SKONSOLIDOWANY RAPORT ROCZNY

GRUPY KAPITAŁOWEJ ZM „ROPCZYCE”

ZA OKRES 01.01.2021 – 31.12.2021

Spis Treści:

A. OŚWIADCZENIE ZARZĄDU JEDNOSTKI DOMINUJĄCEJ4

B. WYBRANE SKONSOLIDOWANE DANE FINANSOWE5

C. WPROWADZENIE DO ROCZNEGO SKONSOLIDOWANEGO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO GRUPY KAPITAŁOWEJ ZM „ROPCZYCE” ZA 2021 ROK6

D. ROCZNE SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE GRUPY KAPITAŁOWEJ ZM „ROPCZYCE” ZA OKRES OD 01 STYCZNIA 2021 R. DO 31 GRUDNIA 2021 R.13

E. INFORMACJA DODATKOWA DO ROCZNEGO SKONSOLIDOWANEGO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO GRUPY KAPITAŁOWEJ ZM „ROPCZYCE” ZA 2021 ROK20

Nota 1: PRZYCHODY ZE SPRZEDAŻY60

Nota 2: INFORMACJE DOTYCZĄCE SEGMENTÓW DZIAŁALNOŚCI61

Nota 3: KOSZTY DZIAŁALNOŚCI OPERACYJNEJ62

Nota 4: POZOSTAŁE PRZYCHODY I KOSZTY63

Nota 5: PRZYCHODY I KOSZTY FINANSOWE65

Nota 6: PODATEK DOCHODOWY I ODROCZONY PODATEK DOCHODOWY68

Nota 7: DZIAŁALNOŚĆ ZANIECHANA72

Nota 8: ZYSK PRZYPADAJĄCY NA JEDNĄ AKCJĘ72

Nota 9: DYWIDENDY73

Nota 10: UJAWNIENIE ELEMENTÓW POZOSTAŁYCH DOCHODÓW CAŁKOWITYCH73

Nota 11: EFEKT PODATKOWY POZOSTAŁYCH DOCHODÓW CAŁKOWITYCH74

Nota 12: RZECZOWE AKTYWA TRWAŁE75

Nota 12A: NIERUCHOMOŚCI INWESTYCYJNE80

Nota 13: WARTOŚCI NIEMATERIALNE83

Nota 13A: WARTOŚĆ FIRMY86

Nota 14: INWESTYCJE W JEDNOSTKACH POWIĄZANYCH (zależnych)87

Nota 15: POZOSTAŁE AKTYWA FINANSOWE90

Nota 16: NALEŻNOŚCI DŁUGOTERMINOWE93

Nota 17: ZAPASY93

Nota 17A: UMOWY O USŁUGI BUDOWLANE95

Nota 18: NALEŻNOŚCI HANDLOWE95

Nota 18A: NALEŻNOŚCI HANDLOWE – struktura przeterminowania96

Nota 19: POZOSTAŁE NALEŻNOŚCI96

Nota 19A: POZOSTAŁE NALEŻNOŚCI – struktura przeterminowania97

Nota 20: ROZLICZENIA MIĘDZYOKRESOWE KOSZTÓW*97

Nota 21: ŚRODKI PIENIĘŻNE I ICH EKWIWALENTY97

Nota 22: AKTYWA TRWAŁE PRZEZNACZONE DO SPRZEDAŻY98

Nota 23: KAPITAŁ ZAKŁADOWY (PODSTAWOWY) JEDNOSTKI DOMINUJĄCEJ98

Nota 24: AKCJE WŁASNE W JEDNOSTCE DOMINUJĄCEJ100

Nota 25: NADWYŻKA ZE SPRZEDAŻY AKCJI POWYŻEJ WARTOŚCI NOMINALNEJ100

Nota 26: POZOSTAŁE KAPITAŁY REZERWOWE100

Nota 26A: PROGRAM PŁATNOŚCI W FORMIE AKCJI WŁASNYCH101

Nota 27: ZYSKI ZATRZYMANE102

Nota 28: ROZLICZENIA MIĘDZYOKRESOWE PRZYCHODÓW DŁUGOTERMINOWE102

Nota 29: KREDYTY I POŻYCZKI103

Nota 30: POCHODNE INSTRUMENTY FINANSOWE I POZOSTAŁE ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE108

Nota 31: ZOBOWIĄZANIA Z TYTUŁU DOSTAW I USŁUG109

Nota 32: POZOSTAŁE ZOBOWIĄZANIA110

Nota 33: ROZLICZENIA MIĘDZYOKRESOWE PRZYCHODÓW KRÓTKOTERMINOWE*110

Nota 34: FUNDUSZE SPECJALNE – ZFŚS111

Nota 35: ZOBOWIĄZANIA WARUNKOWE111

Nota 36: ZOBOWIĄZANIA DŁUGO- I KRÓTKOTERMINOWE Z TYTUŁU LEASINGU112

Nota 37: REZERWA NA ŚWIADCZENIA PRACOWNICZE (W TYM: EMERYTALNE, RENTOWE I PODOBNE)115

Nota 38: POZOSTAŁE REZERWY117

Nota 39: CELE I ZASADY ZARZĄDZANIA RYZYKIEM FINANSOWYM118

Nota 40: INFORMACJA O INSTRUMENTACH FINANSOWYCH126

Nota 41: ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM130

Nota 42: INFORMACJE O PODMIOTACH POWIĄZANYCH131

Nota 43: WYNAGRODZENIE WYŻSZEJ KADRY (JEDNOSTKA DOMINUJĄCA)133

Nota 44: UMOWY LEASINGU OPERACYJNEGO133

Nota 45: POCZYNIONE ZOBOWIĄZANIA DO DOKONANIA ZAKUPU RZECZOWYCH AKTYWÓW TRWAŁYCH I NAKŁADÓW NA PRACE ROZWOJOWE133

Nota 46: AKTYWOWANE KOSZTY FINANSOWANIA ZEWNĘTRZNEGO134

Nota 47: INFORMACJE O ISTOTNYCH POSTĘPOWANIACH PODATKOWYCH, ADMINISTRACYJNYCH I SĄDOWYCH134

Nota 48: ZDARZENIA PO DACIE BILANSU135

Nota 49: SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE SKORYGOWANE WSKAŹNIKIEM INFLACJI136

Nota 50: INFORMACJE O TRANSAKCJACH Z PODMIOTEM DOKONUJĄCYM BADANIA SKONSOLIDOWANEGO136

Nota 51: PODPISY137

A. OŚWIADCZENIE ZARZĄDU JEDNOSTKI DOMINUJĄCEJ

Na podstawie Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29 marca 2018 roku w sprawie informacji bieżących i okresowych przekazywanych przez emitentów papierów wartościowych oraz warunków uznawania za równoważne informacji wymaganych przepisami prawa państwa niebędącego państwem członkowskim, Zarząd jednostki dominującej oświadcza, że wedle swojej najlepszej wiedzy, niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe i dane porównywalne sporządzone zostały zgodnie z obowiązującymi Grupę zasadami rachunkowości oraz że odzwierciedlają w sposób prawdziwy, rzetelny i jasny sytuację majątkową i finansową Grupy Kapitałowej oraz jej wynik finansowy.

Zarząd jednostki dominującej oświadcza także, że sprawozdanie z działalności Grupy Kapitałowej zawiera prawdziwy obraz rozwoju i osiągnięć oraz sytuacji Grupy Kapitałowej, w tym opis podstawowych zagrożeń i ryzyka.

Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało przygotowane przy zastosowaniu zasad rachunkowości, zgodnie z Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej, które zostały zatwierdzone przez Unię Europejską.

Sprawozdanie to obejmuje okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2021 roku i okres porównywalny od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku.

Zarząd jednostki dominującej oświadcza, że podmiot uprawniony do badania sprawozdań finansowych, dokonujący badania skonsolidowanego sprawozdania finansowego został wybrany zgodnie z przepisami prawa oraz że podmiot ten i biegli rewidenci, dokonujący tego badania, spełniali warunki do wyrażenia bezstronnej i niezależnej opinii o badanym rocznym skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym, zgodnie z obowiązującymi przepisami i normami zawodowymi.

Zgodnie z przyjętymi przez Zarząd jednostki dominującej zasadami ładu korporacyjnego, podmiot uprawniony do badania sprawozdania finansowego został wybrany przez Radę Nadzorczą Zakładów Magnezytowych „Ropczyce” S.A. Uchwałą nr IX/118/2018 z dnia 20.04.2018 roku w sprawie wyboru audytora do badania sprawozdań finansowych Spółki Zakłady Magnezytowe „Ropczyce” S.A. i Grupy Kapitałowej na lata 2018 i 2019. Uchwałą nr X/37/2020 z dnia 25.05.2020 r. Rada Nadzorcza postanowiła przedłużyć okres obowiązywania umowy na badanie sprawozdania finansowego Spółki i Grupy Kapitałowej na kolejne dwa lata tj. na 2020 i 2021 rok.

Rada Nadzorcza dokonała powyższego wyboru, mając na uwadze zagwarantowanie pełnej niezależności i obiektywizmu samego wyboru, jak i realizacji zadań przez biegłego rewidenta.

B. WYBRANE SKONSOLIDOWANE DANE FINANSOWE

Do przeliczenia danych skonsolidowanego sprawozdania z sytuacji finansowej użyto kursu średniego NBP na dzień bilansowy.

Do przeliczenia pozycji skonsolidowanego rachunku zysków i strat oraz skonsolidowanego sprawozdania z przepływów pieniężnych użyto kursu będącego średnią arytmetyczną kursów NBP obowiązujących na ostatni dzień poszczególnych miesięcy danego okresu.

C. WPROWADZENIE DO ROCZNEGO SKONSOLIDOWANEGO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO GRUPY KAPITAŁOWEJ ZM „ROPCZYCE” ZA 2021 ROK

INFORMACJE OGÓLNE

I. DANE JEDNOSTKI DOMINUJĄCEJ

Adres zarejestrowanego biura jednostki: Ul. Postępu 15c, 02-676 Warszawa.

Państwo rejestracji: Polska

Opis charakteru oraz podstawowego zakresu działalności: Przedmiot działalności ZMR S.A. obejmuje produkcję i sprzedaż zasadowych wyrobów ogniotrwałych, które są niezbędnym elementem konstrukcji wyłożeń pieców i urządzeń cieplnych pracujących w wysokich temperaturach, głównie w hutnictwie żelaza i stali, hutnictwie metali nieżelaznych i szkła, przemyśle cementowo-wapienniczym, odlewniczym. Spółka świadczy także usługi w zakresie nawęglania i ulepszania cieplnego wyrobów oraz prowadzi prace badawczo-rozwojowe w dziedzinie związanej z przedmiotem jej działalności.

Siedziba jednostki: Ul. Postępu 15c, 02-676 Warszawa

Wyjaśnienie zmian w nazwie: Zmiany w nazwie jednostki lub innych danych identyfikacyjnych nie wystąpiły.

Forma prawna jednostki: Spółka akcyjna.

Nazwa jednostki dominującej: Zakłady Magnezytowe „ROPCZYCE” S.A.

Nazwa jednostki sprawozdawczej: Zakłady Magnezytowe „ROPCZYCE” S.A.

Nazwa jednostki dominującej najwyższego szczebla: Zakłady Magnezytowe „ROPCZYCE” S.A.

Podstawowe miejsce prowadzenia działalności: Podstawowe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej spółki znajduje się w Ropczycach, przy ul. Przemysłowej 1.

Spółka notowana jest na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie na rynku podstawowym w systemie

notowań ciągłych i zakwalifikowana jest do przemysłu materiałów budowlanych.

II. CZAS TRWANIA GRUPY KAPITAŁOWEJ:

Spółka dominująca ZAKŁADY MAGNEZYTOWE „ROPCZYCE” S.A. i jednostki zależne wchodzące w skład Grupy Kapitałowej zostały utworzone na czas nieoznaczony.

III. OKRESY PREZENTOWANE

Skonsolidowane sprawozdanie finansowe zawiera dane za okres od 01 stycznia 2021 roku do 31 grudnia 2021 roku. Dane porównawcze prezentowane są według stanu na dzień 31 grudnia 2020 roku dla skonsolidowanego sprawozdania z sytuacji finansowej, za okres od 01 stycznia 2020 roku do 31 grudnia 2020 roku dla skonsolidowanego rachunku zysków i strat, skonsolidowanego sprawozdania z całkowitych dochodów, skonsolidowanego sprawozdania z przepływów pieniężnych oraz sprawozdania ze zmian w skonsolidowanym w kapitale własnym.

IV. SKŁAD ORGANÓW JEDNOSTKI DOMINUJĄCEJ WEDŁUG STANU NA DZIEŃ 31.12.2021 R.

Zarząd jednostki dominującej

W skład Zarządu jednostki dominującej na dzień 31.12.2021 r. oraz na dzień zatwierdzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego do publikacji tj. na dzień 10.03.2022 roku wchodzili:

Zmiany w składzie Zarządu jednostki dominującej:

W dniu 4 lutego 2021 roku Rada Nadzorcza jednostki dominującej podjęła uchwałę w przedmiocie powołania Pana Jerzego Gduli do Zarządu Spółki powierzając mu na funkcję Wiceprezesa Zarządu ds. Handlowych z dniem od 1 marca 2021 r.

Prokurenci w jednostce dominującej:

Funkcję prokurenta na dzień 31.12.2021 roku oraz na dzień zatwierdzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego do publikacji tj. na 10.03.2022 roku pełniła:

Maria Oboz-Lew – Główny Księgowy

Rada Nadzorcza jednostki dominującej

W skład Rady Nadzorczej na dzień 31.12.2021 roku oraz na dzień zatwierdzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego do publikacji tj. na 10.03.2022 roku wchodzili:

V. BIEGŁY REWIDENT

Grant Thornton Polska Sp. z o.o. Sp.k.

ul. Abp. A. Baraniaka 88E

61-131 Poznań

VI. PRAWNICY

Kancelarie Prawne obsługujące w sposób stały działalność operacyjną Grupy Kapitałowej:

Kancelaria Adwokacka

Krzysztof Miąso

ul. Krisego 6, 39-100 Ropczyce

Wypychowska i Wspólnicy sp.k.

ul. Kruczkowskiego 4D lok. 1

00-412 Warszawa

FKA Furtek Komosa Aleksandrowicz Sp.k.

ul. Królewska 16,

00-103 Warszawa

RKKW - KWAŚNICKI, WRÓBEL & Partnerzy

ul. Wilcza 46,

00-679 Warszawa

VII. BANKI

ING Bank Śląski S.A.

Bank Gospodarstwa Krajowego

Pekao S.A.

PKO BP S.A.

VIII. NOTOWANIA NA RYNKU REGULOWANYM JEDNOSTKI DOMINUJĄCEJ

IX. ZNACZĄCY AKCJONARIUSZE JEDNOSTKI DOMINUJĄCEJ

Według stanu na dzień 31.12.2021 r. akcjonariuszami posiadającymi ponad 5% głosów na Walnym Zgromadzeniu Akcjonariuszy jednostki dominującej byli:

a)akcje własne Spółki, z których prawo głosu nie jest wykonywane,

b)w dniu 26.11.2018 r. doszło do zawarcia przez akcjonariuszy Spółki: Pana Józefa Siwca, Pana Mariana Darłaka, Pana Roberta Duszkiewicza, Pana Roberta Siwca, Pana Leszka Piczaka, Pana Romana Wenca, Pana Krzysztofa Miąso oraz Pana Zbigniewa Czapka pisemnego Porozumienia dotyczącego zgodnego głosowania na Walnych Zgromadzeniach Spółki oraz prowadzenia trwałej polityki wobec Spółki. Zgodnie z art. 87 ust 5. pkt 1 Ustawy o ofercie do liczby głosów, która spowodowała powstanie obowiązków wezwaniowych po stronie podmiotu dominującego (a więc po stronie członków Porozumienia), wlicza się liczbę głosów posiadanych przez jego podmioty zależne, a więc tez i akcje własne posiadane przez Spółkę. Przy uwzględnieniu akcji własnych posiadanych przez Spółkę będącą podmiotem zależnym Porozumienia zgodnie z art. 87 ust 5. pkt 1 Ustawy o ofercie oraz objętych akcji przez Strony Porozumienia w ramach realizacji II transzy Programu Motywacyjnego, Porozumienie na dzień sporządzenia niniejszego sprawozdania posiada łącznie 3 891 311  akcji i tyle samo głosów, co stanowi 62,16% ogólnej liczby głosów w Spółce.

c)w dniu 10.02.2021 r. doszło do zawarcia przez akcjonariuszy Spółki: Pana Józefa Siwca, Pana Mariana Darłaka, Pana Roberta Duszkiewicza, Pana Roberta Siwca, Pana Leszka Piczaka, Pana Romana Wenca, Pana Krzysztofa Miąso, Pana Zbigniewa Czapkę oraz Interminex Handelsgesellschaft m.b.H pisemnego Porozumienia dotyczącego nabywania akcji oraz zgodnego działania w celu wycofania z obrotu na rynku regulowanym akcji Spółki. Biorąc pod uwagę porozumienie akcjonariuszy z dnia 26.11.2018 r. i przy uwzględnieniu akcji własnych posiadanych przez Spółkę będącą podmiotem zależnym Porozumienia zgodnie z art. 87 ust 5. pkt 1 Ustawy o ofercie oraz objętych akcji przez Strony Porozumienia w ramach realizacji II transzy Programu Motywacyjnego, Porozumienie na dzień sporządzenia niniejszego sprawozdania posiada łącznie 5.208.627  akcji i tyle samo głosów, co stanowi 83,20% ogólnej liczby głosów w Spółce.

X. INFORMACJA O GRUPIE KAPITAŁOWEJ I SPÓŁKACH ZALEŻNYCH

Na dzień 31.12.2021 roku w skład Grupy Kapitałowej ZM „ROPCZYCE” wchodziły: Zakłady Magnezytowe „ROPCZYCE” S.A. (dalej jako: „jednostka dominująca”, „Spółka dominująca” lub „ZMR SA”), oraz spółki: ZM Nieruchomości Sp. z o.o., Ropczyce ENGINEERING Sp. z o.o., ZMR North America Inc., ZMR Consulting GmbH (dalej jako: „spółki zależne”).

Spółki Zależne:

ZM Nieruchomości Sp. z o.o.

02-002 Warszawa, ul. Nowogrodzka 62C

Spółka zarejestrowana w Sądzie Rejonowym dla m.st. Warszawy w Warszawie, XII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS 0000536683.

Przedmiotem działalności Spółki jest zarządzanie nieruchomościami własnymi poprzez ich wynajem, dalszą restrukturyzację i przygotowanie do ich sprzedaży, dzięki aktywnym działaniom na rynku nieruchomości.

Ropczyce ENGINEERING Sp. z o.o.

39-100 Ropczyce, ul. Przemysłowa 1

Spółka zarejestrowana w Sądzie Rejonowym w Rzeszowie, XII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS 0000780524.

Przedmiotem działalności Spółki jest działalność w zakresie inżynierii i związane z nią doradztwo techniczne, specjalistyczne projektowanie, produkcja maszyn, pieców, palenisk, palników oraz szeroko rozumiana działalność inżynieringowa związanej z ceramiką ogniotrwałą w branżach obsługiwanych przez Zakłady Magnezytowe „ROPCZYCE” S.A.

ZMR North America Inc.

8 The Green, STE A, Dover, DE 19901, Kent County

Spółka została zarejestrowana w Stanach Zjednoczonych Ameryki Płn. (USA), na prawie stanu Delaware.

Przedmiotem działalności spółki jest rozwijanie działalności handlowej i marketingowej na rynkach Ameryki Północnej w zakresie wyrobów ogniotrwałych produkowanych przez Zakłady Magnezytowe „ROPCZYCE” S.A.

ZMR Consulting GmbH

Gartenbaupromenade 2/6, 1010 Vienna, Austria

Spółka została zarejestrowana przez Sąd Gospodarczy w Wiedniu pod datą 18.12.2021 r.

Misją spółki jest wsparcie dla Zakładów Magnezytowych „ROPCZYCE” S.A. w ramach realizacji strategii wzmacniania pozycji na rynku globalnym, poprzez prowadzenie i rozwijanie działalności marketingowej i doradczej związanej z szeroko rozumianą branżą wyrobów ogniotrwałych.

Tabela prezentująca udział Zakładów Magnezytowych „ROPCZYCE” S.A. w podmiotach wchodzących w skład Grupy Kapitałowej, spełniających kryteria jednostek zależnych wraz ze wskazaniem stosowanych metod konsolidacji – wg stanu na 31.12.2021 roku.

Jednostki zależne – metoda konsolidacji:

Graficzna prezentacja Grupy Kapitałowej na 31.12.2021 r.:

XI. ZATWIERDZENIE SKONSOLIDOWANEGO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO

Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone za rok zakończony 31 grudnia 2021 (wraz z danymi porównawczymi) zostało zatwierdzone do publikacji przez Zarząd jednostki dominującej dnia 10 marca 2022 roku (data podpisania sprawozdania przez Zarząd) (patrz nota 51).

D. ROCZNE SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE GRUPY KAPITAŁOWEJ ZM „ROPCZYCE” ZA OKRES OD 01 STYCZNIA 2021 R. DO 31 GRUDNIA 2021 R.

Zysk przypadający na jedną akcję

Ropczyce, dnia 10.03.2022 r.

Ropczyce, dnia 10.03.2022 r.

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ

Ropczyce, dnia 10.03.2022 r.

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ - CD

Ropczyce, dnia 10.03.2022 r.

SPRAWOZDANIE ZE ZMIAN W SKONSOLIDOWANYM KAPITALE WŁASNYM (okres bieżący)

*Szersze omówienie programu płatności w formie akcji własnych zostało zawarte w Nocie nr 26A.

Ropczyce, dnia 10.03.2022 r.

SPRAWOZDANIE ZE ZMIAN W SKONSOLIDOWANYM KAPITALE WŁASNYM (okres porównawczy)

Ropczyce, dnia 10.03.2022 r.

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH

Ropczyce, dnia 10.03.2022 r.

E. INFORMACJA DODATKOWA DO ROCZNEGO SKONSOLIDOWANEGO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO GRUPY KAPITAŁOWEJ ZM „ROPCZYCE” ZA 2021 ROK

I. Zgodność z Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej

Zgodność z Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej

Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej sporządzone zostało zgodnie z Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej (dalej „MSSF”), zatwierdzonymi przez Unię Europejską, obowiązującymi dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2021 roku.

Sprawozdanie to obejmuje okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2021 roku i okres porównywalny od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku.

Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej powinno być czytane łącznie z jednostkowym sprawozdaniem finansowym jednostki dominującej sporządzonym na dzień 31 grudnia 2021 roku, zatwierdzonym do publikacji przez Zarząd i opublikowanym tego samego dnia, co skonsolidowane sprawozdanie finansowe, celem uzyskania pełnej informacji o sytuacji majątkowej i finansowej Grupy Kapitałowej na dzień 31 grudnia 2021 roku oraz o wyniku finansowym za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2021 roku zgodnie z Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej zatwierdzonymi przez Unię Europejską.

ZMIANY STANDARDÓW LUB INTERPRETACJI I ZMIANY POLITYKI RACHUNKOWOŚCI

Zasady (polityka) rachunkowości zastosowane do sporządzenia niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego za 2021 rok są spójne z zasadami, stosowanymi w poprzednim roku, za wyjątkiem przyjęcia nowych i zmienionych standardów opisanych poniżej.

Nowe lub znowelizowane standardy i interpretacje, które obowiązują od 1 stycznia 2021 roku oraz ich wpływ na skonsolidowane sprawozdanie finansoweGrupy Kapitałowej

Zmiana MSSF 16 „Leasing”

W związku z pandemią COVID-19 Rada MSR wprowadziła uproszczenie zezwalające na nieocenianie, czy zmienione przyszłe przepływy wynikające z ulg otrzymanych od leasingodawców, spełniających warunki określone w standardzie, są „zmianą leasingu” w myśl MSSF 16. Warunki, które musi spełniać otrzymana ulga, aby można było zastosować do niej uproszczenie:

-łączne przyszłe wynagrodzenie za leasing po udzieleniu ulgi musi być zasadniczo takie samo lub niższe niż przed udzieleniem ulgi,

-ulga musi dotyczyć płatności, które były wymagalne przed 30 czerwca 2021 roku (choć podwyższone opłaty mogą być płatne po tej dacie),

-nie ma innych zasadniczych zmian w warunkach umowy.

Ponadto w 2021 roku Rada MSR zmieniła jeden z wyżej zmienionych warunków zmieniając termin 30 czerwca 2021 roku na 30 czerwca 2022 roku. Zmiana ta obowiązuje od 2022 roku, jednak można ją zastosować wcześniej.

Grupa nie zastosowała uproszczenia przewidzianego w standardzie.

Zmiany do MSSF 9, MSR 39, MSSF 7, MSSF 4, MSSF 16

W związku z reformą referencyjnych stóp procentowych (WIBOR, LIBOR itd.) Rada MSR wprowadziła kolejne zmiany do zasad rachunkowości instrumentów finansowych:

-w przypadku wyceny w zamortyzowanym koszcie zmiany szacowanych przepływów wynikające bezpośrednio z reformy IBOR są traktowane tak, jak zmiana zmiennej stopy procentowej, a więc bez ujęcia wyniku,

-nie ma konieczności zakończenia powiązania zabezpieczającego, jeżeli jedyną zmianą są skutki reformy IBOR, a pozostałe kryteria stosowania rachunkowości zabezpieczeń są spełnione; zmiana reguluje, jak należy uwzględnić alternatywną stopę w powiązaniu zabezpieczającym,

-jednostka jest zobligowana ujawnić informacje o ryzykach wynikających z reformy oraz o tym, jak zarządza przejściem na alternatywne stopy referencyjne.

Zmiana obowiązuje dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2021 roku lub później.

Standardy i interpretacje obowiązujące w wersji opublikowanej przez IASB, lecz nie zatwierdzone przez Unię Europejską, wykazywane są poniżej w punkcie dotyczącym standardów i interpretacji, które nie weszły w życie.

Zastosowanie standardu lub interpretacji przed datą ich wejścia w życie

W niniejszym skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym nie skorzystano z dobrowolnego wcześniejszego zastosowania standardu lub interpretacji.

Opublikowane standardy i interpretacje, które nie weszły w życie dla okresów rozpoczynających się 1 stycznia 2021 roku i ich wpływ na sprawozdanie Grupy

Do dnia sporządzenia niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego zostały opublikowane nowe lub znowelizowane standardy i interpretacje, obowiązujące dla okresów rocznych następujących po 2021 roku. Lista obejmuje również zmiany, standardy i interpretacje opublikowane ale niezaakceptowane jeszcze przez Unię Europejską.

Nowy MSSF 17 „Insurance Contracts”

Nowy standard regulujący ujęcie, wycenę, prezentację i ujawnienia dotyczące umów ubezpieczeniowych i reasekuracyjnych. Standard zastępuje dotychczasowy MSSF 4.

Grupa szacuje, że nowy standard nie wpłynie na jej skonsolidowane sprawozdania finansowe, ponieważ nie prowadzi ona działalności ubezpieczeniowej.

Standard obowiązuje dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2023 roku lub później.

Zmiana MSR 1 „Prezentacja sprawozdań finansowych”

Rada MSR doprecyzowała zasady klasyfikacji zobowiązań do długo- lub krótkoterminowych przede wszystkim w dwóch aspektach:

doprecyzowano, że klasyfikacja jest zależna od praw jakie posiada jednostka na dzień bilansowy,

intencje kierownictwa w odniesieniu do przyspieszenia lub opóźnienia płatności zobowiązania nie są brane pod uwagę.

Zmiany obowiązują dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2023 roku lub później.

Grupa analizuje wpływ zmian na jej skonsolidowane sprawozdanie finansowe.

Zmiany MSSF 1, MSSF 9, przykłady do MSSF 16, MSR 41 w ramach Annual Improvements 2018 – 2020:

MSSF 1: dodatkowe zwolnienie dotyczące ustalania skumulowanych różnic kursowych z konsolidacji;

MSSF 9: (1) przy teście 10% dokonywanym w celu stwierdzenia, czy modyfikacja powinna skutkować usunięciem zobowiązania, należy uwzględnić tylko opłaty, które są wymieniane między dłużnikiem a wierzycielem; (2) doprecyzowano, że opłaty poniesione w przypadku usunięcia zobowiązania są ujmowane w wyniku, a w przypadku, gdy zobowiązanie nie jest usunięte, należy je odnieść na wartość zobowiązania;

MSSF 16: z przykładu 13 usunięto kwestię zachęty od leasingodawcy w postaci pokrycia kosztów fit-outów poniesionych przez leasingobiorcę, która budziła wątpliwości interpretacyjne;

MSR 41: wykreślono zakaz ujmowania przepływów podatkowych w wycenie aktywów biologicznych.

Zmiany obowiązują dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2022 roku lub później.

Grupa nie zakończyła jeszcze analizy ich wpływu na skonsolidowane sprawozdanie finansowe.

Zmiana MSR 16 „Rzeczowe aktywa trwałe”

Doprecyzowano, że produkcja przeprowadzana w ramach testów środka trwałego przed rozpoczęciem użytkowania środka trwałego powinna być ujmowana jako (1) zapas zgodnie z MSR 2 i (2) przychód, gdy nastąpi jego sprzedaż. Grupa szacuje, że zmiana nie będzie miała wpływu na jej skonsolidowane sprawozdania finansowe.

Zmiana obowiązuje dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2022 roku lub później.

Zmiana MSR 37 „Rezerwy, zobowiązania warunkowe i aktywa warunkowe”

Doprecyzowano, że koszty wypełnienia umów rodzących obciążenia obejmują koszty przyrostowe (np. koszty pracy) i alokowaną część innych kosztów bezpośrednio związanych z kosztem wypełnienia, np. amortyzację.

Grupa jeszcze nie rozpoczęła analiz wpływu tej zmiany na skonsolidowane sprawozdanie finansowe.

Zmiana obowiązuje dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2022 roku lub później.

Zmiana MSSF 3 „Połączenia przedsięwzięć”

Doprecyzowano odniesienia do definicji zobowiązań zawartych w założeniach koncepcyjnych i definicji zobowiązań warunkowych z MSR 37.

Grupa szacuje, że zmiana nie będzie miała wpływu na jej skonsolidowane sprawozdania finansowe.

Zmiana obowiązuje dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2022 roku lub później.

Zmiana MSR 1 „Prezentacja sprawozdań finansowych”

Rada MSR doprecyzowała, które informacje dotyczące polityki rachunkowości stosowanej przez jednostkę są istotne i wymagają ujawnienia w sprawozdaniu finansowym. Zasady skupiają się na dostosowaniu ujawnień do indywidualnych okoliczności jednostki. Rada przestrzega przed stosowaniem wystandaryzowanych zapisów skopiowanych z MSSF oraz oczekuje, że podstawa wyceny instrumentów finansowych jest istotną informacją. Grupa nie oszacowała jeszcze wpływu zmiany na jej skonsolidowane sprawozdanie finansowe.

Zmiana obowiązuje dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2023 roku lub później.

Zmiana MSR 8 „Zasady (polityka) rachunkowości, zmiany wartości szacunkowych i korygowanie błędów”

Rada wprowadziła do standardu definicję szacunku księgowego: Szacunki księgowe to kwoty pieniężne w sprawozdaniu finansowym, które podlegają niepewności wyceny.

Grupa nie oszacowała jeszcze wpływu zmiany na jej skonsolidowane sprawozdanie finansowe.

Zmiana obowiązuje dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2023 roku lub później.

Zmiana MSSF 16 „Leasing”

W 2020 roku Rada opublikowała uproszczenia dla leasingobiorców otrzymujących ulgi ze względu na pandemię COVID-19. Jednym z warunków było by ulgi dotyczyły tylko płatności zapadających do końca czerwca 2021 roku. Teraz przesunięto ten termin na czerwiec 2022 roku. Grupa nie planuje skorzystać z uproszczenia.

Zmiana obowiązuje dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 kwietnia 2021 roku lub później z możliwością wcześniejszego zastosowania.

Zmiana do MSR 12 „Podatek dochodowy”

Rada wprowadziła zasadę, iż jeśli w wyniku transakcji powstają równocześnie dodatnie i ujemne różnice przejściowe w tej samej kwocie, należy ująć aktywa i rezerwę na odroczony podatek dochodowy nawet wówczas, gdy transakcja nie wynika z połączenia, ani nie ma wpływu na wynik księgowy lub podatkowy. Oznacza to konieczność ujmowania aktywów i rezerwy na podatek odroczony np. gdy różnice przejściowe w równych kwotach występują w przypadku leasingu (odrębna różnica przejściowa od zobowiązania i od prawa do użytkowania) lub w przypadku zobowiązań z tytułu rekultywacji. Nie została zmieniona zasada mówiąca o tym, że aktywa i zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego kompensuje się, jeśli kompensacie podlegają aktywa i zobowiązania z tytułu podatku bieżącego. Grupa szacuje, że zmiana nie będzie miała wpływu na jej skonsolidowane sprawozdania finansowe.

Zmiana obowiązuje dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2023 roku lub później.

Zmiana do MSSF 17 „Umowy ubezpieczenia”

Rada ustanowiła przepisy przejściowe dotyczące danych porównawczych dla podmiotów, które równocześnie wdrażają MSSF 17 i MSSF 9, aby zmniejszyć potencjalne niedopasowania księgowe wynikające z różnic między tymi standardami. Grupa szacuje, że zmiana nie będzie miała wpływu na jej skonsolidowane sprawozdania finansowe, ponieważ nie prowadzi działalności ubezpieczeniowej.

Zmiana obowiązuje dla okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2023 roku lub później.

Grupa zamierza wdrożyć powyższe regulacje w terminach przewidzianych do zastosowania przez standardy lub interpretacje.

Inne zmiany wprowadzone dobrowolnie przez Grupę Kapitałową

Nie wystąpiły.

II. OPIS PRZYJĘTYCH I ZASTOSOWANYCH ZASAD (POLITYKI) RACHUNKOWOŚCI, W TYM METOD WYCENY AKTYWÓW I PASYWÓW ORAZ PRZYCHODÓW I KOSZTÓW

Zasady (polityka) rachunkowości przedstawione poniżej stosowane były w odniesieniu do wszystkich okresów zaprezentowanych w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym Grupy Kapitałowej.

Waluta funkcjonalna i waluta prezentacji

Skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej sporządzane jest w języku polskim i w walucie polskiej (PLN), która jest walutą funkcjonalną i walutą prezentacji Grupy.

PLN (polski złoty) jest „walutą funkcjonalną”, gdyż polskie środowisko gospodarcze ma największy wpływ na działalność Grupy.

Skonsolidowane sprawozdanie finansowe

Skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało sporządzone zgodnie z zasadą kosztu historycznego, z wyjątkiem tych pozycji sprawozdania, które powinny być wycenione w inny sposób, zgodnie z wymogami innych MSR/MSSF.

Prezentacja skonsolidowanych sprawozdań finansowych

Skonsolidowane sprawozdanie finansowe prezentowane jest zgodnie z MSR 1. Grupa prezentuje odrębnie „Skonsolidowany rachunek zysków i strat”, który zamieszczony jest bezpośrednio przed „Skonsolidowanym sprawozdaniem z całkowitych dochodów”.

„Skonsolidowany rachunek zysków i strat” prezentowany jest w wariancie kalkulacyjnym, natomiast „Skonsolidowane sprawozdanie z przepływów pieniężnych” sporządzane jest metodą pośrednią.

W przypadku retrospektywnego wprowadzenia zmian zasad rachunkowości, prezentacji lub korekty błędów, Grupa prezentuje skonsolidowane sprawozdanie z sytuacji finansowej sporządzone dodatkowo na początek okresu porównawczego, jeżeli powyższe zmiany są istotne dla danych prezentowanych na początek okresu porównawczego. W takiej sytuacji prezentacja not do trzeciego skonsolidowanego sprawozdania z sytuacji finansowej nie jest wymagana.

Jednostki zależne i zasady konsolidacji

Skonsolidowane sprawozdanie finansowe obejmuje sprawozdanie finansowe Spółki dominującej (Spółki Zakłady Magnezytowe „ROPCZYCE") oraz sprawozdania finansowe spółek, nad którymi Grupa sprawuje kontrolę, tj. spółek zależnych, sporządzone na dzień 31 grudnia 2021 roku. Grupa ocenia, czy posiada kontrolę stosując jej definicję zawartą w MSSF 10. Zgodnie z definicją inwestor sprawuje kontrolę nad jednostką, w którą dokonał inwestycji, jeżeli z tytułu swojego zaangażowania w tę jednostkę podlega ekspozycji na zmienne zwroty lub gdy ma prawa do zmiennych zwrotów, oraz ma możliwość wywierania wpływu na te zwroty poprzez sprawowanie władzy nad jednostką.

Sprawozdania finansowe Spółki dominującej oraz spółek zależnych objętych skonsolidowanym sprawozdaniem finansowym, sporządza się na ten sam dzień bilansowy tj. na 31 grudnia. W przypadkach gdy jest to konieczne, w sprawozdaniach finansowych spółek zależnych dokonuje się korekt mających na celu ujednolicenie zasad rachunkowości stosowanych przez spółkę z zasadami stosowanymi przez Grupę Kapitałową.

Wyłączeniu z konsolidacji mogą podlegać spółki, których sprawozdania finansowe są nieistotne z punktu widzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego Grupy Kapitałowej.

Inwestycje w spółkach zależnych zaklasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży ujmuje się zgodnie z MSSF 5.

Spółki zależne obejmowane są konsolidacją metodą pełną.

Metoda konsolidacji pełnej polega na łączeniu sprawozdań finansowych Spółki dominującej oraz spółek zależnych poprzez zsumowanie, w pełnej wartości, poszczególnych pozycji aktywów, zobowiązań, kapitału własnego, przychodów oraz kosztów.

W celu zaprezentowania Grupy Kapitałowej w taki sposób, jak gdyby stanowiła ona pojedynczą jednostkę gospodarczą dokonuje się następujących wyłączeń:

na moment nabycia kontroli ujmowana jest wartość firmy lub zysk zgodnie z MSSF 3,

określane są i prezentowane oddzielnie udziały niedające kontroli,

salda rozliczeń między spółkami Grupy Kapitałowej i transakcje (przychody, koszty, dywidendy) wyłącza się w całości,

wyłączeniu podlegają zyski i straty z tytułu transakcji zawieranych wewnątrz Grupy Kapitałowej, które są ujęte w wartości bilansowej aktywów takich jak zapasy i środki trwałe. Straty z tytułu transakcji wewnątrz Grupy analizowane są pod kątem utraty wartości aktywów z perspektywy Grupy,

ujmuje się podatek odroczony z tytułu różnic przejściowych wynikających z wyłączenia zysków i strat osiągniętych na transakcjach zawartych wewnątrz Grupy Kapitałowej (zgodnie z MSR 12).

Udziały niekontrolujące wykazywane są w odrębnej pozycji kapitałów własnych i reprezentują tę część dochodów całkowitych oraz aktywów netto spółek zależnych, które przypadają na podmioty inne niż spółki Grupy Kapitałowej. Grupa alokuje dochody całkowite spółek zależnych pomiędzy akcjonariuszy Spółki dominującej oraz podmioty niekontrolujące na podstawie ich udziału we własności.

Połączenia przedsięwzięć i połączenia pod wspólną kontrolą

W przypadku połączeń jednostek znajdujących się pod wspólną kontrolą, Grupa nie stosuje regulacji wynikających z MSSF 3, lecz rozlicza takie transakcje metodą łączenia udziałów w następujący sposób:

aktywa i pasywa jednostki przejmowanej ujmowane są w wartości bilansowej wynikającej z jednostkowego sprawozdania finansowego jednostki przejmowanej.

wartości niematerialne oraz zobowiązania warunkowe ujmowane są na zasadach stosowanych przez jednostkę przed połączeniem, zgodnie z właściwymi MSSF,

nie powstaje wartość firmy - różnica pomiędzy przekazaną zapłatą a nabytymi aktywami netto jednostki kontrolowanej ujmowana jest bezpośrednio w kapitale, w pozycji zyski zatrzymane,

udziały niedające kontroli wyceniane są w proporcji do wartości bilansowej aktywów netto kontrolowanej jednostki,

dokonywane jest przekształcenie danych porównawczych, jeśli brak takiej korekty istotnie zniekształcałby porównywalność danych. Przekształcenie jest dokonywane w taki sposób, jakby połączenie miało miejsce na początek okresu porównawczego lub od momentu, kiedy po raz pierwszy powstał stosunek podporządkowania, jeżeli data powstania stosunku podporządkowania nad jednostką jest późniejsza niż początek okresu porównawczego.

.

Transakcje i salda w walutach obcych

Waluta obca jest walutą inną niż waluta funkcjonalna Grupy. Transakcja w walucie obcej jest transakcją, która jest wyrażona lub wymaga uregulowania w walucie obcej, dotyczy to m.in. transakcji mających miejsce wówczas, gdy Grupa:

nabywa lub sprzedaje produkty, towary lub usługi, których cena została wyrażona w walucie obcej,

zaciąga lub udziela pożyczek, które są płatne lub należne w walucie obcej lub,

w inny sposób nabywa lub zbywa aktywa lub też zaciąga lub reguluje zobowiązania wyrażone w walucie obcej.

Na dzień początkowego ujęcia transakcje w walutach obcych przelicza się na walutę funkcjonalną z zastosowaniem kursu wymiany obowiązującego na dzień zawarcia transakcji tj. wg kursu średniego NBP z dnia poprzedzającego ten dzień.

Transakcje przeprowadzone w walutach obcych, na moment rozliczenia przeliczane są na walutę funkcjonalną— przy zastosowaniu natychmiastowych kursów wymiany obowiązujących w dniu przeprowadzenia operacji w taki sposób, że:

w przypadku transakcji pieniężnych na rachunkach w PLN (np. sprzedaży walut obcych i transakcji spłaty należności oraz zakupu walut obcych i transakcji spłaty zobowiązań) - jako natychmiastowy kurs wymiany waluty obcej na walutę funkcjonalną przyjmuje się kurs faktycznie wynegocjowany z bankiem na dzień przeprowadzenia operacji,

w przypadku transakcji pieniężnych na rachunkach dewizowych (np. sprzedaży walut obcych i transakcji spłaty należności oraz zakupu walut obcych i transakcji spłaty zobowiązań) - jako natychmiastowy kurs wymiany waluty

obcej na walutę funkcjonalną przyjmuje się kurs średni ogłaszany przez Narodowy Bank Polski z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień przeprowadzenia operacji (brak tu jest bowiem kursu faktycznie zastosowanego przez bank, więc Grupa wycenia te środki samodzielnie).

w przypadku uregulowania należności lub zobowiązań drogą ich kompensaty – wg kursu średniego NBP z dnia poprzedzającego dzień przeprowadzenia kompensaty.

w pozostałych przypadkach wyżej nie wymienionych (dla których nie da się ustalić kursu faktycznie zastosowanego do rozliczenia) - wg kursu średniego NBP z dnia poprzedzającego dzień realizacji transakcji.

Środki pieniężne w walutach obcych ujmuje się w księgach rachunkowych na kontach syntetyczno-analitycznych w wartości nominalnej, przeliczonej na walutę funkcjonalną (PLN) - według kursu faktycznie wynegocjowanego z bankiem na dzień przeprowadzenia operacji lub gdy nie jest możliwe uwzględnienie faktycznie zastosowanego kursu waluty w danym dniu wg kursu średniego NBP dla danej waluty obcej z dnia poprzedzającego dzień przeprowadzenia operacji na bankowym rachunku walutowym.

Powyższe zasady wyceny dla transakcji wyrażonych w walutach obcych na walutę PLN są stosowane dla celów podatku dochodowego od osób prawnych jako podstawa do ustalenia dodatnich i ujemnych różnic kursowych (będących wynikiem zmiany kursu między dniem zawarcia transakcji a jej rozliczeniem) i są zgodne z wymogami Ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (art. 15a Ustawy o PDOP).

Wycena na dzień bilansowy

Pozycje pieniężne tj. pozycje, które zostaną rozliczone poprzez przekazanie środków pieniężnych (np. waluty, należności i zobowiązania handlowe, rezerwy na przyszłe zobowiązania przypadające do otrzymania lub do zapłaty w ustalonej lub możliwej do ustalenia liczbie jednostek waluty), wykazane według kosztu historycznego wyrażonego w walucie obcej i przeliczonego na PLN wg kursu średniego NBP z dnia poprzedzającego dzień przeprowadzenia operacji, przeliczane są na dzień bilansowy przy zastosowaniu kursu zamknięcia, którym jest kurs średni NBP z dnia bilansowego.

Niepieniężne pozycje bilansowe (w tym: zaliczki na towary i usługi, zapasy, wartości niematerialne i prawne, rzeczowe aktywa trwałe oraz rezerwy, które mają być rozliczone w postaci aktywów niepieniężnych) ewidencjonowane według kosztu historycznego wyrażonego w walucie obcej wykazywane są przy zastosowaniu kursu wymiany z dnia przeprowadzenia transakcji (tj. kursu średniego NBP z dnia poprzedzającego dzień przeprowadzenia operacji).

Niepieniężne pozycje bilansowe ewidencjonowane w wartości godziwej wyrażonej w walucie obcej, wykazywane są przy zastosowaniu kursów wymiany, które obowiązywały w czasie ustalenia wartości godziwej.

Zyski i straty kursowe (różnice kursowe) powstałe z tytułu rozliczenia tych transakcji oraz wyceny bilansowej aktywów i zobowiązań pieniężnych wyrażonych w walutach obcych ujmuje się w zysku lub stracie (tj. w przychodach i kosztach) w okresie, w którym powstały, o ile nie odracza się ich w pozostałych całkowitych dochodach, gdy kwalifikują się do uznania za zabezpieczenie przepływów pieniężnych.

Rzeczowe aktywa trwałe

Do rzeczowych aktywów trwałych zaliczane są środki trwałe, które są utrzymywane w celu wykorzystania ich w procesie produkcyjnym lub przy dostawach dóbr i świadczeniu usług, w celu oddania do używania innym podmiotom na podstawie umowy najmu lub w celach administracyjnych, oraz którym towarzyszy oczekiwanie, iż będą wykorzystywane przez czas dłuższy niż jeden rok.

Rzeczowy majątek należy wyłącznie wykazywać w aktywach jeżeli istnieje prawdopodobieństwo uzyskania w przyszłości korzyści ekonomicznych powiązanych z tą pozycją majątku oraz wartość może zostać obliczona w sposób wiarygodny.

Rzeczowymi aktywami trwałymi w Grupie są:

nieruchomości – w tym grunty, budowle (obiekty inżynierii lądowej i wodnej), budynki, a także będące odrębną własnością lokale, jak spółdzielcze własnościowe prawa do lokalu mieszkalnego i użytkowego,

maszyny, urządzenia i środki transportowe, inne rzeczy,

przyjęte do używania ulepszenia w obcych środkach trwałych,

W rzeczowych aktywach trwałych Grupa ujmuje także prawa do używania w rozumieniu MSSF 16.

Środki trwałe będące własnością Grupy są ewidencjonowane zgodnie z klasyfikacją środków trwałych GUS (KŚT).

Prawo wieczystego użytkowania gruntu, zgodnie z MSSF 16, prezentowane jest w pozycji środków trwałych w kategorii gruntów.

Początkową wartość składnika rzeczowych aktywów trwałych ustala się jako cenę nabycia, a w przypadku wytworzenia środka trwałego we własnym zakresie, w wysokości kosztu wytworzenia.

Po początkowym ujęciu składnika rzeczowych aktywów trwałych wg ceny nabycia lub kosztu wytworzenia, Grupa ustala wartość bilansową:

nieruchomości - jako wartość przeszacowaną odpowiadającą ich wartości godziwej na dzień ostatniego przeszacowania, pomniejszoną o późniejsze łączne odpisy amortyzacyjne (umorzenie) i późniejsze łączne straty z tytułu utraty wartości,

pozostałych składników rzeczowych aktywów trwałych - według cen nabycia lub kosztów wytworzenia pomniejszonych o łączne odpisy amortyzacyjne (umorzenie), a także o łączne straty z tytułu utraty wartości.

Zastosowane stawki umorzeniowe są następujące (według grup rodzajowych):

Budynki i obiekty inż. lądowej i wodnej (KŚT gr. 1 i 2) 1,5 % - 4,5 %

Urządzenia techniczne i maszyny(KŚT gr. 3-6) 4,0 % - 50,0 %

Środki transportu (KŚT gr. 7) 6,0 % - 50,0 %

Pozostałe środki trwałe (KŚT gr. 8) 6,0 % - 30,0 %

Grunty własne, prawa wieczystego użytkowania gruntu - nie podlegają umorzeniu.

Odpisów amortyzacyjnych dokonuje się przy zastosowaniu metody liniowej.

Przy ustalaniu okresu amortyzacji i rocznej stawki amortyzacyjnej uwzględnia się okres ekonomicznej użyteczności poszczególnych tytułów rzeczowych aktywów trwałych, na określenie których wpływa w szczególności:

 liczba zmian na którym pracuje środek trwały,

 tempo postępu techniczno-ekonomicznego,

 wydajność środka trwałego mierzona liczbą godzin jego pracy lub liczbą wytworzonych produktów albo innym właściwym miernikiem,

 prawne lub inne ograniczenia czasu używania.

Dla niskocennych środków trwałych tj. środków trwałych o wartości początkowej nieprzekraczającej 10 tys. zł - w ramach przyjętego uproszczenia - wprowadzono zasadę odpisywania ich wartości bezpośrednio w koszty zużycia materiałów, w dacie oddania ich do używania (za pośrednictwem magazynu niskocennych składników majątku) i bez obejmowania ich dalszą ewidencją pozabilansową.

Zarządy spółek należących do Grupy wyznaczyły jako wartość graniczną wartość środka trwałego na poziomie nie przekraczającym 10 tys. zł, ponieważ przy jej ustalaniu wzięto pod uwagę min:

przypuszczalną łączną wartość początkową składników, do których stosowane będą uproszczenia w porównaniu do rocznej sumy kosztów i aktywów,

warunek, że zastosowanie uproszczeń nie zniekształci istotnie obrazu sytuacji majątkowej, finansowej i wyniku finansowego jednostki,

potrzeby ochrony mienia jednostki,

przepisy podatkowe (co nie przeczy zasadzie istotności), gdzie za dolną granicę wartości początkowej składników uznawanych za środki trwałe można przyjąć kwotę określoną w przepisach o podatku dochodowym.

Od powyższej zasady przewidziano wyjątki, które dotyczą środków trwałych o wartości początkowej równej lub niższej niż 10 tys. zł, dla których ustala się odpisy amortyzacyjne w miesiącu następnym po miesiącu, w którym wprowadzono je do ewidencji i odpisy te liczone są metodą liniową.

Wyjątki mają zastosowanie do następujących środków trwałych:

z grupy KŚT 525 „Formy do pras hydraulicznych”,

użytkowanych na podstawie umowy leasingu, dla których ustala się stawki amortyzacyjne na dzień zawarcia umowy,

środków transportu, które zostały zarejestrowane w Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców i dopuszczone do ruchu drogowego,

oddanych do użytkowania po dniu 01.01.2019, stanowiących rozliczenie nakładów z lat poprzednich, oraz

sfinansowanych w całości lub częściowo dotacją ze środków unijnych i krajowych.

Naliczanie odpisów amortyzacyjnych rozpoczyna się od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym środek trwały został przyjęty do używania i wprowadzony do ewidencji, do końca miesiąca, w którym następuje zrównanie tych odpisów z ich wartością początkową lub w którym dany składnik postawiono w stan likwidacji, sprzedano lub przeznaczono go do sprzedaży zgodnie z MSSF 5.

Aktywa trwałe przeznaczone do sprzedaży wykazywane są jako odrębna pozycja aktywów.

W momencie zbycia składnika rzeczowych aktywów trwałych, wartość początkowa i dotychczasowe umorzenie są wyksięgowywane, a wynik zbycia jest odnoszony w ciężar rachunku zysków i strat, w pozostałe przychody bądź koszty operacyjne. Wynik na zbyciu środków trwałych prezentowany jest per saldo jako zysk albo strata w rachunku zysków i strat.

W przypadku środków trwałych, dla których skutek przeszacowania został ujęty pozostałych kapitałach rezerwowych (przed raportowaniem w formacie ESEF – w kapitale z aktualizacji wyceny), w momencie ich usunięcia z ewidencji bilansowej, nadwyżka z przeszacowania jest zatrzymywana w kapitale.

Ponadto, na początku każdego roku bilansowego ustala się stawki (okresy) dla poszczególnych środków trwałych, które planuje się przyjąć do ewidencji w danym roku, jak również przeprowadza się weryfikację poprawności już przyjętych stawek amortyzacyjnych majątku trwałego, aby nie dopuścić do zbyt wolnego lub nadmiernie szybkiego ich odpisania, niewspółmiernie do korzyści jakie przynosi. Efekty weryfikacji i nowe stawki określane są w „Protokole z ustalania rocznych stawek i zasad amortyzacji środków trwałych i wartości niematerialnych” przez zespół upoważnionych osób i zatwierdzane są przez Zarządy spółek wchodzących w skład Grupy.

Ponadto, na koniec każdego roku obrotowego Grupa dokonuje weryfikacji i oceny wartości bilansowej kluczowych składników rzeczowych aktywów trwałych, aby nie dopuścić do wystąpienia istotnej różnicy pomiędzy wartością bilansową a wartością, która zostałaby ustalona na dzień bilansowy przy zastosowaniu wartości godziwej.

W przypadku stwierdzenia wystąpienia istotnych różnic dla analizowanych składników, Grupa powinna dokonać przeszacowania całej grupy rzeczowych aktywów trwałych, do której dany składnik należy.

W przypadku zaistnienia przesłanek do przeszacowania – nieruchomości (grunty, budynki i budowle) - należy je wycenić przez niezależnego rzeczoznawcę majątkowego.

Jeżeli wartość bilansowa składnika rzeczowych aktywów trwałych wzrośnie wskutek przeszacowania, zwiększenie ujmuje się w innych całkowitych dochodach i akumuluje w kapitale własnym (w pozycji pozostałych kapitałów rezerwowych) jako nadwyżkę z przeszacowania. Jednakże wzrost z tytułu przeszacowania ujmuje się w wyniku jako pozostałe przychody operacyjne w stopniu, w jakim odwraca on zmniejszenie z tytułu przeszacowania tego samego składnika aktywów, które wcześniej ujęto w wyniku. Jeśli wartość bilansowa składnika rzeczowych aktywów trwałych ulegnie obniżeniu na skutek przeszacowania, spadek wartości ujmuje się w ciężar wyniku jako pozostałe koszty operacyjne. Jednakże zmniejszenie wynikające z przeszacowania ujmuje się w innych całkowitych dochodach w wysokości, w jakiej zmniejszenie nie przewyższa kwoty figurującej jako nadwyżka z przeszacowania dotycząca tego samego składnika aktywów. Zmniejszenie wynikające z przeszacowania ujmowane w innych całkowitych dochodach zmniejsza kwotę zakumulowaną w pozostałych kapitałach rezerwowych jako nadwyżka z przeszacowania.

Łączna nadwyżka z przeszacowania zaliczona do pozostałych kapitałów rezerwowych jest przenoszona bezpośrednio do zysków zatrzymanych w momencie zbycia lub wycofania z użytkowania składnika aktywów.

Jeżeli pozycja rzeczowych aktywów trwałych jest przeszacowywana, umorzenie na dzień przeszacowania jest odliczane od wartości bilansowej brutto składnika aktywów, a jego wartość netto jest przekształcana do wartości przeszacowanej składnika aktywów.

Środki trwałe w budowie

Środki trwałe w budowie wycenia się w wysokości ogółu kosztów pozostających w bezpośrednim związku z ich nabyciem lub wytworzeniem, pomniejszonych o odpisy z tytułu trwałej utraty wartości. W uzasadnionych przypadkach do ceny nabycia lub kosztu wytworzenia środków trwałych w budowie zalicza się odsetki od zobowiązań finansujących wytworzenie lub nabycie środków trwałych oraz różnice kursowe w stopniu w jakim są uznawane za korektę kosztów odsetek (w przypadku korzystania z pożyczek i kredytów w walucie obcej). Środki trwałe w budowie obejmują w szczególności:

wydatki na nabycie gruntów,

roboty i usługi wykonane przez jednostki obce, w tym także zakup środków trwałych w budowie od innych jednostek,

wyroby, roboty i usługi własnej działalności gospodarczej wykonane na rzecz środków trwałych w budowie,

koszty częściowej likwidacji (rozbiórki, demontażu) obiektów przebudowywanych lub modernizowanych,

nieodpłatnie otrzymane środki trwałe w budowie,

maszyny i urządzenia przekazane do montażu lub zainstalowania przed oddaniem do eksploatacji, a także maszyny i urządzenia nie wymagające montażu lub zainstalowania,

odsetki, prowizje od kredytów i pożyczek za okres realizacji środka trwałego w budowie.

Do kosztów środków trwałych w budowie nie zalicza się odsetek od kredytów inwestycyjnych po zakończeniu budowy, kar i odszkodowań umownych oraz kosztów przetargów, ogłoszeń, zawierania umów, składania zamówień związanych z środkami trwałymi w budowie (obciążają one koszty działalności podstawowej).

Na koniec okresu sprawozdawczego wartość poniesionych nakładów jest poddawana ocenie, w celu stwierdzenia, czy występują przesłanki wskazujące na utratę ich wartości (zgodnie z wytycznymi wynikającymi z MSR 36). W przypadku wystąpienia takich przesłanek Grupa dokonuje szacunku ich wartości odzyskiwalnej i w zależności od wyniku takich oszacowań może dokonać odpisów aktualizujących wartość poniesionych nakładów.

Odpisy spowodowane trwałą utratą wartości środków trwałych w budowie księgowane są w ciężar pozostałych kosztów operacyjnych. W przypadku ustania przyczyny utworzenia odpisu aktualizującego z tytułu trwałej utraty wartości zwiększa się wartość środka trwałego w budowie o odpowiednią część odpisu i odpis podlega zaliczeniu do przychodów operacyjnych.

Na dzień bilansowy środki trwałe w budowie wycenia się w wysokości ogółu kosztów poniesionych w bezpośrednim związku z ich nabyciem lub wytworzeniem, pomniejszonych o odpisy z tytułu trwałej utraty wartości.

Leasing oraz składniki rzeczowych aktywów trwałych użytkowane na podstawie umów leasingu

Identyfikacja leasingu

Umowa jest leasingiem lub zawiera leasing, jeżeli na jej mocy przekazuje się prawo do kontroli użytkowania zidentyfikowanego składnika aktywów na dany okres w zamian za wynagrodzenie.

W tym celu analizuje się trzy podstawowe aspekty:

a)czy umowa dotyczy zidentyfikowanego składnika aktywów, który albo jest wyraźnie określony w umowie lub też w sposób dorozumiany w momencie udostępnienia składnika aktywów Grupie,

b)czy Grupa ma prawo do uzyskania zasadniczo wszystkich korzyści ekonomicznych z użytkowania składnika aktywów przez cały okres użytkowania w zakresie określonym umową,

c)czy Grupa ma prawo do kierowania użytkowaniem zidentyfikowanego składnika aktywów przez cały okres użytkowania.

Grupa ustala okres leasingu jako nieodwołalny okres leasingu wraz z:

a) okresami, w których istnieje opcja przedłużenia leasingu, jeżeli można z wystarczającą pewnością założyć, że Grupa skorzysta z tej opcji, oraz

b) okresami, w których istnieje opcja wypowiedzenia leasingu, jeżeli można z wystarczającą pewnością założyć, że Grupa nie skorzysta z tej opcji.

Oceniając, czy można z wystarczającą pewnością założyć, że Grupa skorzysta z opcji przedłużenia leasingu, lub że nie skorzysta z opcji wypowiedzenia leasingu, Grupa uwzględnia wszystkie istotne fakty i okoliczności, które stanowią dla Spółki zachętę ekonomiczną do tego, aby skorzystała z opcji przedłużenia leasingu lub nie skorzystała z opcji wypowiedzenia leasingu.

Zwolnienia z ujmowania

Grupa zdecydowała o nie stosowaniu się do wymogów ustalania aktywów i zobowiązań z tyt. leasingu w stosunku do leasingów krótkoterminowych, oraz do leasingów, w których bazowy składnik aktywów ma niską wartość. Grupa ujmuje w takich umowach opłaty leasingowe jako koszty metodą liniową w trakcie okresu leasingu lub w inny systematyczny sposób.

Grupa dokonuje zwolnienia dla leasingu krótkoterminowego według klasy bazowego składnika aktywów, do którego odnosi się prawo użytkowania. Wybór zwolnienia dla leasingów, w przypadku których bazowy składnik aktywów ma niską wartość, Grupa dokonuje w odniesieniu do poszczególnych leasingów. Ponieważ standard nie definiuje wartości pieniężnej uznanej za „niską”, ale stanowi, że podstawą oceny powinna być wartość nowego składnika aktywów (nawet jeżeli użytkowany jest w ramach leasingu) dlatego przyjęto wartość bezwzględną, jako nieprzekraczającą kwoty 20 tys. zł.

Grupa posiada prawo wieczystego użytkowania gruntów, które w latach obowiązywania MSR 17 nie spełniało definicji leasingu, ale traktowane było na równi z prawem własności gruntu i jako takie było prezentowane w rzeczowych aktywach trwałych.

Na dzień pierwszego zastosowania MSSF 16 tj. na 01.01.2019 r. Grupa skorzystała ze zwolnienia przewidzianego dla leasingobiorców (par. C.3. MSSF 16), jaką była możliwość zachowania dotychczasowej klasyfikacji leasing – nie leasing do umów ważnych w dniu pierwszego zastosowania MSSF 16. Oznacza to, że jeśli przed 1 stycznia 2019 roku aktywo z prawem użytkowania było traktowane jako niespełniające definicji leasingu w rozumieniu MSR 17, to po 1 stycznia 2019 roku takie podejście jest kontynuowane dla starych umów. Dlatego prawo użytkowania wieczystego nabyte przed 2019 rokiem jest traktowane na dotychczasowych zasadach, a więc jako grunty w ramach rzeczowych aktywów trwałych. Wszystkie nowe umowy (zawarte od 2019 roku) traktowane są według zasad zgodnych z regulacjami MSSF 16.

Ujmowanie leasingu

→Początkowa wycena

W dacie rozpoczęcia Grupa ujmuje składnik aktywów z tytułu prawa do użytkowania oraz zobowiązanie z tytułu leasingu.

W dacie rozpoczęcia Grupa wycenia składnik aktywów z tytułu prawa do użytkowania według kosztu. Koszt składnika aktywów z tytułu prawa do użytkowania powinien obejmować:

a) kwotę początkowej wyceny zobowiązania z tytułu leasingu

b) wszelkie opłaty leasingowe zapłacone w dacie rozpoczęcia lub przed tą datą, pomniejszone o wszelkie otrzymane zachęty leasingowe,

c) wszelkie początkowe koszty bezpośrednie poniesione przez spółki Grupy, oraz

d) szacunek kosztów, które mają zostać poniesione przez Grupę w związku z demontażem i usunięciem bazowego składnika aktywów, przeprowadzeniem renowacji miejsca, w którym się znajdował, lub przeprowadzeniem renowacji bazowego składnika aktywów do stanu wymaganego przez warunki leasingu, chyba że te koszty są ponoszone w celu wytworzenia zapasów.

W dacie rozpoczęcia Grupa wycenia zobowiązanie z tytułu leasingu w wysokości wartości bieżącej opłat leasingowych pozostających do zapłaty w tej dacie. Opłaty leasingowe dyskontuje się z zastosowaniem stopy procentowej leasingu, jeżeli stopę tę można z łatwością ustalić. W przeciwnym razie Grupa stosuje krańcową stopę leasingobiorcy.

W dacie rozpoczęcia opłaty leasingowe zawarte w wycenie zobowiązania z tytułu leasingu obejmują następujące opłaty za prawo do użytkowania bazowego składnika aktywów podczas okresu leasingu, które pozostają do zapłaty w tej dacie:

a) stałe opłaty leasingowe (w tym zasadniczo stałe opłaty leasingowe) pomniejszone o wszelkie należne zachęty leasingowe;

b) zmienne opłaty leasingowe, które zależą od indeksu lub stawki, wycenione początkowo z zastosowaniem tego indeksu lub tej stawki zgodnie z ich wartością w dacie rozpoczęcia,

c) kwoty, których zapłaty przez Grupę oczekuje się w ramach gwarantowanej wartości końcowej,

d) cenę wykonania opcji kupna, jeżeli można z wystarczającą pewnością założyć, że Grupa skorzysta z tej opcji, oraz

e) kary pieniężne za wypowiedzenie leasingu, jeżeli w warunkach leasingu przewidziano, że Grupa może skorzystać z opcji wypowiedzenia leasingu.

→Późniejsza wycena składnika aktywów

Po dacie rozpoczęcia Grupa wycenia składnik aktywów z tytułu prawa do użytkowania, stosując model kosztu.

W celu zastosowania modelu kosztu Grupa wycenia składnik aktywów z tytułu prawa do użytkowania według kosztu:

a) pomniejszonego o łączne odpisy amortyzacyjne (umorzenie) i łączne straty z tytułu utraty wartości; oraz

b) skorygowanego z tytułu jakiejkolwiek aktualizacji wyceny zobowiązania z tytułu leasingu.

Grupa stosuje wymogi w zakresie amortyzacji przewidziane w MSR 16 Rzeczowe aktywa trwałe do amortyzowania składnika aktywów z tytułu prawa do użytkowania.

Jeżeli w ramach leasingu przeniesione zostanie prawo własności do bazowego składnika aktywów na rzecz Grupy pod koniec okresu leasingu lub jeżeli koszt składnika aktywów z tytułu prawa do użytkowania uwzględnia to, że Grupa skorzysta z opcji kupna, Grupa dokonuje amortyzacji składnika aktywów z tytułu prawa do użytkowania, począwszy od daty rozpoczęcia aż do końca okresu użytkowania bazowego składnika aktywów. W przeciwnym razie Grupa dokonuje amortyzacji składnika aktywów z tytułu prawa do użytkowania od daty rozpoczęcia leasingu aż do końca okresu użytkowania tego składnika lub do końca okresu leasingu, w zależności od tego, która z tych dat jest wcześniejsza.

Grupa stosuje MSR 36 Utrata wartości aktywów w celu określenia, czy składnik aktywów z tytułu prawa do użytkowania utracił wartość oraz w celu ujęcia jakiejkolwiek zidentyfikowanej straty z tytułu utraty wartości.

→Późniejsza wycena zobowiązania leasingowego

Po dacie rozpoczęcia Grupa wycenia zobowiązanie z tytułu leasingu poprzez:

a) zwiększenie wartości bilansowej w celu odzwierciedlenia odsetek od zobowiązania z tytułu leasingu,

b) zmniejszenie wartości bilansowej w celu uwzględnienia zapłaconych opłat leasingowych oraz

c) zaktualizowanie wyceny wartości bilansowej w celu uwzględnienia wszelkiej ponownej oceny lub zmiany leasingu, lub w celu uwzględnienia zaktualizowanych zasadniczo stałych opłat leasingowych.

Po dacie rozpoczęcia, o ile koszty nie zostały uwzględnione w wartości bilansowej innego składnika aktywów zgodnie z innymi obowiązującymi standardami, Grupa ujmuje w wyniku zarówno:

a) odsetki od zobowiązania z tytułu leasingu oraz

b) zmienne opłaty leasingowe nieuwzględnione w wycenie zobowiązania z tytułu leasingu w okresie, w którym ma miejsce zdarzenie lub zachodzi warunek, które uruchamiają te płatności.

→Ponowna ocena zobowiązania leasingowego

Grupa aktualizuje wycenę zobowiązania z tytułu leasingu poprzez dyskontowanie zaktualizowanych opłat leasingowych, stosując zaktualizowaną stopę dyskontową, jeżeli:

a) zaistnieje zmiana w odniesieniu do okresu leasingu. Grupa określa zaktualizowane opłaty leasingowe na podstawie zaktualizowanego okresu leasingu lub

b) zaistnieje zmiana dotycząca oceny opcji kupna bazowego składnika aktywów.

Grupa dokonuje aktualizacji wyceny zobowiązania z tytułu leasingu poprzez dyskontowanie zaktualizowanych opłat leasingowych, gdy:

a) zaistnieje zmiana w kwocie, której zapłaty oczekuje się w ramach gwarantowanej wartości końcowej. Grupa ustala zaktualizowane opłaty leasingowe w celu uwzględnienia zmiany w kwotach, których zapłaty oczekuje się w ramach gwarantowanej wartości końcowej.

b) zaistnieje zmiana w przyszłych opłatach leasingowych wynikająca ze zmiany w indeksie lub stawce stosowanej do ustalania tych opłat, wliczając w to na przykład zmianę w celu uwzględnienia zmian w stawkach czynszów na wolnym rynku w następstwie przeglądu tych czynszów.

W powyższych przypadkach Grupa stosuje niezmienioną stopę dyskontową, chyba że zmiana w opłatach leasingowych wynika ze zmiany zmiennych stóp procentowych.

Zmiany leasingu

Grupa ujmuje zmianę leasingu jako odrębny leasing, jeżeli:

a) zmiana zwiększa zakres leasingu poprzez przyznanie prawa do użytkowania jednego lub większej liczby bazowych składnik aktywów oraz

b) wynagrodzenie za leasing zwiększa się o kwotę współmierną do ceny jednostkowej za zwiększenie zakresu oraz wszelkie właściwe korekty tej ceny jednostkowej w celu uwzględnienia okoliczności danej umowy.

W przypadku zmiany leasingu, która nie jest ujmowana jako odrębny leasing, w dacie uzgodnienia zmiany Grupa:

a) alokuje wynagrodzenie w zmodyfikowanej umowie,

b) ustala okres zmodyfikowanego leasingu, oraz

c) aktualizuje wycenę zobowiązania z tytułu leasingu poprzez dyskontowanie zaktualizowanych opłat leasingowych z zastosowaniem zaktualizowanej stopy dyskontowej.

W przypadku zmiany leasingu, która nie jest ujmowana jako odrębny leasing, Grupa ujmuje aktualizację wyceny zobowiązania z tytułu leasingu poprzez:

a) zmniejszenie wartości bilansowej składnika aktywów z tytułu prawa do użytkowania w celu uwzględnienia częściowego lub całkowitego zakończenia leasingu w przypadku zmian leasingu, które zmniejszają zakres leasingu. Grupa ujmuje w wyniku wszelki zysk lub stratę odnoszącą się do częściowego lub całkowitego zakończenia leasingu,

b) skorygowanie składnika aktywów z tytułu prawa do użytkowania w odniesieniu do wszystkich pozostałych zmian leasingu.

Prezentacja

Grupa prezentuje w sprawozdaniu z sytuacji finansowej albo ujawnia w informacji dodatkowej:

aktywa z tytułu prawa do użytkowania w tych samych pozycjach sprawozdania z sytuacji finansowej, co bazowe składniki aktywów, a więc w rzeczowych aktywach trwałych z pozostałymi rzeczowymi aktywami trwałymi,

zobowiązania z tytułu leasingu oddzielnie od innych zobowiązań.

W rachunku zysków i strat i sprawozdaniu z całkowitych dochodów Grupa przedstawia koszt odsetek od zobowiązania z tytułu leasingu odrębnie od kosztu amortyzacji składnika aktywów z tytułu prawa do użytkowania.

W sprawozdaniu z przepływów pieniężnych Grupa klasyfikuje:

a) płatności pieniężne głównej części zobowiązania z tytułu leasingu w ramach działalności finansowej,

b) płatności pieniężne części odsetkowej zobowiązania z tytułu leasingu, stosując wymogi MSR 7 Sprawozdanie z przepływów pieniężnych w odniesieniu do odsetek zapłaconych, oraz

c) opłaty z tytułu leasingu krótkoterminowego, opłaty za leasingi obejmujące aktywa o niskiej wartości oraz zmienne opłaty leasingowe nieuwzględnione w wycenie zobowiązania z tytułu leasingu w ramach działalności operacyjnej.

Wartości niematerialne

Do wartości niematerialnych zalicza się możliwe do zidentyfikowania niepieniężne składniki aktywów, nie posiadające postaci fizycznej spełniające podane poniżej kryteria:

a) możliwość zidentyfikowania – kryterium to jest spełnione gdy:

wartość niematerialna jest odrębna to znaczy, że może być oddzielona od spółki i sprzedana, przeniesiona, licencjonowana, wynajęta lub wymieniona zarówno samodzielnie jak i wspólnie z powiązanymi umowami, składnikami aktywów lub zobowiązaniami;

lub

powstała w wyniku umowy/kontraktu lub innych tytułów prawnych bez względu na to, czy te prawa są transferowane lub oddzielne od jednostki albo innych praw i obowiązków.

b) kontrola - kryterium to jest spełnione, gdy Grupa jest uprawniona do uzyskiwania przyszłych korzyści ekonomicznych powstających za przyczyną danego środka i jest w stanie ograniczyć dostęp do tych korzyści osobom trzecim

c) przyszłe korzyści ekonomiczne – mogą występować w postaci przychodów ze sprzedaży bądź w postaci oszczędności kosztów

d) możliwość wiarygodnego ustalenia ceny nabycia lub kosztu wytworzenia

Do wartości niematerialnych w Grupie zalicza się m.in.:

nabyte licencje na oprogramowanie komputerowe i prawa autorskie

nabyte licencje na nowe technologie produkcji

koszty zakończonych prac rozwojowych

Początkowo składnik wartości niematerialnych wykazuje się w cenie nabycia lub koszcie wytworzenia.

Na dzień ujęcia składnika wartości niematerialnych Grupa ocenia, czy okres użytkowania jest określony czy nieokreślony, a w przypadku gdy jest określony, ustala metodę i stawkę amortyzacji. Odpisy amortyzacyjne wartości niematerialnych ujmowane są jako koszt amortyzacji i dokonywane są według następujących zasad:

amortyzacja naliczana jest metodą liniową w okresach miesięcznych;

odpisy dokonywane są od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym wartość niematerialna została przyjęta do używania i wprowadzona do ewidencji, do końca tego miesiąca, w którym następuje zrównanie sumy odpisów umorzeniowych z ich wartością początkową lub w którym składnik wartości niematerialnych przestaje być ujmowany lub przeznaczono go do sprzedaży zgodnie z MSSF 5,

Zastosowane roczne stawki umorzeniowe są następujące (według grup rodzajowych):

nabyte licencje na oprogramowanie komputerowe i prawa autorskie: 10,0% - 50,0 %

nabyte licencje na nowe technologie produkcji: 20,0 %

koszty zakończonych prac rozwojowych: 20,0% - 33,3 %

Ponadto, na początku każdego roku bilansowego Grupa ustala stawki (okresy) dla poszczególnych wartości niematerialnych, które planuje się przyjąć do ewidencji w danym roku, jak również przeprowadza weryfikację poprawności już przyjętych stawek amortyzacyjnych, aby nie dopuścić do zbyt wolnego lub nadmiernie szybkiego ich odpisania ,niewspółmiernie do korzyści jakie przynosi. Efekty weryfikacji i nowe stawki określane są w „Protokole z ustalania rocznych stawek i zasad amortyzacji środków trwałych i wartości niematerialnych” przez zespół upoważnionych osób i zatwierdzone przez Zarządy spółek wchodzących w skład Grupy.

Dla niskocennych składników wartości niematerialnych tj. wartości niematerialnych o wartości początkowej nie przekraczającej 10 tys. zł - w ramach przyjętego uproszczenia - wprowadzono zasadę, że ten składnik nie podlega wpisowi do ewidencji wartości niematerialnych, a wydatki poniesione na jego nabycie odnosi się bezpośrednio w ciężar kosztów usług obcych pod datą ich ujęcia w księgach rachunkowych.

Od powyższej zasady przewidziano wyjątki, które dotyczą wartości niematerialnych o wartości początkowej równej lub niższej niż 10 tys. zł, dla których ustala się odpisy amortyzacyjne w miesiącu następnym po miesiącu, w którym wprowadzono je do ewidencji i odpisy te liczone są metodą liniową.

Wyjątki mają zastosowanie do następujących wartości niematerialnych:

o wartości początkowej równej lub niższej niż 10 tys. zł. a większej niż 3,5 tys. zł, stanowiące rozliczenie nakładów z lat poprzednich, które oddano do użytkowania po dniu 01.01.2019,

o wartości początkowej równej lub niższej niż 10 tys. zł, sfinansowane w całości lub częściowo dotacją ze środków unijnych i krajowych.

Na dzień bilansowy wartości niematerialne wyceniane są według wartości początkowej pomniejszonej o łączne odpisy amortyzacyjne, a także o ewentualne straty z tytułu utraty wartości.

Badania i rozwój

Grupa dzieli proces powstawania aktywów na dwa etapy: etap prac badawczych i etap prac rozwojowych.

Wydatki poniesione na etapie prac badawczych z zamiarem pozyskania nowej wiedzy naukowej lub technicznej, ujmowane są w kosztach bieżącego okresu w momencie ich poniesienia, ponieważ Grupa nie jest w stanie na tym etapie udowodnić istnienia składnika wartości niematerialnych.

Nakłady poniesione na prace rozwojowe, których efekty działań znajdują zastosowanie w opracowaniu lub wytworzeniu nowego lub w znacznym stopniu ulepszonego produktu podlegają aktywowaniu w przypadku, gdy wytworzenie nowego produktu (lub procesu) jest technicznie możliwe i jest ekonomicznie uzasadnione oraz Grupa posiada techniczne, finansowe oraz inne niezbędne środki do ukończenia prac rozwojowych.

Etap prac rozwojowych jest etapem bardziej zaawansowanym niż prace badawcze.

Składnik wartości niematerialnych powstały w wyniku prac rozwojowych powinien być ujęty wtedy i tylko wtedy, gdy Grupa jest w stanie udowodnić:

możliwość i zamiar ukończenia, oraz przyszłego użytkowania lub sprzedaży składnika wartości niematerialnych, w tym dostępność środków niezbędnych do jego ukończenia, użytkowania lub sprzedaży,

sposób, w jaki składnik wartości niematerialnych będzie wytwarzał prawdopodobne przyszłe korzyści ekonomiczne (np. istnienie rynku na produkty wytwarzane przy jego zastosowaniu).

Jeżeli Grupa nie jest w stanie rozdzielić prac badawczych od rozwojowych, ogół tych prac traktuje się jako badawcze i ujmuje bezpośrednio w koszty okresu, w którym zostały poniesione.

Koszty prac rozwojowych ujmowane są jako wartości niematerialne na dzień bilansowy w oparciu o ich cenę nabycia lub koszt wytworzenia pomniejszoną o skumulowane odpisy amortyzacyjne oraz odpisy z tytułu utraty wartości.

Wartość Firmy

Wartość firmy ujmowana jest początkowo zgodnie z MSSF 3 (patrz akapit „POŁĄCZENIA PRZEDSIĘWZIĘĆ I POŁĄCZENIA POD WSPÓLNĄ KONTROLĄ). Wartości firmy nie amortyzuje się, zamiast tego corocznie przeprowadzany jest test na utratę wartości zgodnie z MSR 36.

Nieruchomości Inwestycyjne

Nieruchomość inwestycyjną ujmuje się w aktywach wtedy i tylko wtedy, gdy:

a) uzyskanie przez jednostkę przyszłych korzyści ekonomicznych związanych z tą nieruchomością jest prawdopodobne; oraz

b) można wiarygodnie wycenić jej cenę nabycia lub koszt wytworzenia.

Nieruchomości inwestycyjne to grunty, budynki lub ich części utrzymywane w celu uzyskiwania przychodów z czynszów lub z tytułu wzrostu ich wartości kapitałowej, albo też w obu tych celach łącznie.

Nieruchomości inwestycyjne wycenia się zgodnie z MSR 40 początkowo w cenie nabycia lub koszcie wytworzenia. Przy początkowej wycenie uwzględnia się koszty przeprowadzenia transakcji.

Po początkowym ujęciu Grupa dokonuje wyceny na koniec każdego roku obrotowego według wartości godziwej, a wahania wartości godziwej wykazuje w rachunku zysków i strat.

Grupa w związku z wyborem modelu wyceny w wartości godziwej, wycenia konsekwentnie w wartości godziwej wszystkie nieruchomości inwestycyjne, z wyjątkiem tych, których wartość godziwa nie jest możliwa do ustalenia.

Jeżeli w momencie nabycia konkretnej nieruchomości występują wyraźne dowody wskazujące na to, że Grupa nie będzie mogła ustalać jej wartości godziwej z zachowaniem ciągłości tej metody, wówczas do takiej nieruchomości stosuje model ceny nabycia lub kosztu wytworzenia i kontynuuje jego stosowanie do czasu zbycia danej nieruchomości.

Wszelkie przychody i koszty związane z utrzymywaniem nieruchomości inwestycyjnych, w tym także związane z aktualizacją wartości tych inwestycji, prezentowane są w pozostałych kosztach bądź przychodach operacyjnych. Koszty ulepszeń, utraty wartości nieruchomości inwestycyjnych, różnice pomiędzy wartością początkową inwestycji a wartością godziwą na dzień bilansowy wpływają zawsze na wynik okresu, w którym wystąpiły, i korygują pozycje pozostałych przychodów i kosztów operacyjnych.

Nieruchomości inwestycyjne są prezentowane w skonsolidowanym sprawozdaniu z sytuacji finansowej, jako aktywa długoterminowe w wyodrębnionej pozycji.

Począwszy od 01.01.2020 r., dla celów podatku dochodowego od osób prawnych nakłady na prace rozwojowe poniesione w roku obrotowym, a nie rozliczone bilansowo na wartości niematerialne, Grupa ujmuje w całości jako koszt uzyskania przychodu w ramach tego roku kalendarzowego, w którym nakłady te zostały poniesione i zaewidencjonowane.

Aktywa trwałe przeznaczone do sprzedaży

Grupa klasyfikuje aktywa trwałe (lub grupę aktywów) jako przeznaczone do sprzedaży, jeżeli uzna, że ich wartość bilansowa zostanie odzyskana w drodze transakcji sprzedaży, a nie poprzez ich dalsze wykorzystanie w prowadzonej działalności gospodarczej. Warunek ten uznaje się za spełniony wówczas, gdy wystąpienie transakcji sprzedaży jest wysoce prawdopodobne, a składnik aktywów (grupa aktywów) jest dostępny w swoim obecnym stanie do natychmiastowej sprzedaży. Sklasyfikowanie aktywów trwałych do grupy przeznaczonych do sprzedaży zakłada zamiar kierownictwa Spółki do zakończenia transakcji sprzedaży w czasie jednego roku od dnia zmiany klasyfikacji aktywów trwałych.

Jednostka wycenia składnik aktywów trwałych (lub grupę aktywów do zbycia) zaklasyfikowanych jako przeznaczone do sprzedaży w kwocie niższej z jego wartości bilansowej i wartości godziwej pomniejszonej o koszty sprzedaży. W momencie przeznaczenia składnika aktywów trwałych do grupy do zbycia zaprzestaje się jego amortyzacji.

Instrumenty finansowe – zasady klasyfikacji i metody wyceny

Instrumentem finansowym jest każda umowa, która skutkuje powstaniem składnika aktywów finansowych u jednej ze stron i jednocześnie zobowiązania finansowego lub instrumentu kapitałowego u drugiej ze stron.

Składnik aktywów finansowych lub zobowiązanie finansowe jest wykazywane w sprawozdaniu z sytuacji finansowej, gdy Grupa staje się stroną umowy tego instrumentu. Standaryzowane transakcje kupna i sprzedaży aktywów i zobowiązań finansowych ujmuje się na dzień zawarcia transakcji.

Składnik aktywów finansowych wyłącza się ze sprawozdania z sytuacji finansowej w przypadku, gdy wygasają umowne prawa do przepływów pieniężnych ze składnika aktywów finansowych lub gdy składnik aktywów finansowych oraz zasadniczo całe ryzyko i korzyści z nim związane zostają przeniesione na inny podmiot.

Grupa wyłącza ze sprawozdania z sytuacji finansowej zobowiązanie finansowe wtedy, gdy zobowiązanie przestało istnieć, to znaczy, kiedy obowiązek określony w umowie został wypełniony, umorzony lub wygasł.

Do głównych instrumentów finansowych, które występują w Grupie należą:

1. Pożyczki i należności własne tj. pożyczki udzielone, należności z tyt. dostaw i usług i pozostałe należności.

2. Instrumenty pochodne, tj. terminowe transakcje walutowe typu forward, transakcje zamiany stóp procentowych IRS.

3. Inwestycje długoterminowe inne niż nieruchomości tj. udziały i akcje w jednostkach innych niż podporządkowane.

4. Zobowiązania finansowe, tj. zobowiązania z tyt. kredytów bankowych, zobowiązania z tyt. dostaw i usług i pozostałe zobowiązania.

Aktywa oraz zobowiązania finansowe wyceniane są według zasad przedstawionych poniżej.

Aktywa finansowe

Zgodnie z MSSF 9 Grupa klasyfikuje aktywa finansowe do następujących kategorii:

wyceniane według zamortyzowanego kosztu,

wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy,

wyceniane w wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody.

Do kategorii aktywów finansowych wycenianych w zamortyzowanym koszcie klasyfikowane są wszystkie aktywa finansowe, które spełniają łącznie oba następujące warunki:

utrzymywanie tych aktywów finansowych, w celu uzyskania umownych przepływów pieniężnych, oraz

postanowienia umowne dotyczące składnika aktywów powodują w określonych terminach przepływy pieniężne, które są wyłącznie spłatami nierozliczonej kwoty nominalnej i odsetek od tej kwoty.

Składnik aktywów finansowych jest wyceniany w wartości godziwej przez inne całkowite dochody, jeżeli spełnione są oba poniższe warunki:

składnik aktywów finansowych jest utrzymywany zgodnie z modelem biznesowym, którego celem jest zarówno otrzymywanie przepływów pieniężnych wynikających z umowy, jak i sprzedaż składników aktywów finansowych; oraz

warunki umowy dotyczącej składnika aktywów finansowych powodują powstawanie w określonych terminach przepływów pieniężnych, które są jedynie spłatą kwoty głównej i odsetek od kwoty głównej pozostałej do spłaty.

Wszystkie inne aktywa finansowe klasyfikowane są do kategorii aktywów finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy.

Składnik aktywów finansowych wycenia się w wartości godziwej przez wynik, jeżeli nie spełnia kryteriów wyceny w zamortyzowanym koszcie lub w wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody oraz nie jest instrumentem kapitałowym wyznaczonym w momencie początkowego ujęcia do wyceny w wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody. Grupa może jednak w momencie początkowego ujęcia dokonać nieodwołalnego wyboru odnośnie do określonych inwestycji w instrumenty kapitałowe, które w przeciwnym razie byłyby wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy, aby ujmować późniejsze zmiany wartości godziwej przez inne całkowite dochody.

Niezależnie od wskazanych wyżej postanowień, Grupa może w momencie początkowego ujęcia nieodwołalnie wyznaczyć składnik aktywów finansowych, jako wyceniany w wartości godziwej przez wynik finansowy, jeśli w ten sposób eliminuje lub znacząco zmniejsza niespójność wyceny lub ujęcia.

W momencie początkowego ujęcia Grupa wycenia składnik aktywów finansowych w jego wartości godziwej skorygowanej o koszty transakcji, które można bezpośrednio przypisać do nabycia lub emisji tych aktywów finansowych, z wyjątkiem wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy i należności handlowych, dla których wartość początkową ustala się zgodnie z MSSF 15.

Klasyfikacja aktywów finansowych jest dokonywana w momencie początkowego ujęcia i może być zmieniona jedynie wówczas, gdy zmienił się biznesowy model zarządzania aktywami finansowymi.

Jeśli Grupa dokonuje zmiany klasyfikacji składnika aktywów finansowych, czyni to prospektywnie, począwszy od dnia przeklasyfikowania. Grupa nie przekształca żadnych uprzednio ujętych zysków, strat (w tym zysków lub strat z tytułu utraty wartości) ani odsetek.

Jeśli Grupa dokonuje przeklasyfikowania składnika aktywów finansowych z kategorii składników wycenianych w zamortyzowanym koszcie do kategorii składników wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy, wartość godziwą tego składnika wycenia się na dzień przeklasyfikowania. Wszelkie zyski lub straty wynikające z różnicy między wcześniejszym zamortyzowanym kosztem składnika aktywów finansowych a wartością godziwą ujmuje się w wyniku finansowym.

Jeśli Grupa dokonuje przeklasyfikowania składnika aktywów finansowych z kategorii składników wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy do kategorii składników wycenianych w zamortyzowanym koszcie, wartość godziwa tego składnika na dzień przeklasyfikowania staje się jego nową wartością bilansową brutto.

Jeśli Grupa dokonuje przeklasyfikowania składnika aktywów finansowych z kategorii składników wycenianych w zamortyzowanym koszcie do kategorii składników wycenianych w wartości godziwej przez inne całkowite dochody, wartość godziwą tego składnika wycenia się na dzień przeklasyfikowania. Wszelkie zyski lub straty wynikające z różnicy między wcześniejszym zamortyzowanym kosztem składnika aktywów finansowych a wartością godziwą ujmuje się w innych całkowitych dochodach. Efektywnej stopy procentowej i wyceny oczekiwanych strat kredytowych nie koryguje się w wyniku przeklasyfikowania.

Jeśli Grupa dokonuje przeklasyfikowania składnika aktywów finansowych z kategorii składników wycenianych w wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody do kategorii składników wycenianych w zamortyzowanym koszcie, składnik ten zostaje przeklasyfikowany w jego wartości godziwej na dzień przeklasyfikowania. Skumulowane zyski lub straty ujęte poprzednio w innych całkowitych dochodach zostają jednak usunięte z pozycji kapitału własnego i korygują wartość godziwą składnika aktywów finansowych na dzień przeklasyfikowania. W związku z tym składnik aktywów finansowych wycenia się na dzień przeklasyfikowania tak, jak gdyby zawsze był wyceniany w zamortyzowanym koszcie. Korekta ta wpływa na inne całkowite dochody, lecz nie wpływa na wynik finansowy i w związku z tym nie stanowi korekty wynikającej z przeklasyfikowania (zob. MSR 1 Prezentacja sprawozdań finansowych). Efektywnej stopy procentowej i wyceny oczekiwanych strat kredytowych nie koryguje się w wyniku przeklasyfikowania.

Jeśli Grupa dokonuje przeklasyfikowania składnika aktywów finansowych z kategorii składników wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy do kategorii składników wycenianych w wartości godziwej przez inne całkowite dochody, składnik ten nadal wycenia się w wartości godziwej.

Jeśli Grupa dokonuje przeklasyfikowania składnika aktywów finansowych z kategorii składników wycenianych w wartości godziwej przez inne całkowite dochody do kategorii składników wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy, składnik ten nadal wycenia się w wartości godziwej. Skumulowane zyski lub straty ujęte poprzednio w innych całkowitych dochodach zostają przeklasyfikowane z pozycji kapitału własnego do wyniku finansowego w formie korekty wynikającej z przeklasyfikowania (zob. MSR 1) na dzień przeklasyfikowania.

Grupa ujmuje składnik aktywów finansowych lub zobowiązanie finansowe w sprawozdaniu z sytuacji finansowej, w przypadku, kiedy staje się stroną kontraktu i jest związana jego postanowieniami w zakresie dotyczącym danego instrumentu finansowego.

Aktywa finansowe na dzień nabycia wycenia się wartości godziwej, czyli najczęściej według wartości godziwej uiszczonej zapłaty.

W odniesieniu do dłużnych aktywów finansowych takich jak należności własne i udzielone pożyczki, możliwe są do zastosowania trzy modele zarządzania biznesowego:

(1) utrzymywane w celu ściągnięcia,

(2) utrzymywane w celu ściągnięcia i sprzedaży,

(3) model inny niż model (1) i (2) (efektywnie oznaczający że jednostka posiada aktywa w celu ich zbycia).

W ramach analizy modelu biznesowego Grupa bierze pod uwagę w szczególności zawarte umowy faktoringu oraz ich charakter. W obecnie stosowanym modelu faktoringu jest to faktoring z regresem, w związku z czym model biznesowy to ściągnięcie umownych przepływów (spłat należności przez klientów). W przypadku gdyby stosowano inny model faktoringu (bez regresu), w zależności od szczegółowych zapisów umów faktoringowych mogą one spowodować klasyfikację należności do modelu Utrzymanie oraz sprzedaż lub sprzedaż, co skutkować będzie koniecznością wyceny tych instrumentów finansowych do wartości godziwej.

W ramach analizy czy umowne przepływy pieniężne reprezentują jedynie spłatę kwoty głównej oraz odsetki Grupa dokonuje szczegółowej analizy zapisów dłużnych instrumentów finansowych (pożyczek). W przypadku gdy konieczna jest dodatkowa analiza, czyli tzw. benchmark test, na przykład w sytuacji gdy występuje niedopasowanie okresów i formuł naliczania odsetek, Grupa porównuje dany instrument do warunków instrumentu modelowego.

Jeśli porównując dla obu instrumentów poszczególne kwoty odsetek Grupa stwierdzi, że nie różnią się istotnie (powyżej 10%), wówczas zgodnie z MSSF 9 dany instrument spełnia kryterium spłaty kwoty głównej oraz odsetek.

W wyniku analizy modelu biznesowego oraz testów klasyfikacyjnych TKiO (Tylko Kapitał i Odsetki) Grupa dokonała klasyfikacji istotnych pozycji aktywów finansowych jak poniżej:

Wartość godziwa dla instrumentów pochodnych jest określana w następujący sposób:

dla walutowych transakcji terminowych typu forward jako różnica wartości bieżącej (zdyskontowanej) pomiędzy jednostkami waluty kupowanej i waluty płaconej,

dla transakcji zamiany stóp procentowych (swap) na podstawie zdyskontowanych przepływów środków pieniężnych do momentu wygaśnięcia transakcji.

Wartość godziwa udziałów i akcji w innych jednostkach niż podporządkowane może być określona w zależności od sytuacji na podstawie danych rynkowych (np. akcje notowane na giełdzie) lub oszacowana za pomocą innych metod (np. mnożnikowa, dochodowa).

Na każdy dzień bilansowy Grupa dokonuje weryfikacji aktywów finansowych wycenianych w zamortyzowanym koszcie pod kątem utraty wartości zgodnie z MSSF 9.

Aktywa finansowe zaliczone do kategorii wycenianych w zamortyzowanym koszcie oraz wycenianych w wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody ze względu na model biznesowy i charakter przepływów z nimi związanych podlegają ocenie na każdy dzień bilansowy w celu ujęcia oczekiwanych strat kredytowych, niezależnie od tego, czy wystąpiły przesłanki utraty wartości.

Sposób dokonywania tej oceny i szacowania odpisów z tytułu oczekiwanych strat kredytowych różni się dla poszczególnych klas aktywów finansowych:

Dla należności z tytułu dostaw i usług Grupa stosuje uproszczone podejście zakładające kalkulację odpisów z tytułu oczekiwanych strat kredytowych dla całego okresu życia instrumentu. Szacunki odpisów są dokonywane na zasadzie zbiorowej, a należności zostały pogrupowane według okresu przeterminowania. Szacunek odpisu jest oparty przede wszystkim o historycznie kształtujące się przeterminowania i powiązanie zalegania z faktyczną spłacalnością z ostatnich 5 lat, z uwzględnieniem dostępnych informacji dotyczących przyszłości.

Dla środków pieniężnych Grupa analizuje poziom ewentualnego odpisu związanego ze środkami ulokowanymi w bankach na podstawie ich ratingów oraz sytuacji finansowej. Jeśli poziom ewentualnego odpisu okazałby się nieistotny to Grupa, zgodnie z zasadą istotności, może odstąpić od jego ujmowania w księgach rachunkowych.

Aktywa z tytułu umów z klientami rozpoznane zgodnie z zasadami MSSF 15 są również poddane zasadom i przepisom utraty wartości zgodnie z wyżej opisaną metodologią.

Odpisy z tytułu oczekiwanych strat kredytowych ujmowane są (per saldo) w wyniku finansowym odpowiednio po stronie przychodów lub kosztów operacyjnych, lub przychodów / kosztów finansowych.

Grupa stosuje trzystopniowy model utraty wartości dla aktywów finansowych:

Stopień 1 – salda, dla których ryzyko kredytowe nie wzrosło znacząco od początkowego ujęcia. Oczekiwane straty kredytowe określa się na podstawie prawdopodobieństwa niewypełnienia zobowiązania w ciągu 12 miesięcy (tj. całkowita oczekiwana strata kredytowa pomnożona jest przez prawdopodobieństwo, że strata wystąpi w ciągu następnych 12 miesięcy);

Stopień 2 – obejmuje salda, dla których nastąpił znaczny wzrost ryzyka kredytowego od początkowego ujęcia, ale brak jest obiektywnych przesłanek utraty wartości; oczekiwane straty kredytowe określa się na podstawie prawdopodobieństwa niewypełnienia zobowiązania przez cały umowny okres życia danego aktywa;

Stopień 3 – obejmuje salda z obiektywną przesłanką utraty wartości.

Do aktywów finansowych wycenianych w terminie późniejszym w wartości godziwej należą m.in. udziały i akcje w innych jednostkach niż podporządkowane oraz instrumenty pochodne będące aktywami. Zyski lub straty na składniku aktywów finansowych wycenianych w wartości godziwej ujmowane są w wyniku finansowym jako przychody bądź koszty finansowe.

udziały i akcje w jednostkach podporządkowanych

W przypadku inwestycji w jednostkach zależnych, współkontrolowanych i jednostkach stowarzyszonych, Grupa skorzystała z możliwości zwolnienia stosowania MSSF 9 w tym obszarze, w związku z tym są one w dalszym ciągu ujmowane w cenie nabycia. Na każdy dzień bilansowy Grupa dokonuje weryfikacji tych inwestycji pod kątem utraty wartości zgodnie z MSR 36. Jeżeli Grupa stwierdzi przesłanki utraty wartości, podejmuje procedury ustalenia wysokości odpisu aktualizującego wartość aktywów. Straty z tytułu utraty wartości ujmowane są niezwłocznie w wyniku finansowym w ciężar kosztów finansowych.

Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności

Na dzień początkowego ujęcia Grupa ujmuje należności z tytułu dostaw i usług zgodnie z MSSF 15 tj. w toku realizacji świadczenia na rzecz klienta (przekazania mu kontroli nad dobrami lub usługami) i uznania prawa do wynagrodzenia. W praktyce ujęcie należności handlowych następuje w momencie zrealizowania dostawy wg wartości nominalnej, na podstawie wystawionej faktury (przy założeniu że jedynym warunkiem wymagalności wynagrodzenia jest upływ określonego czasu).

Tak ustalona wartość bilansowa dla należności o krótkim terminie płatności nie jest korygowana o dyskonto, ponieważ Grupa przyjęła uproszczenie, że jest to wartość stanowiąca rozsądne przybliżenie wartości godziwej.

MSSF 9 wymaga aby wszystkie dłużne instrumenty finansowe (w tym należności z tytułu dostaw i usług), które są wyceniane według zamortyzowanego kosztu lub wartości godziwej poprzez pozostałe całkowite dochody, były poddane testowaniu na utratę wartości używając metody oczekiwanej straty kredytowej. MSSF 9 jasno wskazuje, że oczekiwane straty kredytowe są zawsze większe od zera (nie można przyjąć założenia, że należne kwoty będą zawsze spłacone w całości).

Oczekiwane straty kredytowe aktualizujące wartość należności w postaci odpisów, są szacowane według macierzy odpisów, opracowanej na podstawie zdarzeń przeszłych występujących w Grupie.

Na rok 2021 szacunki dla należności kształtowały się następująco:

powyżej roku – 100% kwoty należności,

powyżej pół roku do roku – ok. 70% kwoty należności,

powyżej 3 miesięcy do pół roku – ok. 38% kwoty należności,

powyżej 2 miesięcy do 3 miesięcy – ok. 15% kwoty należności,

przeterminowane do 2 miesięcy – ok. 2,0 % należności

nieprzeterminowane – ok. 0,7 % należności

Szacunki dokonywane są co roku w oparciu o zaktualizowane dane dotyczące dłużników.

W odniesieniu do należności z tytułu dostaw i usług, aktywów z tytułu umów Grupa wycenia odpis na oczekiwane straty kredytowe w kwocie równej oczekiwanym stratom kredytowym w całym okresie życia.

Przy ustalaniu odpisów, poza w/w macierzą odpisów Grupa analizuje należności uwzględniając w szacunkach indywidualne przypadki, o których mowa poniżej:

w przypadku dłużników postawionych w stan likwidacji lub upadłości – wówczas ujmuje się odpis w pełnej wysokości należności lub do wysokości należności nieobjętej gwarancją lub innym zabezpieczeniem, zgłoszonej likwidatorowi lub sędziemu komisarzowi w postępowaniu upadłościowym,

w przypadku należności nieprzeterminowanych, których ryzyko nieściągalności jest znaczne według indywidualnej oceny Grupy – odpis w wysokości wiarygodnie oszacowanej kwoty, tj. obiektywnej, ważonej prawdopodobieństwem kwoty wynikającej z oceny zakresu możliwych wartości, uwzględniającej wartość

pieniądza w czasie; do takich przypadków zalicza się zdarzenia mające charakter siły wyższej, czy czynniki polityczne, gospodarcze bądź inne czynniki makroekonomiczne na które Grupa nie ma wpływu, a które generują wysokie ryzyko utraty należności;

ze względu na zasadę ostrożności naliczone odsetki z tytułu zwłoki w regulowaniu należności przez odbiorców są obejmowane odpisem aktualizującym w wysokości 100% kwoty naliczonej od razu w momencie naliczenia i ujęcia w księgach rachunkowych odsetek (odpis ujmowany jest w ciężar kosztów finansowych);

Odpisy z tytułu oczekiwanych strat kredytowych, zależnie od rodzaju danej należności, zalicza się odpowiednio do pozostałych kosztów operacyjnych lub kosztów finansowych.

Przy tworzeniu odpisów wartość należności stosowana jest analiza indywidualna i portfelowa. W analizie odpisu metodą portfelową Grupa stosuje analizę grupową portfeli w podziale na walutę transakcji – PLN, EUR i USD.

Proces oszacowania poziomów odpisów dla poszczególnych opóźnień płatniczych rozpoczyna się od analiz spłacalności wystawionych faktur z ostatnich kilku lat na podstawie zdarzeń przeszłych występujących w Grupie. Na bazie analizy Grupa uzyskuje prawdopodobieństwo tego, jaka część danego salda nie zostanie spłacona na moment powstania należności oraz na każdą kolejną datę opóźnień płatniczych.

Z kolei w analizie indywidualnej ustalanie odpisu odbywa się poprzez analizę odpisu dla najbardziej istotnych sald (kontrahentów), które nie spełniają kryterium homogeniczności portfela z uwagi na znacząco wyższe saldo należności.

Należności przeterminowane, przedawnione lub nieściągalne zmniejszają dokonane uprzednio odpisy aktualizujące ich wartość. Jeśli od wyżej wymienionych należności nie dokonano odpisów lub dokonano ich w niepełnej wysokości, to należności te zalicza się wtedy odpowiednio do pozostałych kosztów operacyjnych lub kosztów finansowych.

Jeśli przyczyna, dla której dokonano odpisu aktualizującego wartość należności ustanie, to równowartość kwoty, na którą wcześniej utworzono odpis, zwiększa wartość danej należności, a także odpowiednio pozostałe przychody operacyjne lub przychody finansowe.

Prezentacja odpisów aktualizujących w rachunku zysków i strat odbywa się per saldo tj. odpowiednio w przychodach bądź kosztach finansowych w przypadku należności finansowych, np. z tytułu odsetek za zwłokę w zapłacie, albo w pozostałych kosztach lub pozostałych przychodach operacyjnych dla pozostałych należności, np. z tytułu dostaw i usług.

Należności w walucie obcej na dzień powstania są wyceniane według średniego kursu NBP z dnia poprzedzającego dzień powstania należności (np. wystawienia faktury). Na dzień bilansowy należności w walucie obcej wyceniane są według średniego kursu NBP obowiązującego na dzień bilansowy.

Grupa ujmuje należności z podziałem na krótkoterminowe i długoterminowe.

Składnik aktywów zalicza się do aktywów obrotowych (krótkoterminowych), jeśli spełnia jedno z poniższych kryteriów:

a) oczekuje się, że zostanie zrealizowany lub jest przeznaczony do sprzedaży lub zużycia w toku normalnego cyklu operacyjnego jednostki lub,

b) jest w posiadaniu jednostki przede wszystkim z przeznaczeniem do obrotu lub,

c) oczekuje się, że zostanie zrealizowany w ciągu dwunastu miesięcy od dnia bilansowego lub,

d) stanowi składnik środków pieniężnych lub ich ekwiwalentów (zgodnie z jego definicją w MSR 7 – rachunek przepływów pieniężnych) chyba, że występują ograniczenia dotyczące jego wymiany, czy wykorzystania do zaspokojenia zobowiązania w przeciągu przynajmniej dwunastu miesięcy od dnia bilansowego.

Przez cykl operacyjny rozumie się okres upływający pomiędzy nabyciem aktywów przeznaczonych do przetworzenia, a ich realizacją w formie pieniężnej lub w formie ekwiwalentu pieniężnego. W przypadku, gdy normalny cykl operacyjny jednostki nie może być jasno zidentyfikowany, domniema się jego trwanie przez okres dwunastu miesięcy.

Aktywa obrotowe obejmują również bieżąca część długoterminowych aktywów finansowych.

Należności długoterminowe, to należności z innych tytułów aniżeli należności z tytułu dostaw i usług, których termin spłaty przypada w okresie dłuższym niż rok od dnia bilansowego, a także z tytułu dostaw i usług wykraczających poza normalny cykl operacyjny.

Czynne rozliczenia międzyokresowe kosztów

Czynne rozliczenia międzyokresowe kosztów obejmują wydatki dotyczące miesięcy następujących po okresie objętym sprawozdaniem finansowym, wycenione w wysokości faktycznie poniesionej, które da się jednoznacznie określić i przyporządkować do poszczególnych miesięcy i okresów.

Do rozliczeń międzyokresowych czynnych zaliczane są m.in.:

 opłacone z góry świadczenia, takie jak prenumerata, ubezpieczenia, czynsze i dzierżawy, abonamenty informatyczne – rozliczane metodą liniową;

opłacone z góry koszty usług obcych – rozliczane metodą liniową;

 koszty generalnych remontów – rozliczane metodą liniową przez okres od 1 roku do 5 lat w zależności od decyzji działu technicznego;

opłata roczna za wieczyste użytkowanie gruntów – rozliczana metodą liniową;

dokonany jednorazowo roczny odpis na zakładowy fundusz świadczeń socjalnych – rozliczany metodą liniową;

koszty prac rozwojowych do momentu przyjęcia na wartości niematerialne,

składniki aktywów z tytułu umowy (nadwyżkę przychodów szacowanych nad należnościami zafakturowanymi – w aktywach sprawozdania z sytuacji finansowej), o których mowa w MSSF 15 „Przychody z umów z klientami” – rozliczane zgodnie z zasadami ustalonymi dla świadczeń spełnianych w miarę upływu czasu;

koszty emisji akcji do dnia emisji – rozliczane w dniu emisji,

koszty dot. działalności finansowej i pozostałej, w przypadku planowanych transakcji, których realizacja jest rozłożona w czasie

Czynne rozliczenia kosztów dla poszczególnych tytułów, są dokonywane proporcjonalnie do okresu czasu, którego dotyczą. W przypadku kosztów o wartościach nieistotnych, których okres rozliczenia wykracza poza rok obrotowy, pozostałe na ten kolejny rok raty kosztów do rozliczenia są odpisywane jednorazowo w koszty miesiąca stycznia tego roku, którego dotyczą.

Tytuły czynnych rozliczeń międzyokresowych, które nie dotyczą normalnego cyklu działalności operacyjnej Grupy, a ich okres rozliczenia nastąpi w czasie dłuższym niż 12 miesięcy od dnia bilansowego, wykazywane są na dzień bilansowy w rozliczeniach międzyokresowych długoterminowych.

Czynne rozliczenia międzyokresowe kosztów prezentowane są w skonsolidowanym sprawozdaniu z sytuacji finansowej w pozycji należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałych należności, odpowiednio do okresu ich rozliczania, czyli jako krótko-lub długoterminowe.

Zobowiązania finansowe

Do zobowiązań finansowych występujących w Grupie zalicza się:

kredyty, pożyczki, inne instrumenty dłużne,

leasing,

zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania oraz

pochodne instrumenty finansowe (inne niż zabezpieczające).

Wszystkie zobowiązania finansowe ujmowane zgodnie ze standardem MSSF 9 są klasyfikowane jako zobowiązania finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie, z wyjątkiem:

a) zobowiązań finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy. Takie zobowiązania, w tym instrumenty pochodne będące zobowiązaniami, wycenia się po początkowym ujęciu w wartości godziwej;

b) zobowiązań finansowych powstałych w wyniku przeniesienia składnika aktywów finansowych, który nie kwalifikuje się do zaprzestania ujmowania, lub wtedy, gdy ma zastosowanie podejście wynikające z utrzymania zaangażowania;

c) umów gwarancji finansowych;

d) zobowiązań do udzielenia pożyczki oprocentowanej poniżej rynkowej stopy procentowej;

e) warunkowej zapłaty ujętej przez jednostkę przejmującą w ramach połączenia jednostek, do którego ma zastosowanie MSSF 3.

Zamortyzowany koszt składnika zobowiązań finansowych jest to kwota, w jakiej składnik zobowiązań finansowych wycenia się w momencie początkowego ujęcia, pomniejszona o spłaty kapitału oraz powiększona lub pomniejszona o ustaloną z zastosowaniem efektywnej stopy procentowej skumulowaną amortyzację wszelkich różnic pomiędzy wartością początkową a wartością w terminie wymagalności.

Do kalkulacji efektywnej stopy procentowej wliczamy wszystkie przepływy związane z danym instrumentem np. prowizje z tytułu uruchomienia kredytu. Przy wyliczaniu efektywnej stopy procentowej Grupa dokonuje oszacowania przepływów pieniężnych, uwzględniając wszelkie postanowienia umowy instrumentu finansowego (np. przedpłaty, opcje kupna lub podobne jeżeli nie spełniały kryteriów wyodrębnienia jako wbudowany instrument pochodny).

Przy ustalaniu zamortyzowanego kosztu uwzględnia się koszty związane z uzyskaniem kredytu lub pożyczki oraz dyskonta lub premie uzyskane przy rozliczeniu zobowiązania.

Grupa nie dyskontuje zobowiązań bezodsetkowych, których okres płatności przypada w terminie krótszym niż 12 miesięcy oraz jeśli efekt dyskontowania byłby nieistotny.

Klasyfikacja zobowiązania finansowego wycenianego w wartości godziwej przez wynik finansowy jest dokonywana w momencie początkowego ujęcia i jest nieodwołalna.

W momencie początkowego ujęcia Grupa wycenia składnik zobowiązań finansowych w jego wartości godziwej skorygowanej o koszty transakcji, które można bezpośrednio przypisać do nabycia lub emisji tych zobowiązań finansowych.

Do zobowiązań finansowych wycenianych w zamortyzowanym koszcie zalicza się otrzymane pożyczki i kredyty oraz wyemitowane dłużne papiery wartościowe z określonym terminem wymagalności i zobowiązania handlowe.

Do zobowiązań finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik należą m.in. instrumenty pochodne będące zobowiązaniami. Zyski lub straty na składniku zobowiązań finansowych wycenianych w wartości godziwej ujmowane są w wyniku finansowym jako przychody bądź koszty finansowe z wyjątkiem ewentualnej zmiany wartości godziwej przypisanej do zmiany ryzyka kredytowego (związanego z niewypłacalnością emitenta), która jest prezentowana w pozostałych całkowitych dochodach.

Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania

W skonsolidowanym sprawozdaniu z sytuacji finansowej zobowiązania prezentuje się z podziałem na krótkoterminowe i długoterminowe.

Jako zobowiązania długoterminowe ujmowane są zobowiązania wymagalne w okresie powyżej 12 miesięcy od dnia bilansowego, a wymagalne w okresie do 12 miesięcy prezentowane są jako zobowiązania krótkoterminowe. Do zobowiązań krótkoterminowych zalicza się również zobowiązania z tytułu dostaw i usług bez względu na datę ich wymagalności.

Na dzień bilansowy zobowiązania z tytułu dostaw i usług i pozostałe zobowiązania wycenia się w zamortyzowanym koszcie tj. kwocie wymagającej zapłaty, która wg Grupy stanowi wystarczające przybliżenie wyceny w zamortyzowanym koszcie.

Zobowiązania z tytułu leasingu, które stanowią odrębną pozycję zobowiązań w skonsolidowanym sprawozdaniu z sytuacji finansowej, zostały szczegółowo opisane w punkcie „Leasing oraz składniki rzeczowych aktywów trwałych użytkowane na podstawie umów leasingu”.

Rachunkowość zabezpieczeń

Grupa nie stosuje rachunkowości zabezpieczeń, w związku z tym MSSF 9 w tym zakresie nie ma zastosowania.

Zapasy

Zapasy są to aktywa przeznaczone do dalszej sprzedaży w toku zwykłej działalności gospodarczej, będące w trakcie produkcji przeznaczone na sprzedaż lub mające postać materiałów lub dostaw surowców zużywanych w procesie produkcyjnym lub w trakcie świadczenia usług.

Zapasy obejmują nabyte w celu zużycia na własne potrzeby materiały, zakupione w celu sprzedaży w stanie nie przetworzonym towary oraz wytworzone lub przetworzone, zdatne do sprzedaży produkty gotowe, a także półprodukty, jak i produkcję w toku.

Zapasy wycenia się w cenie nabycia lub koszcie wytworzenia lub też w wartości netto możliwej do uzyskania, w zależności od tego, która z kwot jest niższa.

Uwzględniając działalność produkcyjną jednostki dominującej i spółek zależnych oraz potrzeby ewidencyjne w ramach głównych grup rodzajowych obrotu magazynowego, ewidencję w zakresie stanu i zmian zapasów stanowiących własność Grupy Kapitałowej, podzielono na następujące grupy:

materiały techniczne i pozostałe,

niskocenne składniki majątku,

surowce do produkcji,

półprodukty (półfabrykaty, mlewa i masy formierskie),

wyroby gotowe,

towary,

opakowania.

Metody ewidencji zapasów oraz wyceny rozchodów w poszczególnych kategoriach przedstawia tabela poniżej:

Dodatkowe koszty związane z zakupem materiałów / surowców / towarów rozliczane są na bieżąco tj. w momencie rozchodu materiałów/ surowców / towarów.

Odchylenia pomiędzy kosztami planowanymi a kosztami rzeczywiście poniesionymi są ustalane na koniec każdego okresu sprawozdawczego i podlegają rozliczeniu w koszt wytworzenia sprzedanych produktów gotowych oraz korygują wartość zapasów produktów gotowych i półfabrykatów.

Nie zalicza się do kosztów wytworzenia kosztów ogólnego zarządu, kosztów sprzedaży produktów, magazynowania wyrobów gotowych i półproduktów, chyba, że poniesienie tych kosztów jest niezbędne w procesie produkcji, a także nieuzasadnionych kosztów wydziałowych (np. kosztów stałych dotyczących utrzymania nie wykorzystanego potencjału produkcyjnego i strat produkcyjnych).

Zapasy w sprawozdaniu z sytuacji finansowej wykazuje się w wartości netto, to jest po pomniejszeniu o utworzone na nie odpisy aktualizujące.

Cena nabycia lub koszt wytworzenia zapasów mogą nie być możliwe do odzyskania, jeżeli zapasy zostały uszkodzone, utraciły całkowicie lub częściowo swoją przydatność lub jeśli spadły ich ceny sprzedaży. Brak możliwości odzyskania ceny nabycia lub kosztu wytworzenia zapasów może także wynikać ze wzrostu szacowanych kosztów przygotowania sprzedaży lub szacowanych kosztów niezbędnych do doprowadzenia sprzedaży do skutku.

W takiej sytuacji dokonuje się odpisów aktualizujących do poziomu wartości netto możliwej do uzyskania. Wówczas odpisanie wartości odbywa się na zasadzie odpisów indywidualnych.

Dopuszcza się dokonywanie zbiorczych odpisów - dla grup zapasów w przypadku zapasów związanych z tą samą linią produkcyjną, posiadających podobne przeznaczenie.

Wartość materiałów i innych surowców przeznaczonych do wykorzystania w procesie produkcji nie odpisuje się poniżej ceny nabycia lub kosztu wytworzenia, jeżeli oczekuje się, że wyroby gotowe, do produkcji których zostaną wykorzystane, zostaną sprzedane w wysokości lub powyżej ceny nabycia lub kosztu wytworzenia.

Standardowe podejście do urealnienia wyceny zapasów (poza pojedynczymi analizami jak wyżej) polega na dokonaniu oceny zapasów we wszystkich asortymentach w oparciu o analizę ich czasu zalegania (czyli w oparciu o tzw. Raporty z wiekowania), w następujących przedziałach czasowych:

zapasy nie wykazujące obrotu od 1 do 2 lat,

zapasy nie wykazujące obrotu powyżej 2 lat.

Dla n/w grup zapasów, tj. dla:

półfabrykatów,

wyrobów gotowych

ustala się indywidualny sposób postępowania przy tworzeniu odpisów aktualizujących.

Wstępnie podczas analizy struktury wiekowej w każdej grupie zapasów, w odniesieniu do istotnych pozycji zapasów nie wykazujących obrotu, dokonuje się merytorycznej ich analizy pod kątem konieczności magazynowania wybranych pozycji jako strategiczne lub też możliwości ich zużycia czy sprzedaży w najbliższej przyszłości.

W tym celu, po sporządzeniu „Raportu z wiekowania” jego wyniki (z dokładnością do indeksu i magazynu) poddawane są weryfikacji min. z :

otwartymi Zamówieniami na najbliższe okresy,

planem sprzedaży obowiązującym na najbliższy rok

złożonymi Ofertami (o aktualnym terminie ważności)

wykazem wyrobów które powinny znajdować się na zapasie strategicznym jednostki.

Wszystkie pozycje znajdujące odzwierciedlenie w w/w dokumentach zostają wyłączone z wykazu do tworzenia odpisów aktualizujących jako rokujące sprzedaż.

Pozostałe pozycje są oceniane jako produkty o niskiej przydatności/trudno zbywalne i poddawane są wycenie przy pomocy cennika do wyceny złomów własnych tj. dokonuje się oszacowania ich wartości pod kątem uzyskanego złomu w przypadku ich fizycznej likwidacji w procesie złomowania.

Odpis aktualizujący do utworzenia wyliczany jest jako strata na poszczególnych produktach (różnica pomiędzy wyceną magazynową a wartością uzyskanego złomu)

dla pozycji nie wykazujących obrotu ponad 2 lata – w 100%

dla pozycji nie wykazujących obrotu od 1 roku do 2 lat – w 50%

Dla pozycji z magazynu towarów, surowców i pozostałych materiałów (ponieważ nie można określić wprost uzysku złomu) odpisy aktualizujące tworzone są wg zasad jak niżej, tj:

pozycje nie wykazujące obrotu od 1 do 2 lat – 50% wartości bilansowej,

pozycje nie wykazujące obrotu powyżej 2 lat – 100% wartości bilansowej.

W przypadkach uzasadnionych, odpisów aktualizujących nie dokonuje się, tj. jeżeli brak obrotu w dłuższym czasie nie jest równoznaczny z utratą wartości czy przydatności zapasu.

Analiza zapasów pod kątem utraty przydatności oraz tzw. ostrożna wycena wykonywane są na koniec każdego okresu sprawozdawczego (kwartału). Jeżeli w wyniku analiz konieczne jest utworzenie odpisów aktualizujących to ewidencjonuje się je w pozostałych kosztach operacyjnych. W ramach kwartału wykonuje się analizy miesięczne odnoszące się do utworzonych kwartalnie odpisów i dokonuje się ich aktualizacji do poziomu odpowiadającego tym pozycjom zapasów, które pozostają nadal na magazynach.

W każdym kolejnym okresie dokonuje się nowego oszacowania przydatności zapasów oraz wartości netto możliwej do uzyskania. Jeżeli nie istnieją już okoliczności, które uprzednio spowodowały odpisanie wartości zapasów poniżej ceny nabycia lub kosztu wytworzenia, lub gdy istnieją wyraźne dowody na wzrost możliwej do uzyskania wartości netto z uwagi na zmianę warunków ekonomicznych, odpisaną kwotę odwraca się tak, aby nowa wartość bilansowa równała się cenie nabycia lub kosztowi wytworzenia lub zaktualizowanej wartości netto możliwej do uzyskania, w zależności od tego, która z tych kwot jest niższa.

Odpisy aktualizujące /w tym: ostrożna wycena/ prezentowane są w działalności operacyjnej w pozostałych kosztach (utworzone), natomiast rozwiązane - w pozostałych przychodach.

W przypadku złomowania niechodliwych/nieprzydatnych zapasów, na które uprzednio były utworzone odpisy aktualizujące, księgowanie następuje bezpośrednio w ciężar pozostałych kosztów stosownie do wykonanych czynności złomowania (w oparciu o Protokół złomowania i dokumenty magazynowe), następnie w tym samym okresie dokonuje się aktualizacji poziomu utworzonych odpisów co powoduje że nie wpływa to na wynik działalności operacyjnej wykazany w rachunku zysków i strat.

Wartość materiałów i innych surowców przeznaczonych do wykorzystania w procesie produkcji nie odpisuje się poniżej ceny nabycia lub kosztu wytworzenia, jeżeli oczekuje się, że wyroby gotowe, do produkcji których zostaną wykorzystane, zostaną sprzedane w wysokości lub powyżej ceny nabycia lub kosztu wytworzenia.

Niektóre zapasy mogą zostać ujęte jako koszt wytworzenia innych aktywów, na przykład zapasy wykorzystane jako składnik kosztu wytworzenia rzeczowych aktywów trwałych wytworzonych przez jednostkę we własnym zakresie. Zapasy wykorzystane w ten sposób zwiększają wartość tego aktywa i ujmuje się je jako koszty w wyniku finansowym poprzez amortyzację tego składnika aktywów.

Środki pieniężne i ich ekwiwalenty

Pod pojęciem środków pieniężnych rozumie się pieniądze (banknoty, monety) oraz jednostki pieniężne (rozrachunkowe) krajowe i zagraniczne, tak w gotówce jak i na rachunku bankowym lub w formie lokaty pieniężnej, czeki i weksle obce i inne pieniężne instrumenty finansowe, jeżeli są one płatne w ciągu 3 miesięcy od dnia ich otrzymania, wystawienia lub nabycia.

Środki pieniężne w PLN wykazuje się w ciągu roku obrotowego i na dzień bilansowy w księgach rachunkowych w wartości nominalnej. Środki pieniężne w walutach obcych na dzień bilansowy przelicza się po obowiązującym na ten dzień średnim kursie ogłoszonym dla danej waluty przez Narodowy Bank Polski.

W przypadku środków pieniężnych zgromadzonych na rachunkach bankowych wartość nominalna obejmuje doliczone lub ewentualnie potrącone przez bank odsetki.

W ciągu roku obrotowego wpływy i wypływy z rachunku walutowego są wyceniane według następujących zasad:

w przypadku zrealizowanej sprzedaży lub zakupu waluty ewidencja odbywa się według kursu kupna lub sprzedaży użytego do tej transakcji,

w sytuacji gdy nie dochodzi do nabycia lub sprzedaży waluty wycena wpływów na rachunek walutowy bankowy i wypływów z tego rachunku odbywa się poprzez zastosowanie średniego kursu NBP z dnia poprzedzającego dzień transakcji,

kolejność wyceny rozchodu środków pieniężnych w walucie obcej na rachunkach walutowych odbywa się według metody FIFO.

Różnice kursowe powstające w związku z wyceną bilansową środków pieniężnych, stanowią koszty lub przychody finansowe i nie są uwzględniane przy ustalaniu podstawy opodatkowania podatkiem dochodowym.

Kapitał własny

Kapitał podstawowy wykazywany jest w wartości nominalnej wyemitowanych akcji, zgodnie ze statutem jednostki dominującej oraz wpisem do Krajowego Rejestru Sądowego.

Zadeklarowane, lecz nie wniesione wkłady kapitałowe ujmuje się jako należne wpłaty na poczet kapitału. Akcjonariusze mogą zwiększać lub zmniejszać kapitał zgodnie z Kodeksem Spółek Handlowych. Jeżeli zwiększenie następuje na skutek podwyższenia kapitału, księgowane jest dopiero pod datą zarejestrowania zmiany przez sąd. Do czasu zarejestrowania zmiany, kwoty wniesione przez akcjonariuszy powinny być wykazywane jako rozrachunki.

Kapitał podstawowy może być obniżony poprzez umorzenie akcji tak jak przewiduje to statut jednostki dominującej.

Wycena kapitału podstawowego w pasywach skonsolidowanego sprawozdania z sytuacji finansowej następuje w wartości nominalnej.

Akcje własne jednostki dominującej nabyte i zatrzymane przez nią, pomniejszają kapitał własny (są prezentowane ze znakiem ujemnym w kapitale własnym). Akcje własne wyceniane są w cenie nabycia.

Kapitał ze sprzedaży akcji powyżej ich wartości nominalnej powstaje z nadwyżki ceny emisyjnej ponad wartość nominalną akcji, pomniejszonej o koszty emisji.

Pozostałe kapitały rezerwowe obejmują:

kapitał z tytułu ujęcia wyceny programów płatności akcjami,

kapitał z kumulacji pozostałych całkowitych dochodów obejmujących min: