ao abrigo do RERD a favor do Grupo em aberto  Processos transitados em Julgado  IRC <span class=\"_ _314\"> </span>2002<span class=\"_ _116\"> </span>18.923 <span class=\"_ _2dd\"> </span>- <span class=\"_ _259\"> </span>- <span class=\"_ _53\"> </span>18.923  IRC (RF) <span class=\"_ _114\"> </span>2004<span class=\"_ _51\"> </span>3.324 <span class=\"_ _2b2\"> </span>- <span class=\"_ _259\"> </span>- <span class=\"_ _9a\"> </span>3.324  IRC <span class=\"_ _314\"> </span>2004<span class=\"_ _d2\"> </span>766.395 <span class=\"_ _2dd\"> </span>- <span class=\"_ _10b\"> </span>(139.023)<span class=\"_ _e2\"> </span>627.372  Despesas <span class=\"_ _236\"> </span> <span class=\"_ _263\"> </span>314.957 <span class=\"_ _2b2\"> </span>- <span class=\"_ _259\"> </span>- <span class=\"_ _4f\"> </span>314.957  <span class=\"_ _286\"> </span> <span class=\"_ _6d\"> </span>1.103.599 <span class=\"_ _2b2\"> </span>- <span class=\"_ _10b\"> </span>(139.023)<span class=\"_ _e2\"> </span>964.576  Processos n\u00e3o transitados em julgado  IRC <span class=\"_ _315\"> </span>2005<span class=\"_ _2e2\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.754.680 <span class=\"_ _135\"> </span>(1.360.294)<span class=\"_ _2a3\"> </span>- <span class=\"_ _d2\"> </span>10.394.386  IRC <span class=\"_ _315\"> </span>2006<span class=\"_ _2e2\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.890.071 <span class=\"_ _135\"> </span>(1.108.178)<span class=\"_ _2a3\"> </span>- <span class=\"_ _d2\"> </span>10.781.893  <span class=\"_ _f5\"> </span><span class=\"ff118\"> <span class=\"_ _c8\"> </span>23.644.751 <span class=\"_ _135\"> </span>(2.468.472)<span class=\"_ _2a3\"> </span>- <span class=\"_ _39\"> </span>21.176.279 </span> <span class=\"_ _f5\"> </span> <span class=\"_ _c8\"> </span>24.748.350 <span class=\"_ _135\"> </span>(2.468.472)<span class=\"_ _1b1\"> </span>(139.023)<span class=\"_ _b5\"> </span>22.140.855 Relativamente aos processos relativos ao IRC agregado de 2005 e 2006, caso os tribunais venham a decidir em favor do GrupoNavigator<span class=\"_ _0\"></span>, o Grupo retirar\u00e1 o pedido ao FRDP<span class=\"_ _11\"></span>.Para al\u00e9m das quest\u00f5es de natureza fiscal referidas acima, foi apresentado no T<span class=\"_ _0\"></span>ribunal <span class=\"_ _0\"></span>Administrativo de Almada, em 1<span class=\"_ _11\"></span>1 deOutubro de 201<span class=\"_ _0\"></span>1 nova peti\u00e7\u00e3o, em que se solicitava o reembolso de diversos valores, totalizando 136.243.949 Euros, relativos aajustamentos efetuados nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras do Grupo ap\u00f3s a sua privatiza\u00e7\u00e3o, por via de imparidades e ajustamentosem ativos e responsabilidades n\u00e3o registadas, os quais n\u00e3o haviam sido considerados na formula\u00e7\u00e3o do pre\u00e7o dessa privatiza\u00e7\u00e3opor n\u00e3o constarem do processo disponibilizado para consulta dos concorrentes ao processo.Em 24 de maio de 2014, o T<span class=\"_ _0\"></span>ribunal <span class=\"_ _0\"></span>Administrativo e Fiscal de <span class=\"_ _4\"></span>Almada negou o pedido do Grupo para apresenta\u00e7\u00e3o de provatestemunhal, solicitando alega\u00e7\u00f5es por escrito. Em 30 de junho de 2014, o Grupo apresentou a reclama\u00e7\u00e3o para confer\u00eancia destaposi\u00e7\u00e3o, n\u00e3o deixando de apresentar nesta mesma data as alega\u00e7\u00f5es por escrito solicitadas pelo T<span class=\"_ _0\"></span>ribunal. O T<span class=\"_ _0\"></span>ribunal deu raz\u00e3o \u00e0spretens\u00f5es do Grupo a este prop\u00f3sito, foram nomeados peritos pelas partes, o relat\u00f3rio pericial foi emitido em julho de 2017, tendosido, nessa sequ\u00eancia, requerida, quer pela The Navigator Company<span class=\"_ _11\"></span>, S.A., quer pelo Minist\u00e9rio das Finan\u00e7as, a compar\u00eancia dosPeritos designados em audi\u00eancia de julgamento, para presta\u00e7\u00e3o de esclarecimentos verbais sobre o relat\u00f3rio pericial.Ap\u00f3s reclama\u00e7\u00f5es apresentadas pela Navigator em 1<span class=\"_ _0\"></span>1 de setembro de 2017 e 15 de janeiro de 2019, os peritos apresentaramRelat\u00f3rios Periciais reformulados em 27 de dezembro de 2018 e 19 de mar\u00e7o de 2019, respetivamente.As sess\u00f5es da audi\u00eancia de julgamento tiveram lugar entre maio e junho de 2019, tendo as partes apresentado as alega\u00e7\u00f5es finaisem setembro de 2019 e aguardando-se agora a decis\u00e3o do T<span class=\"_ _0\"></span>ribunal.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfOtherProvisionsContingentLiabilitiesAndContingentAssetsExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-189-3": {
   "value": "POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASOs ativos contingentes n\u00e3o s\u00e3o reconhecidos nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas mas s\u00e3o divulgados quando \u00e9 prov\u00e1vela exist\u00eancia de um benef\u00edcio econ\u00f3mico futuro.Os passivos contingentes em que a possibilidade de uma sa\u00edda de fundos afetando benef\u00edcios econ\u00f3micos futuros seja apenas poss\u00edveln\u00e3o s\u00e3o reconhecidos nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas, sendo divulgados nas Notas, a menos que a possibilidade dese concretizar a sa\u00edda de fundos afetando benef\u00edcios econ\u00f3micos futuros seja remota, caso em que n\u00e3o s\u00e3o objeto de divulga\u00e7\u00e3o.S\u00e3o reconhecidas provis\u00f5es para passivos que satisfa\u00e7am as condi\u00e7\u00f5es previstas na Nota 9.1.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForContingentLiabilitiesAndContingentAssetsExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-191-3": {
   "value": "10.1 <span class=\"_ _62\"> </span>EMPRESAS INCLU\u00cdDAS NA<span class=\"_ _0\"></span> CONSOLIDA\u00c7\u00c3OPOL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASENTIDADES CONTROLADAS PELO GRUPOA<span class=\"_ _0\"></span> Semapa controla uma entidade (subsidi\u00e1ria) quando est\u00e1 exposta a, ou tem direitos sobre os retornos vari\u00e1veis gerados, emresultado do seu envolvimento com a entidade, e tem a capacidade de afetar esses retornos vari\u00e1veis atrav\u00e9s do poder que exercesobre as suas atividades relevantes.O capital pr\u00f3prio e o resultado l\u00edquido destas empresas correspondentes \u00e0 participa\u00e7\u00e3o de terceiros nas mesmas s\u00e3o apresentadosnas rubricas de Interesses que n\u00e3o controlam (Nota 5.6)CONCENTRA\u00c7\u00c3O DE <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>TIVIDADES EMPRESARIAIS\u00c9 utilizado o m\u00e9todo de compra para contabilizar a aquisi\u00e7\u00e3o de atividades que constituam um neg\u00f3cio. O custo de uma aquisi\u00e7\u00e3o\u00e9 mensurado pelo justo valor dos bens entregues, dos instrumentos de capital emitidos e dos passivos incorridos, ou assumidosna data de aquisi\u00e7\u00e3o.Os ativos identific\u00e1veis adquiridos e os passivos e passivos contingentes assumidos numa concentra\u00e7\u00e3o empresarial s\u00e3omensurados inicialmente ao justo valor na data de aquisi\u00e7\u00e3o, independentemente da exist\u00eancia de interesses n\u00e3o controlados. Oexcesso do custo de aquisi\u00e7\u00e3o relativamente ao justo valor da parcela do Grupo dos ativos e passivos identific\u00e1veis adquiridos \u00e9registado como <span class=\"ff11c\">goodwill</span>, nos casos em que se verifica aquisi\u00e7\u00e3o de controlo, que se encontra detalhado na Nota 3.1.O custo de aquisi\u00e7\u00e3o \u00e9 ajustado subsequentemente quando o pre\u00e7o de aquisi\u00e7\u00e3o/ atribui\u00e7\u00e3o \u00e9 contingente \u00e0 ocorr\u00eancia de eventosespec\u00edficos acordados com o vendedor/acionista (ex: realiza\u00e7\u00e3o de justo valor de ativos adquiridos).Quaisquer pagamentos contingentes a efetuar pelo Grupo s\u00e3o reconhecidos ao justo valor na data de aquisi\u00e7\u00e3o. Caso a obriga\u00e7\u00e3oassumida constitua um passivo financeiro, as altera\u00e7\u00f5es subsequentes do justo valor s\u00e3o reconhecidas em resultados. Caso aobriga\u00e7\u00e3o assumida constitua um instrumento de capital, n\u00e3o h\u00e1 lugar a altera\u00e7\u00e3o do valor estimado inicialmente. Se o custo de aquisi\u00e7\u00e3o for inferior ao justo valor dos ativos l\u00edquidos da subsidi\u00e1ria adquirida (<span class=\"ff11c ws0\">goodwill</span> negativo ou <span class=\"ff11c ws0\">badwill</span>), adiferen\u00e7a \u00e9 reconhecida diretamente em resultados na rubrica Outros rendimentos e ganhos operacionais (Nota 2.2). Os custos detransa\u00e7\u00e3o diretamente atribu\u00edveis s\u00e3o imediatamente reconhecidos em resultados.Quando \u00e0 data de aquisi\u00e7\u00e3o do controlo o Grupo j\u00e1 det\u00e9m uma participa\u00e7\u00e3o adquirida previamente, o justo valor dessa participa\u00e7\u00e3oconcorre para a determina\u00e7\u00e3o do <span class=\"ff11c\">goodwill</span> ou <span class=\"ff11c\">badwill</span>.MENSURA\u00c7\u00c3O INICIAL DE INTERESSES QUE N\u00c3O CONTROLAMQuando a aquisi\u00e7\u00e3o do controlo \u00e9 efetuada em percentagem inferior a 100%, na aplica\u00e7\u00e3o do m\u00e9todo da compra, os interesses quen\u00e3o controlam podem ser mensurados ao justo valor<span class=\"_ _0\"></span>, ou na propor\u00e7\u00e3o do justo valor dos ativos e passivos adquiridos, sendo essaop\u00e7\u00e3o definida em cada transa\u00e7\u00e3o.CONSOLIDA\u00c7\u00c3OAs subsidi\u00e1rias s\u00e3o consolidadas, pelo m\u00e9todo integral, a partir da data em que o controlo \u00e9 transferido para o Grupo. Na aquisi\u00e7\u00e3ode parcelas adicionais de capital em sociedades j\u00e1 controladas pelo Grupo, o diferencial apurado entre a percentagem de capitaisadquiridos e o respetivo valor de aquisi\u00e7\u00e3o \u00e9 registado diretamente no capital pr\u00f3prio (Nota 5.5).As transa\u00e7\u00f5es internas, saldos, ganhos n\u00e3o realizados em transa\u00e7\u00f5es e dividendos distribu\u00eddos entre empresas do Grupo s\u00e3oeliminados. <span class=\"_ _0\"></span>As perdas n\u00e3o realizadas s\u00e3o tamb\u00e9m eliminadas, exceto se a transa\u00e7\u00e3o revelar evid\u00eancia de imparidade de um ativotransferido.POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICAS DAS SUBSIDI\u00c1RIASAs pol\u00edticas contabil\u00edsticas das subsidi\u00e1rias foram alteradas, sempre que necess\u00e1rio, de forma a garantir consist\u00eancia com aspol\u00edticas adotadas pelo Grupo e descritas ao longo do presente relat\u00f3rio.TRANSA\u00c7\u00d5ES SUBSEQUENTES DE SUBSIDI\u00c1RIASALIENA\u00c7\u00d5ES COM PERDA<span class=\"_ _0\"></span> DE CONTROLONo caso de aliena\u00e7\u00f5es de participa\u00e7\u00f5es das quais resulte a perda de controlo sobre uma subsidi\u00e1ria, qualquer participa\u00e7\u00e3oremanescente \u00e9 reavaliada ao valor de mercado na data da venda, e o ganho ou perda resultante dessa reavalia\u00e7\u00e3o \u00e9 registadopor contrapartida dos resultados, assim como o ganho ou perda resultante dessa aliena\u00e7\u00e3o.TRANSA\u00c7\u00d5ES SEM PERDA<span class=\"_ _0\"></span> DE CONTROLOT<span class=\"_ _0\"></span>ransa\u00e7\u00f5es subsequentes <span class=\"_ _20\"></span>de aliena\u00e7\u00e3o ou aquisi\u00e7\u00e3o de participa\u00e7\u00f5es a interesses n\u00e3o controlados, que n\u00e3o implicam altera\u00e7\u00e3odo controlo, n\u00e3o resultam no reconhecimento de ganhos, perdas ou <span class=\"ff11c ws0\">goodwill</span>, sendo qualquer diferen\u00e7a apurada entre o valor datransa\u00e7\u00e3o e o valor contabil\u00edstico da participa\u00e7\u00e3o transacionada reconhecida no Capital pr\u00f3prio, em Outros instrumentos de Capitalpr\u00f3prio.Os resultados negativos gerados em cada per\u00edodo pelas subsidi\u00e1rias com interesses n\u00e3o controlados s\u00e3o alocados na percentagemdetida por estes, independentemente de assumirem um saldo negativo.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForBusinessCombinationsAndGoodwillExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-191-4": {
   "value": "10.1 <span class=\"_ _62\"> </span>EMPRESAS INCLU\u00cdDAS NA<span class=\"_ _0\"></span> CONSOLIDA\u00c7\u00c3OPOL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASENTIDADES CONTROLADAS PELO GRUPOA<span class=\"_ _0\"></span> Semapa controla uma entidade (subsidi\u00e1ria) quando est\u00e1 exposta a, ou tem direitos sobre os retornos vari\u00e1veis gerados, emresultado do seu envolvimento com a entidade, e tem a capacidade de afetar esses retornos vari\u00e1veis atrav\u00e9s do poder que exercesobre as suas atividades relevantes.O capital pr\u00f3prio e o resultado l\u00edquido destas empresas correspondentes \u00e0 participa\u00e7\u00e3o de terceiros nas mesmas s\u00e3o apresentadosnas rubricas de Interesses que n\u00e3o controlam (Nota 5.6)CONCENTRA\u00c7\u00c3O DE <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>TIVIDADES EMPRESARIAIS\u00c9 utilizado o m\u00e9todo de compra para contabilizar a aquisi\u00e7\u00e3o de atividades que constituam um neg\u00f3cio. O custo de uma aquisi\u00e7\u00e3o\u00e9 mensurado pelo justo valor dos bens entregues, dos instrumentos de capital emitidos e dos passivos incorridos, ou assumidosna data de aquisi\u00e7\u00e3o.Os ativos identific\u00e1veis adquiridos e os passivos e passivos contingentes assumidos numa concentra\u00e7\u00e3o empresarial s\u00e3omensurados inicialmente ao justo valor na data de aquisi\u00e7\u00e3o, independentemente da exist\u00eancia de interesses n\u00e3o controlados. Oexcesso do custo de aquisi\u00e7\u00e3o relativamente ao justo valor da parcela do Grupo dos ativos e passivos identific\u00e1veis adquiridos \u00e9registado como <span class=\"ff11c\">goodwill</span>, nos casos em que se verifica aquisi\u00e7\u00e3o de controlo, que se encontra detalhado na Nota 3.1.O custo de aquisi\u00e7\u00e3o \u00e9 ajustado subsequentemente quando o pre\u00e7o de aquisi\u00e7\u00e3o/ atribui\u00e7\u00e3o \u00e9 contingente \u00e0 ocorr\u00eancia de eventosespec\u00edficos acordados com o vendedor/acionista (ex: realiza\u00e7\u00e3o de justo valor de ativos adquiridos).Quaisquer pagamentos contingentes a efetuar pelo Grupo s\u00e3o reconhecidos ao justo valor na data de aquisi\u00e7\u00e3o. Caso a obriga\u00e7\u00e3oassumida constitua um passivo financeiro, as altera\u00e7\u00f5es subsequentes do justo valor s\u00e3o reconhecidas em resultados. Caso aobriga\u00e7\u00e3o assumida constitua um instrumento de capital, n\u00e3o h\u00e1 lugar a altera\u00e7\u00e3o do valor estimado inicialmente. Se o custo de aquisi\u00e7\u00e3o for inferior ao justo valor dos ativos l\u00edquidos da subsidi\u00e1ria adquirida (<span class=\"ff11c ws0\">goodwill</span> negativo ou <span class=\"ff11c ws0\">badwill</span>), adiferen\u00e7a \u00e9 reconhecida diretamente em resultados na rubrica Outros rendimentos e ganhos operacionais (Nota 2.2). Os custos detransa\u00e7\u00e3o diretamente atribu\u00edveis s\u00e3o imediatamente reconhecidos em resultados.Quando \u00e0 data de aquisi\u00e7\u00e3o do controlo o Grupo j\u00e1 det\u00e9m uma participa\u00e7\u00e3o adquirida previamente, o justo valor dessa participa\u00e7\u00e3oconcorre para a determina\u00e7\u00e3o do <span class=\"ff11c\">goodwill</span> ou <span class=\"ff11c\">badwill</span>.MENSURA\u00c7\u00c3O INICIAL DE INTERESSES QUE N\u00c3O CONTROLAMQuando a aquisi\u00e7\u00e3o do controlo \u00e9 efetuada em percentagem inferior a 100%, na aplica\u00e7\u00e3o do m\u00e9todo da compra, os interesses quen\u00e3o controlam podem ser mensurados ao justo valor<span class=\"_ _0\"></span>, ou na propor\u00e7\u00e3o do justo valor dos ativos e passivos adquiridos, sendo essaop\u00e7\u00e3o definida em cada transa\u00e7\u00e3o.CONSOLIDA\u00c7\u00c3OAs subsidi\u00e1rias s\u00e3o consolidadas, pelo m\u00e9todo integral, a partir da data em que o controlo \u00e9 transferido para o Grupo. Na aquisi\u00e7\u00e3ode parcelas adicionais de capital em sociedades j\u00e1 controladas pelo Grupo, o diferencial apurado entre a percentagem de capitaisadquiridos e o respetivo valor de aquisi\u00e7\u00e3o \u00e9 registado diretamente no capital pr\u00f3prio (Nota 5.5).As transa\u00e7\u00f5es internas, saldos, ganhos n\u00e3o realizados em transa\u00e7\u00f5es e dividendos distribu\u00eddos entre empresas do Grupo s\u00e3oeliminados. <span class=\"_ _0\"></span>As perdas n\u00e3o realizadas s\u00e3o tamb\u00e9m eliminadas, exceto se a transa\u00e7\u00e3o revelar evid\u00eancia de imparidade de um ativotransferido.POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICAS DAS SUBSIDI\u00c1RIASAs pol\u00edticas contabil\u00edsticas das subsidi\u00e1rias foram alteradas, sempre que necess\u00e1rio, de forma a garantir consist\u00eancia com aspol\u00edticas adotadas pelo Grupo e descritas ao longo do presente relat\u00f3rio.TRANSA\u00c7\u00d5ES SUBSEQUENTES DE SUBSIDI\u00c1RIASALIENA\u00c7\u00d5ES COM PERDA<span class=\"_ _0\"></span> DE CONTROLONo caso de aliena\u00e7\u00f5es de participa\u00e7\u00f5es das quais resulte a perda de controlo sobre uma subsidi\u00e1ria, qualquer participa\u00e7\u00e3oremanescente \u00e9 reavaliada ao valor de mercado na data da venda, e o ganho ou perda resultante dessa reavalia\u00e7\u00e3o \u00e9 registadopor contrapartida dos resultados, assim como o ganho ou perda resultante dessa aliena\u00e7\u00e3o.TRANSA\u00c7\u00d5ES SEM PERDA<span class=\"_ _0\"></span> DE CONTROLOT<span class=\"_ _0\"></span>ransa\u00e7\u00f5es subsequentes <span class=\"_ _20\"></span>de aliena\u00e7\u00e3o ou aquisi\u00e7\u00e3o de participa\u00e7\u00f5es a interesses n\u00e3o controlados, que n\u00e3o implicam altera\u00e7\u00e3odo controlo, n\u00e3o resultam no reconhecimento de ganhos, perdas ou <span class=\"ff11c ws0\">goodwill</span>, sendo qualquer diferen\u00e7a apurada entre o valor datransa\u00e7\u00e3o e o valor contabil\u00edstico da participa\u00e7\u00e3o transacionada reconhecida no Capital pr\u00f3prio, em Outros instrumentos de Capitalpr\u00f3prio.Os resultados negativos gerados em cada per\u00edodo pelas subsidi\u00e1rias com interesses n\u00e3o controlados s\u00e3o alocados na percentagemdetida por estes, independentemente de assumirem um saldo negativo.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForBusinessCombinationsExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-193-2": {
   "value": "10.1.1 <span class=\"_ _d\"></span>SUBSIDI\u00c1RIAS DO GRUPO SEMAP<span class=\"_ _0\"></span>AEMPRESAS <span class=\"ff11d\">HOLDING</span> INCLU\u00cdDAS NA<span class=\"_ _0\"></span> CONSOLIDA\u00c7\u00c3O% direta e indireta do capital detido pela SemapaDenomina\u00e7\u00e3o Social<span class=\"_ _227\"> </span> Sede <span class=\"_ _226\"> </span> Direta <span class=\"_ _b5\"> </span> Indireta <span class=\"_ _263\"> </span>31/12/22<span class=\"_ _116\"> </span>31/12/21Empresa-m\u00e3e: Semapa<span class=\"_ _221\"> </span>PortugalSubsidi\u00e1rias<span class=\"ff119\">: </span>Semapa Inversiones S.L.<span class=\"_ _110\"> </span>Espanha<span class=\"_ _4f\"> </span>100,00 <span class=\"_ _83\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>100,00 <span class=\"_ _58\"> </span>100,00Semapa Next, S.A.<span class=\"_ _316\"> </span>Portugal<span class=\"_ _3b\"> </span>100,00 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _51\"> </span>100,00 <span class=\"_ _58\"> </span>100,00Aphelion, S.A.<span class=\"_ _28a\"> </span>Portugal<span class=\"_ _3b\"> </span>100,00 <span class=\"_ _21d\"> </span>- <span class=\"_ _58\"> </span>100,00 <span class=\"_ _51\"> </span><span class=\"fc19\">100,00</span>EMPRESAS DO SEGMENTO CIMENT<span class=\"_ _0\"></span>O E DERIV<span class=\"_ _0\"></span>ADOS INCLU\u00cdDAS NA CONSOLIDA\u00c7\u00c3O% direta e indireta do capital   % do capital efetivamente detido pela Secildetido pela Semapa Denomina\u00e7\u00e3o Social <span class=\"_ _145\"> </span> Sede <span class=\"_ _be\"> </span> Direta <span class=\"_ _63\"> </span> Indireta <span class=\"_ _b7\"> </span> T<span class=\"_ _0\"></span>otal <span class=\"_ _6\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _be\"> </span>31/12/2021Empresa-m\u00e3e: Secil - Companhia Geral de Cal e Cimento, S.A. <span class=\"_ _254\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00 <span class=\"_ _15b\"> </span>100,00Subsidi\u00e1rias Betotrans II - Unipessoal, Lda. (Ex - Hewbol, S.G.P<span class=\"_ _11\"></span>.S., Lda.) <span class=\"_ _bf\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00 <span class=\"_ _15b\"> </span>100,00Secil Cabo V<span class=\"_ _0\"></span>erde Com\u00e9rcio e Servi\u00e7os, Lda. <span class=\"_ _218\"> </span> Cabo Verde <span class=\"_ _cd\"> </span>99,80 <span class=\"_ _7c\"> </span>0,20 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00ICV - Inertes de Cabo V<span class=\"_ _0\"></span>erde, Lda. <span class=\"_ _2f5\"> </span> Cabo V<span class=\"_ _0\"></span>erde <span class=\"_ _cb\"> </span>75,00 <span class=\"_ _cb\"> </span>25,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00Florimar - Gest\u00e3o e Participa\u00e7\u00f5es, S.G.P<span class=\"_ _11\"></span>.S., Lda. <span class=\"_ _67\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _15b\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00Secil Cement, B.V<span class=\"_ _11\"></span>. (ex Seciment Investments, B.V<span class=\"_ _0\"></span>.) <span class=\"_ _12c\"> </span> Pa\u00edses Baixos <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00Silonor<span class=\"_ _0\"></span>, S.A.* <span class=\"_ _a4\"> </span> Fran\u00e7a <span class=\"_ _3c\"> </span>- <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _dc\"> </span>- <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00Soci\u00e9t\u00e9 des Ciments de Gab\u00e8s  <span class=\"_ _1af\"> </span> <span class=\"_ _1b0\"> </span>T<span class=\"_ _4\"></span>un\u00edsia  <span class=\"_ _b6\"> </span>98,72 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _cd\"> </span>98,72 <span class=\"_ _ba\"> </span>98,72 <span class=\"_ _149\"> </span>98,72Sud- B\u00e9ton- Soci\u00e9t\u00e9 de Fabrication de B\u00e9ton du Sud  <span class=\"_ _215\"> </span><span class=\"ws157\"> <span class=\"_ _1b0\"> </span>Tun\u00edsia  <span class=\"_ _3a\"> </span></span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>98,72 <span class=\"_ _cb\"> </span>98,72 <span class=\"_ _149\"> </span>98,72 <span class=\"_ _149\"> </span>98,72Zarzis B\u00e9ton <span class=\"_ _1a6\"> </span> <span class=\"_ _209\"> </span>T<span class=\"_ _4\"></span>un\u00edsia  <span class=\"_ _3a\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>98,52 <span class=\"_ _cb\"> </span>98,52 <span class=\"_ _149\"> </span>98,52 <span class=\"_ _149\"> </span>98,52Secil <span class=\"_ _0\"></span>Angola, SARL  <span class=\"_ _306\"> </span><span class=\"wsa0\"> Angola <span class=\"_ _c0\"> </span></span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00 <span class=\"_ _15b\"> </span>100,00Secil - Companhia de Cimento do Lobito, S.A.<span class=\"_ _317\"> </span><span class=\"wsa0\"> Angola <span class=\"_ _226\"> </span></span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>51,00 <span class=\"_ _cd\"> </span>51,00 <span class=\"_ _ba\"> </span>51,00 <span class=\"_ _149\"> </span>51,00Unibet\u00e3o - Ind\u00fastrias de Bet\u00e3o Preparado, S.A. <span class=\"_ _258\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _15b\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00Secil Britas, S.A. <span class=\"_ _2d\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _15b\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00Secil Martingan\u00e7a - <span class=\"_ _0\"></span>Aglomerantes e Novos Materiais para  Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _15b\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00a Constru\u00e7\u00e3o, S.A. IRP - Ind\u00fastria de Rebocos de Portugal, S.A.<span class=\"_ _1d7\"> </span> Portugal <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>75,00 <span class=\"_ _cb\"> </span>75,00 <span class=\"_ _149\"> </span>75,00 <span class=\"_ _149\"> </span>75,00Argibet\u00e3o - Sociedade de Novos Produtos de <span class=\"_ _0\"></span>Argila e Bet\u00e3o, S.A.<span class=\"_ _20\"></span> <span class=\"_ _38\"> </span> Portugal <span class=\"_ _cb\"> </span>99,53 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _cd\"> </span>99,53 <span class=\"_ _149\"> </span>99,53 <span class=\"_ _ba\"> </span>99,53Ciminpart - Investimentos e Participa\u00e7\u00f5es, S.G.P<span class=\"_ _11\"></span>.S., S.A.  <span class=\"_ _df\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00ALLMA<span class=\"_ _0\"></span> - Microalgas, Lda. <span class=\"_ _4a\"> </span> Portugal <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _cd\"> </span>70,00 <span class=\"_ _cb\"> </span>70,00 <span class=\"_ _149\"> </span>70,00 <span class=\"_ _ba\"> </span>70,00Secil Brasil Participa\u00e7\u00f5es, S.A. <span class=\"_ _110\"> </span> Brasil <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _c1\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00Supremo Cimentos, SA<span class=\"_ _0\"></span> <span class=\"_ _1a5\"> </span> Brasil <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00 <span class=\"_ _15b\"> </span>100,00Margem - Companhia de Minera\u00e7\u00e3o, SA<span class=\"_ _318\"> </span> Brasil <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _15b\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00Secil Brands - Marketing, Publicidade, Gest\u00e3o e  Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _15b\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00Desenvolvimento de Marcas, Lda. Ciments de Sibline, S.A.L. <span class=\"_ _1c5\"> </span> L\u00edbano <span class=\"_ _cb\"> </span>28,64 <span class=\"_ _cd\"> </span>22,41 <span class=\"_ _cb\"> </span>51,05 <span class=\"_ _ba\"> </span>51,05 <span class=\"_ _149\"> </span>51,05Soime, S.A.L. <span class=\"_ _319\"> </span> L\u00edbano <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _cd\"> </span>51,05 <span class=\"_ _cb\"> </span>51,05 <span class=\"_ _149\"> </span>51,05 <span class=\"_ _149\"> </span>51,05T<span class=\"_ _4\"></span>rancim, S.A.L. <span class=\"_ _192\"> </span> L\u00edbano <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>51,05 <span class=\"_ _cb\"> </span>51,05 <span class=\"_ _149\"> </span>51,05 <span class=\"_ _a6\"> </span>-Cimentos Madeira, Lda. <span class=\"_ _23f\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00 <span class=\"_ _15b\"> </span>100,00Beto Madeira - Bet\u00f5es e Britas da Madeira, S.A. <span class=\"_ _2b4\"> </span> Portugal <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _15b\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00Brimade - Sociedade de Britas da Madeira, S.A. <span class=\"_ _2c1\"> </span> Portugal <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _15b\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00Madebritas - Sociedade de Britas da Madeira, Lda.<span class=\"_ _87\"> </span> Portugal <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>51,00 <span class=\"_ _cb\"> </span>51,00 <span class=\"_ _149\"> </span>51,00 <span class=\"_ _149\"> </span>51,00Cementos Secil, SLU <span class=\"_ _31a\"> </span> Espanha <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _15b\"> </span>100,00 <span class=\"_ _d1\"> </span>100,00* Empresa alienada em 2022 (Nota 10.2)EMPRESAS DO SEGMENTO P<span class=\"_ _11\"></span>AST<span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> E P<span class=\"_ _0\"></span>APEL INCLU\u00cdDAS NA<span class=\"_ _0\"></span> CONSOLIDA\u00c7\u00c3O% direta e indireta do capital   % do capital efetivamentedetido pela Navigatordetido pela Semapa Denomina\u00e7\u00e3o Social<span class=\"_ _13a\"> </span> Sede <span class=\"_ _3\"> </span> Direta <span class=\"_ _63\"> </span> Indireta <span class=\"_ _b9\"> </span> T<span class=\"_ _0\"></span>otal <span class=\"_ _6\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _c1\"> </span>31/12/2021 Empresa-m\u00e3e: The Navigator Company<span class=\"_ _0\"></span>, S.A.<span class=\"_ _31b\"> </span> Portugal <span class=\"_ _cd\"> </span>69,97 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>69,97 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97 Subsidi\u00e1rias: Navigator Brands , S.A.<span class=\"_ _316\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator Parques Industriais, S.A.<span class=\"_ _e7\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator Paper Figueira, S.A.<span class=\"_ _2c7\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _3c\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _ba\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Emprem\u00e9dia - Corretores de Seguros, S.A.<span class=\"_ _1b5\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Empremedia, DAC<span class=\"_ _264\"> </span> Irlanda <span class=\"_ _c1\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Emprem\u00e9dia RE , <span class=\"_ _0\"></span>AC<span class=\"_ _196\"> </span> Irlanda <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97RAIZ - Instituto de Investiga\u00e7\u00e3o da Floresta e Papel<span class=\"_ _b1\"> </span> Portugal <span class=\"_ _cb\"> </span>97,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _cd\"> </span>97,00 <span class=\"_ _ba\"> </span><span class=\"ff118\">67,87 <span class=\"_ _149\"> </span></span>67,87About The Future , SA*<span class=\"_ _31c\"> </span> Portugal <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _3c\"> </span>- <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _a6\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _149\"> </span></span>67,87Enerpulp \u2013 Cogera\u00e7\u00e3o Energ\u00e9tica de Pasta, S.A.<span class=\"_ _217\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator Pulp Figueira, S.A.<span class=\"_ _256\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Ema Cacia - Engenharia e Manuten\u00e7\u00e3o Industrial, <span class=\"_ _0\"></span>ACE <span class=\"_ _58\"> </span> Portugal <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _cd\"> </span>73,80 <span class=\"_ _cb\"> </span>73,80 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">51,64 <span class=\"_ _ba\"> </span></span>51,64Ema Set\u00fabal - Engenharia e Manuten\u00e7\u00e3o Industrial, <span class=\"_ _0\"></span>ACE <span class=\"_ _b5\"> </span> Portugal <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>79,70 <span class=\"_ _cd\"> </span>79,70 <span class=\"_ _ba\"> </span><span class=\"ff118\">55,77 <span class=\"_ _149\"> </span></span>55,77Ema Figueira da Foz- Engenharia e Manuten\u00e7\u00e3o Industrial,  Portugal <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _cd\"> </span>80,70 <span class=\"_ _cb\"> </span>80,70 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">56,47 <span class=\"_ _149\"> </span></span>56,47ACE Navigator Pulp Set\u00fabal, S.A. <span class=\"_ _1cb\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator Pulp <span class=\"_ _0\"></span>Aveiro, S.A. <span class=\"_ _4a\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator <span class=\"_ _20\"></span>T<span class=\"_ _4\"></span>issue Aveiro, S.A.<span class=\"_ _256\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator T<span class=\"_ _0\"></span>issue R\u00f3d\u00e3o , S.A.<span class=\"_ _60\"> </span> Portugal <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator T<span class=\"_ _0\"></span>issue Ib\u00e9rica, S.A.<span class=\"_ _2c\"> </span>Espanha<span class=\"_ _12c\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Portucel Mo\u00e7ambique - Sociedade de Desenvolvimento Mo\u00e7ambique<span class=\"_ _b6\"> </span>90,02 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _cd\"> </span>90,02 <span class=\"_ _ba\"> </span><span class=\"ff118\">62,99 <span class=\"_ _149\"> </span></span>62,99Florestal e Industrial, Lda Navigator Internacional Holding SGPS, S.A.*<span class=\"_ _257\"> </span> Portugal <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _3c\"> </span>- <span class=\"_ _a6\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator Forest Portugal, S.A.<span class=\"_ _1af\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97EucaliptusLand, S.A.<span class=\"_ _2f3\"> </span> Portugal <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Sociedade de Vinhos da Herdade de Espirra - Produ\u00e7\u00e3o e  Portugal <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Comercializa\u00e7\u00e3o de Vinhos, S.A.Gavi\u00e3o - Sociedade de Ca\u00e7a e T<span class=\"_ _0\"></span>urismo, S.A.<span class=\"_ _1d7\"> </span> Portugal <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _c1\"> </span>100,00 <span class=\"_ _ba\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Afocelca - <span class=\"_ _0\"></span>Agrupamento complementar de empresas para  Portugal <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _cd\"> </span>64,80 <span class=\"_ _cb\"> </span>64,80 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">45,34 <span class=\"_ _149\"> </span></span>45,34protec\u00e7\u00e3o contra inc\u00eandios, <span class=\"_ _0\"></span>ACEViveiros <span class=\"_ _0\"></span>Alian\u00e7a - Empresa Produtora de Plantas, S.A.<span class=\"_ _6c\"> </span> Portugal <span class=\"_ _3c\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _ba\"> </span></span>69,97Atlantic Forests, S.A.*<span class=\"_ _195\"> </span> Portugal <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _dc\"> </span><span class=\"ff118\">- <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Bosques do <span class=\"_ _0\"></span>Atlantico, SL<span class=\"_ _1b8\"> </span>Espanha<span class=\"_ _12c\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator Africa, <span class=\"_ _20\"></span>SRL<span class=\"_ _28a\"> </span>It\u00e1lia<span class=\"_ _12c\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator Paper Set\u00fabal, S.A.<span class=\"_ _110\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _3c\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _ba\"> </span></span>69,97Navigator North <span class=\"_ _0\"></span>America Inc.<span class=\"_ _31d\"> </span>EUA<span class=\"_ _4b\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator <span class=\"_ _0\"></span>Afrique du Nord <span class=\"_ _253\"> </span>Marrocos<span class=\"_ _3a\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator Espa\u00f1a, S.A.<span class=\"_ _82\"> </span>Espanha<span class=\"_ _3a\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _ba\"> </span></span>69,97Navigator Netherlands, BV<span class=\"_ _2ad\"> </span>Holanda<span class=\"_ _3a\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator France, EURL<span class=\"_ _1c5\"> </span>Fran\u00e7a<span class=\"_ _12c\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator Paper Company UK, Ltd<span class=\"_ _1ab\"> </span>Reino Unido<span class=\"_ _3a\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _ba\"> </span></span>69,97Navigator Italia, SRL<span class=\"_ _e3\"> </span>It\u00e1lia<span class=\"_ _3a\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator Deutschland, GmbH<span class=\"_ _ad\"> </span>Alemanha<span class=\"_ _3a\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator Paper <span class=\"_ _0\"></span>Austria, GmbH<span class=\"_ _2c\"> </span>\u00c1ustria<span class=\"_ _12c\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator Paper Poland SP Z o o<span class=\"_ _10a\"> </span>Pol\u00f3nia<span class=\"_ _3a\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator Eurasia<span class=\"_ _2ee\"> </span> T<span class=\"_ _0\"></span>urquia <span class=\"_ _226\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator Paper Mexico <span class=\"_ _223\"> </span>M\u00e9xico<span class=\"_ _158\"> </span>25,00 <span class=\"_ _cb\"> </span>75,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator Middle East T<span class=\"_ _0\"></span>rading DMCC<span class=\"_ _2c8\"> </span>Dubai<span class=\"_ _12c\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator Egypt, ELLC<span class=\"_ _154\"> </span>Egipto <span class=\"_ _7c\"> </span>1,00 <span class=\"_ _cb\"> </span>99,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,97Navigator Paper  Southern <span class=\"_ _0\"></span>Africa <span class=\"_ _2ba\"> </span>\u00c1frica do Sul<span class=\"_ _ce\"> </span>1,00 <span class=\"_ _cb\"> </span>99,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span>69,97 <span class=\"_ _a6\"> </span>-Navigator Abastecimento <span class=\"_ _20\"></span>de <span class=\"_ _20\"></span>Madeira, ACE <span class=\"_ _2b2\"> </span>Portugal<span class=\"_ _b6\"> </span>97,00 <span class=\"_ _7c\"> </span>3,00 <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,97 <span class=\"_ _ba\"> </span></span>69,97* Empresas fusionadas e liquidadas em 2022 (Nota 10.2)EMPRESAS DO SEGMENTO <span class=\"_ _0\"></span>AMBIENTE INCLU\u00cdDAS NA<span class=\"_ _4\"></span> CONSOLIDA\u00c7\u00c3O% direta e indireta do capital   % do capital efetivamentedetido na ETSAdetido pela Semapa  Sede <span class=\"_ _c1\"> </span> Direta <span class=\"_ _63\"> </span> Indireta <span class=\"_ _b7\"> </span> T<span class=\"_ _0\"></span>otal <span class=\"_ _65\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _3\"> </span>31/12/2021Empresa-m\u00e3e:ETSA<span class=\"_ _0\"></span> \u2013 Investimentos, SGPS, S.A.<span class=\"_ _61\"> </span> Portugal <span class=\"_ _cb\"> </span>99,99 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>99,99 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">99,99 <span class=\"_ _149\"> </span></span>99,99Subsidi\u00e1rias:ETSA<span class=\"_ _0\"></span> LOG,S.A. <span class=\"_ _db\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _3c\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">99,99 <span class=\"_ _ba\"> </span></span>99,99SEBOL<span class=\"_ _4\"></span> \u2013 Com\u00e9rcio e Ind\u00fastria de Sebo, S.A. <span class=\"_ _1ca\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">99,99 <span class=\"_ _149\"> </span></span>99,99ITS \u2013 Ind\u00fastria T<span class=\"_ _0\"></span>ransformadora de Subprodutos Animais, S.A. <span class=\"_ _1bf\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">99,99 <span class=\"_ _149\"> </span></span>99,99ABAPOR \u2013 Com\u00e9rcio e Ind\u00fastria de Carnes, S.A. <span class=\"_ _92\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">99,99 <span class=\"_ _149\"> </span></span>99,99BIOLOGICAL<span class=\"_ _4\"></span> \u2013 Gest\u00e3o de Res\u00edduos Industriais, Lda. <span class=\"_ _115\"> </span> Portugal <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">99,99 <span class=\"_ _149\"> </span></span>99,99AISIB \u2013 <span class=\"_ _0\"></span>Aprovechamiento Integral de Subprodutos Ib\u00e9ricos, S.A. <span class=\"_ _8\"> </span> Espanha <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _be\"> </span>100,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">99,99 <span class=\"_ _149\"> </span></span>99,99  T<span class=\"_ _0\"></span>rib\u00e9rica, S.A. <span class=\"_ _5b\"> </span><span class=\"ls10\"> Portugal <span class=\"_ _cd\"> </span></span>70,00 <span class=\"_ _44\"> </span>- <span class=\"_ _cb\"> </span>70,00 <span class=\"_ _149\"> </span><span class=\"ff118\">69,99 <span class=\"_ _149\"> </span></span>69,99",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfSignificantInvestmentsInSubsidiariesExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-197-2": {
   "value": "10.2 <span class=\"_ _20\"></span>V<span class=\"_ _0\"></span>ARIA\u00c7\u00d5ES DO PER\u00cdMETRO DE CONSOLIDA\u00c7\u00c3ODurante o exerc\u00edcio findo em 31 de dezembro de 2022 e 2021, o per\u00edmetro foi alterado face ao exerc\u00edcio precedente pelas seguintesopera\u00e7\u00f5es de reorganiza\u00e7\u00e3o societ\u00e1ria:2022 <span class=\"_ _0\"></span>Aquisi\u00e7\u00e3o de 100% do capital da Trancim, SAL<span class=\"_ _0\"></span>  <span class=\"_ _0\"></span>Aliena\u00e7\u00e3o de 100% do capital da Silonor  Liquida\u00e7\u00e3o da <span class=\"_ _0\"></span>About the Future, S.A.   Liquida\u00e7\u00e3o da Navigator Internacional Holding, SGPS, S.A.  Fus\u00e3o por incorpora\u00e7\u00e3o da <span class=\"_ _0\"></span>Atlantic Forests, S.A. na Navigator Forest Portugal, S.A.  Incorpora\u00e7\u00e3o da sociedade Navigator Paper Southern <span class=\"_ _0\"></span>Africa  2021 <span class=\"_ _0\"></span>Aquisi\u00e7\u00e3o de 70% da Trib\u00e9rica, S.A.  Liquida\u00e7\u00e3o da Navigator Rus Company<span class=\"_ _0\"></span>, LLC  Liquida\u00e7\u00e3o da Navigator Financial Services sp . Zoo  Fus\u00e3o por incorpora\u00e7\u00e3o da <span class=\"_ _0\"></span>About the Future - Essential Oils, SA  na Raiz V<span class=\"_ _0\"></span>entures , SA<span class=\"_ _0\"></span>   Incorpora\u00e7\u00e3o da empresa Empremedia RE  Liquida\u00e7\u00e3o da Celcimo, S.L.  <span class=\"_ _0\"></span>Aliena\u00e7\u00e3o de 100% da Secil Prebet\u00e3o, S.A.  Fus\u00e3o por incorpora\u00e7\u00e3o da SPB, SGPS, Lda. na Secil, S.A. ",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfBusinessCombinationsExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-198-2": {
   "value": "10.3 <span class=\"_ _be\"> </span>INVESTIMENTOS EM <span class=\"_ _0\"></span>ASSOCIADAS E EMPREENDIMENTOS CONJUNTOSDET<span class=\"_ _0\"></span>ALHE DAS <span class=\"_ _0\"></span>ASSOCIADAS E EMPREENDIMENTOS CONJUNTOS31/12/2022<span class=\"_ _1f9\"> </span>31/12/2021 V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros% detida<span class=\"_ _bc\"> </span>V<span class=\"_ _4\"></span>alor contabil\u00edstico<span class=\"_ _be\"> </span>% detida<span class=\"_ _7c\"> </span>V<span class=\"_ _0\"></span>alor contabil\u00edsticoAssociadas   MC - Materiaux de Construction<span class=\"_ _2f4\"> </span>49,36%<span class=\"_ _d6\"> </span>1.500 <span class=\"_ _b9\"> </span>49,36%<span class=\"_ _2eb\"> </span>1.531    J.M.J. - Henriques, Lda.<span class=\"_ _15\"> </span>50,00%<span class=\"_ _2b3\"> </span>369.912 <span class=\"_ _b9\"> </span>50,00%<span class=\"_ _2b3\"> </span>377.522    <span class=\"_ _0\"></span>Ave, S.A.<span class=\"_ _31e\"> </span>35,00%<span class=\"_ _2b3\"> </span>178.585 <span class=\"_ _b9\"> </span>35,00%<span class=\"_ _2b3\"> </span>250.024 Empreendimentos conjuntos  Utis - Ultimate T<span class=\"_ _11\"></span>echnology T<span class=\"_ _11\"></span>o Industrial Savings, Lda <span class=\"_ _a1\"> </span>50,00%<span class=\"_ _94\"> </span>37.823.495 <span class=\"_ _b7\"> </span>50,00%<span class=\"_ _b1\"> </span>3.468.101   Outras participa\u00e7\u00f5es.<span class=\"_ _1ad\"> </span> <span class=\"_ _2bd\"> </span>6.250 <span class=\"_ _48\"> </span> <span class=\"_ _2bb\"> </span>-  <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _d3\"> </span>38.379.742 <span class=\"_ _49\"> </span><span class=\"fc19\"> <span class=\"_ _d4\"> </span>4.097.178 </span>Durante o ano de 2022, a Ultimate Cell, s\u00f3cia da Semapa na UTIS igualmente com 50% do capital desta sociedade, concretizou atransfer\u00eancia da atividade desenvolvida pela sua participada Ultimate Power para a UTIS atrav\u00e9s da venda de <span class=\"ff11c ws0\">stocks</span>, da patentee da transfer\u00eancia de pessoal para esta \u00faltima. Em simult\u00e2neo, realizou um aumento de capital na UTIS. De forma a manter apropor\u00e7\u00e3o de 50/50 nesta <span class=\"ff11c\">joint venture, </span>a Semapa decidiu acompanhar esta opera\u00e7\u00e3o de aumento de capital ficando contratualmenteestabelecido um <span class=\"ff11c ws0\">earnout</span> (a pagar pela Semapa \u00e0 Ultimate Cell) a apurar com base na previs\u00e3o de EBITDA<span class=\"_ _0\"></span> gerado pela UTIS (j\u00e1com a incorpora\u00e7\u00e3o da atividade at\u00e9 ent\u00e3o desenvolvida pela Ultimate Power) nos exerc\u00edcios de 2022 e 2023.Em face do exposto, a Semapa refor\u00e7ou a participa\u00e7\u00e3o financeira no valor de Euros 26.841.074 por contrapartida de um passivocorrespondente ao valor estimado do <span class=\"ff11c ws0\">earnout</span> a pagar \u00e0 Ultimate Cell (Nota 4.3), que corresponde essencialmente ao goodwilldeterminado provisoriamente na sequ\u00eancia de identifica\u00e7\u00e3o de sinergias. Este <span class=\"ff11c ws0\">earnout</span> ser\u00e1 liquidado ap\u00f3s a realiza\u00e7\u00e3o dasAssembleias Gerais anuais de 2023 (parcela de 2022 \u2013 estimada em Euros 24.041.074 registada em valores a pagar correntesconforme Nota 4.3) e 2024 (parcela de 2023 estimada em Euros 2.800.000 registada em valores a pagar n\u00e3o correntes conformeNota 4.3), com base nas contas anuais da UTIS aprovadas e certificadas pelo auditor<span class=\"_ _0\"></span>.MOVIMENTOS EM <span class=\"_ _0\"></span>ASSOCIADAS E EMPREENDIMENTOS CONJUNTOSV<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros<span class=\"_ _24e\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021Saldo inicial<span class=\"_ _16a\"> </span>4.097.178 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">3.117.099 </span>Aquisi\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _31f\"> </span>26.893.324 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span>Resultado l\u00edquido apropriado<span class=\"_ _f7\"> </span>8.904.691 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">2.894.425 </span>Dividendos atribu\u00eddos<span class=\"_ _2f\"> </span>(1.346.140)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(1.429.664)</span>Outros movimentos<span class=\"_ _eb\"> </span>(169.281)<span class=\"_ _55\"> </span><span class=\"fc19\">(484.693)</span>Ajustamento cambial<span class=\"_ _242\"> </span>(30)<span class=\"_ _218\"> </span><span class=\"fc19 ls60 ws14d\">11<span class=\"_ _208\"></span> </span>Saldo Final<span class=\"_ _189\"> </span>38.379.742 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">4.097.178 </span>INFORMA\u00c7\u00c3O SOBRE <span class=\"_ _0\"></span>ASSOCIADAS E EMPREENDIMENTOS CONJUNTOS31 de dezembro de 2022Ativos<span class=\"_ _1c0\"> </span>Passivos<span class=\"_ _119\"> </span>Capital<span class=\"_ _cd\"> </span>ResultadoV<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros<span class=\"_ _237\"> </span>T<span class=\"_ _11\"></span>otais<span class=\"_ _1fd\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otais<span class=\"_ _bf\"> </span>Pr\u00f3prio<span class=\"_ _d2\"> </span>L\u00edquido<span class=\"_ _d2\"> </span>R\u00e9ditos Ave-Gest\u00e3o Ambiental <span class=\"_ _20\"></span>e <span class=\"_ _20\"></span>V<span class=\"_ _0\"></span>aloriza\u00e7\u00e3o  Energ\u00e9tica, S.A. <span class=\"_ _9e\"> </span> a) <span class=\"_ _1be\"> </span>5.358.168 <span class=\"_ _c8\"> </span>4.847.925 <span class=\"_ _c9\"> </span>510.243 <span class=\"_ _c9\"> </span>449.273 <span class=\"_ _6f\"> </span>14.527.005  MC- Materiaux de Construction <span class=\"_ _320\"> </span> a) <span class=\"_ _1be\"> </span>1.224.263 <span class=\"_ _c8\"> </span>1.334.730 <span class=\"_ _157\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>10.467)<span class=\"_ _116\"> </span>30.272 <span class=\"_ _c8\"> </span>9.092.920  J.M.J. - Henriques, Lda. <span class=\"_ _29\"> </span> a) <span class=\"_ _c8\"> </span>1.045.742 <span class=\"_ _c9\"> </span>305.916 <span class=\"_ _c9\"> </span>739.826 <span class=\"_ _cc\"> </span>(15.218)<span class=\"_ _9c\"> </span>-  Utis - Ultimate T<span class=\"_ _11\"></span>echnology T<span class=\"_ _11\"></span>o Industrial Savings, Lda. <span class=\"_ _d1\"> </span> b) <span class=\"_ _6f\"> </span>33.350.800 <span class=\"_ _6f\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.385.958 <span class=\"_ _6f\"> </span>21.964.842 <span class=\"_ _c0\"> </span>17.508.759 <span class=\"_ _6f\"> </span>40.420.414  <span class=\"_ _0\"></span>Allmicroalgae - Natural Products, S.A. <span class=\"_ _321\"> </span> a) c) <span class=\"_ _1be\"> </span>3.288.316 <span class=\"_ _c8\"> </span>6.739.745 <span class=\"_ _be\"> </span>(3.451.429)<span class=\"_ _37\"> </span>(2.628.480)<span class=\"_ _d2\"> </span>979.577 a) V<span class=\"_ _0\"></span>alores referentes a 30.1<span class=\"_ _0\"></span>1.2022b) V<span class=\"_ _0\"></span>alores referentes a 31.12.2022c) <span class=\"_ _0\"></span>Aliena\u00e7\u00e3o da participa\u00e7\u00e3o financeira da Secil na Allmicroalgae a 12.202231 de dezembro de 2021Ativos<span class=\"_ _1c0\"> </span>Passivos<span class=\"_ _119\"> </span>Capital<span class=\"_ _cd\"> </span>ResultadoV<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros<span class=\"_ _237\"> </span>T<span class=\"_ _11\"></span>otais<span class=\"_ _1fd\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otais<span class=\"_ _bf\"> </span>Pr\u00f3prio<span class=\"_ _d2\"> </span>L\u00edquido<span class=\"_ _d2\"> </span>R\u00e9ditos Ave-Gest\u00e3o Ambiental <span class=\"_ _20\"></span>e <span class=\"_ _20\"></span>V<span class=\"_ _0\"></span>aloriza\u00e7\u00e3o  Energ\u00e9tica, S.A. <span class=\"_ _9e\"> </span> a) <span class=\"_ _1be\"> </span>5.425.874 <span class=\"_ _b8\"> </span>4.71<span class=\"_ _0\"></span>1.519 <span class=\"_ _c9\"> </span>714.355 <span class=\"_ _c9\"> </span>653.385 <span class=\"_ _7f\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.599.447  MC- Materiaux de Construction <span class=\"_ _320\"> </span><span class=\"fc19\"> b) <span class=\"_ _c9\"> </span>843.471 <span class=\"_ _c9\"> </span>926.056 <span class=\"_ _cc\"> </span>(82.585)<span class=\"_ _116\"> </span>32.951 <span class=\"_ _1be\"> </span>2.163.761 </span> J.M.J. - Henriques, Lda. <span class=\"_ _29\"> </span><span class=\"fc19\"> a) <span class=\"_ _c8\"> </span>1.073.926 <span class=\"_ _c9\"> </span>318.884 <span class=\"_ _c9\"> </span>755.042 <span class=\"_ _263\"> </span>29.458 <span class=\"_ _11d\"> </span>- </span> Utis - Ultimate T<span class=\"_ _11\"></span>echnology T<span class=\"_ _11\"></span>o Industrial Savings, Lda  <span class=\"_ _d1\"> </span> b) <span class=\"_ _6f\"> </span>15.823.046 <span class=\"_ _1be\"> </span>8.886.846 <span class=\"_ _c8\"> </span>6.936.200 <span class=\"_ _c8\"> </span>5.302.022 <span class=\"_ _6f\"> </span>17.388.598  <span class=\"_ _0\"></span>Allmicroalgae - Natural Products, S.A. <span class=\"_ _2bd\"> </span><span class=\"fc19\"> a) <span class=\"_ _c8\"> </span>3.881.629 <span class=\"_ _c8\"> </span>4.577.139 <span class=\"_ _158\"> </span>(695.510)<span class=\"_ _bb\"> </span>(1.586.632)<span class=\"_ _1bd\"> </span>71<span class=\"_ _0\"></span>1.515 </span>a) V<span class=\"_ _0\"></span>alores referentes a 30.1<span class=\"_ _0\"></span>1.2021b) V<span class=\"_ _0\"></span>alores referentes a 31.12.2021",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfSignificantInvestmentsInAssociatesExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-198-3": {
   "value": "10.3 <span class=\"_ _be\"> </span>INVESTIMENTOS EM <span class=\"_ _0\"></span>ASSOCIADAS E EMPREENDIMENTOS CONJUNTOSDET<span class=\"_ _0\"></span>ALHE DAS <span class=\"_ _0\"></span>ASSOCIADAS E EMPREENDIMENTOS CONJUNTOS31/12/2022<span class=\"_ _1f9\"> </span>31/12/2021 V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros% detida<span class=\"_ _bc\"> </span>V<span class=\"_ _4\"></span>alor contabil\u00edstico<span class=\"_ _be\"> </span>% detida<span class=\"_ _7c\"> </span>V<span class=\"_ _0\"></span>alor contabil\u00edsticoAssociadas   MC - Materiaux de Construction<span class=\"_ _2f4\"> </span>49,36%<span class=\"_ _d6\"> </span>1.500 <span class=\"_ _b9\"> </span>49,36%<span class=\"_ _2eb\"> </span>1.531    J.M.J. - Henriques, Lda.<span class=\"_ _15\"> </span>50,00%<span class=\"_ _2b3\"> </span>369.912 <span class=\"_ _b9\"> </span>50,00%<span class=\"_ _2b3\"> </span>377.522    <span class=\"_ _0\"></span>Ave, S.A.<span class=\"_ _31e\"> </span>35,00%<span class=\"_ _2b3\"> </span>178.585 <span class=\"_ _b9\"> </span>35,00%<span class=\"_ _2b3\"> </span>250.024 Empreendimentos conjuntos  Utis - Ultimate T<span class=\"_ _11\"></span>echnology T<span class=\"_ _11\"></span>o Industrial Savings, Lda <span class=\"_ _a1\"> </span>50,00%<span class=\"_ _94\"> </span>37.823.495 <span class=\"_ _b7\"> </span>50,00%<span class=\"_ _b1\"> </span>3.468.101   Outras participa\u00e7\u00f5es.<span class=\"_ _1ad\"> </span> <span class=\"_ _2bd\"> </span>6.250 <span class=\"_ _48\"> </span> <span class=\"_ _2bb\"> </span>-  <span class=\"_ _127\"> </span> <span class=\"_ _d3\"> </span>38.379.742 <span class=\"_ _49\"> </span><span class=\"fc19\"> <span class=\"_ _d4\"> </span>4.097.178 </span>Durante o ano de 2022, a Ultimate Cell, s\u00f3cia da Semapa na UTIS igualmente com 50% do capital desta sociedade, concretizou atransfer\u00eancia da atividade desenvolvida pela sua participada Ultimate Power para a UTIS atrav\u00e9s da venda de <span class=\"ff11c ws0\">stocks</span>, da patentee da transfer\u00eancia de pessoal para esta \u00faltima. Em simult\u00e2neo, realizou um aumento de capital na UTIS. De forma a manter apropor\u00e7\u00e3o de 50/50 nesta <span class=\"ff11c\">joint venture, </span>a Semapa decidiu acompanhar esta opera\u00e7\u00e3o de aumento de capital ficando contratualmenteestabelecido um <span class=\"ff11c ws0\">earnout</span> (a pagar pela Semapa \u00e0 Ultimate Cell) a apurar com base na previs\u00e3o de EBITDA<span class=\"_ _0\"></span> gerado pela UTIS (j\u00e1com a incorpora\u00e7\u00e3o da atividade at\u00e9 ent\u00e3o desenvolvida pela Ultimate Power) nos exerc\u00edcios de 2022 e 2023.Em face do exposto, a Semapa refor\u00e7ou a participa\u00e7\u00e3o financeira no valor de Euros 26.841.074 por contrapartida de um passivocorrespondente ao valor estimado do <span class=\"ff11c ws0\">earnout</span> a pagar \u00e0 Ultimate Cell (Nota 4.3), que corresponde essencialmente ao goodwilldeterminado provisoriamente na sequ\u00eancia de identifica\u00e7\u00e3o de sinergias. Este <span class=\"ff11c ws0\">earnout</span> ser\u00e1 liquidado ap\u00f3s a realiza\u00e7\u00e3o dasAssembleias Gerais anuais de 2023 (parcela de 2022 \u2013 estimada em Euros 24.041.074 registada em valores a pagar correntesconforme Nota 4.3) e 2024 (parcela de 2023 estimada em Euros 2.800.000 registada em valores a pagar n\u00e3o correntes conformeNota 4.3), com base nas contas anuais da UTIS aprovadas e certificadas pelo auditor<span class=\"_ _0\"></span>.MOVIMENTOS EM <span class=\"_ _0\"></span>ASSOCIADAS E EMPREENDIMENTOS CONJUNTOSV<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros<span class=\"_ _24e\"> </span>31/12/2022<span class=\"_ _46\"> </span>31/12/2021Saldo inicial<span class=\"_ _16a\"> </span>4.097.178 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">3.117.099 </span>Aquisi\u00e7\u00f5es<span class=\"_ _31f\"> </span>26.893.324 <span class=\"_ _66\"> </span><span class=\"fc19\">- </span>Resultado l\u00edquido apropriado<span class=\"_ _f7\"> </span>8.904.691 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">2.894.425 </span>Dividendos atribu\u00eddos<span class=\"_ _2f\"> </span>(1.346.140)<span class=\"_ _4f\"> </span><span class=\"fc19\">(1.429.664)</span>Outros movimentos<span class=\"_ _eb\"> </span>(169.281)<span class=\"_ _55\"> </span><span class=\"fc19\">(484.693)</span>Ajustamento cambial<span class=\"_ _242\"> </span>(30)<span class=\"_ _218\"> </span><span class=\"fc19 ls60 ws14d\">11<span class=\"_ _208\"></span> </span>Saldo Final<span class=\"_ _189\"> </span>38.379.742 <span class=\"_ _3f\"> </span><span class=\"fc19\">4.097.178 </span>INFORMA\u00c7\u00c3O SOBRE <span class=\"_ _0\"></span>ASSOCIADAS E EMPREENDIMENTOS CONJUNTOS31 de dezembro de 2022Ativos<span class=\"_ _1c0\"> </span>Passivos<span class=\"_ _119\"> </span>Capital<span class=\"_ _cd\"> </span>ResultadoV<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros<span class=\"_ _237\"> </span>T<span class=\"_ _11\"></span>otais<span class=\"_ _1fd\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otais<span class=\"_ _bf\"> </span>Pr\u00f3prio<span class=\"_ _d2\"> </span>L\u00edquido<span class=\"_ _d2\"> </span>R\u00e9ditos Ave-Gest\u00e3o Ambiental <span class=\"_ _20\"></span>e <span class=\"_ _20\"></span>V<span class=\"_ _0\"></span>aloriza\u00e7\u00e3o  Energ\u00e9tica, S.A. <span class=\"_ _9e\"> </span> a) <span class=\"_ _1be\"> </span>5.358.168 <span class=\"_ _c8\"> </span>4.847.925 <span class=\"_ _c9\"> </span>510.243 <span class=\"_ _c9\"> </span>449.273 <span class=\"_ _6f\"> </span>14.527.005  MC- Materiaux de Construction <span class=\"_ _320\"> </span> a) <span class=\"_ _1be\"> </span>1.224.263 <span class=\"_ _c8\"> </span>1.334.730 <span class=\"_ _157\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>10.467)<span class=\"_ _116\"> </span>30.272 <span class=\"_ _c8\"> </span>9.092.920  J.M.J. - Henriques, Lda. <span class=\"_ _29\"> </span> a) <span class=\"_ _c8\"> </span>1.045.742 <span class=\"_ _c9\"> </span>305.916 <span class=\"_ _c9\"> </span>739.826 <span class=\"_ _cc\"> </span>(15.218)<span class=\"_ _9c\"> </span>-  Utis - Ultimate T<span class=\"_ _11\"></span>echnology T<span class=\"_ _11\"></span>o Industrial Savings, Lda. <span class=\"_ _d1\"> </span> b) <span class=\"_ _6f\"> </span>33.350.800 <span class=\"_ _6f\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.385.958 <span class=\"_ _6f\"> </span>21.964.842 <span class=\"_ _c0\"> </span>17.508.759 <span class=\"_ _6f\"> </span>40.420.414  <span class=\"_ _0\"></span>Allmicroalgae - Natural Products, S.A. <span class=\"_ _321\"> </span> a) c) <span class=\"_ _1be\"> </span>3.288.316 <span class=\"_ _c8\"> </span>6.739.745 <span class=\"_ _be\"> </span>(3.451.429)<span class=\"_ _37\"> </span>(2.628.480)<span class=\"_ _d2\"> </span>979.577 a) V<span class=\"_ _0\"></span>alores referentes a 30.1<span class=\"_ _0\"></span>1.2022b) V<span class=\"_ _0\"></span>alores referentes a 31.12.2022c) <span class=\"_ _0\"></span>Aliena\u00e7\u00e3o da participa\u00e7\u00e3o financeira da Secil na Allmicroalgae a 12.202231 de dezembro de 2021Ativos<span class=\"_ _1c0\"> </span>Passivos<span class=\"_ _119\"> </span>Capital<span class=\"_ _cd\"> </span>ResultadoV<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros<span class=\"_ _237\"> </span>T<span class=\"_ _11\"></span>otais<span class=\"_ _1fd\"> </span>T<span class=\"_ _0\"></span>otais<span class=\"_ _bf\"> </span>Pr\u00f3prio<span class=\"_ _d2\"> </span>L\u00edquido<span class=\"_ _d2\"> </span>R\u00e9ditos Ave-Gest\u00e3o Ambiental <span class=\"_ _20\"></span>e <span class=\"_ _20\"></span>V<span class=\"_ _0\"></span>aloriza\u00e7\u00e3o  Energ\u00e9tica, S.A. <span class=\"_ _9e\"> </span> a) <span class=\"_ _1be\"> </span>5.425.874 <span class=\"_ _b8\"> </span>4.71<span class=\"_ _0\"></span>1.519 <span class=\"_ _c9\"> </span>714.355 <span class=\"_ _c9\"> </span>653.385 <span class=\"_ _7f\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>1.599.447  MC- Materiaux de Construction <span class=\"_ _320\"> </span><span class=\"fc19\"> b) <span class=\"_ _c9\"> </span>843.471 <span class=\"_ _c9\"> </span>926.056 <span class=\"_ _cc\"> </span>(82.585)<span class=\"_ _116\"> </span>32.951 <span class=\"_ _1be\"> </span>2.163.761 </span> J.M.J. - Henriques, Lda. <span class=\"_ _29\"> </span><span class=\"fc19\"> a) <span class=\"_ _c8\"> </span>1.073.926 <span class=\"_ _c9\"> </span>318.884 <span class=\"_ _c9\"> </span>755.042 <span class=\"_ _263\"> </span>29.458 <span class=\"_ _11d\"> </span>- </span> Utis - Ultimate T<span class=\"_ _11\"></span>echnology T<span class=\"_ _11\"></span>o Industrial Savings, Lda  <span class=\"_ _d1\"> </span> b) <span class=\"_ _6f\"> </span>15.823.046 <span class=\"_ _1be\"> </span>8.886.846 <span class=\"_ _c8\"> </span>6.936.200 <span class=\"_ _c8\"> </span>5.302.022 <span class=\"_ _6f\"> </span>17.388.598  <span class=\"_ _0\"></span>Allmicroalgae - Natural Products, S.A. <span class=\"_ _2bd\"> </span><span class=\"fc19\"> a) <span class=\"_ _c8\"> </span>3.881.629 <span class=\"_ _c8\"> </span>4.577.139 <span class=\"_ _158\"> </span>(695.510)<span class=\"_ _bb\"> </span>(1.586.632)<span class=\"_ _1bd\"> </span>71<span class=\"_ _0\"></span>1.515 </span>a) V<span class=\"_ _0\"></span>alores referentes a 30.1<span class=\"_ _0\"></span>1.2021b) V<span class=\"_ _0\"></span>alores referentes a 31.12.2021",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfJointVenturesExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-199-3": {
   "value": "POL\u00cdTICAS CONT<span class=\"_ _0\"></span>ABIL\u00cdSTICASINVESTIMENTOS EM ASSOCIADASAssociadas s\u00e3o todas as entidades sobre as quais o Grupo exerce influ\u00eancia significativa mas n\u00e3o possui controlo, geralmente cominvestimentos representando entre 20% a 50% dos direitos de voto. Empreendimentos conjuntos s\u00e3o acordos que conferem aoGrupo controlo conjunto (estabelecido contratualmente) e relativamente ao quais o Grupo det\u00e9m um interesse nos ativos l\u00edquidos.Os investimentos em <span class=\"_ _0\"></span>Associadas e Empreendimentos conjuntos s\u00e3o contabilizados pelo m\u00e9todo de equival\u00eancia patrimonial.De acordo com o m\u00e9todo de equival\u00eancia patrimonial, as participa\u00e7\u00f5es financeiras s\u00e3o registadas pelo seu custo de aquisi\u00e7\u00e3o,ajustado pelo valor correspondente \u00e0 participa\u00e7\u00e3o do Grupo nas varia\u00e7\u00f5es dos capitais pr\u00f3prios (incluindo o resultado l\u00edquido) dasassociadas, e pelos dividendos recebidos.As diferen\u00e7as entre o custo de aquisi\u00e7\u00e3o e o justo valor dos ativos, passivos e passivos contingentes identific\u00e1veis da associadana data de aquisi\u00e7\u00e3o, se positivas s\u00e3o reconhecidas como <span class=\"ff11c ws0\">goodwill</span> e mantidas na rubrica Investimento em associadas. Se essasdiferen\u00e7as forem negativas s\u00e3o registadas como proveito do per\u00edodo na rubrica <span class=\"_ _0\"></span>Apropria\u00e7\u00e3o de resultados em empresas associadas.Os custos de transa\u00e7\u00e3o diretamente atribu\u00edveis s\u00e3o imediatamente reconhecidos em resultados.\u00c9 feita uma avalia\u00e7\u00e3o dos investimentos em <span class=\"_ _0\"></span>Associadas quando existem ind\u00edcios de que o ativo possa estar em imparidade sendoregistadas como custo as perdas por imparidade que se demonstrem existir tamb\u00e9m naquela rubrica. Quando as perdas porimparidade reconhecidas em exerc\u00edcios anteriores deixam de existir s\u00e3o objeto de revers\u00e3o.Quando a participa\u00e7\u00e3o do Grupo nas perdas da associada iguala ou ultrapassa o seu investimento nestas sociedades, o Grupodeixa de reconhecer perdas adicionais, exceto se tiver incorrido em responsabilidades ou efetuado pagamentos em nome destas.Os ganhos n\u00e3o realizados em transa\u00e7\u00f5es com as associadas s\u00e3o eliminados na extens\u00e3o da participa\u00e7\u00e3o do Grupo nas mesmas.As perdas n\u00e3o realizadas s\u00e3o tamb\u00e9m eliminadas, exceto se a transa\u00e7\u00e3o revelar evid\u00eancia de imparidade de um bem transferido.As pol\u00edticas contabil\u00edsticas das <span class=\"_ _0\"></span>Associadas s\u00e3o alteradas, sempre que necess\u00e1rio, de forma a garantir consist\u00eancia com as pol\u00edticasadotadas pelo Grupo. EMPREENDIMENTOS CONJUNT<span class=\"_ _4\"></span>OSUma entidade conjuntamente controlada \u00e9 um empreendimento conjunto que envolve o estabelecimento de uma sociedade, deuma parceria ou de outra entidade em que o grupo tenha um interesse.As entidades conjuntamente controladas s\u00e3o inclu\u00eddas nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas pelo m\u00e9todo da equival\u00eanciapatrimonial de acordo com o qual as participa\u00e7\u00f5es financeiras s\u00e3o registadas pelo seu custo de aquisi\u00e7\u00e3o, ajustado pelo valorcorrespondente \u00e0 participa\u00e7\u00e3o do Grupo nas varia\u00e7\u00f5es dos capitais pr\u00f3prios (incluindo o resultado l\u00edquido) e pelos dividendosrecebidos.Quando a quota-parte das perdas atribu\u00edveis ao Grupo \u00e9 equivalente ou excede o valor da participa\u00e7\u00e3o financeira nos empreendimentosconjuntos, o Grupo reconhece perdas adicionais se tiver assumido obriga\u00e7\u00f5es, ou caso tenha efetuado pagamentos em benef\u00edciodos empreendimentos conjuntos.Os ganhos e perdas n\u00e3o realizados entre o Grupo e os seus empreendimentos conjuntos s\u00e3o eliminados na propor\u00e7\u00e3o do interessedo Grupo nos empreendimentos conjuntos. <span class=\"_ _0\"></span>As perdas n\u00e3o realizadas tamb\u00e9m s\u00e3o eliminadas, a menos que a transa\u00e7\u00e3o d\u00eaevid\u00eancia adicional de uma imparidade sobre o ativo transferido. As pol\u00edticas contabil\u00edsticas dos empreendimentos conjuntos s\u00e3o alteradas, sempre que necess\u00e1rio, de forma a garantir que asmesmas s\u00e3o aplicadas de forma consistente com as do Grupo.Os acordos conjuntos s\u00e3o classificados como opera\u00e7\u00f5es conjuntas ou empreendimentos conjuntos em fun\u00e7\u00e3o dos direitos eobriga\u00e7\u00f5es contratuais de cada investidor<span class=\"_ _0\"></span>. Os empreendimentos conjuntos s\u00e3o contabilizados e mensurados atrav\u00e9s do m\u00e9todo deequival\u00eancia patrimonial.As opera\u00e7\u00f5es conjuntas s\u00e3o contabilizadas nas demonstra\u00e7\u00f5es financeiras consolidadas do Grupo em fun\u00e7\u00e3o da quota-partede ativos detidos e passivos assumidos conjuntamente, assim como os rendimentos do <span class=\"ff11c ws0\">output</span> da opera\u00e7\u00e3o conjunta, e gastosincorridos conjuntamente. Os ativos, passivos, rendimentos e gastos devem ser contabilizados de acordo com as IFRS aplic\u00e1veis.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DescriptionOfAccountingPolicyForInvestmentInAssociatesAndJointVenturesExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-203-2": {
   "value": "10.4 <span class=\"_ _20\"></span>TRANSA\u00c7\u00d5ES COM P<span class=\"_ _0\"></span>ARTES RELACIONADASTRANSA\u00c7\u00d5ES DO PER\u00cdODO COM P<span class=\"_ _11\"></span>ARTES RELACIONADAS2022<span class=\"_ _31c\"> </span>2021V<span class=\"_ _0\"></span>endas e Outros V<span class=\"_ _0\"></span>endas e OutrosCompras de Presta\u00e7\u00f5es rendimentos Compras de Presta\u00e7\u00f5es rendimentosV<span class=\"_ _0\"></span>alores em Eurosservi\u00e7osde servi\u00e7osoperacionaisservi\u00e7osde servi\u00e7osoperacionaisAcionistas Sodim, SGPS, S.A.<span class=\"_ _1c5\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _56\"> </span>293- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _56\"> </span>293Associadas e Empreendimentos conjuntos Ave-Gest\u00e3o Ambiental, <span class=\"_ _20\"></span>S.A.<span class=\"_ _1b4\"> </span>(2.905.742)<span class=\"_ _51\"> </span>1.265 <span class=\"_ _c9\"> </span>231.383 <span class=\"_ _be\"> </span>(1.954.562)<span class=\"_ _116\"> </span>13.677 <span class=\"_ _c9\"> </span>242.890(2.905.742)<span class=\"_ _51\"> </span>1.265 <span class=\"_ _c9\"> </span>231.383 <span class=\"_ _c1\"> </span>(1.954.562)<span class=\"_ _116\"> </span>13.677 <span class=\"_ _c9\"> </span>242.890Outras entidades relacionadasSonagi - Imobili\u00e1ria, S.A.<span class=\"_ _2e1\"> </span>(759.257)<span class=\"_ _9c\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _158\"> </span>(766.018)<span class=\"_ _9c\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>-Hotel Ritz, S.A.<span class=\"_ _52\"> </span>(1<span class=\"_ _0\"></span>18.493)<span class=\"_ _9c\"> </span>- <span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _cc\"> </span>(55.162)<span class=\"_ _9c\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>-Allmicroalgae - Natural products, S.A.<span class=\"_ _2bc\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>399.829 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _56\"> </span>236 <span class=\"_ _c9\"> </span>524.104Bestweb, Lda.<span class=\"_ _4a\"> </span>(22.022)<span class=\"_ _322\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _cc\"> </span>(22.022)<span class=\"_ _322\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>-CLA<span class=\"_ _0\"></span> - Soc. Advogados<span class=\"_ _61\"> </span>(72.000)<span class=\"_ _322\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _cc\"> </span>(57.000)<span class=\"_ _322\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>-Nofigal, Lda.<span class=\"_ _314\"> </span>(39.600)<span class=\"_ _9c\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _cc\"> </span>(23.100)<span class=\"_ _322\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>-UTIS, Lda.<span class=\"_ _194\"> </span>751 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _cf\"> </span>1<span class=\"_ _0\"></span>14.710 <span class=\"_ _ce\"> </span>(76.031)<span class=\"_ _322\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>141.680Letras Criativas, Unipessoal, Lda.<span class=\"_ _d6\"> </span>(60.000)<span class=\"_ _322\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _cc\"> </span>(60.000)<span class=\"_ _9c\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>-Jos\u00e9 Fernando Morais Carreira de <span class=\"_ _0\"></span>Ara\u00fajo<span class=\"_ _a6\"> </span>(30.785)<span class=\"_ _322\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>-Outros<span class=\"_ _145\"> </span>(1.224)<span class=\"_ _322\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>-(1.102.630)<span class=\"_ _322\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>514.539 <span class=\"_ _c1\"> </span>(1.059.333)<span class=\"_ _3e\"> </span>236 <span class=\"_ _c9\"> </span>665.784(4.008.372)<span class=\"_ _51\"> </span>1.265 <span class=\"_ _c9\"> </span>745.922 <span class=\"_ _c1\"> </span>(3.013.895)<span class=\"_ _116\"> </span>13.913 <span class=\"_ _c9\"> </span>908.967SALDOS COM P<span class=\"_ _11\"></span>ARTES RELACIONADAS31/12/2022<span class=\"_ _69\"> </span>31/12/2021V<span class=\"_ _0\"></span>alores a V<span class=\"_ _0\"></span>alores V<span class=\"_ _0\"></span>alores V<span class=\"_ _0\"></span>alores receber <span class=\"_ _ae\"></span> a pagar Passivos a receber <span class=\"_ _ae\"></span> a pagar Passivos V<span class=\"_ _0\"></span>alores em Euros(Nota 4.2)(Nota 4.3)de loca\u00e7\u00e3o(Nota 4.2)(Nota 4.3)de loca\u00e7\u00e3oAcionistasSodim, SGPS, S.A.<span class=\"_ _253\"> </span>745 <span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>- Cimo, SGPS, S.A.<span class=\"_ _223\"> </span>- <span class=\"_ _43\"> </span>1.160 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _ea\"> </span>1.160 <span class=\"_ _11d\"> </span>- Associadas e Empreendimentos conjuntos Grupo Setefrete - Soc. T<span class=\"_ _0\"></span>r\u00e1fego Cargas, S.A.<span class=\"_ _b2\"> </span>- <span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>174.971 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- Ave-Gest\u00e3o Ambiental, <span class=\"_ _20\"></span>S.A.<span class=\"_ _273\"> </span>337.288 <span class=\"_ _c8\"> </span>1.424.778 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>174.105 <span class=\"_ _c9\"> </span>801.628 <span class=\"_ _11d\"> </span>- J.M.J. Henriques, Lda.<span class=\"_ _2c8\"> </span>131.280 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>104.919 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- Outras entidades relacionadasHotel Ritz, S.A.<span class=\"_ _31a\"> </span>- <span class=\"_ _263\"> </span>10.160 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>- Sonagi, SGPS, S.A.<span class=\"_ _2b7\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _263\"> </span>63.021 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _119\"> </span>63.021 Cotif Sicar<span class=\"_ _13a\"> </span>- <span class=\"_ _b5\"> </span>41.750 <span class=\"_ _8c\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _ea\"> </span>8.747 <span class=\"_ _11d\"> </span>- Soc. <span class=\"_ _0\"></span>Agr\u00edcola da Herdade dos Fidalgos, Lda.<span class=\"_ _135\"> </span>- <span class=\"_ _56\"> </span>710 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- CLA<span class=\"_ _0\"></span> - Soc. Advogados<span class=\"_ _52\"> </span>- <span class=\"_ _ea\"> </span>7.380 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _ea\"> </span>7.380 <span class=\"_ _11d\"> </span>- Nofigal, Lda.<span class=\"_ _323\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _ea\"> </span>4.059 <span class=\"_ _11d\"> </span>- Inertogrande<span class=\"_ _324\"> </span>216.224 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>189.774 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- Pedro Soveral<span class=\"_ _225\"> </span>- <span class=\"_ _43\"> </span>6.150 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _8c\"> </span>- UTIS, Lda<span class=\"_ _325\"> </span>(38.037)<span class=\"_ _d2\"> </span>900.229 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _c9\"> </span>658.130 <span class=\"_ _ea\"> </span>7.610 <span class=\"_ _11d\"> </span>- Membros dos \u00f3rg\u00e3os de gest\u00e3o<span class=\"_ _307\"> </span>2.139 <span class=\"_ _ea\"> </span>7.255 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _ea\"> </span>7.255 <span class=\"_ _11d\"> </span>- Ultimate Cell (Utis) - Nota 10.3<span class=\"_ _255\"> </span>- <span class=\"_ _6f\"> </span>26.841.074 <span class=\"_ _215\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- Outros acionistas de subsidi\u00e1rias<span class=\"_ _318\"> </span>- <span class=\"_ _263\"> </span>20.473 <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _11d\"> </span>- <span class=\"_ _263\"> </span>36.597 <span class=\"_ _8c\"> </span>- 649.639 <span class=\"_ _6f\"> </span>29.261.1<span class=\"_ _4\"></span>18 <span class=\"_ _263\"> </span>63.021 <span class=\"_ _c8\"> </span><span class=\"fc19\">1.301.899 <span class=\"_ _c9\"> </span>874.436 <span class=\"_ _263\"> </span>63.021 </span>Os saldos e transa\u00e7\u00f5es com <span class=\"_ _0\"></span>Acionistas respeitam essencialmente a opera\u00e7\u00f5es de tesouraria de curto prazo que vencem juros ataxas de mercado. Em exerc\u00edcios anteriores, foram celebrados contratos de arrendamento entre a Semapa e a Sonagi \u2013 Imobili\u00e1ria, S.A., relativos aoarrendamento de v\u00e1rios pisos de escrit\u00f3rio no edif\u00edcio de que esta \u00e9 propriet\u00e1ria e onde opera a sede da Semapa, SGPS, S.A., naAv<span class=\"_ _11\"></span>. Fontes Pereira de Melo, n.\u00ba 14, em Lisboa.No \u00e2mbito da identifica\u00e7\u00e3o das partes relacionadas, para efeitos de relato financeiro, foi ainda referenciada como parte relacionadaa sociedade <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span>VE, S.A., por se tratar de uma empresa associada da subsidi\u00e1ria Secil \u00e0 qual o Grupo adquire servi\u00e7os de tratamentode res\u00edduos e combust\u00edveis alternativos, e UTIS, Empreendimento Conjunto no qual a Semapa det\u00e9m uma participa\u00e7\u00e3o de 50% eque fornece equipamentos \u00e0 subsidi\u00e1ria Secil.OUTRAS DIVULGA\u00c7\u00d5ES RELA<span class=\"_ _0\"></span>TIV<span class=\"_ _11\"></span>AS A<span class=\"_ _0\"></span> P<span class=\"_ _0\"></span>ARTES RELACIONADASConforme referido na Nota 8.3 \u2013 Investimentos financeiros, em 2018, o Grupo, atrav\u00e9s da sua subsidi\u00e1ria Semapa Next, S.A.,celebrou um contrato com vista \u00e0 realiza\u00e7\u00e3o de um investimento de 12 milh\u00f5es de d\u00f3lares no \u201cAlter V<span class=\"_ _0\"></span>enture Partners Fund 1\u201d,entidade da qual um administrador n\u00e3o executivo da Semapa \u00e9 membro da equipa executiva.A<span class=\"_ _0\"></span> remunera\u00e7\u00e3o do pessoal de gest\u00e3o chave do Grupo \u00e9 detalhada na Nota 7.2 \u2013 Remunera\u00e7\u00e3o dos membros dos \u00f3rg\u00e3os sociais.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfRelatedPartyExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  },
  "pp-value-205-2": {
   "value": "1<span class=\"_ _0\"></span>1.2 <span class=\"_ _d\"></span>RISCOS OPERACIONAISO Grupo est\u00e1 presente nos setores da pasta e papel, cimento e derivados e ambiente, os quais est\u00e3o sujeitos a riscos diversos,que podem ter um efeito significativo nas atividades que exerce, nos seus resultados operacionais, nos fluxos de caixa que gera ena sua posi\u00e7\u00e3o financeira.Os fatores de risco operacional analisados neste cap\u00edtulo podem ser estruturados da seguinte forma:\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Riscos operacionais associados ao setor da Pasta e Papel</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Riscos operacionais associados ao setor dos Cimentos e derivados</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Riscos operacionais associados ao setor do <span class=\"_ _0\"></span>Ambiente</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Riscos associados ao Grupo em Geral</span>RISCOS <span class=\"_ _0\"></span>ASSOCIADOS AO SET<span class=\"_ _0\"></span>OR DA P<span class=\"_ _11\"></span>AST<span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> E P<span class=\"_ _0\"></span>APELRISCOS ASSOCIADOS AO <span class=\"_ _20\"></span>SETOR FLOREST<span class=\"_ _0\"></span>ALEm 31 de dezembro de 2022, o Grupo Navigator geria cerca de 106,8 milhares de hectares (2021: 105,5 milhares de hectares)distribu\u00eddos em Portugal continental, <span class=\"_ _0\"></span>A\u00e7ores e Galiza (Espanha), em 1.324 Unidades de Gest\u00e3o em 169 munic\u00edpios em Portugal,e 42 Unidades de Gest\u00e3o distribu\u00eddas por 3 prov\u00edncias na Galiza, Espanha, de acordo com os princ\u00edpios expressos na sua Pol\u00edticaFlorestal. O eucalipto e as \u00e1reas com floresta\u00e7\u00e3o em curso com as esp\u00e9cies deste g\u00e9nero ocupam 73% desta \u00e1rea, designadamentea esp\u00e9cie <span class=\"ff11c\">Eucalyptus globulus</span>, considerada como a fibra ideal para pap\u00e9is de alta qualidade. Na \u00e1rea restante, para al\u00e9m dosespa\u00e7os de conserva\u00e7\u00e3o que representam cerca de 12,1% da \u00e1rea total sobre gest\u00e3o em Portugal, salientam-se as \u00e1reas florestaisde pinho e sobreiro, esp\u00e9cies das quais o Grupo est\u00e1 entre os maiores produtores privados nacionais.T<span class=\"_ _11\"></span>endo sido pioneira em Portugal na promo\u00e7\u00e3o da gest\u00e3o florestal certificada, a gest\u00e3o florestal da generalidade do seu patrim\u00f3nioflorestal localizado em Portugal continental est\u00e1 certificada pelo FSC\u00ae (Forest Stewardship Council\u00ae) (FSC\u00ae-C010852) e peloPEFC\u2122 (Programme for the Endorsement of Forest Certification schemes) (PEFC\u2122/13-23-001), reconhecimento de que a gest\u00e3odestes espa\u00e7os \u00e9 feita de forma respons\u00e1vel do ponto de vista ambiental, econ\u00f3mico e social, e obedecendo a crit\u00e9rios rigorosose internacionalmente reconhecidos.A<span class=\"_ _0\"></span> Navigator opera em sofisticados mercados em todo o mundo nos quais a procura de produtos certificados \u00e9 uma realidadeincontorn\u00e1vel. Sendo certo que apenas uma reduzida parte da floresta nacional est\u00e1 certificada, a Companhia iniciou em 2016um programa de dinamiza\u00e7\u00e3o da ades\u00e3o de produtores a modelos de gest\u00e3o florestal sustent\u00e1vel que, certificados, permitem amelhoria cont\u00ednua das pr\u00e1ticas de gest\u00e3o, a valoriza\u00e7\u00e3o da produ\u00e7\u00e3o e a resposta ao esfor\u00e7o de procura de produtos certificadosque se sente a n\u00edvel mundial. Este esfor\u00e7o tem vindo a aumentar a \u00e1rea florestal certificada em Portugal entre 2016 e 2022, quervia FSC\u00ae (de 370.000 ha para 550.600 ha) quer PEFC\u2122 (de 260.000 ha para 318.230 ha).Ainda assim, \u00e9 manifesto que o esfor\u00e7o se dever\u00e1 manter no futuro, dado o peso que ainda representa a \u00e1rea florestal n\u00e3oabrangida por qualquer sistema de gest\u00e3o florestal sustent\u00e1vel em Portugal. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> t\u00edtulo de exemplo, a \u00e1rea florestal gerida pelo Grupoem Portugal continental no final de 2022, embora representasse cerca de 3% da \u00e1rea da floresta portuguesa, representava, todavia,34% de toda a \u00e1rea certificada de acordo com as normas do sistema PEFC\u2122 e 19% de toda a \u00e1rea certificada de acordo com asnormas do sistema FSC\u00ae. Estamos, no entanto, otimistas com o caminho percorrido, que demonstra a ades\u00e3o da Produ\u00e7\u00e3o Florestal aos modelos de gest\u00e3oflorestal sustent\u00e1vel. Em 2022, 65% da madeira proveniente de fontes de abastecimento nacionais, excluindo o autoabastecimento,j\u00e1 proveio de propriedades que tinham a sua gest\u00e3o florestal certificada (2021: 63%). Registe-se tamb\u00e9m o facto de que, no \u00e2mbitodesta iniciativa, o Grupo ter visto aumentar de forma muito significativa o n\u00famero de Fornecedores de madeira com certifica\u00e7\u00e3oda cadeia de cust\u00f3dia/responsabilidade, passo essencial no desenvolvimento de uma base de Fornecedores que possibilitar\u00e1assegurar os des\u00edgnios definidos ao n\u00edvel da madeira proveniente de fontes com gest\u00e3o florestal certificada.Como forma de fomentar a certifica\u00e7\u00e3o da gest\u00e3o florestal na floresta nacional de eucalipto, o Grupo diferencia desde 2007 ede forma ininterrupta o valor da madeira recebida nas suas unidades fabris, discriminando positivamente no pre\u00e7o a madeiraproveniente de unidades de gest\u00e3o que certificaram a sua gest\u00e3o florestal sustent\u00e1vel. Este apoio ao sistema foi inovador an\u00edvel mundial e permitiu a estabiliza\u00e7\u00e3o da gest\u00e3o florestal certificada como uma pr\u00e1tica reconhecida no mercado e que, sendoremunerada nos produtos que incorpora, deve remunerar a respetiva cadeia de produ\u00e7\u00e3o.Complementarmente, demonstrando um compromisso continuado com os seus objetivos de desenvolvimento sustent\u00e1vel, o Grupoprocedeu, em junho de 2022, \u00e0 emiss\u00e3o de um empr\u00e9stimo obrigacionista no montante de 150 milh\u00f5es de euros, ao abrigo deSustainability Linked Bonds Framework, com taxa de juro associada a tr\u00eas indicadores ESG: emiss\u00f5es de CO (base CELE);2% de madeira certificada adquirida no mercado portugu\u00eas; consumo de energia de fontes renov\u00e1veis. Com esta opera\u00e7\u00e3o definanciamento, conclu\u00edmos o ano com perto de 40% do total de financiamento emitido com cariz sustent\u00e1vel.Ao Grupo foram atribu\u00eddos Direitos de Uso e <span class=\"_ _0\"></span>Aproveitamento de T<span class=\"_ _11\"></span>erra (DUA<span class=\"_ _11\"></span>T) em Mo\u00e7ambique, localizados <span class=\"_ _20\"></span>nas prov\u00edncias deManica e Zamb\u00e9zia constitu\u00eddos por cerca de 5 dezenas de parcelas n\u00e3o cont\u00edguas, e uma autoriza\u00e7\u00e3o de planta\u00e7\u00e3o de at\u00e9 246.000hectares, disponibilizados ao abrigo de <span class=\"_ _0\"></span>Acordo de Investimento assinado com o Governo mo\u00e7ambicano, dos quais se encontramplantados cerca de 14,0 milhares de hectares. O projeto prev\u00ea a instala\u00e7\u00e3o de uma unidade industrial destinada \u00e0 produ\u00e7\u00e3o depasta BEKP e energia el\u00e9trica naquele pa\u00eds. O Governo mo\u00e7ambicano e a Portucel Mo\u00e7ambique outorgaram em julho de 2018um Memorando de Entendimento (MoU) atrav\u00e9s do qual acordaram um conjunto de condi\u00e7\u00f5es precedentes necess\u00e1rias paraa prossecu\u00e7\u00e3o do investimento, nomeada e especialmente de natureza log\u00edstica, que ser\u00e1 implementado em duas fases. Numprimeiro momento ser\u00e1 incrementada a base florestal at\u00e9 cerca de 40.000 hectares, que garantir\u00e1 o abastecimento de uma unidade(a construir) de produ\u00e7\u00e3o de estilha de madeira de eucalipto para exporta\u00e7\u00e3o, de cerca de 1 milh\u00e3o de toneladas por ano, numinvestimento adicional estimado de USD 140 milh\u00f5es.Em comunicado efetuado ao mercado em novembro de 2021, a concession\u00e1ria do Porto de Macuze e o fundo americano EthosAsset Management Inc. informaram terem celebrado um acordo de financiamento de longo prazo no montante de 400 milh\u00f5es deUSD, que assegurar\u00e1 a constru\u00e7\u00e3o da primeira fase do porto de Macuse e acessibilidades rodovi\u00e1rias, a qual envolve a constru\u00e7\u00e3ode terminais para a opera\u00e7\u00e3o de produtos agr\u00edcolas, aparas de madeira (<span class=\"ff11c ws0\">woodchips</span>), fertilizantes e combust\u00edveis, com capacidadepara operar navios at\u00e9 65.000 DWT<span class=\"_ _11\"></span>. T<span class=\"_ _11\"></span>endo em considera\u00e7\u00e3o os atrasos registados no in\u00edcio da constru\u00e7\u00e3o, a melhor expectativa \u00e9de que a infraestrutura possa entrar em opera\u00e7\u00e3o em 2026/2027.A<span class=\"_ _0\"></span> Navigator e o Governo de Mo\u00e7ambique t\u00eam vindo a trabalhar nos termos do MoU assinado em 2018, nomeadamente no temadas terras e fomento, tendo avan\u00e7ado o primeiro programa de Fomento Florestal em Mo\u00e7ambique, iniciativa governamental comfinanciamento do Banco Mundial. O objetivo \u00e9 promover planta\u00e7\u00f5es florestais comerciais sustent\u00e1veis de pequena e m\u00e9dia escalae a restaura\u00e7\u00e3o de \u00e1reas degradadas, tendo sido instalados cerca de 2.000 ha entre 2019 e 2022. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> Portucel Mo\u00e7ambique tem tidoum papel ativo na constru\u00e7\u00e3o e implementa\u00e7\u00e3o do Programa, contribuindo com diversos apoios, tais como na defini\u00e7\u00e3o do modelode silvicultura, no fornecimento de plantas clonais a pre\u00e7o bonificado, no acesso a mat\u00e9rias-primas e <span class=\"ff11c\">know-how</span>.Foi tamb\u00e9m iniciada a opera\u00e7\u00e3o de colheita de madeira das planta\u00e7\u00f5es da Portucel Mo\u00e7ambique em Manica, para exporta\u00e7\u00e3oa partir do porto da Beira, o que permitir\u00e1, entre outros objetivos, colocar Mo\u00e7ambique no mapa mundial desta ind\u00fastria de base3florestal. <span class=\"_ _0\"></span>Ao longo de 2022, foram colhidos cerca de 100.000 m de madeira, tendo sido concretizados tr\u00eas embarques de navios3para Portugal, com cerca de 100.000 m.Ao n\u00edvel da produ\u00e7\u00e3o florestal, o principal fator de amea\u00e7a da competitividade da fileira florestal do eucalipto reside na baixaprodutividade da floresta portuguesa, que apresenta uma reduzida intensidade de gest\u00e3o, o que contribui para uma rentabilidadedecrescente e crescentes riscos de inc\u00eandio florestal e de fitossanidade. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> conjuga\u00e7\u00e3o de todos estes fatores, sem que, nos \u00faltimosanos, tenham existido medidas de atua\u00e7\u00e3o estrat\u00e9gica do Estado no setor<span class=\"_ _0\"></span>, tem obrigado \u00e0 importa\u00e7\u00e3o de mat\u00e9ria-prima, processoque condiciona a rentabilidade do setor<span class=\"_ _0\"></span>. Sendo todo o setor de produ\u00e7\u00e3o industrial de base florestal dependente da disponibiliza\u00e7\u00e3ode mat\u00e9ria-prima em qualidade e quantidade para manter as unidades industriais no nosso pa\u00eds, \u00e9 chocante concluir que a falta deaposta na reabilita\u00e7\u00e3o das \u00e1reas florestais nacionais compromete neste momento a sustentabilidade de um setor com a import\u00e2nciaque este tem para Portugal.O desafio da produtividade e da gest\u00e3o florestal ativa \u00e9 entendido no Grupo como um eixo estrat\u00e9gico de desenvolvimento.Enquanto empresa com responsabilidades no setor<span class=\"_ _0\"></span>, a Navigator tem vindo a promover v\u00e1rias iniciativas que visam contribuir paraa invers\u00e3o desta tend\u00eancia. Estas iniciativas cobrem diversas \u00e1reas, desde o fornecimento de plantas melhoradas provenientes deum programa de melhoramento gen\u00e9tico com d\u00e9cadas de desenvolvimento, o apoio t\u00e9cnico a produtores florestais (com programascomo o Premium, o e-globulus e o apoio t\u00e9cnico atrav\u00e9s de dezenas de a\u00e7\u00f5es de forma\u00e7\u00e3o que, complementando as organizadascom os Fornecedores que utilizamos, estendem a transfer\u00eancia de conhecimento a outras empresas do setor).Complementarmente, atrav\u00e9s da Biond (Associa\u00e7\u00e3o da Ind\u00fastria Papeleira, representativa dos principais Grupos industriais dosetor), a Navigator tem tamb\u00e9m colaborado no Programa Melhor Eucalipto, no qual se desenvolve o \u201cLimpa &amp; <span class=\"_ _0\"></span>Aduba\u201d. <span class=\"_ _0\"></span>Ao abrigodesta iniciativa, a Biond procede a suas custas \u00e0 aduba\u00e7\u00e3o das parcelas de particulares que se candidatem ao programa eque limpem as suas propriedades florestais de eucalipto. Esta medida, potenciadora de produtividade, permite ainda a redu\u00e7\u00e3odo risco de inc\u00eandio pela redu\u00e7\u00e3o da carga combust\u00edvel nas parcelas, tendo impactado em mais de 15.000 ha durante 2021 eem cerca de 14.550 ha em 2022, acumulando-se mais de 47.000 ha j\u00e1 intervencionados. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> Biond est\u00e1 ainda a implementar 2programas adicionais \u2013 o Replantar \u2013 que visa fornecer aos propriet\u00e1rios um apoio financeiro direto na replanta\u00e7\u00e3o das suasparcelas florestais de eucalipto (31 hectares realizados em 2022 no concelho de Pedr\u00f3g\u00e3o Grande), bem como uma iniciativa deigual teor \u2013 Recupera\u00e7\u00e3o de \u00c1reas <span class=\"_ _0\"></span>Ardidas \u2013 visando a recupera\u00e7\u00e3o de \u00e1reas ardidas fustigadas pelos inc\u00eandios de 2016 a 2018procurando a reabilita\u00e7\u00e3o dessas \u00e1reas para a gest\u00e3o florestal (400 hectares executados em 2022).A<span class=\"_ _0\"></span> acrescer aos riscos relativos aos impactes dos inc\u00eandios rurais e da fitossanidade, acresce um ambiente regulat\u00f3rio fortementecondicionante da atividade florestal profissional, que tem levado a um decr\u00e9scimo continuado nos n\u00edveis de interven\u00e7\u00e3o florestalem escala, cujo indicador avan\u00e7ado \u00e9 a evolu\u00e7\u00e3o (redu\u00e7\u00e3o continuada) das \u00e1reas florestais florestadas ou reflorestadas no nossopa\u00eds. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> sustentabilidade de todo um setor, assente num grande n\u00famero de pequenos Fornecedores de servi\u00e7os e produtos,est\u00e1 dependente de n\u00edveis de atividade (independentemente da esp\u00e9cie) que o nosso pa\u00eds n\u00e3o tem conseguindo assegurar<span class=\"_ _0\"></span>,comprometendo a sustentabilidade dessa malha empresarial, fundamental para assegurar as interven\u00e7\u00f5es em espa\u00e7o rural quepermitem reduzir risco e fomentar produtividade e rendimento em regi\u00f5es do pa\u00eds onde a floresta \u00e9 uma componente significativado rendimento de muitas fam\u00edlias.No que diz respeito aos inc\u00eandios rurais, os riscos a que a atividade do Grupo Navigator se encontra exposta traduzem-se nosseguintes impactos:\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Na destrui\u00e7\u00e3o de <span class=\"ff11c\">stocks</span> atuais e futuros de madeira pr\u00f3prios e de terceiros;</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Em custos acrescidos de explora\u00e7\u00e3o florestal e posterior prepara\u00e7\u00e3o dos terrenos para planta\u00e7\u00e3o.</span>Nesta mat\u00e9ria, a forma de gest\u00e3o das explora\u00e7\u00f5es que possui ou gere constitui a primeira linha de mitiga\u00e7\u00e3o deste risco pelo Grupo.Acresce o esfor\u00e7o de Inova\u00e7\u00e3o e Desenvolvimento que visa adaptar as t\u00e9cnicas de silvicultura \u00e0 realidade da floresta nacional,visando a mitiga\u00e7\u00e3o de impactes, a redu\u00e7\u00e3o de custos e a melhoria das pr\u00e1ticas de gest\u00e3o, pela Companhia e pelos operadoresno mercado.De entre as diversas medidas de gest\u00e3o com as quais se comprometeu, o escrupuloso cumprimento das regras de biodiversidade,um adequado planeamento das instala\u00e7\u00f5es florestais a executar e a constru\u00e7\u00e3o e manuten\u00e7\u00e3o de caminhos e vias de acesso acada uma das \u00e1reas em explora\u00e7\u00e3o, assumem particular relev\u00e2ncia na mitiga\u00e7\u00e3o do risco de inc\u00eandio.Para al\u00e9m disso, o Grupo participa no agrupamento <span class=\"_ _0\"></span>Afocelca \u2013 um agrupamento complementar de empresas do Grupo Navigatore do Grupo <span class=\"_ _0\"></span>Altri que, com uma estrutura especializada, tem por miss\u00e3o apoiar o combate aos inc\u00eandios florestais nas propriedadesdas empresas agrupadas, em estrita coordena\u00e7\u00e3o e colabora\u00e7\u00e3o com a <span class=\"_ _0\"></span>Autoridade Nacional de Prote\u00e7\u00e3o Civil \u2013 <span class=\"_ _0\"></span>ANEPC. Esteagrupamento gere um or\u00e7amento anual de cerca de 3 milh\u00f5es de euros, sem fundos p\u00fablicos, tendo criado uma estrutura eficientee flex\u00edvel, que desenvolve pr\u00e1ticas destinadas \u00e0 redu\u00e7\u00e3o dos custos de prote\u00e7\u00e3o e a minimizar os preju\u00edzos que os inc\u00eandiosflorestais representam para as empresas do <span class=\"_ _0\"></span>ACE, que exploram cerca de 190 mil hectares de floresta em PortugalO Grupo conta ainda com um instituto de investiga\u00e7\u00e3o, o RAIZ, que desenvolve a sua atividade em 3 linhas principais: Investiga\u00e7\u00e3oAplicada, Consultoria e Forma\u00e7\u00e3o. Na \u00e1rea da investiga\u00e7\u00e3o florestal, o RAIZ procura:\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Aumentar a produtividade da floresta de eucalipto; </span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Melhorar a qualidade da fibra produzida a partir da madeira dessa esp\u00e9cie;</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Implementar uma gest\u00e3o florestal sustentada do ponto de vista econ\u00f3mico, ambiental e social;</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Induzir pr\u00e1ticas e processos tendentes \u00e0 diminui\u00e7\u00e3o dos custos de produ\u00e7\u00e3o da madeira.</span>RISCOS <span class=\"_ _0\"></span>ASSOCIADOS \u00c0 PRODU\u00c7\u00c3O E COMERCIALIZA\u00c7\u00c3O DE P<span class=\"_ _0\"></span>AST<span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> BEKP<span class=\"_ _11\"></span>, P<span class=\"_ _11\"></span>APEL UWF E P<span class=\"_ _11\"></span>APEL <span class=\"ff11d ws1f\">TISSUE</span>ABASTECIMENTO DE MA<span class=\"_ _11\"></span>T\u00c9RIAS-PRIMASO autoabastecimento de madeira (madeira proveniente de patrim\u00f3nio pr\u00f3prio Navigator e de arrendamentos) para produ\u00e7\u00e3o depasta BEKP \u00e9 apenas cerca de 1<span class=\"_ _11\"></span>1% das necessidades do Grupo (2021: 18%). Por este facto, existe a necessidade, regular<span class=\"_ _4\"></span>, de aEmpresa recorrer \u00e0 compra de madeira no mercado nacional (ainda assim insuficiente), recorrendo ao mercado espanhol e aosmercados n\u00e3o europeus (\u201cextraib\u00e9rica\u201d), principalmente Brasil, Uruguai e Mo\u00e7ambique (proveniente, essencialmente, de planta\u00e7\u00f5eslocais da NVG) com custo acrescido comparativamente ao mercado nacional por raz\u00f5es de transporte. O aprovisionamento de madeira dos mercados internacionais, nomeadamente de eucalipto, est\u00e1 sujeito a varia\u00e7\u00f5es de pre\u00e7oessencialmente por efeito cambial, o que tem, consequentemente, implica\u00e7\u00f5es no custo de produ\u00e7\u00e3o da Navigator e das empresasprodutoras de pasta BEKP<span class=\"_ _11\"></span>. <span class=\"_ _0\"></span>Acresce que a volatilidade dos custos de log\u00edstica de transporte de madeira at\u00e9 \u00e0s f\u00e1bricas tem tamb\u00e9mimpactos essencialmente por efeito dos pre\u00e7os dos combust\u00edveis utilizados, pre\u00e7o do petr\u00f3leo, menor escassez de navios degrande dimens\u00e3o sem otimiza\u00e7\u00e3o de retornos e oscila\u00e7\u00e3o dos fretes mar\u00edtimos.Estando a realiza\u00e7\u00e3o de novas planta\u00e7\u00f5es florestais sujeita \u00e0 autoriza\u00e7\u00e3o das entidades competentes e a uma pol\u00edtica de restri\u00e7\u00f5esde acr\u00e9scimos de \u00e1rea, que poder\u00e3o limitar o potencial produtivo nacional, n\u00e3o obstante existirem muitas iniciativas para ajudar osprodutores florestais, entre elas o apoio na certifica\u00e7\u00e3o de madeira para responder \u00e0 procura comercial de produtos (papel e pasta)certificada, e incrementar a produtividade das \u00e1reas existentes, para maior disponibilidade de mat\u00e9ria-prima no mercado nacional,o recurso \u00e0 importa\u00e7\u00e3o ser\u00e1 sempre uma necessidade n\u00e3o evit\u00e1vel no curto/m\u00e9dio/longo prazo.Pela insufici\u00eancia da produ\u00e7\u00e3o nacional de madeira em quantidade, a Empresa tem de aumentar a quantidade de madeiraimportada, seja de Espanha ou de outros mercados mais distantes, para assegurar o abastecimento \u00e0s f\u00e1bricas, sem restri\u00e7\u00f5es,na(s) pr\u00f3xima(s) d\u00e9cada(s).Importa referir que, sendo a madeira um dos principais custos de produ\u00e7\u00e3o de pasta de papel, qualquer agravamento no custo3do m de madeira de eucalipto consumida na produ\u00e7\u00e3o de pasta BEKP representa sempre um impacto negativo nos resultadosoperacionais da Empresa.3Em 31 de dezembro de 2022, um agravamento de 10% no custo, \u00e0 data, do m de madeira de eucalipto consumida na produ\u00e7\u00e3ode pasta BEKP teria representado um impacto negativo nos resultados operacionais do Grupo de cerca de Euros 41.000.000 (31de dezembro de 2021: Euros 31.400.000).Relativamente a outras mat\u00e9rias-primas, nomeadamente produtos qu\u00edmicos, o principal risco identificado \u00e9 o da escassez dedisponibilidade de produtos por for\u00e7a da crescente procura destes produtos em mercados emergentes, nomeadamente na \u00c1sia oumercados que os abaste\u00e7am, que poder\u00e3o criar desequil\u00edbrios pontuais de oferta e procura.A<span class=\"_ _0\"></span> este respeito, o Grupo Navigator<span class=\"_ _0\"></span>, em conjunto com o Grupo Altri, estabeleceram em 2018 um <span class=\"_ _11\"></span>Agrupamento Complementar deEmpresas \u2013 Pulp Chem, <span class=\"_ _0\"></span>ACE \u2013 destinado \u00e0 aquisi\u00e7\u00e3o conjunta de produtos qu\u00edmicos, beneficiando de economias de escala e,assim, mitigar este risco.O Grupo procura mitigar estes riscos mediante um <span class=\"ff11c ws0\">sourcing</span> proativo, que procura a identifica\u00e7\u00e3o de fontes de abastecimentodispersas geograficamente, procurando ainda assegurar contratos de abastecimento a prazo que lhe assegurem n\u00edveis de volume,pre\u00e7o e qualidade compat\u00edveis com os seus requisitos.Em 31 de dezembro de 2022, um agravamento de 10% no pre\u00e7o dos produtos qu\u00edmicos teria representado um impacto negativonos resultados operacionais do Grupo de cerca de Euros 25.200.000 (31 de dezembro de 2021: Euros 1<span class=\"_ _0\"></span>1.300.000).Finalmente, um outro recurso necess\u00e1rio para o processo produtivo \u00e9 a \u00e1gua. Sendo a \u00e1gua um recurso finito e atendendo \u00e0 suarelev\u00e2ncia para o processo produtivo de pasta e de papel, o Grupo assumiu uma preocupa\u00e7\u00e3o especial na sua preserva\u00e7\u00e3o tendo,ao longo dos \u00faltimos anos, sido realizados investimentos tendentes \u00e0 redu\u00e7\u00e3o da utiliza\u00e7\u00e3o deste importante recurso. No \u00e2mbitodo Programa de Redu\u00e7\u00e3o do Uso de \u00c1gua (PRUA) implementado pelo Grupo, foi poss\u00edvel reduzir em 10% a utiliza\u00e7\u00e3o de \u00e1gua noscomplexos industriais da Navigator entre 2019 (ano base) e 2022, esperando-se diminuir o uso deste recurso em, pelo menos, 33%at\u00e9 2030. Este \u00e9 um caminho que faz parte de uma estrat\u00e9gia abrangente e que est\u00e1 a ser percorrido consistentemente, colocandoo Grupo mais pr\u00f3ximo de atingir os objetivos da sua <span class=\"_ _0\"></span>Agenda 2030.PRE\u00c7O DE MERCADO DA<span class=\"_ _0\"></span> P<span class=\"_ _0\"></span>AST<span class=\"_ _0\"></span>A BEKP<span class=\"_ _33\"></span>, P<span class=\"_ _0\"></span>APEL UWF E P<span class=\"_ _11\"></span>APEL <span class=\"ff11d\">TISSUE</span>Desequil\u00edbrios na rela\u00e7\u00e3o oferta/procura, nos mercados de pasta BEKP<span class=\"_ _11\"></span>, papel UWF e papel <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span> podem ter um impacto significativonos pre\u00e7os e consequentemente na rentabilidade do Grupo. Os pre\u00e7os de mercado da pasta BEKP e do papel UWF e <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span> s\u00e3oformados no mercado mundial em regime de concorr\u00eancia global e influenciam de forma determinante as receitas do Grupo ea sua rentabilidade. <span class=\"_ _0\"></span>As varia\u00e7\u00f5es dos pre\u00e7os destes produtos resultam, essencialmente, de altera\u00e7\u00f5es da oferta e da procuramundiais e da situa\u00e7\u00e3o econ\u00f3mica e financeira de cada um dos diferentes agentes intervenientes nestes mercados (Produtores,T<span class=\"_ _0\"></span>raders, Distribuidores, Clientes finais, etc.) a n\u00edvel mundial, que provocam diferentes e sucessivos n\u00edveis de pre\u00e7os de equil\u00edbrio,aumentando a volatilidade do mercado global.Os mercados de pasta BEKP e de papel s\u00e3o altamente competitivos, pelo que, na atual conjuntura, varia\u00e7\u00f5es significativas nacapacidade de produ\u00e7\u00e3o instalada poder\u00e3o ter um impacto expressivo nos pre\u00e7os praticados a n\u00edvel mundial. Estes fatores t\u00eamincentivado o Grupo a prosseguir a estrat\u00e9gia de <span class=\"ff11c ws0\">marketing</span> e <span class=\"ff11c ws0\">branding</span> delineada e a realizar investimentos significativos nos anosrecentes para melhorar a produtividade e produzir produtos diferenciados e de elevada qualidade. Em 31 de dezembro de 2022, uma degrada\u00e7\u00e3o de 10% no pre\u00e7o, \u00e0 data, por tonelada de pasta BEKP e de 5% no pre\u00e7o portonelada de papel UWF e <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span> vendidos pelo Grupo no per\u00edodo teria representado um impacto negativo nos seus resultadosoperacionais de cerca de Euros 20.900.000 e de Euros 101.400.000, respetivamente (31 de dezembro de 2021: Euros 17.000.000e Euros 65.400.000, respetivamente).PROCURA<span class=\"_ _0\"></span> DOS PRODUTOS DO GRUPOSem preju\u00edzo do que se refere relativamente \u00e0 concentra\u00e7\u00e3o das carteiras de Clientes do Grupo, uma eventual diminui\u00e7\u00e3o daprocura de pasta BEKP<span class=\"_ _11\"></span>, papel UWF e papel <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span> nos mercados da Uni\u00e3o Europeia e dos Estados Unidos poder\u00e1 ter um impactosignificativo nas vendas do Grupo. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> procura de pasta BEKP produzida pelo Grupo depende tamb\u00e9m da evolu\u00e7\u00e3o da capacidadeinstalada para produ\u00e7\u00e3o de papel a n\u00edvel mundial, dado que v\u00e1rios dos principais Clientes de pasta BEKP do Grupo s\u00e3o produtoresde papel.A<span class=\"_ _0\"></span> procura de papel de impress\u00e3o e escrita n\u00e3o revestido est\u00e1 relacionada com fatores macroecon\u00f3micos (p.e. evolu\u00e7\u00e3o do PIB,emprego, nomeadamente em profiss\u00f5es <span class=\"ff11c\">white collar</span>, \u00edndices de confian\u00e7a), tecnol\u00f3gicos (p.e. penetra\u00e7\u00e3o de tecnologias deinforma\u00e7\u00e3o e <span class=\"ff11c ws0\">hardware/software</span>, designadamente relacionados com tecnologias de impress\u00e3o, no meio empresarial) e demogr\u00e1ficos(p.e. popula\u00e7\u00e3o, n\u00edvel m\u00e9dio de escolaridade, estrutura et\u00e1ria da sociedade). <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> evolu\u00e7\u00e3o destes fatores influencia a procura depapel positiva ou negativamente, sendo que, grosso modo e no passado recente, a tend\u00eancia de evolu\u00e7\u00e3o do consumo de papel\u00e9 negativa nos pa\u00edses mais desenvolvidos e positiva ou est\u00e1vel nos pa\u00edses emergentes/em desenvolvimento. Naturalmente, odesempenho do Grupo Navigator depende tamb\u00e9m da evolu\u00e7\u00e3o da procura nos diversos mercados em que atua.No que respeita \u00e0 procura de pasta de mercado de eucalipto, esta est\u00e1 dependente em larga medida da evolu\u00e7\u00e3o da produ\u00e7\u00e3o nosprodutores n\u00e3o-integrados de grades de papel de impress\u00e3o e escrita, <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span> e especialidades. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> procura chinesa por este tipo depasta representa mais de 1/3 da procura mundial, o que faz da China um dos mais impactantes <span class=\"ff11c\">drivers</span> da procura.Quanto ao papel <span class=\"ff11c\">tissue</span>, as vari\u00e1veis chave que influenciam a procura deste tipo de papel s\u00e3o:\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Crescimento econ\u00f3mico futuro esperado;</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Crescimento da popula\u00e7\u00e3o e outras altera\u00e7\u00f5es demogr\u00e1ficas e sociais;</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">N\u00edvel de desenvolvimento do setor terci\u00e1rio, nomeadamente turismo;</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">N\u00edveis de penetra\u00e7\u00e3o do produto;</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Desenvolvimentos na qualidade do papel <span class=\"ff11c\">tissue</span> e especifica\u00e7\u00f5es de produto; e</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Efeitos de substitui\u00e7\u00e3o.</span>O consumo de papel <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span> n\u00e3o \u00e9 muito sens\u00edvel a varia\u00e7\u00f5es c\u00edclicas da economia, muito embora o consumo deste tipo de papeltenda a crescer mais rapidamente com maior crescimento econ\u00f3mico. Em contrapartida, uma escalada de custos produtivos econsequentemente pre\u00e7os de venda pode criar um efeito de <span class=\"ff11c\">downgrading</span> de consumo.A<span class=\"_ _0\"></span> import\u00e2ncia do crescimento econ\u00f3mico para o consumo de <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span> \u00e9 mais evidente nos pa\u00edses em desenvolvimento. Se o n\u00edvelde rendimento per capita \u00e9 muito baixo, o consumo de <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span> tende a ser reduzido. H\u00e1 um limiar ap\u00f3s o qual o consumo acelera.O crescimento econ\u00f3mico permite uma maior penetra\u00e7\u00e3o do produto, que \u00e9 um dos principais <span class=\"ff11c ws0\">drivers</span> da procura deste tipo depapel na popula\u00e7\u00e3o com rendimentos mais baixos. Nas economias com forte depend\u00eancia do setor do turismo, perspetiva-se umarecupera\u00e7\u00e3o gradual do consumo do setor profissional, \u00e0 medida que sejam levantadas as restri\u00e7\u00f5es \u00e0 mobilidade e se normalizemos fluxos tur\u00edsticos. O papel <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span> \u00e9 um produto que n\u00e3o enfrenta grandes amea\u00e7as de substitui\u00e7\u00e3o por outros materiais, n\u00e3o seprevendo altera\u00e7\u00f5es a este n\u00edvel. Em contrapartida, altera\u00e7\u00f5es de padr\u00f5es de higieniza\u00e7\u00e3o e limpeza que podem ser associados \u00e0atual crise sanit\u00e1ria tender\u00e3o a impulsionar o consumo de <span class=\"ff11c\">tissue</span>.As prefer\u00eancias dos Consumidores podem ter um impacto na procura global do papel ou de certos tipos em particular<span class=\"_ _0\"></span>, tais como naprocura de produtos reciclados ou produtos com fibra virgem certificada.Relativamente a esta mat\u00e9ria, e no caso concreto do papel UWF e <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span>, o Grupo cr\u00ea que a estrat\u00e9gia de <span class=\"ff11c ws0\">marketing</span> e brandingque tem vindo a seguir<span class=\"_ _0\"></span>, associada aos investimentos significativos efetuados para melhorar a produtividade e produzir produtos deelevada qualidade e inovadores, lhe permitem colocar os seus produtos em segmentos de mercado menos sens\u00edveis a varia\u00e7\u00f5esde procura, permitindo uma menor exposi\u00e7\u00e3o a este risco.ENERGIAO processo produtivo de pasta e papel \u00e9 dependente do abastecimento constante de energia el\u00e9trica e vapor<span class=\"_ _0\"></span>. O Grupo disp\u00f5e dediversas unidades de produ\u00e7\u00e3o combinada de calor e energia el\u00e9trica em regime de Cogera\u00e7\u00e3o, que asseguram este abastecimento,tendo sido previstas redund\u00e2ncias entre as diversas unidades por forma a mitigar o risco de eventuais paragens n\u00e3o planeadas. Adicionalmente o grupo possui ainda duas centrais termoel\u00e9tricas a biomassa, independentes do processo produtivo de pasta epapel, dedicadas \u00e0 produ\u00e7\u00e3o de energia el\u00e9trica renov\u00e1vel para inje\u00e7\u00e3o na rede el\u00e9trica.No quadro regulat\u00f3rio atual, a totalidade da produ\u00e7\u00e3o de energia el\u00e9trica gerada pelas cogera\u00e7\u00f5es \u00e9 vendida em regime de mercado.De facto, no ano 2022, todas as cogera\u00e7\u00f5es renov\u00e1veis venderam a totalidade da sua produ\u00e7\u00e3o em mercado, ao abrigo doDecreto-Lei n.\u00ba 1<span class=\"_ _0\"></span>19-A/2021, de 22 de dezembro, mais concretamente do <span class=\"_ _0\"></span>Artigo 35.\u00ba -Y Regime excecional aplic\u00e1vel \u00e0 atividadede cogera\u00e7\u00e3o. Este diploma permitiu aos cogeradores a transi\u00e7\u00e3o para a modalidade geral do regime remunerat\u00f3rio, venda amercado, com possibilidade de regresso posterior \u00e0 modalidade especial de origem nos termos do n.\u00ba 2 do <span class=\"_ _0\"></span>Art.\u00ba 6 do Decreto-Lein.\u00ba 23/2010, de 25 de mar\u00e7o na sua reda\u00e7\u00e3o atual. <span class=\"_ _0\"></span>Adicionalmente, tamb\u00e9m a central de ciclo combinado a g\u00e1s natural de Set\u00fabal,que j\u00e1 se encontrava em regime de venda parcial de eletricidade a mercado, passou no decurso do ano a vender a totalidade dasua produ\u00e7\u00e3o em regime de mercado.Em 31 de dezembro de 2022, um agravamento de 10% no pre\u00e7o de mercado da eletricidade, sem compensa\u00e7\u00e3o na tarifa contratual,teria representado um impacto negativo nos resultados operacionais do Grupo de cerca de Euros 17.300.000 (31 de dezembro de2021: Euros 10.800.000).RISCO P<span class=\"_ _0\"></span>A\u00cdS \u2013 PORTUGALO Grupo Navigator tem uma forte presen\u00e7a em Portugal. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> sua atividade est\u00e1 alicer\u00e7ada em ativos cuja principal localiza\u00e7\u00e3o \u00e9Portugal. Da mesma forma, cerca de 20% da sua mat\u00e9ria-prima prov\u00e9m de florestas portuguesas.O Grupo \u00e9 o terceiro maior exportador em Portugal e o maior gerador de V<span class=\"_ _0\"></span>alor <span class=\"_ _0\"></span>Acrescentado Nacional, representando aproximadamente1% do PIB nacional, cerca de 3% das exporta\u00e7\u00f5es nacionais de bens, perto de 6% do total da carga contentorizada exportada pelosportos nacionais.Ainda que aberto ao mundo, a forte depend\u00eancia do seu pa\u00eds de origem em termos de fatores produtivos exp\u00f5e o Grupo ao \u00edndicede risco de Portugal.RISCO P<span class=\"_ _0\"></span>A\u00cdS \u2013 MO\u00c7AMBIQUEEm virtude do investimento no projeto de Mo\u00e7ambique, o Grupo Navigator encontra-se exposto ao risco espec\u00edfico deste pa\u00eds.T<span class=\"_ _11\"></span>odavia, a pondera\u00e7\u00e3o dos investimentos, em termos de calendariza\u00e7\u00e3o, escolha dos Fornecedores/Parceiros e localiza\u00e7\u00e3ogeogr\u00e1fica, tem sido considerada de acordo com esse risco, acautelando o Grupo a concretiza\u00e7\u00e3o destes passos com razo\u00e1velseguran\u00e7a de que n\u00e3o existir\u00e3o efeitos decorrentes daquele risco.Neste momento, o projeto de Mo\u00e7ambique \u00e9 essencialmente um projeto de cariz florestal, com uma op\u00e7\u00e3o de desenvolvimento deum projeto industrial. O investimento previsto dever\u00e1 ser concretizado em duas fases, a primeira ser\u00e1 um projeto de produ\u00e7\u00e3o deestilha (<span class=\"ff11c ws0\">woodchips</span>) e, numa segunda fase, a constru\u00e7\u00e3o de uma f\u00e1brica de pasta de grande escala. O Grupo encontra-se, contudo,preparado para avan\u00e7ar com o plano florestal previsto, assim que as condi\u00e7\u00f5es necess\u00e1rias \u2013 cuja maioria continua em discuss\u00e3ocom as autoridades mo\u00e7ambicanas \u2013 estejam reunidas.At\u00e9 31 de dezembro de 2022 os disp\u00eandios incorridos neste projeto ascendiam a Euros 132.688.730 (31 de dezembro de 2021:124,9 milh\u00f5es de euros), essencialmente associados \u00e0 prepara\u00e7\u00e3o de terrenos, a atividades de planta\u00e7\u00e3o e manuten\u00e7\u00e3o silv\u00edcola,ao programa de desenvolvimento social, gest\u00e3o de terras, licenciamento ambiental e social e \u00e0 constru\u00e7\u00e3o do que \u00e9 hoje um dosmaiores viveiros florestais de \u00c1frica.Considerando que a Navigator ainda se encontra a trabalhar nas condi\u00e7\u00f5es precedentes para a Fase 1 do MoU, tal comoanteriormente referido, as responsabilidades prov\u00e1veis estimadas encontram-se devidamente provisionadas.RISCO P<span class=\"_ _0\"></span>A\u00cdS \u2013 EUAO mercado dos Estados Unidos da <span class=\"_ _0\"></span>Am\u00e9rica tem uma pondera\u00e7\u00e3o relevante nas vendas totais de pap\u00e9is UWF<span class=\"_ _11\"></span>, o que aumenta aexposi\u00e7\u00e3o ao risco espec\u00edfico deste pa\u00eds.Esta exposi\u00e7\u00e3o exige uma avalia\u00e7\u00e3o cuidada dos impactos decorridos, por exemplo, de altera\u00e7\u00f5es em regulamenta\u00e7\u00f5es ou denatureza tribut\u00e1ria, ou mesmo da sua aplica\u00e7\u00e3o e interpreta\u00e7\u00e3o por parte das entidades governamentais e autoridade tribut\u00e1ria. \u00c0 semelhan\u00e7a do que aconteceu com produtores de outras nacionalidades (australianos, brasileiros, chineses e indon\u00e9sios), noque diz respeito \u00e0s importa\u00e7\u00f5es de papel UWF para os EUA, o Grupo tem sido, desde 2015, alvo de medidas antidumping por partedo Departamento de Com\u00e9rcio deste pa\u00eds, estando os seus produtos sujeitos a taxas antidumping definidas pelo United StatesDepartment of Commerce (Departamento de Com\u00e9rcio dos Estados Unidos da <span class=\"_ _0\"></span>Am\u00e9rica) \u2013 ver Nota 4.2. <span class=\"_ _0\"></span>At\u00e9 2022, estas taxasafetaram os resultados do Grupo em Euros 32.334.413 - per\u00edodos de revis\u00e3o 1 a 7 (2021: Euros 30.482.935)CONCORR\u00caNCIAO aumento da concorr\u00eancia nos mercados da pasta e papel pode ter um impacto significativo nos pre\u00e7os e consequentemente narentabilidade do Grupo. Os mercados de pasta e papel s\u00e3o altamente competitivos, pelo que a entrada no mercado de novas unidades de produ\u00e7\u00e3o com umaumento da capacidade de produ\u00e7\u00e3o dispon\u00edvel poder\u00e1 ter um impacto relevante nos pre\u00e7os praticados a n\u00edvel mundial. Os produtores de pasta BEKP oriundos do hemisf\u00e9rio sul (nomeadamente do Brasil, Chile, Uruguai e da Indon\u00e9sia), com custos deprodu\u00e7\u00e3o ainda significativamente mais baixos que os do hemisf\u00e9rio norte, t\u00eam vindo a adquirir peso acrescido no mercado, pondoem causa o posicionamento competitivo dos produtores europeus de pasta para mercado. Nos pr\u00f3ximos anos est\u00e3o previstosaumentos de capacidade na <span class=\"_ _0\"></span>Am\u00e9rica do Sul, refor\u00e7ando a posi\u00e7\u00e3o desses produtores no mercado global.Estes fatores t\u00eam obrigado o Grupo a realizar investimentos significativos de modo a manter os seus custos competitivos e aproduzir produtos de elevada qualidade, sendo de prever que esta press\u00e3o concorrencial se mantenha no futuro. Destaca-se um movimento de desinvestimento no setor papeleiro nos EUA, com fechos/convers\u00f5es de capacidade instalada porparte de alguns produtores de UWF<span class=\"_ _11\"></span>, numa clara tentativa de ajustamento da oferta \u00e0 evolu\u00e7\u00e3o negativa da procura. Em sentidocontr\u00e1rio, t\u00eam ocorrido e perspetivam-se investimentos em nova capacidade de UWF na China no curto e m\u00e9dio prazo.O Grupo Navigator tem vindo a adequar a sua estrat\u00e9gia comercial \u00e0 evolu\u00e7\u00e3o dos padr\u00f5es de consumo regionais. O Grupo temuma presen\u00e7a importante nos EUA, representando cerca de metade das vendas de produtores europeus para este mercado.O volume de vendas destinado aos mercados europeus representou 65% (2021: 55%), onde atingiu quotas de mercadoparticularmente expressivas nos pa\u00edses da Europa Ocidental e quotas de mercado relevantes nos outros principais mercadoseuropeus.CONCENTRA\u00c7\u00c3O DA<span class=\"_ _4\"></span> CARTEIRA<span class=\"_ _0\"></span> DE CLIENTESEm 31 de dezembro de 2022, os 10 principais grupos de Clientes de pasta BEKP do Grupo representavam 15% da produ\u00e7\u00e3o depasta BEKP do per\u00edodo (2021: 15%) e 71% das vendas externas de pasta BEKP<span class=\"_ _4\"></span> (2021: 71%). Esta assimetria resulta da estrat\u00e9giaseguida pelo Grupo de crescente integra\u00e7\u00e3o da pasta BEKP que produz nos pap\u00e9is UWF que produz e comercializa. <span class=\"_ _0\"></span>Ainda assim,o Grupo cr\u00ea existir pouca exposi\u00e7\u00e3o a riscos de concentra\u00e7\u00e3o de Clientes na comercializa\u00e7\u00e3o de pasta BEKP<span class=\"_ _11\"></span>.Em 2022, o Grupo Navigator aumentou ligeiramente a depend\u00eancia dos seus 10 maiores grupos de Clientes de UWF querepresentaram 39% do volume de vendas do Grupo (37% em 2021). O Grupo Navigator registou 171 novos Clientes de papel com vendas em 2022. T<span class=\"_ _11\"></span>amb\u00e9m relativamente aos pap\u00e9is UWF<span class=\"_ _33\"></span>, o Gruposegue uma estrat\u00e9gia de mitiga\u00e7\u00e3o do risco de concentra\u00e7\u00e3o da sua carteira de Clientes. O Grupo comercializa pap\u00e9is UWF paracerca de 130 pa\u00edses e territ\u00f3rios e tem perto de 1.000 clientes individualmente considerados, permitindo assim uma dispers\u00e3o dorisco de concentra\u00e7\u00e3o das vendas num reduzido n\u00famero de mercados e/ou Clientes.Em 2021 o Grupo Navigator lan\u00e7ou a plataforma omnicanal, NVG Hub, com o objetivo de melhorar o n\u00edvel de servi\u00e7o, transpar\u00eanciae informa\u00e7\u00e3o prestado aos seus Clientes. Durante 2022 o Grupo procedeu ao alargamento da plataforma NVG Hub \u00e0 Unidade deNeg\u00f3cio <span class=\"ff11c\">Tissue</span>, \u00e0 melhoria significativa do <span class=\"ff11c\">user experience</span> (UX), gra\u00e7as ao redesign 360\u00ba do Portal, e ao lan\u00e7amento de diversasfuncionalidades que visam melhorar o n\u00edvel de servi\u00e7o prestado aos clientes e otimiza\u00e7\u00e3o de processos. Pedidos de Cota\u00e7\u00e3oOnline, Integra\u00e7\u00e3o do Modulo de Reclama\u00e7\u00f5es, nova \u00e1rea dedicada a Notifica\u00e7\u00f5es e o acompanhamento de envios, s\u00e3o apenasalguns exemplos das novas funcionalidades que os utilizadores podem agora encontrar online. O NVG Hub terminou o ano compresen\u00e7a em 22 mercados, 700 Clientes <span class=\"ff11c\">onboard</span> e a manuten\u00e7\u00e3o de elevadas taxas de ativa\u00e7\u00e3o e fideliza\u00e7\u00e3o ao Portal. T<span class=\"_ _11\"></span>amb\u00e9m o desenvolvimento do novo segmento de <span class=\"ff11c ws0\">Packaging</span> continuou a revelar sinais bastante positivos em 2022, traduzidospela crescente base de clientes, reconhecimento da qualidade dos produtos do Grupo e, consequentemente, da marca gKfraft,servindo a marcas de grande exposi\u00e7\u00e3o, em setores t\u00e3o distintos como a \u00e1rea da moda, retalho alimentar<span class=\"_ _0\"></span>, <span class=\"ff11c ws0\">e-commerce</span>, ind\u00fastriaou agricultura. Os produtos desenvolvidos pela Empresa, para o mercado das embalagens, servem os segmentos das embalagensflex\u00edveis (gKraft FLEX), a ind\u00fastria dos sacos (gKraft BAG), e do cart\u00e3o canelado (gKraft BOX). Apesar do contexto macroecon\u00f3mico desfavor\u00e1vel, em 2022 o Grupo atingiu vendas superiores a 90 milh\u00f5es de euros, duplicandoo valor de vendas de 2021. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> marca gKraft continua a assentar a sua estrat\u00e9gia de crescimento em produtos de maior valoracrescentado, impondo gradualmente os seus argumentos de diferencia\u00e7\u00e3o e sustentabilidade, muito assentes nas mat\u00e9rias--primas (fibra de eucalipto globulus) e desenho de produto (especifica\u00e7\u00f5es de produto que real\u00e7am caracter\u00edsticas de superf\u00edcie,qualidade de impress\u00e3o, redu\u00e7\u00e3o de gramagem com vantagens para embaladores e consumidores, e uma <span class=\"ff11c ws0\">performance</span> f\u00edsicairrepreens\u00edvel na transforma\u00e7\u00e3o e uso final). No que respeita ao segmento de <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span>, as vendas de papel <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span> ascenderam a cerca de 198 milh\u00f5es de euros em 2022 (+36%do que em 2021), muito impulsionadas pelo fator pre\u00e7o. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> base global de clientes manteve-se <span class=\"_ _20\"></span>bastante diversificada \u2013 cerca de 600clientes com compras ativas em 2022 \u2013 o que assegura uma diversifica\u00e7\u00e3o sustent\u00e1vel da atividade comercial.O Grupo continua com o objetivo de expandir a sua atividade comercial no <span class=\"ff11c ws0\">tissue</span> para o mercado externo, nomeadamenteaumentando a presen\u00e7a da Navigator em Espanha, e refor\u00e7ando as vendas de produto acabado. RISCOS AMBIENT<span class=\"_ _0\"></span>AISAmbiente regulat\u00f3rioNos \u00faltimos anos, a legisla\u00e7\u00e3o da Uni\u00e3o Europeia em mat\u00e9ria ambiental tem vindo a tornar-se mais restritiva no que respeita aocontrolo das emiss\u00f5es ambientais. <span class=\"_ _0\"></span>As empresas do Grupo respeitam a legisla\u00e7\u00e3o em vigor<span class=\"_ _0\"></span>, nos seus diversos par\u00e2metros (VLEs).Em setembro 2014, na decis\u00e3o de execu\u00e7\u00e3o da Comiss\u00e3o 2014/687/EU, foi aprovado o BREF (Best <span class=\"_ _0\"></span>Available T<span class=\"_ _33\"></span>echnologiesReference Documents) \u2013 Conclus\u00f5es sobre as Melhores T\u00e9cnicas Dispon\u00edveis do Documento de Refer\u00eancia \u2013 para os setores dapasta e do papel que cont\u00e9m os novos limites e requisitos para estes setores, dispondo as empresas de 4 anos para promover asnecess\u00e1rias adapta\u00e7\u00f5es \u00e0s suas pr\u00e1ticas e equipamentos. Para al\u00e9m disso, foi finalizada a discuss\u00e3o t\u00e9cnica do documento derefer\u00eancia das Grandes Instala\u00e7\u00f5es de Combust\u00e3o, tamb\u00e9m j\u00e1 publicado. Este documento tem um impacto nos equipamentos doGrupo, nomeadamente nas caldeiras e instala\u00e7\u00f5es de combust\u00e3o, que estar\u00e3o abrangidas pela nova legisla\u00e7\u00e3o, obrigando a novosinvestimentos, como filtros de part\u00edculas para caldeira de biomassa.Em 2015, foi analisado e estabelecido um plano estrat\u00e9gico ambiental que visa a adapta\u00e7\u00e3o do Grupo Navigator a um conjuntode novos e futuros requisitos na \u00e1rea do ambiente, nomeadamente o documento de refer\u00eancia para o setor (Conclus\u00f5es sobre asMelhores T\u00e9cnicas Dispon\u00edveis do Documento de Refer\u00eancia para o setor \u2013 BREF<span class=\"_ _11\"></span>. Decis\u00e3o de execu\u00e7\u00e3o da Comiss\u00e3o 2014/687/UE) e para as Grandes Instala\u00e7\u00f5es de Combust\u00e3o. Os documentos de refer\u00eancia mencionados correspondem \u00e0 implementa\u00e7\u00e3oda Diretiva 2010/75/EU relativa a emiss\u00f5es industriais. Est\u00e3o em curso os projetos tendentes \u00e0 implementa\u00e7\u00e3o das altera\u00e7\u00f5estecnol\u00f3gicas adequadas, bem como em discuss\u00e3o uma nova vers\u00e3o do Plano Diretor <span class=\"_ _0\"></span>Ambiental, que incorpora novos desafiosambientais entretanto surgidos.O Plano Estrat\u00e9gico <span class=\"_ _0\"></span>Ambiental visou para al\u00e9m das \u00e1reas de ambiente reguladas por estes documentos, outras \u00e1reas, e foi poss\u00edvelverificar que o Grupo Navigator se encontra genericamente enquadrado nestes referenciais futuros e identificar algumas \u00e1reas demelhoria e solu\u00e7\u00f5es tecnol\u00f3gicas como as emiss\u00f5es para a atmosfera das caldeiras de biomassa. Por outro lado, cumprindo com o Decreto-Lei n.\u00ba 147/2008 de 29 de junho, que transp\u00f4s para o normativo nacional a Diretiva2004/35/CE, o Grupo assegurou os seguros ambientais exigidos por aquele normativo, garantindo o cumprimento dos regulamentosem vigor e mitigando os riscos de natureza ambiental a que se encontra exposto.No que respeita \u00e0 evolu\u00e7\u00e3o do regime de atribui\u00e7\u00e3o de com\u00e9rcio europeu de emiss\u00e3o de gases com efeito de estufa (CELE), foiaprovada a Diretiva UE 2018/410, de 14 de mar\u00e7o, que altera a Diretiva 2003/87/CE para refor\u00e7ar a rela\u00e7\u00e3o custo-efic\u00e1cia dasredu\u00e7\u00f5es de emiss\u00f5es e o investimento nas tecnologias hipocarb\u00f3nicas. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> Diretiva EU 2018/410 enquadra entre outros aspetos onovo per\u00edodo CELE a vigorar entre 2021-2030, no qual se vai verificar uma redu\u00e7\u00e3o da quantidade de licen\u00e7as de emiss\u00e3o de CO2atribu\u00eddas de forma gratuita.Esta evolu\u00e7\u00e3o trar\u00e1 certamente custos acrescidos para a ind\u00fastria transformadora em geral e para a de pasta e papel em particular<span class=\"_ _0\"></span>,sem que exista uma compensa\u00e7\u00e3o pela absor\u00e7\u00e3o de CO que, anualmente, as florestas desta ind\u00fastria permitem.2Por forma a mitigar o impacto desta altera\u00e7\u00e3o, desde h\u00e1 muito que o Grupo empreendeu uma s\u00e9rie de investimentos de naturezaambiental que, entre outras vantagens, tem permitido a redu\u00e7\u00e3o continuada da emiss\u00e3o de CO. 2Adicionalmente, o Grupo tem em curso o Programa Carbon Neutral Company que visa implementar<span class=\"_ _0\"></span>, at\u00e9 2035, mudan\u00e7as nos seusprocessos produtivos por forma a minimizar a utiliza\u00e7\u00e3o de combust\u00edveis f\u00f3sseis e por consequ\u00eancia reduzir as suas emiss\u00f5es deCO.2Recorde-se que a Navigator foi a primeira empresa portuguesa, e uma das primeiras a n\u00edvel mundial, a antecipar em 15 anos, para2035, o compromisso de ter os seus Complexos Industriais neutros em carbono. Para esse efeito, a Empresa havia j\u00e1 definido, em2019, um Roteiro que inclui projetos baseados no uso de fontes renov\u00e1veis de energia, designadamente biomassa e solar<span class=\"_ _0\"></span>, como intuito de minimizar as emiss\u00f5es de CO resultantes da sua atividade e promover a melhoria do seu desempenho energ\u00e9tico. 2Em 2021, a Navigator aderiu \u00e0 iniciativa Science Based T<span class=\"_ _11\"></span>argets initiative (SBT<span class=\"_ _0\"></span>i), no seguimento do compromisso assumido naAgenda 2030 e em 2022 recebeu a aprova\u00e7\u00e3o das suas metas de redu\u00e7\u00e3o das emiss\u00f5es de gases com efeito de estufa (GEE) porparte SBT<span class=\"_ _0\"></span>i. A<span class=\"_ _11\"></span> aprova\u00e7\u00e3o das metas baseadas na ci\u00eancia <span class=\"_ _20\"></span>clim\u00e1tica foi considerada pela SBT<span class=\"_ _0\"></span>i como um \u201celemento-chave\u201d para umatrajet\u00f3ria de descarboniza\u00e7\u00e3o net-zero, tal como preconizado no relat\u00f3rio do Painel Intergovernamental sobre Mudan\u00e7as clim\u00e1ticas(IPCC), com vista a alcan\u00e7ar emiss\u00f5es l\u00edquidas nulas em meados do s\u00e9culo.Desta forma, a Navigator refor\u00e7a o seu compromisso e objetivos para a pr\u00f3xima d\u00e9cada em torno de um dos temas relevantes1identificados no \u00e2mbito da sua <span class=\"_ _0\"></span>Agenda 2030 de gest\u00e3o respons\u00e1vel do neg\u00f3cio \u2013 \u201cAltera\u00e7\u00f5es Clim\u00e1ticas e Fixa\u00e7\u00e3o de CO\u201d \u2013,2perseguindo a ambi\u00e7\u00e3o de contribuir para o Objetivo de Desenvolvimento Sustent\u00e1vel 13 (A\u00e7\u00e3o Clim\u00e1tica) e causar um impactopositivo nas Pessoas e no Planeta.T<span class=\"_ _11\"></span>amb\u00e9m em 2022 a Navigator foi distinguida com a classifica\u00e7\u00e3o m\u00e1xima (\u201cA\u201d) pela lideran\u00e7a mundial no combate \u00e0s altera\u00e7\u00f5esclim\u00e1ticas, distin\u00e7\u00e3o atribu\u00edda pelo CDP \u2013 Disclosure Insight <span class=\"_ _0\"></span>Action. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> Empresa participa tamb\u00e9m no CDP Forest, focado na gest\u00e3oflorestal, tendo visto reconhecido, logo no segundo ano, o seu desempenho nesta categoria, com uma classifica\u00e7\u00e3o de \u201cA-\u201c,ocupando tamb\u00e9m uma posi\u00e7\u00e3o de l\u00edder nesta \u00e1rea.Em 2022, a Empresa viu ainda os seus esfor\u00e7os de redu\u00e7\u00e3o de impacto ambiental serem novamente reconhecidos pela avalia\u00e7\u00e3oanual da ag\u00eancia de <span class=\"ff11c ws0\">rating</span> Sustainalytics, entidade que avalia a Empresa nas vertentes Environmental, Social and CorporateGovernance (ambiente, social e governan\u00e7a empresarial) e atribui anualmente uma classifica\u00e7\u00e3o da sua <span class=\"ff11c ws0\">performance</span> (dentro docontexto do setor de pasta e papel), tendo a Navigator sido classificada novamente como \u201cEmpresa de Baixo Risco ESG\u201d parainvestidores. As iniciativas pol\u00edticas da Comiss\u00e3o Europeia incluir\u00e3o, no futuro, desenvolvimentos sobre pol\u00edticas e legisla\u00e7\u00e3o em \u00e1reas como asestrat\u00e9gias florestais e de biodiversidade da UE, a Diretiva de Energias Renov\u00e1veis, o Sistema de Com\u00e9rcio de Emiss\u00f5es da UE(ETS), bem como a T<span class=\"_ _33\"></span>axonomia da UE, a Diretiva de Reporte de Informa\u00e7\u00e3o N\u00e3o Financeira sobre Sustentabilidade <span class=\"_ _20\"></span>(CSRD) e aDiretiva sobre Due Diligence de Sustentabilidade Corporativa (CSDD).O regulamento de T<span class=\"_ _11\"></span>axonomia da UE progrediu durante 2022, mas permanece a incerteza sobre o quanto as atividades econ\u00f3micasdo Grupo Navigator estar\u00e3o inclu\u00eddas no \u00e2mbito da taxonomia, \u00e0 medida que a legisla\u00e7\u00e3o evolui. Uma boa gest\u00e3o dos riscos eoportunidades financeiros e de sustentabilidade, bem como a divulga\u00e7\u00e3o dos mesmos, melhorar\u00e1 a probabilidade de uma perce\u00e7\u00e3ofavor\u00e1vel pelos mercados de capitais e, consequentemente, o custo de capital.Para informa\u00e7\u00e3o mais detalhada sobre estas e outras iniciativas no \u00e2mbito do roteiro para a neutralidade carb\u00f3nica do GrupoNavigator<span class=\"_ _0\"></span>, aconselhamos a leitura do Cap\u00edtulo 4.Riscos associados a altera\u00e7\u00f5es clim\u00e1ticasA<span class=\"_ _0\"></span> Navigator tem vindo a desenvolver um conjunto de estrat\u00e9gias para medir e reduzir a sua pegada total de GEE, bem comopromover a mitiga\u00e7\u00e3o e adapta\u00e7\u00e3o aos riscos gerados pelas altera\u00e7\u00f5es clim\u00e1ticas.Em dezembro de 2015, o Financial Stability Board (FSB) estabeleceu a T<span class=\"_ _11\"></span>ask Force on Climate-related Financial Disclosures (TCFD)para desenvolver um conjunto de recomenda\u00e7\u00f5es para divulgar<span class=\"_ _0\"></span>, de forma clara e consistente, informa\u00e7\u00e3o que ajude os mercadosfinanceiros a entender os riscos e impactos relacionados com as altera\u00e7\u00f5es clim\u00e1ticas. Em 2022 o Grupo Navigator integrou asrecomenda\u00e7\u00f5es da TCFD na estrat\u00e9gia e nos processos de gest\u00e3o de riscos corporativos, aproveitando a oportunidade paraavaliar potenciais implica\u00e7\u00f5es financeiras e estrat\u00e9gicas decorrentes de altera\u00e7\u00f5es clim\u00e1ticas e desenvolver respostas adequadas.Informa\u00e7\u00e3o mais detalhada sobre esta iniciativa encontra-se divulgada no anexo ao relat\u00f3rio de gest\u00e3o. O Grupo monitoriza os potenciais impactes na sua posi\u00e7\u00e3o financeira, na <span class=\"ff11c ws0\">performance</span> e nos seus fluxos de caixa decorrentes dealtera\u00e7\u00f5es clim\u00e1ticas, designadamente os impactes nas estimativas e julgamentos contabil\u00edsticos relevantes. Altera\u00e7\u00f5es de longo prazo (25 a 30 anos) nos padr\u00f5es de precipita\u00e7\u00e3o, per\u00edodos de seca, eventos clim\u00e1ticos extremos frequentese temperaturas m\u00e9dias mais altas que aumentam o risco de inc\u00eandios florestais e surtos de insetos podem causar danos \u00e0sopera\u00e7\u00f5es e \u00e0s florestas do Grupo, afetando o justo valor dos ativos biol\u00f3gicos e os pre\u00e7os da madeira. Eventos clim\u00e1ticos extremosmais frequentes tamb\u00e9m aumentam o risco de interrup\u00e7\u00f5es na produ\u00e7\u00e3o, log\u00edstica e fornecimento de mat\u00e9rias-primas e energia.As incertezas em rela\u00e7\u00e3o \u00e0s altera\u00e7\u00f5es clim\u00e1ticas podem ainda resultar em altera\u00e7\u00f5es nas proje\u00e7\u00f5es de fluxos de caixa do Grupoou na revis\u00e3o das vidas \u00fateis dos ativos.O Grupo possui diversos mecanismos em vigor destinados a monitorizar e mitigar esses riscos por meio de uma gest\u00e3o proativae dete\u00e7\u00e3o precoce. O Grupo incorporou considera\u00e7\u00f5es sobre altera\u00e7\u00f5es clim\u00e1ticas nas suas pr\u00e1ticas de refloresta\u00e7\u00e3o, como oestabelecimento e manuten\u00e7\u00e3o de caminhos e aceiros, a conserva\u00e7\u00e3o da biodiversidade das esp\u00e9cies, e o aumento da monitoriza\u00e7\u00e3odurante os per\u00edodos de perigo de inc\u00eandio. Ao n\u00edvel dos ativos fixos tang\u00edveis o Grupo solicita periodicamente avalia\u00e7\u00f5es independentes e revis\u00f5es das vidas \u00fateis econ\u00f3micasdos seus ativos. Conforme referido na Nota 3.6, durante 2022, a Navigator solicitou a avalia\u00e7\u00e3o externa dos seus ativos a uma entidadeindependente que estimou a vida \u00fatil dos ativos, considerando as atuais condi\u00e7\u00f5es e a obsolesc\u00eancia funcional. T<span class=\"_ _33\"></span>endo por base oresultado dos estudos efetuados, bem como as perspetivas de investimento do Grupo para o per\u00edodo 2023-2027, nomeadamenteem resultado de compromissos de descarboniza\u00e7\u00e3o e dos projetos ao abrigo do Plano de Recupera\u00e7\u00e3o e Resili\u00eancia, a Navigatorprocedeu \u00e0 revis\u00e3o da vida \u00fatil dos seus ativos com refer\u00eancia a 1 de janeiro de 2022, a qual determinou um aumento de 36,8 milh\u00f5esde euros nas deprecia\u00e7\u00f5es do exerc\u00edcio, em resultado de uma redu\u00e7\u00e3o m\u00e9dia de, aproximadamente, 7 anos de vida \u00fatil.Os riscos f\u00edsicos decorrentes de inc\u00eandios e secas est\u00e3o, em grande medida, dentro da cobertura dos programas de seguro depropriedade e perdas de explora\u00e7\u00e3o do Grupo. No entanto, se a frequ\u00eancia e a gravidade desses eventos aumentarem comoresultado de altera\u00e7\u00f5es clim\u00e1ticas, o custo de tal cobertura pode aumentar<span class=\"_ _0\"></span>.O Grupo acredita que uma gest\u00e3o sustent\u00e1vel das florestas, bem como a capacidade de rea\u00e7\u00e3o a eventos como inc\u00eandios florestaise doen\u00e7as, desempenham um papel importante na mitiga\u00e7\u00e3o dos impactos negativos das altera\u00e7\u00f5es clim\u00e1ticas.Conforme amplamente divulgado, com um prop\u00f3sito corporativo e uma <span class=\"_ _0\"></span>Agenda de Gest\u00e3o Respons\u00e1vel 2030 alinhados com osObjetivos de Desenvolvimento Sustent\u00e1vel das Na\u00e7\u00f5es Unidas, a estrat\u00e9gia do Grupo passa por fornecer alternativas sustent\u00e1veise renov\u00e1veis para solu\u00e7\u00f5es baseadas em f\u00f3sseis, apresentando oportunidades de crescimento atraentes no futuro e promovendo adescarboniza\u00e7\u00e3o da economia. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> inova\u00e7\u00e3o do Grupo, o desenvolvimento de produtos sustent\u00e1veis e os investimentos em efici\u00eanciaenerg\u00e9tica permitir\u00e3o \u00e0 Navigator atingir as suas metas clim\u00e1ticas e uma resposta adequada aos desafios clim\u00e1ticos.A<span class=\"_ _0\"></span> Navigator continua a evidenciar uma not\u00e1vel gera\u00e7\u00e3o de <span class=\"ff11c\">cash flow</span> livre e uma posi\u00e7\u00e3o financeira confort\u00e1vel, sendo convic\u00e7\u00e3odo Conselho de <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o que, face \u00e0 sua situa\u00e7\u00e3o financeira e de liquidez, n\u00e3o se anteveem impactos negativos relevantesdecorrentes de altera\u00e7\u00f5es clim\u00e1ticas que justifiquem o reconhecimento de imparidades adicionais ou que ponham em causa oprinc\u00edpio da continuidade, aplicado na prepara\u00e7\u00e3o das presentes demonstra\u00e7\u00f5es financeiras.RISCOS <span class=\"_ _0\"></span>ASSOCIADOS \u00c0 PRODU\u00c7\u00c3O DE ENERGIAO ano de 2022 fica marcado por um contexto de pre\u00e7os de energia extraordinariamente elevados, em particular do g\u00e1s natural, queacabou por ter um impacto direto no pre\u00e7o de energia el\u00e9trica. Neste contexto salienta-se o quadro legislativo que acabou por sofreraltera\u00e7\u00f5es variadas para fazer face a um contexto extraordin\u00e1rio.A<span class=\"_ _0\"></span> produ\u00e7\u00e3o de energia el\u00e9trica \u00e9 uma atividade com import\u00e2ncia no Grupo, possibilitando a valoriza\u00e7\u00e3o de um recurso end\u00f3genorenov\u00e1vel, a biomassa gerada na produ\u00e7\u00e3o de pasta BEKP<span class=\"_ _11\"></span>. Os ativos de gera\u00e7\u00e3o de energia permitem ainda aos Fornecedores demadeira do Grupo gerar um rendimento complementar com a venda de biomassa residual florestal das suas explora\u00e7\u00f5es, e destaforma contribuir para a redu\u00e7\u00e3o dos riscos de inc\u00eandio no pa\u00eds.Como forma de potenciar a utiliza\u00e7\u00e3o da biomassa residual florestal disponibilizada pela fileira florestal, foram constru\u00eddas peloGrupo em 2009 duas centrais termoel\u00e9tricas a biomassa para produ\u00e7\u00e3o de energia el\u00e9trica renov\u00e1vel, que se encontram emlabora\u00e7\u00e3o plena.O Grupo foi pioneiro e tem vindo a desenvolver um mercado de comercializa\u00e7\u00e3o de biomassa, para abastecimento das suascentrais de cogera\u00e7\u00e3o renov\u00e1veis e centrais termoel\u00e9tricas a biomassa. O desenvolvimento deste mercado numa fase anterior aoarranque das novas unidades de produ\u00e7\u00e3o de energia permitiu-lhe assegurar uma rede de abastecimento de mat\u00e9ria-prima obtidade forma sustent\u00e1vel. Os incentivos existentes \u00e0 data em Portugal s\u00f3 contemplam a utiliza\u00e7\u00e3o de biomassa florestal residual (BFR) e n\u00e3o a utiliza\u00e7\u00e3o demadeira para a produ\u00e7\u00e3o de energia el\u00e9trica. Em termos de enquadramento legal destacamos os seguintes diplomas: Decreto-Lei n.\u00ba 68-A/2015 de 30 de abril, que estabelece disposi\u00e7\u00f5es em mat\u00e9ria de efici\u00eancia energ\u00e9tica e cogera\u00e7\u00e3o e altera oDecreto-Lei n.\u00ba 23/2010 e Portaria 140/2012, revista pela Portaria 325-A/2012, aplic\u00e1vel ao regime de PRE- Produ\u00e7\u00e3o em RegimeEspecial em cogera\u00e7\u00e3o; Para as Centrais T<span class=\"_ _11\"></span>ermoel\u00e9tricas a Biomassa (CTB) florestal residual em opera\u00e7\u00e3o, dedicadas \u00e0 produ\u00e7\u00e3o de energia el\u00e9tricao quadro legal \u00e9 suportado pelo Decreto-Lei 33-A/2005 revisto pelo Decreto-Lei 225/2007, que altera de 15 para 25 anos oper\u00edodo de remunera\u00e7\u00e3o garantida em PRE - Produ\u00e7\u00e3o em Regime Especial. Para estes ativos, o quadro legal sustenta assim umenquadramento tarif\u00e1rio que se prev\u00ea est\u00e1vel no decurso dos pr\u00f3ximos anos.Mais recentemente o Decreto-Lei n.\u00ba 120/2019, de 22 de agosto, veio criar o um regime especial e extraordin\u00e1rio para a instala\u00e7\u00e3oe explora\u00e7\u00e3o de novas centrais de valoriza\u00e7\u00e3o de biomassa, situadas na proximidade de \u00e1reas florestais consideradas cr\u00edticas emtermos de risco de inc\u00eandio.Decreto-Lei n.\u00ba 1<span class=\"_ _0\"></span>19-A/2021, de 22 de dezembro, que altera um conjunto de medidas no \u00e2mbito da pandemia da doen\u00e7a Covid-19,nomeadamente no \u00e2mbito do regime jur\u00eddico e remunerat\u00f3rio aplic\u00e1vel \u00e0 energia el\u00e9trica e mec\u00e2nica e de calor \u00fatil produzidos emcogera\u00e7\u00e3o, aprovado pelo Decreto-Lei n.\u00ba 23/2010, de 25 de mar\u00e7o, que veio proceder \u00e0 revis\u00e3o das regras de acesso e exerc\u00edcioda atividade, no que toca \u00e0s tecnologias e processos produtivos admiss\u00edveis e \u00e0 mudan\u00e7a entre as diferentes modalidades doregime remunerat\u00f3rio para mitigar a subida de pre\u00e7os dos combust\u00edveis f\u00f3sseis, nomeadamente o g\u00e1s natural, no per\u00edodo derecupera\u00e7\u00e3o p\u00f3s-pandemia.Decreto-Lei n.\u00ba 33/2022, de 14 de maio que estabelece um mecanismo excecional e tempor\u00e1rio de ajuste dos custos de produ\u00e7\u00e3ode energia el\u00e9trica no \u00e2mbito do Mecanismo Ib\u00e9rico de Eletricidade.A<span class=\"_ _0\"></span> redu\u00e7\u00e3o tarif\u00e1ria progressiva associada \u00e0 venda de energia el\u00e9trica em regime especial, poder\u00e1 condicionar a viabilidadeecon\u00f3mica da venda \u00e0 rede el\u00e9trica, pelo que findados os per\u00edodos de enquadramento legal aplic\u00e1veis, as cogera\u00e7\u00f5es poder\u00e3oter de operar em regime de autoconsumo, ou seja, abastecendo diretamente as unidades industriais, ou em alternativa vender aenergia em regime de mercado.A<span class=\"_ _0\"></span> procura constante pela otimiza\u00e7\u00e3o dos custos de produ\u00e7\u00e3o e pela efici\u00eancia das unidades geradoras, a an\u00e1lise de novos projetosde produ\u00e7\u00e3o de energia a partir de fontes renov\u00e1veis, uma contrata\u00e7\u00e3o de energia a mais longo prazo e gest\u00e3o de risco ativa, ea promo\u00e7\u00e3o de v\u00e1rios projetos de energia solar fotovoltaica em regime de autoconsumo s\u00e3o a forma pela qual o Grupo procuramitigar este risco.RISCOS <span class=\"_ _0\"></span>ASSOCIADOS AO SET<span class=\"_ _0\"></span>OR DO CIMENTO E DERIV<span class=\"_ _0\"></span>ADOSABASTECIMENTO DE MA<span class=\"_ _11\"></span>T\u00c9RIAS-PRIMASNo que se refere ao segmento do Cimento e Derivados, as principais mat\u00e9rias-primas do processo de fabrico do cimento s\u00e3o oscalc\u00e1rios e as margas ou argilas, cuja extra\u00e7\u00e3o \u00e9 efetuada em pedreiras pr\u00f3prias, localizadas no per\u00edmetro fabril, dispondo o Grupode reservas que asseguram a explora\u00e7\u00e3o sustentada nos pr\u00f3ximos anos em parte significativa das localiza\u00e7\u00f5es geogr\u00e1ficas emque opera.PRE\u00c7O DE VENDAUma vez que o segmento dos Cimentos e Derivados desenvolve a sua atividade em mercados geograficamente diversos, os pre\u00e7ospraticados dependem essencialmente, da conjuntura econ\u00f3mica e da concorr\u00eancia de cada pa\u00eds.PROCURA<span class=\"_ _0\"></span> DOS PRODUTOS DO GRUPOO volume de neg\u00f3cios do segmento dos Cimentos e Derivados deriva do n\u00edvel de atividade no setor da constru\u00e7\u00e3o em cada um dosmercados geogr\u00e1ficos em que opera. O setor da constru\u00e7\u00e3o tende a ser c\u00edclico, especialmente em economias maduras, e dependedo n\u00edvel de constru\u00e7\u00e3o residencial e comercial, bem como do n\u00edvel de investimentos em infraestruturas.O setor da constru\u00e7\u00e3o \u00e9 sens\u00edvel a fatores como as taxas de juro e uma quebra da atividade econ\u00f3mica numa dada economia podeconduzir a uma recess\u00e3o neste setor<span class=\"_ _0\"></span>.Apesar de o Grupo considerar que a sua diversifica\u00e7\u00e3o geogr\u00e1fica \u00e9 a melhor forma de conseguir a estabiliza\u00e7\u00e3o dos seusresultados, a sua atividade, situa\u00e7\u00e3o financeira e resultados operacionais podem ser negativamente afetados por uma quebra dosetor da constru\u00e7\u00e3o em qualquer mercado significativo em que opere.CONCORR\u00caNCIAAs empresas do segmento dos Cimentos e Derivados desenvolvem a sua atividade num ambiente competitivo. No caso do mercadoportugu\u00eas, o excesso de capacidade dos operadores nacionais em conjuga\u00e7\u00e3o com importa\u00e7\u00f5es poder\u00e3o afetar a performancenesse segmento.O mesmo se verifica na T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia e L\u00edbano, pa\u00edses em recess\u00e3o atualmente com excesso de capacidade instalada, o que temimpactado negativamente os pre\u00e7os nesses pa\u00edses. CUSTOS ENERG\u00c9TICOSUma parte significativa dos custos do Grupo Secil est\u00e1 dependente dos custos energ\u00e9ticos. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> energia \u00e9 um fator de custo compeso significativo na atividade da Secil e das suas participadas. O Grupo protege-se, em certa medida, contra o risco da subidado pre\u00e7o da energia atrav\u00e9s da possibilidade de algumas das suas f\u00e1bricas utilizarem combust\u00edveis alternativos e de contratos defornecimento de energia el\u00e9trica de longo prazo para algumas das necessidades energ\u00e9ticas. <span class=\"_ _0\"></span>Apesar destas medidas, flutua\u00e7\u00f5essignificativas nos custos da eletricidade e dos combust\u00edveis podem afetar negativamente a sua atividade, situa\u00e7\u00e3o financeira eresultados operacionais.RISCO P<span class=\"_ _0\"></span>A\u00cdS \u2013 BRASIL, TUN\u00cdSIA<span class=\"_ _0\"></span> E ANGOLAO Grupo Secil encontra-se exposto ao risco dos pa\u00edses Brasil, T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia e <span class=\"_ _0\"></span>Angola nos quais det\u00e9m investimentos em unidades produtivas.Relativamente \u00e0 T<span class=\"_ _0\"></span>un\u00edsia importa destacar que o pa\u00eds continua a enfrentar desafios significativos, incluindo elevados d\u00e9fices externose fiscais, aumento da d\u00edvida e um crescimento insuficiente para reduzir o desemprego. Subsiste ainda alguma instabilidade sociale uma press\u00e3o nas reivindica\u00e7\u00f5es sindicais. O d\u00e9fice do Estado reflete-se nas obras p\u00fablicas e o setor imobili\u00e1rio enfrenta desafiosdevido a dificuldades de financiamento (pela fragilidade do setor banc\u00e1rio), com impacto no volume da constru\u00e7\u00e3o.Em outubro, com a tomada de posse do novo governo (ap\u00f3s a demiss\u00e3o do anterior em julho), composto essencialmente porpersonalidades qualificadas, sem ambi\u00e7\u00f5es pol\u00edticas, foi dado um sinal positivo para o controlo da recupera\u00e7\u00e3o econ\u00f3mica e financeirado pa\u00eds. Entretanto, no final do ano, foi publicada a lei das finan\u00e7as de 2022, entendida como uma lei de transi\u00e7\u00e3o destinada a prepararas v\u00e1rias reformas econ\u00f3micas e sociais fundamentais que o governo pretende levar a cabo entre 2022 e 2026.RISCO P<span class=\"_ _0\"></span>A\u00cdS \u2013 L\u00cdBANONo caso do L\u00edbano, as altas taxas de desemprego, infla\u00e7\u00e3o e deprecia\u00e7\u00e3o monet\u00e1ria colocam restri\u00e7\u00f5es no acesso a servi\u00e7osessenciais por parte da popula\u00e7\u00e3o libanesa e dos milhares de refugiados que procuraram abrigo no pa\u00eds. A<span class=\"_ _0\"></span> chegada da pandemia Covid-19 e as restri\u00e7\u00f5es impostas para conter sua propaga\u00e7\u00e3o, agravaram o cen\u00e1rio de vulnerabilidadeenfrentado pelo pa\u00eds, pelo que os riscos no topo das prioridades foram a falha de <span class=\"ff11c ws0\">governance</span> nacional, a crise do estado,desemprego e subemprego, hiperinfla\u00e7\u00e3o e profunda instabilidade social. O ano de 2021 fica ainda marcado pela impress\u00e3o massiva de moeda, pela desvaloriza\u00e7\u00e3o da moeda local, pela escassez dereservas de moeda estrangeira e pela deteriora\u00e7\u00e3o do contexto econ\u00f3mico. <span class=\"_ _0\"></span>A<span class=\"_ _0\"></span> escassez de moeda estrangeira para fazer face\u00e0 importa\u00e7\u00e3o de bens essenciais (e.g. medicamentos e bens alimentares), levou a medidas de controlo de capiais por parte dasentidades banc\u00e1ris e de supervis\u00e3o, o que promoveu o crescimento do mercado n\u00e3o regulado de compra e venda de moeda. Estastransa\u00e7\u00f5es de troca de libras libanesas por outras divisas realizadas a c\u00e2mbio diferente do oficial, que permitiram aos operadoreslocais garantir a manuten\u00e7\u00e3o das suas opera\u00e7\u00f5es, constituindo esta uma prerrogativa de \u201cfor\u00e7a maior\u201d, foram excecionalmentereconhecidas pelo Minist\u00e9rio das Finan\u00e7as do L\u00edbano atrav\u00e9s de uma circular (Guideline) publicada no final do exerc\u00edcio de 2020. No que respeita \u00e0 infla\u00e7\u00e3o, esta encetou a sua escalada desde o in\u00edcio de 2020, representando em julho uma infla\u00e7\u00e3o cumulativasuperior a 100% num per\u00edodo de 3 anos, pelo que o pa\u00eds foi declarado como economia hiperinflacion\u00e1ria. Neste sentido, asempresas foram obrigadas a aplicar a IAS29 \u201cFinancial Reporting in Hyperinflationary Economies\u201d. Adicionalmente \u00e0 infla\u00e7\u00e3o generalizada e escassez de divisas, a generalidade das ind\u00fastrias no L\u00edbano tem enfrentado restri\u00e7\u00f5esno abastecimento de energia por parte da empresa p\u00fablica de produ\u00e7\u00e3o e distribui\u00e7\u00e3o eletricidade.Importa ainda destacar a explos\u00e3o ocorrida em 2020 no porto de Beirute que, para al\u00e9m de todos os danos humanos, causou umrasto de destrui\u00e7\u00e3o e protestos alargados contra a corrup\u00e7\u00e3o instalada no pa\u00eds e, consequentemente, o Governo. Estes protestosresultaram na ren\u00fancia do primeiro-ministro, aumentando o risco de instabilidade pol\u00edtica. Em 2021 tomou posse um novo Governo,o qual se encontra a estudar medidas de mitigar a grave crise instalada no pa\u00eds.LEGISLA\u00c7\u00c3O AMBIENT<span class=\"_ _0\"></span>ALEm 2021 iniciou-se o 4\u00ba per\u00edodo do CELE \u2013 Com\u00e9rcio Europeu de Licen\u00e7as de Emiss\u00f5es com os \u00faltimos atos legislativos ainda adecorrer para o enquadramento definitivo para o subper\u00edodo 2021-2025.A<span class=\"_ _0\"></span> 14 de julho, a Comiss\u00e3o Europeia adotou um pacote de propostas legislativas, \u201cFit 55\u201d, para revis\u00e3o das pol\u00edticas de clima,energia, uso da terra, transporte e tributa\u00e7\u00e3o da UE no sentido de materializar a reduzir as emiss\u00f5es l\u00edquidas de gases de efeitoestufa em pelo menos 55% at\u00e9 2030, em compara\u00e7\u00e3o com os n\u00edveis de 1990.Com estas propostas, a Comiss\u00e3o apresentou os instrumentos legislativos para atingir os objetivos acordados na Lei Europeia doClima e fundamentalmente transformar a nossa economia e sociedade para um futuro justo, verde e pr\u00f3spero.Destas iniciativas legislativas destacamos pelo seu impacto na empresa a revis\u00e3o da Diretiva CELE e a cria\u00e7\u00e3o e um Mecanismo deAjuste Fronteiri\u00e7o com o objetivo de equalizar os custos de CO suportados quer pelos produtores europeus como os n\u00e3o europeus2criando condi\u00e7\u00f5es de concorr\u00eancia justas entre ambos e que n\u00e3o levem a uma deslocaliza\u00e7\u00e3o da ind\u00fastria cimenteira para fora daEU para espa\u00e7os com menos exig\u00eancias em termos ambientais e clim\u00e1ticos.O setor cimenteiro est\u00e1 na linha da frente para integrar o novo mecanismo que levar\u00e1 ap\u00f3s a sedimenta\u00e7\u00e3o do mesmo a umaeventual redu\u00e7\u00e3o da atribui\u00e7\u00e3o de emiss\u00f5es gratuitas acentuando o desafio da descarboniza\u00e7\u00e3o das unidades produtivas que apr\u00f3pria Secil j\u00e1 iniciou na sua unidade do Out\u00e3o com o projeto CCL.No mesmo sentido a Secil subscreveu o Roadmap para a Neutralidade Carb\u00f3nica para o setor cimenteiro nacional publicado pelaA<span class=\"_ _0\"></span>TIC em mar\u00e7o deste ano.A<span class=\"_ _0\"></span> Secil, consciente deste novo enquadramento e do impacto na redu\u00e7\u00e3o de licen\u00e7as gratuitas a receber<span class=\"_ _4\"></span>, iniciou o processo deatualiza\u00e7\u00e3o tecnol\u00f3gica da sua unidade de produ\u00e7\u00e3o do Out\u00e3o, Projeto CCL<span class=\"_ _4\"></span> - Clean Cement Line, recorrendo \u00e0 utiliza\u00e7\u00e3o detecnologias maduras mais eficientes e a tecnologias inovadoras que levam a uma redu\u00e7\u00e3o de 20 % das emiss\u00f5es carb\u00f3nicas,\u00e0 produ\u00e7\u00e3o verde de 30 % do consumo de energia el\u00e9trica da unidade, zero utiliza\u00e7\u00e3o de combust\u00edveis f\u00f3sseis e 20 % redu\u00e7\u00e3oconsumo t\u00e9rmico. Um investimento com o montante total de cerca de 86 milh\u00f5es de euros com conclus\u00e3o prevista para 2022 e 2023e que coloca esta unidade como uma refer\u00eancia ao n\u00edvel europeu em efici\u00eancia energ\u00e9tica e ambiental.RISCOS ASSOCIADOS A<span class=\"_ _0\"></span> AL<span class=\"_ _0\"></span>TERA\u00c7\u00d5ES <span class=\"_ _20\"></span>CLIM\u00c1TICASO segmento de Cimentos e derivados encontra-se inserido numa ind\u00fastria com elevadas emiss\u00f5es de CO no seu processo2produtivo, nomeadamente na calcina\u00e7\u00e3o dos carbonatos presentes nas mat\u00e9rias-primas principais e queima de combust\u00edveis nosfornos. Neste sentido, a Secil tem vindo a desenvolver um conjunto de estrat\u00e9gias e investimentos para reduzir as suas emiss\u00f5es deCO, atrav\u00e9s de ganhos de efici\u00eancia t\u00e9rmica e el\u00e9ctrica, da utiliza\u00e7\u00e3o de combust\u00edveis alternativos e do desenvolvimento de novas2tecnologias para captura e utiliza\u00e7\u00e3o de CO, para desta forma reduzir a sua pegada total de gases com efeito de estufa (GEE),2bem como promover a mitiga\u00e7\u00e3o e adapta\u00e7\u00e3o aos riscos gerados pelas altera\u00e7\u00f5es clim\u00e1ticas.As altera\u00e7\u00f5es no ambiente regulat\u00f3rio nomeadamente o aumento do pre\u00e7o das licen\u00e7as de emiss\u00f5es de CO e eventos clim\u00e1ticos2extremos com maior frequ\u00eancia aumentam o risco de interrup\u00e7\u00f5es na produ\u00e7\u00e3o, log\u00edstica e fornecimento de mat\u00e9rias-primas eenergia. <span class=\"_ _0\"></span>As incertezas em rela\u00e7\u00e3o \u00e0s altera\u00e7\u00f5es clim\u00e1ticas podem ainda resultar em altera\u00e7\u00f5es nas proje\u00e7\u00f5es de fluxos de caixa dogrupo ou na revis\u00e3o das vidas \u00fateis dos ativos.Neste contexto desafiante no \u00e2mbito da transi\u00e7\u00e3o para uma economia descarbonizada, o Grupo monitoriza os potenciais impactosna sua posi\u00e7\u00e3o financeira, na <span class=\"ff11c ws0\">performance</span> e nos seus fluxos de caixa decorrentes de altera\u00e7\u00f5es clim\u00e1ticas, designadamente osimpactos nas estimativas e julgamentos contabil\u00edsticos relevantes.Conforme divulgado, consciente do novo enquadramento e riscos associados, a Secil encontra-se a desenvolver um conjunto deestrat\u00e9gias e investimentos para redu\u00e7\u00e3o das emiss\u00f5es de CO que permitir\u00e3o ao Grupo atingir as suas metas e dar uma resposta2adequada aos desafios clim\u00e1ticos do setor<span class=\"_ _0\"></span>. Dos investimentos que se encontram a ser realizados importa destacar o processo deatualiza\u00e7\u00e3o tecnol\u00f3gica da sua unidade de produ\u00e7\u00e3o do Out\u00e3o, Projeto CCL<span class=\"_ _4\"></span> - Clean Cement Line, um investimento com o montantetotal de cerca de 86 milh\u00f5es de euros com conclus\u00e3o prevista para 2023 e que coloca esta unidade como uma refer\u00eancia ao n\u00edveleuropeu em efici\u00eancia energ\u00e9tica e ambiental.O Grupo Secil apresenta uma boa capacidade de gera\u00e7\u00e3o de <span class=\"ff11c\">cash flow</span> livre e uma posi\u00e7\u00e3o financeira confort\u00e1vel, sendo convic\u00e7\u00e3odo Conselho de <span class=\"_ _0\"></span>Administra\u00e7\u00e3o, que face \u00e0 sua situa\u00e7\u00e3o financeira e de liquidez, n\u00e3o se anteveem impactos negativos relevantesdecorrentes de altera\u00e7\u00f5es clim\u00e1ticas que justifiquem o reconhecimento de imparidades adicionais ou que ponham em causa oprinc\u00edpio da continuidade, aplicado na prepara\u00e7\u00e3o das presentes demonstra\u00e7\u00f5es financeiras.RISCOS ASSOCIADOS AO <span class=\"_ _20\"></span>SETOR DO AMBIENTEABASTECIMENTO DE MA<span class=\"_ _11\"></span>T\u00c9RIAS-PRIMASO abastecimento de mat\u00e9ria-prima para o segmento do <span class=\"_ _0\"></span>Ambiente, desenvolvido pelo Grupo ETSA, est\u00e1 condicionado \u00e0disponibilidade de desmancha e de res\u00edduos da ind\u00fastria agroalimentar<span class=\"_ _0\"></span>, em particular nos matadouros e nos centros de abate deanimais. Este mercado \u00e9 relativamente vulner\u00e1vel \u00e0 degrada\u00e7\u00e3o da situa\u00e7\u00e3o econ\u00f3mica, assim como \u00e0 consequente altera\u00e7\u00e3ode h\u00e1bitos de consumo e a facilidade de substitui\u00e7\u00e3o entre produtos alimentares, que poder\u00e3o limitar a atividade deste subgrupo.PRE\u00c7O DE VENDADada a natureza do seu neg\u00f3cio, o Grupo ETSA<span class=\"_ _0\"></span> est\u00e1 exposto ao risco de volatilidade dos pre\u00e7os das <span class=\"ff11c\">soft commodities</span> nosmercados internacionais (cereais e subprodutos de cereais), uma vez que estas s\u00e3o substitutas da gama de alguns dos produtoscomercializados pelo Grupo ETSA.Neste contexto, os pre\u00e7os de venda de alguns produtos deste subgrupo est\u00e3o correlacionados com a evolu\u00e7\u00e3o das cota\u00e7\u00f5es dassoft commodities<span class=\"ff119\"> nos mercados internacionais, o que constitui um fator de risco adicional \u00e0 atividade desenvolvida.</span>PROCURA<span class=\"_ _0\"></span> DOS PRODUTOS DO GRUPOA<span class=\"_ _0\"></span> diminui\u00e7\u00e3o da procura ou a redu\u00e7\u00e3o do n\u00edvel de atividade de empresas das ind\u00fastrias de ra\u00e7\u00f5es de animais, de explora\u00e7\u00f5esagr\u00edcolas com cria\u00e7\u00e3o de gado, de <span class=\"ff11c ws0\">petfood</span> e de biodiesel poder\u00e1 ter um impacto significativo no volume de neg\u00f3cios do GrupoETSA.CONCORR\u00caNCIAO Grupo ETSA<span class=\"_ _0\"></span> desenvolve a sua atividade num mercado onde concorre com outras empresas que operam no setor da recolha evaloriza\u00e7\u00e3o de subprodutos de origem animal e com outras empresas que t\u00eam como atividade a produ\u00e7\u00e3o de bens substitutos dosprodutos do Grupo ETSA, como s\u00e3o exemplo as ind\u00fastrias de produ\u00e7\u00e3o de ra\u00e7\u00f5es e de \u00f3leos alimentares. Neste enquadramento,o eventual aumento ou diminui\u00e7\u00e3o da concorr\u00eancia n\u00e3o deixar\u00e1 de se refletir nos n\u00edveis de rentabilidade do Grupo.OUTROS RISCOSA<span class=\"_ _0\"></span> subsidi\u00e1ria ITS tem com o Estado Portugu\u00eas um contrato de presta\u00e7\u00e3o de servi\u00e7os no \u00e2mbito do SIRCA<span class=\"_ _0\"></span> com peso na fatura\u00e7\u00e3oconsolidada do Grupo ETSA. Este contrato tem um prazo limitado e a sua continuidade depende n\u00e3o s\u00f3 de fatores concorrenciais,uma vez que \u00e9 promovido por concurso p\u00fablico, mas tamb\u00e9m de fatores regulat\u00f3rios, pois a sua exist\u00eancia e regime dependem deop\u00e7\u00f5es estrat\u00e9gicas do Estado Portugu\u00eas.RISCOS <span class=\"_ _0\"></span>ASSOCIADOS AO GRUPO EM GERALDIVULGA\u00c7\u00d5ES FINANCEIRAS <span class=\"_ _0\"></span>ASSOCIADAS AO CLIMA<span class=\"_ _0\"></span> (TCFD)Em dezembro de 2015, o Financial Stability Board (FSB) estabeleceu a T<span class=\"_ _33\"></span>ask Force on Climate-related <span class=\"_ _20\"></span>Financial Disclosures (TCFD)para desenvolver um conjunto de recomenda\u00e7\u00f5es para divulgar<span class=\"_ _0\"></span>, de forma clara e consistente, informa\u00e7\u00e3o que ajude os mercadosfinanceiros a entender os riscos e impactos relacionados com as altera\u00e7\u00f5es clim\u00e1ticas. As Recomenda\u00e7\u00f5es englobam 4 dimens\u00f5es de reporte:\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Governan\u00e7a: divulgar a governan\u00e7a da organiza\u00e7\u00e3o sobre os riscos e oportunidades clim\u00e1ticos;</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span>Estrat\u00e9gia: divulgar os impactos reais e potenciais dos riscos e oportunidades clim\u00e1ticos sobre os neg\u00f3cios, a estrat\u00e9gia eplaneamento financeiro da organiza\u00e7\u00e3o;\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">Gest\u00e3o de Riscos: divulgar como a organiza\u00e7\u00e3o identifica, avalia e gere os riscos clim\u00e1ticos;</span>\u2022 <span class=\"_ _81\"> </span><span class=\"ff119 fsd fc13\">M\u00e9tricas e Metas: divulgar as m\u00e9tricas e metas utilizadas para avaliar e gerir os riscos e oportunidades clim\u00e1ticos.</span>O Grupo est\u00e1 a trabalhar no sentido de integrar as recomenda\u00e7\u00f5es do TCFD na estrat\u00e9gia e nos processos de gest\u00e3o de riscoscorporativos, aproveitando a oportunidade para avaliar potenciais implica\u00e7\u00f5es financeiras e estrat\u00e9gicas decorrentes de altera\u00e7\u00f5esclim\u00e1ticas e desenvolver respostas adequadas.SUBSTITUI\u00c7\u00c3O TECNOL\u00d3GICAAs unidades fabris do Grupo est\u00e3o sujeitas aos riscos de substitui\u00e7\u00e3o tecnol\u00f3gica bem como aos inerentes a qualquer atividadeecon\u00f3mica industrial, como \u00e9 o caso de acidentes, avarias ou cat\u00e1strofes naturais que possam originar preju\u00edzos nos ativos doGrupo ou interrup\u00e7\u00f5es tempor\u00e1rias no processo produtivo.Da mesma forma estes riscos podem afetar os principais clientes e fornecedores do Grupo, o que teria um impacto significativonos n\u00edveis de rentabilidade, caso n\u00e3o fosse poss\u00edvel encontrar clientes substitutos de forma a garantir os n\u00edveis de vendas oufornecedores que possibilitassem manter a mesma estrutura de custos.RISCOS JUR\u00cdDICOSQuanto aos riscos jur\u00eddicos, importa referir que resultam essencialmente de riscos fiscais e de regula\u00e7\u00e3o que se encontram cobertospela an\u00e1lise dos riscos de natureza operacional, e riscos espec\u00edficos de responsabilidade geral ou riscos associados \u00e0 negocia\u00e7\u00e3oe celebra\u00e7\u00e3o de instrumentos contratuais. Estes riscos s\u00e3o controlados atrav\u00e9s de assessorias jur\u00eddicas institu\u00eddas quer a n\u00edvel da Semapa enquanto <span class=\"ff11c ws0\">holding</span> quer a n\u00edvel dassuas Participadas, e atrav\u00e9s do recurso a advogados externos sempre que a especialidade da mat\u00e9ria, o seu valor ou outros fatoresdo caso concreto assim o recomendem.",
   "dimensions": {
    "concept": "ifrs-full:DisclosureOfMarketRiskExplanatory",
    "language": "pt",
    "entity": "scheme:549300HNGOW85KIOH584",
    "period": "2022-01-01T00:00:00/2023-01-01T00:00:00"
   }
  }
 }
}