0
Skonsolidowany Finansowy Raport Roczny
Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony
31 grudnia 2020 r.
1
Skonsolidowany raport roczny Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Wybrane skonsolidowane dane finansowe
w tys. PLN
w tys. EUR
1.01.2020 -
31.12.2020
1.01.2019 -
31.12.2019
1.01.2020 -
31.12.2020
1.01.2019 -
31.12.2019
Przychody z tytułu odsetek i przychody o podobnym
charakterze
3 092 119
3 374 836
691 100
784 517
Przychody z tytułu opłat i prowizji
947 414
899 887
211 750
209 188
Wynik finansowy przed opodatkowaniem podatkiem
dochodowym
210 935
835 343
47 145
194 185
Wynik finansowy po opodatkowaniu
22 817
560 732
5 100
130 348
Całkowite dochody za okres sprawozdawczy
152 581
557 133
34 102
129 512
Przepływy pieniężne netto z działalności operacyjnej
(3 137 601)
(570 674)
(701 265)
(132 659)
Przepływy pieniężne netto z działalności
inwestycyjnej
2 035 786
(912 588)
455 006
(212 141)
Przepływy pieniężne netto z działalności finansowej
(1 064 540)
715 363
(237 929)
166 294
Przepływy pieniężne netto, razem
(2 166 355)
(767 899)
(484 188)
(178 506)
Zysk (strata) na jedną akcję zwykłą (w zł / EUR)
0,02
0,46
0,00
0,11
Rozwodniony zysk (strata) na jedną akcję zwykłą
0,02
0,46
0,00
0,11
31.12.2020
31.12.2019
31.12.2020
31.12.2019
Aktywa razem
97 771 785
97 916 394
21 186 570
22 993 165
Zobowiązania wobec banków i innych instytucji
monetarnych
1 057 652
1 578 848
229 187
370 752
Zobowiązania wobec klientów
81 510 540
81 454 765
17 662 854
19 127 572
Kapitał własny
9 090 976
8 941 519
1 969 961
2 099 687
Kapitał zakładowy
1 213 117
1 213 117
262 875
284 870
Liczba akcji (w szt.)
1 213 116 777
1 213 116 777
1 213 116 777
1 213 116 777
Wartość księgowa na jedną akcję (w zł / EUR)
7,49
7,37
1,62
1,73
Rozwodniona wartość księgowa na jedną akcję
(w zł / EUR)
7,49
7,37
1,62
1,73
Współczynnik wypłacalności
19,49%
20,09%
19,49%
20,09%
Zadeklarowana lub wypłacona dywidenda
na jedną akcję (w zł / EUR)
-
-
-
-
Kursy przyjęte do przeliczenia danych finansowych na EUR
dla pozycji na dzień bilansowy
-
-
4,6148
4,2585
dla pozycji za okres objęty sprawozdaniem
(kurs wyliczony jako średnia z kursów na koniec
poszczególnych miesięcy okresu)
-
-
4,4742
4,3018
2
Skonsolidowany raport roczny Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Wybrane kwartalne dane finansowe
SKONSOLIDOWANY RACHUNEK ZYSKÓW I STRAT
w tysiącach zł
1.01.2020 -
31.12.2020
1.10.2020 -
31.12.2020*
1.01.2019 -
31.12.2019
1.10.2019 -
31.12.2019*
Wynik z tytułu odsetek
2 548 600
621 431
2 436 919
692 813
Przychody z tytułu odsetek i przychody o podobnym
charakterze:
3 092 119
662 039
3 374 836
947 170
Przychody naliczane z wykorzystaniem metody
efektywnej stopy procentowej:
3 018 124
646 986
3 247 640
913 088
Przychody odsetkowe od Aktywów
wycenianych według zamortyzowanego kosztu
2 704 672
597 735
2 852 907
812 127
Przychody odsetkowe od Aktywów
wycenianych według wartości godziwej
przez inne całkowite dochody
313 452
49 251
394 733
100 961
Przychody o charakterze podobnym do odsetkowego
od Aktywów wycenianych według wartości godziwej
przez rachunek zysków i strat
73 995
15 053
127 196
34 082
Koszty z tytułu odsetek
(543 519)
(40 608)
(937 917)
(254 357)
Wynik z tytułu opłat i prowizji
746 056
192 730
699 153
182 647
Przychody z tytułu opłat i prowizji
947 414
240 546
899 887
238 789
Koszty z tytułu opłat i prowizji
(201 358)
(47 816)
(200 734)
(56 142)
Przychody z tytułu dywidend
3 678
136
3 214
275
Wynik z tytułu zaprzestania ujmowania aktywów
i zobowiązań finansowych niewycenianych według
wartości godziwej przez wynik finansowy
128 082
50 059
38 027
3 718
Wynik z tytułu aktywów i zobowiązań finansowych
przeznaczonych do obrotu
47 896
7 841
68 187
17 459
Wynik z tytułu aktywów finansowych
nieprzeznaczonych do obrotu wycenianych
obowiązkowo według wartości godziwej
przez wynik finansowy
38 576
51 729
65 703
13 176
Wynik z tytułu rachunkowości zabezpieczeń
(10 259)
481
(19 821)
(4 183)
Wynik z pozycji wymiany
120 521
14 285
163 147
39 007
Pozostałe przychody operacyjne
160 766
72 191
97 582
17 451
Pozostałe koszty operacyjne
(249 060)
(112 146)
(103 989)
(18 720)
Koszty administracyjne
(1 542 379)
(366 219)
(1 545 183)
(435 747)
Koszty z tytułu utraty wartości aktywów finansowych
(556 912)
(91 173)
(402 743)
(60 565)
Koszty z tytułu utraty wartości aktywów
niefinansowych
(7 890)
(2 712)
(1 193)
1 112
Koszty rezerw na ryzyko prawne z tytułu walutowych
kredytów hipotecznych
(713 617)
(415 944)
(223 134)
(223 134)
Wynik z tytułu modyfikacji
(13 565)
(3 475)
(11 663)
(2 476)
Amortyzacja
(210 411)
(51 455)
(180 872)
(54 211)
Udział w zyskach jednostek podporządkowanych
0
0
0
0
Podatek bankowy
(279 147)
(70 120)
(247 991)
(69 134)
Wynik finansowy przed opodatkowaniem podatkiem
dochodowym
210 935
(102 361)
835 343
99 488
Podatek dochodowy
(188 118)
(6 692)
(274 611)
(72 520)
Wynik finansowy po opodatkowaniu
22 817
(109 053)
560 732
26 968
W tym przypadający na:
Właścicieli jednostki dominującej
22 817
(109 053)
560 732
26 968
Udziały niekontrolujące
0
0
0
0
Średnia ważona liczba akcji zwykłych (w szt.)
1 213 116 777
1 213 116 777
1 213 116 777
1 213 116 777
Zysk (strata) na jedną akcję zwykłą (w zł)
0,02
(0,09)
0,46
0,02
* dane kwartalne nie podlegały badaniu przez niezależnego biegłego rewidenta
3
Skonsolidowany raport roczny Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW
w tysiącach zł
1.01.2020 -
31.12.2020
1.10.2020 -
31.12.2020*
1.01.2019 -
31.12.2019
1.10.2019 -
31.12.2019*
Wynik finansowy po opodatkowaniu
22 817
(109 053)
560 732
26 968
Inne składniki całkowitych dochodów, które zostaną (zostały)
przeklasyfikowane na zyski lub straty
160 748
(26 634)
(3 899)
(7 934)
Efekt wyceny papierów dłużnych wycenianych według
wartości godziwej przez inne całkowite dochody
176 282
(28 073)
(43 584)
(4 976)
Rachunkowość zabezpieczeń
(15 534)
1 439
39 685
(2 958)
Inne składniki całkowitych dochodów, które nie będą
przeklasyfikowane na zyski lub straty
(547)
(589)
(544)
(568)
Zyski (straty) aktuarialne
(417)
(417)
(735)
(735)
Efekt wyceny akcji wycenianych według wartości
godziwej przez inne całkowite dochody
(130)
(172)
191
167
Inne składniki całkowitych dochodów przed
opodatkowaniem, razem
160 201
(27 223)
(4 443)
(8 502)
Podatek dochodowy dotyczący innych składników
całkowitych dochodów, które zostaną (zostały)
przeklasyfikowane na zyski lub straty
(30 541)
5 062
741
1 508
Podatek dochodowy dotyczący innych składników
całkowitych dochodów, które nie będą przeklasyfikowane na
zyski lub straty
104
112
103
108
Inne składniki całkowitych dochodów po opodatkowaniu
129 764
(22 049)
(3 599)
(6 886)
Całkowite dochody za okres sprawozdawczy
152 581
(131 102)
557 133
20 082
W tym przypadające na:
Właścicieli jednostki dominującej
152 581
(131 102)
557 133
20 082
Udziały niekontrolujące
0
0
0
0
* dane kwartalne nie podlegały badaniu przez niezależnego biegłego rewidenta
4
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
ROCZNE SPRAWOZDANIE FINANSOWE GRUPY KAPITAŁOWEJ BANKU MILLENNIUM S.A.
ZA OKRES 12 MIESIĘCY ZAKOŃCZONY 31 GRUDNIA 2020 R.
SPIS TREŚCI
1. SKONSOLIDOWANY RACHUNEK ZYSKÓW I STRAT ................................................. 6
2. SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW ........................... 7
3. SKONSOLIDOWANY BILANS ........................................................................... 8
4. ZMIANY STANU SKONSOLIDOWANYCH KAPITAŁÓW WŁASNYCH .............................. 10
5. SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z PRZEPŁYWÓW ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH ........... 11
6. INFORMACJE OGÓLNE O EMITENCIE .............................................................. 13
7. TRANSAKCJA ZAKUPU AKCJI I POŁĄCZENIA Z EURO BANK S.A. ............................. 15
8. POLITYKA RACHUNKOWOŚCI ....................................................................... 19
8.1. OŚWIADCZENIE O ZGODNOŚCI Z MIĘDZYNARODOWYMI STANDARDAMI SPRAWOZDAWCZOŚCI FINANSOWEJ ...... 19
8.2. STANDARDY I INTERPRETACJE PRZYJĘTE W ROKU 2020 ORAZ NIEOBOWIĄZUJĄCE NA DZIEŃ BILANSOWY........ 24
8.3. PRZYJĘTE ZASADY RACHUNKOWOŚCI ........................................................................ 25
9. ZARZĄDZANIE RYZYKIEM FINANSOWYM .......................................................... 55
9.1. ZARZĄDZANIE RYZYKIEM .................................................................................... 55
9.2. ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM .................................................................................. 59
9.3. RYZYKO KREDYTOWE ....................................................................................... 63
9.4. RYZYKO RYNKOWE I RYZYKO STOPY PROCENTOWEJ .......................................................... 86
9.5. RYZYKO PŁYNNOŚCI ........................................................................................ 94
9.6. RYZYKO OPERACYJNE ...................................................................................... 98
10. SEGMENTY OPERACYJNE........................................................................... 100
11. OPIS TRANSAKCJI Z PODMIOTAMI POWIĄZANYMI .............................................. 104
11.1. TRANSAKCJE Z GRUPĄ PODMIOTU DOMINUJĄCEGO ......................................................... 104
11.2. TRANSAKCJE Z OSOBAMI ZARZĄDZAJĄCYMI I NADZORUJĄCYMI BANK ........................................ 105
11.3. INFORMACJE O WYNAGRODZENIACH I KORZYŚCIACH OSÓB NADZORUJĄCYCH I ZARZĄDZAJĄCYCH BANKIEM .... 106
12. WARTOŚĆ GODZIWA ................................................................................ 107
13. ZOBOWIĄZANIA I AKTYWA WARUNKOWE ....................................................... 113
13.1. SPRAWY SĄDOWE ........................................................................................ 113
13.2. POZYCJE POZABILANSOWE ............................................................................... 116
14. KOSZTY REZERW NA RYZYKO PRAWNE Z TYTUŁU WALUTOWYCH KREDYTÓW
HIPOTECZNYCH ...................................................................................... 118
14.1. AKTUALNY STAN REZERW NA RYZYKO PRAWNE ............................................................ 118
14.2. ZDARZENIA, KTÓRE MOGĄ MIEĆ WPŁYW NA REZERWĘ NA RYZYKO PRAWNE .................................. 120
15. NOTY DO SKONSOLIDOWANEGO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO .......................... 122
1. PRZYCHODY Z TYTUŁU ODSETEK I PRZYCHODY O PODOBNYM CHARAKTERZE ................................. 122
2. KOSZTY Z TYTUŁU ODSETEK I PODOBNE KOSZTY ........................................................... 122
3. PRZYCHODY I KOSZTY Z TYTUŁU OPŁAT I PROWIZJI ........................................................ 123
4. PRZYCHODY Z TYTUŁU DYWIDEND ........................................................................ 124
5. WYNIK Z TYTUŁU ZAPRZESTANIA UJMOWANIA AKTYWÓW I ZOBOWIĄZAŃ FINANSOWYCH NIEWYCENIANYCH
WEDŁUG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ WYNIK FINANSOWY .................................................. 124
6. WYNIK Z TYTUŁU AKTYWÓW I ZOBOWIĄZAŃ FINANSOWYCH PRZEZNACZONYCH DO OBROTU .................. 124
5
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
7. WYNIK Z TYTUŁU AKTYWÓW FINANSOWYCH NIEPRZEZNACZONYCH DO OBROTU WYCENIANYCH OBOWIĄZKOWO
WEDŁUG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ WYNIK FINANSOWY .................................................. 124
8. WYNIK Z TYTUŁU RACHUNKOWOŚCI ZABEZPIECZEŃ ........................................................ 125
9. POZOSTAŁE PRZYCHODY OPERACYJNE .................................................................... 125
10. POZOSTAŁE KOSZTY OPERACYJNE ......................................................................... 125
11. KOSZTY ADMINISTRACYJNE ............................................................................... 126
12. KOSZTY Z TYTUŁU UTRATY WARTOŚCI AKTYWÓW FINANSOWYCH ........................................... 127
13. KOSZTY Z TYTUŁU UTRATY WARTOŚCI AKTYWÓW NIEFINANSOWYCH ........................................ 127
14. AMORTYZACJA ........................................................................................... 127
15. PODATEK DOCHODOWY .................................................................................. 127
16. ZYSK NA JEDNĄ AKCJĘ ................................................................................... 130
17. KASA, ŚRODKI W BANKU CENTRALNYM .................................................................... 130
18. AKTYWA FINANSOWE PRZEZNACZONE DO OBROTU ......................................................... 131
19. AKTYWA FINANSOWE NIEPRZEZNACZONE DO OBROTU OBOWIĄZKOWO WYCENIANE WEDŁUG WARTOŚCI GODZIWEJ
PRZEZ RACHUNEK ZYSKÓW I STRAT, INNE NIŻ KREDYTY I POŻYCZKI UDZIELONE KLIENTOM ................... 133
20. AKTYWA FINANSOWE WYCENIANE WEDŁUG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ INNE CAŁKOWITE DOCHODY ......... 134
21. KREDYTY I POŻYCZKI UDZIELONE KLIENTOM ............................................................... 135
22. AKTYWA WYCENIANE WEDŁUG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU INNE NIŻ KREDYTY I POŻYCZKI UDZIELONE KLIENTOM
......................................................................................................... 141
23. INSTRUMENTY POCHODNE – RACHUNKOWOŚĆ ZABEZPIECZEŃ ............................................... 143
24. INWESTYCJE W JEDNOSTKACH ZALEŻNYCH, WE WSPÓLNYCH PRZEDSIĘWZIĘCIACH I W JEDNOSTKACH
STOWARZYSZONYCH ...................................................................................... 149
25. RZECZOWE AKTYWA TRWAŁE ............................................................................. 149
26. WARTOŚCI NIEMATERIALNE ............................................................................... 152
27. AKTYWA Z TYTUŁU ODROCZONEGO PODATKU DOCHODOWEGO ............................................. 154
28. INNE AKTYWA ............................................................................................ 156
29. AKTYWA TRWAŁE DO ZBYCIA ............................................................................. 157
30. ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE PRZEZNACZONE DO OBROTU .................................................. 157
31. ZOBOWIĄZANIA WOBEC BANKÓW I INNYCH INSTYTUCJI MONETARNYCH ..................................... 158
32. ZOBOWIĄZANIA WOBEC KLIENTÓW ........................................................................ 159
33. TRANSAKCJE Z PRZYRZECZENIEM ODKUPU ................................................................. 160
34. WYEMITOWANE DŁUŻNE PAPIERY WARTOŚCIOWE .......................................................... 160
35. ZOBOWIĄZANIA PODPORZĄDKOWANE ..................................................................... 163
36. REZERWY ................................................................................................ 165
37. REZERWY Z TYTUŁU ODROCZONEGO PODATKU DOCHODOWEGO ............................................ 166
38. INNE ZOBOWIĄZANIA ..................................................................................... 167
39. KAPITAŁ WŁASNY ........................................................................................ 169
40. ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE WEDŁUG UMOWNYCH TERMINÓW WYMAGALNOŚCI .............................. 173
16. INFORMACJE UZUPEŁNIAJĄCE .................................................................... 174
16.1. DYWIDENDA ZA ROK 2020 ............................................................................... 174
16.2. DANE O AKTYWACH, KTÓRE STANOWIĄ ZABEZPIECZENIE ZOBOWIĄZAŃ ...................................... 174
16.3. PAPIERY WARTOŚCIOWE STANOWIĄCE PRZEDMIOT TRANSAKCJI Z PRZYRZECZENIEM ODKUPU ................. 175
16.4. KOMPENSOWANIE NALEŻNOŚCI I ZOBOWIĄZAŃ NA BAZIE UMÓW RAMOWYCH ................................. 176
16.5. DODATKOWE OBJAŚNIENIA DO RACHUNKU PRZEPŁYWÓW ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH ........................... 176
16.6. INFORMACJE O PROWADZONEJ DZIAŁALNOŚCI POWIERNICZEJ ............................................... 177
16.7. PŁATNOŚCI NA BAZIE AKCJI ............................................................................... 177
16.8. WPŁYW PANDEMII KORONAWIRUSA COVID-19 NA DZIAŁALNOŚĆ GRUPY KAPITAŁOWEJ BANKU MILLENNIUM .. 179
16.9. POZOSTAŁE INFORMACJE DODATKOWE I INNE ISTOTNE WYDARZENIA POMIĘDZY DNIEM SPORZĄDZENIA RAPORTU A
DATĄ JEGO PUBLIKACJI ................................................................................... 180
6
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
1. Skonsolidowany Rachunek Zysków i Strat
w tysiącach zł
Nota
1.01.2020 -
31.12.2020
1.01.2019 -
31.12.2019
Wynik z tytułu odsetek
Przychody z tytułu odsetek i przychody o podobnym charakterze:
1
Przychody naliczane z wykorzystaniem metody efektywnej stopy procentowej:
Przychody odsetkowe od Aktywów
wycenianych według zamortyzowanego kosztu
Przychody odsetkowe od Aktywów
wycenianych według wartości godziwej przez inne całkowite dochody
Przychody o charakterze podobnym do odsetkowego od Aktywów
wycenianych według wartości godziwej przez rachunek zysków i strat
Koszty z tytułu odsetek
2
(543 519 )
(937 917 )
Wynik z tytułu opłat i prowizji
Przychody z tytułu opłat i prowizji
3
Koszty z tytułu opłat i prowizji
3
(201 358 )
(200 734 )
Przychody z tytułu dywidend
4
Wynik z tytułu zaprzestania ujmowania aktywów
i zobowiązań finansowych niewycenianych według wartości godziwej przez wynik
finansowy
5
Wynik z tytułu aktywów i zobowiązań finansowych przeznaczonych do obrotu
6
Wynik z tytułu aktywów finansowych nieprzeznaczonych do obrotu wycenianych
obowiązkowo według wartości godziwej
przez wynik finansowy
7
Wynik z tytułu rachunkowości zabezpieczeń
8
(10 259 )
(19 821 )
Wynik z pozycji wymiany
Pozostałe przychody operacyjne
9
Pozostałe koszty operacyjne
10
(249 060 )
(103 989 )
Koszty administracyjne
11
(1 542 379 )
(1 545 183 )
Koszty z tytułu utraty wartości aktywów finansowych
12
(556 912 )
(402 743 )
Koszty z tytułu utraty wartości aktywów niefinansowych
13
(7 890 )
(1 193 )
Koszty rezerw na ryzyko prawne z tytułu walutowych kredytów hipotecznych
36c
(713 617 )
(223 134 )
Wynik z tytułu modyfikacji
(13 565 )
(11 663 )
Amortyzacja
14
(210 411 )
(180 872 )
Udział w zyskach jednostek podporządkowanych
0
0
Podatek bankowy
(279 147 )
(247 991 )
Wynik finansowy przed opodatkowaniem podatkiem dochodowym
Podatek dochodowy
15
(188 118 )
(274 611 )
Wynik finansowy po opodatkowaniu
W tym przypadający na:
Właścicieli jednostki dominującej
Udziały niekontrolujące
0
0
Średnia ważona liczba akcji zwykłych (w szt.)
1 213 116 777
1 213 116 777
Zysk (strata) na jedną akcję zwykłą (w zł)
16
Noty objaśniające przedstawione na stronach 14-181 stanowią integralną część niniejszego
skonsolidowanego sprawozdania finansowego.
7
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
2. Skonsolidowane Sprawozdanie z Całkowitych
Dochodów
w tysiącach zł
1.01.2020 -
31.12.2020
1.01.2019 -
31.12.2019
Wynik finansowy po opodatkowaniu
Inne składniki całkowitych dochodów, które zostaną (zostały) przeklasyfikowane na zyski lub
straty
(3 899 )
Efekt wyceny papierów dłużnych wycenianych według wartości godziwej przez inne
całkowite dochody
(43 584 )
Rachunkowość zabezpieczeń
(15 534 )
Inne składniki całkowitych dochodów, które nie będą przeklasyfikowane na zyski lub straty
(547 )
(544 )
Zyski (straty) aktuarialne
(417 )
(735 )
Efekt wyceny akcji wycenianych według wartości godziwej przez inne całkowite dochody
(130 )
Inne składniki całkowitych dochodów przed opodatkowaniem, razem
(4 443 )
Podatek dochodowy dotyczący innych składników całkowitych dochodów, które zostaną
(zostały) przeklasyfikowane na zyski lub straty
(30 541 )
Podatek dochodowy dotyczący innych składników całkowitych dochodów, które nie będą
przeklasyfikowane na zyski lub straty
Inne składniki całkowitych dochodów po opodatkowaniu
(3 599 )
Całkowite dochody za okres sprawozdawczy
W tym przypadające na:
Właścicieli jednostki dominującej
Udziały niekontrolujące
Noty objaśniające przedstawione na stronach 14-181 stanowią integralną część niniejszego
skonsolidowanego sprawozdania finansowego.
8
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
3. Skonsolidowany Bilans
AKTYWA
w tysiącach zł
Nota
31.12.2020
31.12.2019*
Kasa, środki w Banku Centralnym
17
Aktywa finansowe przeznaczone do obrotu
18
Instrumenty pochodne
Instrumenty kapitałowe
Instrumenty dłużne
Aktywa finansowe nieprzeznaczone do obrotu obowiązkowo wyceniane według
wartości godziwej przez rachunek zysków i strat, inne niż Kredyty i pożyczki
udzielone klientom
19
Instrumenty kapitałowe
Instrumenty dłużne
Aktywa finansowe wyceniane według wartości godziwej przez inne całkowite
dochody
20
Instrumenty kapitałowe
Instrumenty dłużne
Kredyty i pożyczki udzielone klientom
21
Obowiązkowo wyceniane według wartości godziwej przez rachunek zysków i
strat
Wyceniane według zamortyzowanego kosztu
Aktywa finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu, inne niż Kredyty
i pożyczki udzielone klientom
22
Instrumenty dłużne
Lokaty oraz kredyty i pożyczki udzielone bankom
i innym instytucjom monetarnym
Transakcje z przyrzeczeniem odkupu
Instrumenty pochodne – rachunkowość zabezpieczeń
23
Inwestycje w jednostkach zależnych, we wspólnych przedsięwzięciach i w
jednostkach stowarzyszonych
24
Rzeczowe aktywa trwałe
25
Wartości niematerialne
26
Aktywa z tytułu podatku dochodowego
Bieżące należności podatkowe
Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego
27
661 291
Pozostałe aktywa
28
Aktywa trwałe i grupy do zbycia sklasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży
29
Aktywa razem
97 771 785
97 916 394
9
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
ZOBOWIĄZANIA I KAPITAŁ WŁASNY
w tysiącach zł
Nota
31.12.2020
31.12.2019*
ZOBOWIĄZANIA
Zobowiązania finansowe przeznaczone do obrotu
30
Instrumenty pochodne
Zobowiązania z tytułu krótkiej sprzedaży papierów wartościowych
Zobowiązania finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu
Zobowiązania wobec banków i innych instytucji monetarnych
31
Zobowiązania wobec klientów
32
Transakcje z przyrzeczeniem odkupu
33
Wyemitowane dłużne papiery wartościowe
34
Zobowiązania podporządkowane
35
Instrumenty pochodne – rachunkowość zabezpieczeń
23
Rezerwy
36
Nierozstrzygnięte sprawy sporne
Udzielone zobowiązania i gwarancje
Zobowiązania podatkowe
Bieżące zobowiązania podatkowe
Rezerwy z tytułu odroczonego podatku dochodowego
37
Inne zobowiązania
38
Zobowiązania razem
88 680 809
88 974 875
KAPITAŁ WŁASNY
Kapitał zakładowy
39
Akcje własne
(21 )
Kapitał ze sprzedaży akcji powyżej wartości nominalnej
Skumulowane inne całkowite dochody
39
Zyski zatrzymane
39
Kapitał własny razem
Zobowiązania i kapitał własny razem
97 771 785
97 916 394
31.12.2020
31.12.2019
Wartość księgowa
Liczba akcji (w szt.)
Wartość księgowa na jedną akcję (w zł)
* dane za rok 2019 zostały przekształcone w stosunku do informacji zaprezentowanych w raporcie za rok 2019,
więcej informacji na ten temat przedstawiono w Rozdziale 8. „Polityka rachunkowości”.
Noty objaśniające przedstawione na stronach 14-181 stanowią integralną część niniejszego
sprawozdania finansowego.
10
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
4. Zmiany stanu Skonsolidowanych Kapitałów
Własnych
w tysiącach zł
Razem
skonsolidowany
kapitał własny
Kapitał
zakładowy
Akcje
własne
Kapitał ze
sprzedaży
akcji
powyżej
wartości
nominalnej
Skumulo-
wane inne
całkowite
dochody
Zyski zatrzymane
wynik
niepodzielony
pozostałe
kapitały
01.01.2020 – 31.12.2020
Kapitał własny na początek
okresu
Całkowite dochody za rok
2020 (netto)
(21 )
(535 807 )
wynik finansowy
wycena instrumentów
dłużnych wycenianych
według wartości godziwej
przez inne całkowite
dochody
wycena instrumentów
kapitałowych wycenianych
według wartości godziwej
przez inne całkowite
dochody
(105 )
(105 )
rachunkowość
zabezpieczeń
(12 582 )
(12 582 )
zyski / straty aktuarialne
(337 )
(337 )
Zakup i wydanie akcji
własnych pracownikom
(3 124 )
(21 )
(3 103 )
Transfer między pozycjami
kapitału
(558 624 )
Kapitał własny na koniec
okresu
(21 )
01.01.2019 – 31.12.2019
Kapitał własny na początek
okresu
Całkowite dochody za rok
2019 (netto)
(3 599 )
wynik finansowy
wycena instrumentów
dłużnych wycenianych
według wartości godziwej
przez inne całkowite
dochody
(35 303 )
(35 303 )
wycena instrumentów
kapitałowych wycenianych
według wartości godziwej
przez inne całkowite
dochody
rachunkowość
zabezpieczeń
zyski / straty aktuarialne
(595 )
(595 )
Transfer między pozycjami
kapitału
(539 990 )
Kapitał własny na koniec
okresu
Szczegółowe zmiany stanu poszczególnych pozycji kapitałów własnych zostały zaprezentowane w
nocie (39).
11
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
5. Skonsolidowane Sprawozdanie z Przepływów
Środków Pieniężnych
A. PRZEPŁYWY ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH Z DZIAŁALNOŚCI OPERACYJNEJ
w tysiącach zł
1.01.2020 -
31.12.2020
1.01.2019 -
31.12.2019*
Zysk (strata) po opodatkowaniu
Korekty razem:
(3 160 418 )
(1 131 406 )
Odsetki otrzymane
Odsetki zapłacone
(552 884 )
(836 834 )
Amortyzacja
Zyski/straty z tytułu różnic kursowych
(12 314 )
Przychody z tytułu dywidend
(3 678 )
(3 219 )
Rezerwy
Wynik na sprzedaży i likwidacji inwestycyjnych aktywów finansowych
(134 008 )
(25 294 )
Zmiana stanu aktywów finansowych wycenianych do wartości godziwej przez Rachunek zysków
i strat
(436 839 )
Zmiana stanu kredytów i pożyczek udzielonych innym bankom
(159 335 )
Zmiana stanu kredytów i pożyczek udzielonych klientom
(7 042 496 )
(6 899 490 )
Zmiana stanu należności z tytułu zakupionych papierów wartościowych z przyrzeczeniem
odkupu
Zmiana stanu zobowiązań wycenianych do wartości godziwej przez Rachunek zysków i strat
Zmiana stanu zobowiązań wobec banków
(4 302 689 )
Zmiana stanu zobowiązań wobec klientów
Zmiana stanu zobowiązań z tytułu sprzedanych papierów wartościowych z udzielonym
przyrzeczeniem odkupu
Zmiana stanu zobowiązań z tytułu emisji dłużnych papierów wartościowych
(308 893 )
(100 664 )
Zmiana stanu rozrachunków z tytułu podatku dochodowego
(84 372)
Podatek dochodowy zapłacony
(343 181 )
(319 479 )
Zmiana stanu pozostałych aktywów i pasywów
(104 049 )
Pozostałe pozycje
Środki pieniężne netto z działalności operacyjnej
(3 137 601 )
(570 674 )
12
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
B. PRZEPŁYWY ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH Z DZIAŁALNOŚCI INWESTYCYJNEJ
w tysiącach zł
1.01.2020 -
31.12.2020
1.01.2019 -
31.12.2019*
Wpływy z działalności inwestycyjnej
Zbycie wartości niematerialnych oraz składników rzeczowego majątku trwałego
Zbycie akcji i udziałów w podmiotach podporządkowanych
Zbycie inwestycyjnych aktywów finansowych
Pozostałe wpływy inwestycyjne
Wydatki z tytułu działalności inwestycyjnej
(92 121 984 )
(142 681 128 )
Nabycie wartości niematerialnych oraz składników rzeczowego majątku trwałego
(73 945 )
(196 534 )
Zakup akcji Euro Bank z pomniejszeniem o nabyte środki pieniężne
(1 591 434 )
Nabycie inwestycyjnych aktywów finansowych
(92 048 039 )
(140 893 160 )
Pozostałe wydatki inwestycyjne
Środki pieniężne netto z działalności inwestycyjnej
(912 588 )
C. PRZEPŁYWY ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH Z DZIAŁALNOŚCI FINANSOWEJ
w tysiącach zł
1.01.2020 -
31.12.2020
1.01.2019 -
31.12.2019*
Wpływy z działalności finansowej
Zaciągnięcie kredytów długoterminowych
Emisja dłużnych papierów wartościowych
Zwiększenie stanu zobowiązań podporządkowanych
Wpływy z emisji akcji własnych oraz dopłat do kapitału
Pozostałe wpływy finansowe
Wydatki z tytułu działalności finansowej
(1 077 540 )
(149 637 )
Spłata kredytów długoterminowych
(706 806 )
(88 467 )
Wykup dłużnych papierów wartościowych
(299 440 )
Zmniejszenie stanu zobowiązań podporządkowanych
Wydatki z tytułu kosztów emisji
Umorzenie akcji
Płatności dywidend i innych wypłat na rzecz właścicieli
Pozostałe wydatki finansowe
(71 294 )
(61 170 )
Środki pieniężne netto z działalności finansowej
(1 064 540 )
D. ZMIANA STANU ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH NETTO (A+B+C)
(2 166 355 )
(767 899 )
- w tym z tytułu różnic kursowych
E. ŚRODKI PIENIĘŻNE NA POCZĄTEK OKRESU SPRAWOZDAWCZEGO
F. ŚRODKI PIENIĘŻNE NA KONIEC OKRESU SPRAWOZDAWCZEGO (D+E)
* dane za rok 2019 zostały przekształcone w stosunku do informacji zaprezentowanych w raporcie za rok 2019,
więcej informacji na ten temat przedstawiono w Rozdziale 8. „Polityka rachunkowości”.
Dodatkowe informacje do rachunku przepływów środków pieniężnych zamieszczone są w punkcie 5)
rozdziału 16. „Informacje uzupełniające”.
Informacje z zakresu zobowiązań klasyfikowanych do działalności finansowej zostały
zaprezentowane w punktach 31), 34), 35) rozdziału 15. „Noty do Sprawozdania Finansowego”.
13
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
6. Informacje ogólne o Emitencie
wszystkim segmentom rynku poprzez sieć oddziałów i centrów korporacyjnych, sieci indywidualnych
doradców i bankowość mobilną i elektroniczną.
Bank jest obecny na Giełdzie Papierów Wartościowych od 1992 r. i był pierwszym bankiem
notowanym na warszawskim parkiecie.
Rada Nadzorcza i Zarząd Banku Millennium S.A. według stanu na dzień 31 grudnia 2020 r.
Skład osobowy Rady Nadzorczej był następujący:
- Bogusław Kott - Przewodniczący Rady Nadzorczej,
- Nuno Manuel da Silva Amado – Wiceprzewodniczący Rady Nadzorczej,
- Dariusz Rosati – Wiceprzewodniczący i Sekretarz Rady Nadzorczej,
- Miguel de Campos Pereira de Bragança – Członek Rady Nadzorczej,
- Agnieszka Hryniewicz-Bieniek – Członek Rady Nadzorczej,
- Anna Jakubowski – Członek Rady Nadzorczej,
- Grzegorz Jędrys – Członek Rady Nadzorczej,
- Andrzej Koźmiński – Członek Rady Nadzorczej,
- Alojzy Nowak – Członek Rady Nadzorczej,
- Jose Miguel Bensliman Schorcht da Silva Pessanha – Członek Rady Nadzorczej,
- Miguel Maya Dias Pinheiro – Członek Rady Nadzorczej,
- Lingjiang Xu – Członek Rady Nadzorczej.
Skład osobowy Zarządu Banku był następujący:
- Joao Nuno Lima Bras Jorge – Prezes Zarządu,
- Fernando Maria Cardoso Rodrigues Bicho – Wiceprezes Zarządu,
- Wojciech Haase – Członek Zarządu,
- Andrzej Gliński – Członek Zarządu,
- Wojciech Rybak – Członek Zarządu,
- Antonio Ferreira Pinto Junior – Członek Zarządu,
- Jarosław Hermann – Członek Zarządu.
14
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Grupa Kapitałowa Banku Millennium S.A.
Jednostką dominującą Grupy jest Bank Millennium S.A. , natomiast jednostką dominującą
najwyższego szczebla w stosunku do Banku Millennium S.A. jest Banco Comercial Portugues - spółka
notowana na giełdzie w Lizbonie.
Spółki wchodzące w skład Grupy Banku Millennium S.A. na dzień 31.12.2020 r. przedstawia poniższa
tabela:
Nazwa
Rodzaj działalności
Siedziba
% udziału Grupy
w kapitałach
własnych
% udziału Grupy
w głosach na
WZA lub ZW
Ujęcie w
sprawozdaniu
Grupy
MILLENNIUM BANK HIPOTECZNY S.A.
czynności banku
hipotecznego
Warszawa
100
100
konsolidacja
pełna
MILLENNIUM LEASING Sp. z o.o.
usługi leasingowe
Warszawa
100
100
konsolidacja
pełna
MILLENNIUM DOM MAKLERSKI S.A.
usługi maklerskie
Warszawa
100
100
konsolidacja
pełna
MILLENNIUM TFI S.A.
zarządzanie funduszami
inwestycyjnymi
Warszawa
100
100
konsolidacja
pełna
MILLENNIUM SERVICE Sp. z o.o.
wynajem i zarządzanie
nieruchomościami,
działalność agentów
i brokerów
ubezpieczeniowych
Warszawa
100
100
konsolidacja
pełna
MILLENNIUM GOODIE Sp. z o.o.
działalność portali
internetowych
Warszawa
100
100
konsolidacja
pełna
MILLENNIUM TELECOMMUNICATION
SERVICES Sp. z o.o.
operacje finansowe na
rynku kapitałowym
i usługi doradcze
Warszawa
100
100
konsolidacja
pełna
PIAST EXPERT Sp. z o.o.
w likwidacji
usługi marketingowe
Tychy
100
100
konsolidacja
pełna
LUBUSKIE FABRYKI MEBLI S.A.
w likwidacji
wytwarzanie mebli
Świebodzin
50
+1 akcja
50
+1 akcja
metoda praw
własności*
* Pomimo sprawowania kontroli nad spółką Lubuskie Fabryki Mebli S.A. z uwagi na nieistotność tej jednostki z punktu
widzenia realizacji nadrzędnego celu skonsolidowanego sprawozdania finansowego, jakim jest prawidłowe przedstawienie
sytuacji finansowej Grupy, Grupa nie konsoliduje zaangażowania kapitałowego w tym podmiocie.
15
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
7. Transakcja zakupu akcji i połączenia
z Euro Bank S.A.
Opis Transakcji
W dniu 5 listopada 2018 r., Bank Millennium ogłosił i podpisał wstępną umowę w sprawie transakcji
zakupu 99.787% akcji Euro Bank S.A. od SG Financial Services Holdings spółki w 100% zależnej od
Société Générale S.A. Istotą transakcji przewidzianej w umowie jest bezpośrednie nabycie przez
Bank Millennium akcji.
Uzasadnienie strategiczne Transakcji
W wyniku zakończenia transakcji nabycia akcji Euro Banku Bank Millennium wzmocnił swoją ważną
pozycję w polskim sektorze bankowym. Transakcja zwiększyła liczbę klientów Banku o 1,4 mln (z
czego ponad 494 tys. spełnia klasyfikację aktywnego klienta zgodnie z wewnętrzną definicją Banku)
oraz pozwoliła Bankowi na znalezienie się wśród największych polskich banków pod względem liczby
klientów detalicznych.
Nabycie Euro Banku pozwoliło Bankowi na wzrost segmentu kredytów konsumpcyjnych, a także
znaczenia tego segmentu dla całej Grupy.
Zakup Euro Banku umożliwił Bankowi Millennium uzyskanie kompetencji w modelu franczyzowym
oraz wzmocnił jego obecność w mniejszych miastach, gdzie Euro Bank był silnie zlokalizowany i
przyczynił się do zwiększenia geograficznego zasięgu sieci dystrybucji.
Zamknięcie nabycia
W dniu 3 stycznia 2019 roku Bank otrzymał informację o wydaniu w dniu 28 grudnia 2018 roku przez
Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów decyzji o wyrażeniu zgody na dokonanie
koncentracji polegającej na przejęciu przez Bank kontroli nad Euro Bank S.A.
W dniu 28 maja 2019 roku Komisja Nadzoru Finansowego wydała decyzję o stwierdzeniu braku
podstaw do zgłoszenia sprzeciwu co do nabycia przez Bank Millennium, wraz ze swoim podmiotem
dominującym, Banco Comercial Português, S.A., akcji Euro Bank S.A. w liczbie powodującej
przekroczenie progu 50% ogólnej liczby głosów na walnym zgromadzeniu Euro Banku oraz udziału w
jego kapitale zakładowym oraz bezpośrednio stania się podmiotem dominującym Euro Banku.
31 maja 2019 r., realizując umowę nabycia akcji między Bankiem a SG Financial Services Holdings z
dnia 5 listopada 2018 r. Bank dokonał zakupu akcji stanowiących 99,787% kapitału zakładowego Euro
Banku S.A.
Dodatkowo, w dniu 31 maja 2019 r. Bank spłacił niepodporządkowane finansowanie udzielone Euro
Bankowi przez Société Générale S.A. („SG”) w kwocie około 3.800.000.000 PLN. Poprzedzała to
spłata przez Euro Bank części pożyczek podporządkowanych udzielonych przez SG w głównej kwocie
250.000.000 PLN, po uzyskaniu przez Euro Bank odpowiednich zgód KNF w tym zakresie. W
październiku 2019 r. dokonana została ostateczna spłata pożyczki podporządkowanej SG
zaciągniętej przez Euro Bank w wysokości 100 mln PLN (niniejsza pożyczka była w pełni
zabezpieczona depozytem gotówkowym od 31 maja 2019 r.).
W celu ograniczenia ryzyka związanego z posiadanym przez Euro Bank portfelem kredytów
hipotecznych denominowanych w CHF lub denominowanych w PLN, ale indeksowanych do CHF, Euro
Bank oraz SG zawarły w dniu 31 maja 2019 r. umowę w przedmiocie Zwolnienia z Odpowiedzialności
i Gwarancji Dotyczącą Portfela CHF, tak jak planowano w umowie nabycia akcji. Euro Bank, Bank
Millennium oraz SG zawarły również umowę związaną ze świadczeniem przez SG określonych
ograniczonych usług przejściowych na rzecz Euro Banku.
16
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Połączenie
W dniu 6 czerwca 2019 r. Zarząd Banku Millennium oraz Zarząd Euro Banku uzgodniły i podpisały
plan połączenia Banku Millennium oraz Euro Banku ("Połączenie"). Połączenie zostało
przeprowadzone zgodnie z art. 492 § 1 pkt 1 KSH przez przeniesienie całego majątku (wszystkich
aktywów i pasywów) Euro Banku (jako banku przejmowanego) na Bank Millennium (jako bank
przejmujący), bez podwyższenia kapitału zakładowego Banku Millennium.
W związku z Połączeniem akcjonariuszom mniejszościowym Euro Banku zostały przydzielone
istniejące, zdematerializowane akcje Banku Millennium ("Akcje Połączeniowe"), które zostały
nabyte na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie S.A. w obrocie wtórnym przez Millennium
Dom Maklerski S.A. na polecenie Banku Millennium na podstawie art. 515 § 2 KSH.
W Planie Połączenia ustalono następujący parytet wymiany akcji: w zamian za 1 (jedną) akcję Euro
Banku, akcjonariusz mniejszościowy Euro Banku otrzymał 4,1 Akcji Połączeniowych.
Na skutek Połączenia Prawnego dokonanego w dniu 1 października 2019, Bank Millennium wstąpił we
wszystkie prawa i obowiązki Euro Banku, a Euro Bank został rozwiązany bez przeprowadzania
postępowania likwidacyjnego, a cały jego majątek został przeniesiony na Bank Millennium.
Połączenie nastąpiło w dniu jego wpisu do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego
Banku Millennium.
Połączony Bank prowadzi działalność pod firmą Bank Millennium S.A. ustawy z dnia
15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych ("KSH").
Połączenie zostało przeprowadzone na mocy otrzymanych już przez Bank wymaganych prawem zgód
i zezwoleń, tj.:
(i) zezwolenia Komisji Nadzoru Finansowego ("KNF") na Połączenie na podstawie art. 124 ust. 1
ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe ("Prawo Bankowe");
(ii) zezwolenia KNF na zmiany statutu Banku Millennium na podstawie art. 34 ust. 2 Prawa
Bankowego.
Rozliczenie Transakcji
Rozliczenie Transakcji przeprowadzone zostało metodą przejęcia zgodnie z Międzynarodowym
Standardem Sprawozdawczości Finansowej 3 „Połączenia jednostek” („MSSF”), którego
zastosowanie wymaga m.in. ujęcia i wyceny możliwych do zidentyfikowania nabytych aktywów,
przejętych zobowiązań wycenionych w wartości godziwej na dzień przejęcia oraz wszelkich
udziałów niedających kontroli w jednostce przejmowanej (jeśli występują) oraz oddzielnie ujęcia i
wyceny wartości firmy lub zysku z okazyjnego nabycia.
W ramach transakcji Grupa zidentyfikowała udziały niekontrolujące wynoszące 0,2% łącznej
wartości udziałów Euro Banku. Bank Millennium nabył 26.240 sztuk akcji Banku, stanowiących
0,00216302% jego kapitału zakładowego, które zostały następnie zaoferowane jako akcje
połączeniowe uprawnionym akcjonariuszom Euro Banku innym niż Bank. Średnia cena nabycia
jednej akcji połączeniowej wyniosła 5,939842 PLN, a łączna cena, stanowiąca całkowity koszt
nabycia akcji połączeniowych, wyniosła 156,3 tys. PLN.
Grupa dokonała ostatecznego rozliczenia połączenia i obliczenia wartości firmy w związku z
zakupem akcji Euro Bank S.A. zgodnie z wymogami MSSF 3, w ciągu jednego roku od dnia objęcia
kontroli. W tym czasie jednostka przejmująca może korygować retrospektywnie prowizoryczne
wartości godziwe aktywów i zobowiązań ujęte na dzień nabycia, aby odzwierciedlić nowe
informacje uzyskane o faktach i okolicznościach, które istniały na dzień przejęcia oraz, jeśli byłyby
znane, wpłynęłyby na wycenę tych aktywów i zobowiązań. Korekty takie odnosi się w ciężar
rozpoznanej wartości firmy lub zysku z okazyjnego nabycia.
17
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Ujęcie i wycena możliwych do zidentyfikowania nabytych aktywów, przejętych zobowiązań
wycenionych zgodnie z MSSF
Przedstawione poniżej dane dotyczące wyceny do wartości godziwej zidentyfikowanych nabytych
aktywów i przejętych zobowiązań zostały oparte na identyfikacji przeprowadzonej z punktu
widzenia Banku Millennium oraz przyjętych założeń dotyczących progu istotności. Szczegółowy opis
dokonania wyceny do wartości godziwej poszczególnych nabytych aktywów i przejętych zobowiązań
został przedstawiony w skonsolidowanym raporcie rocznym Grupy Millennium za rok 2019.
Możliwe do zidentyfikowania nabyte aktywa i przejęte zobowiązania wycenione do wartości godziwej
w milionach zł
Aktywa
Kasa, środki w Banku Centralnym
241,6
Należności od banków
85,0
Kredyty i pożyczki udzielone klientom
12 557,7
Aktywa finansowe przeznaczone do obrotu/FVOCI/FVTPL
1 401,9
Wartości niematerialne
49,8
Rzeczowe aktywa trwałe
113,2
Aktywa z tytułu odroczonego podatku
143,5
Pozostałe aktywa
72,2
Aktywa razem
14 664,9
Zobowiązania i Kapitał Własny
Zobowiązania wobec banków i instytucji finansowych
4 086,5
Zobowiązania wobec klientów
7 974,9
Dłużne papiery wartościowe
506,1
Rezerwy
1,3
Instrumenty pochodne w rachunkowości zabezpieczeń
5,7
Pozostałe zobowiązania
375,0
Dług podporządkowany
100,1
Zobowiązania razem
13 049,6
Aktywa netto
1 615,3
Zobowiązania i Kapitał Własny
14 664,9
Od zidentyfikowanych korekt do wartości godziwej dla różnic przejściowych skalkulowany został
podatek odroczony.
Kalkulacja wartości firmy
Na dzień sporządzenia niniejszego sprawozdania Grupa zakończyła proces kalkulacji wartości firmy
na dzień 31 maja 2019 roku.
Zgodnie z MSSF 3.45 maksymalny okres na dokonywanie zmian do rozliczenia ceny nabycia upłynął
po 12 miesiącach od dnia nabycia, tj. w dniu 31 maja 2020 roku. Ostatecznie ustaloną różnicę
wartości godziwej przejętych aktywów i zobowiązań na dzień przejęcia do ceny nabycia Grupa
wykazuje, zgodnie z zapisami MSSF 3.32, jako wartość firmy w wartościach niematerialnych.
18
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
W tys. PLN
Możliwe do zidentyfikowania nabyte aktywa i przejęte
zobowiązania wycenione do wartości godziwej
Cena przekazana zgodnie z Umową
1 833 000
Wstępna korekta ceny
(25 529)
Cena po korekcie
1 807 471
Wartość godziwa nabytych aktywów netto
1 615 346
Wartość firmy
192 125
Różnica pomiędzy wartością księgową przejętego majątku i zobowiązań Euro Bank S.A., a wyceną
tego majątku do wartości godziwej będzie podlegać rozliczeniu do rachunku zysków i strat - w
okresie ekonomicznego życia poszczególnych składników przejętego majątku i zobowiązań.
Zgodnie z MSR 36 Bank przeprowadził na dzień 31 grudnia 2020 test na utratę wartości firmy
powstałej w wyniku nabycia Euro Bank S.A. Co do zasady niniejszy test polega na porównaniu
wartości bilansowej ośrodka wypracowującego środki pieniężne (cash generating unit zwanego dalej
„CGU”) z jego wartością odzyskiwaną (gdzie CGU jest najmniejszym możliwym do określenia
zespołem aktywów generującym wpływy pieniężne w znacznym stopniu niezależne od wpływów
pieniężnych pochodzących z innych aktywów lub grup aktywów).
Test na utratę wartości Bank przeprowadził w odniesieniu do portfela aktywów segmentu klientów
indywidualnych stanowiących zbiór CGU, poprzez porównanie ich wartości bilansowej z wartością
odzyskiwaną. Wartość odzyskiwana oszacowana została na podstawie wartości użytkowej CGU którą
obliczono jako bieżącą, szacunkową wartość przyszłych przepływów pieniężnych za okres 5 lat z
uwzględnieniem wartości rezydualnej CGU. Wartość rezydualna CGU została skalkulowana poprzez
ekstrapolację projekcji przepływów pieniężnych poza okres prognozy, przy zastosowaniu stopy
wzrostu przyjętej na poziomie 3,5%. Prognozy przepływów pieniężnych opierają się na założeniach
zawartych w planie finansowym dla Grupy Kapitałowej Banku Millennium na 2021 oraz projekcji na
lata 2022-2023. Przepływy finansowe dyskontowane były przy pomocy stopy dyskonta wynoszącej
9,44%.
Test na utratę wartości przeprowadzony na dzień 31 grudnia 2020 roku wykazał nadwyżkę wartości
odzyskiwanej nad wartością bilansową poszczególnych CGU i w związku z tym nie stwierdzono
utraty wartości firmy.
19
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
8. Polityka rachunkowości
8.1. OŚWIADCZENIE O ZGODNOŚCI Z MIĘDZYNARODOWYMI
STANDARDAMI SPRAWOZDAWCZOŚCI FINANSOWEJ
Sprawozdanie finansowe Grupy zostało przygotowane zgodnie z wymogami Międzynarodowych
Standardów Sprawozdawczości Finansowej (MSSF) w wersji zatwierdzonej przez Unię Europejską,
a w zakresie nieuregulowanym powyższymi standardami zgodnie z wymogami ustawy z dnia
29 września 1994 r. o rachunkowości (tekst jednolity Dz. U. z 2021 r. poz. 217) i wydanych na jej
podstawie przepisów wykonawczych, jak również wymogami odnoszącymi się do emitentów
papierów wartościowych dopuszczonych lub będących przedmiotem ubiegania się o dopuszczenie do
obrotu na rynku oficjalnych notowań giełdowych. Przedmiotowe sprawozdanie finansowe wypełnia
obowiązki informacyjne określone w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 29 marca 2018 r. w
sprawie informacji bieżących i okresowych przekazywanych przez emitentów papierów
wartościowych oraz warunków uznawania za równoważne informacji wymaganych przepisami prawa
państwa niebędącego państwem członkowskim (Dz. U. z 2018 r., poz. 757)
Niniejsze sprawozdanie finansowe zostało zaakceptowane do publikacji przez Zarząd Banku w dniu
22 lutego 2021.
Zmiana zasady rachunkowości w roku 2020
W roku 2020 Grupa zmieniła sposób prezentacji rezerw utworzonych na ryzyko prawne z tytułu
walutowych kredytów hipotecznych, które w sprawozdaniu finansowym za rok 2019 były ujmowane
jako rezerwy na nierozstrzygnięte sprawy sporne. Mając na względzie, że część wspomnianych
rezerw odnosi się do nowego oszacowania przepływów pieniężnych z portfela kredytów
hipotecznych, Grupa alokowała niniejsze rezerwy do poszczególnych ekspozycji kredytowych i
zaprezentowała w niniejszym sprawozdaniu finansowym jako pomniejszenie wartości brutto
należności z tytułu kredytów hipotecznych, w przypadku których oczekuje się zmniejszenia
kontraktowych przepływów pieniężnych zgodnie z MSSF9. W celu zapewnienia porównywalności
Grupa dokonała stosownych korekt bilansu i sprawozdania z przepływów pieniężnych które zostały
zaprezentowane w sprawozdaniu finansowym za rok 2019 co ilustrują poniższe tabele.
Zgodnie z MSR1 jednostka przedstawia dodatkowo trzeci bilans według stanu na początek
poprzedniego okresu, jeżeli zastosowała zmianę zasady (politykę) rachunkowości retrospektywnie.
W tym wypadku nie ma takiej konieczności (zgodnie z zapisami MSR1) ponieważ retrospektywne
przekształcenie nie miało wpływu na informacje w bilansie sporządzonym na początek poprzedniego
okresu (czyli na dzień 31.12.2018).
20
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
AKTYWA
w tysiącach zł
Nota
dane według
stanu na
31.12.2019
opublikowane
w raporcie za
rok 2019
efekt zmiany
zasad
rachunkowości
przekształcone
dane według
stanu
31.12.2019,
prezentowane w
niniejszym
raporcie
Kasa, środki w Banku Centralnym
17
2 203 444
0
2 203 444
Aktywa finansowe przeznaczone do obrotu
18
986 728
0
986 728
Instrumenty pochodne
112 485
0
112 485
Instrumenty kapitałowe
210
0
210
Instrumenty dłużne
874 033
0
874 033
Aktywa finansowe nieprzeznaczone do obrotu
obowiązkowo wyceniane według wartości godziwej przez
rachunek zysków i strat, inne niż Kredyty i pożyczki
udzielone klientom
19
169 610
0
169 610
Instrumenty kapitałowe
66 609
0
66 609
Instrumenty dłużne
103 001
0
103 001
Aktywa finansowe wyceniane według wartości godziwej
przez inne całkowite dochody
20
21 870 164
0
21 870 164
Instrumenty kapitałowe
29 643
0
29 643
Instrumenty dłużne
21 840 521
0
21 840 521
Kredyty i pożyczki udzielone klientom
21
69 754 938
(139 548)
69 615 390
Obowiązkowo wyceniane według wartości godziwej przez
rachunek zysków i strat
1 498 195
0
1 498 195
Wyceniane według zamortyzowanego kosztu
68 256 743
(139 548)
68 117 195
Aktywa finansowe wyceniane według zamortyzowanego
kosztu, inne niż Kredyty i pożyczki udzielone klientom
22
1 037 869
0
1 037 869
Instrumenty dłużne
48 153
0
48 153
Lokaty oraz kredyty i pożyczki udzielone bankom i innym
instytucjom monetarnym
784 277
0
784 277
Transakcje z przyrzeczeniem odkupu
205 439
0
205 439
Instrumenty pochodne – rachunkowość zabezpieczeń
23
43 159
0
43 159
Inwestycje w jednostkach zależnych, we wspólnych
przedsięwzięciach i w jednostkach stowarzyszonych
24
0
0
0
Rzeczowe aktywa trwałe
25
666 330
0
666 330
Wartości niematerialne
26
342 653
0
342 653
Aktywa z tytułu podatku dochodowego
541 828
0
541 828
Bieżące należności podatkowe
10 310
0
10 310
Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego
27
531 518
0
531 518
Pozostałe aktywa
28
399 778
0
399 778
Aktywa trwałe i grupy do zbycia sklasyfikowane jako
przeznaczone do sprzedaży
29
39 441
0
39 441
Aktywa razem
98 055 942
(139 548)
97 916 394
21
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
ZOBOWIĄZANIA I KAPITAŁ WŁASNY
w tysiącach zł
Nota
dane według
stanu na
31.12.2019
opublikowane
w raporcie za
rok 2019
efekt zmiany
zasad
rachunkowości
przekształcone
dane według
stanu 31.12.2019,
prezentowane w
niniejszym
raporcie
ZOBOWIĄZANIA
Zobowiązania finansowe przeznaczone do obrotu
30
353 000
0
353 000
Instrumenty pochodne
150 735
0
150 735
Zobowiązania z tytułu krótkiej sprzedaży papierów
wartościowych
202 265
0
202 265
Zobowiązania finansowe wyceniane według
zamortyzowanego kosztu
85 853 762
0
85 853 762
Zobowiązania wobec banków i innych instytucji
monetarnych
31
1 578 848
0
1 578 848
Zobowiązania wobec klientów
32
81 454 765
0
81 454 765
Transakcje z przyrzeczeniem odkupu
33
90 712
0
90 712
Wyemitowane dłużne papiery wartościowe
34
1 183 232
0
1 183 232
Zobowiązania podporządkowane
35
1 546 205
0
1 546 205
Instrumenty pochodne – rachunkowość zabezpieczeń
23
426 847
0
426 847
Rezerwy
36
304 726
(139 548)
165 178
Nierozstrzygnięte sprawy sporne
251 333
(139 548)
111 785
Udzielone zobowiązania i gwarancje
53 393
0
53 393
Zobowiązania podatkowe
38 590
0
38 590
Bieżące zobowiązania podatkowe
38 590
0
38 590
Rezerwy z tytułu odroczonego podatku dochodowego
37
0
0
0
Inne zobowiązania
38
2 137 498
0
2 137 498
Zobowiązania razem
89 114 423
(139 548)
88 974 875
KAPITAŁ WŁASNY
Kapitał zakładowy
39
1 213 117
0
1 213 117
Akcje własne
0
0
0
Kapitał ze sprzedaży akcji powyżej wartości nominalnej
1 147 502
0
1 147 502
Skumulowane inne całkowite dochody
39
70 093
0
70 093
Zyski zatrzymane
39
6 510 807
0
6 510 807
Kapitał własny razem
8 941 519
0
8 941 519
Zobowiązania i kapitał własny razem
98 055 942
(139 548)
97 916 394
22
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
A. PRZEPŁYWY ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH Z DZIAŁALNOŚCI
OPERACYJNEJ
w tysiącach zł
dane za okres
1.01.2019 -
31.12.2019
opublikowane w
raporcie za rok
2019
efekt zmiany
zasad
rachunkowości
przekształcone
dane za okres
1.01.2019 -
31.12.2019,
prezentowane w
niniejszym
raporcie
Zysk (strata) po opodatkowaniu
560 732
0
560 732
Korekty razem:
(1 131 406)
0
(1 131 406)
Odsetki otrzymane
3 159 255
0
3 159 255
Odsetki zapłacone
(836 834)
0
(836 834)
Amortyzacja
180 872
0
180 872
Zyski/straty z tytułu różnic kursowych
(12 314)
0
(12 314)
Przychody z tytułu dywidend
(3 219)
0
(3 219)
Rezerwy
190 974
(139 548)
51 426
Wynik na sprzedaży i likwidacji inwestycyjnych aktywów
finansowych
(25 294)
0
(25 294)
Zmiana stanu aktywów finansowych wycenianych do wartości
godziwej przez Rachunek zysków i strat
(436 839)
0
(436 839)
Zmiana stanu kredytów i pożyczek udzielonych innym bankom
6 157
0
6 157
Zmiana stanu kredytów i pożyczek udzielonych klientom
(7 039 038)
139 548
(6 899 490)
Zmiana stanu należności z tytułu zakupionych papierów
wartościowych z przyrzeczeniem odkupu
32 227
0
32 227
Zmiana stanu zobowiązań wycenianych do wartości godziwej
przez Rachunek zysków i strat
165 703
0
165 703
Zmiana stanu zobowiązań wobec banków
(4 302 689)
0
(4 302 689)
Zmiana stanu zobowiązań wobec klientów
8 022 526
0
8 022 526
Zmiana stanu zobowiązań z tytułu sprzedanych papierów
wartościowych z udzielonym przyrzeczeniem odkupu
46 385
0
46 385
Zmiana stanu zobowiązań z tytułu emisji dłużnych papierów
wartościowych
(100 664)
0
(100 664)
Zmiana stanu rozrachunków z tytułu podatku dochodowego
(84 372)
0
(84 372)
Podatek dochodowy zapłacony
(319 479)
0
(319 479)
Zmiana stanu pozostałych aktywów i pasywów
165 954
0
165 954
Pozostałe pozycje
59 283
0
59 283
Środki pieniężne netto z działalności operacyjnej
(570 674)
0
(570 674)
23
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
B. PRZEPŁYWY ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH Z DZIAŁALNOŚCI
INWESTYCYJNEJ
w tysiącach zł
dane za okres
1.01.2019 -
31.12.2019
opublikowane w
raporcie za rok
2019
efekt zmiany
zasad
rachunkowości
przekształcone
dane za okres
1.01.2019 -
31.12.2019,
prezentowane w
niniejszym raporcie
Wpływy z działalności inwestycyjnej
141 768 540
0
141 768 540
Zbycie wartości niematerialnych oraz składników rzeczowego
majątku trwałego
22 808
0
22 808
Zbycie akcji i udziałów w podmiotach podporządkowanych
0
0
0
Zbycie inwestycyjnych aktywów finansowych
141 742 513
0
141 742 513
Pozostałe wpływy inwestycyjne
3 219
0
3 219
Wydatki z tytułu działalności inwestycyjnej
(142 681 128)
0
(142 681 128)
Nabycie wartości niematerialnych oraz składników rzeczowego
majątku trwałego
(196 534)
0
(196 534)
Nabycie akcji i udziałów w podmiotach podporządkowanych
(1 591 434)
0
(1 591 434)
Nabycie inwestycyjnych aktywów finansowych
(140 893 160)
0
(140 893 160)
Pozostałe wydatki inwestycyjne
0
0
0
Środki pieniężne netto z działalności inwestycyjnej
(912 588)
0
(912 588)
C. PRZEPŁYWY ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH Z DZIAŁALNOŚCI
FINANSOWEJ
w tysiącach zł
dane za okres
1.01.2019 -
31.12.2019
opublikowane w
raporcie za rok
2019
efekt zmiany
zasad
rachunkowości
przekształcone
dane za okres
1.01.2019 -
31.12.2019,
prezentowane w
niniejszym raporcie
Wpływy z działalności finansowej
865 000
0
865 000
Zaciągnięcie kredytów długoterminowych
35 000
0
35 000
Emisja dłużnych papierów wartościowych
0
0
0
Zwiększenie stanu zobowiązań podporządkowanych
830 000
0
830 000
Wpływy z emisji akcji własnych oraz dopłat do kapitału
0
0
0
Pozostałe wpływy finansowe
0
0
0
Wydatki z tytułu działalności finansowej
(149 637)
0
(149 637)
Spłata kredytów długoterminowych
(88 467)
0
(88 467)
Wykup dłużnych papierów wartościowych
0
0
0
Zmniejszenie stanu zobowiązań podporządkowanych
0
0
0
Wydatki z tytułu kosztów emisji
0
0
0
Umorzenie akcji
0
0
0
Płatności dywidend i innych wypłat na rzecz właścicieli
0
0
0
Pozostałe wydatki finansowe
(61 170)
0
(61 170)
Środki pieniężne netto z działalności finansowej
715 363
0
715 363
D. ZMIANA STANU ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH NETTO (A+B+C)
(767 899)
0
(767 899)
- w tym z tytułu różnic kursowych
152
0
152
E. ŚRODKI PIENIĘŻNE NA POCZĄTEK OKRESU
SPRAWOZDAWCZEGO
4 520 688
0
4 520 688
F. ŚRODKI PIENIĘŻNE NA KONIEC OKRESU
SPRAWOZDAWCZEGO (D+E)
3 752 789
0
3 752 789
24
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
8.2. STANDARDY I INTERPRETACJE PRZYJĘTE W ROKU 2020 ORAZ
NIEOBOWIĄZUJĄCE NA DZIEŃ BILANSOWY
ZMIANY DO ISTNIEJĄCYCH STANDARDÓW OBOWIĄZUJĄCE POCZĄWSZY OD SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO ZA 2020 ROK
Następujące zmiany do istniejących standardów wydane przez Radę Międzynarodowych Standardów
Rachunkowości (RMSR) weszły w życie po raz pierwszy dla sprawozdań finansowych za 2020 rok:
• Zmiany do MSSF 3 „Połączenia przedsięwzięć” – definicja przedsięwzięcia (obowiązujące w
odniesieniu do połączeń, w przypadku których data przejęcia przypada na początek pierwszego
okresu rocznego rozpoczynającego się 1 stycznia 2020 r. lub później oraz w odniesieniu do
nabycia aktywów, które nastąpiło w dniu rozpoczęcia w/w okresu rocznego lub później),
• Zmiany do MSSF 9 „Instrumenty finansowe”, MSR 39 „Instrumenty finansowe: ujmowanie i
wycena” oraz MSSF 7 „Instrumenty finansowe: ujawnianie informacji” - Reforma
Referencyjnej Stopy Procentowej (obowiązujące w odniesieniu do okresów rocznych
rozpoczynających się 1 stycznia 2020 roku lub później),
• Zmiany do MSR 1 „Prezentacja sprawozdań finansowych” i MSR 8 „Zasady (polityka)
rachunkowości, zmiany wartości szacunkowych i korygowanie błędów” – Definicja istotności
(obowiązujące w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2020 roku lub
później),
• Zmiany odniesień do założeń koncepcyjnych zawartych w MSSF (obowiązujące w odniesieniu
do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2020 roku lub później).
Wyżej wymienione zmiany do standardów nie miały istotnego wpływu na sprawozdanie finansowe
Grupy za 2020 rok.
NOWE STANDARDY ORAZ ZMIANY DO ISTNIEJĄCYCH STANDARDÓW, JAKIE ZOSTAŁY JUŻ WYDANE PRZEZ RMSR, ALE
JESZCZE NIE WESZŁY W ŻYCIE
Na dzień sporządzenia niniejszego sprawozdania finansowego następujące nowe standardy oraz
zmiany do istniejących standardów zostały wydane przez RMSR, ale nie weszły jeszcze w życie:
• MSSF 17 „Umowy ubezpieczeniowe” z późniejszymi zmianami do MSSF 17 (obowiązujący w
odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2023 roku lub później),
• Zmiany do MSSF 3 „Połączenia przedsięwzięć” – zmiany odniesień do założeń koncepcyjnych
wraz ze zmianami do MSSF 3 (obowiązujące w odniesieniu do okresów rocznych
rozpoczynających się 1 stycznia 2022 roku lub później),
• Zmiany do MSSF 4 „Umowy ubezpieczeniowe” - przedłużenie tymczasowego zwolnienia ze
stosowania MSSF 9 (data wygaśnięcia tymczasowego zwolnienia z MSSF 9 została przedłużona na
okresy roczne rozpoczynające się 1 stycznia 2023 roku lub później),
• Zmiany do MSSF 10 „Skonsolidowane sprawozdania finansowe” oraz MSR 28 „Inwestycje w
jednostkach stowarzyszonych i wspólnych przedsięwzięciach” – Sprzedaż lub wniesienie
aktywów pomiędzy inwestorem a jego jednostką stowarzyszoną lub wspólnym przedsięwzięciem
oraz późniejsze zmiany (data wejścia w życie zmian została odroczona do momentu zakończenia
prac badawczych nad metodą praw własności),
25
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
• Zmiany do MSSF 16 „Leasing” - ulgi w spłatach czynszu w związku z Covid-19 (obowiązujące w
odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 czerwca 2020 roku lub później.
Wcześniejsze zastosowanie jest dozwolone, również w sprawozdaniach finansowych
niezatwierdzonych do publikacji w dniu 28 maja 2020 roku. Zmiana ta jest również dostępna dla
raportów śródrocznych).
• Zmiany do MSR 1 „Prezentacja sprawozdań finansowych” – Klasyfikacja zobowiązań jako
krótkoterminowe lub długoterminowe (obowiązujące w odniesieniu do okresów rocznych
rozpoczynających się 1 stycznia 2023 roku lub później),
• Zmiany do MSR 16 „Rzeczowe aktywa trwałe” – przychody uzyskiwane przed przyjęciem
składnika aktywów trwałych do użytkowania (obowiązujące w odniesieniu do okresów rocznych
rozpoczynających się 1 stycznia 2022 roku lub później),
• Zmiany do MSR 37 „Rezerwy, zobowiązania warunkowe i aktywa warunkowe” – umowy
rodzące obciążenia – koszt wypełnienia umowy (obowiązujące w odniesieniu do okresów
rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2022 roku lub później),
• Zmiany do MSSF 9 „Instrumenty finansowe”, MSR 39 „Instrumenty finansowe: ujmowanie i
wycena”, MSSF 7 „Instrumenty finansowe: ujawnianie informacji”, MSSF 4 „Umowy
ubezpieczeniowe” oraz MSSF 16 „Leasing” - Reforma Referencyjnej Stopy Procentowej - Etap
2 (obowiązujące w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2021 roku
lub później),
• Zmiany do różnych standardów „Poprawki do MSSF (cykl 2018 - 2020)” – dokonane zmiany w
ramach procedury wprowadzania dorocznych poprawek do MSSF (MSSF 1, MSSF 9, MSSF 16 oraz
MSR 41) ukierunkowane głównie na rozwiązywanie niezgodności i uściślenie słownictwa (zmiany
do MSSF 1, MSSF 9 oraz MSR 41 obowiązują w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających
się 1 stycznia 2022 roku lub później, zmiany do MSSF 16 dotyczą jedynie przykładu
ilustrującego, a zatem nie podano daty jej wejścia w życie).
Grupa postanowiła nie skorzystać z możliwości wcześniejszego zastosowania powyższych nowych
standardów oraz zmian do istniejących standardów. Według szacunków Grupy, wyżej wymienione
nowe standardy oraz zmiany do istniejących standardów nie miałyby istotnego wpływu na
sprawozdanie finansowe, jeżeli zostałyby zastosowane przez Grupę na dzień bilansowy.
8.3. PRZYJĘTE ZASADY RACHUNKOWOŚCI
Podstawy sporządzenia sprawozdania finansowego
Skonsolidowane sprawozdanie Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A. sporządzone za rok
obrotowy od 1 stycznia 2020 roku do 31 grudnia 2020 roku obejmuje dane finansowe Banku oraz
dane finansowe jednostek zależnych, stanowiących „Grupę” oraz dane jednostek stowarzyszonych
wycenione metodą praw własności.
Niniejsze sprawozdanie finansowe zostało sporządzone w oparciu o założenie kontynuowania przez
Grupę działalności gospodarczej w niezmniejszonym istotnie zakresie, w okresie nie krótszym niż
26
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
rok od dnia bilansowego. Sprawozdanie zostało przygotowane w złotych polskich, a wszystkie
wartości, o ile nie wskazano inaczej, zostały podane w tysiącach złotych (tys. zł).
W sprawozdaniu zastosowano koncepcję wartości godziwej dla aktywów i zobowiązań finansowych
wycenianych FVTPL, w tym instrumentów pochodnych oraz aktywów finansowych klasyfikowanych
FVTOCI. Pozostałe składniki aktywów finansowych i zobowiązań finansowych (w tym kredyty i
pożyczki) wykazywane są w wartości zamortyzowanego kosztu ustalonego przy zastosowaniu
efektywnej stopy procentowej pomniejszonej o odpisy z tytułu utraty wartości (za wyjątkiem
kredytów nie spełniających testu SPPI) lub cenie nabycia pomniejszonej o odpisy z tytułu utraty
wartości.
Sporządzenie sprawozdania finansowego zgodnie z MSSF, w brzmieniu przyjętym przez UE, wymaga
od kierownictwa dokonania subiektywnych ocen, estymacji i przyjęcia założeń, które wpływają na
stosowane zasady rachunkowości oraz na prezentowane kwoty aktywów i pasywów oraz przychodów
i kosztów. Za wybór, stosowanie, rozwój i sprawdzenie trafności przyjętych estymacji odpowiada
jednostka merytoryczna Grupy, przyjęte założenia są następnie zatwierdzane przez kierownictwo
Grupy. Szacunki i założenia dokonywane są w oparciu o dostępne dane historyczne oraz szereg
innych czynników, które są uważane za właściwe w danych warunkach. Wyniki tworzą podstawę do
dokonywania szacunków odnośnie wartości bilansowych aktywów i pasywów, których nie da się
określić w jednoznaczny sposób na podstawie innych źródeł. Wyniki rzeczywiste mogą się różnić od
wartości szacunkowych.
Zgodność rzeczywistych wyników i dokonanych szacunków i założeń jest weryfikowana na bieżąco.
Korekty w szacunkach są rozpoznawane w okresie, w którym dokonano zmiany szacunku pod
warunkiem, że korekta dotyczy tylko tego okresu lub w okresie, w którym dokonano zmiany i w
okresach przyszłych, jeśli korekta wpływa zarówno na bieżący jak i przyszłe okresy.
Poniżej prezentowane zasady rachunkowości zostały zastosowane do wszystkich okresów
sprawozdawczych zaprezentowanych w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym.
Wszystkie jednostki objęte konsolidacją sporządzają sprawozdania finansowe zgodnie z jednolitymi
obowiązującymi w całej Grupie MSSF w brzmieniu przyjętym przez UE, na ten sam dzień bilansowy.
Podstawy konsolidacji
Metoda przejęcia
Metoda przejęcia jest stosowana przez Grupę przy rozliczaniu połączeń jednostek gospodarczych,
w których Grupa występuje jako jednostka przejmująca. Koszt połączenia ustala się jako wartość
godziwą przekazanych aktywów, wyemitowanych instrumentów kapitałowych oraz zobowiązań
zaciągniętych lub przejętych na dzień wymiany wyłączając koszty usług związanych z połączeniem
jednostek takich jak doradztwo, porady prawne, wyceny i podobne usługi.
Możliwe do zidentyfikowania aktywa nabyte oraz zobowiązania i zobowiązania warunkowe przejęte
w ramach połączenia jednostek gospodarczych wycenia się początkowo według ich wartości
godziwej na dzień przejęcia, niezależnie od wielkości ewentualnych udziałów niekontrolujących.
Nadwyżkę kosztu przejęcia nad wartością godziwą udziału Grupy w możliwych do zidentyfikowania
przejętych aktywach netto ujmuje się jako wartość firmy. Jeżeli koszt połączenia jest niższy od
udziału Grupy w wartości godziwej netto możliwych do zidentyfikowania aktywów, zobowiązań,
zobowiązań warunkowych przejętej jednostki zależnej, Grupa dokonuje ponownej oceny
identyfikacji i wyceny możliwych do zidentyfikowania aktywów, zobowiązań i zobowiązań
warunkowych jednostki przejmowanej oraz wyceny kosztu połączenia. Ewentualna nadwyżka
pozostała po dokonaniu ponownej oceny jest ujmowana od razu w Rachunku zysków i strat.
27
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Jednostki zależne
Jednostki zależne są to wszelkie podmioty kontrolowane przez Grupę, ponieważ Grupa (i) posiada
znaczące prawa dające możliwość bieżącego kierowania działaniami jednostki istotnie
wpływającymi na jej wyniki finansowe, (ii) z tytułu swego zaangażowania w jednostkę podlega
ekspozycji na zmienne wyniki finansowe lub posiada prawa do tych wyników oraz (iii) posiada
możliwość wykorzystania władzy do wywierania wpływu na wysokość przypisanych mu wyników
finansowych związanych z zaangażowaniem w tę jednostkę. Przy dokonywaniu oceny czy Grupa
posiada władzę nad daną jednostką uwzględnia się istnienie znaczących praw głosu, w tym
potencjalnych praw głosu, które w danej chwili można zrealizować lub zamienić. Aby prawo było
prawem znaczącym, jego posiadacz musi mieć praktyczną zdolność wykonywania tego prawa.
Jednostki zależne podlegają konsolidacji od dnia przejęcia nad nimi kontroli przez Grupę. Przestaje
się je konsolidować z dniem ustania kontroli.
Transakcje, rozrachunki i niezrealizowane zyski na transakcjach pomiędzy spółkami Grupy są
eliminowane. Nie zrealizowane straty również podlegają eliminacji, chyba że transakcja dostarcza
dowodów na utratę wartości przekazanego składnika aktywów.
Jednostki stowarzyszone
Jednostki stowarzyszone to wszelkie jednostki, na które Grupa wywiera znaczący wpływ, lecz
których nie kontroluje, co zwykle towarzyszy posiadaniu od 20% do 50% ogólnej liczby głosów w
organach stanowiących. Inwestycje w jednostkach stowarzyszonych rozlicza się metodą praw
własności i ujmuje początkowo według kosztu. Inwestycja Grupy w jednostkach stowarzyszonych
obejmuje wartość firmy (pomniejszoną o ewentualne skumulowane odpisy z tytułu utraty wartości),
określoną na dzień nabycia.
Udział Grupy w wyniku finansowym jednostek stowarzyszonych od dnia nabycia ujmuje się w
Rachunku zysków i strat, zaś jej udział w zmianach stanu innych kapitałów od dnia nabycia –
w innych kapitałach. Wartość bilansową inwestycji koryguje się o łączne zmiany stanu
poszczególnych elementów kapitału od dnia ich nabycia. Gdy udział Grupy w stratach jednostki
stowarzyszonej staje się równy lub większy od udziału Grupy w tej jednostce stowarzyszonej,
obejmującego ewentualne inne niż zabezpieczone należności, Grupa zaprzestaje ujmować dalsze
straty, chyba że wzięła na siebie obowiązki lub dokonała płatności w imieniu danej jednostki
stowarzyszonej.
Niezrealizowane zyski na transakcjach pomiędzy Grupą a jej jednostkami stowarzyszonymi
eliminuje się proporcjonalnie do udziału Grupy w jednostkach stowarzyszonych. Niezrealizowane
straty również są eliminowane, chyba że transakcja dostarcza dowodów na wystąpienie utraty
wartości przekazywanego składnika aktywów.
Waluta funkcjonalna oraz waluta prezentacji
Waluta funkcjonalna i waluta prezentacji
Pozycje zawarte w sprawozdaniu finansowym Grupy wycenia się w walucie podstawowego
środowiska gospodarczego, w którym dana jednostka prowadzi działalność („waluta funkcjonalna”).
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe prezentowane jest w złotych, które są walutą funkcjonalną
i walutą prezentacji Banku – jednostki dominującej Grupy oraz spółek Grupy.
28
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Transakcje i salda
Transakcje wyrażone w walutach obcych przelicza się na walutę funkcjonalną według kursu
obowiązującego w dniu transakcji. Zyski i straty kursowe z tytułu rozliczenia tych transakcji oraz
wyceny bilansowej aktywów i zobowiązań pieniężnych wyrażonych w walutach obcych ujmuje się
w Rachunku zysków i strat.
Różnice kursowe z tytułu pozycji pieniężnych, zarówno tych wycenianych do wartości godziwej
przez Rachunek zysków i strat, jak i wycenianych do wartości godziwej przez Inne całkowite
dochody, są wykazywane w Rachunku zysków i strat.
Różnice kursowe z tytułu pozycji niepieniężnych wycenianych do wartości godziwej przez wynik
finansowy są wykazywane w Rachunku zysków i strat, natomiast różnice kursowe z tytułu pozycji
niepieniężnych klasyfikowanych jako wyceniane do wartości godziwej przez Inne całkowite dochody
są wykazywane w Innych składnikach całkowitych dochodów.
Zastosowanie szacunków w związku ze stosowanymi zasadami rachunkowości
Sporządzenie sprawozdania finansowego zgodnie z MSSF wymaga dokonania przez Grupę pewnych
szacunków oraz przyjęcia pewnych założeń, które mają wpływ na kwoty prezentowane w
sprawozdaniu finansowym. Szacunki i założenia, które podlegają ciągłej ocenie przez kierownictwo
Grupy, oparte są o doświadczenia historyczne i inne czynniki, w tym oczekiwania co do przyszłych
zdarzeń, które w danej sytuacji wydają się uzasadnione. Mimo, że szacunki te opierają się na
najlepszej wiedzy dotyczącej warunków bieżących i działań, które Grupa podejmuje, rzeczywiste
rezultaty mogą się od tych szacunków różnić. Poniżej przedstawiono najistotniejsze obszary dla
których Grupa dokonuje oszacowań:
▪ Utrata wartości kredytów i pożyczek
Szacowanie utraty wartości w Grupie bazuje na koncepcie „oczekiwanej straty kredytowej”
(ang. Expected Credit Loss – ECL). W efekcie Grupa wyznacza odpisy z tytułu utraty wartości, w
oparciu o oczekiwane straty kredytowe oraz uwzględnienie prognoz przyszłych warunków
ekonomicznych podczas dokonywania oceny ryzyka kredytowego danej ekspozycji.
Metodologia i założenia przyjęte do wyznaczania utraty wartości ekspozycji kredytowych są
regularnie monitorowane w celu zmniejszenia rozbieżności pomiędzy stratami szacowanymi a
rzeczywistymi. W celu oceny adekwatności odpisów z tytułu utraty wartości, wyznaczonych
zarówno w ramach analizy indywidualnej, jak i kolektywnej, przeprowadzana jest okresowo (nie
rzadziej niż raz w roku) weryfikacja historyczna (backtesting), której wyniki są brane pod uwagę
przy definiowaniu działań, mających na celu poprawę jakości procesu.
Dodatkowe informacje zostały zaprezentowane w Rozdziale 9. „Zarządzanie ryzykiem
finansowym”.
▪ Wartość godziwa instrumentów finansowych
Wartość godziwą instrumentów finansowych nienotowanych na aktywnych rynkach ustala się
stosując techniki wyceny zgodnie ze stosowaną przez Grupę polityką rachunkowości. Dla
instrumentów pochodnych o charakterze nieopcyjnym oraz dłużnych papierów wartościowych
stosowane są modele bazujące na zdyskontowanych przepływach pieniężnych. Dla instrumentów
pochodnych o charakterze opcyjnym stosuje się modele wyceny opcji. Wszystkie modele są
zatwierdzane przed użyciem, a także kalibrowane w celu zapewnienia, że otrzymane wyniki
odzwierciedlają rzeczywisty poziom wartości godziwej wycenianych instrumentów. W miarę
możliwości w modelach wykorzystywane są wyłącznie dane możliwe do zaobserwowania,
pochodzące z aktywnego rynku.
29
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
W przypadku braku pochodzących z aktywnego rynku parametrów wyceny, wartość godziwa jest
określana w oparciu o zastosowanie technik wyceny wykorzystujących szacunkowe parametry
wsadowe.
Grupa wycenia instrumenty finansowe stosując poniższe metody wyceny w następującej
hierarchicznie kolejności:
▪ Ceny kwotowane na aktywnym rynku identycznych instrumentów dla następujących
instrumentów finansowych:
Dłużne papiery skarbowe stałokuponowe i zerokuponowe oraz zmiennoprocentowe;
▪ Techniki wyceny w oparciu o parametry pochodzące z rynku dla następujących
instrumentów finansowych:
Dłużne papiery skarbowe zmiennoprocentowe,
Instrumenty pochodne:
▪ FRA, IRS, CIRS,
▪ FX Swap, FX Forward,
▪ Instrumenty pochodne wbudowane,
Bony emitowane przez Bank Centralny;
▪ Techniki wyceny z wykorzystaniem istotnych parametrów niepochodzących z rynku:
Dłużne papiery wartościowe pozostałych emitentów (np. gminy),
Kredyty obowiązkowo wyceniane do wartości godziwej przez rachunek zysków i strat,
Akcje VISA Incorporation,
Instrumenty pochodne:
▪ Opcje walutowe nabyte przez Grupę,
▪ Opcje na indeksy nabyte/wystawione przez Grupę.
W celu oszacowania wartości godziwej akcji uprzywilejowanych VISA, uwzględniono wartość
pieniądza w czasie oraz okres konwersji akcji uprzywilejowanych na akcje zwykłe VISA.
Do oszacowania wartości godziwej kredytów, z uwagi na brak dostępności wartości rynkowej,
posłużono się wewnętrznym modelem wyceny z uwzględnieniem założenia, iż w momencie
udzielenia kredytu wartość godziwa równa jest cenie transakcyjnej.
Wartość godziwa kredytów bez rozpoznanej utraty wartości jest równa sumie przyszłych
oczekiwanych przepływów pieniężnych zdyskontowanych na daną datę bilansową. Stopa
dyskontująca stanowi sumę: kosztu ryzyka, kosztu finansowania, wartości oczekiwanego zwrotu.
Wartość godziwa kredytów o rozpoznanej utracie wartości jest równa sumie przyszłych
oczekiwanych odzysków zdyskontowanych z zastosowaniem efektywnej stopy procentowej,
uznając że średnie oczekiwane odzyski uwzględniają w pełni element ryzyka kredytowego.
Do wyceny instrumentów pochodnych Grupa stosuje komponent ryzyka kredytowego
uwzględniający zarówno ryzyko kontrahenta (korekta wartości kredytowej, z ang. credit value
adjustment - CVA) jak i ryzyko własne Grupy (korekta wartości debetowej, z ang. debit value
adjustment – DVA). Grupa ocenia, że wpływ nieobserwowalnych danych wejściowych związanych
ze stosowaniem tego komponentu na proces ustalania wartości godziwej jest nieistotny.
▪ Utrata wartości innych aktywów trwałych
Na każdy dzień bilansowy Grupa ocenia istnienie przesłanek, które wskazują, czy nastąpiła utrata
wartości składników aktywów trwałych. W przypadku zidentyfikowania takiej przesłanki, Grupa
dokonuje oszacowania wartości odzyskiwalnej. Oszacowanie wartości użytkowej składnika
aktywów trwałych (lub ośrodka wypracowującego środki pieniężne) wiąże się, między innymi, z
przyjęciem założeń w zakresie szacunków co do kwot, terminów przyszłych przepływów
pieniężnych, które Grupa może uzyskać z tytułu danego składnika aktywów trwałych (lub ośrodka
wypracowującego środki pieniężne). Szacując wartość godziwą pomniejszoną o koszty sprzedaży
Grupa opiera się na dostępnych danych rynkowych na ten temat lub wycenach sporządzonych
przez niezależnych rzeczoznawców.
30
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
▪ Rezerwa na ryzyko prawne z tytułu walutowych kredytów hipotecznych
Zważywszy na zwiększone ryzyko prawne związane z walutowymi kredytami hipotecznymi, Bank
tworzy dedykowaną na to ryzyko rezerwę. Metodologia opracowana przez Bank jest oparta o
następujące główne parametry: (1) liczba bieżących (w tym powództw zbiorowych) i
potencjalnych przyszłych spraw sądowych, które pojawią się w określonym (trzyletnim)
horyzoncie czasowym, (2) kwota potencjalnej straty Banku w przypadku konkretnego wyroku
sądu (wzięto pod uwagę trzy negatywne scenariusze wyroków), (3) prawdopodobieństwo
uzyskania konkretnego wyroku sądowego obliczonego na podstawie statystyk wyroków sektora
bankowego w Polsce i uzyskanych opinii prawnych.
Zmiana wartości rezerwy lub jej wykorzystanie będą zależne od ostatecznych wyroków sądów w
konkretnych sprawach oraz od liczby spraw sądowych.
▪ Rezerwa na potencjalne zwroty kosztów pożyczek w przypadku wcześniejszej spłaty
Biorąc pod uwagę werdykt Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, który stwierdził, że
konsument ma prawo żądać zmniejszenia całkowitej kwoty kosztów pożyczki na którą składają
się odsetki i koszty przypadające na pozostały okres obowiązywania umowy w przypadku
wcześniejszej spłaty kredytu, Bank tworzy rezerwę na potencjalne zwroty dla klientów. Rezerwa
została oszacowana na podstawie maksymalnej kwoty potencjalnych zwrotów i
prawdopodobieństwa dokonania płatności.
▪ Inne wartości szacunkowe
Rezerwa na odprawy emerytalne wyliczana jest metodą aktuarialną przez niezależnego
aktuariusza jako wartość obecna przyszłych zobowiązań Grupy wobec pracowników według stanu
zatrudnienia i płac na dzień aktualizacji. Rezerwa na odprawy emerytalne podlega aktualizacji
na bazie rocznej. Wyliczenie rezerw jest oparte na szeregu założeń, zarówno co do warunków
makroekonomicznych jak i założeń dotyczących rotacji pracowników, ryzyka śmierci i innych.
W odniesieniu do świadczeń pracowniczych, takich jak premie dla wyższej kadry kierowniczej,
premie dla pracowników, Zarząd Grupy dokonuje szacunków wysokości świadczeń na dzień
bilansowy. Ostateczna kwota przedmiotowych świadczeń pracowniczych jest ustalana decyzją
Komitetu Personalnego Zarządu Banku lub Komitetu Personalnego Rady Nadzorczej Banku.
Aktywa i zobowiązania finansowe
Klasyfikacja
Zgodnie z wymogami MSSF 9 aktywa finansowe klasyfikowane są w momencie ich początkowego
ujęcia (i w dniu wdrożenia MSSF9) do jednej z trzech kategorii:
1) Aktywa finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu (dalej „AC” – ang. Amortised
Cost),
2) Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy (dalej „FVTPL” – ang.
Fair Value Through Profit & Loss),
3) Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez inne całkowite dochody (dalej
„FVTOCI” – ang. Fair Value Through Other Comprehensive Income).
Klasyfikacja instrumentów finansowych do jednej z powyższych kategorii przeprowadzana jest na
podstawie:
1) Modelu biznesowego zarządzania aktywami finansowymi
Ocena modelu biznesowego polega na ustaleniu, czy składnik aktywów finansowych jest
utrzymywany:
▪ dla uzyskiwania przepływów pieniężnych wynikających z kontraktu,
▪ zarówno w celu otrzymywania przepływów pieniężnych wynikających z kontraktu jak i
sprzedaży składnika aktywów finansowych lub
▪ w innych celach biznesowych.
31
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
2) Testu charakterystyki kontraktowych przepływów pieniężnych związanych z aktywami
finansowymi (Test SPPI - ang. Solely Payment of Principal and Interest)
Test SPPI ma na celu ocenę charakterystyki kontraktowych przepływów pieniężnych
i w konsekwencji weryfikację, czy:
▪ warunki umowne powodują powstanie w określonych terminach przepływów pieniężnych,
które stanowią tylko i wyłącznie spłatę kapitału i odsetek od tego kapitału,
▪ kapitał stanowi wartość godziwą kredytu w momencie jego rozpoznania,
▪ odsetki stanowią odzwierciedlenie wartości pieniądza w czasie oraz ryzyka kredytowego,
ryzyka płynności, marży Grupy i innych kosztów administracyjnych związanych z wartością
kapitału pozostającego do spłaty w danym momencie.
Instrumenty finansowe są klasyfikowane w momencie początkowego ujęcia lub w następstwie
znaczącej modyfikacji instrumentu. Zmiana klasyfikacji aktywów finansowych jest powodowana
zmianą modelu biznesowego. Reklasyfikacja jest dokonywana prospektywnie, tj. nie wpływa na
wyceny wartości godziwej, odpisy aktualizujące ani naliczone odsetki ujęte do dnia reklasyfikacji.
Modele Biznesowe Grupy
Zgodnie z MSSF 9 sposób zarządzania aktywami może zostać przypisany do następujących modeli:
1) Held To Collect (dalej „HTC”),
2) Both Held to Collect and for Sale (dalej “HTC&FS”),
3) Inne, np. działalność tradingowa, zarzadzanie aktywami w oparciu o zmiany wartości godziwej,
maksymalizowanie przepływów pieniężnych poprzez sprzedaże.
Model Held To Collect (HTC)
Charakterystyka modelu:
1) Celem modelu jest utrzymywanie aktywów finansowych w celu uzyskania kontraktowych
przepływów pieniężnych,
2) Sprzedaż ma charakter sporadyczny,
3) Co do zasady, najniższe poziomy sprzedaży w porównaniu z pozostałymi modelami (pod
względem częstotliwości oraz wolumenu).
Warunki dopuszczające sprzedaż w modelu HTC:
1) Niska częstotliwość,
2) Niski wolumen,
3) Sprzedaż związana z ryzykiem kredytowym (sprzedaż spowodowana pogorszeniem jakości
kredytowej danego aktywa finansowego do poziomu, w którym nie spełnia wymagań polityki
inwestycyjnej).
Sprzedaż posiadająca przynajmniej jedną z powyższych cech nie stanowi przeszkody w
zakwalifikowaniu grupy aktywów do modelu HTC.
Wpływ na klasyfikację i wycenę:
Instrumenty przypisane do modelu HTC są klasyfikowane jako wyceniane według zamortyzowanego
kosztu pod warunkiem, że spełnione są kryteria Testu SPPI. Wartość instrumentów wyliczana jest w
oparciu o efektywną stopę procentową, która jest stosowana do ustalenia przychodów odsetkowych,
a następnie korygowana o odpisy z tytułu utraty wartości odzwierciedlające oczekiwane straty
kredytowe. Wycenie według zamortyzowanego kosztu podlega portfel kredytowy Grupy (z
wyjątkiem pożyczek niespełniających testu SPPI) oraz dłużne papiery wartościowe emitowane przez
jednostki samorządu terytorialnego (portfel obligacji komunalnych), ponieważ instrumenty te co do
zasady utrzymywane są przez Grupę do uzyskania kontraktowych przepływów pieniężnych, a
transakcje sprzedaży występują sporadycznie.
32
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Model Both Held to Collect and for Sale (HTC&FS)
Charakterystyka modelu:
1) Integralnymi celami modelu biznesowego są zarówno uzyskanie kontraktowych przepływów
pieniężnych, jak i sprzedaż (w szczególności model spełnia założenia HTC&FS, jeśli jego celem
jest zarządzanie bieżącymi potrzebami płynnościowymi bieżącego zapotrzebowania
płynnościowego, utrzymanie założonego profilu rentowości i / lub dopasowanie czasu trwania
(duration) aktywów i zobowiązań finansowych),
2) Poziomy sprzedaży są zazwyczaj wyższe niż w modelu HTC.
Wpływ na klasyfikację i wycenę:
Zgodnie z MSSF 9 instrumenty przypisane do modelu HTC&FS są klasyfikowane jako wyceniane w
wartości godziwej przez kapitał (FVTOCI) pod warunkiem, że warunki umowne tych instrumentów
powodują powstanie w określonych momentach przepływów pieniężnych stanowiących wyłącznie
spłatę kapitału oraz odsetek od niespłaconej części kapitału (spełniony jest Test SPPI). Instrumenty
te wyceniane są w wartości godziwej pomniejszonej o odpisy z tytułu utraty wartości, wynik z
wyceny ujmuje się w innych całkowitych dochodach do momentu usunięcia z bilansu aktywów
finansowych.
Model HTC&FS ma zastosowanie do portfela rządowych papierów wartościowych oraz bonów
pieniężnych Narodowego Banku Polskiego (w szczególności portfel płynnościowy i inwestycyjny).
Instrumenty kapitałowe (za wyjątkiem podmiotów powiązanych) klasyfikowane są jako wyceniane
do wartości godziwej przez rachunek zysków i strat (FVTPL), o ile zgodnie z intencją
zarządzających nimi jednostek nie stanowią inwestycji strategicznej, lub według wartości godziwej
z odniesieniem skutków wyceny w pozostałych całkowitych dochodach (FVTOCI) w przypadku
instrumentów, które nie są utrzymywane w celach handlowych. Decyzja o skorzystaniu z opcji
wyceny instrumentów kapitałowych do wartości godziwej z odniesieniem skutków wyceny w innych
całkowitych dochodach podejmowana jest przez Grupę w dniu początkowego ujęcia danego
instrumentu i stanowi desygnację nieodwołalną (nawet w momencie sprzedaży zysk/strata na
transakcji nie jest ujmowana w Rachunku Zysków i Strat).
Inne modele
Charakterystyka modelu:
1) Model biznesowy nie spełnia założeń modeli HTC oraz HTC&FS.
2) Uzyskiwanie przepływów pieniężnych z tytułu odsetek i kapitału nie jest głównym celem modelu
biznesowego (nie spełniony Test SPPI).
Do tej kategorii należy zaliczyć w szczególności:
1) Portfele zarządzane w celu uzyskiwania przepływów pieniężnych ze sprzedaży aktywów,
w szczególności „przeznaczone do obrotu”
2) Portfele, których wyniki zarządzania oceniane są na podstawie wartości godziwej.
Aktywo finansowe należy uznać za przeznaczone do obrotu, jeśli:
1) Zostało nabyte głównie w celu sprzedaży w krótkim terminie,
2) W momencie początkowego ujęcia, jest częścią portfela instrumentów finansowych
zarządzanych łącznie, dla których istnieją dowody potwierdzające prawidłowość, że w ostatnim
czasie faktycznie generowały krótkoterminowe zyski, lub
3) Jest instrumentem pochodnym, z wyłączeniem instrumentów pochodnych wyznaczonych do
rachunkowości zabezpieczeń i będących efektywnymi instrumentami zabezpieczającymi.
Termin „obrót” oznacza przy tym aktywne i częste zakupy i sprzedaże instrumentów. Cechy te nie
stanowią jednak warunku koniecznego, aby zaklasyfikować instrument finansowy jako przeznaczony
do obrotu.
33
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Wpływ na klasyfikację i wycenę:
Aktywa finansowe utrzymywane w ramach modeli innych niż HTC lub HTC&FS są wyceniane w
wartości godziwej przez rachunek zysków i strat (FVTPL).
1) Instrumenty pochodne,
2) Dłużne papiery wartościowe przeznaczone do obrotu,
3) Instrumenty kapitałowe niedesygnowane jako inwestycje strategiczne,
4) Aktywa finansowe nieodwołalnie wyznaczone przy początkowym ujęciu do wyceny według
wartości godziwej przez wynik finansowy (nawet w przypadku, gdy składnik aktywów nie spełnia
warunków, aby zostać wyceniony na wartość FVTPL) w celu wyeliminowania lub znacznego
zmniejszenia niedopasowania księgowego które miałoby miejsce gdyby nie dokonano takiej
desygnacji.
Test charakterystyki kontraktowych przepływów pieniężnych (Test SPPI)
Ocena spełnienia kryterium Testu SPPI jest przeprowadzana w następujących przypadkach:
▪ udzielenie kredytu;
▪ zakup kredytu;
▪ renegocjacja warunków umownych.
Przedmiotem Testu SPPI są warunki umowne instrumentów dłużnych ujętych w bilansie, analizie nie
podlegają produkty pozabilansowe.
Test SPPI przeprowadzany jest na etapie projektowania produktu/umowy kredytowej co umożliwia
podjęcie decyzji zatwierdzających z uwzględnieniem przyszłego sposobu wyceny ekspozycji.
W ramach Testu SPPI oceniany jest między innymi wpływ zmodyfikowanego elementu na przepływy
pieniężne wynikające z zawartego kontraktu. Cechy kontraktowe wprowadzające zmienność lub
ryzyko przepływów pieniężnych niezwiązane bezpośrednio z przepływami z tytułu spłat odsetek i
kapitału mogą zostać ocenione jako niemające wpływu na klasyfikację (spełnienie kryteriów Testu
SPPI), jeżeli zostaną określone jako posiadające zaniedbywalny wpływ na klasyfikację (istnienie
cechy „de minimis”) lub taki wpływ nie jest zaniedbywalny (brak charakteru „de minimis”) lecz
może wystąpić jedynie w wyjątkowo rzadkich przypadkach (istnienie cechy „not genuine”).
W przypadkach, gdy ma miejsce modyfikacja wartości pieniądza w czasie, np. w razie
niedopasowania okresu przeszacowania stopy procentowej z tenorem stawki bazowej, w celu
weryfikacji spełnienia Testu SPPI Grupa przeprowadza ocenę na podstawie Benchmark Testu, czyli
porównania instrumentu wynikającego z kontraktu z instrumentem bazowym (który posiada te same
cechy umowne co instrument podlegający analizie, za wyjątkiem elementu modyfikacji pieniądze w
czasie).
Aktywa typu non-recourse (produkty, dla których roszczenie Grupy jest ograniczone do określonych
aktywów dłużnika lub przepływów pieniężnych z określonych aktywów), w szczególności produkty
typu „project finance” oraz „object finance” (produkty w których kredytobiorca, najczęściej spółka
specjalnego przeznaczenia charakteryzuje się minimalnym poziomem kapitałów własnych, a
jedynym składnikiem jego majątku jest kredytowane aktywo), oceniane są przez porównanie
wartości zabezpieczenia w stosunku do kwoty kapitału udzielonego kredytu. Identyfikacja
odpowiedniego bufora na pokrycie ryzyka zmian wartości zabezpieczenia, powoduje spełnienie
warunków Testu.
Negatywny wynik Testu SPPI, implikuje wycenę instrumentu dłużnego według FVTPL, powodując
odejście od standardowej metody wyceny według zamortyzowanego kosztu lub według FVTOCI.
34
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Modyfikacje warunków umowy kredytowej
Modyfikacje warunków umowy kredytowej w trakcie okresu kredytowania, to m.in.:
▪ zmiany terminów spłaty całości lub części należności,
▪ zmiany wysokości rat spłaty należności,
▪ zmiany oprocentowania lub zaprzestania naliczania odsetek,
▪ kapitalizacja zaległych lub bieżących odsetek,
▪ przewalutowanie zadłużenia (o ile możliwość taka nie wynika z pierwotnej umowy),
▪ ustanowienie, zmiana bądź zniesienie istniejącego zabezpieczenia należności.
Każda tego typu modyfikacja skutkować może koniecznością wyłączenia z bilansu i ponownej
klasyfikacji aktywa finansowego uwzględniającej przeprowadzenie Testu SPPI.
W przypadku zidentyfikowania modyfikacji warunków kontraktowych kredytu, Grupa przeprowadza
ocenę jakościową i ilościową w celu określenia czy daną modyfikację należy uznać za znaczącą i w
konsekwencji, wyłączyć oryginalne aktywo finansowe z bilansu i rozpoznać je jako nowe
(zmodyfikowane) aktywo według wartości godziwej. Znacząca modyfikacja ma miejsce jeżeli
spełnione są następujące warunki:
▪ kryterium ilościowe: zwiększenie zaangażowania dłużnika, rozumiane jako wzrost kapitału
każdej pojedynczej ekspozycji kredytowej powyżej 10% w stosunku do kapitału sprzed
podwyższenia. W przypadku wystąpienia kryterium ilościowego powyżej 10% uznaje się
modyfikacje za istotną, natomiast wystąpienie kryterium ilościowego do wysokości 10%
skutkuje uznaniem modyfikacji za nieistotną. Kryterium ilościowe nie ma zastosowania dla
kredytów znajdujących się w restrukturyzacji, tzn. w przypadku takich ekspozycji każda
zmiana zaangażowania dłużnika skutkuje rozpoznaniem modyfikacji nieistotnej ze względu
na fakt, iż umowa ugody lub restrukturyzacji ma na celu odzyskanie należności i nie stanowi
nowej transakcji zawartej na odmiennych warunkach,
▪ kryteria jakościowe: konwersja ekspozycji na inną walutę (o ile możliwość konwersji nie
była uwzględniana w pierwotnej umowie), zmiana wyniku testu SPPI. Wystąpienie kryterium
jakościowego skutkuje uznaniem modyfikacji za istotną.
Jeśli wynikające z umowy przepływy pieniężne podlegają modyfikacji, która nie prowadzi do
zaprzestania ujmowania danego składnika aktywów (tzw. nieistotna modyfikacja), Grupa dokonuje
korekty wartości bilansowej brutto składnika aktywów finansowych i ujmuje zysk lub stratę z tytułu
nieistotnej modyfikacji w wyniku finansowym (w odrębnej pozycji Rachunku zysków strat – „wynik z
tytułu modyfikacji”). Korektę wartości bilansowej brutto składnika aktywów finansowych stanowi
różnica dyskontowanych przepływów pieniężnych przed i po modyfikacji warunków umownych.
Wszelkie poniesione koszty i opłaty korygują wartość bilansową zmodyfikowanego składnika
aktywów finansowych i są amortyzowane w okresie pozostającym do daty wymagalności
zmodyfikowanego składnika aktywów finansowych.
Aktywa POCI
Aktywa POCI („purchased or originated credit-impaired”) to aktywa finansowe, które w momencie
początkowego ujęcia mają stwierdzoną utratę wartości. Aktywa finansowe, które zostały
zaklasyfikowane jako POCI w momencie początkowego ujęcia, są przez Grupę traktowane jako POCI
we wszystkich następnych okresach do momentu zaprzestania ich ujmowania w bilansie, a
oczekiwana strata kredytowa jest obliczana na bazie ECL uwzględniającego cały okresie istnienia
składnika aktywów finansowych, niezależnie od przyszłych zmian szacunków dotyczących
generowanych przez nie przepływów pieniężnych (ewentualnego uzdrowienia aktywa).
Aktywa POCI mogą powstać na 3 różne sposoby, tj.:
35
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
1) poprzez nabycie kontraktu spełniającego definicję POCI (np. w wyniku kupna portfela „złych
kredytów”)
2) poprzez zawarcie kontraktu, który jest POCI w momencie pierwotnego udzielenia
(np. udzielenie kredytu klientowi w złej kondycji finansowej z nadzieją na jej poprawę
w przyszłości)
3) poprzez istotną modyfikację kontraktu zaliczanego do koszyka 3 kwalifikującą ten kontrakt do
wyłączenia z bilansu, a następnie do ponownego ujęcia w bilansie już jako kontraktu
spełniającego definicję POCI.
Zobowiązania finansowe
Zobowiązania finansowe w dniu ich nabycia lub powstania zalicza się do następujących kategorii:
1) zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy, lub
2) pozostałe zobowiązania finansowe (wyceniane w AC).
Zobowiązania finansowe nie podlegają przeklasyfikowaniu.
Ujmowanie instrumentów finansowych w bilansie
Grupa ujmuje składnik aktywów lub zobowiązanie finansowe w bilansie, gdy staje się stroną umowy
tego instrumentu. Standaryzowane transakcje kupna i sprzedaży aktywów finansowych ujmowane są
w dniu zawarcia transakcji.
Wszystkie instrumenty finansowe w momencie początkowego ujęcia są wyceniane do wartości
godziwej skorygowanej, w przypadku instrumentów finansowych innych niż klasyfikowane jako
wyceniane do wartości godziwej przez Rachunek zysków i strat, o koszty transakcji, które mogą być
przypisane bezpośrednio do nabycia lub emisji składnika aktywów finansowych lub zobowiązania
finansowego.
Zaprzestanie ujmowania instrumentów finansowych w bilansie
Składnik aktywów finansowych jest wyłączany z bilansu Grupy w momencie, kiedy wygasają umowne
prawa do przepływów pieniężnych z nim związanych lub, kiedy Grupa przenosi składnik aktywów
finansowych na podmiot trzeci. Przeniesienie to ma miejsce wtedy, gdy Grupa:
▪ przenosi umowne prawa do otrzymania przepływów pieniężnych ze składnika aktywów
finansowych lub
▪ zatrzymuje umowne prawa do otrzymania przepływów pieniężnych ze składnika aktywów,
ale przyjmuje umowny obowiązek przekazania tych przepływów jednostce spoza Grupy.
Przenosząc składnik aktywów finansowych Grupa ocenia, w jakim stopniu zachowuje ryzyko
i korzyści związane z posiadaniem składnika aktywów finansowych. W tym przypadku:
▪ jeżeli Grupa przenosi zasadniczo całe ryzyko i wszystkie korzyści związane z posiadaniem
składnika aktywów finansowych, to wyłącza składnik aktywów finansowych z bilansu;
▪ jeżeli Grupa zachowuje zasadniczo całe ryzyko i wszystkie korzyści związane
z posiadaniem składnika aktywów finansowych to w dalszym ciągu ujmuje składnik aktywów
finansowych w bilansie;
▪ jeżeli Grupa nie przenosi ani nie zachowuje zasadniczo całego ryzyka i wszystkich korzyści
związanych z posiadaniem składnika aktywów finansowych, to Grupa ustala, czy zachowała
kontrolę nad tym składnikiem aktywów finansowych. W przypadku zachowania kontroli
składnik aktywów finansowych jest ujmowany w bilansie Grupy do wysokości wynikającej z
trwałego zaangażowania, odpowiednio w przypadku braku kontroli jest z bilansu wyłączany.
Grupa wyłącza ze swojego bilansu zobowiązanie finansowe (lub jego część), gdy obowiązek
określony w umowie został wypełniony, umorzony lub wygasł.
36
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Rachunkowość zabezpieczeń i instrumenty pochodne
Wycena do wartości godziwej
Pochodne instrumenty finansowe wykazywane są w wartości godziwej począwszy od dnia zawarcia
transakcji. Wartość godziwą ustala się w oparciu o notowania instrumentów na aktywnych
rynkach,w tym w oparciu o ceny niedawno zawartych transakcji. Rynek jest uważany za aktywny,
gdy kwotowane ceny instrumentów są regularnie dostępne i wynikają z rzeczywistych transakcji
zawieranych na tym rynku oraz reprezentują poziom, po którym Grupa mogłaby zawrzeć takie
transakcje. W przypadku, gdy rynek instrumentów nie jest aktywny, Grupa określa wartość godziwą
z wykorzystaniem technik wyceny, w tym modeli bazujących na zdyskontowanych przepływach
pieniężnych oraz modeli wyceny opcji. Stosowane przez Grupę techniki wyceny oparte są o
maksymalne wykorzystanie danych wsadowych pochodzących z aktywnego rynku, takich jak stopy
procentowe, kursy walutowe oraz zmienności implikowane. W przypadku braku danych wsadowych
pochodzących z aktywnego rynku, Grupa wykorzystuje w technikach wyceny własne szacunki
parametrów wyceny w oparciu o swoją najlepszą wiedzę i doświadczenie.
Dodatkowym elementem wyceny instrumentów pochodnych jest komponent ryzyka kredytowego
uwzględniający zarówno ryzyko kontrahenta (korekta wartości kredytowej, z ang. credit value
adjustment - CVA) jak i ryzyko własne Grupy (korekta wartości debetowej, z ang. debit value
adjustment – DVA).
Ujmowanie instrumentów pochodnych wbudowanych w zobowiązania
Grupa wydziela i ujmuje w bilansie wbudowane instrumenty pochodne będące składnikiem
instrumentów hybrydowych. Instrument hybrydowy zawiera umowę zasadniczą (niebędącą
instrumentem pochodnym) oraz wbudowany instrument pochodny, który w oparciu o określoną
stopę procentową, cenę instrumentu finansowego, cenę towaru, kurs waluty, indeks cen lub stóp
lub inną zmienną, modyfikuje część lub całość przepływów pieniężnych wynikających z umowy
zasadniczej.
Spełniające określone niżej warunki, wbudowane instrumenty pochodne traktuje się jako odrębne
instrumenty pochodne. Instrumenty te są wyceniane według wartości godziwej a ich zmiany
wartości godziwej wykazuje się w Rachunku zysków i strat. Wbudowane instrumenty pochodne
ujmuje się i wycenia odrębnie od umowy zasadniczej w przypadku łącznego zaistnienia
następujących warunków:
▪ cechy ekonomiczne wbudowanego instrumentu pochodnego oraz ryzyko z nim związane nie
są ściśle powiązane z cechami ekonomicznymi umowy zasadniczej i ryzykami z niej
wynikającymi;
▪ samodzielny instrument o takich samych warunkach umownych jak wbudowany instrument
pochodny spełniałby definicję instrumentu pochodnego; oraz
▪ hybrydowy (łączny) instrument finansowy nie jest zaliczany do instrumentów finansowych
wycenianych w wartości godziwej przez Rachunek zysków i strat.
Sposób ujmowania zmian wartości godziwej instrumentu pochodnego zależy od tego, czy dany
instrument pochodny jest wyznaczony jako instrument zabezpieczający, od rodzaju zabezpieczenia
oraz od rodzaju zabezpieczanej pozycji.
37
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Instrumenty pochodne wyznaczone jako instrumenty zabezpieczające – rachunkowość zabezpieczeń
Instrumenty pochodne wykorzystywane są m.in. w celu zabezpieczenia przed ryzykami stopy
procentowej oraz kursu walutowego wynikającymi z działalności operacyjnej, finansowej i
inwestycyjnej. Niektóre instrumenty pochodne wyznacza się jako zabezpieczenie:
▪ przepływów pieniężnych, które przypisać można ujętemu składnikowi aktywów lub zobowiązań,
lub wysoce prawdopodobnej planowanej transakcji (zabezpieczenie przepływów pieniężnych),
lub
▪ wartości godziwej ujętego składnika aktywów lub zobowiązań albo wiążącej umowy
(zabezpieczenie wartości godziwej).
Kryteria stosowania rachunkowości zabezpieczeń
Rachunkowość zabezpieczeń stosuje się pod warunkiem spełnienia kryteriów:
▪ W momencie ustanowienia zabezpieczenia, formalnie wyznacza się i dokumentuje powiązanie
zabezpieczające, jak również cel zarządzania ryzykiem i strategię zawierania transakcji
zabezpieczających. Dokumentacja obejmuje identyfikację pozycji zabezpieczanej lub transakcji,
pozycji zabezpieczającej i charakter zabezpieczanego ryzyka. Dokumentuje się również, w
momencie ustanowienia zabezpieczenia i przez cały czas jego trwania, ocenę efektywności
instrumentu zabezpieczającego w kompensowaniu zmian wartości godziwej lub przepływów
pieniężnych wynikających z pozycji zabezpieczanej.
▪ Grupa przewiduje, że zabezpieczenie będzie odznaczało się wysoką skutecznością w
równoważeniu przepływów środków pieniężnych i zmian wartości godziwej, zgodnie z
udokumentowaną strategią zarządzania ryzykiem, dotyczącą tego konkretnego powiązania
zabezpieczającego (prospektywny test efektywności);
▪ Zabezpieczenie przepływów środków pieniężnych dotyczy wysoce prawdopodobnej,
prognozowanej transakcji, która jest narażona na ryzyko zmian przepływów środków pieniężnych
wpływających na poziom wyniku finansowego (test wysokiego prawdopodobieństwa);
▪ Skuteczność zabezpieczenia można wiarygodnie ocenić, czyli można wiarygodnie wycenić
wartość godziwą zabezpieczanej pozycji lub przepływy środków pieniężnych z niej pochodzące
oraz wartość godziwą instrumentu zabezpieczającego;
▪ Zabezpieczenie jest na bieżąco weryfikowane i stwierdza się jego wysoką skuteczność w całym
okresie jego wykorzystania (retrospektywny test efektywności).
Zabezpieczenie przepływów pieniężnych
Zabezpieczenie przepływów pieniężnych to zabezpieczenie przed ryzykiem zmienności przepływów
pieniężnych, które (i) można przypisać konkretnemu rodzajowi ryzyka związanemu z ujętym
składnikiem aktywów lub zobowiązaniem (takimi, jak całość lub część przyszłych płatności
odsetkowych od zadłużenia o zmiennym oprocentowaniu) lub z wysoce prawdopodobną planowaną
transakcją i które (ii) może wpływać na Rachunek zysków i strat.
Zabezpieczenie przepływów pieniężnych ujmowane jest w następujący sposób: część zysków lub
strat związanych z instrumentem zabezpieczającym, który stanowi efektywne zabezpieczenie,
ujmuje się w kapitale własnym poprzez pozostały dochód całkowity, zaś nieefektywną część zysków
lub strat związanych z instrumentem zabezpieczającym ujmuje się w Wyniku z instrumentów
finansowych wycenianych do wartości godziwej przez rachunek zysków.
Zyski i straty ujęte w pozostałych dochodach całkowitych (efektywne zabezpieczenie), w momencie
ujęcia składnika aktywów lub zobowiązań finansowych będącego skutkiem zabezpieczanej
planowanej transakcji, przenoszone są do Rachunku zysków i strat w tym okresie lub w okresach, w
których zabezpieczany składnik aktywów lub zobowiązań ma wpływ na Rachunek zysków i strat.
W przypadku zabezpieczenia aktywów lub zobowiązań niefinansowych, odniesione do pozostałych
dochodów całkowitych jako efektywne zabezpieczenie zyski i straty, przenoszone są do wyniku
sukcesywnie, w okresach w których aktywo lub zobowiązanie niefinansowe ma wpływ na Rachunek
zysków i strat bezpośrednio z kapitału lub przenoszone są z kapitału do początkowego kosztu
nabycia w bilansie i odnoszone do wyniku sukcesywnie w okresach, w których aktywo lub
zobowiązanie niefinansowe ma wpływ na Rachunek zysków i strat.
38
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Zabezpieczenie wartości godziwej
Zabezpieczenie wartości godziwej to zabezpieczenie przed ryzykiem zmiany wartości godziwej
ujętego składnika aktywów lub zobowiązania lub uprawdopodobnionego przyszłego zobowiązania,
albo wyodrębnionej części takiego składnika aktywów, zobowiązania lub uprawdopodobnionego
przyszłego zobowiązania, które przypisać można konkretnemu rodzajowi ryzyka i które może
wpływać na Rachunek zysków i strat.
Zmiany wartości godziwej instrumentów pochodnych wyznaczonych i kwalifikujących się jako
zabezpieczenia wartości godziwej, ujmuje się w Rachunku zysków i strat wraz z odpowiadającymi
im zmianami wartości godziwej zabezpieczanego składnika aktywów lub zobowiązania odnoszącego
się do ryzyka, przed którym Grupa się zabezpiecza. To znaczy: zyski lub straty wynikające z
przeszacowania wartości godziwej instrumentu zabezpieczającego (dla pochodnego instrumentu
zabezpieczającego) wykazuje się w Rachunku zysków i strat, zaś zyski lub straty związane z pozycją
zabezpieczaną, wynikające z zabezpieczanego ryzyka, korygują wartość bilansową zabezpieczanej
pozycji i są ujmowane w Rachunku zysków i strat. Zasada ta ma zastosowanie do zabezpieczanej
pozycji, którą w innych okolicznościach wycenia się według zamortyzowanego kosztu. W przypadku
pozycji zabezpieczanej, będącej składnikiem aktywów finansowych klasyfikowanych jako wyceniane
przez inne całkowite dochody, zyski lub straty wynikające z zabezpieczanego ryzyka ujmuje się w
Rachunku zysków i strat. Wycena zabezpieczanych składników aktywów finansowych
klasyfikowanych jako wyceniane przez inne całkowite dochody, wynikająca z czynników innych niż
zabezpieczane ryzyka, prezentowana jest w pozostałych dochodach całkowitych do czasu zbycia lub
terminu zapadalności tego składnika aktywów.
Zaprzestanie rachunkowości zabezpieczeń
W przypadku, gdy zabezpieczenie wartości godziwej przestało spełniać kryteria stosowania
rachunkowości zabezpieczeń, korektę wartości bilansowej instrumentu zabezpieczanego,
wycenianego wg efektywnej stopy procentowej, rozlicza się liniowo w czasie w Rachunku zysków i
strat w okresie pozostałym do terminu wymagalności/zapadalności. Wycena zabezpieczanych
składników aktywów finansowych klasyfikowanych jako wyceniane przez inne całkowite dochody,
wynikająca z czynników innych niż zabezpieczane ryzyka, prezentowana jest w kapitale z
aktualizacji wyceny do czasu zbycia lub terminu zapadalności tego składnika aktywów.
W przypadku, gdy zabezpieczenie przepływów pieniężnych przestało spełniać kryteria stosowania
rachunkowości zabezpieczeń, wycena instrumentu zabezpieczającego ujęta w pozostałych
dochodach całkowitych na dzień ostatniego efektywnego testu pozostaje w kapitałach do czasu
realizacji przepływu wynikającego z transakcji zabezpieczanej. Przeniesienie niniejszej wyceny do
Rachunku zysków i strat następuje w okresach, w których transakcja zabezpieczana ma wpływ na
Rachunek zysków i strat.
Instrumenty pochodne niespełniające kryteriów rachunkowości zabezpieczeń
Instrumenty pochodne, które nie podlegają zasadom wyceny zgodnie z zasadami rachunkowości
zabezpieczeń, klasyfikowane są jako instrumenty przeznaczone do obrotu i wyceniane w wartości
godziwej. Zmiany wartości godziwej instrumentów pochodnych klasyfikowanych jako przeznaczone
do obrotu są wykazywane w Rachunku zysków i strat w pozycji „Wynik z instrumentów finansowych
przeznaczonych do obrotu”/”Wynik z pozycji wymiany”, co opisano poniżej.
Grupa stosuje następujące zasady ujmowania zysków i strat z wyceny instrumentów pochodnych:
▪ Transakcje walutowe forward (FX forward)
Transakcje forward są wyceniane według wartości godziwej w oparciu o metodę dyskontowania
przyszłych przepływów pieniężnych, z uwzględnieniem ryzyka kredytowego kontrahenta
(i Grupy) o ile istnieje ryzyko niewywiązania się stron transakcji ze swoich zobowiązań. Zmiany
wartości godziwej transakcji FX forward są wykazywane w „Wynik z pozycji wymiany” Rachunku
zysków i strat.
39
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Ponadto, Grupa desygnowała wybrane transakcje FX forward jako instrumenty zabezpieczające.
Sposób ujmowania i wyceny zabezpieczających instrumentów finansowych został opisany w
części poświęconej rachunkowości zabezpieczeń.
▪ Transakcje SWAP walutowy (FX SWAP)
Transakcje FX SWAP są wyceniane według wartości godziwej w oparciu o metodę dyskontowania
przyszłych przepływów pieniężnych z wykorzystaniem krzywych stóp procentowych
uwzględniających spread wynikający z aktualnych warunków rynkowych oraz
z uwzględnieniem ryzyka kredytowego kontrahenta (i Grupy) o ile istnieje ryzyko niewywiązania
się stron transakcji ze swoich zobowiązań. Zmiany wartości godziwej transakcji FX SWAP są
wykazywane w „Wynik z instrumentów finansowych przeznaczonych do obrotu” Rachunku
zysków i strat.
▪ Transakcje SWAP stopy procentowej (IRS)
Transakcje IRS są wyceniane według wartości godziwej w oparciu o metodę dyskontowania
przyszłych przepływów pieniężnych z uwzględnieniem ryzyka kredytowego kontrahenta
(i Grupy) o ile istnieje ryzyko niewywiązania się stron transakcji ze swoich zobowiązań. Zmiany
wartości godziwej transakcji IRS są wykazywane w „Wynik z instrumentów finansowych
przeznaczonych do obrotu” Rachunku zysków i strat.
Ponadto, Grupa desygnowała wybrane transakcje IRS jako instrumenty zabezpieczające. Sposób
ujmowania i wyceny zabezpieczających instrumentów finansowych został opisany
w części poświęconej rachunkowości zabezpieczeń.
▪ Transakcje Cross – Currency Swap (CCS)
Transakcje CCS są wyceniane według wartości godziwej w oparciu o metodę dyskontowania
przyszłych przepływów pieniężnych z zastosowaniem krzywych stóp procentowych
skorygowanych o rynkowy spread z uwzględnieniem jego struktury terminowej oraz
z uwzględnieniem ryzyka kredytowego kontrahenta (i Grupy) o ile istnieje ryzyko niewywiązania
się stron transakcji ze swoich zobowiązań. Zmiany wartości godziwej transakcji CCS są
wykazywane w „Wynik z instrumentów finansowych przeznaczonych do obrotu” Rachunku
zysków i strat.
Ponadto, Grupa desygnowała wybrane transakcje CCS jako instrumenty zabezpieczające. Sposób
ujmowania i wyceny zabezpieczających instrumentów finansowych został opisany
w części poświęconej rachunkowości zabezpieczeń.
▪ Transakcje typu IRS z wbudowanymi opcjami
Transakcje są wyceniane według wartości godziwej; komponent swapowy jest wyceniany przy
zastosowaniu metody dyskontowania przyszłych przepływów pieniężnych z uwzględnieniem
ryzyka kredytowego kontrahenta (i Grupy) o ile istnieje ryzyko niewywiązania się stron
transakcji ze swoich zobowiązań, natomiast komponent opcyjny wyceniany jest przy pomocy
modeli wyceny opcji. Zmiany wartości godziwej wymienionych transakcji są wykazywane w
„Wynik z instrumentów finansowych przeznaczonych do obrotu” Rachunku zysków i strat.
Komponent opcyjny stanowi zabezpieczenie opcji wbudowanych w papiery wartościowe lub
depozyty oferowane przez Grupę.
▪ Opcje na indeksy i opcje walutowe
Transakcje opcyjne są wyceniane według wartości godziwej z zastosowaniem modeli do wyceny
opcji. W przypadku opcji wystawionych przez kontrahentów Grupy, wycena modelowa
uzupełniana jest o wpływ na wartość godziwą szacunkowego parametru ryzyka kredytowego.
Zmiany wartości godziwej opcji są wykazywane w „Wynik z instrumentów finansowych
przeznaczonych do obrotu” Rachunku zysków i strat.
40
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
▪ Transakcje Forward Rate Agreement (FRA)
Transakcje FRA są wyceniane do wartości godziwej przy zastosowaniu metody dyskontowania
przyszłych przepływów pieniężnych z uwzględnieniem ryzyka kredytowego kontrahenta
(i Grupy) o ile istnieje ryzyko niewywiązania się stron transakcji ze swoich zobowiązań. Zmiany
wartości godziwej transakcji FRA są wykazywane w „Wynik z instrumentów finansowych
przeznaczonych do obrotu” Rachunku zysków i strat.
▪ Transakcje terminowe na cenę surowca
Transakcje terminowe na cenę surowca są wyceniane według wartości godziwej w oparciu
o metodologię dyskontowania przyszłych przepływów pieniężnych wykorzystując ceny
referencyjne ustalane na rynku referencyjnym LME (London Metal Exchange) przy czym Grupa
nie utrzymuje pozycji własnych na rynku surowców. Zmiany wartości godziwej są wykazywane
w „Wynik z instrumentów finansowych przeznaczonych do obrotu” Rachunku zysków i strat.
▪ Opcje na cenę surowca
Transakcje opcyjne na cenę surowca są wyceniane według wartości godziwej z zastosowaniem
modeli wyceny opcji i wykorzystaniem cen referencyjnych ustalanych na rynku referencyjnym
LME (London Metal Exchange) przy czym Grupa nie utrzymuje pozycji własnych na rynku
surowców. Zmiany wartości godziwej są wykazywane w „Wynik z instrumentów finansowych
przeznaczonych do obrotu” Rachunku zysków i strat.
Utrata wartości aktywów finansowych
Główne założenia modelu
Począwszy od dnia 1 stycznia 2018 r. model szacowania utraty wartości bazuje na koncepcji
„oczekiwanej straty kredytowej” (ang. expected credit loss - ECL). W wyniku wprowadzonych
zmian, odpisy aktualizujące kalkulowane zgodnie z tą koncepcją, uwzględniają również prognozy
oraz oczekiwania odnośnie przyszłych warunków ekonomicznych, mających wpływ na poziom ryzyka
kredytowego ekspozycji.
Wdrożony model utraty wartości dotyczy aktywów finansowych klasyfikowanych zgodnie z MSSF 9
jako aktywa finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu lub według wartości godziwej
poprzez inne całkowite dochody (za wyjątkiem instrumentów kapitałowych) oraz zobowiązań
pozabilansowych.
Zgodnie z MSSF 9 ekspozycje kredytowe podlegają klasyfikacji do następujących kategorii:
▪ Faza 1 - ekspozycje bez utraty wartości, dla których oczekiwana strata kredytowa szacowana
jest w okresie 12 miesięcy,
▪ Faza 2 - ekspozycje bez utraty wartości, dla których zidentyfikowano znaczący wzrost ryzyka
i dla których oczekiwana strata kredytowa jest obliczana w całym okresie istnienia składnika
aktywów finansowych,
▪ Faza 3 - ekspozycje o zidentyfikowanych przesłankach utraty wartości, dla których oczekiwana
strata kredytowa jest obliczana w całym okresie istnienia składnika aktywów finansowych.
W przypadku ekspozycji klasyfikowanych do kategorii POCI (ang. purchased or originated credit
impaired), które w początkowym ujęciu w bilansie uznano jako aktywa z utratą wartości, a
oczekiwana strata kredytowa jest obliczana na bazie ECL uwzględniającego cały okresie istnienia
składnika aktywów finansowych.
41
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Identyfikacja znaczącego wzrostu ryzyka kredytowego
Aktywa, w przypadku których zidentyfikowano istotny wzrost poziomu ryzyka kredytowego
w odniesieniu do momentu początkowego ujęcia w bilansie, klasyfikowane są do Koszyka 2. Istotny
wzrost ryzyka jest identyfikowany w oparciu kryteria jakościowe oraz ilościowe.
Kryteria jakościowe obejmują:
- opóźnienia w spłacie powyżej 30 dni,
- ekspozycje zrestrukturyzowane (ang. forborne), w przypadku których nie są już identyfikowane
przesłanki utraty wartości,
- rating proceduralny, odzwierciedlający początkowe opóźnienia w spłacie,
- podjęte decyzje ograniczające ryzyko kredytowe w ramach systemu wczesnego ostrzegania dla
klientów korporacyjnych,
- zidentyfikowane w trakcie analizy indywidualnej zdarzenia, związane z istotnym wzrostem
ryzyka kredytowego, tzw. "miękkie oznaki" utraty wartości.
Kryterium ilościowe polega na porównaniu wartości dożywotniego PD (ang. lifetime PD) ustalonej na
moment początkowego ujęcia ekspozycji w bilansie, z wartością dożywotniego PD na bieżący dzień
sprawozdawczy. Jeżeli empirycznie ustalony próg względnej zmiany wartości dożywotniego PD
zostanie przekroczony, wówczas ekspozycja zostaje automatycznie przeniesiona do Koszyka 2.
Ocena ilościowa nie obejmuje ekspozycji analizowanych indywidualnie.
Uwzględnienie informacji dotyczących prognozowanych warunków ekonomicznych (ang. forward
looking information – FLI)
W procesie kalkulacji oczekiwanych strat kredytowych Grupa korzysta z prognozowanych informacji
dotyczących przyszłych zdarzeń makroekonomicznych. Biuro Analiz Makroekonomicznych
przygotowuje trzy scenariusze (podstawowy, optymistyczny i pesymistyczny) i określa
prawdopodobieństwa ich wystąpienia. Prognozy przekładają się bezpośrednio lub pośrednio na
wartości szacowanych parametrów i wysokość ekspozycji.
Ujednolicenie definicji default stosowanej w obszarze ryzyka Grupy
Od momentu wdrożenia MSSF 9, Grupa przyjęła jednolitą definicję niewykonania zobowiązania,
zarówno w zakresie kalkulacji wymogów kapitałowych, jak i na potrzeby szacowania utraty
wartości. Począwszy od roku 2020 dla portfela detalicznego Grupa stosuje definicję niewykonania
zobowiązania zgodnie z wytycznymi EBA (EBA/GL/2016/07) tzw. Nowa Definicja Default.
Ujednolicona definicja default obejmuje następujące przesłanki:
- opóźnienie w spłacie powyżej 90 dni z uwzględnieniem progów istotności dla wartości
wymagalnej: bezwzględnego 400 zł dla ekspozycji detalicznych i 2000 zł dla ekspozycji
korporacyjnych oraz progu względnego: 1% całości ekspozycji klienta,
- zrestrukturyzowane ekspozycje (forborne),
- ekspozycje w procesie windykacji,
- inne przesłanki zdefiniowane w Wytycznych EBA,
- jakościowe przesłanki utraty wartości zidentyfikowane w analizie indywidualnej.
Bank uwzględnia zjawisko zarażania (ang. cross-default) dla wszystkich segmentów.
W przypadku stosowania udogodnień związanych z negatywnym wpływem pandemii Covid-19 Grupa
zastosowała podejście sektorowe zgodne z wytycznymi EBA, nie klasyfikując ekspozycji z wakacjami
kredytowymi, przyznanymi w ramach moratoriów prywatnych, jako ekspozycji typu forborne.
Jednak w sytuacji, gdy w okresie 3-ch miesięcy po zakończeniu tego typu wakacji, na rachunkach
klienta wystąpi opóźnienie powyżej 60 dni, przyjęto konserwatywnie, iż klient zostanie
zaklasyfikowany do Fazy 3.
42
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Klienci z wakacjami kredytowymi udzielonymi w ramach moratoriów o charakterze publicznym (na
podstawie rządowego programu pomocowego - Tarcza 4.0), zostali zaklasyfikowani do Fazy 3
(chyba, że zostały spełnione specyficzne, określone przez Nadzorcę kryteria wyłączenia z tej
klasyfikacji).
Model PD
Model PD, stworzony w celu obliczania oczekiwanych strat kredytowych, oparty jest na danych
empirycznych, dotyczących 12-miesięcznych współczynników default-rate, które są następnie
wykorzystywane przy użyciu odpowiednich metod statystycznych i ekonometrycznych do
oszacowania wartości dożywotnich PD Lifetime (uwzględniając prognozy makroekonomiczne: FLI).
Segmentacja przyjęta w tym celu na poziomie klienta jest zgodna z segmentacją stosowaną do
celów obliczania wymogów kapitałowych. Dodatkowo Bank wykorzystuje informacje o ratingach z
wewnętrznych modeli ratingowych do obliczania wartości PD.
Modele LGD
Modele LGD wykorzystywane przez Bank w procesie kalkulacji wymogu kapitałowego dla portfela
detalicznego, zostały dostosowane do wymogów MSSF 9 w zakresie szacowania utraty wartości.
Głównymi składnikami tych modeli są: stopa uzdrowień (ang. cure rate) i stopa odzysku (ang.
recovery rate) oszacowana na podstawie zdyskontowanych przepływów pieniężnych. Dostosowanie
tych modeli do wymogów MSSF 9 objęło między innymi wyłączenie bufora konserwatyzmu, kosztów
pośrednich i korekty dotyczącej spowolnienia gospodarczego. Ponadto dokonano zmian
pozwalających na odzwierciedlenie obecnej sytuacji gospodarczej (koncepcja point-in-time) i
wykorzystanie prognoz makroekonomicznych (FLI).
W przypadku portfela korporacyjnego model LGD oparty jest na komponencie odzwierciedlającym
sparametryzowane odzyski dla kluczowych typów zabezpieczeń oraz na współczynniku odzysków dla
niezabezpieczonej części ekspozycji. Wszystkie parametry zostały obliczone na podstawie danych
historycznych, zawierających informacje o zdyskontowanych przepływach pieniężnych, uzyskanych
przez jednostkę dochodzenia należności korporacyjnych.
Model EaD
Model EaD stosowany w Grupie obejmuje obliczanie takich parametrów jak: średnie wykorzystanie
limitu (LU), współczynnik konwersji kredytowej (CCF), współczynnik przedpłat, oczekiwana długość
życia ekspozycji. Segmentacja opiera się na rodzaju klienta (detaliczny, korporacyjny, leasing) i
produkcie (produkty z / bez harmonogramu). Prognozy kursów walutowych są stosowane jako
korekta FLI.
Odpisanie
Grupa bezpośrednio obniża wartość bilansową brutto składnika aktywów finansowych, jeżeli nie
istnieją uzasadnione przesłanki na odzyskanie danego składnika aktywów finansowych w całości lub
części. W efekcie odpisania, składnik aktywów finansowych przestaje w całości lub w części być
ujmowany sprawozdaniu finansowym.
43
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Kompensowanie instrumentów finansowych
Kompensowanie składnika aktywów i zobowiązań finansowych dokonywane jest jedynie
w przypadku gdy Grupa posiada ważny tytuł prawny do przeprowadzenia kompensaty a rozliczenie
ma zostać przeprowadzone w kwocie netto lub realizacja składnika aktywów i pasywów następuje
jednocześnie.
Transakcje z przyrzeczeniem odkupu/sprzedaży
Transakcje repo i sell-buy back oraz transakcje reverse-repo i buy-sell back są operacjami sprzedaży
lub kupna papierów wartościowych z udzielonym przyrzeczeniem odkupu lub odsprzedaży w
umownym terminie i po określonej cenie.
Grupa prezentuje w bilansie aktywa finansowe odsprzedane z klauzulą przyrzeczenia odkupu
(transakcje typu repo, sell–buy back) jednocześnie ujmując po stronie pasywów zobowiązania
wynikające z udzielonego przyrzeczenia odkupu. Warunkiem stosowania takiego rozwiązania jest
zachowanie przez Grupę ryzyk i korzyści wynikających z danego aktywa pomimo jego transferu.
W przypadku transakcji zakupu papierów wartościowych z przyrzeczeniem sprzedaży (reverse repo,
buy-sell back) posiadane aktywa finansowe prezentowane są jako należność wynikająca
z klauzuli odkupu.
Transakcje z przyrzeczeniem odkupu/sprzedaży są wyceniane wg zamortyzowanego kosztu,
natomiast papiery wartościowe będące przedmiotem transakcji z przyrzeczeniem odkupu nie są
usuwane z bilansu i podlegają wycenie wg zasad określonych dla poszczególnych portfeli papierów
wartościowych. Różnica między ceną sprzedaży i odkupu jest traktowana odpowiednio jako
koszty/przychody odsetkowe i rozliczana jest w czasie trwania umowy z zastosowaniem efektywnej
stopy procentowej.
Należności i zobowiązania z tytułu umów leasingu
Grupa jest stroną umów leasingowych, na mocy których oddaje do odpłatnego używania lub
pobierania pożytków środki trwałe lub wartości niematerialne przez uzgodniony okres.
W przypadku umów leasingu, na mocy których następuje przeniesienie zasadniczo całego ryzyka
i pożytków wynikających z tytułu posiadania aktywów będących przedmiotem umowy (leasing
finansowy), przedmiot leasingu przestaje być ujmowany w bilansie Grupy. Ujmowana jest natomiast
należność w kwocie równej bieżącej wartości minimalnych opłat leasingowych. Rozliczenie opłat
leasingowych (podział między przychody finansowe i zmniejszenie salda należności) następuje w
sposób umożliwiający uzyskanie stałej stopy zwrotu z pozostałej do spłaty należności.
Opłaty leasingowe z tytułu umów, które nie spełniają warunków umowy leasingu finansowego,
ujmowane są jako przychody w Rachunku zysków i strat metodą liniową przez okres trwania
leasingu.
Grupa jest również stroną umów leasingowych na podstawie których przyjmuje do odpłatnego
używania lub pobierania pożytków obce środki trwałe przez uzgodniony okres. Są to głównie umowy
najmu lub dzierżawy. W przypadku tych umów w sprawozdaniu finansowym, zarówno aktywa z
tytułu prawa do użytkowania jak również zobowiązania z tytułu leasingu, wykazane są w odrębnych
pozycjach not objaśniających odpowiednio do linii ‘Rzeczowe aktywa trwałe’ oraz ‘Inne
zobowiązania’. W dacie rozpoczęcia leasingu, opłaty leasingowe zawarte w wycenie zobowiązania z
tytułu leasingu obejmują następujące opłaty za prawo do użytkowania bazowego składnika aktywów
podczas okresu leasingu, które pozostają do zapłaty w tej dacie:
44
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
• stałe opłaty leasingowe pomniejszone o wszelkie należne zachęty leasingowe,
• zmienne opłaty leasingowe, które zależą od indeksu lub stawki, wycenione początkowo z
zastosowaniem tego indeksu lub tej stawki zgodnie z ich wartością w dacie rozpoczęcia,
• kwoty, których zapłaty przez leasingobiorcę oczekuje się w ramach gwarantowanej wartości
końcowej,
• cenę wykonania opcji kupna, jeżeli można z wystarczającą pewnością założyć, że
leasingobiorca skorzysta z tej opcji,
• kary pieniężne za wypowiedzenie leasingu, jeżeli w warunkach leasingu przewidziano, że
leasingobiorca może skorzystać z opcji wypowiedzenia leasingu.
Składnik aktywów z tytułu prawa do użytkowania zawiera:
• kwotę początkowej wyceny zobowiązania z tytułu leasingu,
• wszelkie opłaty leasingowe zapłacone w dacie rozpoczęcia lub przed tą datą, pomniejszone o
wszelkie otrzymane zachęty leasingowe.
W wyniku finansowym wykazywane są następujące pozycje:
• amortyzacja prawa do użytkowania,
• odsetki od zobowiązań leasingowych,
• podatek VAT od faktur czynszowych wykazany w kosztach czynszu.
Grupa przyjęła następujące założenia, na bazie których umowy leasingowe są ujmowane w
sprawozdaniach finansowych:
• do kalkulacji zobowiązań oraz aktywów przyjmowane będą wartości netto (bez VAT) przyszłych
przepływów pieniężnych,
• w przypadku umów denominowanych w walucie, zobowiązania będą ewidencjonowane w
oryginalnej walucie kontraktu, natomiast aktywa w polskich złotych przeliczone po kursie z dnia
rozpoczęcia podpisania umowy, lub aneksu do umowy będącym jednocześnie dniem rozpoczęcia
leasingu,
• prawo do użytkowania składnika aktywów będzie podlegać amortyzacji zgodnie z okresem
leasingu,
• Grupa korzysta z możliwości odstąpienia od rozpoznawania leasingu w przypadku umów
krótkoterminowych dla umów najmu powierzchni,
• Grupa korzysta także z możliwości nie rozpoznawania leasingu w przypadku leasingu aktywów o
niskiej wartości początkowej takich jak najmu drobnych powierzchni np. pod altanki śmieciowe,
pochylnie, bankomaty oraz urządzeń takich jak ekspresy do kawy, dyspenserów do wody,
urządzeń do audiomarketingu i aromamarketingu.
• nowe umowy będą dyskontowane według stawki SWAP z dnia podpisania umowy/aneksu do
umowy właściwej dla długości trwania umowy oraz właściwej dla waluty, powiększonej o marżę
wyznaczaną i aktualizowaną w odniesieniu do premii za ryzyko zaciąganych przez Grupę
zobowiązań finansowych.
Rzeczowe aktywa trwałe i wartości niematerialne
Własne składniki rzeczowych aktywów trwałych
Do rzeczowych składników aktywów trwałych zalicza się środki trwałe oraz nakłady na ich budowę.
Do środków trwałych zalicza się składniki rzeczowych aktywów trwałych o przewidywanym okresie
wykorzystywania dłuższym niż rok, które są utrzymywane z uwagi na ich wykorzystanie na własne
potrzeby lub w celu oddania ich do użytkowania innym podmiotom na podstawie umowy najmu lub
w celach administracyjnych.
Rzeczowe aktywa trwałe wykazuje się według ceny nabycia lub kosztu wytworzenia
pomniejszonego o odpisy amortyzacyjne (umorzeniowe) oraz odpisy z tytułu utraty wartości.
45
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Środki trwałe w budowie wykazywane są w wartości ceny nabycia lub kosztu wytworzenia i nie
podlegają amortyzacji.
Grupa ujmuje w wartości bilansowej pozycji rzeczowych aktywów trwałych koszty wymiany części
tych pozycji w momencie ich poniesienia, jeśli istnieje prawdopodobieństwo uzyskania przyszłych
korzyści ekonomicznych związanych ze składnikiem aktywów, a cenę nabycia lub koszt wytworzenia
można wycenić w wiarygodny sposób. Pozostałe koszty są ujmowane w Rachunku zysków i strat w
momencie ich poniesienia.
Koszty napraw i utrzymania rzeczowych aktywów trwałych obciążają Rachunek zysków i strat
w okresie sprawozdawczym, w którym zostały poniesione.
Wartości niematerialne
Składnik wartości niematerialnych to możliwy do zidentyfikowania niepieniężny składnik aktywów,
który nie posiada postaci fizycznej, powodujący w przyszłości wpływ korzyści ekonomicznych dla
Grupy.
Głównymi składnikami wartości niematerialnych są licencje na oprogramowanie komputerowe.
Nabyte licencje na oprogramowanie komputerowe są aktywowane w wysokości poniesionych
kosztów nabycia i przygotowania do użytkowania, z uwzględnieniem odpisów z tytułu utraty
wartości.
Nakłady związane z ulepszaniem lub utrzymywaniem oprogramowania komputerowego są
wykazywane jako koszty w momencie ich poniesienia.
Pozostałe wartości niematerialne nabywane przez Grupę, wykazuje się w cenie nabycia lub koszcie
wytworzenia pomniejszonym o umorzenie i łączną kwotę odpisów aktualizujących z tytułu utraty
wartości.
Nakłady poniesione po początkowym ujęciu nabytego składnika wartości niematerialnych są
aktywowane tylko w przypadku, gdy te nakłady zwiększają przyszłe korzyści ekonomiczne danego
składnika. W pozostałych przypadkach nakłady te są ujmowane w Rachunku zysków i strat jako
koszty w momencie ich poniesienia.
Wszystkie wartości niematerialne podlegają okresowym przeglądom w celu weryfikacji czy nie
wystąpiły istotne przesłanki utraty wartości, które wymagałyby przeprowadzenia testu na utratę
wartości oraz dokonania odpisu z tytułu utraty wartości.
Odpisy amortyzacyjne
Odpisy amortyzacyjne od wartości podlegającej amortyzacji rzeczowych aktywów trwałych oraz
wartości niematerialnych dokonywane są metodą liniową, zgodnie z ustalonymi stawkami
amortyzacji, przez przewidywany okres ich użyteczności ekonomicznej. Przez wartość podlegającą
amortyzacji rozumie się cenę nabycia lub koszt wytworzenia danego składnika aktywów po
pomniejszeniu o wartość końcową (rezydualną) tego składnika. Okres ekonomicznej użyteczności,
stawki amortyzacji a także wartość końcowa rzeczowych aktywów trwałych i wartości
niematerialnych podlegających amortyzacji są corocznie weryfikowane. Wnioski z tej weryfikacji
stanowią podstawę dla ewentualnej zmiany okresów amortyzacji rozpoznawanej prospektywnie od
daty dostosowania.
Nie amortyzuje się gruntów, nakładów na rzeczowe aktywa trwałe oraz nakładów na wartości
niematerialne. Nie dokonuje się także odpisów amortyzacyjnych składnika wartości niematerialnych
o nieokreślonym okresie użytkowania. Wartości niematerialne o nieokreślonym okresie użytkowania
są systematycznie testowane pod kątem trwałej utraty wartości na każdy dzień bilansowy.
46
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Bilansowe stawki amortyzacyjne stosowane dla podstawowych grup rzeczowych aktywów trwałych,
wartości niematerialnych oraz dla nieruchomości inwestycyjnych są następujące:
Wybrane grupy środków trwałych:
budynki bankowe - 2,5%
inwestycje w obiektach obcych – przeważnie 10 lat
zespoły komputerowe - 20%
urządzenia sieciowe - 20%
środki transportowe - standardowo 25%
urządzenia telekomunikacji - 10%
wartości niematerialne (oprogramowanie): w zależności od planowanego okresu użytkowania
główne aplikacje (systemy): w zależności od planowanego okresu użytkowania
Wartość amortyzacji obciąża koszty operacyjne Rachunku zysków i strat.
Aktywa trwałe przeznaczone do sprzedaży
Do aktywów trwałych do zbycia klasyfikowane są aktywa trwałe, w przypadku, jeśli ich wartość
bilansowa zostanie odzyskana przede wszystkim w drodze transakcji sprzedaży, a nie poprzez ich
dalsze wykorzystanie. Sytuacja taka ma miejsce, gdy pojedynczy składnik aktywów (lub grupa) jest
dostępny do natychmiastowej sprzedaży w jego bieżącym stanie z uwzględnieniem jedynie
normalnych i zwyczajowo przyjętych warunków dla sprzedaży tego typu aktywów oraz jego sprzedaż
jest wysoce prawdopodobna, tzn. zdecydowano o wypełnieniu planu sprzedaży danego składnika
aktywów, rozpoczęto aktywny program znalezienia nabywcy i zakończenia planu zbycia. Ponadto,
taki składnik aktywów jest oferowany do sprzedaży po cenie, która jest racjonalna w odniesieniu do
jego bieżącej wartości godziwej i oczekuje się, że sprzedaż zostanie ujęta jako sprzedaż
zakończona w czasie jednego roku od dnia zaklasyfikowania składnika aktywów do tej kategorii.
Aktywa trwałe przeznaczone do sprzedaży ujmuje się w kwocie niższej z dwóch: wartości
bilansowej i wartości godziwej pomniejszonej o koszty zbycia tych aktywów. Dla aktywów
zaklasyfikowanych do tej kategorii nie nalicza się amortyzacji.
W przypadku gdy kryteria klasyfikacji do grupy aktywów trwałych do zbycia nie są spełnione Grupa
zaprzestaje ich ujmowania w tej kategorii i dokonuje reklasyfikacji do odpowiedniej kategorii
aktywów. W takim przypadku Grupa wycenia składnik aktywów, który nie jest dłużej klasyfikowany
jako przeznaczony do zbycia w kwocie niższej z:
▪ jego wartości bilansowej z dnia poprzedzającego klasyfikację składnika aktywów (lub grupy
do zbycia) jako przeznaczony do sprzedaży, skorygowanej o amortyzację lub aktualizację
wyceny, która zostałaby ujęta, gdyby składnik aktywów (lub grupa do zbycia) nie został
zaklasyfikowany jako przeznaczony do sprzedaży, i
▪ jego wartości odzyskiwalnej z dnia podjęcia decyzji o jego nie sprzedawaniu.
Utrata wartości niefinansowych aktywów trwałych
Grupa na każdy dzień bilansowy dokonuje weryfikacji wartości bilansowych aktywów trwałych pod
kątem istnienia dowodów wskazujących na utratę wartości. W przypadku, gdy efekt analizy jest
pozytywny Grupa szacuje wartość odzyskiwalną składnika aktywów i ujmuje w Rachunku zysków i
strat odpis aktualizacyjny, gdy wartość odzyskiwalna jest mniejsza od wartości bilansowej.
Odpis aktualizujący ujmowany jest w wysokości różnicy pomiędzy wartością bilansową a wartością
odzyskiwalną składnika aktywów. Wartość odzyskiwalna odpowiada cenie sprzedaży netto składnika
aktywów lub jego wartości użytkowej zależnie od tego, która z nich jest wyższa. Wartość użytkowa
ustalana jest dla poszczególnych składników aktywów, w przypadku, gdy dany składnik aktywów
generuje przepływy środków pieniężnych znacząco niezależne od tych generowanych przez inne
aktywa lub grupy aktywów.
47
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Jeśli zgodnie z par 21 MSR 36 brak jest przyczyny, by sądzić że wartość użytkowa danego składnika
aktywów istotnie przewyższa jego wartość godziwą pomniejszoną o koszty jego sprzedaży, za
wartość odzyskiwaną przyjmuje się wartość godziwą pomniejszoną o koszty sprzedaży. Dotyczy to w
szczególności składników aktywów trwałych przeznaczonych do zbycia.
Odpis aktualizujący z tytułu utraty wartości może być odwrócony poprzez wynik finansowy do
poziomu, przy którym wartość księgowa aktywa nie przekracza wartości księgowej danego składnika
aktywów przy założeniu, iż nie dokonano odpisu aktualizującego, a amortyzacja była kontynuowana.
Koszty rozliczane w czasie oraz przychody przyszłych okresów
Koszty rozliczane w czasie (aktywa) dotyczą tych wydatków, których rozliczenie w ciężar Rachunku
zysków i strat nastąpi stosownie do upływu czasu w przyszłych okresach sprawozdawczych. Koszty
rozliczane w czasie (aktywa) są ujmowane w pozycji „Pozostałe aktywa” aktywów bilansu.
Składnikami kosztów rozliczanych w czasie (pasywa) są zobowiązania na pokrycie kosztów
wynikających ze świadczeń wykonanych na rzecz Grupy, które zostaną rozliczone w następnych
okresach. Rezerwy te wykazuje się w pozycji „Pozostałe zobowiązania” pasywów bilansu. Przychody
przyszłych okresów stanowią między innymi otrzymane kwoty przyszłych świadczeń oraz niektóre
rodzaje dochodów pobranych z góry, których rozliczenie do Rachunków zysków i strat nastąpi w
przyszłych okresach sprawozdawczych. Są one ujmowanie w pozycji „Pozostałe zobowiązania”
pasywów bilansu.
Rezerwy
Rezerwy tworzone są wówczas, gdy 1) na Grupie ciąży istniejący obowiązek (prawny lub zwyczajowo
oczekiwany) wynikający ze zdarzeń przeszłych i 2) prawdopodobne jest, że wypełnienie tego
obowiązku spowoduje konieczność wypływu środków odzwierciedlających korzyści ekonomiczne,
oraz 3) można dokonać wiarygodnego oszacowania kwoty tego zobowiązania. W przypadku, gdy
wpływ wartości pieniądza w czasie jest istotny, wielkość rezerwy jest ustalana poprzez
zdyskontowanie prognozowanych przyszłych przepływów pieniężnych do wartości bieżącej, przy
zastosowaniu stopy dyskontowej przed opodatkowaniem, która odzwierciedla aktualne oceny
rynkowe co do wartości pieniądza w czasie oraz ewentualnego ryzyka związanego z danym
zobowiązaniem.
Rezerwę na koszty restrukturyzacji tworzy się, gdy spełnione są ogólne kryteria ujmowania rezerw
jak również szczegółowe kryteria dotyczące powstania obowiązku tworzenia rezerwy na koszty
restrukturyzacji określone w MSR 37. W szczególności, zwyczajowo oczekiwany obowiązek
przeprowadzenia restrukturyzacji powstaje tylko wówczas, gdy Grupa posiada szczegółowy,
formalny plan restrukturyzacji oraz wzbudziła uzasadnione oczekiwanie u stron, których plan
dotyczy, że przeprowadzi działania restrukturyzacyjne poprzez rozpoczęcie wdrażania planu lub
ogłoszenie głównych elementów planu tymże stronom.
Szczegółowy plan restrukturyzacji określa co najmniej działalność, lub część działalności, której ten
plan dotyczy, podstawowe lokalizacje, które zostaną nim objęte, miejsce zatrudnienia, funkcje i
przybliżoną liczbę pracowników, którzy mają uzyskać odszkodowania w zamian za zakończenie
stosunku pracy, kwotę nakładów, które będą poniesione oraz termin, w jakim plan zostanie
wdrożony.
Rezerwa na restrukturyzację obejmuje tylko takie bezpośrednie nakłady powstające w wyniku
restrukturyzacji, które jednocześnie a) w sposób nieodzowny wynikają z restrukturyzacji oraz b) nie
są związane z bieżącą działalnością jednostki gospodarczej. Rezerwa na restrukturyzację nie
obejmuje także przyszłych kosztów operacyjnych.
48
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Świadczenia pracownicze
Krótkoterminowe świadczenia pracownicze
Krótkoterminowe świadczenia pracownicze Grupy (inne niż świadczenia z tytułu rozwiązania umowy
o pracę w całości należne w ciągu 12 miesięcy od wykonania pracy) obejmują wynagrodzenia,
premie, płatne urlopy oraz składki na ubezpieczenia społeczne.
Grupa ujmuje przewidywaną niezdyskontowaną wartość krótkoterminowych świadczeń
pracowniczych jako koszty w okresie, w którym pracownicy świadczyli związaną z nimi pracę
w korespondencji z pozostałymi zobowiązaniami bilansu.
Kwota krótkoterminowych świadczeń pracowniczych z tytułu niewykorzystanych dni urlopowych
przysługujących pracownikom Grupy jest wyliczana jako suma niewykorzystanych urlopów
przysługujących poszczególnym pracownikom Grupy.
Długoterminowe świadczenia pracownicze
Zobowiązania Grupy z tytułu długoterminowych świadczeń pracowniczych są kwotą przyszłych
korzyści, które pracownik otrzyma w zamian za świadczenie swoich usług w bieżącym
i wcześniejszych okresach, które nie są w całości należne w ciągu 12 miesięcy od wykonania pracy.
Zgodnie z Regulaminem Wynagradzania Pracowników oraz Kodeksem Pracy, pracownikom po
przepracowaniu określonej liczby lat i osiągnięciu wymaganego wieku, przysługuje prawo do
otrzymania odprawy emerytalnej. Rezerwa na odprawy emerytalne wyliczana jest metodą
aktuarialną przez niezależnego aktuariusza jako wartość obecna przyszłych zobowiązań Grupy
wobec pracowników według stanu zatrudnienia i płac na dzień aktualizacji. Wycena jest
sporządzona przy zastosowaniu metody prognozowanego kosztu jednostkowego (projected unit
credit method).
Zgodnie z tą metodą każdy okres wykonywania pracy daje uprawnienia do dodatkowej jednostki
świadczeń i każda jednostka uprawnienia do świadczenia wyliczana jest oddzielnie. Uwzględnia się
przy tym, że bazowe wynagrodzenie każdego z pracowników będzie się zmieniać w czasie wg
określonych założeń. Rezerwa na odprawy emerytalne podlega aktualizacji na bazie rocznej.
Parametrami, które mają istotny wpływ na wysokość wartości obecnej zobowiązań są: stopa
mobilności (rotacja) pracowników, stopa dyskontowa, stopa wzrostu płac. Nominalna stopa
dyskontowa dla kalkulacji za rok 2020 została ustalona na poziomie 1,4%. Wyliczenia zobowiązań
dokonuje się dla pracowników obecnie zatrudnionych i nie dotyczy ono osób, które zostaną przyjęte
do pracy w przyszłości.
W 2012 roku Grupa wdrożyła politykę określającą zasady wynagradzania osób mających istotny
wpływ na profil ryzyka Grupy Banku Millennium, z późniejszymi zmianami, zgodnie z wymogami
opisanymi w Uchwale Komisji Nadzoru Finansowego nr 258/2011, a następnie Rozporządzeniu
Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 6 marca 2017 r. w sprawie systemu zarządzania ryzykiem i
systemu kontroli wewnętrznej, polityki wynagrodzeń oraz szczegółowego sposobu szacowania
kapitału wewnętrznego w bankach. Zgodnie z polityką, pracownicy Grupy mający istotny wpływ na
profil ryzyka Grupy otrzymują zmienne wynagrodzenie, którego część wypłacana jest w formie
instrumentów finansowych: akcji fantomowych Banku w latach 2017 -2018; akcji własnych Banku
Millennium: za rok 2019 i 2020. Od roku 2019 Grupa, decyzją Walnego Zgromadzenia Akcjonariuszy
Banku z dnia 27 sierpnia 2019, wprowadziła program motywacyjny służący wynagradzaniu osób
uprawnionych, uprzednio zidentyfikowanych jako mające istotny wpływ na profil ryzyka (ang. Risk
Taker). W jego ramach nabyte przez Bank Akcje Własne zostaną, zgodnie z obowiązującą polityką
wynagrodzeń Risk Takerów, przeznaczone do nieodpłatnego nabycia w odpowiedniej liczbie przez
wskazanych Risk Takerów w Okresie Trwania Programu.
Szczegóły Polityki zostały zaprezentowane w punkcie 7), Rozdziale 16. niniejszego sprawozdania
finansowego.
Rezerwy z tytułu krótkoterminowych i długoterminowych świadczeń pracowniczych ujmuje się
w pozycji „Pozostałe zobowiązania” bilansu w korespondencji z kosztami wynagrodzeń w Rachunku
zysków i strat.
49
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Grupa realizuje program świadczeń pracowniczych po okresie zatrudnienia zwany programem
określonych składek. Na mocy tego programu Grupa jest zobowiązana prawem do odprowadzania
ustalonej kwoty składek do państwowego funduszu emerytalnego. Ze środków funduszu
obejmujących również zwrot uzyskany z inwestowania składek wypłacane są pracownikowi
świadczenia po okresie zatrudnienia. W rezultacie na Grupie nie ciąży prawne ani zwyczajowo
oczekiwane zobowiązanie do zapłacenia dodatkowych składek, jeżeli fundusz emerytalny nie będzie
posiadał aktywów w wysokości wystarczającej do zapłaty należnych świadczeń.
Kapitał własny Grupy
Kapitały własne stanowią kapitały i fundusze tworzone zgodnie z obowiązującym prawem,
właściwymi ustawami oraz statutem.
Na kapitały własne składają się: kapitał zakładowy, kapitał ze sprzedaży akcji powyżej wartości
nominalnej, kapitał z aktualizacji wyceny oraz zyski zatrzymane. Wszystkie kwoty kapitałów
i funduszy wykazywane są według wartości nominalnej.
Kapitał akcyjny
Kapitał akcyjny wykazywany jest według wartości nominalnej, zgodnie ze statutem oraz wpisem do
rejestru sądowego.
Jeżeli jednostka nabywa własne instrumenty kapitałowe, to kwotę zapłaconą, łącznie z kosztami
bezpośrednio się do tego odnoszącymi, ujmuje się jako zmianę w kapitale własnym. Nabyte akcje
własne ujmuje się jako akcje własne i ujawnia się je jako zmniejszenie kapitału własnego do
momentu ich anulowania.
Dywidendy za rok obrotowy, które zostały zatwierdzone przez Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy,
ale nie zostały wypłacone na dzień bilansowy, ujawnia się w pozycji „Pozostałe zobowiązania”
pasywów bilansu.
Kapitał ze sprzedaży akcji powyżej wartości nominalnej
Kapitał ze sprzedaży akcji powyżej wartości nominalnej (nadwyżka ceny emisyjnej nad ceną
nominalną) tworzony jest z premii emisyjnej uzyskanej z emisji akcji pomniejszonej
o bezpośrednie, poniesione koszty z nią związane.
Skumulowane inne całkowite dochody
Na skumulowane inne całkowite dochody odnosi się różnice z wyceny aktywów finansowych
wycenianych wg wartości godziwej przez inne całkowite dochody, efekt wyceny zabezpieczeń
przepływów środków pieniężnych oraz zyski (straty) aktuarialne dotyczące rezerw na odprawy
emerytalne pomniejszone odpowiednio o odpisy z tytułu odroczonego podatku dochodowego z tym
związane. Skumulowane inne całkowite dochody nie podlegają dystrybucji.
Zyski zatrzymane
Zyski zatrzymane tworzone są z odpisów z zysku i są przeznaczone na cele określone w statucie lub
innych przepisach prawa (pozostała część kapitału zapasowego, kapitał rezerwowy, w tym fundusz
ogólnego ryzyka bankowego) lub stanowią zyski/straty z lat ubiegłych, lub także wynik finansowy
netto bieżącego okresu.
50
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Fundusz ogólnego ryzyka bankowego w Banku tworzony jest zgodnie z przepisami ustawy Prawo
Bankowe z dnia 29 sierpnia 1997 r. z późniejszymi zmianami, z zysku po opodatkowaniu.
Wynik finansowy netto bieżącego okresu stanowi wynik z Rachunku zysków i strat roku bieżącego
skorygowany obciążeniem z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych. Straty przypadające
udziałom niekontrolującym, a przewyższające wartość przypadającego na nie kapitału własnego,
obciążają kapitał własny Grupy.
Gwarancja finansowa
Gwarancja finansowa jest kontraktem, na mocy którego wystawca zobowiązuje się do wykonania na
rzecz beneficjanta określonych płatności w celu zrekompensowania poniesionych przez beneficjanta
strat, spowodowanych zaniechaniem przez określonego dłużnika spłat wynikających z oryginalnych
bądź zmodyfikowanych warunków umowy instrumentu dłużnego.
Udzielone gwarancje finansowe są wyceniane w wyższej z natępujacych wartości:
• kwoty odpisu na oczekiwane straty kredytowe,
• początkowo ujętej kwoty pomniejszonej o skumulowana kwotę dochodów ujmowanych
zgodnie z MSSF 15.
Przychody z tytułu odsetek i przychody o podobnym charakterze
Przychody odsetkowe obejmują odsetki dotyczące instrumentów finansowych, wycenianych według
zamortyzowanego kosztu oraz aktywów finansowych wycenianych wg wartości godziwej przez inne
całkowite dochody przy zastosowaniu metody efektywnej stopy procentowej.
Metoda efektywnej stopy procentowej jest metodą naliczania zamortyzowanego kosztu składnika
aktywów finansowych lub zobowiązania finansowego oraz alokacji przychodów lub kosztów z tytułu
odsetek i niektórych prowizji (stanowiących integralną część stopy procentowej) do właściwego
okresu. Efektywna stopa procentowa jest stopą, która dokładnie dyskontuje oszacowane przyszłe
przepływy pieniężne (w okresie do wygaśnięcia instrumentu finansowego) do wartości bilansowej
brutto składnika aktywów/zamortyzowanego kosztu zobowiązania. Obliczając efektywną stopę
procentową, Grupa szacuje przepływy pieniężne uwzględniając wszystkie warunki umowne danego
instrumentu finansowego, nie biorąc jednak pod uwagę możliwych przyszłych strat z tytułu
niespłaconych kredytów. Kalkulacja ta uwzględnia wszystkie opłaty zapłacone lub otrzymane między
stronami umowy, które są integralną częścią efektywnej stopy procentowej, oraz koszty transakcji i
wszystkie inne różnice z tytułu premii lub dyskonta.
Przychody z tytułu odsetek obejmują odsetki oraz prowizje (otrzymane lub należne) ujęte
w kalkulacji efektywnej stopy procentowej z tytułu: kredytów, lokat międzybankowych oraz
dłużnych papierów wartościowych nie sklasyfikowanych jako przeznaczone do obrotu.
W przychodach odsetkowych ujmowane są także koszty bezpośrednio związanie z zawarciem umowy
kredytowej ponoszone przez Grupę (głównie prowizje płacone agentom zewnętrznym
i własnym za zawarcie umowy kredytu hipotecznego oraz związane z tym typem umów koszty
wyceny nieruchomości), które stanowią składową rachunku efektywnej stopy procentowej
i podlegają rozliczeniu w czasie.
W momencie rozpoznania utraty wartości instrumentu finansowego wycenianego według
zamortyzowanego kosztu oraz wycenianych wg wartości godziwej przez inne całkowite dochody,
przychody odsetkowe ujmowane są w Rachunku zysków i strat, lecz wyliczane są od nowo ustalonej
wartości bilansowej instrumentu finansowego (to jest wartości pomniejszonej o odpis aktualizujący
wartość).
Przychody z tytułu odsetek obejmują również wynik odsetkowy od instrumentów pochodnych
desygnowanych i będących efektywnymi instrumentami zabezpieczającymi w rachunkowości
zabezpieczeń (szczegółowy opis istniejących relacji zabezpieczających zawiera nota (23)).
51
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Przychody odsetkowe od instrumentów pochodnych zaklasyfikowanych do kategorii przeznaczone do
obrotu wykazywane są w pozycji „Wynik z tytułu aktywów i zobowiązań finansowych
przeznaczonych do obrotu” Rachunku zysków i strat. Przychody odsetkowe oraz rozliczenie dyskonta
lub premii od dłużnych instrumentów finansowych zaklasyfikowanych jako przeznaczone do obrotu
są ujmowane w pozycji „Przychody o charakterze podobnym do odsetkowego od Aktywów
wycenianych według wartości godziwej przez rachunek zysków i strat” Rachunku zysków i strat. W
tej pozycji ujmowane są również przychody odsetkowe wynikające z aktywów obowiązkowo
wycenianych w wartości godziwej przez rachunek zysków i strat.
Koszty odsetkowe
Koszty odsetkowe obejmują w szczególności odsetki wynikające z instrumentów finansowych,
wycenianych według zamortyzowanego kosztu przy zastosowaniu opisanej powyżej metody
efektywnej stopy procentowej.
Koszty odsetkowe od instrumentów pochodnych zaklasyfikowanych do kategorii przeznaczone do
obrotu wykazywane są w pozycji „Wynik z tytułu aktywów i zobowiązań finansowych
przeznaczonych do obrotu” Rachunku zysków i strat.
Przychody z tytułu opłat i prowizji/ Koszty z tytułu opłat i prowizji
Przychody i koszty z tytułu opłat i prowizji od obsługi rachunków bankowych, operacji z tytułu
obsługi kart płatniczych, z działalności maklerskiej, są zaliczane do wyniku w momencie wykonania
usługi, zaś pozostałe prowizje i opłaty są rozliczane w czasie.
Jako podstawowe typy prowizji związanych z działalnością kredytową Grupa wyróżnia między
innymi opłaty i prowizje przygotowawcze oraz prowizje od niewykorzystanego zaangażowania.
Opłaty i prowizje (zarówno przychody jak i koszty) bezpośrednio związane z powstaniem aktywów
finansowych posiadających określone harmonogramy spłat są ujmowane w Rachunku zysków i strat
jako element efektywnej stopy procentowej i stanowią cześć przychodów odsetkowych. Inne
integralnie związane z powstaniem aktywów bez określonych harmonogramów rozliczane są liniowo
w okresie trwania kontraktu. Opłaty za zobowiązanie się do udzielenia pożyczek, które
najprawdopodobniej będą zaciągnięte, są odraczane i z chwilą powstania aktywów finansowych są
rozliczane jako element efektywnej stopy procentowej lub liniowo przy uwzględnieniu wyżej
wymienionego kryterium. W przypadku kredytów i pożyczek o nieustalonych terminach płatności rat
i nieustalonych zmianach oprocentowania, np. kredytów w rachunku bieżącym i kredytów z tytułu
kart kredytowych, prowizje rozliczane są w czasie przez okres ważności karty lub limitu kredytu w
rachunku bieżącym metodą liniową, i zaliczane do przychodów prowizyjnych.
W związku z prowadzoną przez Grupę działalnością bancassurance (sprzedaż usług
ubezpieczeniowych), bazując na kryterium rozpoznawania przychodów z tej działalności, można
wydzielić dwie grupy produktów.
Pierwszą grupę stanowią produkty ubezpieczeniowe bez bezpośredniego powiązania
z instrumentem finansowym (np.: ubezpieczenie zdrowia, NNW) – w tym przypadku wynagrodzenie
Grupy jest ujmowane jednorazowo jako przychód po wykonaniu ważnej czynności tj. w dniu
rozpoczęcia lub odnowienia polis ubezpieczeniowych z uwzględnieniem ewentualnych rezerw na
zwroty.
52
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
W drugim przypadku (gdy występuje bezpośrednie powiązanie ubezpieczenia z instrumentem
finansowym, to jest w szczególności gdy produkt ubezpieczeniowy oferowany jest klientowi
wyłącznie z produktem kredytowym, tj. nie ma możliwości zakupu w Banku produktu
ubezpieczeniowego identycznego co do formy prawnej, warunków produktu i treści ekonomicznej
bez produktu kredytowego) można zidentyfikować dwie kategorie:
a) W ubezpieczeniach związanych z kredytami mieszkaniowymi w przypadku ubezpieczeń
pobieranych miesięcznie (ubezpieczenie na życie i ubezpieczenie nieruchomości)
wynagrodzenie jest ujmowane w rachunku zysków i strat w momencie otrzymania
wynagrodzenia.
b) W ubezpieczeniach związanych z kredytami gotówkowymi Grupa dokonuje alokacji łącznej
wartości wynagrodzenia należnego z tytułu połączonej transakcji do poszczególnych
elementów transakcji, po pomniejszeniu o szacunek rezerwy dotyczącej części
wynagrodzenia, która będzie zwracana, np. w wyniku rezygnacji przez klienta z
ubezpieczenia, przedpłat lub innych tytułów. Szacunek rezerwy oparty jest na analizie
historycznych informacji o rzeczywistych zwrotach w przeszłości oraz przewidywaniach, co do
trendu zwrotów w przyszłości.
Alokacja wynagrodzenia, o której mowa wyżej, oparta jest o metodę „względnej wartości
godziwej”, polegającej na podziale łącznego wynagrodzenia w proporcji, odpowiednio, wartości
godziwej wynagrodzenia z tytułu instrumentu finansowego oraz wartości godziwej usługi
pośrednictwa. Ustalenie powyższych wartości godziwych oparte jest na danych rynkowych, w
szczególności dla:
▪ usługi pośrednictwa - na podejściu rynkowym polegającym na wykorzystaniu cen
i innych danych rynkowych dla najbardziej zbliżonych transakcji rynkowych,
▪ wynagrodzenia z instrumentu finansowego - na podejściu dochodowym opartym na
przeliczeniu przyszłych kwot na wartość bieżącą z wykorzystaniem informacji na temat
oprocentowania i innych opłat dla identycznych lub najbardziej zbliżonych instrumentów
finansowych oferowanych niezależnie od produktu ubezpieczeniowego.
Poszczególne wyodrębnione elementy danej transakcji, bądź kilku transakcji rozpatrywanych
łącznie, podlegają następującym zasadom ujmowania przychodu:
▪ prowizje agencji ubezpieczeniowych – w części dotyczącej opłaty za wykonanie ważnej
czynności, ujmowane w przychodach w dniu rozpoczęcia bądź odnowienia polisy
ubezpieczeniowej,
▪ prowizje/opłaty stanowiące integralną część efektywnej stopy procentowej instrumentu
finansowego – traktowane, jako korekta efektywnej stopy procentowej
i ujmowane w przychodach odsetkowych.
W 2020 roku Bank dokonywał przeglądu procesu założeń stosowanego modelu rozliczania
przychodów z tytułu bancassurance, w wyniku czego w zakresie ubezpieczeń związanych
z kredytami gotówkowymi, wskaźnik przychodów ujmowanych jednorazowo jako prowizja za
wykonanie ważnej czynności kształtował się na poziomie 5% (analogicznie jak w roku 2019).
Na dzień 31 grudnia 2020 r., dla produktów ubezpieczeniowych powiązanych z kredytami
gotówkowymi Bank oszacował rezerwę na zwroty składek, wyrażoną jako procentowy wskaźnik
zwrotów do wysokości prowizji brutto, na poziomie 57%.
Pozostałe opłaty i prowizje związane z usługami finansowymi oferowanymi przez Grupę, takie jak:
▪ usługi zarządzania aktywami;
▪ usługi zarządzania środkami pieniężnymi;
▪ usługi maklerskie;
są rozpoznawane w Rachunku zysków i strat jednorazowo.
Przychody z tytułu dywidend
Przychody z tytułu dywidend są ujmowane w Rachunku zysków i strat Grupy w dniu ustalenia praw
udziałowców/akcjonariuszy do ich otrzymania.
53
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Wynik z tytułu zaprzestania ujmowania aktywów i zobowiązań finansowych niewycenianych
według wartości godziwej przez wynik finansowy
Wynik z tytułu zaprzestania ujmowania aktywów i zobowiązań finansowych niewycenianych według
wartości godziwej przez wynik finansowy zawiera zyski i straty powstałe w wyniku zbycia dłużnych
instrumentów finansowych zaklasyfikowanych do portfela wyceniane wg wartości godziwej przez
całkowite dochody oraz pozostałe zyski i straty wynikające z działalności inwestycyjnej.
Wynik z tytułu aktywów i zobowiązań finansowych przeznaczonych do obrotu
Wynik z tytułu aktywów i zobowiązań finansowych przeznaczonych do obrotu zawiera zyski i straty
powstałe w wyniku zbycia instrumentów finansowych zaliczonych do aktywów/zobowiązań
finansowych przeznaczonych do obrotu oraz efekt wyceny tych instrumentów do wartości godziwej
(w tym m.in. przeznaczone do obrotu instrumenty dłużne, kapitałowe i pochodne).
Wynik z tytułu aktywów finansowych nieprzeznaczonych do obrotu wycenianych obowiązkowo
według wartości godziwej przez wynik finansowy
Wynik z tytułu aktywów finansowych nieprzeznaczonych do obrotu wycenianych obowiązkowo
według wartości godziwej przez wynik finansowy obejmuje zyski i straty powstałe w wyniku zbycia
oraz efekt wyceny instrumentów finansowych zaklasyfikowanych do tej kategorii aktywów.
Wynik z tytułu rachunkowości zabezpieczeń
Wynik z tytułu rachunkowości zabezpieczeń obejmuje w szczególności: zmiany wartości godziwej
instrumentu zabezpieczającego (w tym zaniechanie), zmiany wartości godziwej pozycji
zabezpieczanej wynikające z zabezpieczonego ryzyka oraz ujętą w wyniku finansowym
nieefektywność wynikającą z zabezpieczeń przepływów pieniężnych.
Wynik z pozycji wymiany
Wynik z pozycji wymiany obejmuje: i) wynik zrealizowany oraz wynik z wyceny transakcji FX spot
i FX Forward, ii) dodatnie i ujemne różnice kursowe, zarówno zrealizowane jak i niezrealizowane,
wynikające z codziennej wyceny aktywów i pasywów walutowych, po obowiązującym na dzień
bilansowy średnim kursie NBP i wpływające na przychody lub koszty z pozycji wymiany.
Pozostałe przychody i koszty operacyjne
Do pozostałych przychodów i kosztów operacyjnych zaliczane są koszty i przychody niezwiązane
bezpośrednio z działalnością bankową i maklerską Grupy. Są to w szczególności wynik z tytułu
sprzedaży i likwidacji środków trwałych, przychody z tytułu sprzedaży pozostałych usług, otrzymane
i zapłacone odszkodowania kary i grzywny oraz rezerwy na sprawy sporne.
54
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Podatek dochodowy
Podatek dochodowy od osób prawnych obejmuje podatek bieżący oraz odroczony.
Bieżący podatek dochodowy jest obliczany według obowiązującej stawki podatkowej i jest
kalkulowany w oparciu o zysk brutto ustalony na podstawie odpowiednich przepisów o
rachunkowości, skorygowany o przychody niepodlegające opodatkowaniu i koszty niestanowiące
kosztów uzyskania przychodu. Ponadto, dla celów podatkowych, wynik księgowy brutto koryguje się
o przychody i koszty z lat ubiegłych, zrealizowane dla celów podatkowych w danym okresie
sprawozdawczym oraz odliczenia od dochodu np. z tytułu darowizn.
Podatek dochodowy odroczony ujmowany jest w Rachunku zysków i strat za wyjątkiem sytuacji,
w których rozpoznawany jest w sprawozdaniu z pozostałych całkowitych dochodów lub bezpośrednio
w kapitale z aktualizacji wyceny, ponieważ dotyczy transakcji, które również są rozpoznawane
w sprawozdaniu z pozostałych całkowitych dochodów lub bezpośrednio w kapitale z aktualizacji
wyceny.
Rezerwę na odroczony podatek dochodowy wykazuje się w pasywach bilansu jako „Rezerwę na
odroczony podatek dochodowy”. Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego ujmuje się
w aktywach bilansu w pozycji „Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego”. Grupa
kompensuje ze sobą aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego z rezerwami z tytułu
odroczonego podatku dochodowego w ramach każdej jednostki wchodzącej w skład Grupy,
ponieważ posiada tytuł prawny do przeprowadzenia takiej kompensaty oraz aktywa i rezerwa z
tytułu odroczonego podatku dochodowego wynikają z podatku nałożonego przez tę samą władzę
podatkową.
Rezerwa na odroczony podatek dochodowy ujmowana jest przy użyciu metody bilansowej
w odniesieniu do wszystkich dodatnich różnic przejściowych z wyjątkiem sytuacji, gdy powstaje
w wyniku amortyzacji wartości firmy lub początkowego ujęcia składnika aktywów bądź
zobowiązania przy transakcji niestanowiącej połączenia jednostek gospodarczych, która w chwili jej
zawierania nie ma wpływu ani na wynik finansowy brutto, ani na dochód do opodatkowania czy
stratę podatkową.
Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego ujmowane są przy użyciu metody bilansowej
w odniesieniu aktywowanych strat podatkowych oraz wszystkich ujemnych różnic przejściowych
występujących na dzień bilansowy między wartością podatkową aktywów i zobowiązań a ich
wartością bilansową wykazaną w sprawozdaniu finansowym jedynie w zakresie, w jakim będzie
możliwe osiągnięcie przychodu podatkowego w związku z którym pomniejszenia te będą mogły być
odwrócone.
Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego nie są ujmowane, gdy dotyczą ujemnych różnic
przejściowych powstających w wyniku początkowego ujęcia składnika aktywów bądź zobowiązania,
przy transakcji niestanowiącej połączenia jednostek gospodarczych i w chwili jej zawierania nie
mają wpływu ani na wynik finansowy brutto, ani na dochód do opodatkowania czy stratę
podatkową.
Grupa nie ujmuje w kalkulacji podatku odroczonego zobowiązania lub aktywa z tytułu różnic
przejściowych powstających w związku z inwestycją w jednostkach zależnych i stowarzyszonych,
chyba że na podstawie posiadanych dowodów realizacja różnic przejściowych jest kontrolowana
przez Grupę i prawdopodobne jest, że w możliwej do przewidzenia przyszłości różnice te ulegną
odwróceniu.
Wyliczenie aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego oraz rezerwy na odroczony podatek
dochodowy bazuje na przewidywanym stopniu realizacji wartości bilansowych aktywów i
zobowiązań, z zastosowaniem stawek podatkowych, które według przewidywań będą obowiązywać
w okresie, gdy składnik aktywów zostanie zrealizowany lub rezerwa rozwiązana, przyjmując za
podstawę stawki podatkowe (i przepisy podatkowe) prawnie lub faktycznie obowiązujące na dzień
bilansowy.
55
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
9. Zarządzanie Ryzykiem Finansowym
Zarzadzanie ryzykiem finansowym jest jedną z podstawowych aktywności Zarządu składającą się na
proces efektywnego zarządzania Grupą. Określa ono ramy rozwoju, rentowności i stabilności
działalności biznesowej, tworząc zasady zapewniające Grupie zgodność z najlepszymi praktykami w
zakresie kontroli wewnętrznej i wymogami prawnymi oraz zgodność strategii zarządzania wszystkimi
typami ryzyka.
9.1. ZARZĄDZANIE RYZYKIEM
Misją zarządzania ryzykiem w Grupie Banku Millennium jest zapewnienie, że wszystkie rodzaje
ryzyka były zarządzane, monitorowane i kontrolowane odpowiednio do przyjętego profilu ryzyka
(apetytu na ryzyko) oraz charakteru i skali działania Grupy. Ważną zasadą zarządzania ryzykiem jest
optymalizacja relacji ryzyka i rentowności - w Grupie zwraca się szczególną uwagę na to, aby
podejmowane decyzje biznesowe brały pod uwagę (równoważyły) ryzyko i zysk.
Cele misji zarządzania ryzykiem osiągane są poprzez realizację następujących działań:
▪ Opracowanie strategii zarządzania ryzykiem, polityki kredytowej, procesów i procedur
określających zasady akceptacji dopuszczalnego poziomu poszczególnych rodzajów ryzyka,
▪ Wdrażanie, w coraz większym zakresie, narzędzi informatycznych służących identyfikacji,
kontroli i pomiarowi ryzyka,
▪ Zwiększanie wśród pracowników świadomości odpowiedzialności za właściwe zarządzanie
ryzykiem na każdym poziomie struktury organizacyjnej Grupy.
Zarządzanie ryzykiem w Grupie jest scentralizowane i uwzględnia potrzebę osiągnięcia założonej
rentowności jak również utrzymania odpowiedniej relacji ryzyko – kapitał, w kontekście posiadania
odpowiedniego poziomu kapitału na pokrycie ryzyka. W ramach zarządzania ryzykiem wykorzystuje
się także szeroki zakres metod – zarówno jakościowych jak i ilościowych, w tym zaawansowane
narzędzia matematyczno-statystyczne, wspomagane przez odpowiednie systemy informatyczne.
Grupa, określając cele biznesowe, bierze pod uwagę zdefiniowane ramy ryzyka (apetyt na ryzyko)
w celu zapewnienia, aby struktura i rozwój biznesu odpowiadały zakładanemu profilowi ryzyka
charakteryzującego się szeregiem parametrów takich jak:
▪ Wzrost kredytowania wg produktów / segmentów,
▪ Struktura portfela kredytowego,
▪ Wskaźniki jakości portfela,
▪ Koszt ryzyka,
▪ Wymogi kapitałowe / kapitał ekonomiczny,
▪ Wymagana wielkość i struktura płynności.
Model zarządzania i kontroli ryzyka na poziome Grupy opiera się na następujących podstawowych
zasadach:
▪ zapewnienie kompleksowej kwantyfikacji i parametryzacji różnych rodzajów ryzyka pod
kątem optymalizacji struktury bilansu i pozycji pozabilansowych Grupy, przy uwzględnieniu
założonego poziomu rentowności prowadzonej działalności biznesowej. Główne obszary
analizy obejmują: ryzyko kredytowe, ryzyko rynkowe, ryzyko płynności oraz ryzyko
operacyjne; szczególnej uwadze podlegają również ryzyko prawne i sporów sądowych
▪ wszystkie typy ryzyka są monitorowane i kontrolowane w odniesieniu do dochodowości
prowadzonej działalności oraz poziomu kapitału niezbędnego do zapewnienia bezpieczeństwa
operacji z punktu widzenia wymogów kapitałowych. Wyniki pomiarów ryzyka są regularnie
raportowane w ramach systemu informacji zarządczej,
▪ rozdzielenie obowiązków w zakresie powstania ryzyka, zarządzania ryzykiem i kontroli ryzyka
56
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Określenie
kluczowych
rodzajów
ryzyka
Określenie
modeli i definicji
w celu
klasyfikacji
klientów,
produktów,
procesów i miar
ryzyka
Zdefiniowanie
strategii ryzyka
Zdefiniowanie
zasad i celów w
zakresie ryzyka,
zgodnie z
apetytem na
ryzyko,
możliwością
akceptacji ryzyka
i strategią
biznesową
Zdefiniowanie
polityki ryzyka
Zdefiniowanie
progów,
poziomów,
kompetencji,
limitów,
poziomów
odcięcia, zgodnie
ze Strategią
Ryzyka
Wdrożenie
zdefiniowanej
polityki
Opracowanie
produktów
biznesowych i
ich wdrożenie
w formie
narzędzi i
regulacji,
Procesy
decyzyjne
Monitorowanie,
kontrola,
raportowanie
Monitoring
funkcjonowania
modeli oraz
zachowań portfeli
Proces zarządzania ryzykiem w Grupie przedstawia poniższy schemat:
Podział kompetencji w zakresie zarządzania ryzykiem przedstawia się następująco:
▪ Rada Nadzorcza jest odpowiedzialna za nadzorowanie zgodności polityki podejmowania ryzyka
przez Grupę ze strategią Grupy oraz jego planem finansowym. W ramach Rady Nadzorczej działa
Komitet ds. Ryzyka, który wspiera ją w realizacji tych zadań m.in. opiniując strategię ryzyka
Grupy, w tym tolerancję Grupy do ponoszenia ryzyka.
▪ Zarząd odpowiada za efektywność systemu zarządzania ryzykiem, procesu szacowania kapitału
wewnętrznego i dokonywania przeglądów procesu szacowania i utrzymywania kapitału
wewnętrznego oraz systemu kontroli wewnętrznej;
▪ Komitet Kredytowy, Komitet Kapitałów, Aktywów i Pasywów oraz Komitet Należności
Zagrożonych są odpowiedzialne za bieżące zarządzanie różnymi rodzajami ryzyka bankowego w
ramach modelu ustalonego przez Zarząd;
▪ Komitet Ryzyka, oraz Komitet Procesów i Ryzyka Operacyjnego są odpowiedzialne za
definiowanie polityki oraz za monitorowanie i kontrolowanie różnych rodzajów ryzyka bankowego
w ramach modelu ustalonego przez Zarząd;
▪ Komitet Walidacyjny odpowiedzialny jest za akceptację wyników walidacji modeli ryzyka oraz
nadzór nad wdrażaniem zaleceń określonych przez Biuro Walidacji Modeli;
▪ Podkomitet do spraw sądowych jest odpowiedzialny za opiniowanie i podejmowanie decyzji
w sprawach z zakresu postępowań sądowych, w których wartość przedmiotu sporu lub
bezpośredni skutek dla wartości majątku w wyniku orzeczenia sądu przekracza 1 mln zł lub
w wyniku kilku spraw o tym samym charakterze, z wyłączeniem spraw należących do portfela
restrukturyzacji i windykacji wierzytelności Banku zarządzanych przez Departament Windykacji
Korporacyjnej oraz Departament Restrukturyzacji Detalicznej i Windykacji. Podkomitet do spraw
sądowych jest również właściwy do rozpatrywania sporów z portfela Departamentu
Restrukturyzacji Detalicznej i Windykacji, których charakter sporu odpowiada charakterowi
sporów sądowych nadzorowanych przez Podkomitet Ryzyka Spraw Sądowych oraz kwestie
związane z ustaleniem warunków ugody co do skutków stosunków prawnych na etapie
przedprocesowym lub w okolicznościach wskazujących na istotne prawdopodobieństwo sporu,
który w przypadku materializacji podlegałyby kompetencjom Podkomitetu do spraw sądowych,
z wyłączeniem spraw zarządzanych przez Departament Windykacji Korporacyjnej.
▪ Departament Ryzyka odpowiada za zarządzanie ryzykiem, w tym za identyfikację, pomiar,
analizę, monitorowanie i raportowanie ryzyka w Grupie. Departament Ryzyka przygotowuje
również zasady zarządzania ryzykiem i odpowiednie procedury, a także przedstawia informacje i
proponuje kierunki działania niezbędne do podejmowania decyzji przez Komitet Kapitałów,
Aktywów i Pasywów, Komitet Ryzyka i Zarząd dotyczących zarządzania ryzykiem;
▪ Departament Ratingu odpowiedzialny jest przede wszystkim za nadawanie ratingów ryzyka
(ocena wiarygodności kredytowej) dla klientów korporacyjnych Banku oraz monitoring
i ewentualną zmianę ratingów w okresie ich obowiązywania. Proces nadawania ratingów jest
niezależny od procesu podejmowania decyzji kredytowej;
57
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
▪ Departament Decyzji Kredytowych Przedsiębiorstw, Departament Hipotecznych Decyzji
Kredytowych i Departament Decyzji Kredytowych Consumer Finance są odpowiedzialne,
odpowiednio w ramach Segmentu Klientów Korporacyjnych i Segmentu Klientów Detalicznych, za
proces podejmowania decyzji kredytowych, w tym analizowanie sytuacji finansowej klientów,
sporządzanie projektów decyzji kredytowych dla poszczególnych szczebli decyzyjnych
i podejmowanie decyzji kredytowych w ramach określonych limitów;
▪ Departament Monitorowania i Dochodzenia Należności Detalicznych oraz Departament
Restrukturyzacji i Windykacji Należności Detalicznych są odpowiedzialne za monitorowanie spłat
i proces dochodzenia należności przeterminowanych od osób fizycznych;
▪ Departament Zagrożonych Należności Gospodarczych opracowuje określone strategie dla każdego
klienta ze swojego portfela, w celu jak najszybszej maksymalizacji odzysku i ograniczenia ryzyka
ponoszonego przez Grupę. Podejście w poszczególnych sprawach jest stale aktualizowane przy
wykorzystaniu bieżących informacji, najlepszych praktyk i doświadczeń w zakresie odzyskiwania
należności;
▪ Biuro Kontroli i Analiz Skarbu jest odpowiedzialne za monitorowanie i wykorzystywanie
niektórych limitów Grupy, takich jak limity kontrahenta i limity typu stop-loss, monitorowanie
pozycji walutowej Grupy i wyników aktywnego „tradingu” oraz kontrolę operacji Departamentu
Skarbu;
▪ Biuro Walidacji Modeli jest odpowiedzialne za jakościową oraz ilościową analizę i walidację
modeli, niezależną od funkcji budowy modeli; przygotowywanie metodyki walidacji
i monitorowania modeli; podejmowanie działań związanych z wydawaniem opinii w zakresie
adekwatności nowych modeli dla obszaru, którego dotyczą; przygotowywanie raportów na
potrzeby Komitetu Walidacyjnego;
▪ Wydział Zarządzania Nadużyciami jest odpowiedzialny za tworzenie, implementację oraz
monitorowanie realizacji polityki Banku w zakresie zarządzania ryzykiem nadużyć we współpracy
z innymi jednostkami organizacyjnymi Banku. Wydział stanowi centrum kompetencji dla procesu
zapobiegania nadużyciom;
▪ Departament Zgodności odpowiada za zapewnienie zgodności z regulacjami prawnymi,
powiązanymi standardami regulacyjnymi, zasadami i standardami rynkowymi, a także
wewnętrznymi regulacjami i kodeksami postępowania;
▪ Departament Prawny odpowiada za prowadzenie spraw spornych Banku, w razie potrzeby przy
wsparciu zewnętrznych kancelarii prawnych i ekspertów prawnych.
Grupa opracowała kompleksowy dokument o charakterze wytycznych dotyczących polityki/strategii
w zakresie zarządzania ryzykiem „Strategia ryzyka na lata 2021-2023”. Dokument ten jest
opracowany w horyzoncie trzyletnim i podlega corocznemu przeglądowi i uaktualnieniu. Jest on
zatwierdzany przez Zarząd i Radę Nadzorczą Banku. Strategia ryzyka jest nierozerwalnie związana
z innymi dokumentami strategicznymi, takimi jak: Budżet, Plan Płynności, Plan Kapitałowy.
Strategia Ryzyka opiera się na zdefiniowanych przez Grupę dwóch podstawowych pojęciach:
1. Profil ryzyka: aktualny poziom ryzyka wyrażony kwotą lub rodzajem ryzyka, na które Grupa jest
obecnie narażona. Grupa również przewiduje, jak profil ryzyka może się zmieniać w przyszłości
uwzględniając zarówno oczekiwane jak i skrajne scenariusze ekonomiczne, zgodnie z apetytem
na ryzyko;
2. Apetyt na ryzyko: maksymalny poziom lub rodzaj ryzyka, jakie Grupa jest w stanie zaakceptować
i tolerować dla osiągnięcia swoich celów finansowych i strategicznych. W tym celu zdefiniowano
trzy strefy, określające poziomy ostrzegawcze i wymagające podjęcia działań.
58
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Apetyt na ryzyko ma zapewniać, że profil działalności biznesowej i jej skala wzrostu będą
odpowiadać przyszłemu Profilowi Ryzyka. Apetyt na ryzyko został odzwierciedlony w określonych
indykatorach, w takich kluczowych obszarach jak:
▪ Wypłacalność
▪ Płynność i finansowanie
▪ Zmienność wyników finansowych i struktura produktowa
▪ Działalność operacyjna i reputacja.
Grupa posiada jasno określoną strategię ryzyka obejmującą kredyty detaliczne, korporacyjne,
działalność rynkową i płynność oraz zarządzanie ryzykiem operacyjnym i kapitałem. Dla każdego
ryzyka w szczególności i ogółem, Grupa jasno określa apetyt na ryzyko.
Zarządzanie ryzykiem jest definiowana głównie poprzez zasady i cele określone w Strategii Ryzyka
i dodatkowo uzupełnione szczegółowo zasadami i wytycznymi jakościowymi przedstawionymi
w następujących dokumentach:
▪ Zasady zarządzania i planowania kapitałowego,
▪ Zasady i wytyczne kredytowe,
▪ Zasady zarządzania ryzykiem koncentracji,
▪ Zasady i reguły zarządzania ryzykiem płynności,
▪ Zasady i reguły dotyczące zarządzania ryzykiem rynkowym na rynkach finansowych,
▪ Zasady i reguły dotyczące zarzadzania ryzykiem rynkowym w Księdze Bankowej,
▪ Polityka inwestycyjna,
▪ Zasady i wytyczne dotyczące zarządzania ryzykiem operacyjnym,
▪ Polityka i zasady dotyczące zarządzania ryzykiem modeli,
▪ Polityka w zakresie testów warunków skrajnych,
▪ Regulamin Banku Millennium S.A. – Program przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz
finansowaniu terroryzmu.
W ramach apetytu na ryzyko, Grupa określiła strefy dla mierników tego apetytu (zbudowane za
zasadzie „świateł drogowych”). Dla stref apetytu określono:
▪ Status apetytu na ryzyko – strefa zielona oznacza miernik w ramach apetytu na ryzyko,
strefa żółta oznacza zwiększone ryzyko przekroczenia apetytu na ryzyko, strefa czerwona
oznacza przekroczenie tego apetytu
▪ proces eskalacji podejmowanych działań (jednostki organizacyjne / organy Banku
odpowiedzialne za decyzje i wykonanie działań w poszczególnych strefach),
▪ procedury monitoringu apetytu na ryzyko.
Grupa szczególną wagę przykłada do ciągłego doskonalenia procesu zarządzania ryzykiem. Jednym
z wymiernych tego efektów jest sukces polegający na zezwoleniu na zastosowanie w szerszym
zakresie metody IRB w procesie wyliczania wymogów kapitałowych.
59
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
9.2. ZARZĄDZANIE KAPITAŁEM
Zarządzanie kapitałowe odnosi się do dwóch obszarów: zarządzania adekwatnością kapitałową
i alokacji kapitału. Dla obydwu z tych obszarów określone zostały cele zarządcze.
Celami zarządzania adekwatnością kapitałową są: (a) spełnienie wymagań określonych w przepisach
zewnętrznych (regulacyjna adekwatność kapitałowa) oraz (b) zapewnienie wypłacalności
w warunkach normalnych i w warunkach skrajnych (ekonomiczna adekwatność kapitałowa/kapitał
wewnętrzny). Realizując te cele, Grupa dąży do osiągnięcia wewnętrznych długookresowych limitów
(celów) kapitałowych, określonych w Strategii Ryzyka.
Z kolei celem alokacji kapitału jest kreowanie wartości dla właścicieli poprzez maksymalizację
zwrotu z działalności obciążonej ryzykiem, biorąc pod uwagę ustaloną tolerancję na ryzyko.
W ramach zarządzania kapitałowego realizowany jest również proces planowania kapitału. Celem
tego procesu jest określenie funduszy własnych (baza kapitałowa określająca możliwość podjęcia
ryzyka) i wykorzystania kapitału (wymogi kapitału regulacyjnego i kapitału ekonomicznego) w taki
sposób, aby zapewnić spełnienie limitów (celów) kapitałowych, przy założeniu realizacji
przewidywanej strategii biznesowej i profilu ryzyka – w normalnych i skrajnych warunkach
ekonomicznych.
Regulacyjna adekwatność kapitałowa
Grupa jest zobowiązana na mocy prawa do spełnienia minimalnych wymogów w zakresie funduszy
własnych, określonych w art. 92 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i rady (UE) nr 575/2013
w sprawie wymogów ostrożnościowych dla instytucji kredytowych i firm inwestycyjnych (CRR).
Jednocześnie przy ustalaniu limitów/celów kapitałowych uwzględniono:
• Bufor II Filara kredytów walutowych (RRE FX) – zalecenie KNF dotyczące dodatkowego wymogu
kapitałowego dla zabezpieczenia ryzyka wynikającego z walutowych kredytów hipotecznych dla
gospodarstw domowych, wynikające z art. 138 ust. 1 pkt 2a ustawy Prawo bankowe. Wysokość
tego bufora jest ustalana dla poszczególnych banków corocznie przez KNF w wyniku procesu
Badania i Oceny Nadzorczej (BION) i obejmuje ryzyko niedostatecznie pokryte – zdaniem KNF –
przez minimalne wymogi w zakresie funduszy własnych, określone w art. 92 CRR. Aktualnie
bufor ten został ustalony w zaleceniach KNF w listopadzie i grudniu 2020 roku w wysokości 3,41
p.p. (Bank) i 3,35 p.p. (Grupa) dla łącznego wskaźnika kapitałowego (TCR), co odpowiada
wymogowi kapitałowemu na poziomie 2,56 p.p. (Bank) i 2,52 p.p. (Grupa) ponad Wskaźnik
Tier1 oraz 1,91 p.p. (Bank) i 1,88 p.p. (Grupa) ponad Wskaźnik CET1
1
;
• Wymóg połączonego bufora – określony w ustawie o nadzorze makro ostrożnościowym nad
systemem finansowym i zarządzaniu kryzysowym w systemie finansowym – który składa się z:
▪ Bufora zabezpieczenia kapitału w wysokości 2,5%;
▪ Bufor innej instytucji o znaczeniu systemowym (OSII) – w wysokości 0,25%, przy czym
wysokość jest corocznie ustalana przez KNF
2
;
▪ Bufor ryzyka systemowego w wysokości 0% obowiązujący od marca 2020 roku, zgodnie
z Rozporządzeniem Ministra Finansów i Rozwoju;
▪ Bufor antycykliczny w wysokości 0%.
1
Zalecenie to zastępuje poprzednie zalecenie z 2019 r. dotyczące utrzymania funduszy własnych na pokrycie dodatkowego
wymogu kapitałowego poziomie 4,96 p.p. (Bank) i 4,87 p.p. (Grupa) dla łącznego współczynnika kapitałowego (TCR), co
odpowiada wymogowi kapitałowemu 3,72 p.p. dla Banku i 3,65 p.p. dla Grupy ponad Wskaźnik Tier 1 oraz co odpowiada
wymogowi kapitałowemu 2,78 p.p. dla Banku i 2,73 p.p. dla Grupy ponad Wskaźnik CET1
2
W listopadzie 2020 roku Komisja Nadzoru Finansowego wydała decyzję o zidentyfikowaniu Banku jako innej instytucji o
znaczeniu systemowym i nałożeniu Bufora OSII
60
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Zgodnie z obowiązującymi przepisami i zaleceniami Komisji Nadzoru Finansowego, Grupa ustaliła
minimalne poziomy współczynników kapitałowych, będące jednocześnie celami/limitami
kapitałowymi. Są to wielkości OCR (łącznych wymogów kapitałowych) dla poszczególnych
wskaźników.
Poniższa tabela prezentuje te wielkości według stanu na 31 grudnia 2020 r. O każdej zmianie
poziomów wymaganego kapitału Bank poinformuje zgodnie z przepisami.
Wskaźnik kapitałowy
31.12.2020
Wskaźnik kapitału podstawowego Tier 1 (Wskaźnik CET1)
Bank
Grupa
Minimum
4,50%
4,50%
Bufor II Filara kredytów walutowych (RRE FX)
1,91%
1,88%
TSCR CET1 (Łączne wymogi SREP/BION)
6,41%
6,38%
Bufor zabezpieczenia kapitału
2,50%
2,50%
Bufor innej instytucji o znaczeniu systemowym (OSII)
0,25%
0,25%
Bufor ryzyka systemowego
0,00%
0,00%
Bufor antycykliczny
0,00%
0,00%
Wymóg połączonego bufora
2,75%
2,75%
OCR CET1 (Łączne wymogi kapitałowe CET1)
9,16%
9,13%
Wskaźnik kapitału Tier 1 (Wskaźnik T1)
Bank
Grupa
Minimum
6,00%
6,00%
Bufor II Filara kredytów walutowych (RRE FX)
2,56%
2,52%
TSCR T1 (Łączne wymogi SREP/BION)
8,56%
8,52%
Bufor zabezpieczenia kapitału
2,50%
2,50%
Bufor innej instytucji o znaczeniu systemowym (OSII)
0,25%
0,25%
Bufor ryzyka systemowego
0,00%
0,00%
Bufor antycykliczny
0,00%
0,00%
Wymóg połączonego bufora
2,75%
2,75%
OCR T1 (Łączne wymogi kapitałowe T1)
11,31%
11,27%
Łączny wskaźnik kapitałowy (TCR)
Bank
Grupa
Minimum
8,00%
8,00%
Bufor II Filara kredytów walutowych (RRE FX)
3,41%
3,35%
TSCR TCR (Łączne wymogi SREP/BION)
11,41%
11,35%
Bufor zabezpieczenia kapitału
2,50%
2,50%
Bufor innej instytucji o znaczeniu systemowym (OSII)
0,25%
0,25%
Bufor ryzyka systemowego
0,00%
0,00%
Bufor antycykliczny
0,00%
0,00%
Wymóg połączonego bufora
2,75%
2,75%
OCR TCR (Łączne wymogi kapitałowe TCR)
14,16%
14,10%
61
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Ryzyko kapitałowe wyrażone powyższymi celami/limitami kapitałowymi, jest przedmiotem
regularnego pomiaru i monitoringu. W odniesieniu do wszystkich docelowych wartości kapitału
ustalono pewne minimalne zakresy tych wartości. Wskaźniki kapitałowe w danym przedziale
determinują konieczność podjęcia odpowiednich decyzji lub działań zarządczych. Regularny
monitoring ryzyka kapitałowego opiera się na klasyfikacji wskaźników kapitałowych do
odpowiednich przedziałów, a następnie przeprowadza się ocenę trendów i czynników mających
wpływ na poziom adekwatności kapitałowej.
Wymogi w zakresie funduszy własnych
Grupa oblicza wymogi w zakresie funduszy własnych przy użyciu metod standardowych, realizując
jednocześnie projekt stopniowego wdrażania metody ratingów wewnętrznych (IRB) w celu
obliczania minimalnych wymogów w zakresie funduszy własnych z tytułu ryzyka kredytowego
i uzyskania stosownych decyzji Organów Nadzoru.
Pod koniec 2012 r. Banco de Portugal (będący nadzorcą konsolidującym) we współpracy z Komisją
Nadzoru Finansowego (KNF) udzielił zezwolenia na stosowanie metody IRB w odniesieniu do
następujących portfeli kredytowych: (i) ekspozycje detaliczne wobec klientów indywidualnych
zabezpieczone na nieruchomościach mieszkalnych (RRE), (ii) odnawialne ekspozycje detaliczne
(QRRE). Zgodnie z przedmiotową zgodą, minimalne wymogi w zakresie funduszy własnych obliczone
z wykorzystaniem metody IRB musiały być czasowo utrzymane na poziomie nie mniejszym niż 80%
(tzw. floor nadzorczy) odpowiednich wymogów kapitałowych obliczonych metodą standardową.
Pod koniec 2014 roku Bank uzyskał kolejną decyzję wydaną przez Organy Nadzoru w zakresie
stosowania metody IRB. Zgodnie z jej treścią dla portfeli RRE i QRRE, wymogi kapitałowe w zakresie
funduszy własnych z tytułu ryzyka kredytowego powinny być utrzymywane tymczasowo na poziomie
nie mniejszym niż 70% (floor nadzorczy) odpowiednich wymogów kapitałowych obliczonych metodą
standardową, dopóki Bank nie wypełni dodatkowych warunków zdefiniowanych przez Nadzorcę.
W lipcu 2017 r. Bank otrzymał zezwolenie Organów Nadzoru (Europejski Bank Centralny we
współpracy z KNF) na zastosowanie istotnych zmian w stosowanych modelach IRB (modele LGD)
i zniesienie flooru nadzorczego.
Kapitał wewnętrzny
Grupa definiuje kapitał wewnętrzny zgodnie z ustawą Prawo bankowe, jako kwotę niezbędną do
pokrycia wszystkich zidentyfikowanych, istotnych rodzajów ryzyka występujących w działalności
Grupy oraz zmian otoczenia gospodarczego, uwzględniająca przewidywany poziom ryzyka
w przyszłości.
Kapitał wewnętrzny jest wykorzystywany w zarządzaniu kapitałowym, w procesach zarządzania
ekonomiczną adekwatnością kapitałową oraz alokacji kapitału. Grupa zdefiniowała proces
wyliczania kapitału wewnętrznego (ekonomicznego). W tym celu dla mierzalnych rodzajów ryzyka
wykorzystywane są modele i metody matematyczno-statystyczne.
Utrzymanie ekonomicznej adekwatności kapitałowej oznacza pokrycie (zabezpieczenie) kapitału
wewnętrznego (zagregowanej miary ryzyka) przez dostępne zasoby finansowe (fundusze własne).
Obowiązek takiego zabezpieczenia ryzyka wynika wprost z ustawy Prawo bankowe, co znalazło
odzwierciedlenie w celach/limitach kapitałowych Grupy – buforze kapitału ekonomicznego oraz
buforze kapitału ekonomicznego w warunkach skrajnych.
W 2020 roku obydwa powyższe cele kapitałowe zostały spełnione z nadwyżką. Nadwyżka funduszy
własnych nad kapitałem wewnętrznym umożliwia dalszy wzrost skali działalności, szczególnie
w kierunku produktów generujących wysoki zwrot z uwzględnieniem ponoszonego ryzyka.
62
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Równolegle kapitał wewnętrzny jest wykorzystywany w procesie alokacji kapitału, do przydzielenia
kapitału wewnętrznego na produkty/linie biznesowe, obliczenia miar efektywności
uwzględniających ryzyko, ustalenia limitów na ryzyko i realokacji kapitału wewnętrznego.
Adekwatność kapitałowa - stan bieżący, ocena i trendy
Adekwatność kapitałowa dla Grupy w okresie ostatnich trzech lat przedstawia się jak niżej
3
:
Adekwatność kapitałowa
31.12.2020
31.12.2019
31.12.2018
Aktywa ważone ryzykiem
51 138,0
48 124,6
36 635,5
Wymogi w zakresie funduszy własnych, w tym:
4 091,0
3 849,97
2 930,8
▪ z tytułu ryzyka kredytowego i kredytowego kontrahenta
3 677,0
3 495,2
2 593,9
▪ z tytułu ryzyka rynkowego
26,7
24,2
20,3
▪ z tytułu ryzyka operacyjnego
382,6
326,9
313,1
▪ z tytułu korekty wartości godziwej z tytułu ryzyka
kredytowego
4,8
3,6
3,5
Fundusze własne, w tym:
9 969,0
9 668,
7 943,0
Kapitał podstawowy Tier 1
8 439,0
8 138,5
7 243,0
Kapitał Tier 2
1 530,0
1 530,0
700,0
Łączny wskaźnik kapitałowy (TCR)
19,49%
20,09%
21,68%
Minimalny wymagany poziom
14,10%
18,37%
19,15%
Nadwyżka(+) / Niedobór(-) adekwatności kapitałowej TCR (p.p.)
+5,39
+1,72
+2,53
Wskaźnik kapitału Tier 1 (Wskaźnik T1)
16,50%
16,91%
19,77%
Minimalny wymagany poziom
11,27%
15,15%
15,58%
Nadwyżka(+) / Niedobór(-) adekwatności kapitałowej T1 (p.p.)
+5,23
+1,76
+4,19
Wskaźnik kapitału podstawowego Tier 1 (Wskaźnik CET1)
16,50%
16,91%
19,77%
Minimalny wymagany poziom
9,13%
12,73%
12,89%
Nadwyżka(+) / Niedobór (-) adekwatności kapitałowej CET1 (p.p.)
+7,37
+4,18
+6,88
Wskaźnik dźwigni finansowej
8,30%
8,11%
8,78%
Na koniec 2020 roku, adekwatność kapitałowa mierzona wskaźnikiem kapitału podstawowego Tier 1
i łącznym wskaźnikiem kapitałowym obniżyła się w perspektywie rocznej o odpowiednio ok. 0,4 p.p.
i 0,6 p.p.
Aktywa ważone ryzykiem (RWA) wzrosły w 2020 roku o ok. 3 mld zł (o 6,3%). Podstawowym
czynnikiem wzrostu było RWA na ryzyko kredytowe (o 2,29 mld zł, prawie 76% udziału we wzroście
rocznym), co wynikało głównie ze zwiększenia wolumenu portfela kredytowego. Drugim istotnym
czynnikiem był wzrost RWA na ryzyko operacyjne (o ok. 696 mln zł, ponad 23% udziału we wzroście
rocznym), co wynika z uwzględnienia w wyliczeniu wyższych wyników finansowych z ostatnich
trzech lat.
Fundusze własne zwiększyły się w 2020 roku o ok. 300 mln zł (o 3,7%), głównie w rezultacie
zatrzymania zysku netto (zysk za II półrocze 2019 roku w kwocie ok. 227 mln zł), a także kilku
innych czynników, z których najistotniejszy był wzrost rezerwy rewaluacyjnej.
3
Bank korzysta z rozwiązań przejściowych dotyczących MSSF 9. Na 31.12.2020 r., gdyby nie stosowano rozwiązań
przejściowych dotyczących MSSF 9, współczynniki kapitałowe prezentowały się jak niżej:
▪ TCR: 19,16%
▪ Wskaźnik T1: 16,16%
▪ Wskaźnik CET1: 16,16%
▪ Wskaźnik dźwigni finansowej: 8,13%
63
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Minimalne wymagane przez KNF wielkości wskaźników kapitałowych zostały osiągnięte z nadwyżką.
Wskaźnik dźwigni kształtuje się na bezpiecznym poziomie 8-9%, przy niewielkich zmianach
okresowych i znacznie przekracza uznawaną za bezpieczną wartość 3%.
W dłuższej perspektywie, poziom adekwatności kapitałowej Grupy oceniany jest jako
satysfakcjonujący.
Wymogi MREL
Zgodnie z komunikatem Bankowego Funduszu Gwarancyjnego śródokresowe cele MREL wyznaczone
na koniec 2020 r. nie są traktowane przez Fundusz jako obligatoryjne a w najbliższym cyklu
planistycznym Fundusz zastosuje zarówno wydłużony termin docelowy, tj. 1 stycznia 2024 r, jak
również wskaże jako termin spełnienia pierwszego wiążącego celu śródokresowego 1 stycznia
2022 r. Bank spodziewa się otrzymać zaktualizowane wymogi MREL w II kwartale 2021 roku.
W ramach wypełniania i utrzymywania przez Grupę wymogu MREL, możliwa jest emisja
instrumentów kwalifikowalnych, co może spowodować zwiększenie kosztów finansowania.
9.3. RYZYKO KREDYTOWE
Ryzyko kredytowe jest jednym z najważniejszych rodzajów ryzyka na jakie narażona jest Grupa,
w związku z czym, przykłada się szczególną wagę do zarządzania ekspozycjami na to ryzyko. Ryzyko
kredytowe wiąże się z bilansowymi ekspozycjami kredytowymi oraz z instrumentami
pozabilansowymi, takimi jak udzielone i niewykorzystane linie kredytowe, gwarancje i akredytywy,
jak również limity na transakcji związane z instrumentami finansowymi.
Polityka kredytowa podlega okresowym przeglądom i weryfikacji uwzględniającym uwarunkowania
rynkowe oraz zmiany w otoczeniu regulacyjnym Grupy.
Dla potrzeb zarządzania ryzykiem kredytowym Grupa korzysta z kilku systemów ratingowych
w zależności od rodzaju ekspozycji i segmentu danego klienta. System ratingowy to zestaw metod
(modeli), procesów, kontroli, procedur zbierania danych oraz systemów informatycznych
identyfikujących i mierzących ryzyko kredytowe, klasyfikujących ekspozycje do określonych klas lub
pul (nadawanie ratingu) oraz szacujących prawdopodobieństwo niewykonania zobowiązania
i oczekiwaną wielkość straty z tego tytułu.
(3a) Pomiar ryzyka kredytowego
Kredyty i pożyczki
Pomiar ryzyka kredytowego, w celu zarządzania portfelem kredytowym, na poziomie
poszczególnych klientów i transakcji, z tytułu udzielanych kredytów i pożyczek odbywa się przy
uwzględnieniu trzech podstawowych parametrów:
(i) prawdopodobieństwa niewykonania zobowiązania przez klienta lub kontrahenta (ang.
probability of default – PD);
(ii) kwoty ekspozycji w momencie niewykonania zobowiązania (ang. exposure at default - EAD)
oraz
(iii) współczynnika strat z tytułu niewykonanego zobowiązania (ang. loss given default - LGD).
64
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
(i) Grupa ocenia prawdopodobieństwo niewykonania zobowiązania (PD) indywidualnych
kontrahentów stosując wewnętrzne modele ratingowe dostosowane do różnych kategorii
klientów i transakcji. Zostały one opracowane lokalnie lub na poziomie Grupy BCP lub we
współpracy z renomowanymi dostawcami zewnętrznymi i łączą analizę statystyczną z oceną
specjalisty kredytowego. Dodatkowo Klienci Grupy są klasyfikowani w ramach 15 klas
ratingowych, które dla potrzeb tego raportu zostały przedstawione w sześciu głównych
grupach. Jednolita skala ratingowa Grupy (Master Ratings Scale), przedstawiona poniżej,
zawiera także zakres prawdopodobieństw niewykonania zobowiązań określonych dla każdej
klasy/grupy ratingowej. Modele ratingowe podlegają okresowym przeglądom i – w razie
stwierdzenia takiej potrzeby - stosownym modyfikacjom. Modyfikacje modeli zatwierdzane są
przez Komitet Walidacji.
Grupa regularnie analizuje oraz ocenia wyniki ratingów i ich siłę predykcyjną w odniesieniu do
przypadków niewykonania zobowiązań. Proces nadawania ocen ryzyka klientów (dla segmentu
korporacyjnego przeprowadzany niezależnie od procesu kredytowego w Departamencie
Ratingu) wspierają systemy informatyczne, pozyskujące i analizujące informacje
z wewnętrznych i zewnętrznych baz danych.
Skala wewnętrznych ratingów Grupy
Master Skala
Opis oceny
1-3
Najwyższa jakość
4-6
Dobra jakość
7-9
Średnia jakość
10-12
Niska jakość
13-14
Pod obserwacją
15
Niewykonanie zobowiązania
(ii) EAD - kwota ekspozycji w momencie niewykonania zobowiązania (exposure at default) –
dotyczy kwot, które według przewidywań Grupy będą należnościami Grupy w momencie
niewykonania zobowiązania. Jako zobowiązanie, Grupa rozumie każdą wypłaconą już kwotę
plus dalsze kwoty, jakie mogą zostać wypłacone do momentu niewykonania zobowiązań, o ile
do niego dojdzie.
(iii) LGD – współczynnik strat z tytułu niewykonanego zobowiązania (loss given default) stanowi
przewidywania Grupy, co do strat wynikających z faktycznych przypadków niewykonania
zobowiązań, z uwzględnieniem wewnętrznych i zewnętrznych kosztów windykacji oraz efektu
dyskonta.
Ujednolicona definicja niewykonania zobowiązania w ramach Grupy
Od momentu wdrożenia MSSF 9, Grupa przyjęła jednolitą definicję niewykonania zobowiązania,
zarówno w zakresie kalkulacji wymogów kapitałowych, jak i na potrzeby szacowania utraty
wartości. Począwszy od roku 2020 dla portfela detalicznego Grupa stosuje definicję niewykonania
zobowiązania zgodne z wytycznymi EBA tzw. Nowa Definicja Default.
65
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Ujednolicona definicja niewykonania zobowiązania obejmuje następujące przesłanki:
▪ DPD>90 dni, uwzględniając progi istotności dla kwoty wymagalnej: bezwzględny 400 zł –
ekspozycje detaliczne oraz 2000 zł – ekspozycje klientów korporacyjnych oraz próg
względny: 1% całości ekspozycji klienta,
▪ Ekspozycje restrukturyzowane - forborne,
▪ Kredyty w procesie windykacji,
▪ Inne przesłanki zdefiniowane w Wytycznych EBA,
▪ Przesłanki jakościowe zidentyfikowane w procesie analizy indywidualnej
Grupa stosuje koncepcję zarażania ekspozycji (ang. cross-default) dla wszystkich segmentów.
W przypadku stosowania udogodnień związanych z negatywnym wpływem pandemii Covid-19 Grupa
zastosowała podejście sektorowe zgodne z wytycznymi EBA, nie klasyfikując ekspozycji z wakacjami
kredytowymi, przyznanymi w ramach moratoriów prywatnych, jako ekspozycji typu forborne.
Jednak w sytuacji, gdy w okresie 3-ch miesięcy po zakończeniu tego typu wakacji, na rachunkach
klienta wystąpi opóźnienie powyżej 60 dni, przyjęto konserwatywnie, iż klient zostanie
zaklasyfikowany do Fazy 3.
Klienci z wakacjami kredytowymi udzielonymi w ramach moratoriów o charakterze publicznym (na
podstawie rządowego programu pomocowego - Tarcza 4.0), zostali zaklasyfikowani do Fazy 3
(chyba, że zostały spełnione specyficzne, określone przez Nadzorcę kryteria wyłączenia z tej
klasyfikacji).
Papiery dłużne
Papiery dłużne Skarbu Państwa oraz Banku Centralnego monitorowane są w oparciu o rating Polski.
Natomiast sytuacja ekonomiczno-finansowa emitentów dłużnych papierów komunalnych
monitorowana jest kwartalnie w oparciu o ich sprawozdawczość.
Grupa nie stosuje wyłączenia z tytułu niskiego ryzyka kredytowego (ang. low credit risk exemption -
LCR) zarówno w odniesieniu do ekspozycji Skarbu Państwa i Banku Centralnego, jak i innych grup
ekspozycji.
Instrumenty pochodne
Grupa utrzymuje ścisłą kontrolę nad limitami otwartych pozycji netto na instrumentach pochodnych
(tj. różnicą między transakcjami kupna i sprzedaży), zarówno ze względu na kwoty jak i terminy
zapadalności transakcji. Ekspozycje na ryzyko kredytowe, wynikające z instrumentów pochodnych
zawieranych z klientami są zarządzane jako część całkowitych limitów kredytowych wyznaczanych
w oparciu o badanie naturalnej ekspozycji oraz o analizę sytuacji finansowej klienta, a także w
ramach limitów kontrahentów.
Grupa oferuje produkty skarbowe w celu zabezpieczania ryzyka kursu walutowego lub ryzyka stopy
procentowej w ramach przyznanych klientom limitów skarbowych lub pod depozyt zabezpieczający.
Zdecydowana większość umów Grupy zawiera możliwość wezwania klienta do uzupełnienia depozytu
zabezpieczającego lub złożenie innego zabezpieczenia uzgodnionego z Grupą (jeżeli wycena
otwartych pozycji klienta przekroczy poziom kwoty limitu skarbowego; tzw. margin call) i jeżeli
klient nie uzupełni wymaganego zabezpieczenia Grupa ma prawo do zamknięcia pozycji
i wypowiedzenia umowy.
Zobowiązania pozabilansowe obciążone ryzykiem kredytowym
Do zobowiązań pozabilansowych obciążonych ryzykiem kredytowym zaliczamy gwarancje,
akredytywy oraz przyznane linie kredytowe. Podstawowym celem tych instrumentów jest
umożliwienie klientowi dysponowania w określony sposób przyznanymi przez Grupę środkami
finansowymi.
66
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Gwarancje i akredytywy typu stand by (zobowiązania typu gwarancyjnego) niosą takie samo ryzyko
kredytowe jak kredyty (w przypadku gwarancji i akredytywy typu stand-by po wpływie ważnego
roszczenia Grupa musi dokonać wypłaty).
Akredytywy dokumentowe i handlowe są pisemnym, nieodwołalnym i ostatecznym zobowiązaniem
Grupy do honorowania płatności w oparciu o zgodne dokumenty w terminach określonych
w akredytywie i wiążą się z ryzykiem podobnym do gwarancji.
Dostępne saldo linii kredytowej jest to niewykorzystana część uprzednio zaakceptowanych kwot
odnoszących się do zobowiązań o charakterze kredytowym, możliwych do wykorzystania w formie
kredytów, gwarancji lub akredytyw. Biorąc pod uwagę ryzyko kredytowe zobowiązań do udzielenia
kredytu, Grupa jest potencjalnie narażona na stratę w wysokości równej sumie niewykorzystanych
zobowiązań. Jednak, prawdopodobna kwota straty jest mniejsza niż łączna wartość
niewykorzystanych zobowiązań, ponieważ większość zobowiązań do uruchomienia kredytu zależy od
spełnienia przez klientów poszczególnych standardów kredytowych.
Grupa monitoruje okres pozostały do terminu zapadalności pozabilansowych zobowiązań
kredytowych, ponieważ długoterminowe zobowiązania wiążą się zazwyczaj z większym stopniem
ryzyka kredytowego niż zobowiązania krótkoterminowe.
(3b) Polityka kontroli limitów i zmniejszenia ryzyka
Grupa mierzy, monitoruje i kontroluje duże zaangażowania kredytowe oraz nadmierną koncentrację
ryzyka kredytowego, wszędzie tam gdzie zostanie ona zidentyfikowana. Proces zarządzania
ryzykiem koncentracji dotyczy zarówno zaangażowań indywidualnych – występujących wobec
pojedynczego kredytobiorcy lub grupy kredytobiorców powiązanych (kapitałowo, organizacyjnie lub
poprzez istnienie istotnych zależności ekonomicznych), jak i tzw. zaangażowań sektorowych -
wobec branż/sektorów gospodarki, regionów geograficznych, krajów, portfela finansującego
nieruchomości (w tym kredytów walutowych), portfela w walutach obcych i innych. Powyższe
rodzaje zaangażowań sektorowych są objęte wewnętrznym systemem limitów. Informacje o
wykorzystaniu limitów prezentowane są Radzie nadzorczej, Komitetowi ds. Ryzyka przy Radzie
Nadzorczej oraz Komitetowi Ryzyka.
Limity wewnętrzne (wymienione wyżej) monitorowane są kwartalnie. Wysokość tych limitów
poddawana jest rocznemu lub częstszemu przeglądowi, gdy zostanie to uznane za stosowne. Limity
zatwierdza Rada nadzorcza lub Komitet Ryzyka.
Zarządzanie ekspozycjami na ryzyko kredytowe odbywa się także poprzez regularne monitorowanie
sytuacji ekonomiczno-finansowej klientów i/lub historii współpracy z Grupą z punktu widzenia
terminowego regulowania ich zobowiązań z tytułu odsetek i kapitału.
Zabezpieczenia
Zabezpieczenia przyjmowane w Grupie służą ograniczeniu ryzyka kredytowego i główną ich rolą jest
minimalizacja straty na wypadek niedokonania przez klienta spłaty transakcji kredytowej
w umownej kwocie i terminie, poprzez zapewnienie alternatywnego źródła pokrycia wymagalnych
należności. Przyjmowane one są zgodnie z zasadami polityki kredytowej ustalonymi dla
poszczególnych segmentów klienta. Jako główną zasadę przyjęto, że zabezpieczenie transakcji
kredytowej powinno być adekwatne do ryzyka kredytowego ponoszonego przez Grupę przy
uwzględnieniu specyfiki danej transakcji (tzn. jej typu, kwoty, okresu spłaty a także ratingu
kredytowanego klienta).
Polityka kredytowa określa typy, rodzaje i formy prawne akceptowanych w Grupie zabezpieczeń,
jak również bardziej szczegółowe wymogi mające uprawdopodobnić zbywalność konkretnych
rodzajów zabezpieczeń zgodnie z doświadczeniami windykacyjnymi Grupy.
67
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Grupa przykłada szczególną wagę do prawidłowego określania wartości zabezpieczeń, określa
zasady dokonywania i weryfikacji wycen i dokłada wszelkich starań, aby wyceny te były obiektywne,
ostrożne i odzwierciedlały realną wartość zabezpieczenia. W celu zapewnienia skutecznego
ustanowienia zabezpieczenia Grupa opracowała stosowne wzorce umów zabezpieczeń, wniosków,
pełnomocnictw i oświadczeń.
W segmencie detalicznym na zabezpieczenie przyjmowane są głównie nieruchomości mieszkaniowe
(kredyty hipoteczne) oraz aktywa finansowe. W przypadku segmentu korporacyjnego przyjmowane
są przede wszystkim wszelkiego typu nieruchomości (mieszkaniowe, komercyjne, grunty) a także
cesje wierzytelności z kontraktów.
Do czasu ustanowienia finalnego zabezpieczenia przyjmowane są zabezpieczenia przejściowe.
W Grupie wykorzystywane są również rozmaite formy instrumentów uzupełniających
zabezpieczenia, mające na celu ułatwienie prowadzenia egzekucji lub uprawdopodobnienie
skuteczności spłaty należności z danego zabezpieczenia między innymi takie jak: oświadczenie
o poddaniu się egzekucji w formie aktu notarialnego, weksel własny in blanco, pełnomocnictwo do
rachunku bankowego, cesja prawa z umowy ubezpieczenia.
Grupa monitoruje zabezpieczenia pod kątem spełnienia przez nie warunków umownych, w tym
prawomocnego ustanowienia finalnego zabezpieczenia transakcji, jak również odnawiania
scedowanych polis ubezpieczeniowych. Monitorowana jest również wartość zabezpieczenia
w trakcie trwania transakcji kredytowej.
Zgodnie z przyjętą w Grupie polityką kredytową, dopuszcza się także udzielenie transakcji bez
zabezpieczenia, co odbywa się według określonych zasad zróżnicowanych w zależności od segmentu
klienta. Jednak na wypadek pogorszenia się sytuacji ekonomiczno-finansowej dłużnika, w
podpisanych z klientem dokumentach Grupa zapewnia sobie możliwość dobezpieczenia transakcji.
(3c) Polityka w odniesieniu do utraty wartości i tworzenia odpisów
aktualizujących
Organizacja procesu
Proces identyfikacji i pomiaru utraty wartości ekspozycji kredytowych został uregulowany
w wewnętrznej instrukcji wprowadzonej wraz z wdrożeniem MSSF 9. Dokumentacja określa
szczegółowo tryb oraz zasady analizy indywidualnej i kolektywnej, w tym algorytmy służące do
wyliczeń poszczególnych parametrów.
Metodologia i założenia przyjęte do wyznaczania utraty wartości ekspozycji kredytowych są
regularnie monitorowane w celu zmniejszenia rozbieżności pomiędzy stratami szacowanymi
a rzeczywistymi. W celu oceny adekwatności odpisów z tytułu utraty wartości, wyznaczonych
zarówno w ramach analizy indywidualnej, jak i kolektywnej, przeprowadzana jest okresowo (nie
rzadziej niż raz w roku) weryfikacja historyczna (backtesting), której wyniki są brane pod uwagę
przy definiowaniu działań, mających na celu poprawę jakości procesu.
W Grupie nadzór nad procesem szacowania odpisów aktualizujących i rezerw sprawuje Departament
Ryzyka (DMR), który odpowiada również w Banku bezpośrednio za analizę indywidualną w portfelu
biznesowym oraz analizę kolektywną. Oprócz DMR w/w proces zaangażowane są jednostki
restrukturyzacyjno-windykacyjne Banku: Departament Zagrożonych Należności Gospodarczych - DNG
(analiza indywidualna dla portfela windykacyjno-restrukturyzacyjnego klientów korporacyjnych)
oraz Departament Restrukturyzacji i Windykacji Należności Detalicznych - DRW (analiza
indywidualnie istotnych ekspozycji detalicznych z utartą wartości, przede wszystkim kredytów
hipotecznych). DMR jest jednostką niepowiązaną z procesem udzielania kredytów i nadzorowaną
przez członka Zarządu odpowiedzialnego za zarządzanie ryzykiem. Podobnie zorganizowany jest
proces szacowania utraty wartości w Millennium Leasing.
68
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Zarząd Banku pełni aktywną rolę w procesie wyznaczania odpisów aktualizujących i rezerw, wyniki
wyceny portfela kredytowego przedkładane są Zarządowi do akceptacji w cyklu miesięcznym, ze
szczegółowym objaśnieniem najistotniejszych zmian, mających wpływ na całkowity poziom odpisów
i rezerw, w okresie objętym analizą. Zmiany metodologiczne wynikające z procesu walidacji
i doskonalenia metodologii, są prezentowane na Komitecie Walidacji, a następnie na Komitecie
Ryzyka, w skład których wchodzą wszyscy członkowie Zarządu Banku.
W okresach miesięcznych przygotowywane są szczegółowe raporty, prezentujące informacje na
temat portfela kredytowego Grupy w różnych przekrojach, z uwzględnieniem wysokości odpisów
aktualizujących i rezerw, ich dynamiki i struktury. Odbiorcami tych raportów są członkowie Zarządu
nadzorujący działalność Grupy w obszarze finansów, ryzyka i informacji zarządczej.
Pomiar oczekiwanej straty kredytowej
Od momentu wdrożenia MSSF9 w roku 2018 szacowanie utraty wartości w Grupie bazuje na
koncepcie „oczekiwanej straty kredytowej” (ang. Expected Credit Loss – ECL). Bezpośrednim
skutkiem stosowania tego podejścia jest konieczność wyznaczania odpisów z tytułu utraty wartości,
w oparciu o oczekiwane straty kredytowe oraz uwzględnienie prognoz przyszłych warunków
ekonomicznych podczas dokonywania oceny ryzyka kredytowego danej ekspozycji.
Wdrożony model utraty wartości dotyczy aktywów finansowych, klasyfikowanych zgodnie z MSSF 9
jako aktywa finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu lub według wartości godziwej
przez inne całkowite dochody, za wyjątkiem instrumentów kapitałowych.
Zgodnie z MSSF 9 ekspozycje kredytowe klasyfikowane są do następujących kategorii:
▪ Faza 1 – ekspozycje bez rozpoznanej utraty wartości, dla których oczekiwana strata
kredytowa jest szacowana w horyzoncie 12-tu miesięcy,
▪ Faza 2 – ekspozycje bez rozpoznanej utraty wartości, ze zidentyfikowanym znaczącym
wzrostem ryzyka kredytowego (ang. significant increase of credit risk - SICR), dla których
oczekiwana strata kredytowa jest szacowana w horyzoncie dożywotnim tj. do daty
zapadalności ekspozycji,
▪ Faza 3 – ekspozycje z rozpoznaną utratą wartości, dla których oczekiwana strata kredytowa
jest szacowana w horyzoncie dożywotnim (do końca okresu odzysku aktywa finansowego),
▪ POCI (ang. purchased or originated credit impaired) – ekspozycje, które na moment
początkowego ujęcia w bilansie mają rozpoznaną utratę wartości, dla których oczekiwana
strata kredytowa jest szacowana w perspektywie dożywotniej.
Identyfikacja znaczącego wzrostu ryzyka kredytowego (SICR)
Aktywa, w przypadku których zidentyfikowano znaczący wzrost ryzyka kredytowego w porównaniu
z datą początkowego ujęcia w bilansie, są klasyfikowane do Fazy 2. Znaczący wzrost ryzyka
kredytowego jest identyfikowany na podstawie kryteriów jakościowych i ilościowych. Do kryteriów
jakościowych należą:
▪ opóźnienie w spłacie odsetek lub kapitału dłuższe niż 30 dni,
▪ ekspozycje posiadające flagę forbearance ze statusem non-default,
▪ ratingi proceduralne, które odzwierciedlają wczesne opóźnienia w płatnościach,
▪ podjęcie decyzji ograniczającej ryzyko dla klientów korporacyjnych uruchomionej przez
system wczesnego ostrzegania (ang. Early Warning System),
▪ zdarzenia związane z istotnym wzrostem ryzyka kredytowego, tzw. miękkie oznaki utraty
wartości (ang. Soft Signs of Impairment) zidentyfikowane podczas indywidualnej analizy
znaczących klientów.
Kryterium ilościowe polega na porównaniu wartości Lifetime PD ustalonej na datę początkowego
rozpoznania ekspozycji w bilansie z wartością PD Lifetime ustaloną na bieżący dzień
sprawozdawczy. Jeżeli empirycznie ustalony próg względnej zmiany Lifetime PD jest przekroczony,
wówczas ekspozycja jest automatycznie klasyfikowana do Fazy 2. Analiza ilościowa nie uwzględnia
ekspozycji analizowanych indywidualnie.
69
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Szacowanie utraty wartości w trybie analizy indywidualnej
Analiza indywidualna obejmuje ekspozycje klientów uznanych przez Grupę za indywidualnie
istotnych. Grupa zdefiniowała kryteria istotności, które zapewniają, że analiza indywidualna
obejmuje co najmniej 50% korporacyjnego portfela biznesowego Grupy oraz 80% portfela
zarządzanego przez jednostki odpowiedzialne za windykację i restrukturyzację należności
gospodarczych.
Główne elementy procesu analizy indywidualnej:
(1) Identyfikacja tzw. miękkich przesłanek utarty wartości stanowiących jedno z kryteriów
jakościowych wykorzystywanych przy identyfikacji znaczącego wzrostu ryzyka kredytowego
(SICR);
Proces ten obejmuje największych klientów korporacyjnych, których sytuacja finansowo-
ekonomiczna jest analizowana kwartalnie w oparciu o m.in.: najnowsze sprawozdanie finansowe,
zdarzenia związane z działalnością firmy, informacje dotyczące podmiotów powiązanych, sygnały
odnoszące się do otoczenia gospodarczego, oczekiwania co do przyszłych zmian oraz inne czynniki.
Został zdefiniowany katalog tzw. "miękkich przesłanek utraty wartości", których identyfikacja
oznacza znaczący wzrost ryzyka kredytowego (SICR) oraz implikuje klasyfikację wszystkich
ekspozycji badanego klienta do Fazy 2.
(2) Identyfikacja przesłanek utraty wartości;
Grupa zdefiniowała przesłanki utraty wartości w ramach analizy indywidualnej dostosowując je do
profilu swojej działalności. Katalog przesłanek zawiera między innymi następujące elementy:
▪ Sytuacja ekonomiczno-finansowa wskazująca na znaczące trudności klienta,
▪ Naruszenie kluczowych warunków umowy, np. istotne opóźnienia w spłacie kapitału lub odsetek,
▪ Stwierdzenie nierzetelności klienta w przekazywaniu informacji o jego sytuacji ekonomiczno-
finansowej,
▪ Trwały brak możliwości nawiązania kontaktu z klientem w przypadku naruszenia warunków
umowy,
▪ Wysokie prawdopodobieństwa upadłości lub innej niekorzystnej dla instytucji finansującej
reorganizacji działalności gospodarczej podmiotu,
▪ Ogłoszenia upadłości lub otwarcia postępowania naprawczego wobec klienta,
▪ Udzielenie klientowi udogodnień w warunkach finansowania, wynikających z trudności
finansowych tego klienta (restrukturyzacja).
Regulacja wewnętrzna zawiera doprecyzowanie wyżej wymienionych przesłanek poprzez wskazanie
konkretnych odpowiadających im przypadków i sytuacji, w szczególności w odniesieniu do
przesłanek wynikających z znaczących trudności finansowych klienta, naruszenia krytycznych
warunków umowy oraz wysokiego prawdopodobieństwa upadłości lub innej reorganizacji
przedsiębiorstwa.
(3) Podejście scenariuszowe przy kalkulacji odpisów aktualizujących dla klientów analizowanych
indywidualnie;
W przypadki zidentyfikowania co najmniej jednej z przesłanek utraty wartości, wszystkie
ekspozycje danego klienta zostają zaklasyfikowane do Fazy 3, a następnie przeprowadzana jest
szczegółowa analiza prognozowanych przepływów pieniężnych. Od momentu wprowadzenia MSSF 9
Grupa stosuje podejście scenariuszowe. Oznacza to, że analityk powinien zdefiniować co najmniej
dwa scenariusze odzysków, które odzwierciedlają zatwierdzone strategie dochodzenia należności:
główną oraz alternatywną wraz z przypisanymi prawdopodobieństwami realizacji. Grupa dysponuje
zdefiniowanymi wytycznymi odnośnie stosowanych wag dla poszczególnych scenariuszy. Scenariusze
mogą być oparte na strategii restrukturyzacji lub windykacji, stosowane są również rozwiązania
mieszane. Cały proces analizy indywidualnej jest wspierany przez dedykowane narzędzie Case-By-
Case Tool, szczególnie przydatne podczas kalkulacji kwoty utraty wartości uwzględniającej opisane
podejście scenariuszowe.
Każdy scenariusz zawiera dwa podstawowe źródła odzysków: bezpośrednie przepływy pieniężne od
klientów i kwoty odzyskiwane z zabezpieczeń.
70
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
(4) Szacowanie przyszłych przepływów od klientów (z harmonogramu);
Istotnym elementem procesu kalkulacji utraty wartości jest szacowanie prawdopodobieństwa
przepływów zawartych w harmonogramie odnoszącym się do pozycji: kapitał, odsetki oraz inne
przepływy. Prawdopodobieństwo realizacji przepływów zawartych w harmonogramie wynika
z przeprowadzonej oceny sytuacji ekonomiczno-finansowej klienta (wskazanie źródeł potencjalnych
spłat) oraz musi być uzasadnione i oszacowane w oparciu o aktualną dokumentację i szeroko
rozumianą wiedzę o jego sytuacji z uwzględnieniem projekcji finansowych. Informacje te są
gromadzone przez analityka przed przystąpieniem do analizy zgodnie z wytycznymi określonymi
w odpowiednich regulacjach Grupy.
W przypadku szacowania prawdopodobieństwa przepływów dla klientów znajdujących się w portfelu
zarządzanym przez departamenty zajmujące się dochodzeniem należności, analitycy uwzględniają
indywidualny charakter każdej transakcji zwracając uwagę między innymi na następujące elementy
mogące wpłynąć na wielkość oczekiwanych przepływów pieniężnych:
▪ przyjętą przez Grupę strategię działania wobec klienta,
▪ wyniki negocjacji z klientem i jego postawę tj. chęć uregulowania zaległości,
▪ poprawę/pogorszenie się jego sytuacji ekonomiczno-finansowej.
Grupa stosuje również sformalizowane zasady ustalania i uzasadniania wysokości
prawdopodobieństwa realizacji oraz kwoty wypłaconych przez Bank środków z tytułu udzielonych
pozabilansowych ekspozycji kredytowych takich jak gwarancje, poręczenia i akredytywy.
(5) Określenie wartości godziwej zabezpieczenia, oczekiwanej daty sprzedaży oraz oszacowanie
oczekiwanych wpływów ze sprzedaży zabezpieczenia z uwzględnieniem kosztów procesu
windykacyjnego;
Uwzględnienie w analizie indywidualnej przepływów z tytułu realizacji zabezpieczenia musi być
poprzedzone analizą realności jego upłynnienia i oszacowania wartości godziwej z uwzględnieniem
kosztów windykacyjnych.
W celu zapewnienia obiektywnych zasad ustalania odzysków z zabezpieczeń Grupa opracowała
wytyczne dla segmentu korporacyjnego w zakresie rekomendowanych parametrów stopy odzysku
i okresu odzysku dla wybranych grup zabezpieczeń. Biorąc pod uwagę umiejscowienie ekspozycji
w strukturze Grupy (portfel biznesowy, portfel restrukturyzacyjno-windykacyjny) oraz rodzaj
ekspozycji (kredyt, leasing) określono odrębne zasady dla poszczególnych rodzajów portfeli:
biznesowego, restrukturyzacyjno-windykacyjnego oraz leasingowego. Rekomendowane stopy
odzysku i okres odzysku z zabezpieczeń podlegają weryfikacji w okresach rocznych.
Analiza kolektywna portfela kredytowego
Analizie kolektywnej podlegają następujące grupy ekspozycji kredytowych:
▪ Ekspozycje nieistotne indywidualnie;
▪ Ekspozycje istotne indywidualnie, w przypadku których nie została rozpoznana utrata wartości
w wyniku analizy indywidualnej.
Dla celów analizy kolektywnej Grupa zdefiniowała portfele homogeniczne, składające się
z ekspozycji o podobnym profilu ryzyka kredytowego. Portfele te zostały utworzone na podstawie
segmentacji na linie biznesowe, typy produktów kredytowych, liczbę dni opóźnienia, typy
zabezpieczenia itp. Podział na portfele homogeniczne jest okresowo weryfikowany z punktu
widzenia ich jednorodności.
Oczekiwana strata kredytowa w analizie kolektywnej obliczana jest przy użyciu parametrów: PD
(ang. Probability of Default) – prawdopodobieństwo defaultu, EAD (ang. Exposure at Default) –
wartość ekspozycji na moment wystąpienia defaultu oraz LGD (ang. Loss Given Default) – strata
w przypadku wystąpienia defaultu, które są wynikiem następujących modeli:
71
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
▪ Model PD bazuje na empirycznych danych, dotyczących 12-miesięczych współczynników
niewykonania zobowiązania (ang. Default Rate), które są wykorzystywane do szacowania
wartości PD w horyzoncie dożywotnim (Lifetime), przy użyciu odpowiednich metod
statystycznych i ekonometrycznych. Segmentacja na poziomie klienta przyjęta do tego celu, jest
zgodna z segmentacją stosowaną do celów wyznaczania wymogów kapitałowych. Dodatkowo do
obliczania wartości PD, Bank wykorzystuje informacje o ratingach z wewnętrznych modeli
ratingowych.
▪ Modele LGD dla portfela detalicznego wykorzystywane przez Grupę w procesie wyznaczania
wymogów kapitałowych, zostały dostosowane do wymogów MSSF 9 w zakresie szacowania utraty
wartości. Główne komponenty tych modeli to prawdopodobieństwo uzdrowienia (ang. probability
of cure) i stopa odzysku (ang. recovery rate) oszacowane na podstawie zdyskontowanych
przepływów pieniężnych. Adaptacja do potrzeb MSSF 9 objęła między innymi wyłączenie
narzutów konserwatyzmu, kosztów pośrednich i korekty z tytułu spowolnienia gospodarczego.
W przypadku portfela korporacyjnego model LGD oparty jest na komponencie parametryzującym
odzyski z kluczowych typów zabezpieczeń oraz komponencie określającym stopę odzysku dla
niezabezpieczonej części ekspozycji. Wszystkie parametry wyznaczono bazując na danych
historycznych, z uwzględnieniem zdyskontowanych przepływów pieniężnych, uzyskanych przez
Departament Zagrożonych Należności Gospodarczych.
▪ Model EAD wykorzystywany w Grupie, uwzględnia kalkulację następujących parametrów:
średniej stopy wykorzystania limitu (LU), współczynnika konwersji kredytowej (CCF),
współczynnika przedpłat oraz behawioralnego czasu życia. Segmentacja bazuje na typie klienta
(detaliczny, korporacyjny, leasing) i produktu (z harmonogramem / bez harmonogramu).
Wyniki modeli wykorzystywanych w analizie kolektywnej poddawane są okresowej weryfikacji
historycznej. Parametry oraz modele objęte są również procesem zarządzania modelami,
uregulowanym w dokumencie „Zasady zarządzania modelami ryzyka kredytowego”, w ramach
którego określone są między innymi zasady tworzenia, zatwierdzania, monitoringu i walidacji, oraz
weryfikacji historycznej modeli.
Uwzględnienie prognoz makroekonomicznych w modelach szacowania utraty wartości
W procesie kalkulacji oczekiwanej straty kredytowej, Grupa wykorzystuje informację o przyszłych
zdarzeniach makroekonomicznych (ang. Forward Looking Information – FLI), zarówno w estymacji
PD, LGD, EAD, jak i w procesie identyfikacji znaczącego wzrostu ryzyka kredytowego (SICR) oraz
alokacji ekspozycji do Koszyka 2 (logika transferu). Biuro Analiz Makroekonomicznych przygotowuje
trzy scenariusze makroekonomiczne (bazowy, optymistyczny i pesymistyczny) i określa
prawdopodobieństwa ich wystąpienia. Prognozy przekładają się pośrednio i bezpośrednio na
wartości oszacowanych parametrów oraz ekspozycji, a ich wpływ różni się w zależności od modelu,
typu produktu, klasy ratingowej itp. Grupa wykorzystuje wyłącznie prognozy przygotowywane
wewnętrznie. Prognozy są dostarczane co kwartał w trzyletnim horyzoncie czasowym.
Podobnie jak w przypadku jakichkolwiek prognoz makroekonomicznych, zarówno prognozy jak
i oszacowane prawdopodobieństwa obarczone są w dużym stopniu niepewnością, w związku z czym
rzeczywiste wyniki mogą znacznie różnić się od tych przewidywanych.
72
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Założenia dotyczące zmiennych makroekonomicznych
Kluczowe założenia przyjęte na potrzeby szacowania ECL na dzień 31 grudnia 2020 r. przedstawiono
poniżej.
Zmienna makroekonomiczna
Scenariusz
2021
2022
2023
Produkt Krajowy Brutto
Bazowy
107,5
104,8
103,5
Optymistyczny
108,4
105,0
104,2
Łagodna recesja
106,3
104,3
103,7
Sprzedaż Detaliczna
Bazowy
109,5
107,6
105,0
Optymistyczny
110,9
108,2
105,5
Łagodna recesja
107,6
106,8
104,6
Stopa Bezrobocia
Bazowy
7,1
6,4
5,9
Optymistyczny
6,1
5,7
5,5
Łagodna recesja
8,3
7,5
6,9
Wagi przypisane do każdego ze scenariuszy makroekonomicznych na dzień 31 grudnia 2020 r.
kształtowały się następująco:
Bazowy
Optymistyczny
Łagodna recesja
Zastosowana waga
60%
15%
25%
Wrażliwość ECL na scenariusze makroekonomiczne
W celu oceny wrażliwości ECL na przyszłe warunki makroekonomiczne, Grupa wyznaczyła nieważoną
wartość ECL oddzielnie dla każdego ze stosowanych scenariuszy. Wpływ aplikacji każdego
scenariusza z osobna na ECL nie przekracza 1,5%.
Odwrócenie strat z tytułu utraty wartości
Regulacje wewnętrzne definiują szczegółowo zasady odwracania strat z tytułu utraty wartości. Co
do zasady odwrócenie straty i rozwiązanie odpisu aktualizującego jest możliwe w przypadku ustania
przesłanek utraty wartości, w tym spłaty zaległości bądź też w przypadku sprzedaży wierzytelności.
Reklasyfikacja do kategorii bez utraty wartości jest możliwa tylko wówczas, jeśli klient przejdzie
pomyślnie zdefiniowany okres „kwarantanny”, w którym nie wykaże opóźnień w spłacie kapitału lub
odsetek powyżej 30 dni. Okres kwarantanny może rozpocząć się jedynie po upływie okresu
zawieszenia/obniżenia spłat (tzw. Grace period) – jeśli takie udogodnienie zostało przyznane na
skutek restrukturyzacji.
Szczegółowe zasady odnośnie stosowanych okresów kwarantanny (co najmniej 3 lub 12-sto
miesięcznej dla wymuszonych restrukturyzacji) oraz reklasyfikacji ze stanu default są zgodne
z wytycznymi EBA odnoszącymi się do definicji niewykonania zobowiązania.
Sprzedaż należności
W roku 2020 w Banku miała miejsce sprzedaż detalicznych ekspozycji kredytowych, klasyfikowanych
jako z utratą wartości, w łącznej kwocie bilansowej 95,1 mln PLN.
73
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
(3d) Maksymalna ekspozycja na ryzyko kredytowe
31.12.2020
31.12.2019
Ekspozycje narażone na ryzyko kredytowe związane z aktywami bilansowymi:
94 130 376
93 723 201
Depozyty, kredyty i pożyczki udzielone bankom i innym instytucjom monetarnym
625 430
784 277
Kredyty i pożyczki dla klientów:
74 088 342
69 615 390
Obowiązkowo w wartości godziwej przez rachunek zysków i strat:
1 615 753
1 498 195
Kredyty dla klientów indywidualnych
1 602 751
1 479 645
Należności z tytułu kart płatniczych
830 971
839 023
Kredyty na rachunku bieżącym
771 780
640 622
Kredyty udzielone klientom korporacyjnym i dla sektora publicznego
13 002
18 550
Wyceniane według zamortyzowanego kosztu:
72 472 589
68 117 195
Kredyty dla klientów indywidualnych
54 094 684
49 518 735
Należności z tytułu kart płatniczych
75 769
94 530
Kredyty gotówkowe i inne kredyty dla klientów indywidualnych
13 617 103
13 490 573
Kredyty hipoteczne
40 401 812
35 933 632
Kredyty udzielone klientom korporacyjnym
18 105 650
18 406 390
Kredyty udzielone podmiotom publicznym
272 255
192 070
Finansowe instrumenty pochodne oraz korekta z tytułu
rachunkowości zabezpieczeń wartości godziwej
175 983
155 644
Dłużne papiery wartościowe przeznaczone do obrotu
269 413
874 033
Dłużne papiery wartościowe obowiązkowo w wartości godziwej przez
rachunek zysków i strat
50 335
103 001
Dłużne papiery wartościowe wyceniane według wartości godziwej przez
inne całkowite dochody
18 613 077
21 840 521
Umowy z przyrzeczeniem odkupu
66 350
205 439
Pozostałe aktywa finansowe
241 446
144 896
Ryzyko kredytowe związane z pozycjami pozabilansowymi:
14 177 193
11 629 618
Gwarancje finansowe
1 756 283
1 746 565
Zobowiązania kredytowe
12 420 910
9 883 053
Powyższa tabela przedstawia strukturę ekspozycji na ryzyko kredytowe Grupy na dzień 31 grudnia
2020 r. oraz 31 grudnia 2019 r., bez uwzględnienia instrumentów ograniczających ryzyko. Dla
aktywów bilansowych ekspozycje prezentowane powyżej oparte są na kwotach netto
przedstawionych w bilansie.
Kredyty i pożyczki dla klientów obowiązkowo wyceniane wg wartości godziwej przez rachunek
zysków i strat
31.12.2020
31.12.2019
Obowiązkowo w wartości godziwej przez rachunek zysków i strat: *
1 615 753
1 498 195
Klienci korporacyjni
12 889
18 633
Klienci indywidualni
1 602 751
1 479 446
Sektor publiczny
112
116
* Powyższe dane obejmują korektę wartości godziwej w wysokości:
(116 761)
(84 519)
74
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Jakość kredytowa aktywów finansowych
PLN’000,
wg stanu na 31 grudnia 2020 r.
Faza 1
(12-miesięczna
strata)
Faza 2 (strata
dożywotnia)
Faza 3 (strata
dożywotnia)
POCI
Suma
Ekspozycje bilansowe narażone na
ryzyko kredytowe
87 023 925
3 957 170
3 336 484
399 429
94 717 008
Odpis bilansowy
365 159
292 937
1 688 178
26 361
2 372 635
Kredyty i pożyczki dla banków (rating
zewnętrzny Fitch: od BBB do AAA;
Moody's: od B3 do Aaa; S&P: od B+ do
AAA)
625 430
625 430
Kredyty i pożyczki dla klientów
indywidualnych (zgodnie z Master Skalą)
50 736 844
2 395 682
2 304 706
399 370
55 836 602
▪ 1-3 Najwyższa jakość
29 968 500
24 559
0
3 872
29 996 931
▪ 4-6 Dobra jakość
10 586 928
257 412
0
8 498
10 852 838
▪ 7-9 Średnia jakość
8 030 642
809 947
0
13 772
8 854 361
▪ 10-12 Niska jakość
2 130 299
827 538
0
7 998
2 965 835
▪ 13-14 Pod obserwacją
9 680
476 123
0
3 379
489 182
▪ 15 Niewykonanie zobowiązania
0
0
2 304 444
361 847
2 666 291
▪ Bez ratingu*
10 795
103
262
4
11 164
Utrata wartości
245 403
251 526
1 218 373
26 616
1 741 918
Kredyty i pożyczki dla klientów
korporacyjnych (zgodnie z Master Skalą)
8 160 794
720 570
707 714
59
9 589 137
▪ 1-3 Najwyższa jakość
59 626
822
0
0
60 448
▪ 4-6 Dobra jakość
1 711 520
86 777
0
0
1 798 297
▪ 7-9 Średnia jakość
3 818 823
243 449
0
0
4 062 272
▪ 10-12 Niska jakość
1 166 969
364 993
0
0
1 531 962
▪ 13-14 Pod obserwacją
0
8 886
0
0
8 886
▪ 15 Niewykonanie zobowiązania
0
0
707 714
59
707 773
▪ Bez ratingu*
1 403 856
15 643
0
0
1 419 499
Utrata wartości
75 776
19 185
313 000
-255
407 706
Kredyty i pożyczki dla sektora
publicznego (zgodnie z Master Skalą)
89 005
1
33
0
89 039
▪ 1-3 Najwyższa jakość
0
0
0
0
0
▪ 4-6 Dobra jakość
0
0
0
0
0
▪ 7-9 Średnia jakość
0
0
0
0
0
▪ 10-12 Niska jakość
0
0
0
0
0
▪ 13-14 Pod obserwacją
0
0
0
0
0
▪ 15 Niewykonanie zobowiązania
0
0
0
0
0
▪ Bez ratingu *
89 005
1
33
0
89 039
Utrata wartości
225
0
27
0
252
Faktoring (zgodnie z Master Skalą)
2 607 598
216 464
34 553
0
2 858 615
▪ 1-3 Najwyższa jakość
6
0
0
0
6
▪ 4-6 Dobra jakość
763 822
214
0
0
764 036
▪ 7-9 Średnia jakość
1 074 958
21 465
0
0
1 096 423
▪ 10-12 Niska jakość
738 390
194 677
0
0
933 067
▪ 13-14 Pod obserwacją
0
0
0
0
0
▪ 15 Niewykonanie zobowiązania
0
0
34 553
0
34 553
▪ Bez ratingu*
30 423
108
0
0
30 530
Utrata wartości
22 781
6 675
25 012
0
54 468
Leasing (zgodnie z Master Skalą):
5 557 900
624 453
289 478
0
6 471 831
▪ 1-3 Najwyższa jakość
85 887
347
62
0
86 296
▪ 4-6 Dobra jakość
624 117
2 030
94
0
626 241
▪ 7-9 Średnia jakość
1 278 044
18 986
413
0
1 297 443
▪ 10-12 Niska jakość
462 950
146 846
843
0
610 639
▪ 13-14 Pod obserwacją
0
2 839
15
0
2 854
▪ 15 Niewykonanie zobowiązania
0
0
268 101
0
268 101
▪ Bez ratingu*
3 106 902
453 405
19 950
0
3 580 257
Utrata wartości
20 974
15 551
131 766
0
168 291
75
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
PLN’000,
wg stanu na 31 grudnia 2020 r.
Faza 1
(12-miesięczna
strata)
Faza 2 (strata
dożywotnia)
Faza 3 (strata
dożywotnia)
POCI
Suma
Instrumenty pochodne i zabezpieczenia
wartości godziwej (zgodnie z Master
Skalą):
297 514
0
0
0
297 514
▪ 1-3 Najwyższa jakość
52 505
52 505
▪ 4-6 Dobra jakość
135 150
135 150
▪ 7-9 Średnia jakość
24 376
24 376
▪ 10-12 Niska jakość
18 173
18 173
▪ 13-14 Pod obserwacją
3 625
3 625
▪ 15 Niewykonanie zobowiązania
5 454
5 454
▪ Bez ratingu*
35 633
35 633
▪ Korekta z tytułu rachunkowości
zabezpieczeń wartości
godziwej
803
803
▪ Wycena przyszłych płatności
walutowych
0
0
▪ Instrumenty pochodne
zabezpieczające
21 795
21 795
Dłużne papiery wartościowe
przeznaczone do obrotu (Obligacje
Skarbu Państwa**
269 413
269 413
Inwestycyjne papiery dłużne (Skarb
Państwa**, Bank Centralny**, obligacje
samorządowe, Europejski Bank
Inwestycyjny)
18 613 077
18 613 077
Należności z tytułu papierów
wartościowych z przyrzeczeniem odkupu
66 350
66 350
* grupa klientów bez ratingu wewnętrznego zawiera między innymi ekspozycje związane z kredytami dla jednostek
samorządu terytorialnego oraz projektami inwestycyjnymi i niektórymi klientami leasingowymi;
** rating dla Polski w 2020 r. A- (S&P), A2 (Moody’s), A- (Fitch)
PLN’000,
wg stanu na 31 grudnia 2019 r.
Faza 1
(12-miesięczna
strata)
Faza 2 (strata
dożywotnia)
Faza 3 (strata
dożywotnia)
POCI
Suma
Ekspozycje bilansowe narażone na
ryzyko kredytowe
87 657 141
3 165 964
2 731 074
524 096
94 078 275
Odpis bilansowy
274 149
190 214
1 451 981
45 273
1 961 617
Kredyty i pożyczki dla banków (rating
zewnętrzny Fitch: od BBB do AAA;
Moody's: od B3 do Aaa; S&P: od B+ do
AAA)
784 277
784 277
Kredyty i pożyczki dla klientów
indywidualnych (zgodnie z Master Skalą)
46 875 172
1 745 489
1 872 618
523 995
51 017 274
▪ 1-3 Najwyższa jakość
21 510 529
23 537
0
19
21 534 085
▪ 4-6 Dobra jakość
7 487 520
174 680
0
13
7 662 213
▪ 7-9 Średnia jakość
5 169 919
300 442
0
15
5 470 376
▪ 10-12 Niska jakość
1 357 717
510 268
0
0
1 867 985
▪ 13-14 Pod obserwacją
37 165
718 784
0
8 812
764 761
▪ 15 Niewykonanie zobowiązania
0
0
1 872 366
471 455
2 343 821
▪ Bez ratingu*
11 312 322
17 778
252
43 681
11 374 033
Utrata wartości
138 784
155 913
1 019 043
45 250
1 358 990
Kredyty i pożyczki dla klientów
korporacyjnych (zgodnie z Master Skalą)
8 426 328
595 386
533 560
101
9 555 375
▪ 1-3 Najwyższa jakość
27 493
438
0
0
27 931
▪ 4-6 Dobra jakość
1 238 059
85 778
0
0
1 323 837
▪ 7-9 Średnia jakość
4 497 605
141 706
0
0
4 639 311
▪ 10-12 Niska jakość
1 553 721
298 173
0
0
1 851 894
▪ 13-14 Pod obserwacją
0
23 238
0
0
23 238
▪ 15 Niewykonanie zobowiązania
0
0
533 560
101
533 661
▪ Bez ratingu*
1 109 450
46 053
0
0
1 155 503
Utrata wartości
92 416
16 686
273 326
23
382 451
76
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
PLN’000,
wg stanu na 31 grudnia 2019 r.
Faza 1
(12-miesięczna
strata)
Faza 2 (strata
dożywotnia)
Faza 3 (strata
dożywotnia)
POCI
Suma
Kredyty i pożyczki dla sektora
publicznego (zgodnie z Master Skalą)
134 816
0
0
0
134 816
▪ 1-3 Najwyższa jakość
0
0
0
0
0
▪ 4-6 Dobra jakość
0
0
0
0
0
▪ 7-9 Średnia jakość
0
0
0
0
0
▪ 10-12 Niska jakość
0
0
0
0
0
▪ 13-14 Pod obserwacją
0
0
0
0
0
▪ 15 Niewykonanie zobowiązania
0
0
0
0
0
▪ Bez ratingu *
134 816
0
0
0
134 816
Utrata wartości
132
0
0
0
132
Faktoring (zgodnie z Master Skalą)
2 494 084
146 227
43 979
0
2 684 290
▪ 1-3 Najwyższa jakość
320
0
0
0
320
▪ 4-6 Dobra jakość
685 415
482
0
0
685 896
▪ 7-9 Średnia jakość
870 636
82 935
0
0
953 571
▪ 10-12 Niska jakość
885 919
62 350
0
0
948 270
▪ 13-14 Pod obserwacją
0
0
0
0
0
▪ 15 Niewykonanie zobowiązania
0
0
43 979
0
43 979
▪ Bez ratingu*
51 793
460
0
0
52 253
Utrata wartości
26 965
2 950
23 241
0
53 156
Leasing (zgodnie z Master Skalą):
5 866 826
678 862
280 917
0
6 826 605
▪ 1-3 Najwyższa jakość
53 585
429
0
0
54 014
▪ 4-6 Dobra jakość
393 929
27 243
0
0
421 173
▪ 7-9 Średnia jakość
1 424 800
100 252
0
0
1 525 052
▪ 10-12 Niska jakość
468 957
129 859
0
0
598 816
▪ 13-14 Pod obserwacją
0
1 123
0
0
1 123
▪ 15 Niewykonanie zobowiązania
0
0
266 521
0
266 521
▪ Bez ratingu*
3 525 555
419 956
14 396
0
3 959 906
Utrata wartości
15 852
14 665
136 371
0
166 888
Instrumenty pochodne i zabezpieczenia
wartości godziwej (zgodnie z Master
Skalą):
155 644
0
0
0
155 644
▪ 1-3 Najwyższa jakość
5 767
5 767
▪ 4-6 Dobra jakość
20 407
20 407
▪ 7-9 Średnia jakość
8 216
8 216
▪ 10-12 Niska jakość
11 602
11 602
▪ 13-14 Pod obserwacją
0
0
▪ 15 Niewykonanie zobowiązania
10
10
▪ Bez ratingu*
65 680
65 680
▪ Korekta z tytułu rachunkowości
zabezpieczeń wartości
godziwej
803
803
▪ Wycena przyszłych płatności
walutowych
0
0
▪ Instrumenty pochodne
zabezpieczające
43 159
43 159
Dłużne papiery wartościowe
przeznaczone do obrotu (Obligacje
Skarbu Państwa**
874 033
874 033
Inwestycyjne papiery dłużne (Skarb
Państwa**, Bank Centralny**, obligacje
samorządowe, Europejski Bank
Inwestycyjny)
21 840 522
21 840 522
Należności z tytułu papierów
wartościowych z przyrzeczeniem odkupu
205 439
205 439
* grupa klientów bez ratingu wewnętrznego zawiera między innymi ekspozycje związane z kredytami dla jednostek
samorządu terytorialnego oraz projektami inwestycyjnymi i niektórymi klientami leasingowymi;
** rating dla Polski w 2019 r. A- (S&P), A2 (Moody’s), A- (Fitch)
77
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
(3e) Kredyty i pożyczki
Kredyty i pożyczki z rozpoznaną utratą wartości
Kwota brutto kredytów i pożyczek z rozpoznaną utratą wartości w podziale na segmenty klientów
przedstawia się następująco:
Zaangażowanie brutto,
w tys. PLN
31.12.2020
Kredyty i pożyczki udzielone klientom
Kredyty
i pożyczki dla
banków
Suma
Przedsiębiorstwa
Kredyty
hipoteczne
Pozostałe
detaliczne
Wg rodzaju analizy
Analiza indywidualna
765 463
246 375
3 527
0
1 015 365
Analiza kolektywna
266 374
768 588
1 648 062
0
2 683 024
Suma
1 031 837
1 014 963
1 651 589
0
3 698 389
Zaangażowanie brutto,
w tys. PLN
31.12.2019
Kredyty i pożyczki udzielone klientom
Kredyty
i pożyczki
dla banków
Suma
Przedsiębiorstwa
Kredyty
hipoteczne
Pozostałe
detaliczne
Wg rodzaju analizy
Analiza indywidualna
611 286
218 359
2 986
0
832 631
Analiza kolektywna
247 271
706 779
1 415 953
0
2 370 003
Suma
858 557
925 138
1 418 939
0
3 202 634
Kredyty i pożyczki objęte analizą indywidualną
Kwantyfikacja wartości portfela objętego analizą indywidualną oraz wartości utworzonych odpisów
w podziale na należności (i odpowiednio odpisy) z rozpoznaną utratą wartości została przedstawiona
w notach finansowych.
Tabele poniżej prezentują strukturę portfela objętego analizą indywidualną z rozpoznaną utratą
wartości.
Analiza indywidualna, kredyty i pożyczki udzielone klientom – wg walut
31.12.2020
31.12.2019
Kwota w
tys. PLN
Udział %
Pokrycie
odpisami
aktualizującymi
Kwota w
tys. PLN
Udział %
Pokrycie
odpisami
aktualizującymi
PLN
772 004
76,0%
38,9%
622 273
74,7%
47,7%
CHF
162 121
16,0%
19,1%
136 680
16,4%
21,9%
EUR
80 539
7,9%
38,5%
71 602
8,6%
29,8%
USD
645
0,1%
21,0%
2 076
0,3%
5,1%
SEK
56
0,0%
76,1%
0
0,0%
Total (Case by Case impaired)
1 015 365
100,0%
35,7%
832 631
100,0%
41,8%
Analiza indywidualna, kredyty i pożyczki udzielone klientom – wg stopnia pokrycia odpisami aktualizującymi
31.12.2020
31.12.2019
Kwota w tys. PLN
Udział %
Kwota w tys. PLN
Udział %
do 20%
443 124
43,7%
312 450
37,5%
Powyżej 20% do 40%
162 226
16,0%
126 822
15,3%
Powyżej 40% do 60%
135 207
13,3%
121 726
14,6%
Powyżej 60% do 80%
132 817
13,0%
96 698
11,6%
Powyżej 80%
141 991
14,0%
174 935
21,0%
Suma (utrata wartości)
1 015 365
100,0%
832 631
100,0%
78
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Na koniec 2020 roku finansowy efekt ustanowionych zabezpieczeń wykorzystanych dla należności
z rozpoznaną utratą wartości Grupy w analizie indywidualnej (Case by Case) wyniósł 424,7 mln zł
(na koniec 2019 r. odpowiednio 371,6 mln zł). Jest to kwota, o którą poziom wymaganych rezerw
przypisanych do tego portfela byłby wyższy, gdyby przy szacowaniu odpisu w analizie indywidualnej
nie zostały uwzględnione przepływy z zabezpieczeń.
Kredyty i pożyczki restrukturyzowane
Restrukturyzacja należności jest prowadzona przez specjalnie do tego celu powołane jednostki
(oddzielnie dla należności gospodarczych i detalicznych).
Restrukturyzacja zarówno należności gospodarczych, jak i detalicznych ma na celu wykonanie
efektywnych działań wobec klientów mających doprowadzić do minimalizacji strat i możliwie
szybkiego ograniczenia ryzyk ponoszonych przez Grupę w związku z zawartymi z klientem
transakcjami, z których wynikają należności lub zobowiązania pozabilansowe Grupy.
Restrukturyzacja prowadzona jest wobec należności włączonych na podstawie ustalonych w Grupie
zasad do portfeli restrukturyzacyjno-windykacyjnych i obejmuje ustalenie nowych, akceptowalnych
przez Grupę warunków transakcji (w tym w szczególności zasad ich spłaty i zabezpieczenia oraz
ewentualnego uzyskania dodatkowych zabezpieczeń).
Dochodzenie należności detalicznych jest procesem w pełni scentralizowanym, realizowanym
w dwóch etapach:
▪ postępowanie monitujące i windykacja polubowna - realizowany przez Departament
Monitorowania i Dochodzenia Należności Detalicznych,
▪ postępowanie restrukturyzacyjno-egzekucyjne – realizowany przez Departament Restrukturyzacji
i Windykacji Należności Detalicznych.
Proces wykonywany przez Departament Monitorowania i Dochodzenia Należności Detalicznych
dotyczy działań polegających na bezpośrednim, telefonicznym kontakcie z klientem i uzyskaniem
spłaty wymagalnych należności względem Grupy. W sytuacji braku spłaty zadłużenia lub zgłoszenia
przez klienta chęci restrukturyzacji zadłużenia dalsze prowadzenie sprawy odbywa się przez
Departament Restrukturyzacji i Windykacji Należności Detalicznych i obejmuje wszelkie działania
restrukturyzacyjne oraz windykacyjne.
Dochodzenie należności jest wspierane przez wyspecjalizowany system informatyczny działający na
pełnym portfelu klienta, w pełni zautomatyzowany w fazie monitorowania portfela, jak
i wspomagający czynności w późniejszej fazie restrukturyzacji i windykacji. Integralną częścią
systemu jest behawioralny model scoringowy, wykorzystywany na etapie postępowania
monitującego. System ten jest wykorzystywany w zarządzaniu procesem dochodzenia należności
detalicznych w stosunku do wszystkich segmentów klienta.
Model scoringowy bazuje w swoich wewnętrznych obliczeniach między innymi na: segmencie
biznesowym klienta, rodzaju produktu obciążonego ryzykiem kredytowym (szczególnie dotyczy to
produktów hipotecznych) oraz historii współpracy z klientem w ramach poprzednich działań
restrukturyzacyjno-windykacyjnych. Opóźnione należności klientów detalicznych trafiają do systemu
informatycznego automatycznie 4 dnia od daty powstania należności wymagalnej.
Proces restrukturyzacji i windykacji należności gospodarczych (tj. należności lub zobowiązań
pozabilansowych związanych z zawartymi transakcjami z klientami korporacyjnymi i SME) jest
scentralizowany i realizowany przez Departament Zagrożonych Należności Gospodarczych.
Dochodzenie należności gospodarczych ma na celu maksymalizację odzysku i ograniczenie ryzyka
ponoszonego przez Grupę w jak najkrótszym czasie poprzez realizację przyjętej strategii działań
restrukturyzacyjnych i windykacyjnych w stosunku do:
▪ klienta,
▪ należności gospodarczych,
▪ zabezpieczeń ich spłaty.
79
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Działania realizowane w ramach ww. strategii obejmują m.in.: ustalanie warunków finansowania
Klientów, warunków restrukturyzacji należności gospodarczych (w tym w ramach postępowań
restrukturyzacyjnych), w tym zasad ich spłaty oraz zabezpieczeń, uzyskiwanie nowych,
wartościowych i płynnych zabezpieczeń, doprowadzania do spłaty polubownej, realizację windykacji
(w tym komorniczej) należności wymagalnych, w tym z posiadanych zabezpieczeń, działania w
procesach upadłościowych dłużników, prowadzenie wymaganych działań sądowych.
Dla zarządzania procesem restrukturyzacji i windykacji należności gospodarczych Departament
Zagrożonych Należności Gospodarczych stosuje aplikacje wspierające proces zarządzania
i decyzyjny oraz monitorowania, które szybko dostarczają podstawowych informacji na temat
należności, zabezpieczenia, zastosowanego podejścia oraz podstawowych działań i terminów.
Wszystkie zrestrukturyzowane ekspozycje są klasyfikowane do Fazy 3 bezpośrednio po podpisaniu
odpowiedniego aneksu/ugody. Takie ekspozycje mogą zostać uzdrowione, gdy spełnią wewnętrznie
określone zasady kwarantanny zgodne z wytycznymi EBA odnośnie Nowej Definicji Default.
Zrestrukturyzowane ekspozycje, które zostały uzdrowione są klasyfikowane do Koszyka 2 na okres co
najmniej 2 lat po uzdrowieniu, zgodnie ze standardami technicznymi EBA dla ekspozycji ze statusem
forbearance.
Poniższa tabela pokazuje portfel kredytów z rozpoznaną utratą wartości zarządzany przez jednostki
organizacyjne Grupy zajmujące się restrukturyzacją należności.
Zaangażowanie brutto w tys. PLN
31.12.2020
31.12.2019
Kredyty i pożyczki udzielone klientom indywidualnym
1 103 434
1 029 338
Kredyty i pożyczki udzielone klientom korporacyjnym
214 529
248 895
Razem
1 317 963
1 278 233
Ekspozycje podlegające środkom zastosowanym w odpowiedzi na kryzys COVID-19 (w tys. PLN)
Wybuch pandemii koronawirusa COVID-19 w I kw. 2020 spowodował nagłe w zmiany w dynamice
biznesu Grupy oraz wymusił zmianę jej strategicznych priorytetów.
W obliczu bezprecedensowego kryzysu zdrowotnego, gospodarczego i społecznego, najważniejszą
sprawą dla Grupy było zapewnienie bezpieczeństwa pracowników i klientów, przy utrzymaniu
ciągłości i wysokiej jakości biznesu i usług. Klienci pozostali priorytetem dla Grupy w czasie tego
kryzysu i wdrożono szereg kompleksowych mechanizmów dla wsparcia naszych klientów
indywidualnych i biznesowych.
Kluczowe rozwiązania, wdrożone na wczesnym etapie pandemii Covid-19, objęły:
1) Klienci detaliczni:
- Wakacje kredytowe – czasowe odroczenie rat kapitałowych i odsetkowych,
- Bezdotykowe transakcje kartowe do 100 zł bez zatwierdzenie numerem PIN,
- Większość transakcji można dokonać bezpiecznie i zdalnie z domu,
- Założenie ROR w pełni online z wykorzystaniem selfie,
- Dedykowana komunikacja w serwisie i na banerach, w portalu.
80
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
2) Mikroprzedsiębiorstwa i klienci korporacyjni:
- Wnioskowanie o wsparcie finansowe PFR (dotacja z możliwością umorzenia) w Millenecie dla
mikroprzedsiębiorstw i MŚP,
- Czasowe zawieszenie rat kredytu, w tym faktoring, leasing i karty obciążeniowe dla wszystkich
przedsiębiorstw,
- Szybki i uproszczony tryb odnowienia kredytu dla MŚP i dużych przedsiębiorstw,
- Gwarancje BGK na nowych, korzystniejszych warunkach dla mikroprzedsiębiorstw i MŚP
(gwarancja de minimis),
- Wprowadzenie kredytów, wspomaganych przez Fundusz Gwarancji Płynnościowych BGK, dla
średnich i dużych przedsiębiorstw,
- Zdalne podpisywanie wszystkich umów dla MŚP i dużych przedsiębiorstw.
W późniejszym okresie Grupa kontynuowała ułatwianie wielokanałowego dostępu do swoich usług i
produktów i ograniczanie dokumentów papierowych.
W ramach wsparcia klientów Grupa wdrożyła program moratoriów kredytowych.
Z perspektywy całego roku 2020 wpływ pandemii na wyniki Grupy był znaczący pomimo niższego niż
początkowo oczekiwano negatywnego wpływu na wzrost gospodarczy i kluczowe parametry
ekonomiczne. Więcej szczegółów na temat działań podjętych przez Grupę w ramach
przeciwdziałania skutkom pandemii Covid-19 oraz jej wpływu na wyniki finansowe przedstawiono w
Sprawozdaniu Zarządu z działalności Banku Millennium i Grupy Kapitałowej Banku Millennium.
Kredyty i zaliczki podlegające moratoriom
ustawowym i nieustawowym,
Wartość brutto
Liczba
dłużników
RAZEM
w tym: moratoria
ustawowe
w tym: moratoria
zapadłe
Kredyty i zaliczki z wnioskiem o moratorium
68 269
9 118 246
Kredyty i zaliczki podlegające moratorium
(udzielone)
68 248
8 963 301
15 707
8 457 871
W tym: Gospodarstwa domowe
7 364 964
15 707
6 904 195
W tym: kredyty zabezpieczone
nieruchomościami mieszkalnymi
5 289 620
13 675
5 085 866
W tym: Przedsiębiorstwa niefinansowe
1 598 337
0
1 553 677
W tym: małe i średnie przedsiębiorstwa
828 385
0
820 321
W tym: kredyty zabezpieczone
nieruchomościami komercyjnymi
90 003
0
89 858
Kredyty i zaliczki podlegające moratoriom
ustawowym i nieustawowym wg
pozostałych terminów ich obowiązywania,
Wartość brutto
Pozostały termin obowiązywania moratorium
<= 3 miesięcy
> 3 miesięcy
<= 6 miesięcy
> 6 miesięcy
<= 9 miesięcy
> 9 miesięcy
<= 12 miesięcy
> 1 rok
Kredyty i zaliczki podlegające moratorium
(udzielone)
442 386
63 043
W tym: Gospodarstwa domowe
436 532
24 237
W tym: kredyty zabezpieczone
nieruchomościami mieszkalnymi
191 234
12 520
W tym: Przedsiębiorstwa niefinansowe
5 854
38 806
W tym: małe i średnie przedsiębiorstwa
5 272
2 791
W tym: kredyty zabezpieczone
nieruchomościami komercyjnymi
145
0
81
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Kredyty i zaliczki podlegające
moratoriom ustawowym
i nieustawowym
Wartość brutto
RAZEM
Obsługiwane
Obsługiwane
Wartość brutto
w tym: z
odroczonymi
ratami kapitałowo-
odsetkowymi
w tym: Instrumenty o
istotnym wzroście ryzyka
kredytowego od
początkowego ujęcia ale
bez utraty wartości
(Koszyk 2)
Kredyty i zaliczki podlegające
moratorium
505 430
497 313
455 489
31 500
W tym: Gospodarstwa domowe
460 769
454 679
454 679
30 063
W tym: kredyty zabezpieczone
nieruchomościami mieszkalnymi
203 754
200 440
200 440
10 077
W tym: Przedsiębiorstwa niefinansowe
44 660
42 634
810
1 437
W tym: małe i średnie
przedsiębiorstwa
8 063
7 882
201
0
W tym: kredyty zabezpieczone
nieruchomościami komercyjnymi
145
145
145
0
Kredyty i zaliczki podlegające moratoriom
ustawowym i nieustawowym,
Wartość brutto
Nieobsługiwane
Wpływy do
kategorii
Nieobsługiwane
Nieobsługiwane
Wartość brutto
w tym: małe
prawdopodobieństwo spłaty,
ale ekspozycja nie jest
przeterminowana albo jest
przeterminowana <= 90 dni
Kredyty i zaliczki podlegające moratorium
8 116
8 116
2 142
W tym: Gospodarstwa domowe
6 090
6 090
2 142
W tym: kredyty zabezpieczone
nieruchomościami mieszkalnymi
3 314
3 314
862
W tym: Przedsiębiorstwa niefinansowe
2 026
2 026
0
W tym: małe i średnie przedsiębiorstwa
182
182
0
W tym: kredyty zabezpieczone
nieruchomościami komercyjnymi
0
0
0
Kredyty i zaliczki podlegające
moratoriom ustawowym i
nieustawowym,
Skumulowana utrata wartości
RAZEM
Obsługiwane
Obsługiwane
Skumulowana
utrata
wartości
w tym: z odroczonymi
ratami kapitałowo-
odsetkowymi
w tym: Instrumenty o
istotnym wzroście
ryzyka kredytowego od
początkowego ujęcia
ale bez utraty wartości
(Koszyk 2)
Kredyty i zaliczki podlegające
moratorium
(15 909)
(12 562)
(12 356)
(3 152)
W tym: Gospodarstwa domowe
(15 441)
(12 334)
(12 334)
(3 060)
W tym: kredyty zabezpieczone
nieruchomościami mieszkalnymi
(4 161)
(2 346)
(2 346)
(836)
W tym: Przedsiębiorstwa niefinansowe
(468)
(227)
(22)
(92)
W tym: małe i średnie
przedsiębiorstwa
(105)
(57)
(13)
0
W tym: kredyty zabezpieczone
nieruchomościami komercyjnymi
(0,3)
(0,3)
(0,3)
0
Kredyty i zaliczki podlegające
moratoriom ustawowym i nieustawowym,
Skumulowana utrata wartości
Nieobsługiwane
Nieobsługiwane
Skumulowana
utrata wartości
w tym: z odroczonymi
ratami kapitałowo-
odsetkowymi
w tym: małe
prawdopodobieństwo spłaty,
ale ekspozycja nie jest
przeterminowana albo jest
przeterminowana < = 90 dni
Kredyty i zaliczki podlegające moratorium
(3 347)
(3 107)
(3 347)
W tym: Gospodarstwa domowe
(3 107)
(3 107)
(3 107)
W tym: kredyty zabezpieczone
nieruchomościami mieszkalnymi
(1 815)
(1 815)
(1 815)
W tym: Przedsiębiorstwa niefinansowe
(240)
0
(240)
W tym: małe i średnie przedsiębiorstwa
(48)
0
(48)
W tym: kredyty zabezpieczone
nieruchomościami komercyjnymi
0
0
0
82
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Informacje o nowo udzielonych
Kredytach i zaliczkach podlegających
publicznym programom gwarancyjnym
wprowadzonym w związku z COVID-19
Wartość brutto
Wartość brutto
RAZEM
w tym:
restrukturyzowane
Wpływy do kategorii
'Nieobsługiwane'
Nowo udzielone Kredyty i zaliczki
podlegające publicznym programom
gwarancyjnym
520 974
0
138
W tym: Gospodarstwa domowe
0
0
W tym: kredyty zabezpieczone
nieruchomościami mieszkalnymi
0
0
W tym: Przedsiębiorstwa niefinansowe
520 974
0
138
W tym: małe i średnie przedsiębiorstwa
205 476
138
W tym: kredyty zabezpieczone
nieruchomościami komercyjnymi
0
0
(3f) Przewłaszczone zabezpieczenia
W 2020 r. nie dokonywano istotnych bezpośrednich przejęć przez Bank i sprzedaży środków trwałych
stanowiących zabezpieczenie kredytu. Powyższa sytuacja powodowana jest realizacją innych,
bardziej efektywnych ścieżek zaspokajania z zastawów lub przewłaszczeń (czasowo i kwotowo przy
ograniczeniu kosztów), tj. doprowadzania do sprzedaży przedmiotu zastawu lub przewłaszczenia
bezpośrednio przez dawcę zabezpieczenia pod nadzorem Banku i z przeznaczeniem całości tak
uzyskanych środków na spłatę. Odmianą takiego działania jest zawieranie porozumień z syndykami
w upadłości na podstawie, których syndyk za uzgodnioną opłatą zabezpiecza i przechowuje
przedmioty zastawione lub przewłaszczone oraz w porozumieniu z Bankiem dokonuje ich oferowania
i sprzedaży (w tym w ramach sprzedaży zorganizowanych części lub całego przedsiębiorstwa
dłużnika) - i tak uzyskane środki przekazywane są bezpośrednio na spłatę należności Banku
(zaspokojenie z zabezpieczenia w ww. sposób realizowane jest bez etapu przejęcia
przewłaszczonych rzeczy do bilansu Banku na „Aktywa trwałe do zbycia”).
Jednocześnie spółka zależna od Banku - Millennium Leasing, dokonuje przejęcia środków trwałych
będących przedmiotem leasingu i prowadzi aktywne działania w celu ich zbycia. Dane o wartości
tych aktywów i ich zmianach w okresie sprawozdawczym przedstawione są w nocie (29) „Aktywa
trwałe do zbycia” skonsolidowanego bilansu Grupy.
83
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
(3g) Polityka w zakresie spisywania należności
Ekspozycje kredytowe, dla których Grupa nie oczekuje wystąpienia żadnych przepływów
pieniężnych do odzyskania i dla których utworzony został odpis z tytułu utraty wartości lub korekta
wartości godziwej dla wierzytelności pochodzących z zapadłych terminowych operacji finansowych,
które łącznie pokrywają w całości należność pozostałą do spłaty, są spisywane z bilansu w ciężar
odpisu aktualizującego i przenoszone do ewidencji pozabilansowej. Przedmiotowa operacja nie
powoduje umorzenia należności, tj. nie powoduje zwolnienia dłużnika z długu ani zaprzestania
wymaganych prawem i uzasadnionych ekonomicznie działań prawnych i windykacyjnych celem
dochodzenia spłaty.
Najczęściej Grupa spisuje należności w ciężar rezerw na utratę wartości w przypadku stwierdzenia
nieściągalności należności, tj. między innymi:
▪ uzyskania postanowienia o bezskuteczności postępowania egzekucyjnego;
▪ śmierci dłużnika;
▪ uzyskania potwierdzenia braku szans na zaspokojenie ze środków masy upadłościowej;
▪ wyczerpania możliwości prowadzenia egzekucji wobec braku majątku dłużnika głównego
i innych osób zobowiązanych (np. dawców zabezpieczeń).
Zaangażowanie brutto należności
spisanych,
w tys. PLN
2020 r.
Kredyty i pożyczki udzielone klientom
Kredyty i
pożyczki
udzielone
bankom
Razem
Przedsiębiorstwa
Kredyty
hipoteczne
Pozostałe
detaliczne
Należności spisane z umorzeniem
1 211
3 249
5 979
0
10 439
Należności spisane bez umorzenia
135 780
7 401
76 602
0
219 783
Razem - należności spisane
136 991
10 650
82 581
0
230 222
Zaangażowanie brutto należności
spisanych,
w tys. PLN
2019 r.
Kredyty i pożyczki udzielone klientom
Kredyty i
pożyczki
udzielone
bankom
Razem
Przedsiębiorstwa
Kredyty
hipoteczne
Pozostałe
detaliczne
Należności spisane z umorzeniem
1 627
333
4 045
0
6 005
Należności spisane bez umorzenia
169 960
15 476
125 975
0
311 411
Razem - należności spisane
171 587
15 809
130 020
0
317 416
84
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
(3h) Koncentracja ryzyk aktywów finansowych z ekspozycją na ryzyko
kredytowe
Sektory gospodarki
Poniższa tabela przedstawia podział głównych kategorii ekspozycji kredytowych Grupy z rozbiciem na czynniki
składowe, według kategorii klientów.
wg stanu na
31.12.2020
Pośrednictwo
finansowe
Przemysł I
budownictwo
Handel
hurtowy I
detaliczny
Transport I
komunikacja
Sektor
publiczny
Kredyty
hipoteczne
Kredyty
konsumpcyjne*
Pozostałe
branże
Razem
Kredyty i pożyczki
dla banków
625 430
0
0
0
0
0
0
0
625 430
Kredyty i pożyczki
dla klientów (koszt
zamortyzowany)
269 259
5 702 979
5 405 144
2 343 051
76 415
41 000 677
14 835 925
5 211 774
74 845 224
Kredyty i pożyczki
dla klientów
(wartość godziwa)
222
2 681
4 324
1 700
4
0
1 602 751
4 069
1 615 753
Papiery wartościowe
przeznaczone do
obrotu
97
46
0
0
269 413
0
0
102
269 658
Instrumenty
wyceniane wg
zamortyzowanego
kosztu
0
0
0
0
38 821
0
0
0
38 821
Instrumenty
wyceniane w
wartości godziwej
przez rachunek
zysków I strat
251 107
0
0
0
0
0
0
0
251 107
Instrumenty
pochodne I korekty z
tytułu zabezpieczeń
wartości godziwej
102 704
39 387
23 959
2 359
0
0
0
7 574
175 983
Lokacyjne papiery
wartościowe
29 184
5 004
0
308
18 613 089
0
0
35
18 647 619
Umowy z
przyrzeczeniem
odkupu
66 350
0
0
0
0
0
0
0
66 350
Razem
1 344 354
5 750 096
5 433 428
2 347 418
18 997 742
41 000 677
16 438 676
5 223 554
96 535 945
* w tym: karty kredytowe, kredyty gotówkowe, kredyty w rachunku bieżącym;
85
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
wg stanu na
31.12.2019
Pośrednictwo
finansowe
Przemysł I
budownictwo
Handel hurtowy
I detaliczny
Transport I
komunikacja
Sektor
publiczny
Kredyty
hipoteczne
Kredyty
konsumpcyjne*
Pozostałe
branże
Razem
Kredyty i pożyczki
dla banków
784 277
0
0
0
0
0
0
0
784 277
Kredyty i pożyczki
dla klientów (koszt
zamortyzowany)
383 869
6 407 050
4 961 080
2 556 469
125 864
36 432 136
14 445 592
4 766 753
70 078 813
Kredyty i pożyczki
dla klientów
(wartość godziwa)
322
3 873
4 886
2 153
5
0
1 479 645
7 311
1 498 195
Papiery wartościowe
przeznaczone do
obrotu
28
29
0
0
874 033
0
0
153
874 243
Instrumenty
wyceniane wg
zamortyzowanego
kosztu
0
0
0
0
48 187
0
0
0
48 187
Instrumenty
wyceniane w
wartości godziwej
przez rachunek
zysków I strat
169 610
0
0
0
0
0
0
0
169 610
Instrumenty
pochodne I korekty z
tytułu zabezpieczeń
wartości godziwej
133 160
10 515
5 075
944
0
0
0
5 950
155 644
Lokacyjne papiery
wartościowe
29 315
5 004
0
284
21 840 533
0
0
32
21 875 168
Umowy z
przyrzeczeniem
odkupu
205 439
0
0
0
0
0
0
0
205 439
Razem
1 706 020
6 426 471
4 971 041
2 559 850
22 888 622
36 432 136
15 925 237
4 780 199
95 689 576
* w tym: karty kredytowe, kredyty gotówkowe, kredyty w rachunku bieżącym
Kredyty i pożyczki dla klientów wg sektorów gospodarki i segmentów
Biorąc pod uwagę ryzyko koncentracji w poszczególne sektory i segmenty klientów, Grupa
zdefiniowała wewnętrzne limity koncentracji zgodnie z tolerancją na ryzyko, co zapewnia
utrzymanie dobrze zdywersyfikowanego portfela kredytowego.
Główną pozycję w portfelu kredytowym (kredyty i pożyczki dla klientów) stanowią kredyty
hipoteczne (53,5%) oraz kredyty gotówkowe dla osób fizycznych (18,8%). Portfel kredytów dla firm
(w tym leasing) działających w różnych sektorach: przemysł i budownictwo, transport
i komunikacja, handel, pośrednictwo finansowe oraz w sektorze publicznym stanowi niecałe 25%
i jego szczegółową strukturę przedstawia poniższa tabela:
86
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Nazwa branży
2020
Ekspozycja bilansowa
(mln zł)
Udział (%)
2019
Ekspozycja bilansowa
(mln zł)
Udział(%)
Kredyty dla osób fizycznych
57 554,6
75,2%
52 580,0
73,2%
Hipoteczne
41 000,7
53,5%
36 571,7
50,9%
Gotówkowe
14 412,7
18,8%
13 969,8
19,5%
Karty kredytowe i pozostałe
2 141,2
2,8%
2 038,5
2,8%
Kredyty dla przedsiębiorstw*
19 023,1
24,8%
19 221,1
26,8%
Handel i naprawy
5 410,0
7,1%
4 966,5
6,9%
Przetwórstwo przemysłowe
4 596,0
6,0%
5 232,3
7,3%
Budownictwo
1 109,8
1,4%
1 178,9
1,6%
Transport i gosp. magazynowa
2 344,9
3,1%
2 558,8
3,6%
Administracja publiczna
76,5
0,1%
126,0
0,2%
Informacja i komunikacja
1 305,5
1,7%
842,2
1,2%
Usługi pozostałe
1 325,9
1,7%
1 047,9
1,5%
Działalność finansowa i ubezpieczeniowa
269,5
0,3%
384,2
0,5%
Obsługa nieruchomości
1 058,6
1,4%
1 007,0
1,4%
Działalność profesjonalna, naukowa i
techniczna
242,0
0,4%
696,8
1,0%
Górnictwo
78,2
0,1%
74,1
0,1%
Dostawy wody, ścieki i odpady
160,1
0,2%
144,6
0,2%
Wytwarzanie i zaopatrywanie w energię,
gaz i wodę
510,1
0,7%
421,5
0,6%
Hotele i restauracje
197,3
0,3%
175,3
0,2%
Edukacja
79,3
0,1%
57,1
0,1%
Rolnictwo, leśnictwo, rybołówstwo
102,0
0,1%
89,1
0,1%
Opieka zdrowotna, pomoc społeczna
122,8
0,2%
180,9
0,3%
Kultura, rekreacja i rozrywka
34,6
0,0%
37,9
0,0%
Łącznie kredyty (brutto)
76 577,7
100,0%
71 801,1
100,0%
* w tym: Mikrobiznes o rocznych obrotach do 5 mln zł
Wskaźnik koncentracji 20 największych klientów w portfelu kredytowym Grupy (w tym grup
powiązanych ze sobą podmiotów) na koniec 2020 roku wyniósł 6,9% w porównaniu do 5,9% na koniec
2019 roku. Wskaźnik koncentracji 10 największych klientów także wzrósł w ciągu 2020 roku, z
poziomu 4,1% na koniec poprzedniego roku do 5,0%. Było to efektem, między innymi, udzielenia
finansowania kilku dużym pojedynczym podmiotom korporacyjnym.
9.4. RYZYKO RYNKOWE I RYZYKO STOPY PROCENTOWEJ
Ryzyko rynkowe obejmuje obecne i przyszłe oddziaływania na zyski lub kapitał ze strony zmiany
wartości portfela Grupy wywołanej niekorzystnymi ruchami stóp procentowych, kursów wymiany
walut lub cen obligacji, akcji lub towarów.
Ryzyko stopy procentowej z tytułu działalności zaliczanej do portfela bankowego (IRRBB) obejmuje
bieżące i potencjalne oddziaływanie, jakie zarówno na wynik finansowy jak i wartość ekonomiczną
kapitału mają zmiany wartości portfela Grupy w wyniku niekorzystnych zmian stóp procentowych,
które wpływają na instrumenty wrażliwe na zmianę stóp. Ryzyko to obejmuje ryzyko
niedopasowania, ryzyko bazowe i ryzyko opcji klienta.
Zasady zarządzania i kontroli ryzyka rynkowego i ryzyka stopy procentowej są określone w sposób
scentralizowany, z wykorzystaniem tych samych pojęć i miar, które są stosowane we wszystkich
podmiotach Grupy BCP.
87
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Miary oceny ryzyka rynkowego
Pomiar ryzyka rynkowego w Grupie pozwala na monitorowanie wszystkich możliwych typów ryzyka,
to jest ryzyka ogólnego (w tym ryzyko stopy procentowej, ryzyko walutowe, ryzyko cen akcji),
ryzyka nieliniowego, ryzyka szczególnego, jak i ryzyka cen towarów. W 2020 roku ryzyko nieliniowe
oraz ryzyko cen towarów nie występowało w Grupie. Ryzyko cen akcji uznano za nieistotne, jako że
zaangażowanie Grupy w instrumenty kapitałowe jest znikome.
Pomiar każdego z typów ryzyka odbywa się indywidualnie przy pomocy odpowiednich modeli,
a następnie wyniki integrowane są w całkowite ryzyko rynkowe bez uwzględnienia jakiegokolwiek
efektu dywersyfikacji między czterema typami ryzyka (najgorszy scenariusz).
Główną miarą, stosowaną przez Grupę w celu oceny ryzyka rynkowego (ryzyko stopy procentowej,
ryzyko walutowe, ryzyko cen akcji) jest parametryczny model VaR (wartość narażona na ryzyko) –
spodziewana strata, która może powstać w portfelu w określonym czasie (okres utrzymania) oraz
z określonym prawdopodobieństwem (poziom ufności) z tytułu niekorzystnego ruchu na rynku.
Wartość narażona na ryzyko w Grupie (VaR) jest obliczana z założeniem 10-dniowego okresu
utrzymania oraz 99% poziomu ufności (przedział jednostronny). Zgodnie z wymogami regulacyjnymi
CRDIV / CRR, od kwietnia 2014 zmienność związaną z każdym czynnikiem ryzyka rynkowego
uwzględnionym w modelu VaR (jak i korelacje występującymi między nimi) estymuje się za pomocą
równo ważonych zmian parametrów rynkowych wykorzystując efektywny okres obserwacji danych
historycznych z ostatniego roku. Stosowana wcześniej metoda EWMA (ang. exponentally weighted
moving average) z efektywnie krótszym okresem obserwacji jest teraz uzasadniona jedynie w
przypadku istotnego skoku zmienności cenowej.
W celu monitorowania i limitowania pozycji w instrumentach, dla których nie jest możliwa należyta
ocena ryzyka rynkowego z zastosowaniem modelu VaR (ryzyko nieliniowe, cen towarów i ryzyko
szczególne) wprowadzono odpowiednie zasady pomiaru tych ryzyk. Ryzyko nieliniowe mierzone jest
według wewnętrznej metodologii, która jest zgodna z metodologią VaR – przyjmuje się ten sam
okres utrzymania jak i poziom ufności. Ryzyko szczególne i ryzyko cen towarów mierzone jest
według metody standardowej, zgodnie z regulacjami nadzorczymi uwzględniając zmianę okresu
utrzymania pozycji.
Pomiar ryzyka rynkowego odbywa się codziennie (w ciągu dnia i na koniec dnia), zarówno
indywidualnie dla każdego z obszarów odpowiedzialnych za podejmowanie ryzyka i zarządzanie nim,
jak i na bazie skonsolidowanej dla Grupy łącznie, Księgi Handlowej i Księgi Bankowej,
z uwzględnieniem efektu dywersyfikacji istniejącej pomiędzy poszczególnymi portfelami.
Dodatkowo każda Księga podzielona jest na obszary zarządzania ryzykiem.
W celu zapewnienia adekwatności modelu VaR dla oceny ryzyk występujących na otwartych
pozycjach, ustanowiono i przeprowadza się codziennie proces testowania wstecznego.
Wszystkie zgłoszone przekroczenia są udokumentowane, łącznie z wyjaśnieniem przyczyn ich
powstania oraz zaliczeniem do jednej z trzech klas wyjaśnienia przekroczeń: adekwatność modelu,
niewystarczająca dokładność modelu lub nieprzewidziane ruchy rynkowe.
Równolegle do metody VaR portfele są poddawane szeregowi analiz wrażliwości i scenariuszy
warunków skrajnych w celu:
▪ Oszacowania potencjalnej straty ekonomicznej, wynikającej ze skrajnych wahań
czynników ryzyka rynkowego,
▪ Identyfikacji ruchów ryzyka rynkowego, ewentualnie nieujętych w VaR, na które portfele
są bardziej wrażliwe,
▪ Identyfikacji czynności, które mogą zostać podjęte w celu redukcji wpływu skrajnych
zmian czynników ryzyka.
88
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Stosuje się następujące rodzaje scenariuszy rynkowych:
▪ Równoległe przesunięcia krzywych dochodowości,
▪ Bardziej stromy lub spłaszczony przebieg krzywych dochodowości,
▪ Wahania kursów wymiany,
▪ Niekorzystne scenariusze historyczne,
▪ Scenariusze indywidualne, wykorzystujące zaobserwowane historycznie dotkliwe zmiany
parametrów rynkowych.
Limit całkowity VaR wyrażony jest, jako ułamek skonsolidowanych funduszy własnych, a następnie
dzielony jest na Księgi, poszczególne obszary zarządzania ryzykiem i na różne typy ryzyka, co
pozwala Grupie w pełni na pomiar, monitorowanie i kontrolowanie ryzyka rynkowego. Ekspozycja na
ryzyko rynkowe (VaR) na tle obowiązujących limitów jest raportowana codziennie do wszystkich
obszarów odpowiedzialnych za zarządzanie i nadzorowanie ryzyka rynkowego w Grupie.
Limity ograniczające ryzyko rynkowe podlegają aktualizacji przynajmniej raz w roku biorąc pod
uwagę m.in. zmianę wielkość skonsolidowanych funduszy własnych, bieżącą i przewidywaną
strukturę bilansu, a także sytuację rynkową. Obecnie stosowane limity obowiązują od 1 stycznia
2020 roku, a ich poziomy nominalne zostały potwierdzone i będą obowiązywać również w roku 2021
na podstawie corocznego przeglądu przeprowadzonego i zatwierdzonego przez Komitet Ryzyka
w grudniu 2020.
W obecnym otoczeniu rynkowym Grupa nadal działała bardzo ostrożnie. Duża zmienność na rynku
w związku z globalną pandemią COVID-19 spowodowała wzrost ryzyka rynkowego i stopy
procentowej Grupy.
W 2020 roku, poziom wskaźnika VaR dla Grupy, to jest łącznie dla Księgi Handlowej i Księgi
Bankowej, zwiększył się z uwagi na wysoką zmienność na rynku, spowodowaną pandemią COVID-19,
jednak wciąż utrzymywał się w ramach obowiązujących limitów. Wskaźniki VaR dla Grupy
pozostawały w 2020 roku na średnim poziomie 72,5 mln zł (29% limitu) oraz 96,9 mln zł (39% limitu)
na koniec grudnia 2020. Niski poziom efektu dywersyfikacji wynika w szczególności z faktu, iż
głównym składnikiem ryzyka rynkowego Grupy jest ryzyko stopy procentowej. Wyniki ukazane
w poniższej tabeli uwzględniają ekspozycję na ryzyko rynkowe w spółkach zależnych, jako ze Bank
zarządza ryzykiem rynkowych na poziomie skonsolidowanym. Efekt dywersyfikacji dotyczy ryzyka
ogólnego i odzwierciedla korelacje między jego składnikami.
Miary VaR w Grupie dla ryzyka rynkowego (tys. zł):
Miary VaR dla ryzyka
rynkowego w tyś. PLN
VaR (2020)
31.12.2019
Średnio
Maksimum
Minimum
31.12.2020
Ryzyko całkowite
33 225
72 530
130 866
30 776
96 894
Ryzyko ogólne
31 039
70 533
128 701
28 593
95 256
Ryzyko stopy
procentowej
31 038
70 537
128 744
28 588
95 227
Ryzyko kursowe
12
133
1 522
15
190
Efekt dywersyfikacji
0,0%
0,2%
Ryzyko szczególne
2 186
0
0
0
1 638
89
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Ekspozycje w 2019 roku wynosiły odpowiednio (tys. zł):
Miary VaR dla ryzyka
rynkowego w tyś. PLN
VaR (2019)
31.12.2018
Średnio
Maksimum
Minimum
31.12.2019
Ryzyko całkowite
29 098
27 259
34 247
18 513
33 225
Ryzyko ogólne
27 337
25 324
31 925
16 646
31 039
Ryzyko stopy procentowej
27 349
25 322
31 923
16 648
31 038
Ryzyko kursowe
78
76
607
7
12
Efekt dywersyfikacji
0,3%
0,0%
Ryzyko szczególne
1 761
1 935
2 767
1 591
2 186
Ekspozycje na ryzyko rynkowe w podziale na Księgę Handlową i Bankową oraz na typy ryzyka
przedstawione są w tabelach poniżej (tys. zł.):
Księga Bankowa:
Miary VaR dla ryzyka
rynkowego w tyś. PLN
VaR (2020)
31.12.2019
Średnio
Maksimum
Minimum
31.12.2020
Ryzyko całkowite
31 263
71 467
132 279
29 842
95 897
Ryzyko ogólne
29 080
69 472
130 116
27 659
94 261
Ryzyko stopy procentowej
29 080
69 472
130 116
27 659
94 261
Ryzyko kursowe
0
0
0
0
0
Efekt dywersyfikacji
0,0%
0,0%
Ryzyko szczególne
2 184
0
0
0
1 636
Miary VaR dla ryzyka
rynkowego w tyś. PLN
VaR (2019)
31.12.2018
Średnio
Maksimum
Minimum
31.12.2019
Ryzyko całkowite
28 825
26 338
33 616
18 160
31 263
Ryzyko ogólne
27 067
24 434
31 749
16 463
29 080
Ryzyko stopy procentowej
27 067
24 434
31 749
16 463
29 080
Ryzyko kursowe
0
0
0
0
0
Efekt dywersyfikacji
0,0%
0,0%
Ryzyko szczególne
1 758
1 903
2 375
1 588
2 184
Księga Handlowa:
Miary VaR dla ryzyka
rynkowego w tys. PLN
VaR (2020)
31.12.2019
Średnio
Maksimum
Minimum
31.12.2020
Ryzyko całkowite
2 455
2 514
6 162
762
1 239
Ryzyko ogólne
2 452
2 511
6 160
759
1 237
Ryzyko stopy procentowej
2 451
2 497
6 118
758
1 190
Ryzyko kursowe
11
132
1 524
11
183
Efekt dywersyfikacji
0,4%
11,0%
Ryzyko szczególne
2
0
6
0
2
90
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Miary VaR dla ryzyka
rynkowego w tys. PLN
VaR (2019)
31.12.2018
Średnio
Maksimum
Minimum
31.12.2019
Ryzyko całkowite
478
1 785
5 464
446
2 455
Ryzyko ogólne
475
1 754
5 461
443
2 452
Ryzyko stopy procentowej
470
1 746
5 435
359
2 451
Ryzyko kursowe
81
77
620
7
11
Efekt dywersyfikacji
16,0%
0,4%
Ryzyko szczególne
3
31
1 070
2
2
W 2020 roku limity na wartość zagrożoną nie były przekraczane – zarówno dla całej Grupy, jak i dla
Księgi Handlowej i Bankowej z osobna.
Wszystkie ewentualne przekroczenia limitów na ryzyko rynkowe są zawsze raportowane
i udokumentowane oraz ratyfikowane na odpowiednim poziomie kompetencji.
Otwarte pozycje obejmowały głównie instrumenty ryzyka stopy procentowej oraz ryzyka
walutowego. Ryzyko walutowe uwzględnia wszystkie pozycje wymiany walutowej Grupy. Zgodnie ze
Strategią Ryzyka przyjętą w Grupie, otwarte pozycje walutowe są dozwolone, ale powinny być
utrzymywane na niskim poziomie. W tym celu wprowadzono w Grupie system konserwatywnych
limitów na otwartą pozycje walutową (zarówno limity w ciągu dnia jak i na zamknięcie), a otwarte
pozycje walutowe dozwolone są wyłącznie w Księdze Handlowej.
W 2020 roku, pozycja walutowa generowana w Księdze Bankowej była w całości przekazywana do
Księgi Handlowej, gdzie zarządza się nią na bazie dziennej. W ciągu 2020 roku otwarta pozycja
walutowa utrzymywana była na średnim poziomie 7,6 mln zł (8,5% Limitu) oraz maksymalnym
poziomie 37,6 mln zł (44,1% Limitu). W 2020 roku otwarta pozycja walutowa (zarówno w ciągu dnia
jak i na koniec dnia) pozostawała poniżej 2% funduszy własnych oraz poniżej obowiązujących
limitów maksymalnych.
Kształtowanie się całkowitej pozycji walutowej (na koniec dnia) w Portfelu Handlowym przedstawia
poniższa tabela (w tys. PLN):
Pozycja całkowita
Średnia w
okresie
Minimum w
okresie
Maksimum w
okresie
Koniec okresu
2020
7 590
2 353
37 584
4 954
2019
7 557
1 760
38 983
7 181
Oprócz wyżej wspomnianych ograniczeń ryzyka rynkowego, w Grupie obowiązują również limity
maksymalnej straty dla portfeli rynków finansowych. Celem jest ograniczenie maksymalnej straty
dla działalności handlowej Grupy. W przypadku osiągnięcia limitu dokonuje się przeglądu strategii
zarządzania oraz zasadności przyjmowanej pozycji.
W procesie testowania wstecznego modelu VaR zostało wykrytych dziewięć przekroczeń w okresie
ostatnich 12 miesięcy (zgodnie z poniższą tabelą, w tys. PLN).
Data sprawozdawcza
VaR
(ryzyko ogólne)
Teoretyczna zmiana
wartości portfela
(wartości bezwzględne)
Liczba przekroczeń w ciągu
ostatnich 12 miesięcy *
2020-12-31
94 903
44 353
9
2019-12-31
31 039
3 324
5
* uznaje się, że przekroczenie miało miejsce, gdy różnica pomiędzy bezwzględną wartością zmiany portfela a poziomem
miary VaR jest dodatnia;
91
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
W 2020 roku, wszystkie przekroczenia w procesie testowania wstecznego modelu VaR spowodowane
były nieoczekiwanymi zmianami na rynku spowodowanymi niepewnością w związku z pandemią
COVID-19, w szczególności największy wpływ na zachowanie modelu VaR miały gwałtowne zmiany
rentowności polskich obligacji skarbowych oraz krótkoterminowych stóp procentowych w marcu
2020. W związku z liczbą zaobserwowanych przekroczeń, ocena adekwatności modelu VaR znalazła
się w strefie żółtej(strefa żółta: 9 – 14 dopuszczalnych przekroczeń). W konsekwencji, zostały
zaimplementowane natychmiastowe akcje naprawcze w modelu kalkulacji VaR, takie jak kalibracja
parametrów na bazie aktualnych danych rynkowych oraz tymczasowa zmiana metody wyznaczania
zmienności metodą równych wag na metodę EWMA, która jest lepiej dostosowana do okresów
istotnego skoku zmienności cenowej. Te działania pozwoliły powstrzymać kolejne przekroczenia
w procesie testowania wstecznego modelu VaR. Z uwagi na roczny horyzont obserwacji, wyższa
liczba zaobserwowanych przekroczeń będzie raportowana również w najbliższych okresach (strefa
żółta oczekiwana do utrzymania, co najmniej w I kw. 2021 roku). Ocenę VaR uzupełnia
monitorowanie wrażliwości na ryzyko rynkowe portfeli obarczonych ryzykiem rynkowym na ww.
scenariusze warunków skrajnych.
Wyniki wrażliwości na ryzyko rynkowe oraz scenariuszy indywidualnych testów warunków skrajnych
w obszarze ryzyka rynkowego były regularnie raportowane do Komitetu Kapitału, Aktywów
i Pasywów. Po serii obniżek stóp procentowych w Polsce, progi dla scenariuszy indywidualnych
testów warunków skrajnych były czasowo przekraczane, w szczególności dla scenariusza
zakładającego istotny wzrost rentowności polskich obligacji rządowych (ponad 222 p.b. dla tenora
2 lat). W środowisku niskich stóp procentowych w Polsce, prawdopodobieństwo materializacji tego
scenariusza oceniono na bardzo niskie. Komitet Kapitału, Aktywów i Pasywów zaakceptował
przekroczenie oraz przeprowadził przegląd scenariuszy indywidualnych testów warunków skrajnych.
W grudniu 2020, scenariusze na ryzyko rynkowe zostały dostosowane do ostatnich zmian
parametrów rynkowych. Umożliwiło to wprowadzenie nowego zestawu scenariuszy testów warunków
skrajnych na ryzyko rynkowe, które są dotkliwe, ale jednocześnie możliwe do wystąpienia. Wyniki
w ramach zaktualizowanych scenariuszy testów warunków skrajnych utrzymują się w granicach
zatwierdzonych limitów.
Ryzyko stopy procentowej w Księdze Bankowej
W przypadku Księgi Bankowej, głównym składnikiem ryzyka rynkowego jest ryzyko stóp
procentowych.
Ekspozycja na ryzyko stopy procentowej w Księdze Bankowej wynika przede wszystkim
z niedopasowania aktywów i pasywów (włączając Kapitał) o stałym oprocentowaniu (lub o stopie
zerowej), a także, choć w mniejszym stopniu, z różnic w terminach przeszacowania aktywów oraz
pasywów jak i w ich stopach referencyjnych, o ile takie są kontraktowo określone. Dodatkowo, ze
względu na specyfikę polskiego systemu prawnego, oprocentowanie kredytów konsumpcyjnych jest
ograniczone (nie może ono przekraczać dwukrotności stopy referencyjnej Narodowego Banku
Polskiego powiększonej o 7 punktów procentowych). W sytuacjach spadku stóp procentowych wpływ
na wynik odsetkowy jest negatywny i uzależniony jest od udziału portfela kredytowego
podlegającego nowej maksymalnej stawce oprocentowania.
Skutki pandemii COVID-19 i jej negatywny wpływ na środowisko gospodarcze, a także obniżki stóp
procentowych przez Radę Polityki Pieniężnej na posiedzeniach w dniach 17 marca 2020, 8 kwietnia
oraz 28 maja 2020 r. będą miały negatywny wpływ na działalność i wyniki finansowe Grupy. Przed
wspomnianymi powyżej trzema obniżkami stóp procentowych, stopa referencyjna NBP została
ustalona na 1,5%, tak, aby maksymalne oprocentowanie portfela kredytowego nie mogło
przekroczyć 10% rocznie. W marcu maksymalne oprocentowanie kredytów spadło natychmiast do 9%,
w kwietniu do 8%, a następnie w maju do 7,2%.
92
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
W zakresie ryzyka stopy procentowej w Księdze Bankowej, stosuje się następujące zasady:
▪ Ryzyko rynkowe wynikające z działalności bankowej jest zabezpieczane lub podlega
comiesięcznemu transferowi do obszarów, które aktywnie zarządzają ryzkiem rynkowym
i podlegają pomiarowi w kategoriach ekspozycji na ryzyko oraz rachunku wyników,
▪ W zarządzaniu ryzykiem stopy procentowej Bank stosuje głównie naturalne
zabezpieczenie między kredytami i depozytami, a także obligacje o stałym
oprocentowaniu i instrumenty pochodne, przy czym głównym celem jest ochrona wyniku
z tytułu odsetek.
Wahania rynkowych stóp procentowych mają wpływ na zysk Grupy netto, zarówno w krótkim jak
i w średnim horyzoncie czasu, wpływając również na jego wartość ekonomiczną w perspektywie
długoterminowej. Pomiar obu wielkości jest komplementarny w rozumieniu pełnego zakresu
występowania ryzyka stopy procentowej w Księdze Bankowej.
Z tego względu, obok codziennego pomiaru ryzyka rynkowego metodą wartości zagrożonej, pomiar
ryzyka stopy procentowej obejmuje dodatkowo, zarówno miary dochodowe jak i miary oparte na
wartości ekonomicznej, to jest kwartalnie:
▪ Wpływ szokowych zmian w przesunięciu krzywej dochodowości w górę/dół na wartość
ekonomiczną kapitału (EVE), włączając scenariusze nadzorcze (standardowy test
nadzorczy zakładający nagłe równoległe przesunięcie krzywej dochodowości o +/- 200
punktów bazowych oraz nadzorczy test wartości odstających SOT z zestawem sześciu
scenariuszy dla ryzyka stopy procentowej)
Oraz miesięcznie:
▪ analizę wrażliwości wartości pozycji na zmiany stóp procentowych mierzoną za pomocą
BPVx100, czyli pomnożoną przez 100 zmianę wartości portfela przy równoległym
przesunięciu krzywej rentowności o 1 punkt bazowy,
▪ wpływ jednorazowej zmiany stóp procentowych o 100 punktów bazowych na wynik
z tytułu odsetek w horyzoncie następnych 12 miesięcy.
Pomiaru ryzyka stopy procentowej dokonuje się dla wszystkich obszarów zarządzania ryzykiem
w Banku, ze szczególnym naciskiem na Księgę Bankową.
Dla potrzeb pomiaru ryzyka stopy procentowej dla aktywów i pasywów, które nie mają dokładnie
określonego terminu zapadalności/wymagalności lub instrumentów z wbudowaną opcją Klienta,
Grupa przyjmuje szczególne założenia, ostatnio weryfikowane w grudniu 2020, w tym:
▪ Termin wymagalności sald i odsetek dla depozytów bez ustalonego terminu został
określony na podstawie danych historycznych odnośnie zachowania Klientów, biorąc pod
uwagę stabilność wolumenu pozycji z założeniem maksymalnego terminu wymagalności
nieprzekraczającego 3 lat,
▪ Tendencje do szybszej spłaty należności, niż wynika to z pierwotnego (umownego)
harmonogramu poprzez wyznaczenie współczynnika wcześniejszej spłaty dla wszystkich
istotnych portfeli kredytowych Banku na podstawie obserwacji danych historycznych.
Należy jednak zauważyć, że kredyty hipoteczne, które stanowią w Grupie produkt
kredytowy o dominującym udziale, są indeksowane do zmiennej stopy procentowej.
Powoduje to, że tendencje do wcześniejszej spłaty mają mniejsze znaczenie dla ryzyka
stóp procentowych,
▪ Dla kapitału, aktywów trwałych i innych aktywów zakłada się termin przeszacowania
równy 1 rok. Niemniej w celu zrozumienia wybranego profilu zapadalności pomiar ryzyka
stopy procentowej jest dokonywany z wyłączeniem kapitału własnego, aby wyodrębnić
wpływ zarówno na wartość ekonomiczna, jak i dochody.
Wyniki powyższych analiz dla BPV*100 oraz wartość ekonomiczną kapitału (EVE), wg. stanu na
koniec 2020 r. i 2019 r. nie przekroczyły zarówno nadzorczych jak i wewnętrznie ustalonych
limitów. Wyniki nadzorczych testów warunków skrajnych wg. stanu na grudzień 2020 r. pokazują, że
nawet w najdotkliwszym scenariuszu testu wartości odstających spadek wartości ekonomicznej
kapitału dla Księgi Bankowej jest znacznie poniżej limitu nadzorczego wynoszącego 15% kapitału
podstawowego Tier 1. Podobnie spadek EVE w standardowym scenariuszu nagłego wpływu
równoległego przesunięcia krzywej dochodowości o +/-200 punktów bazowych również nie
przekracza nadzorczego maksimum, tj. jest poniżej 20% funduszy własnych.
93
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Wyniki wrażliwości na zmiany stóp procentowych mierzoną za pomocą BPVx100 jak i EVE prezentuje
tabela poniżej (w tys. PLN).
Wrażliwość Księgi Bankowej na zmiany stóp procentowych kształtowała się następująco
(w tys. PLN):
31.12.2020
31.12.2019
BPVx100
BPVx100
PLN
(24 537)
(157 480)
CHF
16 864
11 099
EUR
97 308
44 677
USD
29 892
14 256
Inne
4 946
3 359
RAZEM
124 471
(84 089)
Kapitał, aktywa trwałe, inne aktywa
77 253
73 352
RAZEM
201 725
(10 738)
Wrażliwość EVE na zmianę stóp procentowych*
31.12.2020
31.12.2019
Standardowy test nadzorczy (przesunięcie krzywej dochodowości o +/-200 p.b.,
% Funduszy Własnych)
-0,28%
-2,36%
Test wartości odstających (najdotkliwszy scenariusz, % Tier 1)
-1,94%
-3,71%
(*)Zasady określone w punkcie 115 Wytycznych EBA zostały zastosowane w celu wyliczenia zmian EVE. Zaprezentowano
najdotkliwsze spadki EVE.
Powyżej wymienione decyzje Rady Polityki Pieniężnej o obniżce stóp procentowych do
historycznego minimum (obniżka stopy referencyjnej do 0,10% i stopy lombardowej do 0,5%) oraz
decyzja o zmianie parametrów rezerwy obowiązkowej miały łącznie znaczący, negatywny wpływ na
wynik odsetkowy Grupy. Skumulowany spadek wyniku odsetkowego netto w 2020 roku w stosunku do
poziomu w IV kwartale 2019 roku w ujęciu rocznym wyniósł łącznie 223 mln zł, czyli 8%. Głównie ze
względu na szybkie działania naprawcze podjęte przez Bank, negatywny wpływ ostatecznie był
mniejszy niż ujawnione już szacunki opublikowane w Raporcie Bieżącym opublikowanym w dniach
14 kwietnia i 2 czerwca 2020 r. (240 mln zł do 285 mln zł), niemniej skutkowało niższym wynikiem
z tytułu odsetek, niż zostałby osiągnięty w innym przypadku.
W otoczeniu tak niskich stóp procentowych w Polsce, wpływ na wynik z tytułu odsetek w horyzoncie
następnych 12 miesięcy od 31 grudnia 2020 roku oraz dla pozycji w Polskich Złotych, w Księdze
Bankowej, w przypadku scenariusza dalszego obniżenia stóp procentowych o 100 punktów
bazowych, jest negatywny i wynosi -16,7% wyniku odsetkowego netto za 4 kw. 2020 w ujęciu
rocznym (+9,9% dla przesunięcia w górę o 100 punktów bazowych). Asymetryczny wpływ związany
jest głównie ze specyfiką polskiego systemu prawnego, o którym wspomniano powyżej,
z jednoczesnym limitem na dalszy spadek stóp procentowych po stronie depozytowej (minimalna
stopa procentowa na poziomie 0%). Stopa referencyjna NBP jest obecnie na poziomie 0,10%,
a w przypadku obniżenia jej o 100 punktów bazowych maksymalne oprocentowanie portfela
kredytowego nie mogłoby przekroczyć 5,2% w skali roku w stosunku do obecnie obowiązujących
7,2%. W celu ograniczenia negatywnego wpływu na wynik z tytułu odsetek w przypadku dalszego
spadku stóp procentowych, w czwartym kwartale 2020 roku zostały zawarte transakcje swapów
stopy procentowej.
Wrażliwość wyniku odsetkowego na zmianę stóp w PLN
31.12.2020
31.12.2019
przesunięcie krzywej dochodowości w górę o 100 p.b.
+9,9%
+1,2%
przesunięcie krzywej dochodowości w dół o 100 p.b.
-16,7%
-3,4%
94
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
9.5. RYZYKO PŁYNNOŚCI
Celem zarządzania ryzykiem płynności jest zapewnienie i utrzymywanie zdolności Grupy do
wywiązywania się zarówno z bieżących jak i przyszłych zobowiązań, z uwzględnieniem kosztów
pozyskania płynności.
Ryzyko płynności odzwierciedla możliwość poniesienia znacznych strat w wyniku pogorszenia
warunków finansowania (ryzyko finansowania) i/lub sprzedaży aktywów poniżej ich wartości
rynkowej (ryzyko płynności rynku) w celu zaspokojenia zapotrzebowania na środki, wynikającego
z zobowiązań Grupy.
W podmiotach zależnych ekspozycje na ryzyko płynności nie występowały, ponieważ Bank zarządza
ryzykiem płynności na poziomie centralnym. Zarówno wymogi finansowania jak i nadwyżki płynności
spółek zależnych są zarządzane poprzez transakcje z zawierane z Bankiem, chyba, że wcześniej
w tym celu zostały zawarte transakcje rynkowe. Departament Skarbu jest odpowiedzialny za
zarządzanie z częstotliwością dzienną sytuacją płynnościową Grupy, zgodnie z przyjętymi zasadami
i procedurami, biorąc pod uwagę cele określone przez Zarząd Banku oraz Komitet Kapitałów,
Aktywów i Pasywów.
W 2020 roku pandemia COVID-19 miała wpływ na zachowanie światowych rynków finansowych,
powodując deprecjację złotego, ograniczenie zaufania uczestników rynku poprzez zmniejszenie
dostępnych możliwości finansowania, a także przejściowy, ale gwałtowny spadek aktywności na
rynku skarbowych papierów wartościowych. Pomimo implikacji COVID-19 zaobserwowanych na rynku
wspomnianych powyżej, Bank nie zaobserwował żadnego zagrożenia dla swojej pozycji
płynnościowej ze względu na rozprzestrzenianie się pandemii. Grupa w dalszym ciągu
charakteryzowała się stabilną pozycją płynnościową.
W 2020 roku z uwagi na szybszy wzrost portfela kredytów niż wzrost bazy depozytowej, wskaźnik
kredyty/depozyty Grupy również wzrósł i wynosił 91% na koniec grudnia 2020 (w porównaniu do 86%
na koniec grudnia 2019). Pomimo wzrostu, Grupa zdołała utrzymać wskaźnik wyraźnie poniżej 100%,
zgodnie z zakładanym apetytem na ryzyko na rok 2020.
Portfel aktywów płynnych, to jest portfel skarbowych papierów wartościowych uzupełniony gotówką
oraz ekspozycjami wobec Narodowego Banku Polskiego, traktowany, jako zapas płynności Grupy,
który pozwoli przetrwać ewentualne sytuacje kryzysowe. Udział polskich papierów skarbowych
(włączając bony pieniężne NBP) w portfelu papierów wartościowych ogółem wynosił na koniec
grudnia 2020 roku ok. 98% i osiągnął poziom ok. 18,4 miliarda PLN (19% aktywów ogółem), ·podczas
gdy na koniec grudnia 2019 poziom ten wynosił 22,5 miliarda PLN (23% aktywów ogółem).
Konsekwentnie głównym źródłem finansowania Grupy pozostaje duża, zdywersyfikowana oraz
stabilna baza depozytów pochodzących od Klientów detalicznych, korporacyjnych oraz Klientów
z sektora publicznego. Na koniec 2020 roku depozyty Klientów osiągnęły łączny poziom 81,5 mld zł.
Bazę depozytową stanowiły głównie środki Klientów indywidualnych, których udział w łącznym
saldzie zobowiązań wobec Klientów wynosił ok. 75,9% na koniec grudnia 2020 (75,0% na koniec
grudnia 2019 roku). Wysoki udział środków od Klientów indywidualnych miał pozytywny wpływ na
płynność w Grupie oraz umożliwił przestrzeganie i dalszy wzrost nadzorczych miar płynności.
Koncentracja bazy depozytowej, mierzona udziałem 5 i 20 największych deponentów, na koniec
2020 roku wyniosła odpowiednio 2,8% oraz 4,8% (w grudniu 2019 roku odpowiednio 2,3% oraz 4,9%).
Poziom koncentracji depozytów jest regularnie monitorowany i nie miał negatywnego wpływu na
stabilność bazy depozytowej w 2020 roku. W przypadku znacznego wzrostu udziału największych
deponentów w bazie depozytowej, dodatkowe środki pozyskane od tych deponentów nie są
traktowane jako stabilne. Co więcej, w celu zabezpieczenia przed fluktuacjami bazy depozytowej,
Grupa utrzymuje rezerwę płynnych aktywów w postaci portfela papierów wartościowych.
95
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Baza depozytowa uzupełniona jest o depozyty instytucji finansowych oraz inne operacje rynku
pieniężnego. Źródłem finansowania średnioterminowego pozostają również pożyczki
średnioterminowe, dług podporządkowany, emisja obligacji własnych oraz bankowych papierów
wartościowych.
W 2020 roku Grupa nie wyemitowała nowych obligacji ani bankowych papierów wartościowych, jak
również nie zaciągnęła nowych kredytów od instytucji finansowych. Całkowita wartość bilansowa
średnioterminowych pożyczek od instytucji finansowych wynosiła 517,3 mln zł na koniec grudnia
2020 roku (w grudniu 2019 roku wynosiła 1 166,1 mln zł.). Spadek łącznej kwoty kredytów
średnioterminowych od instytucji finansowych związany był głównie z ostateczną spłatą 3-letniego
niezabezpieczonego kredytu w wysokości 80 mln EUR z Industrial and Commercial Bank of China
(Europe) SA Oddział w Polsce (ICBC Europe) oraz dobrowolną przedterminową spłatą dwóch transz
na łączną kwotę 45 mln EUR kredytu udzielonego Millennium Leasing przez Europejski Bank
Inwestycyjny (EBI) w 2018 roku w pierwotnej wysokości 100 mln EUR.
Na koniec grudnia 2020 roku wartość bilansowa zobowiązań z tytułu wyemitowanych przez Grupę
obligacji oraz bankowych papierów wartościowych (bez obligacji podporządkowanych) wyniosła
558,6mln zł (1 183,2 mln zł na koniec grudnia 2019 roku). Kwota ta obejmuje również 4-letnie
obligacje Euro Banku S.A. (wartość nominalna 250 mln zł), o terminie zapadalności w dniu 1 grudnia
2021 r. W 2020 roku Grupa odkupiła własne dłużne papiery wartościowe o wartości nominalnej
626,9 mln zł. W 2020 roku Bank wykupił bankowe papiery wartościowe o wartości nominalnej
221,2 mln zł, a w kwietniu 2020 r., zgodnie z terminem wykupu, 3-letnie obligacje serii T o wartości
nominalnej 300 mln zł, natomiast Millennium Leasing wykupił obligacje o wartości nominalnej
105,7 mln zł.
Płynność w walutach obcych Grupa zapewnia dzięki denominowanym w walucie pożyczkom
bilateralnym oraz transakcjom swapów walutowych jak i procentowo-walutowych. Portfel swapów
jest zdywersyfikowany w zakresie kontrahentów oraz terminów zapadalności. Z większością
kontrahentów, Grupa ma podpisane aneksy do umów ramowych, regulujące kwestie zabezpieczeń
(ang. Credit Support Annex, CSA). W związku z tym, w przypadku niekorzystnych zmian kursów
(deprecjacja zł), Bank zobligowany jest do złożenia depozytu w celu zabezpieczenia rozliczenia
instrumentów pochodnych w przyszłości, a w przypadku korzystnych zmian kursów (aprecjacja zł)
Grupa otrzymuje depozyt zabezpieczający od kontrahentów. W żadnej z zawartych umów ramowych
(zarówno międzynarodowych jak i krajowych) nie są zawarte zapisy ustanawiające związek
pomiędzy ratingiem Banku a wysokością depozytów zabezpieczających. Potencjalne pogorszenie
ratingu nie będzie zatem miało wpływu na sposób wyliczenia i wymianę depozytów
zabezpieczających.
Grupa uwzględnia możliwość niekorzystnej zmiany kursu walut obcych, w szczególności CHF i EUR
powodującej zwiększenie potrzeb płynnościowych w różnych analizowanych wariantach ryzyka
płynności i uwzględnia to ryzyko w swoich planach płynnościowych.
Miary oceny ryzyka płynności
Ocena ryzyka płynności Grupy jest realizowana z zastosowaniem zarówno wewnętrznych jak
i nadzorczych miar, dla których zdefiniowano limity ekspozycji.
Kształtowanie się sytuacji płynnościowej Grupy w krótkich horyzontach czasowych jest sprawdzane
codziennie na podstawie portfela aktywów płynnych, portfela papierów wartościowych, uznanych
przez NBP, jako zabezpieczenie standardowych instrumentów wsparcia płynności oraz dwóch
wskaźników zdefiniowanych wewnętrznie: płynność natychmiastowa oraz płynność kwartalna.
Te dwa ostatnie wskaźniki mierzą maksymalne zapotrzebowanie na środki, które mogłoby powstać
jednego dnia, z uwzględnieniem projekcji przepływów środków pieniężnych odpowiednio na datę
spot lub okres 3-miesięczny. Dodatkowo, portfel aktywów płynnych wyznacza się na bazie dziennej.
Wskaźniki te są porównywane z obowiązującymi limitami ekspozycji oraz raportowane codziennie do
obszarów odpowiedzialnych za zarządzanie i kontrolę ryzyka płynności dla Grupy, a w cyklach
miesięcznych i/lub kwartalnych prezentowane są do Zarządu i na Radę Nadzorczą Banku.
96
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
W trakcie roku 2020 wszystkie wspomniane wyżej wewnętrzne wskaźniki płynności pozostały
znacznie powyżej minimalnych limitów. Limity ograniczające ryzyko płynności podlegają
aktualizacji przynajmniej raz w roku biorąc pod uwagę m.in. wielkość skonsolidowanych funduszy
własnych, bieżącą i przewidywaną strukturę bilansu, historyczną konsumpcję limitów, a także
obecną sytuację rynkową i wymogi nadzorcze. Obecnie stosowane limity obowiązują od 1 stycznia
2020 roku i zostaną zastąpione zaktualizowanymi limitami w dniu 1 stycznia 2021 roku.
Zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 575/2013 w sprawie wymogów
ostrożnościowych dla instytucji kredytowych i firm inwestycyjnych (CRR), Grupa wyznacza wymóg
pokrycia płynności (LCR). Minimalny, nadzorczy poziom wskaźnika LCR w wysokości 100%, który
obowiązywał w 2020 roku, został spełniony przez Grupę (na koniec grudnia 2020 roku wskaźnik LCR
wynosił 161%). Wskaźnik ten jest wyznaczany codziennie i raportowany w okresach miesięcznych do
NBP od marca 2014 roku. Wewnętrznie wskaźnik LCR szacowany jest codziennie i raportowany do
obszarów odpowiedzialnych za zarządzanie i kontrolę ryzyka płynności w Grupie na bazie dziennej.
W 2020 r. regularnie obliczano również wymóg stabilnego finansowania netto (NSFR). W każdym
kwartale wskaźnik NSFR był powyżej planowanego minimum nadzorczego w wysokości 100%
(minimum nadzorcze będzie obowiązywać w czerwcu 2021 r.).
Bieżące wskaźniki płynności mln PLN
31.12.2020
Wskaźnik płynności
natychmiastowej
(m PLN)*
Wskaźnik płynności
kwartalnej
(m PLN)*
Zabezpieczenie uznawane
przez Bank Centralny /
Depozyty łącznie (%)**
Portfel Aktywów
płynnych
(m PLN)***
LCR (%)
Wskaźnik
17 235
17 289
21%
18 250
161%
Wskaźnik
(% aktywów ogółem)
21%
21%
21%
n.a.
n.a.
Limit minimalny
10%
10%
15%
12 000
100%
31.12.2019
Wskaźnik płynności
natychmiastowej
(m PLN)*
Wskaźnik płynności
kwartalnej
(m PLN)*
Zabezpieczenie uznawane
przez Bank Centralny /
Depozyty łącznie (%)**
Portfel Aktywów
płynnych
(m PLN)***
LCR (%)
Wskaźnik
18 795
18 795
n.a.
22 795
171%
Limit minimalny
957
(1 596)
n.a.
12 000
100%
* - Wskaźniki płynności natychmiastowej i kwartalnej: wartość zabezpieczenia uznawanego przez Bank Centralny, czyli bufor
płynności możliwy do zdyskontowania w Banku Centralnym, po uwzględnieniu haircutów dla standardowych operacji
pieniężnych, minus przewidywane odpływy netto (w ciągu najbliższych 3 dni roboczych dla wskaźnika płynności
natychmiastowej oraz w ciągu najbliższych 3 miesięcy dla wskaźnika płynności kwartalnej, we wszystkich walutach
wymienialnych).
** - Zabezpieczenie uznawane przez Bank Centralny / Depozyty łącznie: iloraz wartości zabezpieczenia uznawanego przez
Bank Centralny, czyli bufor płynności możliwy do zdyskontowania w Banku Centralnym po uwzględnieniu haircutów dla
standardowych transakcji pieniężnych oraz wartości depozytów łącznie. Wskaźnik ten jest obliczany na bazie kwoty
nominalnej wymienionych produktów.
*** - Portfel Aktywów płynnych: Łączna suma gotówki, ekspozycji w stosunku do NBP (w tym nadwyżka nad wymaganą
wysokość rezerwy obowiązkowej) oraz dłużnych papierów wartościowych Skarbu Państwa, bonów NBP i należności od banków
o terminie wymagalności do 1 miesiąca. Portfel dłuznych papierów wartościowych pomniejsza się o haircut NBP stosowany
dla transakcji repo oraz o papiery zablokowane na cele inne niż płynnościowe.
Grupa monitoruje płynność na bazie wewnętrznych miar płynności, uwzględniając również wpływ
kursów walutowych na sytuację płynnościową.
Ponadto Grupa stosuje analizę wewnętrznej płynności strukturalnej na bazie skumulowanych
urealnionych luk płynności (tj. z założeniem prawdopodobieństwa powstania przepływu środków
pieniężnych). Bezpieczny poziom, przyjęty w Grupie w zakresie relacji niedoboru płynności został
określony dla każdego przedziału czasowego poniżej 5-ciu lat.
97
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
W grudniu 2020 r. wszystkie luki płynności były dodatnie, jednak w przedziale 7 dni do 1 miesiąca
skumulowana luka płynności tymczasowo przekroczyła założony minimalny limit (konserwatywnie
ustawiony na 12% sumy aktywów Grupy), osiągając 93% jego poziomu. Stąd, przekroczenia limitów
dla luki płynności nie powinny być utożsamiane z jakimkolwiek zagrożeniem płynności. Obniżenie się
luk krótkoterminowych nastąpiło w wyniku spadku aktywów płynnych ze względu na wypływu
środków klientów korporacyjnych i finansowych na koniec roku. Wyniki skumulowane, urealnionej
luki płynności (warunki normalne) prezentują tabele poniżej.
31.12.2020
Urealniona luka płynności (mln PLN)
do 6
miesięcy
6 - 12
miesięcy
1 - 2 lata
2 - 3 lata
3 - 5 lat
Powyżej
5-ciu lat
Urealnione aktywa bilansowe
27 740
7 286
12 584
9 874
13 861
38 160
Urealnione pasywa bilansowe
13 075
4 649
8 351
6 358
9 321
59 142
Luka bilansowa
14 665
2 637
4 233
3 516
4 539
(20 982)
Skumulowana luka bilansowa
14 665
17 303
21 536
25 052
29 591
8 609
Urealnione aktywa pozabilansowe
82
53
75
70
23
2
Urealnione pasywa pozabilansowe
(1 400)
(49)
(83)
(65)
(35)
(4)
Luka pozabilansowa
(1 318)
4
(8)
5
(12)
(2)
Luka ogółem
13 347
2 641
4 225
3 521
4 528
(20 984)
Skumulowana luka ogółem
13 347
15 989
20 214
23 735
28 263
7 278
31.12.2019
Urealniona luka płynności (mln PLN)
do 6
miesięcy
6 - 12
miesięcy
1 - 2 lata
2 - 3 lata
3 - 5 lat
Powyżej
5-ciu lat
Urealnione aktywa bilansowe
33 558
6 884
11 756
9 705
12 790
36 047
Urealnione pasywa bilansowe
11 067
4 415
8 205
6 494
9 393
63 202
Luka bilansowa
22 491
2 469
3 551
3 211
3 397
(27 155)
Skumulowana luka bilansowa
22 491
24 960
28 511
31 722
35 119
7 965
Urealnione aktywa pozabilansowe
216
249
80
37
32
4
Urealnione pasywa pozabilansowe
(1 435)
(71)
(87)
(39)
(48)
(8)
Luka pozabilansowa
(1 219)
178
(7)
(2)
(15)
(4)
Luka ogółem
21 272
2 647
3 545
3 209
3 382
(27 159)
Skumulowana luka ogółem
21 272
23 919
27 464
30 673
34 055
6 896
Grupa opracowała narzędzie do zarządzania ryzykiem płynności, określające analizy wrażliwości
oraz scenariusze warunków skrajnych (idiosynkratyczne, systemowe i stanowiące ich kombinację).
Na cele testów warunków skrajnych, luki płynności są urealniane przy założeniu konserwatywnego
podejścia do oceny prawdopodobieństwa wystąpienia przepływów środków pieniężnych (m.in.
biorące pod uwagę wycofanie depozytów, opóźnienia w spłatach kredytów, gorszą płynność rynku
wtórnego papierów wartościowych, najwyższe koszty finansowania - założenie najgorszych
zaobserwowanych w Banku marż na depozytach, równoległe przesunięcia krzywej dochodowości czy
deprecjację złotego).
Testy warunków skrajnych płynności są przeprowadzane, co najmniej kwartalnie, aby ustalić profil
ryzyka płynności Grupy oraz zapewnić zdolność Grupy do wywiązania się ze zobowiązań w przypadku
kryzysu płynności i aby przyczynić się do opracowania awaryjnego planu płynności oraz decyzji
zarządczych. Dodatkowo, wyniki testów warunków skrajnych wykorzystywane są do określenia
progów ostrzegawczych dla wskaźników wczesnego ostrzegania, których to zadaniem jest
identyfikacja zbliżających się problemów płynnościowych i wskazanie Zarządowi na ewentualną
konieczność uruchomienia Awaryjnego Planu Płynności.
98
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Wyniki testów warunków skrajnych, przeprowadzonych w grudniu 2020 roku, pokazują, że
najbardziej dotkliwy, negatywny wpływ miał scenariusz mieszany (połączony szok idiosynkratyczny
i systemowy) dla którego horyzont przeżycia spadł poniżej 4 miesięcy, nadal pozostając powyżej
limitu 3 miesięcy.
Informacje odnośnie zarządzania ryzykiem płynności w tym informacje na temat wykorzystania
limitów wewnętrznych i zewnętrznych są przekazywane w cyklu miesięcznym do Komitetu
Kapitałów, Aktywów i Pasywów, a kwartalnie raportowane do Zarządu i Rady Nadzorczej Banku.
Proces planowania i budżetowania realizowany przez Grupę obejmuje przygotowanie Planu
Płynności co ma na celu zapewnienie że wzrost biznesu będzie wspierany przez adekwatną strukturę
finansowania płynności oraz przestrzeganie nadzorczych miar płynności.
Grupa dysponuje również procedurami awaryjnymi dla sytuacji zwiększonego ryzyka płynności – Plan
Awaryjny Płynności (plan awaryjny w przypadku pogorszenia się płynności finansowej Banku). Plan
Awaryjny Płynności ustala koncepcje, priorytety, obowiązki i konkretne środki do podjęcia na
wypadek kryzysu płynności. Awaryjny Plan Płynności jest aktualizowany co najmniej raz do roku.
W 2020 roku, Awaryjny Plan Płynności był testowany i zaktualizowany w celu zagwarantowania, że
jest on operacyjnie stabilny. W Planie dostosowano również progi ostrzegawcze dla wskaźników
wczesnego ostrzegania biorąc pod uwagę scenariusze i wyniki testów warunków skrajnych.
Zaktualizowany Plan został zatwierdzony przez Radę Nadzorczą w październiku 2020 r.
9.6. RYZYKO OPERACYJNE
Ryzyko operacyjne jest zdefiniowane jako ryzyko straty wynikające z niedostosowania lub
zawodności wewnętrznych procesów, działań ludzi lub systemów bądź też ze zdarzeń zewnętrznych.
W tej definicji mieści się ryzyko prawne, natomiast ryzyko strategiczne oraz ryzyko utraty reputacji
traktowane są jako oddzielne kategorie ryzyka. Ryzyko operacyjne objawia się w każdym aspekcie
działalności organizacji i jest jej nieodłączną częścią.
Rok 2020 był kolejnym rokiem funkcjonowania rozwiązań, wdrożonych w zakresie sprawnego
zarządzania ryzykiem operacyjnym, zgodnych z najlepszymi praktykami przyjętymi w tym zakresie
przez krajowe i międzynarodowe instytucje finansowe. Przyjęte rozwiązania sprawdziły się również
w sytuacji związanej z Pandemią COVID-19.Przyjęta struktura zarządzania ryzykiem określa
poszczególne szczeble zarządzania, zakresy ich obowiązków i odpowiedzialności.
Kluczową rolę w codziennej działalności Grupy odgrywają właściciele zdefiniowanych procesów
biznesowych i wspomagających. Na podstawie dogłębnej wiedzy o procesie właściciel procesu
najtrafniej identyfikuje i ogranicza występujące zagrożenia, stanowiąc pierwszą linię obrony. Drugą
linią obrony jest poziom wyspecjalizowanych jednostek zajmujących się organizacją procesów
zarządzania i kontrolą akceptowalnego poziomu ryzyka ze szczególnym uwzględnieniem takich
obszarów jak: zgodność z przepisami, nadużycia, bezpieczeństwo i zapewnienie ciągłości działania
oraz ubezpieczenia i powierzanie czynności podmiotom zewnętrznym. Trzecią linią obrony jest
jednostka niezależnego audytu wewnętrznego.
Każdą decyzję, dotyczącą kroków mających na celu optymalizację ryzyka operacyjnego, poprzedza
analiza związanych z tym kosztów i korzyści.
Wyższym szczeblem zarządzania ryzykiem jest Komitet Procesów i Ryzyka Operacyjnego, którego
obszar działania dotyczy zagrożeń zidentyfikowanych w więcej niż jednym procesie. Wszelkie
działania dotyczące zarządzania ryzykiem operacyjnym są koordynowane i nadzorowane przez
Komitet Ryzyka, Zarząd i Radę Nadzorczą.
99
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Zgodnie z przyjętym modelem zarządzanie ryzykiem jest procesem ciągłego doskonalenia w zakresie
identyfikacji, oceny, monitorowania, ograniczania i raportowania poprzez:
▪ gromadzenie zdarzeń ryzyka operacyjnego,
▪ samoocenę ryzyka operacyjnego w poszczególnych procesach,
▪ analizę i monitorowanie wskaźników ryzyka.
Zdarzenia ryzyka operacyjnego Grupa gromadzi w narzędziu informatycznym, wspomagającym
zarządzanie ryzykiem operacyjnym. Zdarzenia te poddawane są analizie odnośnie przyczyn
powstania i możliwości zmniejszenia skutków, oraz zastosowania działania prewencyjnego.
W systemie informatycznym zdarzenia przypisywane są do konkretnej kategorii ryzyka i konkretnego
procesu, co następnie jest m.in. elementem raportowania oraz walidacji samooceny ryzyka.
Wewnętrzna baza zdarzeń ryzyka spełnia również wymogi jakościowe i ilościowe stosowania metod
zaawansowanych wyliczenia wymogów kapitałowych z tytułu ryzyka operacyjnego.
Badanie samooceny ryzyka operacyjnego zostało przeprowadzone łącznie z przeglądem procesów,
polegającym na ocenie skuteczności przyjętych rozwiązań do spełniania wymogów Klientów
i partnerów biznesowych w zakresie jakości obsługi oraz optymalizacji kosztowej. Przyjęta
metodologia odnośnie samooceny ryzyka i kontroli pozwoliła ocenić poziom ryzyka w danym
procesie, przy uwzględnieniu istniejących kontroli, w oparciu o przyjęte scenariusze. Dla oceny
poziomów ryzyka powyżej przyjętego progu tolerancji zostały zaproponowane, wdrożone i są
monitorowane działania zapobiegawcze.
W trakcie badania samooceny ryzyka i kontroli poddane zostały analizie również wskaźniki
wydajności, a w tym również wskaźniki ryzyka zdefiniowane dla każdego procesu. Kluczowe osoby
odpowiedzialne za kształtowanie i realizację zadań w poszczególnych procesach tak zdefiniowały i
dostosowały wskaźniki, aby były one najlepszymi predykatorami zbliżających się zagrożeń. Bieżące
monitorowanie wskaźników służy zwiększeniu efektywności i wydajności przebiegu procesów oraz
skutecznej kontroli ryzyka na poziomie poszczególnych działań w procesach.
Informacja na temat ryzyka operacyjnego jest włączona w sprawozdawczość zarządczą wysokiego
szczebla konsolidującą informacje o działaniu poszczególnych procesów.
Biorąc pod uwagę stopień rozwoju zarządzania ryzykiem operacyjnym oraz skalę i profil swojej
działalności, Grupa wylicza wymóg kapitałowy na ryzyko operacyjne przy zastosowaniu Metody
Standardowej.
100
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
10. Segmenty operacyjne
Informacja o segmentach operacyjnych została sporządzona w oparciu o strukturę raportowania na
bazie której Zarząd Banku dokonuje oceny wyników i zarządza zasobami segmentów. Grupa nie
stosuje dodatkowego podziału działalności na obszary geograficzne z uwagi na nieistotną skalę
działalności prowadzonej poza Polską, w efekcie taki uzupełniający podział nie jest prezentowany.
Działalność Grupy prowadzona jest w oparciu o zróżnicowane linie biznesowe, oferujące określone
produkty i usługi skierowane do poniższych segmentów rynku:
Segment Klientów Detalicznych
Segment Klientów Detalicznych obejmuje działalność skierowaną na Klientów masowych, Klientów
zamożnych, małe przedsiębiorstwa i przedsiębiorców indywidualnych.
Działalność powyższych linii biznesowych rozwijana jest przy wykorzystaniu pełnej oferty produktów
i usług bankowych oraz sprzedaży wyspecjalizowanych produktów oferowanych przez jednostki
zależne Grupy. W obszarze produktów kredytowych głównymi produktami są kredyty hipoteczne,
kredyty konsumenckie, kredyty rewolwingowe w kartach kredytowych i produkty leasingowe dla
małych przedsiębiorstw. Do głównych funduszy klientów zaliczają się natomiast: rachunki bieżące,
depozyty terminowe, fundusze inwestycyjne i produkty strukturyzowane. Dodatkowo oferta
obejmuje produkty ubezpieczeniowe, głównie w powiązaniu z kredytami i kartami kredytowymi, jak
i wyspecjalizowane produkty oszczędnościowe. Oferta produktowa dla klientów zamożnych została
wzbogacona o wyselekcjonowane fundusze inwestycyjne innych pośredników finansowych, fundusze
zagraniczne oraz obligacje strukturyzowane wyemitowane przez Bank.
Segment Klientów Korporacyjnych
Segment Klientów Korporacyjnych opiera się na działalności skierowanej do Średnich i Dużych
Przedsiębiorstw. Oferta skierowana jest odpowiednio również do Klientów z sektora budżetowego
oraz Podmiotów Publicznych.
Działania biznesowe w segmencie Klientów Korporacyjnych prowadzone są przy wykorzystaniu
wysokiej jakości oferty typowych produktów bankowych (kredyty na działalność bieżącą, kredyty
inwestycyjne, rachunki bieżące, depozyty terminowe) uzupełnionych o ofertę produktów w zakresie
zarządzania gotówką, produktów Departamentu Skarbu, w tym instrumentów pochodnych oraz usług
leasingowych i faktoringowych.
Bankowość Skarbcowa, ALM (zarządzanie aktywami i pasywami) i Inne
Segment ten obejmuje aktywność Grupy zaangażowaną w inwestycje przeprowadzane na rachunek
Banku, działalność maklerską, operacje na rynku międzybankowym, zaangażowanie w dłużne
papiery wartościowe, które nie są przypisane innym segmentom.
W segmencie tym znajdują się pozostałe aktywa i pozostałe pasywa, aktywa i pasywa związane
z instrumentami pochodnymi zabezpieczającymi, zobowiązania z tytułu zewnętrznego finansowania
Grupy oraz aktywa z tytułu podatku odroczonego nieprzypisane do żadnego segmentu.
101
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Dla każdego segmentu określany jest wynik przed opodatkowaniem, który obejmuje:
- wynik z tytułu odsetek obliczany na bazie odsetek zewnętrznych aktywów pracujących i pasywów
segmentu oraz alokowanych aktywów i pasywów, generujących wewnętrzny przychód lub koszt z
tytułu odsetek. Przychody i koszty wewnętrzne wyliczone są w oparciu o rynkowe stopy
procentowe z zastosowaniem wewnętrznych metod wyceny;
- wynik z tytułu prowizji;
- pozostałe przychody z operacji finansowych oraz pozycji wymiany jak: przychody
z tytułu dywidend, wynik na działalności inwestycyjnej i handlowej, wynik z pozycji wymiany
oraz wynik z pozostałych instrumentów finansowych;
- pozostałe przychody i koszty operacyjne;
- koszty z tytułu utraty wartości aktywów finansowych i niefinansowych;
- udział segmentu w kosztach operacyjnych w tym kosztach osobowych i administracyjnych;
- udział segmentu w kosztach amortyzacji;
- zysk operacyjny wyliczony jako miara zysku segmentu różni się od wyniku finansowego MSSF
przed opodatkowaniem z tytułu: udziału w zyskach netto jednostek stowarzyszonych, obciążenia
podatkiem bankowym i kosztu rezerw na ryzyko prawne z tytułu walutowych kredytów
hipotecznych. Pozycje te oraz obciążenie podatkiem dochodowym zostały zaprezentowane
wyłącznie na poziomie Grupy.
Aktywami i pasywami segmentów komercyjnych są operacyjne aktywa i pasywa wykorzystywane
przez segment w jego działalności operacyjnej, zaalokowane w oparciu o przesłanki biznesowe.
Różnica między aktywami i pasywami operacyjnymi pokryta jest przez aktywa/pasywa rynku
pieniężnego oraz dłużne papiery wartościowe. Aktywami i pasywami segmentu Skarb, ALM i Inne są
aktywa/pasywa rynku pieniężnego i dłużne papiery wartościowe pozostałe po zalokowaniu do
segmentów komercyjnych.
102
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Rachunek zysków i strat za okres 1.01.2020 – 31.12.2020
w tysiącach zł
Bankowość
Detaliczna
Bankowość
Korporacyjna
Skarb, ALM
i Inne
Razem
Grupa
Wynik z tytułu odsetek
1 635 373
305 674
607 553
2 548 600
Wynik z tytułu opłat i prowizji, w tym:
587 908
154 232
3 916
746 056
Przychody z tytułu opłat i prowizji
762 957
163 077
21 380
947 414
Koszty z tytułu opłat i prowizji
(175 049)
(8 845)
(17 464)
(201 358)
Dywidendy, pozostałe przychody z operacji finansowych oraz
pozycji wymiany
50 963
68 154
170 801
289 918
Wynik z aktywów finansowych wycenianych obowiązkowo
według wartości godziwej przez wynik finansowy
(42 920)
0
81 496
38 576
Pozostałe przychody i koszty operacyjne
(16 246)
(8 064)
(63 984)
(88 294)
Przychody operacyjne razem
2 215 078
519 996
799 782
3 534 856
Koszty osobowe
(685 841)
(142 216)
(28 273)
(856 330)
Koszty administracyjne
(534 563)
(64 414)
(87 072)
(686 049)
Amortyzacja
(190 088)
(17 242)
(3 081)
(210 411)
Koszty operacyjne razem
(1 410 492)
(223 872)
(118 426)
(1 752 790)
Koszty z tytułu utraty wartości aktywów
(432 044)
(124 912)
(7 846)
(564 802)
Wynik z tytułu modyfikacji
(15 487)
1 922
0
(13 565)
Wynik operacyjny razem
357 055
173 134
673 510
1 203 699
Udział w zyskach jednostek podporządkowanych
0
Koszty rezerw na ryzyko prawne z tytułu walutowych
kredytów hipotecznych
(713 617)
Podatek bankowy
(279 147)
Wynik finansowy przed opodatkowaniem podatkiem
dochodowym
210 935
Podatek dochodowy
(188 118)
Wynik finansowy po opodatkowaniu
22 817
Pozycje bilansowe wg stanu na 31.12.2020
w tysiącach zł
Bankowość
Detaliczna
Bankowość
Korporacyjna
Skarb, ALM i
Inne
Razem
Grupa
Kredyty i pożyczki udzielone klientom
57 819 969
16 268 373
0
74 088 342
Zobowiązania wobec klientów
65 413 189
15 919 233
178 118
81 510 540
103
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Rachunek zysków i strat za okres 1.01.2019 – 31.12.2019
w tysiącach zł
Bankowość
Detaliczna
Bankowość
Korporacyjna
Skarb, ALM
i Inne
Razem
Grupa
Wynik z tytułu odsetek
1 836 855
322 981
277 083
2 436 919
Wynik z tytułu opłat i prowizji, w tym:
545 134
152 924
1 095
699 153
Przychody z tytułu opłat i prowizji
724 985
162 878
12 024
899 887
Koszty z tytułu opłat i prowizji
(179 851)
(9 954)
(10 929)
(200 734)
Dywidendy, pozostałe przychody z operacji finansowych oraz
pozycji wymiany
102 500
67 492
82 762
252 754
Wynik z aktywów finansowych wycenianych obowiązkowo
według wartości godziwej przez wynik finansowy
(23 401)
0
89 104
65 703
Pozostałe przychody i koszty operacyjne
(34 028)
(12 455)
40 076
(6 407)
Przychody operacyjne razem
2 427 060
530 942
490 120
3 448 122
Koszty osobowe
(661 851)
(145 036)
(29 502)
(836 389)
Koszty administracyjne
(555 155)
(56 419)
(97 220)
(708 794)
Amortyzacja
(162 179)
(15 838)
(2 855)
(180 872)
Koszty operacyjne razem
(1 379 185)
(217 293)
(129 577)
(1 726 055)
Koszty z tytułu utraty wartości aktywów
(318 881)
(83 877)
(1 178)
(403 936)
Wynik z tytułu modyfikacji
(12 188)
525
0
(11 663)
Wynik operacyjny razem
716 806
230 297
359 365
1 306 468
Udział w zyskach jednostek podporządkowanych
0
Koszty rezerw na ryzyko prawne z tytułu walutowych
kredytów hipotecznych
(223 134)
Podatek bankowy
(247 991)
Wynik finansowy przed opodatkowaniem podatkiem
dochodowym
835 343
Podatek dochodowy
(274 611)
Wynik finansowy po opodatkowaniu
560 732
Pozycje bilansowe wg stanu na 31.12.2019
w tysiącach zł
Bankowość
Detaliczna
Bankowość
Korporacyjna
Skarb, ALM i
Inne
Razem
Grupa
Kredyty i pożyczki udzielone klientom
53 391 200
16 224 190
0
69 615 390
Zobowiązania wobec klientów
63 811 244
17 506 007
137 514
81 454 765
104
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
11. Opis transakcji z podmiotami powiązanymi
Wszelkie transakcje dokonane z podmiotami powiązanymi w 2020 r. wynikały z bieżącej
działalności.
Poza transakcjami opisanymi w niniejszym rozdziale, we wskazanym okresie ani Bank Millennium
S.A., ani jednostki zależne od Banku Millennium S.A. nie dokonały innych transakcji z podmiotami
powiązanymi, które pojedynczo lub łącznie były istotne i zostały zawarte na warunkach istotnie
odbiegających od warunków rynkowych.
11.1. TRANSAKCJE Z GRUPĄ PODMIOTU DOMINUJĄCEGO
Poniżej przedstawiono kwoty transakcji z grupą podmiotu dominującego (jednostka dominująca
najwyższego szczebla) w stosunku do Banku – Banco Comercial Portugues (transakcje te wynikają w
głównej mierze z działalności o charakterze bankowym), (w tys. PLN):
Z podmiotem dominującym
Z innymi jednostkami
z grupy podmiotu
dominującego
31.12.2020
31.12.2019
31.12.2020
31.12.2019
AKTYWA
Kredyty i pożyczki udzielone innym bankom – rachunki
i depozyty
1 237
106 971
0
0
Aktywa finansowe wyceniane do wartości godziwej przez
Rachunek zysków i strat (przeznaczone do obrotu)
0
0
0
0
Instrumenty pochodne zabezpieczające
0
0
0
0
Pozostałe aktywa
0
0
0
0
ZOBOWIĄZANIA
Zobowiązania wobec banków
23 601
271
127 903
117 588
Zobowiązania z tytułu emisji dłużnych papierów
wartościowych
0
0
0
0
Zobowiązania finansowe wyceniane do wartości godziwej
przez Rachunek zysków i strat (przeznaczone do obrotu)
333
361
0
0
Instrumenty pochodne zabezpieczające
0
0
0
0
Pozostałe zobowiązania
0
0
122
215
105
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Z podmiotem dominującym
Z innymi jednostkami z grupy
podmiotu dominującego
2020
2019
2020
2019
PRZYCHODY Z TYTUŁU:
Odsetek
(232)
(48)
0
0
Prowizji
102
209
0
0
Aktywów i zobowiązań finansowych przeznaczonych do
obrotu
0
0
0
0
KOSZTY Z TYTUŁU:
Odsetek
3
69
(325)
(298)
Prowizji
0
0
0
0
Aktywów i zobowiązań finansowych przeznaczonych do
obrotu
452
488
0
0
Pozostałe operacyjne netto
13
13
0
0
Działania
0
0
256
982
Z podmiotem dominującym
Z innymi jednostkami z grupy
podmiotu dominującego
31.12.2020
31.12.2019
31.12.2020
31.12.2019
Zobowiązania warunkowe
100 774
101 101
0
0
udzielone
100 000
100 345
0
0
otrzymane
774
756
0
0
Instrumenty pochodne (wartość nominalna)
15 938
15 807
0
0
11.2. TRANSAKCJE Z OSOBAMI ZARZĄDZAJĄCYMI I NADZORUJĄCYMI
BANK
Dane o zaangażowaniu wykazywanym w stosunku do Osób Zarządzających i Nadzorujących Bank, wg
stanu na dzień 31.12.2020 (w tys. PLN):
Osoby Zarządzające
Osoby Nadzorujące
Limity zadłużenia ogółem,
w tym limit niewykorzystany
211,5
179,7
137,0
111,3
Grupa świadczy na rzecz członków Zarządu i członków Rady Nadzorczej oraz ich osób bliskich
standardowe usługi finansowe obejmujące, m.in., prowadzenie rachunków bankowych,
przyjmowanie depozytów czy sprzedaż instrumentów finansowych. Zdaniem Grupy, transakcje te są
zawierane na warunkach rynkowych. Zgodnie z przyjętymi w Banku zasadami polityki kredytowej,
transakcje mające charakter kredytu terminowego opisane w niniejszym punkcie posiadają
stosowne zabezpieczenia służące ograniczeniu ryzyka kredytowego.
106
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Dane o zaangażowaniu w podmioty powiązane personalnie, wg stanu na 31.12.2020 (w tys. PLN):
Podmiot
Udzielone kredyty
Udzielone
gwarancje
Otwarte linie
kredytowe
Powiązanie
Klient 1
9 976
3 000
161
Personalne z Osobą Nadzorującą
Dane o zaangażowaniu wykazywanym w stosunku do Osób Zarządzających i Nadzorujących Bank, wg
stanu na dzień 31.12.2019 (w tys. PLN):
Osoby Zarządzające
Osoby Nadzorujące
Limity zadłużenia ogółem,
w tym limit niewykorzystany
211,0
158,4
137,0
125,0
Dane o zaangażowaniu w podmioty powiązane personalnie, wg stanu na 31.12.2019 (w tys. PLN) :
Podmiot
Udzielone
kredyty
Udzielone gwarancje
Otwarte linie
kredytowe
Powiązanie
Klient 1
11 431
3 000
147
Personalne z Osobą Nadzorującą
11.3. INFORMACJE O WYNAGRODZENIACH I KORZYŚCIACH OSÓB
NADZORUJĄCYCH I ZARZĄDZAJĄCYCH BANKIEM
Rachunek Zysków i Strat Grupy został obciążony kosztami z tytułu wynagrodzeń (z uwzględnieniem
salda utworzonych i rozwiązanych rezerw na wypłatę premii) i korzyści na rzecz osób
zarządzających wg poniższego zestawienia (w tys. PLN):
Rok
Wynagrodzenia i nagrody
Korzyści
RAZEM
2020
16 103,3
1 927,4
18 030,7
2019
19 414,8
1 838,9
21 253,7
Korzyści stanowią głównie koszty akomodacji zagranicznych Członków Zarządu. Wartości
zaprezentowane w powyższej tabeli zawierają pozycje zaliczane do kategorii świadczeń
krótkoterminowych oraz rezerwy na zmienne składniki wynagrodzeń.
W 2020 i 2019 r. Członkowie Zarządu nie otrzymali wynagrodzenia ani żadnych świadczeń
dodatkowych od Spółek Zależnych.
Wynagrodzenie Członków Rady Nadzorczej Banku (w tys. PLN):
Rok
Krótkoterminowe wynagrodzenia i korzyści
2020
2 053,5
2019
2 076,7
W 2020 członkowie Rady Nadzorczej otrzymali wynagrodzenie od Spółek Zależnych z tytułu
pełnionych funkcji kwocie 17,5 tys. zł, podczas gdy w 2019 r. członkowie Rady Nadzorczej nie
otrzymali wynagrodzenia ani żadnych świadczeń dodatkowych od Spółek Zależnych.
107
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
12. Wartość godziwa
Najlepszym odzwierciedleniem wartości godziwej instrumentów finansowych jest cena, która jest
możliwa do otrzymania w przypadku sprzedaży aktywa lub do zapłaty w przypadku transferu
zobowiązania w transakcji rynkowej (cena wyjścia). W przypadku wielu produktów i transakcji, dla
których wartość rynkowa wzięta bezpośrednio z kwotowań aktywnego rynku
(marking-to-market) nie jest dostępna, wartość godziwa musi być szacowana za pomocą
wewnętrznych modeli opartych na dyskontowaniu przepływów finansowych (marking-to-model).
Przepływy finansowe dla różnych instrumentów są wyznaczane zgodnie z ich indywidualną
charakterystyką, a czynniki dyskontujące uwzględniają zmiany w czasie zarówno rynkowych stóp
procentowych, jak i marż.
Zgodnie z MSSF 13 „Wycena wartości godziwej” Grupa stosuje techniki wyceny, które są
odpowiednie do okoliczności i w przypadku których są dostępne dostateczne dane do wyceny
wartości godziwej, przy maksymalnym wykorzystaniu odpowiednich obserwowalnych danych
wejściowych i minimalnym wykorzystaniu nieobserwowalnych danych wejściowych, a mianowicie:
Poziom 1 – wycena oparta o dane w pełni obserwowalne (kwotowania aktywnego rynku);
Poziom 2 – modele wyceny wykorzystujące informacje niestanowiące danych z poziomu 1, ale
obserwowalne bezpośrednio lub pośrednio;
Poziom 3 – modele wyceny wykorzystujące dane nieobserwowalne (niepochodzące z aktywnego
rynku).
Techniki wyceny przyjęte do ustalenia wartości godziwej są stosowane w sposób ciągły. Zmiana
techniki wyceny skutkująca przeniesieniem pomiędzy powyższymi metodami następuje, gdy:
▪ transfer z Poziomu 1 do 2 ma miejsce, gdy dla instrumentów finansowych wycenianych
według Poziomu 1 na dany dzień bilansowy nie są dostępne kwotowania aktywnego rynku (a
uprzednio były);
▪ transfer z Poziomu 2 do 3 ma miejsce, gdy dla instrumentów finansowych wycenianych
według Poziomu 2 na dany dzień bilansowy uwzględniany w wycenie udział parametrów
niepochodzących z rynku stał się istotny (a uprzednio był nieistotny).
Instrumenty finansowe nie ujmowane w bilansie według wartości godziwej
Wszystkie modelowe oszacowania zawierają pewną dozę arbitralności i dlatego odzwierciedlają
wyłącznie wartość instrumentów, dla których zostały stworzone. W tych warunkach prezentowane
wartości różnic między wartościami godziwymi i bilansowymi nie mogą być rozumiane jako korekty
wartości ekonomicznej Grupy. Wartość godziwa tych instrumentów jest wyznaczana wyłącznie w
celu wypełnienia wymogów prezentacyjnych określonych przez MSSF 13 i MSSF 7.
Główne założenia i metody zastosowane do oszacowania wartości godziwej aktywów i pasywów
Grupy są następujące:
Należności i zobowiązania wobec banków
Wartość godziwa tych instrumentów finansowych została wyznaczona poprzez zdyskontowanie
bieżącymi stopami przyszłych przepływów kapitałowych i odsetkowych przy założeniu ich
wystąpienia w terminach kontraktowych.
108
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Kredyty i pożyczki udzielone klientom
Wartość godziwa instrumentów tego rodzaju bez określonego harmonogramu spłat, ze względu na
ich krótkoterminowy charakter oraz stabilną w czasie politykę Grupy w odniesieniu do tego portfela,
jest zbliżona do wartości bilansowej.
Dla zmienno-procentowych produktów leasingowych wartość godziwą oszacowano poprzez
skorygowanie wartości bilansowej o zdyskontowane przepływy wynikające z różnicy marż.
Wartość godziwa instrumentów o określonym terminie zapadalności została oszacowana poprzez
zdyskontowanie związanych z nimi przepływów finansowych w terminach i na warunkach
wynikających z umów przy zastosowaniu bieżących stóp zero kuponowych oraz marż na ryzyko
kredytowe.
W przypadku kredytów mieszkaniowych, ze względu na ich długoterminowy charakter, do
oszacowania przyszłych przepływów finansowych dodatkowo zostały uwzględnione: efekt
wcześniejszej spłaty oraz ryzyko płynności w walutach obcych.
Zobowiązania wobec klientów
Wartość godziwa tego rodzaju instrumentów bez terminu wymagalności lub o terminie wymagalności
do 30 dni została uznana przez Grupę za zbliżoną do wartości bilansowej.
Wartość godziwa instrumentów o terminie wymagalności ponad 30 dni została wyznaczona poprzez
zdyskontowanie bieżącymi stopami (włączając bieżące średnie marże wg głównych walut i
przedziałów czasowych) przyszłych przepływów kapitałowych i odsetkowych (włączając pierwotne
średnie marże wg głównych walut i przedziałów czasowych) w terminach kontraktowych.
Zobowiązania z tytułu emisji strukturyzowanych dłużnych papierów wartościowych
Zobowiązania z tytułu emisji strukturyzowanych dłużnych papierów wartościowych - bankowe
papiery wartościowe (BPW), wyceniane są do wartości godziwej zgodnie z opracowanym przez Bank
modelem. W modelu tym obliczana jest cena obligacji zerokuponowej, która następnie powiększana
jest o cenę opcji stanowiącej podstawę strategii wbudowanej w daną obligację strukturyzowaną.
Wartość godziwą dla pozostałych zobowiązań z tytułu emisji papierów dłużnych wyemitowanych
przez Bank (obligacje (BKMO)) oszacowano na podstawie oczekiwanych przepływów pieniężnych
przy zastosowaniu bieżących stóp procentowych uwzględniając wysokość marży na ryzyko
kredytowe. Bieżący poziom marż został wyznaczony na podstawie ostatnio zawartych transakcji o
podobnym ryzyku kredytowym.
Zobowiązania podporządkowane i pożyczki średnioterminowe
Wartość godziwa tego rodzaju instrumentów finansowych została oszacowana na podstawie modelu
stosowanego do wyznaczania wartości rynkowej obligacji o zmiennym oprocentowaniu przy
bieżącym poziomie stóp rynkowych i historycznej marży na ryzyko kredytowe. Podobnie jak
w przypadku portfela kredytowego Bank uwzględnia poziom marży pierwotnej jako składnika kosztu
finansowania średnioterminowego pozyskanego w przeszłości w relacji do bieżącego poziomu marż
dla podobnych instrumentów, o ile można je wiarygodnie określić. Ze względu na brak płynnego
rynku pożyczek średnioterminowych jako punktu odniesienia dla ustalenia obecnego poziomu marż,
przyjęto marżę historyczną.
109
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Poniższa tabela przedstawia wyniki opisanych wyżej analiz wg stanu na 31.12.2020 roku (tys. zł):
Nota
Wartość bilansowa
Wartość godziwa
AKTYWA WYCENIANE WG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU
Instrumenty dłużne
22
38 818
39 559
Lokaty oraz kredyty i pożyczki udzielone bankom i innym
instytucjom monetarnym
22
625 430
625 430
Kredyty i pożyczki udzielone klientom*
21
72 472 589
70 992 415
ZOBOWIĄZANIA WYCENIANE WEDŁUG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU
Zobowiązania wobec banków i innych instytucji monetarnych
31
1 057 652
1 057 991
Zobowiązania wobec klientów
32
81 510 540
81 545 397
Wyemitowane dłużne papiery wartościowe
34
558 560
560 714
Zobowiązania podporządkowane
35
1 540 209
1 540 491
* Negatywny efekt wyceny portfela kredytowego do wartości godziwej jest w głównej mierze spowodowany wzrostem marż
kredytowych. Stosowana przez Bank metodologia wyceny portfela kredytowego zakłada, że bieżące marże w najlepszy
sposób odzwierciedlają istniejące warunki rynkowe i sytuację ekonomiczną. Analogiczna zasada jest szeroko stosowana do
wyceny nienotowanych na aktywnych rynkach papierów dłużnych. W efekcie, paradoksalnie zawsze, kiedy marże na nowych
kredytach rosną, spada wartość godziwa „starego” portfela kredytowego.
Modele zastosowane do wyznaczenia wartości godziwej instrumentów finansowych wymienionych w
powyższej tabeli nieujmowanych według wartości godziwej w bilansie Grupy, wykorzystują techniki
wyceny oparte na parametrach niepochodzących z rynku. W związku z tym, zaliczane są do trzeciej
kategorii wyceny.
Poniższa tabela przedstawia dane wg stanu na 31.12.2019 roku (tys. zł):
Nota
Wartość bilansowa
Wartość godziwa
AKTYWA WYCENIANE WG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU
Instrumenty dłużne
22
48 153
46 875
Lokaty oraz kredyty i pożyczki udzielone bankom i innym
instytucjom monetarnym
22
784 277
784 120
Kredyty i pożyczki udzielone klientom*
21
68 117 195
65 834 231
ZOBOWIĄZANIA WYCENIANE WEDŁUG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU
Zobowiązania wobec banków i innych instytucji monetarnych
31
1 578 848
1 580 741
Zobowiązania wobec klientów
32
81 454 765
81 463 818
Wyemitowane dłużne papiery wartościowe
34
1 183 232
1 189 016
Zobowiązania podporządkowane
35
1 546 205
1 548 362
110
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Instrumenty finansowe ujmowane w bilansie według wartości godziwej
Poniższa tabela przedstawia wartości bilansowe instrumentów wycenianych do wartości godziwej
usystematyzowane według zastosowanej techniki określania wartości godziwej:
Dane w tys. zł, stan na 31.12.2020
Nota
Kwotowania
aktywnego
rynku
Techniki wyceny w
oparciu o
parametry
pochodzące
z rynku
Techniki wyceny
z wykorzystaniem
istotnych parametrów
niepochodzących
z rynku
Poziom 1
Poziom 2
Poziom 3
AKTYWA
Aktywa finansowe przeznaczone do obrotu
18
Wycena instrumentów pochodnych
133 815
20 373
Instrumenty kapitałowe
245
Instrumenty dłużne
269 413
Aktywa finansowe inne niż przeznaczone do obrotu
obowiązkowo wyceniane według wartości godziwej
przez rachunek zysków i strat
19
Instrumenty kapitałowe
134 163
66 609
Instrumenty dłużne
50 335
Kredyty i pożyczki
1 615 753
Aktywa finansowe wyceniane według wartości
godziwej przez inne całkowite dochody
20
Instrumenty kapitałowe
320
29 218
Instrumenty dłużne
18 613 077
0
Instrumenty pochodne – rachunkowość zabezpieczeń
23
21 795
PASYWA
Zobowiązania finansowe przeznaczone do obrotu
30
Wycena instrumentów pochodnych
83 754
20 021
Pozycje krótkie
64 778
Instrumenty pochodne – rachunkowość zabezpieczeń
23
738 850
Dane w tys. zł, stan na 31.12.2019
Nota
Kwotowania
aktywnego
rynku
Techniki wyceny w
oparciu o
parametry
pochodzące
z rynku
Techniki wyceny
z wykorzystaniem
istotnych parametrów
niepochodzących
z rynku
Poziom 1
Poziom 2
Poziom 3
AKTYWA
Aktywa finansowe przeznaczone do obrotu
18
Wycena instrumentów pochodnych
46 143
65 538
Instrumenty kapitałowe
210
Instrumenty dłużne
874 033
Aktywa finansowe inne niż przeznaczone do obrotu
obowiązkowo wyceniane według wartości godziwej
przez rachunek zysków i strat
19
Instrumenty kapitałowe
66 609
Instrumenty dłużne
103 001
Kredyty i pożyczki
1 498 195
Aktywa finansowe wyceniane według wartości
godziwej przez inne całkowite dochody
20
Instrumenty kapitałowe
276
29 367
Instrumenty dłużne
20 840 604
999 917
Instrumenty pochodne – rachunkowość zabezpieczeń
23
43 159
PASYWA
Zobowiązania finansowe przeznaczone do obrotu
30
Wycena instrumentów pochodnych
84 772
65 186
Pozycje krótkie
202 265
Instrumenty pochodne – rachunkowość zabezpieczeń
23
426 847
111
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Stosując kryterium techniki wyceny Grupa na dzień 31.12.2020 r. klasyfikowała do kategorii
3 następujące instrumenty finansowe:
▪ ekspozycje kredytowe zawierające w definicji oprocentowania dźwignię finansową /
mnożnik (są to ekspozycje kart kredytowych i limitu w rachunku bieżącym dla których
oprocentowanie oparte jest o mnożnik: 4 razy stopa lombardowa). Do oszacowania wartości
godziwej kredytów, z uwagi na brak dostępności wartości rynkowej, posłużono się
wewnętrznym modelem wyceny z uwzględnieniem założenia, iż w momencie udzielenia
kredytu wartość godziwa równa jest wartości bilansowej. Wartość godziwa kredytów bez
rozpoznanej utraty wartości jest równa sumie przyszłych oczekiwanych przepływów
pieniężnych zdyskontowanych na daną datę bilansową. Stopa dyskontująca stanowi sumę:
kosztu ryzyka, kosztu finansowania, wartości oczekiwanego zwrotu. Wartość godziwa
kredytów o rozpoznanej utracie wartości jest równa sumie przyszłych oczekiwanych
odzysków zdyskontowanych z zastosowaniem efektywnej stopy procentowej, uznając że
średnie oczekiwane odzyski uwzględniają w pełni element ryzyka kredytowego. W
przypadku wzrostu stopy dyskontującej o 1 p.p. wycena portfela zmieniłaby się o -0,1%
(analiza wrażliwości: na podstawie modelu wyceny FV dla portfela kart kredytowych);
▪ opcje na indeksy; transakcje opcyjne są wyceniane według wartości godziwej
z zastosowaniem modeli do wyceny opcji, wycena modelowa uzupełniana jest o wpływ na
wartość godziwą szacunkowego parametru ryzyka kredytowego;
▪ akcje uprzywilejowane VISA Incorporation w ilości 23 798 szt., sposób oszacowania wartości
godziwej uwzględnia wartość pieniądza w czasie, okres konwersji akcji uprzywilejowanych
na akcje zwykłe VISA oraz korekty wynikające ze sporów (bieżących lub potencjalnych)
których stroną byłaby VISA lub Bank;
▪ pozostałe instrumenty kapitałowe wyceniane według wartości godziwej (nienotowane na
aktywnym rynku).
W okresie sprawozdawczym Grupa nie dokonywała transferów instrumentów finansowych pomiędzy
technikami wyceny do wartości godziwej.
Zmiany stanu wartości godziwych instrumentów wycenianych w oparciu o techniki wyceny
z wykorzystaniem istotnych parametrów niepochodzących z rynku przedstawia poniższa tabela (w
tys. zł):
Opcje na
indeksy
Opcje
wbudowane w
emitowane
papiery dłużne i
depozyty
Akcje i
udziały
Instrumenty
dłużne
Kredyty i
pożyczki
Stan na 31.12.2019
61 294
(60 944)
95 976
103 001
1 498 195
Rozliczenie / sprzedaż / zakup
(34 996)
34 697
0
0
90 544
Zmiana wyceny ujęta w kapitale własnym
0
0
(175)
0
0
Przychody z tytułu odsetek i przychody o
podobnym charakterze
0
0
0
0
69 934
Wynik z tytułu aktywów i zobowiązań
finansowych przeznaczonych do obrotu
(6 387)
6 688
0
0
0
Wynik z tytułu aktywów finansowych
nieprzeznaczonych do obrotu
wycenianych obowiązkowo według
wartości godziwej przez wynik finansowy
0
0
0
(52 666)
(42 920)
Wynik z pozycji wymiany
0
0
26
0
0
Stan na 31.12.2020
19 911
(19 559)
95 827
50 335
1 615 753
112
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Dla opcji na indeksy zawieranych na nieaktywnym rynku oraz opcji walutowych Grupa zawiera
jednocześnie transakcje zamykające back–to-back na rynku międzybankowym, w rezultacie element
szacowanego ryzyka kredytowego nie ma wpływu na wynik finansowy.
Oszacowany przez Grupę wpływ korekt z tytułu ryzyka kredytowego kontrahenta nie był znaczący
z punktu widzenia poszczególnych transakcji pochodnych zawartych przez Bank. W konsekwencji,
Bank nie uznaje wpływu nieobserwowalnych danych wejściowych użytych do wyceny transakcji
pochodnych za znaczący i zgodnie z postanowieniami MSSF 13.73 nie klasyfikuje takich transakcji do
3 poziomu hierarchii wartości godziwej.
Opcje na
indeksy
Opcje
wbudowane w
emitowane
papiery dłużne i
depozyty
Akcje i
udziały
Instrumenty
dłużne
Kredyty i
pożyczki
Stan na 31.12.2018
35 430
(35 584)
50 651
43 187
1 250 525
Rozliczenie / sprzedaż / zakup
17 357
(15 736)
147
15 710
156 406
Zmiana wyceny ujęta w kapitale własnym
0
0
172
0
0
Przychody z tytułu odsetek i przychody o
podobnym charakterze
0
0
0
0
114 665
Wynik z tytułu aktywów i zobowiązań
finansowych przeznaczonych do obrotu
8 507
(9 624)
0
0
0
Wynik z tytułu aktywów finansowych
nieprzeznaczonych do obrotu wycenianych
obowiązkowo według wartości godziwej przez
wynik finansowy
0
0
45 000
44 104
(23 401)
Wynik z pozycji wymiany
0
0
6
0
0
Stan na 31.12.2019
61 294
(60 944)
95 976
103 001
1 498 195
113
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
13. Zobowiązania i Aktywa warunkowe
13.1. SPRAWY SĄDOWE
Poniżej zaprezentowano dane na temat spraw sądowych toczących się z powództwa oraz przeciwko
jednostkom Grupy. Odrębną kategorię stanowią postępowania związane z działaniami Urzędu
Kontroli Skarbowej, które zostały opisane w Rozdziale 15. nota 15) "Podatek dochodowy".
Sprawy sądowe z powództwa Grupy
Wartość przedmiotu sporu spraw sądowych, wg stanu na 31.12.2020 r., w których spółki Grupy
występowały w roli powoda wynosiła 359,3 mln zł.
Postępowanie o naruszenie zbiorowych interesów konsumentów
W dniu 3 stycznia 2018 r. Bank Millennium (‘Bank’) otrzymał decyzję Prezesa Urzędu Ochrony
Konkurencji i Konsumentów (UOKiK), w której Prezes UOKiK stwierdził naruszenie przez Bank praw
konsumentów. Zdaniem Prezesa UOKiK istotą naruszenia jest to, że Bank poinformował
konsumentów (dotyczy to 78 umów) w odpowiedziach na ich reklamacje, że wyrok sądowy
stwierdzający abuzywność postanowień umowy kredytu dotyczących indeksacji nie ma do nich
zastosowania. Zgodnie ze stanowiskiem Prezesa UOKiK abuzywność postanowień umownych
stwierdzona przez sąd w toku kontroli abstrakcyjnej jest konstytutywna i skuteczna w stosunku do
każdej umowy od początku jej zawarcia. W wyniku decyzji Bank został zobowiązany do:
1) przesłania informacji o decyzji UOKiK do wspomnianych 78 klientów,
2) umieszczenia informacji o decyzji i treści decyzji na stronie internetowej i na Twitterze,
3) zapłaty kary w wysokości 20,7 miliona PLN.
Bank złożył odwołanie od decyzji w ustawowym terminie.
Dnia 7 stycznia 2020 r. sąd I instancji oddalił odwołanie Banku w całości. Bank złożył apelację od
wyroku w ustawowym terminie. Sąd przedstawił pogląd, że wyrok wydany w toku kontroli wzorca
umownego (w toku kontroli abstrakcyjnej), uznający postanowienia wzorca za abuzywne, przesądza
abuzywność analogicznych postanowień we wcześniej zawartych umowach. W związku z tym,
informacja przekazana konsumentom była niewłaściwa i wprowadzająca w błąd. W zakresie kary
nałożonej przez UOKiK, Sąd wskazał, że polityka nakładania kar przez UOKiK zmieniła się w kierunku
zaostrzenia kar oraz, że sąd zgadza się z tym kierunkiem.
W ocenie Banku, Sąd nie powinien dokonywać oceny zachowania Banku w 2015 r. z perspektywy
dzisiejszych poglądów orzecznictwa dotyczących znaczenia kontroli abstrakcyjnej (dopiero w
styczniu 2016 roku została opublikowana uchwała SN wspierająca pogląd Prezesa UOKiK), tym
bardziej nie powinien nakładać kar za te zachowania stosując dzisiejszą politykę w zakresie
nakładania kar. Powyższe stanowi istotny argument przeciwko zasadności wyroku i wspiera
apelację, którą Bank złożył do sądu II instancji.
Zgodnie z aktualnymi szacunkami ryzyka przegrania sporu Bank nie utworzył rezerwy.
114
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Postępowanie w sprawie praktyki ograniczającej konkurencję
Bank (wraz z innymi bankami) jest również stroną sporu z UOKiK, w którym Prezes UOKiK uznał za
ograniczającą konkurencję praktykę polegającą na uczestniczeniu Banków, w tym Banku
Millennium, w porozumieniu mającym na celu wspólne ustalanie stawek opłaty interchange
pobieranych od transakcji dokonywanych kartami systemu Visa i Mastercard i decyzją z dnia 29
grudnia 2006 r. nałożył karę na Bank w kwocie 12,2 milionów złotych. Bank, wraz z innymi bankami,
złożył odwołanie od decyzji.
W związku z wyrokiem Sądu Najwyższego i wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia
23.11.2020 r., sprawa obecnie toczy się przed sądem I instancji – Sądem Ochrony Konkurencji i
Konsumentów. Bank utworzył rezerwę w kwocie równej nałożonej karze.
Postępowanie o uznanie postanowień wzorca umowy za niedozwolone
W dniu 22 września 2020 r. Bank otrzymał decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i
Konsumentów (Prezes UOKiK) uznającą za abuzywne klauzule określające zasady wymiany walut,
stosowane w tzw. aneksie antyspreadowym, i jednocześnie zakazał ich stosowania.
Na Bank nałożono karę w wysokości 10,5 mln zł. Wysokość kary uwzględnia dwie okoliczności
łagodzące: współpracę z Urzędem Ochrony Konkurencji i Konsumentów oraz zaprzestanie
stosowania kwestionowanych postanowień.
Bank został również zobowiązany, po uprawomocnieniu się decyzji, do poinformowania
konsumentów listem poleconym, że klauzule zostały uznane za niedozwolone, a zatem nie są dla
nich wiążące (bez konieczności uzyskania orzeczenia sądu potwierdzającego tą okoliczność) oraz
opublikować decyzję w sprawie na stronie internetowej Banku.
W pisemnym uzasadnieniu Prezes UOKiK zarzuca, że kursy walut ustalane przez Bank są swobodnie
ustalane przez Bank (w oparciu o nieokreśloną w żadnych przepisach koncepcję średniego kursu na
rynku międzybankowym). Co więcej, klient nie wie dokładnie, gdzie szukać tych stawek, ponieważ
zapisy odsyłają do serwisu Reuters, bez sprecyzowania, o którą stronę dokładnie chodzi.
Zapisy odnoszące się do kursów walut w tabelach Banku zostały zakwestionowane, ponieważ Bank
nie określa, kiedy i ile razy dziennie te tabele będą przygotowywane i publikowane.
W uzasadnieniu decyzji Prezes UOKiK wskazał również, że w toku postępowania Bank Millennium
przedstawił różne propozycje rozwiązań, które Prezes UOKiK uznał za niewystarczające.
Decyzja nie jest prawomocna. Bank złożył odwołanie od powyższej decyzji w ustawowym terminie.
Bank ocenia, iż rokowania odnośnie szans procesowych na wygranie sprawy są pozytywne.
Sprawy sądowe przeciwko Grupie
Najistotniejsze postępowania w grupie spraw sądowych, w których spółki Grupy występowały w roli
pozwanego na dzień 31.12.2020 r.:
- Bank jest stroną pozwaną w trzech postępowaniach sądowych, w których przedmiotem sporu jest
wysokość opłaty interchange. W dwóch ze wspomnianych spraw Bank został pozwany solidarnie z
innym bankiem, a w jednej z innym bankiem oraz organizacjami kartowymi. Łączna wartość
roszczeń zgłoszona w tych sprawach wynosi 729.580.027 zł. Postępowaniem o najwyższej
wartości zgłoszonego roszczenia jest sprawa z powództwa PKN Orlen SA, w której powód żąda
zapłaty 635.681.381 zł. Powód w tym postępowaniu zarzuca, że banki działały w ramach
porozumienia ograniczającego konkurencję na rynku usług acquiringowych poprzez wspólne
ustalanie wysokości krajowej stawki opłaty interchange w latach 2006-2014. W pozostałych
dwóch sprawach zarzuty są podobne do zarzutów podnoszonych w sprawie z powództwa PKN
Orlen SA, natomiast okres rzekomego porozumienia jest wskazywany na lata 2008-2014. Zgodnie
z aktualnymi szacunkami ryzyka przegrania sporu w tych sprawach Bank nie utworzył rezerwy.
Dodatkowo wskazujemy, że Bank uczestniczy w charakterze interwenienta ubocznego w trzech
innych postępowaniach dotyczących opłaty interchange. Stroną pozwaną są inne banki.
Powodowie w tych sprawach również zarzucają bankom działanie w ramach porozumienia
ograniczającego konkurencję na rynku usług acquiringowych poprzez wspólne ustalanie wysokości
krajowej stawki opłaty interchange w latach 2008-2014.
115
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
- Sprawa z powództwa Europejskiej Fundacji Współpracy Polsko – Belgijskiej (EFWP-B) przeciwko
Bankowi Millennium S.A., o wartości sporu 521,9 mln PLN wraz z ustawowymi odsetkami od dnia
05.04.2016 r. do dnia zapłaty.
Pozew z dnia 23.10.2015 r. powód skierował do Sądu Okręgowego w Warszawie i doręczony
został Bankowi w dniu 04.04.2016 r. Podstawą roszczeń dochodzonych w pozwie jest według
powoda powstanie szkody w jego majątku, wskutek czynności podejmowanych przez Bank,
polegających na błędnej interpretacji Umowy kredytu obrotowego zawartej pomiędzy Bankiem a
PCZ S.A., co spowodowało postawienie kredytu w stan wymagalności.
W sprawie z powództwa EFWP-B, powód wniósł o zabezpieczenie powództwa w kwocie 250,0 mln
PLN. Przedmiotowy wniosek został przez Sąd Apelacyjny prawomocnie oddalony 5.09.2016 r.
Bank wniósł o oddalenie powództwa w całości, nie zgadzając się z zawartymi w pozwie
zarzutami. Na poparcie stanowiska Banku, do akt postępowania pełnomocnik Banku złożył
korzystny dla Banku, prawomocny odpis wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu wydany w
tożsamym stanie prawnym w sprawie z powództwa PCZ SA przeciwko Bankowi. Aktualnie Sąd w I
instancji prowadzi postępowanie dowodowe.
- Ponadto 19 stycznia 2018 Bank otrzymał pozew First Data SA żądający zapłaty 186,8 mln PLN.
First Data żąda udziału w należności jaką Bank otrzymał w związku z transakcją przejęcia Visa
Europe przez Visa Inc. Powód żądanie swoje opiera na umowie z Bankiem o współpracy w
zakresie przyjmowania i rozliczeń operacji przeprowadzonych przy użyciu kart Visa. Bank nie
uznaje żądań i wniósł odpowiedź na pozew w terminie określonym prawem. Zgodnie z wyrokiem
z dnia 13.06.2019 r. Bank wygrał sprawę przed Sądem I instancji. Obecnie sprawa toczy się przed
Sądem II instancji. Zgodnie z aktualnymi szacunkami ryzyka przegrania sporu Bank nie utworzył
dedykowanej rezerwy.
Łączna wartość przedmiotu sporu dla pozostałych spraw, w których spółki Grupy występowały w roli
pozwanego, wg stanu na 31.12.2020 r., wynosiła 816,7 mln PLN (z wyłączeniem opisanych niżej oraz
w Rozdziale 14. pozwów grupowych). W grupie tej najistotniejszą kategorię stanowią sprawy
dotyczące portfela walutowych kredytów hipotecznych oraz sprawy dotyczące terminowych operacji
finansowych (sprawy opcyjne).
Postępowanie grupowe dotyczące UNWW:
W dniu 3 grudnia 2015 r. wpłynął do Banku pozew grupowy. Grupa klientów Banku (454
kredytobiorców będących stronami 275 umów kredytu) jest reprezentowana przez Miejskiego
Rzecznika Konsumentów w Olsztynie. Powodowie żądali zapłaty kwoty 3,5 mln PLN, twierdząc, że
postanowienia umów dotyczące UNWW są niedozwolone a tym samym bezskuteczne. W piśmie z
4 kwietnia 2018 r. powód rozszerzył grupę, na skutek czego suma roszczeń wzrosła z 3,5 mln PLN do
ponad 5 mln PLN.
Aktualny stan:
1 października 2018 r. reprezentant grupy dokonał korekty łącznej kwoty roszczeń dochodzonych
pozwem oraz złożył skorygowany wykaz wszystkich członków grupy obejmujący łącznie 697 osób -
432 umowy kredytowe. Zaktualizowana przez powoda wartość przedmiotu sporu wynosi
7.371.107,94 PLN. Postanowieniem z 1 kwietnia 2020 r. Sąd ustalił skład grupy zgodnie z żądaniem
powoda. Bank złożył zażalenie na postanowienie o ustaleniu składu grupy w dniu 14 lipca 2020 r.
Zażalenie Banku nie zostało jeszcze rozpoznane.
Według stanu na dzień 31.12.2020 r. toczyło się również 386 indywidualnych spraw sądowych
dotyczących ubezpieczenia niskiego wkładu własnego (sprawy, w których prezentowane jest
wyłącznie roszczenie o zwrot prowizji lub opłaty UNWW).
116
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Powództwa Rzecznika Finansowego o zaprzestanie nieuczciwych praktyk rynkowych:
W dniu 13 sierpnia 2020 r. do Banku wpłynął pozew Rzecznika Finansowego. Rzecznik Finansowy w
swoim pozwie domaga się nakazania Bankowi oraz ubezpieczycielowi (TU Europa), aby zaprzestali
stosowania nieuczciwych praktyk rynkowych polegających na:
- prezentowaniu oferowanego ubezpieczenia spłaty pożyczki jako chroniącego interesy
ubezpieczonych, w sytuacji gdy konstrukcja ubezpieczenia wskazuje, że chroni ono interesy
Banku;
- stosowaniu klauzul, które wiążą wartość świadczenia ubezpieczeniowego z kwotą zadłużenia
kredytobiorcy;
- stosowaniu klauzul ustalających wysokość składki ubezpieczeniowej bez uprzedniej oceny ryzyka
(underwriting);
- stosowaniu klauzul wyłączających odpowiedzialność ubezpieczyciela za wypadki
ubezpieczeniowe wynikające z wcześniejszych przyczyn.
Rzecznik wnosi również o zobowiązanie Banku do publikacji na stronie internetowej Banku
informacji o stosowaniu nieuczciwych praktyk rynkowych.
Pozew nie obejmuje żądania zapłaty przez Bank oznaczonych kwot. Niemniej uznanie praktyki za
niedozwoloną może być przyczyną kreowania w przyszłości roszczeń przez klientów indywidualnych.
Sprawa jest na etapie rozpoznawania przed sądem I instancji.
Ryzyko prawne walutowych kredytów hipotecznych
Ryzyko prawne walutowych kredytów hipotecznych zostało opisane w Rozdziale 14. “Koszty rezerw
na ryzyko prawne z tytułu walutowych kredytów hipotecznych”.
13.2. POZYCJE POZABILANSOWE
w tysiącach zł
31.12.2020
31.12.2019
Pozabilansowe zobowiązania warunkowe udzielone i otrzymane
15 722 748
12 169 901
Zobowiązania udzielone:
14 177 193
11 629 618
finansowe
12 420 910
9 883 053
gwarancyjne
1 756 283
1 746 565
Zobowiązania otrzymane:
1 545 555
540 284
finansowe
0
0
gwarancyjne
1 545 555
540 284
Na udzielone zobowiązania warunkowe ujęte w powyższej tabeli składają się zobowiązania do
udzielenia kredytów (takie jak: niewykorzystane limity na kartach kredytowych, niewykorzystane
limity zadłużenia w rachunku bieżącym, niewykorzystane transze kredytów inwestycyjnych) oraz
wystawione gwarancje i akredytywy (stanowiące zabezpieczenie wywiązania się klientów Grupy
z zobowiązań wobec podmiotów trzecich). Wartość zobowiązań gwarancyjnych prezentowanych
powyżej przedstawia maksymalną wartość możliwej do poniesienia przez Grupę straty w przypadku
gdyby klienci nie wywiązali się ze swoich zobowiązań. Grupa tworzy rezerwy na obarczone ryzykiem
utraty wartości nieodwołalne zobowiązania warunkowe ujmowane w pozycji „rezerwy” w pasywach
bilansu. Wartość rezerwy wyznacza się jako różnicę pomiędzy oszacowaną kwotą wykorzystanego
zaangażowania warunkowego a wartością bieżącą spodziewanych przyszłych przepływów
pieniężnych z tej ekspozycji kredytowej. W związku z tym, Grupa uznaje, że wartości ujęte w
powyższej tabeli są jednocześnie zbliżone do wartości godziwej prezentowanych zobowiązań
warunkowych.
117
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Struktura podmiotowa wszystkich zobowiązań gwarancyjnych netto, wykazanych w pozycjach
pozabilansowych:
Klient – sektor, w tys. zł
31.12.2020
31.12.2019
sektor finansowy
83 590
57 688
sektor niefinansowy (firmy)
1 671 080
1 681 844
sektor budżetowy
1 613
7 033
Razem
1 756 283
1 746 565
Gwarancje i poręczenia udzielone Klientom
Zobowiązania udzielone - gwarancyjne, w tys. zł
31.12.2020
31.12.2019
Czynne gwarancje i poręczenia
965 823
913 989
Linie na gwarancje i poręczenia
794 752
838 140
Razem
1 760 575
1 752 129
Rezerwy utworzone
(4 292)
(5 564)
Zobowiązania udzielone - gwarancyjne po uwzględnieniu rezerw
1 756 283
1 746 565
Struktura zobowiązań udzielonych z tytułu czynnych gwarancji i poręczeń wg poszczególnych
kryteriów (w tys. zł.):
Według walut
31.12.2020
31.12.2019
PLN
674 840
681 522
Waluty obce
290 983
232 467
Razem
965 823
913 989
Według rodzaju zobowiązania
31.12.2020
31.12.2019
Ilość sztuk
Wartość
Ilość sztuk
Wartość
Gwarancja
3 420
943 304
3 389
883 234
Poręczenie
0
0
0
0
Regwarancja
44
22 519
43
30 755
Razem
3 464
965 823
3 432
913 989
Według przedmiotu zobowiązania
31.12.2020
31.12.2019
Ilość sztuk
Wartość
Udział %
wartości
Ilość sztuk
Wartość
Udział %
wartości
dobrego wykonania kontraktu
2 663
492 191
50,96%
2 588
471 534
51,60%
terminowej zapłaty za towar lub usługę
298
229 175
23,73%
313
248 097
27,14%
przetargowa
156
11 091
1,15%
159
17 301
1,89%
zapłaty czynszu
222
99 120
10,26%
253
59 803
6,54%
zwrotu zaliczki
47
53 738
5,56%
44
35 011
3,83%
celna
44
68 628
7,11%
41
66 698
7,30%
inne
21
2 666
0,28%
21
4 887
0,53%
spłaty kredytu bankowego lub pożyczki
13
9 214
0,95%
13
10 658
1,17%
Razem
3 464
965 823
100,00%
3 432
913 989
100,00%
118
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
14. Koszty rezerw na ryzyko prawne z tytułu
walutowych kredytów hipotecznych
14.1. AKTUALNY STAN REZERW NA RYZYKO PRAWNE
Na dzień 31 grudnia 2020 r. Bank miał 5 018 umów kredytowych i dodatkowo 496 umów kredytowych
z byłego Euro Banku (98% umów kredytowych przed sądem pierwszej instancji oraz 2% umów
kredytowych przed sądem drugiej instancji) będących przedmiotem prowadzonych obecnie
indywidualnych sporów sądowych (z wyłączeniem roszczeń wniesionych przez bank przeciw
klientom, tzw. spraw windykacyjnych) dotyczących klauzul indeksacyjnych w walutowych kredytach
hipotecznych z całkowitą wartością roszczeń wniesionych przez powodów wynoszącą PLN 562,4 mln
oraz CHF 34,3 mln (portfel Banku Millennium: PLN 508,2 mln i CHF 33,4 mln oraz portfel byłego Euro
Banku: PLN 54,1 mln i CHF 0,9 mln). Pozostająca do spłaty kwota umów kredytowych w ramach
poszczególnych spraw sądowych na dzień 31.12.2020 r. wyniosła PLN 1 794 mln.
Do 31.12.2020 r. ostatecznie rozstrzygnięto jedynie 69 spraw (49 dotyczyło roszczeń złożonych
przez klientów przeciwko bankowi, a 20 roszczeń złożonych przez bank przeciwko klientom, tj.
spraw windykacyjnych).
Roszczenia sformułowane przez klientów w poszczególnych sprawach dotyczą głównie uznania
nieważności umowy lub zwrotu rzekomo nienależnego świadczenia z powodu abuzywnego
charakteru klauzul indeksacyjnych. Natarczywa kampania reklamowa obserwowana w domenie
publicznej może doprowadzić do wzrostu liczby spraw sądowych.
Bank jest poza tym stroną pozwu zbiorowego, którego przedmiotem jest ustalenie
odpowiedzialności Banku z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia się w związku z zawartymi
walutowymi kredytami hipotecznymi. Nie jest to spór o zapłatę. Orzeczenie w tych postępowaniach
nie przyzna członkom grupy żadnych kwot. Liczba umów kredytowych objęta tymi postępowaniami
wynosi 3 281. Na obecnym etapie skład grupy został ustalony i potwierdzony przez sąd.
Postępowanie weszło w fazę merytorycznego rozpatrywania. 11 sierpnia 2020 r. powód złożył
wniosek o udzielenie zabezpieczenie w celu zabezpieczenia roszczeń przeciwko Bankowi. W
orzeczeniu z 18 sierpnia 2020 r. oddalono wniosek o udzielenie zabezpieczenie roszczenia. 26
października 2020 r. powód złożył jeszcze jeden wniosek o przyznanie środków tymczasowych w
celu zabezpieczenia roszczeń przeciwko Bankowi dotyczących dwóch członków grupy. Orzeczeniem
z dnia 6 listopada 2020 r. wniosek został oddalony. Orzeczenie sądu oddalające wniosek o
zastosowanie środków tymczasowych z uzasadnieniem nie zostało jeszcze doręczone. W trakcie
posiedzenia w dniu 26 października 2020 r. sąd przeprowadził przesłuchanie stanowisk stron, a
następnie odroczył posiedzenie bez wyznaczania następnego terminu. Pozostająca do spłaty kwota
umów kredytowych w ramach pozwu zbiorowego wyniosła 1 000 mln PLN na dzień 31.12.2020 r.
Bank w dalszym ciągu jest otwarty na osiągnięcie polubownych rozwiązań z klientami na warunkach
wynegocjowanych. Bank Millennium podejmuje szereg działań na różnych poziomach, wobec
różnych interesariuszy, w celu zmniejszenia ryzyka prawnego i ryzyka sporu sądowego w zakresie
portfela walutowych kredytów hipotecznych. Bank jest otwarty na indywidualne negocjowanie
korzystnych warunków przedterminowej spłaty (częściowej lub całkowitej) lub przewalutowania
kredytów na PLN. Z drugiej strony Bank będzie nadal podejmować wszelkie możliwe działania w
celu obrony swoich interesów w sądach, jednocześnie będąc otwartym na porozumienie z klientami
w sądzie na rozsądnych warunkach. Już teraz Bank osiągnął ugodę z 117 kredytobiorcami, którzy
uczestniczyli w pozwie zbiorowym.
119
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Z danych ZBP (Związek Banków Polskich) zebranych od wszystkich banków posiadających walutowe
kredyty hipoteczne wynika, że znaczna większość sporów była prawomocnie korzystnie rozstrzygana
dla banków do 2019 r. Jednakże, po wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE)
wydanym 3 października 2019 r. (Sprawa C-260/18) proporcje zmieniły się na niekorzyść i w
większości przypadków banki przegrywały sprawy w sądach.
Zważywszy na zwiększone ryzyko prawne związane z walutowymi kredytami hipotecznymi w roku
2019 r. Bank Millennium utworzył rezerwę w wys. 223 mln zł, a w roku 2020 r. w wys. 677 mln zł na
ryzyko prawne portfela kredytów udzielonych przez Bank Millennium, oraz w wysokości PLN 36,4
mln - portfela kredytów udzielonych przez były Euro Bank. Metodologia opracowana przez Bank
opiera się na następujących głównych parametrach: (1) liczbie aktualnych (w tym pozwów
zbiorowych) oraz potencjalnych przyszłych spraw sądowych, które pojawią się w określonym
(trzyletnim) horyzoncie czasowym; (2) kwocie potencjalnej straty Banku w razie określonego wyroku
sądu (uwzględniono trzy niekorzystne scenariusze wyroków); oraz (3) prawdopodobieństwie
uzyskania określonego wyroku sądu obliczonym na podstawie statystyk orzeczeń sektora bankowego
w Polsce oraz uzyskanych opinii prawnych. Wahania poziomu rezerw lub określonych strat zależeć
będą od ostatecznych (prawomocnych) decyzji sądów w każdej sprawie oraz od liczby spraw
sądowych.
Na dzień 31 grudnia 2020 r. bilansowa wartość rezerw utworzonych na ryzyko prawne walutowych
kredytów hipotecznych z portfela udzielonego przez Bank Millennium wyniosła PLN 924 mln, zaś w
przypadku portfela udzielonego przez były Euro Bank PLN 36,4 mln. Ryzyko prawne portfela b. Euro
Banku jest w pełni pokryte Umową Ubezpieczeniową z Societe Generale.
Bank przeanalizował wrażliwość metodologii obliczania rezerw, w przypadku której zmiana
parametrów wpłynęłaby na wartość szacowanej straty związanej z ryzykiem prawnym sporu:
Parametr
Scenariusz:
Wpływ na stratę w wyniku ryzyka
prawnego związanego z portfelem
kredytów hipotecznych w walutach
wymienialnych.
Zmiana w liczbie
sporów sądowych
Dodatkowo 1 p.p. aktywnych
klientów składa pozew sądowy
przeciwko Bankowi.
PLN 33 mln
Zmiana
prawdopodobieństwa
wygrania sprawy
Prawdopodobieństwo, że Bank
wygra sprawę, jest niższe o 1 p.p.
PLN 25 mln
3 października 2019 r. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej ('TSUE') wydał wyrok w sprawie C-
260/18 w związku z pytaniami prejudycjalnymi złożonymi przez Sąd Okręgowy w Warszawie w
sprawie przeciwko Raiffeisen Bank International AG. Wyrok TSUE w zakresie dokonanej w nim
interpretacji prawa Unii Europejskiej jest wiążący dla sądów krajowych. Orzeczenie to
interpretowało art. 6 dyrektywy 93/13. W świetle przedmiotowego orzeczenia wspomniany przepis
musi być interpretowany w taki sposób, że (i) sąd krajowy może unieważnić umowę kredytową, jeśli
usunięcie nieuczciwych warunków wykrytych w tej umowie zmieniłoby charakter głównego
przedmiotu umowy; (ii) skutki dla sytuacji klienta wynikające z unieważnienia umowy należy
oceniać w świetle okoliczności istniejących lub dających się przewidzieć w czasie, kiedy powstał
spór, a co do tego, czy konsument chce utrzymać umowę, decyduje jego wola; (iii) artykuł 6
dyrektywy wyklucza wypełnianie luk w umowie spowodowanych usunięciem nieuczciwych warunków
umowy wyłącznie na podstawie krajowego ustawodawstwa o charakterze ogólnym lub przyjętych
zwyczajów; (iv) artykuł 6 dyrektywy wyklucza utrzymanie nieuczciwych warunków umowy, jeśli
konsument nie zgodził się na utrzymanie takich warunków. Można zauważyć, że TSUE podał w
wątpliwość możliwość dalszej realizacji umowy kredytowej w PLN przy utrzymaniu obliczania
odsetek zgodnie z LIBOR.
120
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Wyrok TSUE dotyczy jedynie sytuacji, w której sąd krajowy uznał wcześniej, że warunek umowny
ma charakter abuzywny. Wyłączną prerogatywą sądów krajowych jest ocena, w trakcie
postępowania sądowego, czy dany warunek umowny może być uważany za abuzywny w danych
okolicznościach sprawy. Można racjonalnie założyć, że kwestie prawne odnoszące się do walutowych
kredytów hipotecznych będą dalej badane przez sądy krajowe w ramach rozpatrywanych sporów, co
mogłoby doprowadzić do pojawienia się dalszych interpretacji, które byłyby istotne dla oceny
ryzyka związanych z przedmiotowymi postępowaniami. Okoliczność ta wskazuje na potrzebę stałej
analizy tych spraw. Kolejne wnioski o wyjaśnienie i orzeczenie skierowane do TSUE i polskiego Sadu
Najwyższego zostały już złożone i mogą być dalej składane, co może mieć wpływ na wynik spraw
sądowych.
W tym kontekście, biorąc pod uwagę ostatnią niekorzystną ewolucję w orzecznictwie w zakresie
walutowych kredytów hipotecznych, Bank będzie musiał regularnie dokonywać oceny i być może
konieczne będzie dalsze zwiększanie salda rezerw dedykowanych na spory sądowe, w przypadku
kontynuacji tego trendu.
Unieważnienie umów kredytowych Banku Millennium będących w chwili obecnej przedmiotem
pozwów indywidualnych i zbiorowych mogłoby pociągać za sobą koszt brutto (przed
opodatkowaniem) do PLN 2 385 mln.
14.2. ZDARZENIA, KTÓRE MOGĄ MIEĆ WPŁYW NA REZERWĘ NA RYZYKO
PRAWNE
29 stycznia 2021 r. opublikowano zbiór pytań, z którymi Pierwsza Prezes Sądu Najwyższego zwróciła
się do Izby Cywilnej SN w pełnym składzie, co może mieć istotne konsekwencje w zakresie
wyjaśnienia istotnych aspektów orzeczeń sądowych i ich konsekwencji. Izbę Cywilną Sądu
Najwyższego poproszono o odpowiedź na pytania na temat kluczowych spraw dotyczących umów
walutowych kredytów hipotecznych: (i) czy jest dopuszczalne zastąpienie - przepisami prawnymi
lub normą zwyczajową - abuzywnych przepisów umowy odnoszących się do ustalania kursu
walutowego; ponadto (ii) czy w przypadku niemożności ustalenia kursu walutowego waluty obcej w
umowie kredytu indeksowanego/denominowanego - jest dopuszczalne, by umowa była ważna w
pozostałym zakresie; jak również (iii) czy w przypadku nieważności kredytu CHF, stosowałaby się
teoria salda (powstaje pojedyncze roszczenie które odpowiada różnicy roszczenia banku i roszczenia
klienta) lub teoria dwóch kondycji (odrębnie roszczenie banku i roszczenie klienta, które powinny
zostać rozstrzygnięte odrębnie). Sąd Najwyższy poproszono również o odpowiedź na pytanie, (iv) od
którego momentu rozpoczyna bieg okres przedawnienia w przypadku roszczenia banku o spłatę kwot
wypłaconych jako kredyt i (v) czy banki oraz konsumenci mogą otrzymać wynagrodzenie za
wykorzystanie swoich środków pieniężnych przez drugą stronę. Termin posiedzenia Sądu
Najwyższego wyznaczono na 25 marca 2021 r. Bank we właściwym czasie dokona oceny implikacji
potencjalnych decyzji Sądu Najwyższego dla poziomu rezerw na ryzyko prawne.
W dniu 8 grudnia 2020 roku p. Jacek Jastrzębski, przewodniczący Komisji Nadzoru Finansowego
(KNF), zaproponował wprowadzenie rozwiązania „sektorowego” w kwestii ryzyka związanego z
walutowymi kredytami hipotecznymi dla całego sektora. Rozwiązanie polegałoby na oferowaniu
przez banki swoim klientom możliwości dobrowolnego przystępowania do układów, na podstawie
których klient zawierałby z bankiem ugodę, tak jakby jego kredyt od samego początku był kredytem
złotowym oprocentowanym za pomocą odpowiedniej stopy WIBOR powiększonej o marżę
historycznie stosowaną do takiego kredytu.
Po tym publicznym ogłoszeniu propozycja stała się przedmiotem konsultacji pomiędzy bankami;
konsultacje były prowadzone pod auspicjami KNF i Związku Banków Polskich. Ogólnie rzecz biorąc,
banki oceniały warunki, w których takie rozwiązanie można by wdrożyć, oraz jego dalsze skutki.
121
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Zdaniem Zarządu Banku ważnymi aspektami, które należy uwzględnić przy podejmowaniu decyzji o
potencjalnym wdrożeniu takiego programu, są: a) korzystna opinia lub przynajmniej brak sprzeciwu
ze strony istotnych instytucji publicznych; b) wsparcie jego realizacji przez Narodowy Bank Polski;
c) poziom pewności prawnej umów dotyczących ugody, które byłyby podpisane z kredytobiorcami;
d) poziom wpływu finansowego przed i po opodatkowaniu; e) konsekwencje kapitałowe, w tym
korekty regulacyjne poziomu wymogów kapitałowych związanych z walutowymi kredytami
hipotecznymi.
Na czas publikacji niniejszego raportu ani Zarząd ani inny organ stanowiący Banku nie podjął
jakiejkolwiek decyzji dotyczącej wdrożenia niniejszego programu. Jeżeli/kiedy będzie gotowa
rekomendacja dotycząca programu, Zarząd przedłoży ją Radzie Nadzorczej oraz Walnemu
Zgromadzeniu Akcjonariuszy biorąc pod uwagę istotność takiej decyzji oraz jej implikacji.
Zgodnie z wstępnymi obliczeniami wdrożenie rozwiązania, w którym kredyty byłyby dobrowolnie
przewalutowane na złote, tak jak gdyby od początku były kredytami złotowymi oprocentowanymi na
podstawie odpowiedniej stopy WIBOR powiększonej o marżę historycznie stosowaną do takich
kredytów, mogłoby prowadzić do strat wynikających z przewalutowania takich kredytów (gdyby
przewalutowaniem był objęty cały obecny portfel) z wpływem brutto (przed opodatkowaniem)
między PLN 4 100 mln a PLN 5 100 mln (dane niezaudytowane). Skutki mogą ulec znacznej zmianie
w przypadku zmian kursu walutowego i różnych założeń. Wpływ na kapitał można by częściowo
zamortyzować i złagodzić poprzez połączenie istniejącej nadwyżki kapitału ponad obecne wymogi
minimalne, redukcję aktywów ważonych ryzykiem oraz zmniejszenie lub wyeliminowanie bufora
Filaru 2. Powyższy skutek byłby istotnie większy niż szacowany wpływ pomiędzy 500 a 600 mln zł
(dane niezaudytowane) w scenariuszu zastąpienia kursu stosowanego w kontraktach średnim kursem
NBP. Należy wreszcie nadmienić, że na 31.12.2020 Bank musi utrzymywać dodatkowe fundusze
własne na pokrycie dodatkowych wymogów kapitałowych w związku z ryzykiem portfela walutowych
kredytów hipotecznych (bufor walutowy Filaru II) w wysokości 3,41 p.p. (3,36 p.p. na poziomie
Grupy), z których część została alokowana na ryzyko operacyjne/prawne.
Z uwagi na złożoność spraw sądowych i niepewność co do ich wyniku, jak również potencjalne
wdrożenie rozwiązania Przewodniczącego KNF lub potencjalne orzeczenia Sądu Najwyższego, trudno
jest wiarygodnie oszacować potencjalny wpływ tak różnych rezultatów i ich interakcji na dzień
publikacji sprawozdań finansowych.
122
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
15. Noty do Skonsolidowanego Sprawozdania
Finansowego
Wartości prezentowane w notach do skonsolidowanego sprawozdania finansowego wyrażone są
w tysiącach zł.
1. PRZYCHODY Z TYTUŁU ODSETEK I PRZYCHODY O PODOBNYM CHARAKTERZE
01.01.2020 -
31.12.2020
01.01.2019 -
31.12.2019
Przychody odsetkowe od Aktywów wycenianych według wartości godziwej przez inne
całkowite dochody
313 452
394 733
Instrumenty dłużne
313 452
394 733
Przychody odsetkowe od Aktywów wycenianych według zamortyzowanego kosztu
2 704 672
2 852 907
Środki w Banku Centralnym
5 252
12 779
Kredyty i pożyczki udzielone klientom
2 512 410
2 553 047
Instrumenty dłużne
1 065
1 528
Lokaty oraz kredyty i pożyczki udzielone bankom i innym instytucjom monetarnym
793
3 033
Transakcje z przyrzeczeniem odkupu
6 436
12 618
Instrumenty pochodne – rachunkowość zabezpieczeń
178 716
269 902
Przychody o charakterze podobnym do odsetkowego z tytułu:
73 995
127 196
Kredyty i pożyczki udzielone klientom obowiązkowo wyceniane według wartości
godziwej przez rachunek zysków i strat
69 934
114 665
Aktywa finansowe przeznaczone do obrotu - Instrumenty dłużne
4 061
12 531
Razem
3 092 119
3 374 836
W linii „Instrumenty pochodne – rachunkowość zabezpieczeń” Grupa prezentuje wynik odsetkowy
z tytułu pochodnych instrumentów wyznaczonych i będących efektywnymi instrumentami
zabezpieczającymi w zakresie zabezpieczenia przepływów pieniężnych oraz wartości godziwej.
Szczegółowy opis stosowanych przez Grupę relacji zabezpieczających został zamieszczony w nocie
(23).
Przychody odsetkowe za 2020 r. zawierają odsetki naliczone od kredytów z rozpoznaną utratą
wartości w kwocie 119 260 tys. zł (odpowiednio dla danych porównawczych za rok 2019 kwota tych
odsetek wynosiła 79 153 tys. zł).
2. KOSZTY Z TYTUŁU ODSETEK I PODOBNE KOSZTY
01.01.2020 -
31.12.2020
01.01.2019 -
31.12.2019
Koszty odsetkowe od Zobowiązań finansowych wycenianych według zamortyzowanego kosztu:
(543 464)
(937 756)
Zobowiązania wobec banków i innych instytucji monetarnych
(18 043)
(29 424)
Zobowiązania wobec klientów
(444 088)
(806 973)
Transakcje z przyrzeczeniem odkupu
(7 795)
(5 997)
Wyemitowane dłużne papiery wartościowe
(13 790)
(26 185)
Zobowiązania podporządkowane
(51 441)
(60 936)
Zobowiązania z tytułu leasingu
(8 307)
(7 876)
Instrumenty pochodne – rachunkowość zabezpieczeń
0
(365)
Inne
(55)
(161)
Razem
(543 519)
(937 917)
123
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
3. PRZYCHODY I KOSZTY Z TYTUŁU OPŁAT I PROWIZJI
3A. PRZYCHODY Z TYTUŁU PROWIZJI
01.01.2020 -
31.12.2020
01.01.2019 -
31.12.2019
Prowizje za prowadzenie rachunków
102 246
92 464
Prowizje za realizację przelewów, wpłat i wypłat gotówkowych oraz inne transakcje
płatnicze
67 738
72 606
Prowizje z tytułu udzielonych kredytów i pożyczek
191 340
191 932
Prowizje z tytułu udzielonych gwarancji i poręczeń
13 799
13 790
Prowizje za obsługę kart płatniczych i kredytowych
221 086
205 823
Prowizje z tytułu sprzedaży produktów ubezpieczeniowych
169 721
148 394
Prowizje z tytułu dystrybucji jednostek uczestnictwa i innych produktów oszczędnościowych
65 959
60 677
Prowizje z tytułu działalności maklerskiej i powierniczej
19 159
13 362
Prowizje z tytułu funduszy inwestycyjnych zarządzanych przez Grupę
66 941
75 666
Pozostałe prowizje
29 425
25 173
Razem
947 414
899 887
W roku 2020 w wyniku aktualizacji danych źródłowych umożliwiającej określenie obrotów na
rachunkach, wdrożona została nowa metodologia prezentacji danych w zakresie not przychodów i
kosztów prowizyjnych. Obecne grupowanie wartości do poszczególnych pozycji odbywa się na
poziomie transakcji z uwzględnieniem podziału na przychody i koszty. Dokonano stosownych korekt
danych porównawczych za rok 2019 przy czym wartości netto poszczególnych pozycji wyniku z
tytułu prowizji nie uległy znaczącej korekcie.
3B. KOSZTY Z TYTUŁU PROWIZJI
01.01.2020 -
31.12.2020
01.01.2019 -
31.12.2019
Prowizje za prowadzenie rachunków
(20 022)
(17 946)
Prowizje za realizację przelewów, wpłat i wypłat gotówkowych oraz inne transakcje
płatnicze
(4 610)
(3 537)
Prowizje z tytułu udzielonych kredytów i pożyczek
(33 374)
(30 983)
Prowizje za obsługę kart płatniczych i kredytowych
(93 514)
(107 030)
Prowizje z tytułu działalności maklerskiej i powierniczej
(3 321)
(2 262)
Prowizje z tytułu funduszy inwestycyjnych zarządzanych przez Grupę
(10 417)
(10 309)
Prowizje z tytułu sprzedaży produktów ubezpieczeniowych
(16 440)
(10 048)
Pozostałe prowizje
(19 660)
(18 619)
Razem
(201 358)
(200 734)
124
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
4. PRZYCHODY Z TYTUŁU DYWIDEND
01.01.2020 -
31.12.2020
01.01.2019 -
31.12.2019
Aktywa finansowe przeznaczone do obrotu
0
4
Aktywa finansowe nieprzeznaczone do obrotu obowiązkowo wyceniane według wartości
godziwej przez rachunek zysków i strat
906
932
Aktywa finansowe wyceniane według wartości godziwej przez inne całkowite dochody
2 772
2 278
Razem
3 678
3 214
5. WYNIK Z TYTUŁU ZAPRZESTANIA UJMOWANIA AKTYWÓW I ZOBOWIĄZAŃ FINANSOWYCH
NIEWYCENIANYCH WEDŁUG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ WYNIK FINANSOWY
01.01.2020 -
31.12.2020
01.01.2019 -
31.12.2019
Operacje instrumentami dłużnymi
130 767
40 913
Koszty operacji finansowych
(2 685)
(2 886)
Razem
128 082
38 027
6. WYNIK Z TYTUŁU AKTYWÓW I ZOBOWIĄZAŃ FINANSOWYCH PRZEZNACZONYCH DO OBROTU
01.01.2020 -
31.12.2020
01.01.2019 -
31.12.2019
Wynik na instrumentach dłużnych
12 867
(2 763)
Wynik na instrumentach pochodnych
34 978
70 896
Wynik z pozostałych operacji finansowych
51
54
Razem
47 896
68 187
7. WYNIK Z TYTUŁU AKTYWÓW FINANSOWYCH NIEPRZEZNACZONYCH DO OBROTU
WYCENIANYCH OBOWIĄZKOWO WEDŁUG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ WYNIK FINANSOWY
01.01.2020 -
31.12.2020
01.01.2019 -
31.12.2019
Kredyty i pożyczki udzielone klientom
(42 920)
(23 401)
Wynik na instrumentach kapitałowych
134 163
45 000
Wynik na instrumentach dłużnych
(52 667)
44 104
Razem
38 576
65 703
Wzrost wyniku z tytułu instrumentów kapitałowych nieprzeznaczonych do obrotu wycenianych
obowiązkowo według wartości godziwej przez wynik finansowy, wynika z pozytywnej wyceny części
akcji VISA Incorporation dopuszczonych do obrotu. Jednocześnie spadek wyniku na instrumentach
dłużnych spowodowany jest reklasyfikacją uprzednio rozpoznanego zysku, również na wycenie
papierów wartościowych VISA Incorporation, do wyniku na instrumentach kapitałowych, co było
spowodowane dopuszczeniem tych papierów do obrotu (zgodnie z przyjętą przez Bank interpretacją
papiery wartościowe VISA Incorporation w części nie dopuszczanej do obrotu stanowią instrument
dłużny).
125
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
8. WYNIK Z TYTUŁU RACHUNKOWOŚCI ZABEZPIECZEŃ
01.01.2020 -
31.12.2020
01.01.2019 -
31.12.2019
Zmiany wartości godziwej instrumentu zabezpieczającego (w tym zaniechanie)
(7 594)
(1 172)
Zmiany wartości godziwej pozycji zabezpieczanej wynikające z zabezpieczonego ryzyka
6 588
1 229
Nieefektywność wynikająca z zabezpieczeń przepływów pieniężnych
(9 253)
(19 878)
Nieefektywność wynikająca z zabezpieczeń inwestycji netto w jednostkach działających za
granicą
0
0
Razem
(10 259)
(19 821)
9. POZOSTAŁE PRZYCHODY OPERACYJNE
01.01.2020 -
31.12.2020
01.01.2019 -
31.12.2019
Zysk ze sprzedaży i likwidacji rzeczowych aktywów trwałych, wartości niematerialnych
19 121
13 319
Odszkodowania, kary i grzywny - otrzymane
4 325
3 721
Przychody ze sprzedaży pozostałych usług
22 434
3 642
Przychody związane z działalnością windykacyjną
4 749
6 217
Przychody leasingu
4 039
3 230
Pozostałe
106 098
67 453
Razem
160 766
97 582
10. POZOSTAŁE KOSZTY OPERACYJNE
01.01.2020 -
31.12.2020
01.01.2019 -
31.12.2019
Strata ze sprzedaży i likwidacji rzeczowych aktywów trwałych, wartości niematerialnych
(13 195)
(22 301)
Odszkodowania, kary i grzywny - zapłacone
(10 624)
(8 518)
Koszty rezerw na roszczenia sporne
(17 223)
(7 913)
Koszty związane z działalnością leasingową
(4 528)
(1 103)
Przekazane darowizny
(849)
(802)
Koszty związane z windykacją
(25 870)
(21 942)
Rezerwa na potencjalne zwroty dla klientów*
(142 431)
(30 981)
Pozostałe
(34 340)
(10 429)
Razem
(249 060)
(103 989)
* W dniu 11 września 2019 r. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej orzekł w sprawie Lexitor
przeciwko SKOK Stefczyka, Santander Consumer Bank i mBank (sprawa C 383/18), w której
stwierdził, że konsument ma prawo żądać zmniejszenia całkowitej kwoty kosztów pożyczki na którą
składają się odsetki i koszty przypadające na pozostały okres obowiązywania umowy w przypadku
wcześniejszej spłaty kredytu.
Biorąc pod uwagę ten wyrok, w 2020 roku Grupa ujęła w rachunku zysków i strat zawiązanie rezerwy
w kwocie 142,4 mln zł. Część tej rezerwy (88,5 mln zł) stanowiła strata księgowa roku 2020
wynikająca z wcześniejszych spłat klientów byłego Euro Bank dokonanych przed datą zakupu Euro
Bank, co częściowo zostało skompensowane pozytywną wyceną umowy odszkodowawczej podpisanej
z Societe Generale S.A. (35,8 mln zł) – efekt ten został rozpoznany jako „pozostałe przychody
operacyjne ”. Rezerwa została oszacowana na podstawie wysokości potencjalnych zwrotów oraz
prawdopodobieństwa zapłaty.
Wartość bilansowa nierozliczonej rezerwy na potencjalne zwroty według stanu na 31.12.2020
wyniosła 113,7 mln.
126
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
11. KOSZTY ADMINISTRACYJNE
01.01.2020 -
31.12.2020
01.01.2019 -
31.12.2019
Koszty pracownicze
(856 330)
(836 389)
Wynagrodzenia
(720 734)
(687 683)
Narzuty na wynagrodzenia
(115 129)
(111 664)
Świadczenia na rzecz pracowników, w tym:
(20 467)
(37 042)
rezerwy na odprawy emerytalne
(3 470)
(9 371)
rezerwy na niewykorzystane urlopy
8 801
(1 899)
pozostałe
(25 798)
(25 772)
Pozostałe koszty administracyjne
(686 049)
(708 794)
Koszty reklamy, promocji i reprezentacji
(61 818)
(80 824)
Koszty informatyki i łączności
(130 989)
(162 205)
Koszty wynajmu
(78 055)
(70 536)
Koszty utrzymania budynków, wyposażenia, materiałów
(49 635)
(45 173)
Koszty bankomatów i obsługi gotówki
(27 322)
(21 227)
Koszty usług doradczych, audytowych, prawniczych, tłumaczeń
(37 771)
(71 507)
Podatki i opłaty różne
(34 538)
(31 363)
Koszty KIR
(8 022)
(7 243)
Koszty PFRON
(8 183)
(7 397)
Koszty BFG
(167 190)
(123 468)
Koszty Nadzoru Finansowego
(10 283)
(10 350)
Pozostałe
(72 243)
(77 501)
Razem
(1 542 379)
(1 545 183)
127
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
12. KOSZTY Z TYTUŁU UTRATY WARTOŚCI AKTYWÓW FINANSOWYCH
01.01.2020 -
31.12.2020
01.01.2019 -
31.12.2019
Z tytułu odpisów dla kredytów i pożyczek udzielonych klientom
(558 966)
(401 768)
Utworzenie odpisów dla kredytów i pożyczek udzielonych klientom
(1 667 611)
(1 194 986)
Odwrócenie odpisów dla kredytów i pożyczek udzielonych klientom
1 038 196
754 511
Kwoty odzyskane z tytułu kredytów uprzednio spisanych w ciężar rezerw
50 818
36 672
Sprzedaż wierzytelności
19 590
1 447
Pozostałe ujęte bezpośrednio w Rachunku Zysków i Strat
41
588
Z tytułu odpisów dla papierów wartościowych
52
(34)
Utworzenie odpisów dla papierów wartościowych
0
(34)
Odwrócenie odpisów dla papierów wartościowych
52
0
Z tytułu odpisów dla zobowiązań pozabilansowych
2 002
(941)
Utworzenie odpisów dla zobowiązań pozabilansowych
(73 355)
(71 253)
Odwrócenie odpisów dla zobowiązań pozabilansowych
75 357
70 312
Razem
(556 912)
(402 743)
13. KOSZTY Z TYTUŁU UTRATY WARTOŚCI AKTYWÓW NIEFINANSOWYCH
01.01.2020 -
31.12.2020
01.01.2019 -
31.12.2019
Majątku trwałego
0
0
Pozostałe aktywa
(7 890)
(1 193)
Razem
(7 890)
(1 193)
14. AMORTYZACJA
01.01.2020 -
31.12.2020
01.01.2019 -
31.12.2019
Rzeczowych aktywów trwałych
(167 286)
(146 790)
Wartości niematerialnych
(43 125)
(34 082)
Razem
(210 411)
(180 872)
15. PODATEK DOCHODOWY
15A. PODATEK DOCHODOWY UJĘTY W RACHUNKU ZYSKÓW I STRAT
01.01.2020 -
31.12.2020
01.01.2019 -
31.12.2019
Bieżący podatek
(331 144)
(333 053)
Bieżący rok
(333 598)
(333 053)
Korekta lat ubiegłych
2 454
0
Podatek odroczony:
143 025
58 442
Powstanie i odwrócenie różnic przejściowych
95 263
50 419
Powstanie / (Wykorzystanie) straty podatkowej
47 762
8 023
Razem obciążenie podatkowe w rachunku zysków i strat
(188 119)
(274 611)
128
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
15B. EFEKTYWNA STAWKA PODATKOWA
01.01.2020 -
31.12.2020
01.01.2019 -
31.12.2019
Wynik finansowy brutto
210 935
835 343
Ustawowa stawka podatkowa
19%
19%
Podatek dochodowy wg obowiązującej stawki podatkowej 19%
(40 078)
(158 715)
Wpływ różnic trwałych na obciążenia podatkowe:
(150 741)
(116 134)
Przychody niepodlegające opodatkowaniu
20 038
8 425
Przychody z tytułu dywidend
527
362
Rozwiązanie pozostałych rezerw
9 432
6 981
Rozliczenia z SG (korekta ceny nabycia akcji Euro Bank S.A.)
10 039
0
Pozostałe
40
1 082
Koszty nie stanowiące kosztów podatkowych
(170 779)
(124 559)
Spisanie niezrealizowanego aktywa z tytułu podatku odroczonego
(171)
(3 987)
Strata na zbyciu wierzytelności
(8)
0
Składka PFRON
(1 541)
(1 405)
Składki na Bankowy Fundusz Gwarancyjny
(31 765)
(23 457)
Rozliczenia BFG SKOK PIAST
(1 824)
0
Podatek bankowy
(53 038)
(47 120)
Przychody/koszty rezerw na należności faktoringowe i leasingowe
492
(4 160)
Wierzytelności spisane w ciężar rezerw
(2 324)
(1 441)
Koszty postepowań sądowych i spraw spornych
(76 070)
(39 586)
Koszty amortyzacji i ubezpieczeń samochodów osobowych w części przekraczającej 150 tys.
PLN
(1 460)
(2 101)
Pozostałe
(3 070)
(1 302)
Odliczenie podatku zapłaconego za granicą
246
238
Korekty zeznań CIT-8 za lata ubiegłe
2 454
0
Razem obciążenie podatkowe w Rachunku zysków i strat
(188 119)
(274 611)
Efektywna stawka podatkowa
89,18%
32,87%
15C. PODATEK ODROCZONY UJĘTY BEZPOŚREDNIO W KAPITALE WŁASNYM
31.12.2020
31.12.2019
Wycena papierów wartościowych wycenianych według wartości godziwej przez inne całkowite
dochody
(56 027)
(22 559)
Wycena instrumentów zabezpieczających przepływy pieniężne
8 439
5 487
Zyski /(straty) aktuarialne
708
628
Podatek odroczony ujęty bezpośrednio w kapitałach
(46 880)
(16 444)
Zmiany podatku odroczonego ujętego bezpośrednio w kapitale własnym zostały zaprezentowane
w Nocie (39b).
Dnia 31 grudnia 2019 r. Podatkowa Grupa Kapitałowa Banku Millennium (PGK) zakończyła swój byt
prawny. Strony PGK (Bank Millennium S.A., Millennium Service Sp. z o.o. i Millennium Goodie
Sp. z o.o.) nie przedłużyły umowy na następne lata. Oznacza to, że za 2020 r. każda ze spółek
rozlicza podatek dochodowy od osób prawnych indywidualnie.
129
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Kontrola zryczałtowanego podatku dochodowego od osób prawnych za lata 2015-16
W dniu 12 lutego 2019 r. zostały wszczęte przez Naczelnika Zachodniopomorskiego Urzędu Celno-
Skarbowego w Szczecinie (ZUCS) kontrole celno-skarbowe w zakresie prawidłowości rozliczeń z
tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego od osób prawnych za lata 2015 i 2016. W dniu 17
grudnia 2019 r. Bank otrzymał wyniki tych kontroli z dnia 13 grudnia 2019 r., w których
zakwestionowano zwolnienie ze zryczałtowanego podatku dochodowego od osób prawnych odsetek
od obligacji Banku wypłacanych w tych latach do spółki MB Finance AB z siedzibą w Szwecji
stanowiących zabezpieczenie 10-letnich obligacji podporządkowanych o wartości nominalnej 150
mln EURO wyemitowanych przez ten podmiot w grudniu 2007 r. (umorzonych w grudniu 2017 r.).
Zaległy zryczałtowany podatek dochodowy od osób prawnych za te dwa lata wynosi łącznie ok. 6,7
mln PLN. Bank nie zgadza się z wynikami kontroli, nie skorzystał z prawa do korekty rozliczeń ww.
podatku za lata 2015-16 i tym samym kontrola celno-skarbowa przekształciła się z mocy prawa w
postępowanie podatkowe. W dniu 13 października 2020 r. Bank otrzymał decyzje Naczelnika ZUCS
„utrzymujące” niekorzystne wyniki kontroli. Łącznie zaległość w zryczałtowanym podatku
dochodowym od osób prawnych za lata 2015-16 została ustalona na 6 580 618 PLN, od których
należne będą odsetki od zaległości podatkowych (8% p.a.). Bank nie zgadza się z decyzjami i złoży
od nich odwołanie, a następnie skargi do sądu administracyjnego, w przypadku jej utrzymania w
ramach II instancji. Bank otrzymał ekspertyzę prawną z dnia 29 stycznia 2020 r. profesorów z
Katedry Prawa Finansów Publicznych Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Mikołaja
Kopernika w Toruniu, w świetle której stanowisko ZUCS zostało uznane za niezgodne z przepisami
prawa podatkowego.
130
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
16. ZYSK NA JEDNĄ AKCJĘ
01.01.2020 -
31.12.2020
01.01.2019 -
31.12.2019
Zysk po opodatkowaniu
22 817
560 732
Średnia ważona liczba akcji własnych w okresie
1 213 116 777
1 213 116 777
Zysk na jedną akcję – podstawowy i rozwodniony (PLN)
0,02
0,46
Zysk na jedną akcję został wyliczony poprzez podzielenie zysku netto za okres przez średnią ważoną
liczbę akcji. Jednocześnie nie zaistniała konieczność dokonania odrębnej kalkulacji rozwodnionego
zysku na akcję (metodologia liczenia w przypadku braku instrumentów rozwadniających jest
analogiczna jak w przypadku zysku na akcję; w następstwie czego rozwodniony zysk na jedną akcję
jest równy podstawowemu zyskowi na jedną akcję).
17. KASA, ŚRODKI W BANKU CENTRALNYM
17A. KASA, ŚRODKI W BANKU CENTRALNYM
31.12.2020
31.12.2019
Gotówka
785 357
758 545
Środki pieniężne na rachunkach w Banku Centralnym
674 932
1 444 899
Inne środki pieniężne
0
0
Razem
1 460 289
2 203 444
Bank był zobowiązany do utrzymywania w okresie od 31 grudnia 2020 do 31 stycznia 2021 w NBP na
rachunku bieżącym Banku średniego salda o wartości 410 142 tys. zł (średnia arytmetyczna stanów
środków na rachunku bieżącym w NBP ze wszystkich dni okresu rezerwowego).
17B. KASA, ŚRODKI W BANKU CENTRALNYM - WG STRUKTURY WALUTOWEJ
31.12.2020
31.12.2019
W walucie polskiej
1 203 776
2 001 379
W walutach obcych (po przeliczeniu na zł):
256 513
202 065
- waluta: USD
42 623
37 362
- waluta: EUR
176 917
130 446
- waluta: CHF
14 844
13 562
- waluta: GBP
17 747
15 462
- pozostałe waluty
4 382
5 232
Razem
1 460 289
2 203 444
131
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
18. AKTYWA FINANSOWE PRZEZNACZONE DO OBROTU
18A. AKTYWA FINANSOWE PRZEZNACZONE DO OBROTU
31.12.2020
31.12.2019
Dłużne papiery wartościowe
269 413
874 033
Papiery wartościowe Skarbu Państwa
269 413
874 033
a) bony
0
0
b) obligacje
269 413
874 033
Pozostałe papiery wartościowe
0
0
a) notowane
0
0
b) nienotowane
0
0
Instrumenty kapitałowe
245
210
Kwotowane na aktywnym rynku
245
210
a) podmiotów finansowych
97
0
b) podmiotów niefinansowych
148
210
Korekta z tytułu rachunkowości zabezpieczeń wartości godziwej
0
803
Dodatnia wycena pochodnych instrumentów finansowych
154 188
111 682
Razem
423 846
986 728
Informacja na temat aktywów finansowych stanowiących zabezpieczenie zobowiązań została
przedstawiona w Rozdziale 16. punkt 2).
18B. DŁUŻNE PAPIERY WARTOŚCIOWE PRZEZNACZONE DO OBROTU WG WARTOŚCI BILANSOWEJ
31.12.2020
31.12.2019
o stałej stopie procentowej
222 091
603 690
o zmiennej stopie procentowej
47 322
270 343
Razem
269 413
874 033
18C. DŁUŻNE PAPIERY WARTOŚCIOWE PRZEZNACZONE DO OBROTU WEDŁUG TERMINÓW ZAPADALNOŚCI
31.12.2020
31.12.2019
do 1 miesiąca
3 486
22 386
powyżej 1 miesiąca do 3 miesięcy
0
0
powyżej 3 miesięcy do 1 roku
9 110
55 413
powyżej 1 roku do 5 lat
203 785
546 087
powyżej 5 lat
53 032
250 147
Razem
269 413
874 033
132
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
18D. ZMIANA STANU DŁUŻNYCH PAPIERÓW WARTOŚCIOWYCH I INSTRUMENTÓW KAPITAŁOWYCH PRZEZNACZONYCH
DO OBROTU
01.01.2020 -
31.12.2020
01.01.2019 -
31.12.2019
Stan na początek okresu
874 243
693 346
Zwiększenia (zakup i naliczenie odsetek i dyskonta)
23 887 648
21 266 330
Zmniejszenia (sprzedaż i umorzenie)
(24 493 562)
(21 082 880)
Różnice z wyceny do wartości godziwej
1 329
(2 553)
Stan na koniec okresu
269 658
874 243
18E. AKTYWA I ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE PRZEZNACZONE DO OBROTU - WYCENA POCHODNYCH INSTRUMENTÓW
FINANSOWYCH I KOREKTA Z TYTUŁU RACHUNKOWOŚCI ZABEZPIECZEŃ WARTOŚCI GODZIWEJ ORAZ POZYCJE
KRÓTKIE WG STANU NA:
31.12.2020
Wartość nominalna instrumentów o terminie
pozostającym do realizacji
Wartości godziwe
poniżej
3 miesięcy
od 3 miesięcy
do 1 roku
od 1 roku do
5 lat
powyżej
5 lat
Razem
Aktywa
Pasywa
1. Instrumenty pochodne na
stopę procentową
994 077
2 071 597
8 491 695
84 901
21 976
35 184
13 208
Kontrakty na przyszłą stopę
procentową (FRA)
0
800 000
0
0
133
133
0
Swapy na stopę procentową
(IRS)
980 584
1 191 375
7 853 343
84 901
21 839
34 966
13 127
Pozostałe kontrakty na stopę
procentową: opcje
13 493
80 221
638 352
0
4
85
81
2. Walutowe instrumenty
pochodne*
12 851 396
4 301 888
649 597
0
28 085
98 631
70 547
Kontrakty walutowe
2 597 635
1 693 617
433 337
0
19 095
34 360
15 265
Swapy walutowe
10 253 760
2 608 272
216 259
0
8 990
64 271
55 282
Pozostałe kontrakty walutowe
(CIRS)
0
0
0
0
0
0
0
Opcje walutowe
0
0
0
0
0
0
0
3. Instrumenty wbudowane
252 018
707 315
408 113
0
(19 559)
0
19 559
Opcje wbudowane w
depozyty
201 333
625 428
408 113
0
(17 815)
0
17 815
Opcje wbudowane w
emitowane papiery
wartościowe
50 685
81 887
0
0
(1 744)
0
1 744
4. Opcje na indeksy
364 733
633 269
456 015
0
19 911
20 373
462
Wycena pochodnych
instrumentów finansowych,
RAZEM
14 462 223
7 714 069
10 005 420
84 901
50 413
154 188
103 775
Wycena pozycji zabezpieczanych z tytułu rachunkowości zabezpieczeń wartości
godziwej
-
0
0
Zobowiązania z tytułu krótkiej sprzedaży dłużnych papierów wartościowych
-
-
64 778
* Wartość nominalna dla instrumentów pochodnych dwuwalutowych prezentowana jest w kwocie stanowiącej sumę obydwu
stron transakcji wyrażonych w PLN.
133
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
31.12.2019
Wartość nominalna instrumentów o terminie
pozostającym do realizacji
Wartości godziwe
poniżej
3 miesięcy
od 3 miesięcy
do 1 roku
od 1 roku
do 5 lat
powyżej
5 lat
Razem
Aktywa
Pasywa
1. Instrumenty pochodne na
stopę procentową
649 552
1 068 646
5 417 947
155 998
9 642
28 109
18 467
Kontrakty na przyszłą stopę
procentową (FRA)
0
0
0
0
0
0
0
Swapy na stopę procentową
(IRS)
649 552
1 028 690
5 166 479
155 998
9 639
28 028
18 389
Pozostałe kontrakty na stopę
procentową: opcje
0
39 956
251 468
0
3
81
78
2. Walutowe instrumenty
pochodne*
8 180 367
2 116 434
508 826
0
(48 269)
18 036
66 305
Kontrakty walutowe
1 996 321
720 150
200 038
0
(15 946)
3 128
19 074
Swapy walutowe
6 184 046
961 812
308 788
0
(28 682)
14 241
42 923
Pozostałe kontrakty walutowe
(CIRS)
0
434 472
0
0
(3 641)
667
4 308
Opcje walutowe
0
0
0
0
0
0
0
3. Instrumenty wbudowane
170 881
1 050 773
812 187
0
(60 944)
1 284
62 228
Opcje wbudowane w
depozyty
164 966
927 283
677 865
0
(55 654)
0
55 654
Opcje wbudowane w
emitowane papiery
wartościowe
5 915
123 490
134 322
0
(5 290)
1 284
6 574
4. Opcje na indeksy
359 682
1 103 193
683 430
0
61 294
64 253
2 959
Wycena pochodnych
instrumentów finansowych,
RAZEM
9 360 482
5 339 046
7 422 390
155 998
(38 277)
111 682
149 959
Wycena pozycji zabezpieczanych z tytułu rachunkowości zabezpieczeń wartości
godziwej
-
803
776
Zobowiązania z tytułu krótkiej sprzedaży dłużnych papierów wartościowych
-
-
202 265
* Wartość nominalna dla instrumentów pochodnych dwuwalutowych prezentowana jest w kwocie stanowiącej sumę obydwu
stron transakcji wyrażonych w PLN.
19. AKTYWA FINANSOWE NIEPRZEZNACZONE DO OBROTU OBOWIĄZKOWO WYCENIANE WEDŁUG
WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ RACHUNEK ZYSKÓW I STRAT, INNE NIŻ KREDYTY I POŻYCZKI
UDZIELONE KLIENTOM
31.12.2020
31.12.2019
Instrumenty kapitałowe
200 772
66 609
Instytucje kredytowe
0
0
Pozostałe podmioty
200 772
66 609
Dłużne papiery wartościowe
50 335
103 001
Instytucje kredytowe
0
0
Pozostałe podmioty
50 335
103 001
Razem
251 107
169 610
134
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
20. AKTYWA FINANSOWE WYCENIANE WEDŁUG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ INNE CAŁKOWITE
DOCHODY
20A. AKTYWA FINANSOWE WYCENIANE WEDŁUG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ INNE CAŁKOWITE DOCHODY – WG
RODZAJU
31.12.2020
31.12.2019
Dłużne papiery wartościowe
18 613 077
21 840 521
Papiery wartościowe Skarbu Państwa
18 235 189
20 664 511
a) bony
0
0
b) obligacje
18 235 189
20 664 511
Papiery wartościowe banku centralnego
0
999 916
a) bony
0
999 916
b) obligacje
0
0
Pozostałe papiery wartościowe:
377 888
176 094
a) notowane
377 888
176 094
b) nienotowane
0
0
Udziały i akcje w innych jednostkach
29 538
29 643
Inne instrumenty finansowe
0
0
Razem
18 642 615
21 870 164
W tym:
Instrumenty notowane na aktywnym rynku
18 613 396
20 840 881
Instrumenty nienotowane na aktywnym rynku
29 219
1 029 283
20B. DŁUŻNE PAPIERY WARTOŚCIOWE WYCENIANE WEDŁUG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ INNE CAŁKOWITE DOCHODY
– WG STOPY PROCENTOWEJ
31.12.2020
31.12.2019
o stałej stopie procentowej
14 759 536
12 418 704
o zmiennej stopie procentowej
3 853 541
9 421 817
Razem
18 613 077
21 840 521
20C. DŁUŻNE PAPIERY WARTOŚCIOWE WYCENIANE WEDŁUG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ INNE CAŁKOWITE DOCHODY
– WG TERMINU ZAPADALNOŚCI
31.12.2020
31.12.2019
do 1 miesiąca
15 930
1 086 797
powyżej 1 miesiąca do 3 miesięcy
0
0
powyżej 3 miesięcy do 1 roku
81 719
147 050
powyżej 1 roku do 5 lat
17 483 598
19 224 895
powyżej 5 lat
1 031 830
1 381 779
Razem
18 613 077
21 840 521
135
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
20D. ZMIANA STANU AKTYWÓW FINANSOWYCH WYCENIANYCH WEDŁUG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ INNE
CAŁKOWITE DOCHODY
01.01.2020 -
31.12.2020
01.01.2019 -
31.12.2019
Stan na początek okresu
21 870 164
22 133 938
Zwiększenia (zakup i naliczenie odsetek i dyskonta)
92 045 405
142 074 803
Zmniejszenia (sprzedaż i umorzenie)
(95 450 018)
(142 295 185)
Różnice z wyceny do wartości godziwej
177 038
(43 389)
Odpisy z tytułu utraty wartości
0
0
Inne
26
(3)
Stan na koniec okresu
18 642 615
21 870 164
21. KREDYTY I POŻYCZKI UDZIELONE KLIENTOM
21A. KREDYTY I POŻYCZKI UDZIELONE KLIENTOM OBOWIĄZKOWO WYCENIANE WEDŁUG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ
RACHUNEK ZYSKÓW I STRAT
Wartość bilansowa:
31.12.2020
31.12.2019
Obowiązkowo wyceniane według wartości godziwej przez rachunek zysków i strat *
1 615 753
1 498 195
- Przedsiębiorstwa
12 889
18 435
- Osoby prywatne
1 602 752
1 479 645
- Sektor instytucji rządowych i samorządowych
112
115
* Powyższe dane uwzględniają korektę z tytułu wyceny do wartości godziwej w wysokości:
(116 761)
(84 519)
Grupa wyodrębnia ekspozycje kredytowe zawierające w definicji oprocentowania dźwignię
finansową/mnożnik i ujmuje w niniejszym sprawozdaniu finansowym jako „Aktywa finansowe inne
niż przeznaczone do obrotu obowiązkowo wyceniane według wartości godziwej przez rachunek
zysków i strat - Kredyty i zaliczki. Zapisy MSSF9 wskazują iż cecha mnożnika powoduje modyfikację
pieniądza w czasie i konieczność wyceny do wartości godziwej, jednakże sens ekonomiczny tych
transakcji czyli zarządzanie portfelem nieoparte o wartością godziwą i utrzymywanie portfela w
celu uzyskiwania przepływów pieniężnych wynikających z umowy jest charakterystyczne dla portfeli
wycenianych według zamortyzowanego kosztu.
Bank dokonuje spisania wartości bilansowej brutto składnika aktywów finansowych w przypadku gdy
nie istnieje uzasadnione prawdopodobieństwo odzyskania w całości (spisanie całkowite) lub części
(spisanie częściowe) danego składnika aktywów finansowych. W następstwie dokonania spisań
częściowych Bank przeniósł do ewidencji pozabilansowej (pomniejszając wartość bilansową brutto
wierzytelności) odsetki karne w wysokości 514 milionów złotych według stanu na dzień 31 grudnia
2020 r.
136
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
21B. KREDYTY I POŻYCZKI UDZIELONE KLIENTOM WYCENIANE WG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU
31.12.2020
Wartość bilansowa brutto
Skumulowana utrata wartości
Wartość
bilansowa
netto
Koszyk 1
Koszyk 2
Koszyk 3
Koszyk 1
Koszyk 2
Koszyk 3
Wyceniane wg zamortyzowanego
kosztu
67 152 309
3 994 527
3 698 388
(365 159)
(230 339)
(1 777 137)
72 472 589
- Przedsiębiorstwa
16 146 941
1 561 156
1 026 032
(118 205)
(41 408)
(468 866)
18 105 650
- Osoby prywatne
50 736 368
2 433 193
2 667 041
(245 411)
(188 930)
(1 307 577)
54 094 684
- Sektor instytucji rządowych i
samorządowych
269 000
178
5 315
(1 543)
(1)
(694)
272 255
31.12.2019
Wartość bilansowa brutto
Skumulowana utrata wartości
Wartość
bilansowa
netto
Koszyk 1
Koszyk 2
Koszyk 3
Koszyk 1
Koszyk 2
Koszyk 3
Wyceniane wg zamortyzowanego
kosztu
63 662 781
3 216 123
3 199 909
(273 822)
(187 580)
(1 500 216)
68 117 195
- Przedsiębiorstwa
16 729 589
1 420 459
858 535
(134 939)
(34 301)
(432 961)
18 406 382
- Osoby prywatne
46 740 709
1 795 651
2 341 374
(138 457)
(153 279)
(1 067 255)
49 518 743
- Sektor instytucji rządowych i
samorządowych
192 483
13
0
(426)
0
0
192 070
21C. KREDYTY I POŻYCZKI UDZIELONE KLIENTOM
31.12.2020
31.12.2019
Wyceniane wg
zamortyzowanego
kosztu
Wyceniane
wg wartości
godziwej*
Wyceniane wg
zamortyzowanego
kosztu
Wyceniane
wg wartości
godziwej*
Kredyty i pożyczki udzielone
67 667 285
771 780
62 539 055
640 622
▪ podmiotom gospodarczym
12 188 367
0
11 959 871
▪ klientom indywidualnym
55 381 397
771 780
50 432 689
640 622
▪ jednostkom budżetowym
97 521
0
146 495
Należności z tytułu kart płatniczych
83 121
843 973
98 810
857 573
▪ od podmiotów gospodarczych
187
13 002
124
18 550
▪ od klientów indywidualnych
82 934
830 971
98 686
839 023
Skupione wierzytelności
214 385
229 982
▪ podmiotów gospodarczych
214 385
224 809
▪ jednostek budżetowych
0
5 173
Zrealizowane gwarancje i poręczenia
7 419
1 368
Dłużne papiery wartościowe uprawnione do
redyskonta w Banku Centralnym
2 748
3 595
Należności z tytułu leasingu finansowego
6 471 831
6 826 605
Inne
3 618
2 180
Odsetki
394 817
377 218
Razem
74 845 224
1 615 753
70 078 813
1 498 195
Odpisy aktualizujące wartość należności
(2 372 635)
-
(1 961 618)
-
Razem wartość bilansowa
72 472 589
1 615 753
68 117 195
1 498 195
* Powyższe dane uwzględniają korektę z
tytułu wyceny do wartości godziwej w
wysokości:
-
(116 761)
-
(84 519)
137
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
21D. JAKOŚĆ PORTFELA KREDYTÓW I POŻYCZEK WYCENIANYCH WG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU
31.12.2020
31.12.2019
Kredyty i pożyczki udzielone klientom (brutto)
74 845 224
70 078 813
z rozpoznaną utratą wartości
3 698 389
3 199 909
bez rozpoznanej utraty wartości
71 146 835
66 878 904
Odpis aktualizacyjny z tytułu utraty wartości
(2 372 635)
(1 961 618)
na ekspozycje z rozpoznaną utratą wartości
(1 777 137)
(1 500 216)
na ekspozycje bez rozpoznanej utraty wartości
(595 498)
(461 402)
Kredyty i pożyczki udzielone klientom (netto):
72 472 589
68 117 195
21E. PODZIAŁ KREDYTÓW I POŻYCZEK WYCENIANYCH WG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU ZE WZGLĘDU NA METODĘ
SZACUNKU UTRATY WARTOŚCI
31.12.2020
31.12.2019
Kredyty i pożyczki udzielone klientom (brutto)
74 845 224
70 078 813
wyceniane indywidualnie
1 015 366
832 630
wyceniane portfelowo
73 829 858
69 246 183
Odpis aktualizacyjny z tytułu utraty wartości
(2 372 635)
(1 961 618)
utworzony na bazie analizy indywidualnej
(362 318)
(348 300)
utworzony na bazie analizy kolektywnej
(2 010 317)
(1 613 318)
Kredyty i pożyczki udzielone klientom (netto):
72 472 589
68 117 195
21F. PODZIAŁ KREDYTÓW I POŻYCZEK WYCENIANYCH WG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU ZE WZGLĘDU NA RODZAJ
KLIENTÓW
31.12.2020
31.12.2019
Kredyty i pożyczki udzielone klientom (brutto)
74 845 224
70 078 813
korporacyjnym
19 008 622
19 201 079
indywidualnym
55 836 602
50 877 734
Odpis aktualizacyjny z tytułu utraty wartości
(2 372 635)
(1 961 618)
utworzony na należności od klientów korporacyjnych
(630 717)
(602 627)
utworzony na należności od klientów indywidualnych
(1 741 918)
(1 358 991)
Kredyty i pożyczki udzielone klientom (netto):
72 472 589
68 117 195
138
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
21G. ZMIANA STANU ODPISÓW Z TYTUŁU UTRATY WARTOŚCI KREDYTÓW I POŻYCZEK WYCENIANYCH WG
ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU
01.01.2020 -
31.12.2020
01.01.2019 -
31.12.2019
Stan na początek okresu
1 961 618
1 758 867
Zmiana w wartości rezerw:
411 017
202 751
Odpisy dokonane w okresie
1 667 413
1 194 987
Wartości spisane w ciężar odpisów
(220 681)
(302 480)
Odwrócenie odpisów w okresie
(1 038 000)
(754 495)
Sprzedaż wierzytelności
(59 662)
0
Utworzenie KOIM*
37 798
45 900
Zmiana z tytułu różnic kursowych
20 250
5 179
Inne
3 899
13 661
Stan na koniec okresu
2 372 635
1 961 618
* Zgodnie z MSSF9 Grupa nalicza odsetki od portfela kredytowego z rozpoznaną utratą wartości od wartości ekspozycji netto.
W tym celu naliczana jest i ujmowana jako pomniejszenie przychodów odsetkowych tak zwana korekta odsetek
impairmentowych („KOIM”). Przedmiotowa korekta w bilansie prezentowana jest jako odpis z tytułu utraty wartości,
w konsekwencji uzgodnienie zmiany stanu odpisów z tytułu utraty wartości wymaga uwzględnienia korekty KOIM ujmowanej
w przychodach odsetkowych.
Grupa posiada w bilansie aktywa POCI w efekcie rozpoznania kredytów z rozpoznaną utratą wartości
po połączeniu z Euro Bank S.A. i przejęciu SKOK Piast. W momencie połączenia przedmiotowe
aktywa zostały ujęte w księgach Banku według wartości godziwej.
Wartośc aktywów POCI przedstawia się następująco:
Wartość bilansowa
brutto
Skumulowana utrata
wartości
Wartość bilansowa
netto
31.12.2020
- Przedsiębiorstwa
59
255
313
- Osoby prywatne
399 392
(26 607)
372 784
- Sektor instytucji rządowych i samorządowych
0
0
0
31.12.2019
- Przedsiębiorstwa
101
(23)
78
- Osoby prywatne
523 989
(45 236)
478 753
- Sektor instytucji rządowych i samorządowych
0
0
0
139
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
21H. ZMIANA ODPISÓW Z TYTUŁU UTRATY WARTOŚCI I WARTOŚCI BILANSOWEJ BRUTTO KREDYTÓW I POŻYCZEK
WYCENIANYCH WG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU W PODZIALE NA KOSZYKI I KLASY
Przedsiębiorstwa:
odpisy z tytułu utraty wartości
Koszyk 1
Koszyk 2
Koszyk 3
POCI
Razem
Stan na początek okresu
134 939
34 301
432 938
23
602 201
Transfery miedzy koszykami
(6 180)
(4 527)
10 708
0
0
Wzrost w wyniku udzielenia lub nabycia
114 579
0
0
0
114 579
Zmiany z tytułu ryzyka kredytowego
(110 867)
13 271
200 890
(278)
103 017
Zmiany z tytułu zaprzestania ujmowania (za
wyjątkiem sprzedaży i spisań)
(16 158)
(1 842)
(39 041)
0
(57 041)
Sprzedaż kredytów i pożyczek
0
0
(5 150)
0
(5 150)
Spisanie w ciężar odpisów
0
0
(136 865)
0
(136 865)
KOIMKOIM
0
0
3 397
0
3 397
Inne (w tym różnice kursowe)
1 891
205
2 242
0
4 339
Razem
118 205
41 409
469 120
(255)
628 478
Przedsiębiorstwa:
kredyty i pożyczki wartość bilansowa brutto
Koszyk 1
Koszyk 2
Koszyk 3
POCI
Razem
Stan na początek okresu
16 729 596
1 420 459
858 434
101
19 008 590
Transfery miedzy koszykami
(1 074 637)
591 549
483 088
0
0
Udzielone lub zakupione kredyty i pożyczki
7 913 111
0
0
0
7 913 111
Spłacone kredyty i pożyczki
(7 837 782)
(474 526)
(216 866)
(42)
(8 529 215)
Sprzedaż
0
0
(5 688)
0
(5 688)
Spisanie w ciężar odpisów
(28)
0
(145 874)
0
(145 902)
Inne (w tym różnice kursowe)
416 681
23 673
52 879
0
493 233
Razem
16 146 941
1 561 156
1 025 973
59
18 734 129
Osoby prywatne:
odpisy z tytułu utraty wartości
Koszyk 1
Koszyk 2
Koszyk 3
POCI
Razem
Stan na początek okresu
138 457
155 913
1 019 383
45 236
1 358 989
Transfery miedzy koszykami
104 155
(63 724)
(40 431)
0
0
Wzrost w wyniku udzielenia lub nabycia
118 639
0
0
0
118 639
Zmiany z tytułu ryzyka kredytowego
(96 388)
168 869
412 356
(18 629)
466 208
Zmiany z tytułu zaprzestania ujmowania (za
wyjątkiem sprzedaży i spisań)
(20 503)
(11 418)
(85 880)
0
(117 801)
Sprzedaż kredytów i pożyczek
0
0
(54 513)
0
(54 513)
Spisanie w ciężar odpisów
(176)
(278)
(83 362)
0
(83 816)
KOIMKOIM
0
0
34 400
0
34 400
Inne (w tym różnice kursowe)
1 228
2 164
16 420
0
19 812
Razem
245 411
251 527
1 218 373
26 607
1 741 918
Osoby prywatne:
kredyty i pożyczki wartość bilansowa brutto
Koszyk 1
Koszyk 2
Koszyk 3
POCI
Razem
Stan na początek okresu
46 875 151
1 745 487
1 872 647
523 989
51 017 274
Transfery miedzy koszykami
(1 528 410)
939 828
588 582
0
0
Udzielone lub zakupione kredyty i pożyczki
10 557 405
0
0
0
10 557 405
Spłacone kredyty i pożyczki
(6 209 601)
(314 359)
(164 639)
(124 597)
(6 813 196)
Sprzedaż
0
(7)
(86 095)
0
(86 102)
Spisanie w ciężar odpisów
(343)
(1 334)
(81 478)
0
(83 155)
Inne (w tym różnice kursowe)
1 042 165
26 049
176 162
0
1 244 377
Razem
50 736 367
2 395 665
2 305 179
399 392
55 836 603
140
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Sektor publiczny:
odpisy z tytułu utraty wartości
Koszyk 1
Koszyk 2
Koszyk 3
POCI
Razem
Stan na początek okresu
426
0
0
0
426
Transfery miedzy koszykami
0
0
0
0
0
Wzrost w wyniku udzielenia lub nabycia
14
0
0
0
14
Zmiany z tytułu ryzyka kredytowego
1 134
1
698
0
1 833
Zmiany z tytułu zaprzestania ujmowania (za
wyjątkiem sprzedaży i spisań)
(31)
0
(4)
0
(35)
Inne (w tym różnice kursowe)
0
0
0
0
0
Razem
1 543
1
694
0
2 238
Sektor publiczny:
kredyty i pożyczki wartość bilansowa brutto
Koszyk 1
Koszyk 2
Koszyk 3
POCI
Razem
Stan na początek okresu
192 483
13
0
0
192 496
Transfery miedzy koszykami
(5 554)
239
5 315
0
0
Udzielone lub zakupione kredyty i pożyczki
92 657
0
0
0
92 657
Spłacone kredyty i pożyczki
(10 588)
(74)
0
0
(10 662)
Inne (w tym różnice kursowe)
2
(0)
0
0
2
Razem
269 000
178
5 315
0
274 492
21I. KREDYTY I POŻYCZKI UDZIELONE KLIENTOM WYCENIANE WG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU WG TERMINÓW
ZAPADALNOŚCI
31.12.2020
31.12.2019
rachunki bieżące
2 746 506
3 866 359
do 1 miesiąca
1 054 951
1 228 451
powyżej 1 miesiąca do 3 miesięcy
2 472 040
2 476 780
powyżej 3 miesięcy do 1 roku
7 924 173
6 980 357
powyżej 1 roku do 5 lat
24 964 128
22 902 484
powyżej 5 lat
33 182 697
30 164 020
dla których termin zapadalności upłynął
2 105 912
2 083 143
Odsetki
394 817
377 219
Razem brutto
74 845 224
70 078 813
21J. KREDYTY I POŻYCZKI UDZIELONE KLIENTOM WYCENIANE WG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU WG STRUKTURY
WALUTOWEJ
31.12.2020
31.12.2019
W walucie polskiej
56 794 474
51 524 094
W walutach obcych (po przeliczeniu na zł):
18 050 750
18 554 719
waluta: USD
115 866
106 179
waluta: EUR
3 586 164
3 816 004
waluta: CHF
14 344 610
14 623 768
waluta: JPY
122
217
pozostałe waluty
3 988
8 551
Razem brutto
74 845 224
70 078 813
141
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
21K. NALEŻNOŚCI Z TYTUŁU LEASINGU FINANSOWEGO
31.12.2020
31.12.2019
Należności (brutto) z tytułu leasingu finansowego
6 777 327
7 260 832
Niezrealizowane przychody finansowe
(305 496)
(434 227)
Należności (netto) z tytułu leasingu finansowego
6 471 831
6 826 605
Należności (brutto) z tytułu leasingu finansowego wg terminów zapadalności
do 1 roku
2 628 928
2 831 926
powyżej 1 roku do 2 lat
1 719 645
1 878 079
powyżej 2 lat do 3 lat
1 174 954
1 211 286
powyżej 3 lat do 4 lat
665 775
695 272
powyżej 4 lat do 5 lat
317 278
356 659
powyżej 5 lat
270 747
287 610
Razem
6 777 327
7 260 832
Należności (netto) z tytułu leasingu finansowego wg terminów zapadalności
do 1 roku
2 495 703
2 642 069
powyżej 1 roku do 2 lat
1 638 037
1 761 721
powyżej 2 lat do 3 lat
1 128 753
1 147 180
powyżej 3 lat do 4 lat
642 028
662 487
powyżej 4 lat do 5 lat
306 500
341 120
powyżej 5 lat
260 810
272 028
Razem
6 471 831
6 826 605
Głównymi grupami przedmiotów finansowanych w formie leasingu są środki transportu (ciągniki
siodłowe, naczepy, przyczepy, samochody ciężarowe, dostawcze, osobowe oraz inne), maszyny
i urządzenia przemysłowe, sprzęt komputerowy jak również nieruchomości przemysłowe
i komercyjne. W portfelu leasingowym Grupy znajdują się umowy, w których opłaty ustalone są
w PLN lub w EUR, oparte na zmiennych lub stałych stopach procentowych.
Umowy z Klientami zawierane są na okresy od 1 roku do 10 lat. Umowy leasingowe przewidują
zróżnicowany udział własny Klienta oraz wartość końcową przedmiotu, jak również zróżnicowaną
wysokość rat leasingowych np. w zależności od sezonowości. Po zakończeniu umowy leasingu, Klient
zobowiązany jest wykupić przedmiot za określoną w momencie jej zawierania cenę końcową.
Przedmiot ten przez cały okres leasingu pozostaje własnością Grupy i stanowi główne
zabezpieczenie spłat należności leasingowych.
22. AKTYWA WYCENIANE WEDŁUG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU INNE NIŻ KREDYTY I POŻYCZKI
UDZIELONE KLIENTOM
22A. AKTYWA WYCENIANE WEDŁUG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU INNE NIŻ KREDYTY I POŻYCZKI UDZIELONE
KLIENTOM
31.12.2020
Wartość bilansowa brutto
Skumulowana utrata wartości
Wartość
bilansowa
netto
Koszyk 1
Koszyk 2
Koszyk 3
Koszyk 1
Koszyk 2
Koszyk 3
Instrumenty dłużne
38 821
0
0
(3)
0
0
38 818
Lokaty oraz kredyty i pożyczki
udzielone bankom i innym
instytucjom monetarnym
625 430
0
0
0
0
0
625 430
Transakcje z przyrzeczeniem
odkupu
66 350
0
0
0
0
0
66 350
142
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
31.12.2019
Wartość bilansowa brutto
Skumulowana utrata wartości
Wartość
bilansowa
netto
Koszyk 1
Koszyk 2
Koszyk 3
Koszyk 1
Koszyk 2
Koszyk 3
Instrumenty dłużne
48 207
0
0
(54)
0
0
48 153
Lokaty oraz kredyty i pożyczki
udzielone bankom i innym
instytucjom monetarnym
784 277
0
0
0
0
0
784 277
Transakcje z przyrzeczeniem
odkupu
205 439
0
0
0
0
0
205 439
22B. INSTRUMENTY DŁUŻNE
31.12.2020
31.12.2019
banki i inne instytucje monetarne
0
0
pozostałe przedsiębiorstwa
0
0
sektor budżetowy
38 818
48 153
Razem
38 818
48 153
22C. LOKATY ORAZ KREDYTY I POŻYCZKI UDZIELONE BANKOM I INNYM INSTYTUCJOM MONETARNYM
31.12.2020
31.12.2019
Rachunki bieżące
102 748
213 459
Lokaty
522 532
570 036
Odsetki
150
782
Razem należności brutto
625 430
784 277
Odpis aktualizacyjny z tytułu utraty wartości
0
0
Razem należności netto
625 430
784 277
22D. LOKATY ORAZ KREDYTY I POŻYCZKI UDZIELONE BANKOM I INNYM INSTYTUCJOM MONETARNYM WG TERMINÓW
ZAPADALNOŚCI
31.12.2020
31.12.2019
rachunki bieżące
102 748
213 459
do 1 miesiąca
522 532
570 036
powyżej 1 miesiąca do 3 miesięcy
0
0
powyżej 3 miesięcy do 1 roku
0
0
powyżej 1 roku do 5 lat
0
0
powyżej 5 lat
0
0
dla których termin zapadalności upłynął
0
0
Odsetki
150
782
Razem brutto
625 430
784 277
143
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
22E. LOKATY ORAZ KREDYTY I POŻYCZKI UDZIELONE BANKOM I INNYM INSTYTUCJOM MONETARNYM WG STRUKTURY
WALUTOWEJ
31.12.2020
31.12.2019
W walucie polskiej
24 646
5 337
W walutach obcych (po przeliczeniu na zł):
600 784
778 941
waluta: USD
32 630
119 959
waluta: EUR
488 671
500 570
waluta: CNY
29 926
69 621
waluta: GBP
7 397
24 556
waluta: CHF
6 119
12 271
waluta: JPY
7 301
7 589
pozostałe waluty
28 740
44 375
Razem brutto
625 430
784 277
22F. ZMIANA STANU ODPISÓW Z TYTUŁU UTRATY WARTOŚCI DLA LOKAT ORAZ KREDYTÓW I POŻYCZEK
UDZIELONYCH BANKOM I INNYM INSTYTUCJOM MONETARNYM
01.01.2020 -
31.12.2020
01.01.2019 -
31.12.2019
Stan na początek okresu
0
16
Odpisy dokonane w okresie
0
0
Odwrócenie odpisów w okresie
0
(16)
Stan na koniec okresu
0
0
22G. TRANSAKCJE Z PRZYRZECZENIEM ODKUPU
31.12.2020
31.12.2019
banki i inne instytucje monetarne
66 351
90 707
pozostałe przedsiębiorstwa
0
114 718
odsetki
(1)
14
Razem
66 350
205 439
23. INSTRUMENTY POCHODNE – RACHUNKOWOŚĆ ZABEZPIECZEŃ
Począwszy od 1 stycznia 2006 Grupa ustanowiła pierwsze formalne powiązanie zabezpieczające
przed zagrożeniem zmiennością przepływów pieniężnych. Należy zaznaczyć, iż od momentu
wdrożenia MSSF, zgodnie z MSR39, efekt wyceny wszelkich instrumentów pochodnych
niezaklasyfikowanych i niebędących efektywnymi instrumentami zabezpieczającymi, prezentowany
jest w wyniku z instrumentów finansowych wycenianych do wartości godziwej przez Rachunek
zysków i strat. Stosowanie takiej metodologii skutkowało brakiem spójności w sposobie prezentacji
instrumentów finansowych w Rachunku zysków i strat. Wynik odsetkowy na transakcjach
instrumentami pochodnymi, zawieranymi w celu zabezpieczenia przepływów pieniężnych w
walutach obcych, z ekonomicznego punktu widzenia stanowi składnik marży odsetkowej (pozwala
dopasować przychód odsetkowy z tytułu udzielenia kredytów walutowych z kosztem finansowania
wynikającym z portfela depozytów złotowych). Wdrożenie formalnej rachunkowości zabezpieczeń
umożliwiło prezentację części przedmiotowych transakcji w Rachunku zysków i strat zgodnie z ich
ekonomicznym sensem.
144
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Zatwierdzona w Grupie Strategia Ryzyka określa ogólne zasady zabezpieczenia ryzyka rynkowego
generowanego przez działalność komercyjną. Transakcje zewnętrzne kwalifikujące się do
rachunkowości zabezpieczeń są wskazane w Strategii tuż po naturalnym zabezpieczeniu
ekonomicznym. Grupa zastosowała (wg stanu na 31.12.2020 r.) rachunkowość zabezpieczeń
przepływów pieniężnych w celu wyeliminowania zmienności przepływów pieniężnych:
- od kredytów hipotecznych denominowanych w walutach obcych oraz finansujących je depozytów
w PLN,
- od aktywów finansowych denominowanych w PLN,
- od portfela wyemitowanych zobowiązań w PLN,
- z tytułu przyszłych przychodow i kosztów odsetkowych denominowanych w walutach obcych,
- od portfela zmiennoprocentowych walutowych kredytów hipotecznych,
które można przypisać do ryzyka stopy procentowej i ryzyka walutowego w horyzoncie czasowym
ograniczonym do terminu zapadalności instrumentów zabezpieczających, zaprezentowanych
w nocie (23b).
Ponadto w wyniku przejęcia Euro Bank S.A. Grupa stosowała zabezpieczenie wartości godziwej
instrumentu dłużnego o stałej stopie procentowej.
Pozycje zabezpieczane i zabezpieczające są ekonomicznie powiązane w taki sposób, że reagują one
w sposób podobny na zabezpieczane ryzyko, ich wycena zostanie skompensowana
w odpowiedzi na zmiany stóp rynkowych i kursu walutowego.
Grupa przeprowadza comiesięczne testy efektywności, oblicza i porównuje zmiany wartości
godziwej pozycji zabezpieczanych i zabezpieczających. Efektywność zabezpieczenia jest mierzona
metodą derywatu hipotetycznego, która zakłada prezentację pozycji zabezpieczanej jako
hipotetyczny derywat, dla którego zmiany wartości godziwej są porównywane ze zmianami wartości
godziwej instrumenty zabezpieczającego. Nieefektywność zabezpieczenia może wynikać z różnic w
terminach przeszacowania pozycji zabezpieczanych i zabezpieczających lub z wyznaczenia jako
pozycji zabezpieczającej istniejącego instrument pochodnego. Grupa desygnuje instrumenty
zabezpieczające w dacie zawarcia transakcji i w ten sposób eliminuje to źródło nieefektywności.
Raportowana przez Grupę nieefektywność zabezpieczenia obejmuje również amortyzację
skumulowanych do daty likwidacji zmian wartości godziwej instrumentów pochodnych
zaklasyfikowanych w dniu ich likwidacji jako zabezpieczające.
145
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Poniżej zaprezentowano szczegółowe informacje na temat stosowanych przez Grupę relacji
zabezpieczających, pozycji wyznaczonych jako zabezpieczane i zabezpieczające oraz prezentacji
wyniku (wg stanu na 31.12.2020 r.):
Zabezpieczenie zmienności przepływów
pieniężnych generowanych przez portfel
złotowych aktywów finansowych
Zabezpieczenie zmienności przepływów
pieniężnych generowanych przez portfel
walutowych kredytów hipotecznych oraz
finansujących je zobowiązań złotowych
Opis relacji
zabezpieczającej
Grupa zabezpiecza ryzyko zmienności
przepływów pieniężnych generowanych przez
złotowe aktywa finansowe. Zmienność
przepływów pieniężnych wynika z ryzyka stopy
procentowej.
Grupa zabezpiecza ryzyko zmienności
przepływów pieniężnych generowanych przez
walutowe kredyty hipoteczne oraz przez
zobowiązania złotowe stanowiące bazę
finansową dla tych kredytów. Zmienność
przepływów pieniężnych wynika z ryzyka
walutowego oraz ryzyka stopy procentowej.
Pozycje
zabezpieczane
Przepływy pieniężne wynikające z portfela
złotowych aktywów finansowych
Przepływy pieniężne wynikające z portfela
walutowych kredytów hipotecznych oraz
finansujących je depozytów złotowych i
wyemitowanych złotowych dłużnych papierów
wartościowych.
Instrumenty
zabezpieczające
Transakcje IRS
Transakcje CIRS
Prezentacja wyniku
na transakcjach
zabezpieczanych i
zabezpieczających
Efektywna część wyceny instrumentów
zabezpieczających ujmowana jest w kapitale z
aktualizacji wyceny; odsetki zarówno od
instrumentów zabezpieczających jaki i od
instrumentów zabezpieczanych ujmowane są w
wyniku odsetkowym.
Nieefektywna część wyceny instrumentów
zabezpieczających ujmowana jest w rachunku
zysków i strat jako wynik na instrumentach
wycenianych do wartości godziwej przez
rachunek zysków i strat.
Efektywna część wyceny instrumentów
zabezpieczających ujmowana jest w kapitale z
aktualizacji wyceny.
Nieefektywną część wyceny instrumentów
zabezpieczających ujmowana jest w rachunku
zysków i strat jako wynik na instrumentach
wycenianych do wartości godziwej przez
rachunek zysków i strat.
Zabezpieczenie zmienności przepływów
pieniężnych generowanych przez portfel
wyemitowanych zobowiązań złotowych
Zabezpieczenie zmienności przepływów
pieniężnych z tytułu przyszłych przychodow i
kosztów odsetkowych denominowanych w
walutach obcych
Opis relacji
zabezpieczającej
Grupa zabezpiecza ryzyko zmienności
przepływów pieniężnych generowanych przez
wyemitowane zobowiązania złotowe. Zmienność
przepływów pieniężnych wynika z ryzyka stopy
procentowej.
Grupa zabezpiecza ryzyko zmienności przyszłych
przepływów pieniężnych z tytułu walutowych
przychodów i kosztów odsetkowych. Zmienność
przepływów pieniężnych wynika z ryzyka
walutowego.
Pozycje
zabezpieczane
Przepływy pieniężne wynikające z portfela
wyemitowanych zobowiązań zlotowych.
Przepływy pieniężne z tytułu przyszłych
przychodow i kosztów odsetkowych
denominowanaych w walutach obcych.
Instrumenty
zabezpieczające
Transakcje IRS
Pozycja walutowa wynikająca z rozpoznanych
przyszłych zobowiązań leasingowych.
Prezentacja wyniku
na transakcjach
zabezpieczanych i
zabezpieczających
Efektywna część wyceny instrumentów
zabezpieczających ujmowana jest w kapitale z
aktualizacji wyceny; odsetki zarówno od
instrumentów zabezpieczających jaki i od
instrumentów zabezpieczanych ujmowane są w
wyniku odsetkowym.
Nieefektywną część wyceny instrumentów
zabezpieczających ujmowana jest w rachunku
zysków i strat jako wynik na instrumentach
wycenianych do wartości godziwej przez
rachunek zysków i strat.
Efektywna część rewaluacji spot instrumentów
zabezpieczających ujmowana jest w kapitale z
aktualizacji wyceny.
Nieefektywną część wyceny pozycji
zabezpieczającej ujmowana jest w rachunku
zysków i strat jako wynik na instrumentach
wycenianych do wartości godziwej przez
rachunek zysków i strat.
146
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Zabezpieczenie zmienności przepływów
pieniężnych generowanych przez portfel
zmiennoprocentowych walutowych kredytów
hipotecznych
Zabezpieczenie wartości godziwej instrumentu
dłużnego o stałej stopie procentowej
Opis relacji
zabezpieczającej
Grupa zabezpiecza ryzyko walutowe i ryzyko stopy
procentowej przepływów pieniężnych dla części
okresu - w horyzoncie czasowym trwania transakcji
zabezpieczających - z tytułu zmiennoprocentowych
kredytów w walucie obcej poprzez zamianę
przepływów odsetkowych w walucie obcej na
przepływy złotowe.
Grupa zabezpiecza część ryzyka stopy
procentowej, związanego ze zmianą wartości
godziwej dłużnego instrumentu o stałej stopie
procentowej wycenianego przez inne całkowite
dochody, wynikającej ze zmienności rynkowych
stóp procentowych.
Pozycje
zabezpieczane
Przepływy pieniężne wynikające z portfela
walutowych kredytów hipotecznych.
Portfel stałokuponowych dłużnych papierów
wartościowych zaklasyfikowane do kategorii
aktywów finansowych wycenianych wg wartości
godziwej przez pozostałe całkowite dochody
denominowane w PLN.
Instrumenty
zabezpieczające
Transakcje FX Swap
Transakcje IRS
Prezentacja
wyniku na
transakcjach
zabezpieczanych i
zabezpieczających
Efektywna część wyceny instrumentów
zabezpieczających ujmowana jest w kapitale z
aktualizacji wyceny; odsetki od instrumentów
zabezpieczających (rozliczone punkty swapowe)
prezentowane są w marży odsetkowej.
Nieefektywną część wyceny instrumentów
zabezpieczających ujmowana jest w rachunku
zysków i strat jako wynik na instrumentach
wycenianych do wartości godziwej przez rachunek
zysków i strat.
Wynik z tytułu zmiany wyceny do wartości
godziwej pozycji zabezpieczanych w zakresie
zabezpieczanego ryzyka odnoszony jest do
wyniku z tytułu rachunkowości zabezpieczeń.
Pozostała część zmiany wyceny do wartości
godziwej ujmowana jest w pozostałych
całkowitych dochodach. Odsetki od dłużnych
papierów wartościowych ujmowane są w wyniku
odsetkowym. Zmiana wyceny do wartości
godziwej instrumentów pochodnych stanowiących
zabezpieczenie jest prezentowana w wyniku z
tytułu rachunkowości zabezpieczeń, a odsetki od
tych instrumentów ujmowane są w wyniku
odsetkowym.
23A. RACHUNKOWOŚĆ ZABEZPIECZEŃ
31.12.2020
Wartość nominalna instrumentów o terminie
pozostającym do realizacji
Wartości godziwe
poniżej
3 miesięcy
od 3 miesięcy
do 1 roku
od 1 roku
do 5 lat
powyżej
5 lat
Razem
Aktywa
Pasywa
1. Instrumenty pochodne stanowiące zabezpieczenie przepływów pieniężnych związane ze stopą procentową i/lub kursem
walutowym *
Kontrakty CIRS **
4 214 237
5 833 452
20 482 303
0
(632 447)
21 795
654 242
Kontrakty IRS
0
500 000
2 680 000
0
(45 903)
0
45 903
Kontrakty FXS
2 531 417
0
0
0
(29 116)
0
29 116
2. Instrumenty pochodne stanowiące zabezpieczenie wartości godziwej związane ze stopą procentową
Kontrakty IRS
0
50 000
0
90 000
(9 588)
0
9 588
3. Razem instrumenty
pochodne stanowiące
zabezpieczenie
6 745 653
6 383 452
23 162 303
90 000
(717 055)
21 795
738 850
* Wartość nominalna dla instrumentów pochodnych dwuwalutowych prezentowana jest w kwocie stanowiącej sumę obydwu
stron transakcji wyrażonych w PLN.
** Pozycja zawiera transakcje z przyszłą datą rozliczenia o wartości 10 645 826 tys. zł, zawarte w celu zapewnienia ciągłości
finansowania portfela CHF po rozliczeniu aktywnych obecnie kontraktów.
147
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
31.12.2019
Wartość nominalna instrumentów o terminie
pozostającym do realizacji
Wartości godziwe
poniżej
3 miesięcy
od 3 miesięcy
do 1 roku
od 1 roku
do 5 lat
powyżej
5 lat
Razem
Aktywa
Pasywa
1. Instrumenty pochodne stanowiące zabezpieczenie przepływów pieniężnych związane ze stopą procentową i/lub kursem
walutowym *
Kontrakty CIRS **
4 056 194
8 053 048
13 103 887
741 250
(380 312)
37 641
417 953
Kontrakty IRS
280 000
475 000
500 000
0
4 732
4 732
0
Kontrakty FXS
706 197
0
0
0
56
786
730
2. Instrumenty pochodne stanowiące zabezpieczenie wartości godziwej związane ze stopą procentową
Kontrakty IRS
0
0
500 000
90 000
(8 164)
0
8 164
3. Razem instrumenty
pochodne stanowiące
zabezpieczenie
5 042 391
8 528 048
14 103 887
831 250
(383 688)
43 159
426 847
* Wartość nominalna dla instrumentów pochodnych dwuwalutowych prezentowana jest w kwocie stanowiącej sumę obydwu
stron transakcji wyrażonych w PLN.
** Pozycja zawiera transakcje z przyszłą datą rozliczenia o wartości 2 741 705 tys. zł, zawarte w celu zapewnienia ciągłości
finansowania portfela CHF po rozliczeniu aktywnych obecnie kontraktów.
23B. RACHUNKOWOŚĆ ZABEZPIECZEŃ Z TYTUŁU ZABEZPIECZENIA PRZEPŁYWÓW ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH
Relacja zabezpieczająca
Maksymalny termin wystąpienia
przepływów pieniężnych, których
wartość jest zabezpieczana
Zabezpieczenie zmienności przepływów pieniężnych generowanych przez portfel
złotowych aktywów finansowych
2025-11-05
Zabezpieczenie zmienności przepływów pieniężnych generowanych przez portfel
walutowych kredytów hipotecznych oraz finansujących je zobowiązań złotowych
2025-01-07
Zabezpieczenie zmienności przepływów pieniężnych generowanych przez portfel
wyemitowanych zobowiązań złotowych
2022-03-03
Zabezpieczenie zmienności przepływów pieniężnych z tytułu przyszłych
przychodow i kosztów odsetkowych denominowanych w walutach obcych
2030-04-30
Zabezpieczenie zmienności przepływów pieniężnych generowanych przez portfel
zmiennoprocentowych walutowych kredytów hipotecznych
2021-03-30
Nieefektywna część zmian wyceny instrumentów zabezpieczających ujęta w Rachunku zysków i strat w 2020 roku wyniosła
-9 253 tys. zł. (w 2019 roku było to odpowiednio -19 878 tys. zł).
Nieefektywna część zmian wyceny instrumentów zabezpieczających ujęta w Rachunku zysków
i strat została zaprezentowana w nocie (8).
148
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
23C. ZABEZPIECZENIE ZMIENNOŚCI PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH - INSTRUMENTY ZABEZPIECZANE
Transakcje
Pozycja w bilansie
Zmiany wartości godziwej
instrumentu
zabezpieczanego przyjęte do
wyznaczenia kwoty
nieefektywnej w okresie
Wartość kapitałów
z tytułu czynnych
relacji
zabezpieczających
Wartość kapitałów do
rozliczenia z tytułu
zakończonych relacji
zabezpieczających
▪ CIRS
Kredyty i pożyczki
udzielone klientom
(677)
(21 224)
(1 795)
▪ IRS
Kredyty i pożyczki
udzielone klientom
166
0
0
▪ FX swap
Kredyty i pożyczki
udzielone klientom
(3 441)
3 643
0
▪ FX spot
Przyszłe przychody i
koszty odsetkowe
20 026
(17 388)
0
▪ IRS
Wyemitowane dłużne
papiery wartościowe
13 606
(12 548)
0
▪ IRS
Instrumenty dłużne
(4 893)
4 893
Razem
24 787
(42 624)
(1 795)
23D. ZABEZPIECZENIE ZMIENNOŚCI PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH – INSTRUMENTY ZABEZPIECZAJĄCE
Transakcje
Zmiany wartości godziwej
instrumentu zabezpieczającego
przyjęte do wyznaczenia kwoty
nieefektywnej w okresie
Nieefektywność rozpoznana w
Rachunku zysków i strat
Reklasyfikacja z kapitału
do Rachunku zysków i
Strat
- CIRS
677
(9 253)
0
- IRS
(166)
0
0
- FX swap
3 441
0
0
- FX spot
(20 026)
0
0
- IRS
(13 606)
57
0
- IRS
4 893
0
0
Razem
(24 787)
(9 196)
0
23E. ZABEZPIECZENIE WARTOŚCI GODZIWEJ - INSTRUMENTY ZABEZPIECZANE
Transakcje
Pozycja w bilansie
Zmiany wartości godziwej
instrumentu zabezpieczanego
przyjęte do wyznaczenia kwoty
nieefektywnej w okresie
IRS
Instrumenty dłużne wyceniane przez inne calkowite
dochody
5 744
Razem
5 744
23F. ZABEZPIECZENIE WARTOŚCI GODZIWEJ – INSTRUMENTY ZABEZPIECZAJĄCE
Transakcje
Zmiany wartości godziwej instrumentu
zabezpieczającego przyjęte do wyznaczenia kwoty
nieefektywnej w okresie
Nieefektywność rozpoznana w
Rachunku zysków i strat
IRS
(5 220)
524
Razem
(5 220)
524
149
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
24. INWESTYCJE W JEDNOSTKACH ZALEŻNYCH, WE WSPÓLNYCH PRZEDSIĘWZIĘCIACH I W
JEDNOSTKACH STOWARZYSZONYCH
24A. INWESTYCJE W JEDNOSTKACH POWIĄZANYCH
31.12.2020
31.12.2019
Inwestycje w jednostkach stowarzyszonych
0
0
24B. INWESTYCJE W JEDNOSTKACH POWIĄZANYCH
01.01.2020 -
31.12.2020
01.01.2019 -
31.12.2019
Stan na początek okresu
0
0
sprzedaż
0
0
wycena metodą praw własności
0
0
Stan na koniec okresu
0
0
25. RZECZOWE AKTYWA TRWAŁE
25A. RZECZOWE AKTYWA TRWAŁE
31.12.2020
31.12.2019
Grunty
2 434
2 434
Budynki, lokale i obiekty inżynierii lądowej i wodnej
67 073
70 249
Urządzenia techniczne i maszyny
88 121
93 097
Środki transportu
9 490
15 282
Inne środki trwałe
23 872
18 644
Środki trwałe w budowie
59 257
63 324
Prawa do użytkowania powierzchni biurowej
321 566
403 300
Razem
571 813
666 330
150
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
25B. ZMIANA STANU RZECZOWYCH AKTYWÓW TRWAŁYCH (WG GRUP RODZAJOWYCH) ZA OKRES 01.01.2020 –
31.12.2020
grunty
budynki,
lokale i
obiekty
inżynierii
lądowej i
wodnej
urządzenia
techniczne
i maszyny
środki
transportu
inne
środki
trwałe
środki
trwałe w
budowie i
zaliczki
Prawa do
użytkowania
powierzchni
biurowej
RAZEM
a) wartość brutto
rzeczowych aktywów
trwałych na początek okresu
2 434
318 739
264 913
30 547
89 762
63 324
499 873
1 269 592
b) zwiększenia (z tytułu)
0
10 801
25 649
2 063
12 970
44 834
45 505
141 822
zakup
0
0
731
2 063
0
25 847
0
28 641
przyjęcie ze środków
trwałych
w budowie
0
10 801
24 918
0
12 970
0
0
48 689
inwestycje nieopłacone
0
0
0
0
0
18 987
0
18 987
ujęcie prawa do
użytkowania w okresie
0
0
0
0
0
0
45 505
45 505
c) zmniejszenia (z tytułu)
0
7 135
9 097
663
2 252
48 901
35 403
103 451
sprzedaż
0
2 786
5 033
592
227
0
0
8 638
likwidacja
0
4 349
4 064
71
2 025
0
35 186
45 695
rozliczenie środków
trwałych w budowie
0
0
0
0
0
48 689
0
48 689
inne
0
0
0
0
0
212
217
429
d) wartość brutto
rzeczowych aktywów
trwałych na koniec okresu
2 434
322 405
281 465
31 947
100 480
59 257
509 975
1 307 963
e) skumulowana amortyzacja
(umorzenie) na początek
okresu
0
239 616
171 816
15 265
71 117
0
96 573
594 387
f) amortyzacja za okres (z
tytułu)
0
6 842
21 528
7 192
5 490
0
91 836
132 888
odpis bieżący (RZiS)
0
11 884
29 773
7 752
6 868
0
111 009
167 286
zmniejszenia z tytułu
sprzedaży
0
(2 015)
(4 305)
(539)
(185)
0
0
(7 044)
zmniejszenia z tytułu
likwidacji
0
(3 089)
(3 900)
(21)
(1 171)
0
(19 173)
(27 354)
przeniesienie z odpisów z
tytułu utraty wartości
0
0
0
0
0
0
0
0
inne
0
62
(40)
0
(22)
0
0
0
g) skumulowana
amortyzacja (umorzenie) na
koniec okresu
0
246 458
193 344
22 457
76 607
0
188 409
727 275
h) odpisy z tytułu utraty
wartości na początek okresu
0
8 874
0
0
1
0
0
8 875
utworzenie odpisów z
tytułu utraty wartości
0
0
0
0
0
0
0
0
rozwiązanie odpisów z
tytułu utraty wartości
0
0
0
0
0
0
0
0
i) odpisy z tytułu utraty
wartości na koniec okresu
0
8 874
0
0
1
0
0
8 875
j) wartość netto
rzeczowych aktywów
trwałych na koniec okresu
2 434
67 073
88 121
9 490
23 872
59 257
321 566
571 813
151
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
25C. ZMIANA STANU RZECZOWYCH AKTYWÓW TRWAŁYCH (WG GRUP RODZAJOWYCH) ZA OKRES 01.01.2019 –
31.12.2019
grunty
budynki,
lokale i
obiekty
inżynierii
lądowej i
wodnej
urządzenia
techniczne
i maszyny
środki
transportu
inne
środki
trwałe
środki
trwałe w
budowie i
zaliczki
Prawa do
użytkowania
powierzchni
biurowej
RAZEM
a) wartość brutto
rzeczowych aktywów
trwałych na początek okresu
2 284
310 044
234 520
47 118
83 689
23 939
0
701 594
a1) początkowe ujęcie prawa
do użytkowania
0
0
0
0
0
0
370 045
370 045
b) zwiększenia (z tytułu)
150
18 163
43 598
10 961
16 397
79 531
132 244
301 044
zakup
150
9 745
24 571
10 961
3 696
68 810
81 623
199 556
przyjęcie ze środków
trwałych
w budowie
0
8 418
19 027
0
12 701
0
0
40 146
inwestycje nieopłacone
0
0
0
0
0
10 721
0
10 721
ujęcie prawa do
użytkowania w okresie
0
0
0
0
0
0
50 621
50 621
c) zmniejszenia (z tytułu)
0
9 468
13 205
27 532
10 324
40 146
2 416
103 091
sprzedaż
0
3 718
3 751
27 532
1 020
0
0
36 021
likwidacja
0
5 750
9 454
0
9 304
0
2 416
26 924
rozliczenie środków
trwałych w budowie
0
0
0
0
0
40 146
0
40 146
inne
0
0
0
0
0
0
0
0
d) wartość brutto
rzeczowych aktywów
trwałych na koniec okresu
2 434
318 739
264 913
30 547
89 762
63 324
499 873
1 269 592
e) skumulowana amortyzacja
(umorzenie) na początek
okresu
0
234 689
159 731
10 334
77 445
0
0
482 199
f) amortyzacja za okres (z
tytułu)
0
4 927
12 085
4 931
(6 328)
0
96 573
112 188
odpis bieżący (RZiS)
0
14 304
25 087
6 654
3 944
0
96 801
146 790
zmniejszenia z tytułu
sprzedaży
0
(3 718)
(3 667)
(1 723)
(1 020)
0
0
(10 128)
zmniejszenia z tytułu
likwidacji
0
(5 659)
(9 335)
0
(9 252)
0
(228)
(24 474)
przeniesienie z odpisów z
tytułu utraty wartości
0
0
0
0
0
0
0
0
inne
0
0
0
0
0
0
0
0
g) skumulowana
amortyzacja (umorzenie) na
koniec okresu
0
239 616
171 816
15 265
71 117
0
96 573
594 387
h) odpisy z tytułu utraty
wartości na początek okresu
0
8 753
0
0
1
0
0
8 754
utworzenie odpisów z
tytułu utraty wartości
0
121
0
0
0
0
0
121
rozwiązanie odpisów z
tytułu utraty wartości
0
0
0
0
0
0
0
0
i) odpisy z tytułu utraty
wartości na koniec okresu
0
8 874
0
0
1
0
0
8 875
j) wartość netto
rzeczowych aktywów
trwałych na koniec okresu
2 434
70 249
93 097
15 282
18 644
63 324
403 300
666 330
152
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
26. WARTOŚCI NIEMATERIALNE
26A. WARTOŚCI NIEMATERIALNE
31.12.2020
31.12.2019
Wartość firmy – połączenie z Euro Bank S.A.
192 126
162 757
Pozostałe wartości niematerialne:
192 655
179 896
prawa autorskie, patenty i podobne wartości
31 929
17 674
oprogramowanie komputerowe (licencje)
58 113
47 997
inne
17 883
24 247
zaliczki na wartości niematerialne
84 730
89 978
Razem
384 781
342 653
26B. ZMIANA STANU WARTOŚCI NIEMATERIALNYCH (WG GRUP RODZAJOWYCH) ZA OKRES 01.01.2020 –
31.12.2020
prawa autorskie,
patenty i
podobne wartości
oprogramowanie
komputerowe
(licencje)
inne wartości
niematerialne
zaliczki na
wartości
niematerialne
RAZEM
a) wartość brutto wartości
niematerialnych na początek okresu
42 354
328 653
28 169
89 978
489 154
b) zwiększenia (z tytułu)
23 291
37 839
2
55 922
117 054
nakłady na wartości niematerialne
0
572
0
44 578
45 150
inwestycje nieopłacone
0
0
0
11 344
11 344
przejęcie z inwestycji i zaliczek
23 291
37 267
2
0
60 560
inne
0
0
0
0
0
c) zmniejszenia (z tytułu)
0
0
0
61 170
61 170
likwidacja
0
0
0
16
16
rozliczenie zaliczek do wartości
niematerialnych
0
0
0
60 560
60 560
inne
0
0
0
594
594
d) wartość brutto wartości
niematerialnych na koniec okresu
65 645
366 492
28 171
84 730
545 038
e) skumulowana amortyzacja
(umorzenie) na początek okresu
24 680
276 668
3 922
0
305 270
f) amortyzacja za okres (z tytułu)
9 036
27 723
6 366
0
43 125
odpis bieżący (RZiS)
8 901
27 857
6 367
0
43 125
inne
135
(134)
(1)
0
0
g) skumulowana amortyzacja
(umorzenie) na koniec okresu
33 716
304 391
10 288
0
348 395
h) odpisy z tytułu utraty wartości na
początek okresu
0
3 988
0
0
3 988
i) odpisy z tytułu utraty wartości na
koniec okresu
0
3 988
0
0
3 988
j) wartość netto wartości
niematerialnych na koniec okresu
31 929
58 113
17 883
84 730
192 655
153
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
26C. ZMIANA STANU WARTOŚCI NIEMATERIALNYCH (WG GRUP RODZAJOWYCH) ZA OKRES 01.01.2019 –
31.12.2019
prawa autorskie,
patenty i
podobne wartości
oprogramowanie
komputerowe
(licencje)
inne wartości
niematerialne
zaliczki na
wartości
niematerialne
RAZEM
a) wartość brutto wartości
niematerialnych na początek okresu
30 582
341 461
27
590
372 660
b) zwiększenia (z tytułu)
11 772
30 685
30 790
122 474
195 721
nakłady na wartości niematerialne
3 156
6 346
30 790
69 036
109 328
inwestycje nieopłacone
0
0
0
11 605
11 605
reklasyfikacja nakładów na
oprogramowanie do zaliczek
0
0
0
41 833
41 833
przejęcie z inwestycji i zaliczek
8 616
24 339
0
0
32 955
c) zmniejszenia (z tytułu)
0
43 493
2 648
33 086
79 227
likwidacja
0
1 660
2 648
0
4 308
reklasyfikacja nakładów na
oprogramowanie do zaliczek
0
41 833
0
0
41 833
rozliczenie zaliczek do wartości
niematerialnych
0
0
0
33 086
33 086
d) wartość brutto wartości
niematerialnych na koniec okresu
42 354
328 653
28 169
89 978
489 154
e) skumulowana amortyzacja
(umorzenie) na początek okresu
18 257
253 924
27
0
272 208
f) amortyzacja za okres (z tytułu)
6 423
22 744
3 895
0
33 062
odpis bieżący (RZiS)
6 571
22 773
4 738
0
34 082
likwidacja
(148)
(29)
(843)
0
(1 020)
g) skumulowana amortyzacja
(umorzenie) na koniec okresu
24 680
276 668
3 922
0
305 270
h) odpisy z tytułu utraty wartości na
początek okresu
0
3 988
0
0
3 988
i) odpisy z tytułu utraty wartości na
koniec okresu
0
3 988
0
0
3 988
j) wartość netto wartości
niematerialnych na koniec okresu
17 674
47 997
24 247
89 978
179 896
154
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
27. AKTYWA Z TYTUŁU ODROCZONEGO PODATKU DOCHODOWEGO
27A. AKTYWA I REZERWA Z TYTUŁU ODROCZONEGO PODATKU DOCHODOWEGO
31.12.2020
31.12.2019
Aktywo
z tytułu
odroczonego
podatku
Rezerwa na
odroczony
podatek
dochodowy
Aktywo
z tytułu
odroczonego
podatku, netto
Aktywo
z tytułu
odroczonego
podatku
Rezerwa na
odroczony
podatek
dochodowy
Aktywo
z tytułu
odroczonego
podatku, netto
Różnica pomiędzy amortyzacją
podatkową a bilansową
27 195
(19 806)
7 389
77 167
(3 807)
73 360
Wycena bilansowa instrumentów
finansowych
138 727
(150 000)
(11 273)
83 451
(106 714)
(23 263)
Niezrealizowane należności/
zobowiązania z tytułu instrumentów
pochodnych
12 285
(14 486)
(2 201)
13 753
(20 117)
(6 364)
Odsetki do zapłacenia/otrzymania od
lokat i papierów wartościowych
31 410
(56 731)
(25 321)
34 958
(60 770)
(25 812)
Odsetki i dyskonto od kredytów
i wierzytelności
0
(77 272)
(77 272)
2
(74 142)
(74 140)
Przychody i koszty rozliczane wg
efektywnej stopy procentowej
188 794
(1 221)
187 573
180 305
(1 251)
179 054
Rezerwy na kredyty stanowiące
różnice przejściowe
454 771
0
454 771
363 612
0
363 612
Świadczenia pracownicze
20 398
0
20 398
21 366
0
21 366
Prawa do użytkowania
8 501
0
8 501
6 347
(33)
6 314
Rezerwy na koszty
87 013
0
87 013
22 361
0
22 361
Wycena aktywów inwestycyjnych,
zabezpieczenia przepływów środków
pieniężnych oraz zyski/straty
aktuarialne odniesione w inne
całkowite dochody
9 315
(56 197)
(46 882)
6 121
(22 565)
(16 444)
Straty podatkowe do odliczenia
w przyszłości
57 105
0
57 105
9 343
0
9 343
Pozostałe
2 351
(861)
1 490
3 519
(1 388)
2 131
Aktywo z tytułu odroczonego podatku,
netto
1 037 865
(376 574)
661 291
822 305
(290 787)
531 518
w tym długoterminowe aktywo
z tytułu odroczonego podatku, netto
366 807
167 496
155
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
27B. ZMIANY Z TYTUŁU RÓŻNIC PRZEJŚCIOWYCH
31.12.2019
Korekty za lata
ubiegłe
Zmiany
odnoszone na
wynik
finansowy
Zmiany
odnoszone na
kapitały
31.12.2020
Różnica pomiędzy amortyzacją podatkową
a bilansową
73 360
0
(65 971)
0
7 389
Wycena bilansowa instrumentów finansowych
(23 263)
0
11 990
0
(11 273)
Niezrealizowane należności/ zobowiązania
z tytułu instrumentów pochodnych
(6 364)
0
4 163
0
(2 201)
Odsetki do zapłacenia/otrzymania od lokat
i papierów wartościowych
(25 812)
0
491
0
(25 321)
Odsetki i dyskonto od kredytów
i wierzytelności
(74 140)
0
(3 132)
0
(77 272)
Przychody i koszty rozliczane wg efektywnej
stopy proc.
179 054
0
8 519
0
187 573
Rezerwy na kredyty stanowiące różnice
przejściowe
363 612
0
91 159
0
454 771
Świadczenia pracownicze
21 366
0
(968)
0
20 398
Prawa do użytkowania
6 314
0
2 187
0
8 501
Rezerwy na przyszłe koszty
22 361
0
64 652
0
87 013
Wycena aktywów inwestycyjnych,
zabezpieczenia przepływów środków
pieniężnych oraz zyski/straty aktuarialne
odniesione w inne całkowite dochody
(16 444)
0
0
(30 438)
(46 882)
Straty podatkowe do odliczenia w przyszłości
9 343
0
47 762
0
57 105
Pozostałe
2 131
17 186
(17 827)
1 490
Razem
531 518
17 186
143 025
(30 438)
661 291
27C. ZMIANY Z TYTUŁU RÓŻNIC PRZEJŚCIOWYCH
31.12.2018
Korekty za lata
ubiegłe
Zmiany
odnoszone na
wynik
finansowy
Zmiany
odnoszone na
kapitały
31.12.2019
Różnica pomiędzy amortyzacją podatkową
a bilansową
77 796
0
(4 436)
0
73 360
Wycena bilansowa instrumentów finansowych
(19 656)
0
(3 607)
0
(23 263)
Niezrealizowane należności/ zobowiązania
z tytułu instrumentów pochodnych
(8 708)
0
2 344
0
(6 364)
Odsetki do zapłacenia/otrzymania od lokat
i papierów wartościowych
(15 287)
0
(10 525)
0
(25 812)
Odsetki i dyskonto od kredytów
i wierzytelności
(47 710)
0
(26 430)
0
(74 140)
Przychody i koszty rozliczane wg efektywnej
stopy proc.
87 868
0
91 186
0
179 054
Rezerwy na kredyty stanowiące różnice
przejściowe
238 209
0
125 403
0
363 612
Świadczenia pracownicze
16 137
0
5 229
0
21 366
Prawa do użytkowania
0
0
6 314
0
6 314
Rezerwy na przyszłe koszty
25 199
0
(2 838)
0
22 361
Wycena aktywów inwestycyjnych,
zabezpieczenia przepływów środków
pieniężnych oraz zyski/straty aktuarialne
odniesione w inne całkowite dochody
(17 286)
21 423
0
(20 581)
(16 444)
Straty podatkowe do odliczenia w przyszłości
1 320
0
8 023
0
9 343
Pozostałe
(2 167)
136 518
(132 220)
0
2 131
Razem
335 715
157 941
58 443
(20 581)
531 518
156
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
27D. ZMIANY PODATKU ODROCZONEGO
1.01.2020 -
31.12.2020
1.01.2019 -
31.12.2019
Różnica pomiędzy amortyzacją podatkową a bilansową
(65 971)
(4 436)
Wycena bilansowa instrumentów finansowych
11 990
(3 607)
Niezrealizowane należności/ zobowiązania z tytułu instrumentów pochodnych
4 163
2 344
Odsetki do zapłacenia/otrzymania od lokat i papierów wartościowych
491
(10 525)
Odsetki i dyskonto od kredytów i wierzytelności
(3 132)
(26 430)
Przychody i koszty rozliczane wg efektywnej stopy procentowej
8 519
91 186
Rezerwy na kredyty stanowiące różnice przejściowe
91 159
125 403
Świadczenia pracownicze
(968)
5 229
Prawa do użytkowania
2 187
6 314
Rezerwy na przyszłe koszty
64 652
(2 838)
Straty podatkowe do odliczenia w przyszłości
47 762
8 023
Pozostałe
(17 827)
(132 220)
Zmiany z tytułu podatku odroczonego odniesione na wynik
143 025
58 443
Wycena aktywów inwestycyjnych, zabezpieczenia przepływów środków pieniężnych oraz
zyski/straty aktuarialne odniesione w inne całkowite dochody
(30 438)
(20 581)
27E. KWOTA UJEMNYCH RÓŻNIC PRZEJŚCIOWYCH, W ZWIĄZKU Z KTÓRYMI NIE UJĘTO W BILANSIE SKŁADNIKA
AKTYWÓW Z TYTUŁU ODROCZONEGO PODATKU DOCHODOWEGO
Rok wygaśnięcia różnic przejściowych
31.12.2020
31.12.2019
Bezterminowo
12 125
12 125
Razem
12 125
12 125
Wartość ujemnych różnic przejściowych prezentowana w powyższej tabeli została przeliczona
obowiązującą stopą podatkową.
Bazując na zapisach MSR 12 Grupa dokonała kompensaty aktywa z tytułu podatku odroczonego z
rezerwami z tytułu podatku odroczonego.
31.12.2020
31.12.2019
Aktywa netto z tytułu odroczonego podatku dochodowego
661 291
531 518
Rezerwa netto z tytułu odroczonego podatku dochodowego
-
-
Razem
661 291
531 518
28. INNE AKTYWA
31.12.2020
31.12.2019
Koszty do rozliczenia w czasie
95 556
75 112
Dochody do otrzymania
27 290
31 026
Rozliczenia międzybankowe
12
173
Rozliczenia z tytułu transakcji na instrumentach finansowych
0
6 484
Należności od dłużników różnych
222 208
117 392
Rozrachunki publiczno-prawne
13 813
29 681
Rozrachunki z tytułu działalności Millennium Dom Maklerski S.A.
14 635
4 243
Pozostałe
158 220
148 478
Razem pozostałe aktywa, brutto
531 734
412 589
Odpisy aktualizujące
(22 699)
(12 811)
Razem pozostałe aktywa, netto
509 035
399 778
w tym pozostałe aktywa finansowe *
241 446
146 507
w tym pozostałe aktywa długoterminowe
341
1 753
* w pozostałych aktywach finansowych ujęto całość pozostałych aktywów netto z wyłączeniem Kosztów do rozliczenia w
czasie, Rozrachunków publiczno-prawnych oraz pozycji Pozostałe
157
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
29. AKTYWA TRWAŁE DO ZBYCIA
29A. AKTYWA TRWAŁE DO ZBYCIA ZA OKRES 01.01.2020 – 31.12.2020
grunty
budynki, lokale i
obiekty inżynierii
lądowej i wodnej
urządzenia
techniczne i
maszyny
środki
transportu
inne środki
trwałe
RAZEM
a) wartość na początek okresu
70
67
27
6
39 408
39 578
b) odpisy z tytułu utraty wartości na
początek okresu
(64)
(40)
(27)
(6)
0
(137)
c) wartość aktywów trwałych do zbycia
netto na początek okresu
6
27
0
0
39 408
39 441
d) zmiany wartości w okresie, w tym:
0
0
0
0
(13 491)
(13 491)
sprzedaż aktywów trwałych do zbycia
0
0
0
0
0
0
e) wartość na koniec okresu
70
67
27
6
25 917
26 087
f) zmiana odpisów z tytułu utraty wartości
w okresie, w tym:
0
0
0
0
(3 560)
(3 560)
sprzedaż aktywów trwałych do zbycia
0
0
0
0
0
0
g) odpisy z tytułu utraty wartości na
koniec okresu
(64)
(40)
(27)
(6)
(3 560)
(3 697)
h) wartość aktywów trwałych do zbycia
netto na koniec okresu
6
27
0
0
22 357
22 390
29B. AKTYWA TRWAŁE DO ZBYCIA ZA OKRES 01.01.2019 – 31.12.2019
grunty
budynki, lokale i
obiekty inżynierii
lądowej i wodnej
urządzenia
techniczne i
maszyny
środki
transportu
inne środki
trwałe
RAZEM
a) wartość na początek okresu
70
66
27
6
25 641
25 810
b) odpisy z tytułu utraty wartości na
początek okresu
(64)
(39)
(27)
(6)
0
(136)
c) wartość aktywów trwałych do zbycia
netto na początek okresu
6
27
0
0
25 641
25 674
d) zmiany wartości w okresie, w tym:
0
0
0
0
13 767
13 767
sprzedaż aktywów trwałych do zbycia
0
0
0
0
(52 994)
(52 994)
e) wartość na koniec okresu
70
66
27
6
39 408
39 577
f) zmiana odpisów z tytułu utraty wartości
w okresie, w tym:
0
0
0
0
0
0
sprzedaż aktywów trwałych do zbycia
0
0
0
0
0
0
g) odpisy z tytułu utraty wartości na
koniec okresu
(64)
(39)
(27)
(6)
0
(136)
h) wartość aktywów trwałych do zbycia
netto na koniec okresu
6
27
0
0
39 408
39 441
30. ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE PRZEZNACZONE DO OBROTU
31.12.2020
31.12.2019
Ujemna wycena pochodnych instrumentów finansowych
103 775
149 959
Korekta z tytułu rachunkowości zabezpieczeń wartości godziwej
0
776
Zobowiązania z tytułu krótkiej sprzedaży papierów wartościowych
64 778
202 265
Zobowiązania finansowe wyceniane do wartości godziwej przez Rachunek zysków i strat
168 553
353 000
Podział ujemnej wyceny instrumentów pochodnych na poszczególne typy instrumentów został
zaprezentowany w nocie (18).
158
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
31. ZOBOWIĄZANIA WOBEC BANKÓW I INNYCH INSTYTUCJI MONETARNYCH
31A. ZOBOWIĄZANIA WOBEC BANKÓW I INNYCH INSTYTUCJI MONETARNYCH
31.12.2020
31.12.2019
W rachunku bieżącym
57 220
91 893
Depozyty terminowe
481 490
320 346
Otrzymane kredyty i pożyczki
517 283
1 162 366
Odsetki
1 659
4 243
Razem
1 057 652
1 578 848
31B. ZOBOWIĄZANIA WOBEC BANKÓW I INNYCH INSTYTUCJI MONETARNYCH WG TERMINÓW ZAPADALNOŚCI
31.12.2020
31.12.2019
rachunki bieżące
57 220
91 893
do 1 miesiąca
481 337
245 615
powyżej 1 miesiąca do 3 miesięcy
50 000
64 614
powyżej 3 miesięcy do 1 roku
88 457
482 608
powyżej 1 roku do 5 lat
378 979
618 900
powyżej 5 lat
0
70 975
Odsetki
1 659
4 243
Razem
1 057 652
1 578 848
31C. ZOBOWIĄZANIA WOBEC BANKÓW I INNYCH INSTYTUCJI MONETARNYCH WG STRUKTURY WALUTOWEJ
31.12.2020
31.12.2019
W walucie polskiej
694 452
590 222
W walutach obcych (po przeliczeniu na zł):
363 200
988 626
waluta: USD
2 006
1 697
waluta: EUR
233 291
869 341
waluta: CHF
127 903
117 588
pozostałe waluty
0
0
Razem
1 057 652
1 578 848
159
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
32. ZOBOWIĄZANIA WOBEC KLIENTÓW
32A. ZOBOWIĄZANIA WOBEC KLIENTÓW WG STRUKTURY RODZAJOWEJ
31.12.2020
31.12.2019
Zobowiązania wobec klientów indywidualnych
61 874 920
61 091 901
Rachunki bieżące
50 825 949
43 720 046
Depozyty terminowe
10 807 126
17 138 725
Inne
188 369
125 991
Naliczone odsetki
53 476
107 139
Zobowiązania wobec podmiotów gospodarczych
16 802 448
18 250 129
Rachunki bieżące
12 883 222
9 640 221
Depozyty terminowe
3 579 089
8 172 004
Inne
327 586
410 116
Naliczone odsetki
12 551
27 788
Zobowiązania wobec jednostek budżetowych
2 833 172
2 112 735
Rachunki bieżące
2 707 625
1 776 813
Depozyty terminowe
105 079
327 891
Inne
20 461
7 692
Naliczone odsetki
7
339
Razem
81 510 540
81 454 765
32B. ZOBOWIĄZANIA WOBEC KLIENTÓW WG TERMINÓW ZAPADALNOŚCI
31.12.2020
31.12.2019
rachunki bieżące
66 416 796
54 995 123
do 1 miesiąca
4 681 105
8 925 998
powyżej 1 miesiąca do 3 miesięcy
4 788 277
6 637 871
powyżej 3 miesięcy do 1 roku
3 759 671
8 790 982
powyżej 1 roku do 5 lat
1 772 255
1 943 064
powyżej 5 lat
26 402
26 461
Odsetki
66 034
135 266
Razem
81 510 540
81 454 765
32C. ZOBOWIĄZANIA WOBEC KLIENTÓW WG STRUKTURY WALUTOWEJ
31.12.2020
31.12.2019
W walucie polskiej
73 182 612
74 035 971
W walutach obcych (po przeliczeniu na zł):
8 327 928
7 418 794
waluta: USD
2 024 993
1 605 837
waluta: EUR
5 770 991
5 223 147
waluta: GBP
348 618
313 112
waluta: CHF
162 427
118 089
pozostałe waluty
20 899
158 609
Razem
81 510 540
81 454 765
160
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
33. TRANSAKCJE Z PRZYRZECZENIEM ODKUPU
Zobowiązania z tytułu sprzedanych dłużnych papierów wartościowych z udzielonym przyrzeczeniem
odkupu:
31.12.2020
31.12.2019
a) wobec Banku Centralnego
0
0
b) wobec pozostałych banków
248 566
90 706
c) wobec klientów
0
0
d) odsetki
0
7
Razem
248 566
90 712
34. WYEMITOWANE DŁUŻNE PAPIERY WARTOŚCIOWE
34A. ZOBOWIĄZANIA Z TYTUŁU EMISJI DŁUŻNYCH PAPIERÓW WARTOŚCIOWYCH
31.12.2020
31.12.2019
Obligacje i bony dłużne
323 800
728 906
Bankowe papiery wartościowe
234 427
451 452
Odsetki
333
2 874
Razem
558 560
1 183 232
34B. ZOBOWIĄZANIA Z TYTUŁU EMISJI DŁUŻNYCH PAPIERÓW WARTOŚCIOWYCH, WG TERMINÓW WYMAGALNOŚCI
31.12.2020
31.12.2019
do 1 miesiąca
32 916
0
powyżej 1 miesiąca do 3 miesięcy
102 442
25 111
powyżej 3 miesięcy do 1 roku
383 219
562 352
powyżej 1 roku do 5 lat
39 650
592 895
powyżej 5 lat
0
0
Odsetki
333
2 874
Razem
558 560
1 183 232
34C. ZMIANA STANU ZOBOWIĄZAŃ Z TYTUŁU EMISJI DŁUŻNYCH PAPIERÓW WARTOŚCIOWYCH
01.01.2020 -
31.12.2020
01.01.2019 -
31.12.2019
Stan na początek okresu
1 183 232
809 679
Zwiększenia, z tytułu:
43 339
840 801
emisja bankowych papierów wartościowych
29 549
233 810
zakup obligacji z Euro Bank S.A.
0
506 056
emisja obligacji Banku
0
0
emisja obligacji Millennium Leasing
0
74 750
naliczenie odsetek
13 790
26 185
Zmniejszenia, z tytułu:
(668 011)
(467 248)
wykup bankowych papierów wartościowych
(246 582)
(100 594)
wykup obligacji przejętych od Euro Bank S.A.
0
(250 000)
wykup obligacji Banku
(299 440)
0
wykup obligacji Millennium Leasing
(105 650)
(84 770)
wypłata odsetek
(16 339)
(31 884)
Stan na koniec okresu
558 560
1 183 232
161
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
34D. DŁUŻNE PAPIERY WARTOŚCIOWE WG RODZAJU
Bankowe papiery wartościowe i obligacje wyemitowane przez Bank:
Wg stanu na 31.12.2020
Wartość bilansowa
Termin wykupu (maksymalne
umowne terminy wymagalności)
Rynek notowań
BPW_2021/01
32 916
2021-01-29
-
BPW_2021/03
20 635
2021-03-01
-
BPW_2021/03A
14 004
2021-03-01
-
BPW_2021/03B
8 035
2021-03-29
-
BPW_2021/03C
25 618
2021-03-29
-
BPW_2021/04
7 365
2021-04-30
-
BPW_2021/04A
28 109
2021-04-30
-
BPW_2021/05
5 083
2021-05-28
-
BPW_2021/05A
9 292
2021-05-31
-
BPW_2021/05B
24 747
2021-05-31
-
BPW_2021/06A
11 593
2021-06-28
-
BPW_2021/06
11 198
2021-06-30
-
BPW_2021/06B
14 771
2021-06-30
-
BPW_2021/07
9 206
2021-07-22
-
BPW_2021/07A
11 855
2021-07-22
-
EBK_011221C
250 227
2021-12-01
-
Razem
484 654
Wykup bankowych papierów wartościowych (BPW) nastąpi poprzez zapłatę, w terminie wykupu,
kwoty rozliczenia, która jest wyliczana w dacie ustalenia kwoty rozliczenia z zastosowaniem formuł
wskazanych w warunkach emisji. Kalkulacja kwoty rozliczenia odbywa się w oparciu
o wskaźniki rynku finansowego lub towarowego.
Na dzień 31.12.2020 r. Grupa, w związku z przejęciem Euro Bank S.A., wykazała zobowiązanie z
tytułu obligacji wyemitowanych przez Euro Bank S.A. o wartości nominalnej 250 milionów złotych.
Saldo odsetek naliczonych od tych zobowiązań wyniosło 227 tys. PLN.
Obligacje wyemitowane przez Millennium Leasing:
Wg stanu na 31.12.2020
Wartość bilansowa
Termin wykupu (maksymalne
umowne terminy wymagalności)
Rynek notowań
Millennium Leasing - G12
34 206
2021-02-04
-
Millennium Leasing - G13
39 700
2022-05-17
-
Razem
73 906
-
W przypadku obligacji wyemitowanych przez Millennium Leasing odsetki są naliczane od wartości
nominalnej obligacji i płatne w okresach kwartalnych. Na dzień 31.12.2020 r. ich saldo wyniosło 106
tys. PLN.
162
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
34D. DŁUŻNE PAPIERY WARTOŚCIOWE WG RODZAJU
Bankowe papiery wartościowe i obligacje wyemitowane przez Bank:
Wg stanu na 31.12.2019
Wartość bilansowa
Termin wykupu (maksymalne
umowne terminy
wymagalności)
Rynek notowań
BPW_2021/07
9 694
2021-07-22
-
BPW_2021/07A
12 253
2021-07-22
-
BPW_2021/06
12 255
2021-06-30
-
BPW_2021/06B
15 057
2021-06-30
-
BPW_2021/06A
11 806
2021-06-28
-
BPW_2021/05A
9 454
2021-05-31
-
BPW_2021/05B
26 616
2021-05-31
-
BPW_2021/05
6 477
2021-05-28
-
BPW_2021/04
7 515
2021-04-30
-
BPW_2021/04A
29 733
2021-04-30
-
BPW_2021/03B
8 627
2021-03-29
-
BPW_2021/03C
28 348
2021-03-29
-
BPW_2021/03
23 010
2021-03-01
-
BPW_2021/03A
15 536
2021-03-01
-
BPW_2021/01
35 565
2021-01-29
-
BPW_2020/12
3 682
2020-12-31
-
BPW_2020/12A
24 555
2020-12-31
-
BPW_2020/11
6 974
2020-11-30
-
BPW_2020/11A
14 945
2020-11-30
-
BPW_2020/11B
6 639
2020-11-30
-
BPW_2020/10A
17 610
2020-10-31
-
BPW_2020/10B
11 911
2020-10-31
-
BPW_2020/10
4 291
2020-10-30
-
BPW_2020/09
3 181
2020-09-29
-
BPW_2020/09A
18 816
2020-09-28
-
BPW_2020/09B
12 603
2020-09-28
-
BPW_2020/09C
7 939
2020-09-28
-
BPW_2020/08
1 039
2020-08-31
-
BPW_2020/07
3 138
2020-07-31
-
BPW_2020/07A
16 686
2020-07-31
-
BPW_2020/06
2 381
2020-06-30
-
BPW_2020/05
1 807
2020-05-29
-
BPW_2020/04A
15 498
2020-04-30
-
BPW_2020/04
701
2020-04-28
-
BPW_2020/03
4 764
2020-03-31
-
BPW_2020/03A
10 119
2020-03-30
-
BPW_2020/02
7 180
2020-02-28
-
BPW_2020/02A
3 047
2020-02-28
-
BKMO_210420T
301 099
2020-04-21
Catalyst (ASO BondSpot, ASO GPW)
EBK_011221C
250 554
2021-12-01
-
Razem
1 003 105
Wykup bankowych papierów wartościowych (BPW) nastąpi poprzez zapłatę, w terminie wykupu,
kwoty rozliczenia, która jest wyliczana w dacie ustalenia kwoty rozliczenia z zastosowaniem formuł
wskazanych w warunkach emisji. Kalkulacja kwoty rozliczenia odbywa się w oparciu
o wskaźniki rynku finansowego lub towarowego.
163
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Wykup obligacji (BKMO) nastąpił w dniu wykupu poprzez zapłatę wartości nominalnej obligacji.
Odsetki od obligacji kuponowych serii T są naliczane od ich wartości nominalnej i płatne w okresach
półrocznych w dniach płatności odsetek. Na dzień 31.12.2019 r. ich saldo wyniosło 1 644 tys. PLN.
Obligacje kuponowe to, wg stanu na 31.12.2019 r., 3-letnie obligacje Banku Millennium serii T
(o wartości nominalnej 300 milionów złotych). Obligacje te są notowane na platformie Catalyst
w alternatywnym systemie obrotu prowadzonym przez BondSpot S.A. (ASO BondSpot) oraz
w alternatywnym systemie obrotu prowadzonym przez Giełdę Papierów Wartościowych
w Warszawie S.A. (ASO GPW).
Ponadto na dzień 31.12.2019 r. Grupa, w związku z przejęciem Euro Bank S.A., wykazała
zobowiązanie z tytułu obligacji wyemitowanych przez Euro Bank S.A. o wartości nominalnej 250
milionów złotych. Saldo odsetek naliczonych od tych zobowiązań wyniosło 554 tys. PLN.
Obligacje wyemitowane przez Millennium Leasing:
Wg stanu na 31.12.2019
Wartość bilansowa
Termin wykupu
(maksymalne
umowne terminy
wymagalności)
Rynek notowań
Millennium Leasing - G9
51 566
2020-03-16
-
Millennium Leasing - G10
37 242
2020-07-02
-
Millennium Leasing - G11
16 307
2020-10-01
-
Millennium Leasing - G12
34 889
2021-02-04
-
Millennium Leasing - G13
40 123
2022-05-17
-
Razem
180 127
-
W przypadku obligacji wyemitowanych przez Millennium Leasing odsetki są naliczane od wartości
nominalnej obligacji i płatne w okresach kwartalnych. Na dzień 31.12.2019 r. ich saldo wyniosło 677
tys. PLN.
35. ZOBOWIĄZANIA PODPORZĄDKOWANE
35A. ZOBOWIĄZANIA PODPORZĄDKOWANE
31.12.2020
31.12.2019
Wartość obligacji podporządkowanych w PLN - BKMO_071227R
700 000
700 000
Waluta
PLN
PLN
Warunki oprocentowania
2,55%
4,09%
Termin wymagalności
07.12.2027
07.12.2027
Odsetki
1 174
1 883
Wartość obligacji podporządkowanych w PLN - BKMO_300129W
830 000
830 000
Waluta
PLN
PLN
Warunki oprocentowania
2,58%
4,09%
Termin wymagalności
30.01.2029
30.01.2029
Odsetki
9 035
14 322
Stan bilansowy zobowiązań podporządkowanych
1 540 209
1 546 205
164
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Zarząd Banku w dniu 17 stycznia 2019 r. podjął uchwałę w sprawie wyemitowania przez Bank w dniu
30 stycznia 2019 r., na podstawie ustawy z dnia 15 stycznia 2015 r. o obligacjach, obligacji
podporządkowanych serii W. Obligacje zostały wyemitowane przez Bank w ramach aktualnie
realizowanego Trzeciego Programu Emisji Obligacji, zatwierdzonego w roku 2015, o łącznej wartości
nominalnej nie przekraczającej 3.000.000.000 PLN (lub równowartości tej kwoty w EUR, USD, CHF).
W dniu 30 stycznia 2019 r. została rozliczona emisja 1.660 obligacji podporządkowanych Banku serii
W. Wszystkie obligacje na łączną kwotę 830.000.000 PLN zostały objęte przez obligatariuszy.
Termin wykupu obligacji przypada w dniu 30 stycznia 2029 roku. Emitent może podjąć decyzję o
wykupie obligacji w dniu 31 stycznia 2024 r. tylko po uprzednim uzyskaniu zgody Komisji Nadzoru
Finansowego na wcześniejszy wykup obligacji, o ile taka zgoda będzie wymagana. Oprocentowanie
obligacji jest zmienne, oparte o stawkę WIBOR 6M, powiększoną o marżę w wysokości 2,30% w skali
roku.
Obligacje stanowią instrumenty w Tier II Banku w rozumieniu Rozporządzenia Parlamentu
Europejskiego i Rady (UE) nr 575/2013 z dnia 26 czerwca 2013 r. w sprawie wymogów
ostrożnościowych dla instytucji kredytowych i firm inwestycyjnych, zmieniającego rozporządzenie
(UE) nr 648/2012.
35B. ZMIANA STANU ZOBOWIĄZAŃ PODPORZĄDKOWANYCH
01.01.2020 -
31.12.2020
01.01.2019 -
31.12.2019
Stan na początek okresu
1 546 205
701 883
Zwiększenia, z tytułu:
51 441
991 066
emisja obligacji podporządkowanych
0
830 000
przejęcie Euro Bank S.A.
0
100 130
naliczenie odsetek
51 441
60 936
Zmniejszenia, z tytułu:
(57 437)
(146 744)
rozliczenie długu podporządkowanego przejętego od Euro Bank S.A.
0
(100 000)
spłata odsetek
(57 437)
(46 744)
Stan zobowiązań podporządkowanych na koniec okresu
1 540 209
1 546 205
Wzrost długu podporządkowanego w 2019 r. wynikający z nabycia Euro Bank był w pełni
kompensowany przez depozyt zabezpieczający w gotówce w tej samej kwocie, złożony przez Bank
Millennium w dniu nabycia Euro Bank u pożyczkodawcy długu podporządkowanego - Societe
Generale. Obydwie transakcje zostały zakończone i rozliczone w październiku 2019 roku.
W latach 2019 i 2020 Grupa nie odnotowała żadnych opóźnień w płatności rat kapitałowych lub
odsetkowych, ani nie naruszyła żadnych innych postanowień umownych wynikających ze swoich
zobowiązań podporządkowanych.
165
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
36. REZERWY
36A. REZERWY
31.12.2020
31.12.2019
Udzielone zobowiązania i gwarancje
51 728
53 393
Nierozstrzygnięte sprawy sporne
555 922
111 785
Razem
607 650
165 178
36B. ZMIANA STANU REZERW NA UDZIELONE ZOBOWIĄZANIA I GWARANCJE
01.01.2020 -
31.12.2020
01.01.2019 -
31.12.2019
Stan na początek okresu
53 393
51 742
Utworzenie rezerw
73 356
71 253
Rozwiązanie rezerw
(75 357)
(70 312)
Przejęcie Euro Bank S.A.
0
745
Różnice kursowe
336
(35)
Stan na koniec okresu
51 728
53 393
36C. ZMIANA STANU REZERW NA NIEROZSTRZYGNIĘTE SPRAWY SPORNE
01.01.2020 -
31.12.2020
01.01.2019 -
31.12.2019
Stan na początek okresu
111 785
60 710
Utworzenie rezerw
17 223
7 913
Rozwiązanie rezerw
(13 440)
(14 332)
Wykorzystanie rezerw w ciągu okresu
(489)
(27 875)
Utworzenie rezerw na ryzyko prawne z tytułu walutowych kredytów hipotecznych*
713 617
223 134
Alokacja do portfela kredytowego**
(296 207)
(139 548)
Reklasyfikacja
138
1 783
Różnice kursowe
23 295
0
Stan na koniec okresu
555 922
111 785
* Utworzenie rezerw na ryzyko prawne z tytułu walutowych kredytów hipotecznych zostało szerzej
opisane w Rozdziale 14 Koszty rezerw na ryzyko prawne z tytułu walutowych kredytów
hipotecznych
** W roku 2020 Grupa zmieniła zasadę rachunkowości i dokonała alokacji części rezerw utworzonych
na ryzyko prawne z tytułu walutowych kredytów hipotecznych do portfela kredytowego, dokonano
też stosownej korekty danych porównywalnych według stanu na 31 grudnia 2019 prezentowanych w
niniejszym sprawozdaniu finansowym (więcej informacji na ten temat zaprezentowano w Rozdziale
8. Polityka rachunkowości).
166
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
37. REZERWY Z TYTUŁU ODROCZONEGO PODATKU DOCHODOWEGO
31.12.2020
31.12.2019
Rezerwa na odroczony podatek dochodowy
0*
0*
* Rezerwy z tytułu podatku odroczonego w wartości 376 574 tys. zł według stanu na 31.12.2020 oraz
290 287 tys. zł według stanu na 31.12.2019 prezentowane są w bilansie w ujęciu netto kompensując
aktywa z tytułu podatku odroczonego, co zostało szerzej zaprezentowane w nocie 27. Aktywa z
tytułu odroczonego podatku dochodowego.
167
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
38. INNE ZOBOWIĄZANIA
38A. INNE ZOBOWIĄZANIA
31.12.2020
31.12.2019
Krótkoterminowe
1 726 025
1 644 050
Koszty do zapłacenia - premie, wynagrodzenia
39 997
52 823
Koszty do zapłacenia - pozostałe
201 084
183 345
Rezerwa na zwroty na ubezpieczenia
346 567
354 416
Rozliczenia międzybankowe
341 353
247 285
Rezerwa na potencjalne zwroty opłat w przypadku wcześniejszej spłaty kredytu
113 731
63 918
Rozliczenia z tytułu transakcji na instrumentach finansowych
1 537
32 052
Wierzyciele różni
348 213
329 707
Zobowiązania wobec budżetu
30 688
19 050
Przychody przyszłych okresów
55 028
50 463
Zobowiązania z tytułu leasingu
101 562
114 644
Rezerwy na niewykorzystane urlopy
16 008
24 981
Rezerwy na odprawy emerytalne
3 146
3 226
Rozrachunki z tytułu działalności Millennium Dom Maklerski S.A.
21 808
6 740
Pozostałe
105 303
161 400
Długoterminowe
493 361
493 448
Rezerwy na odprawy emerytalne
35 088
32 576
Zobowiązania z tytułu leasingu
278 618
326 967
Koszty do zapłacenia
13 339
16 321
Zobowiązanie do zapłaty – BFG*
139 845
91 006
Pozostałe
26 471
26 578
Razem
2 219 386
2 137 498
- w tym pozostałe zobowiązania finansowe**
1 401 754
1 370 667
* Bank korzysta z możliwości wnoszenia części składek do BFG w formie zobowiązania do zapłaty co polega na rozpoznaniu
zobowiązania do zapłaty przy jednoczesnym utrzymywaniu aktywów obciążonych w formie dłużnych papierów wartościowych
przechowywanych na odrębnym, utworzonym w tym celu rachunku
** do pozostałych zobowiązań finansowych zalicza się całość Innych zobowiązań z wyłączeniem Przychodów przyszłych
okresów, Rezerw na zwroty, Zobowiązań wobec budżetu, Zobowiązania do zapłaty składki dla BFG oraz pozycji Pozostałe.
38B. ZOBOWIĄZANIA Z TYTUŁU LEASINGU
31.12.2020
31.12.2019
Zobowiązania (brutto) z tytułu leasingu
399 595
466 314
Niezrealizowane koszty finansowe
(19 414)
(24 703)
Wartość bieżąca minimalnych rat leasingowych
380 181
441 611
Zobowiązania (brutto) z tytułu leasingu wg terminów zapadalności
do 1 roku
106 629
121 752
powyżej 1 roku do 5 lat
186 670
222 750
powyżej 5 lat
106 295
121 812
Razem
399 594
466 314
Zobowiązania (netto) z tytułu leasingu wg terminów zapadalności
do 1 roku
101 562
114 644
powyżej 1 roku do 5 lat
175 569
209 855
powyżej 5 lat
103 049
117 112
Razem
380 180
441 611
168
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
38C. ZMIANA STANU REZERW NA NIEWYKORZYSTANE URLOPY
01.01.2020 -
31.12.2020
01.01.2019 -
31.12.2019
Stan na początek okresu
24 981
13 218
Przejęcie Euro Bank S.A.
0
11 238
Utworzenie/Odwrócenie rezerw
(8 801)
1 899
Wykorzystanie rezerw
(172)
(1 376)
Stan na koniec okresu
16 008
24 981
38D. ZMIANA STANU REZERW NA ODPRAWY EMERYTALNE
01.01.2020 -
31.12.2020
01.01.2019 -
31.12.2019
Stan na początek okresu
35 802
26 687
Przejęcie Euro Bank S.A.
0
438
Utworzenie / Odwrócenie rezerw
3 470
9 371
Wykorzystanie rezerw
(1 454)
(1 429)
(Zyski) / straty aktuarialne
416
735
Stan na koniec okresu
38 234
35 802
169
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
39. KAPITAŁ WŁASNY
39A. KAPITAŁ ZAKŁADOWY
Kapitał podstawowy Banku Millennium S.A. wynosi 1 213 116 777 zł i dzieli się na 1 213 116 777 akcji
o wartości nominalnej 1 zł każda, co prezentuje poniższa tabela.
KAPITAŁ ZAKŁADOWY
Wartość nominalna jednej akcji = 1 zł.
Seria /
emisja
Rodzaj
akcji
Rodzaj
uprzywilejowania
Liczba
akcji
Wartość
serii/emisji
(w zł)
Sposób pokrycia
kapitału
Data
rejestracji
Prawo do
dywidendy
A
imienne
założycielskie
x2 co do głosu
106 850
106 850
gotówka
30.06.1989
30.06.1989
B1
imienne zwykłe
150 000
150 000
gotówka
13.06.1990
01.01.1990
B2
imienne zwykłe
150 000
150 000
gotówka
13.12.1990
01.01.1990
C
na okaziciela zwykłe
4 693 150
4 693 150
gotówka
17.05.1991
01.01.1991
D1
na okaziciela zwykłe
1 700 002
1 700 002
gotówka
31.12.1991
01.01.1992
D2
na okaziciela zwykłe
2 611 366
2 611 366
gotówka
31.01.1992
01.01.1992
D3
na okaziciela zwykłe
1 001 500
1 001 500
gotówka
10.03.1992
01.01.1992
E
na okaziciela zwykłe
6 000 000
6 000 000
gotówka
28.05.1993
01.01.1992
F
na okaziciela zwykłe
9 372 721
9 372 721
gotówka
10.12.1993
01.01.1993
G
na okaziciela zwykłe
8 000 000
8 000 000
gotówka
30.05.1994
01.10.1993
H
na okaziciela zwykłe
7 082 129
7 082 129
gotówka
24.10.1994
01.10.1994
Podwyższenie wart. nominalnej akcji z 1 do 4 PLN
122 603 154
kapitał zapasowy
24.11.1994
Split akcji w stosunku 1:4
122 603 154
05.12.1994
I
na okaziciela zwykłe
65 000 000
65 000 000
gotówka
12.08.1997
01.10.1996
J
na okaziciela zwykłe
196 120 000
196 120 000
kapitały Banku
Gdańskiego S.A.
12.09.1997
01.10.1996
K
na okaziciela zwykłe
424 590 872
424 590 872
gotówka
31.12.2001
01.01.2001
L
na okaziciela zwykłe
363 935 033
363 935 033
gotówka
26.02.2010
01.01.2009
Liczba akcji razem
1 213 116 777
Kapitał akcyjny razem
1 213 116 777
W okresie sprawozdawczym dokonana została konwersja 232 akcji imiennych zwykłych na akcje na
okaziciela. W związku z powyższym liczba akcji imiennych wg stanu na dzień 31 grudnia 2020 roku
wynosiła 107 608, z czego 61 600 akcji to akcje założycielskie, uprzywilejowane w ten sposób, że
jedna akcja daje prawo do dwóch głosów na Walnym Zgromadzeniu.
Z uwagi na fakt, że Bank jest spółką publiczną, której akcje znajdują się w obrocie na Giełdzie
Papierów Wartościowych w Warszawie, Bank nie posiada szczegółowych informacji na temat
struktury akcjonariatu aktualnej na 31 grudnia 2020 roku. Informacja na temat akcjonariusza –
Banco Comercial Portugues S.A., zawarta w poniższej tabeli, podana została na podstawie danych
zebranych w związku z rejestracją akcjonariuszy uprawnionych do wzięcia udziału w
Nadzwyczajnym Walnym Zgromadzeniu Banku zwołanym na dzień 3 lipca 2020 roku.
Natomiast dane dotyczące stanu posiadania akcji Banku przez Nationale-Nederlanden Otwarty
Fundusz Emerytalny, Otwarty Fundusz Emerytalny PZU „Złota Jesień” i Aviva Otwarty Fundusz
Emerytalny Aviva Santander i ich udział w kapitale zakładowym Banku, został obliczony na
podstawie Rocznej struktury aktywów ww. Funduszy według stanu na dzień 31 grudnia 2020 roku
(ogłoszonej na stronach internetowych odpowiednio: www.nn.pl, www.pzu.pl i www.aviva.pl). Dla
dokonania wymienionych kalkulacji założono średni kurs ważony wolumenem (VWAP) akcji Banku w
wysokości 3,3088 PLN.
170
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Najwięksi akcjonariusze jednostki dominującej Grupy – Banku (powyżej 5% udział w głosach WZA):
Akcjonariusze według stanu na 31.12.2020
Ilość akcji
% udział
w kapitale
zakładowym
Ilość głosów
% udział
w głosach na
WZA
607 771 505
50,10
607 771 505
50,10
Nationale-Nederlanden Otwarty Fundusz Emerytalny
109 924 704
9,06
109 924 704
9,06
Otwarty Fundusz Emerytalny PZU „Złota Jesień”
85 697 263
7,06
85 697 263
7,06
Aviva Otwarty Fundusz Emerytalny Aviva Santander
76 760 035
6,33
76 760 035
6,33
Akcjonariusze według stanu na 31.12.2019
Ilość akcji
% udział
w kapitale
zakładowym
Ilość głosów
% udział
w głosach na
WZA
Banco Comercial Portugues S.A.
607 771 505
50,10
607 771 505
50,10
Nationale-Nederlanden Otwarty Fundusz Emerytalny
100 000 368
8,24
100 000 368
8,24
Aviva Otwarty Fundusz Emerytalny Aviva Santander
76 760 317
6,33
76 760 317
6,33
Otwarty Fundusz Emerytalny PZU „Złota Jesień”
67 593 025
5,57
67 593 025
5,57
39B. SKUMULOWANE INNE CAŁKOWITE DOCHODY
Skumulowane inne całkowite dochody powstają w rezultacie rozpoznania:
▪ efektu wyceny aktywów finansowych wycenianych według wartości godziwej przez inne
całkowite dochody w kwocie netto, to jest po uwzględnieniu podatku odroczonego.
Wyksięgowanie niniejszych wartości, dla instrumentów dłużnych, z kapitału z aktualizacji wyceny
następuje w momencie wyłączenia z ksiąg rachunkowych całości lub części wycenianych aktywów
lub w momencie rozpoznania utraty wartości (efekt wyceny jest wtedy odnoszony do rachunku
zysków i strat). Efekt wyceny instrumentów kapitałowych nie podlega przeksięgowaniu do
rachunku zysków i strat.
▪ efektu wyceny (według wartości godziwej) instrumentów pochodnych stanowiących
zabezpieczenie przepływów środków pieniężnych w kwocie netto, to jest po uwzględnieniu
podatku odroczonego. W kapitale z aktualizacji wyceny, ujmowana jest część zysków lub strat
związanych z instrumentem zabezpieczającym przepływy pieniężne, która stanowi efektywne
zabezpieczenie natomiast nieefektywna część zysków lub strat związanych z tym instrumentem
zabezpieczającym ujmowana jest w rachunku zysków i strat,
▪ zysków / (strat) aktuarialnych w kwocie netto, to jest po uwzględnieniu podatku odroczonego.
W kapitale z aktualizacji wyceny, ujmowane są zyski lub straty powstałe z wyceny zobowiązań
wynikających z utworzonej rezerwy na odprawy emerytalne. Wycena jest sporządzona przy
zastosowaniu metody prognozowanego kosztu jednostkowego, a parametrami, które mają istotny
wpływ na wysokość wartości bieżącej tych zobowiązań są: stopa mobilności (rotacja)
pracowników, stopa dyskontowa, stopa wzrostu płac. Niniejsze wartości nie podlegają
przeksięgowaniu do rachunku zysków i strat.
Kapitał z aktualizacji wyceny
31.12.2020
31.12.2019
Efekt wyceny (brutto)
246 737
86 535
Podatek odroczony
(46 880)
(16 442)
Efekt wyceny netto
199 857
70 093
171
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Źródła zmian kapitału z aktualizacji wyceny przedstawiają się następująco (dane w tys. zł):
Kapitał z aktualizacji wyceny aktywów finansowych wycenianych według wartości godziwej przez
inne całkowite dochody 1.01.2020 - 31.12.2020
Wartość brutto
Podatek odroczony
Razem
Kapitał z aktualizacji wyceny na początek okresu
118 729
(22 558)
96 171
Przeniesienie do rachunku zysków i strat okresu w efekcie sprzedaży
(131 653)
25 014
(106 639)
Zmiana w związku z zapadalnością papierów wartościowych
(794)
151
(643)
Zyski/straty z rewaluacji papierów dłużnych wycenianych według
wartości godziwej przez inne całkowite dochody odniesione na
kapitał własny
308 729
(58 659)
250 070
Zyski/straty z rewaluacji akcji wycenianych według wartości
godziwej przez inne całkowite dochody odniesione na kapitał własny
(130)
25
(105)
Kapitał z aktualizacji wyceny na koniec okresu
294 881
(56 027)
238 854
Kapitał z aktualizacji wyceny aktywów finansowych wycenianych według wartości godziwej przez
inne całkowite dochody 1.01.2019 - 31.12.2019
Wartość brutto
Podatek odroczony
Razem
Kapitał z aktualizacji wyceny na początek okresu
162 122
(30 803)
131 319
Przeniesienie do rachunku zysków i strat okresu w efekcie sprzedaży
(39 743)
7 551
(32 192)
Zmiana w związku z zapadalnością papierów wartościowych
(1 676)
318
(1 358)
Zyski/straty z rewaluacji papierów dłużnych wycenianych według
wartości godziwej przez inne całkowite dochody odniesione na
kapitał własny
(2 165)
412
(1 753)
Zyski/straty z rewaluacji akcji wycenianych według wartości
godziwej przez inne całkowite dochody odniesione na kapitał własny
191
(36)
155
Kapitał z aktualizacji wyceny na koniec okresu
118 729
(22 558)
96 171
Kapitał z aktualizacji wyceny instrumentów finansowych zabezpieczających przepływy pieniężne
1.01.2020 - 31.12.2020
Wartość brutto
Podatek
odroczony
Razem
Kapitał z aktualizacji wyceny na początek okresu
(28 886)
5 487
(23 399)
Zyski lub straty z tytułu wyceny instrumentów finansowych odnoszone
na kapitał własny
(24 787)
4 710
(20 077)
Przeniesienie do rachunku zysków i strat okresu
9 253
(1 758)
7 495
Kapitał z aktualizacji wyceny na koniec okresu
(44 420)
8 439
(35 981)
Kapitał z aktualizacji wyceny instrumentów finansowych zabezpieczających przepływy pieniężne
1.01.2019 - 31.12.2019
Wartość brutto
Podatek
odroczony
Razem
Kapitał z aktualizacji wyceny na początek okresu
(68 571)
13 028
(55 543)
Zyski lub straty z tytułu wyceny instrumentów finansowych odnoszone
na kapitał własny
20 494
(3 894)
16 600
Przeniesienie do rachunku zysków i strat okresu
19 191
(3 646)
15 545
Kapitał z aktualizacji wyceny na koniec okresu
(28 886)
5 488
(23 398)
172
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Kapitał z aktualizacji wyceny – zyski lub (straty) aktuarialne 1.01.2020 - 31.12.2020
Wartość brutto
Podatek
odroczony
Razem
Kapitał z aktualizacji wyceny na początek okresu
(3 308)
629
(2 679)
Zmiana zobowiązań wynikających z rezerwy na odprawy emerytalne
(416)
79
(337)
Kapitał z aktualizacji wyceny na koniec okresu
(3 724)
708
(3 016)
Kapitał z aktualizacji wyceny – zyski lub (straty) aktuarialne 1.01.2019 - 31.12.2019
Wartość brutto
Podatek
odroczony
Razem
Kapitał z aktualizacji wyceny na początek okresu
(2 573)
489
(2 084)
Zmiana zobowiązań wynikających z rezerwy na odprawy emerytalne
(735)
140
(595)
Kapitał z aktualizacji wyceny na koniec okresu
(3 308)
629
(2 679)
39C. ZYSKI ZATRZYMANE
kapitał
zapasowy
kapitał
rezerwowy
fundusz
ogólnego ryzyka
bankowego
niepodzielony
wynik
RAZEM
Zyski zatrzymane na początek okresu
01.01.2020
472 698
5 117 142
228 902
692 065
6 510 807
podział zysku, w tym:
przeniesienie na kapitał rezerwowy
558 624
(558 624)
0
obciążenie z tytulu wydania akcji
własnych pracownikom
(3 103)
(3 103)
wynik netto bieżącego okresu
22 817
22 817
Zyski zatrzymane na koniec bieżącego
okresu 31.12.2020
472 698
5 672 663
228 902
156 258
6 530 521
kapitał
zapasowy
kapitał
rezerwowy
fundusz
ogólnego ryzyka
bankowego
niepodzielony
wynik
RAZEM
Zyski zatrzymane na początek okresu
01.01.2019
472 698
4 577 152
228 902
671 323
5 950 075
podział zysku, w tym:
przeniesienie na kapitał rezerwowy
539 990
(539 990)
0
wynik netto bieżącego okresu
560 732
560 732
Zyski zatrzymane na koniec bieżącego
okresu 31.12.2019
472 698
5 117 142
228 902
692 065
6 510 807
173
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
40. ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE WEDŁUG UMOWNYCH TERMINÓW WYMAGALNOŚCI
31.12.2020
do
1 miesiąca
powyżej
1 miesiąca
do
3 miesięcy
powyżej
3 miesięcy
do
1 roku
powyżej
1 roku do
5 lat
powyżej
5 lat
RAZEM
Zobowiązania wobec banków
538 846
54 332
131 282
542 933
0
1 267 393
Zobowiązania wobec klientów
71 112 816
4 803 627
3 791 886
1 805 710
26 402
81 540 441
Zobowiązania z tytułu sprzedanych
papierów wartościowych z
udzielonym przyrzeczeniem odkupu
248 566
0
0
0
0
248 566
Zobowiązania z tytułu emisji
dłużnych papierów wartościowych
33 231
68 292
420 745
462
39 650
562 380
Zobowiązania podporządkowane
9 035
1 174
29 055
157 056
1 640 903
1 837 223
Zobowiązania z tytułu instrumentów
pochodnych przeznaczonych do
obrotu wg wartości nominalnej
5 090 320
1 938 381
3 252 477
4 815 880
74 901
15 171 959
Zobowiązania z tytułu instrumentów
pochodnych zabezpieczających wg
wartości nominalnej
596 974
2 878 268
3 048 832
12 513 231
0
19 037 305
Zobowiązania warunkowe udzielone -
finansowe
12 420 910
0
0
0
0
12 420 910
Zobowiązania warunkowe udzielone -
gwarancyjne
1 756 283
0
0
0
0
1 756 283
RAZEM
91 806 981
9 744 074
10 674 277
19 835 272
1 781 856
133 842 460
31.12.2019
do
1 miesiąca
powyżej
1 miesiąca
do
3 miesięcy
powyżej
3 miesięcy
do
1 roku
powyżej
1 roku do
5 lat
powyżej
5 lat
RAZEM
Zobowiązania wobec banków
338 184
69 065
491 188
639 528
71 216
1 609 181
Zobowiązania wobec klientów
63 956 973
6 682 982
8 893 215
2 015 450
26 465
81 575 085
Zobowiązania z tytułu sprzedanych
papierów wartościowych z
udzielonym przyrzeczeniem odkupu
90 719
0
0
0
0
90 719
Zobowiązania z tytułu emisji
dłużnych papierów wartościowych
458
25 815
568 458
606 746
0
1 201 477
Zobowiązania podporządkowane
14 323
1 883
46 372
250 308
1 769 227
2 082 113
Zobowiązania z tytułu instrumentów
pochodnych przeznaczonych do
obrotu wg wartości nominalnej
2 759 232
2 031 288
3 736 975
4 320 877
72 868
12 921 240
Zobowiązania z tytułu instrumentów
pochodnych zabezpieczających wg
wartości nominalnej
825 047
1 866 553
4 573 856
6 625 395
392 130
14 282 981
Zobowiązania warunkowe udzielone -
finansowe
9 883 053
0
0
0
0
9 883 053
Zobowiązania warunkowe udzielone -
gwarancyjne
1 746 565
0
0
0
0
1 746 565
RAZEM
79 614 554
10 677 586
18 310 064
14 458 304
2 331 906
125 392 414
174
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
16. Informacje Uzupełniające
16.1. DYWIDENDA ZA ROK 2020
Bank Millennium posiada politykę dywidendy, obejmującą wypłatę 35% do 50% zysku netto Banku,
zakładając, że zalecenia Komisji Nadzoru Finansowego (KNF), dotyczące wypłaty dywidendy,
zostaną zrealizowane.
W dniu 16 grudnia 2020 KNF opublikował stanowisko w sprawie polityki dywidendowej banków
komercyjnych w 2021 r. Biorąc pod uwagę istotną niepewność co do dalszego rozwoju wydarzeń
związanych z pandemią COVID19, przejściowy charakter rozwiązań wykorzystywanych przez banki
do poprawy sytuacji kapitałowej w okresie pandemii, utrzymujące się ostrożne stanowiska
nadzorcze w UE w zakresie ograniczeń dywidendowych oraz innych form obniżania zasobów
kapitałowych oraz zmianę wytycznych EUNB wydłużającą moratoria KNF uznał za konieczne
wstrzymanie przez banki komercyjne wypłat dywidendy. W dniu 13 stycznia Bank otrzymał
analogiczne indywidualne zalecenie KNF w sprawie wstrzymania przez Bank wypłaty w pierwszym
półroczu 2021 r.
W oparciu o powyższe zalecenia, niepewność w zakresie warunków działania spowodowana
pandemią COVID-19, istniejące ryzyko prawne/operacyjne, jak również uwzględniając konieczność
zapewnienia właściwego wsparcia kapitałowego dla wzrostu skali działalności biznesowej, Zarząd
Banku przedstawi Walnemu Zgromadzeniu propozycję zatrzymania całego zysku netto
wypracowanego w roku 2020 w kapitałach własnych Banku.
16.2. DANE O AKTYWACH, KTÓRE STANOWIĄ ZABEZPIECZENIE
ZOBOWIĄZAŃ
Na dzień 31.12.2020 r. następujące aktywa Banku stanowiły zabezpieczenie zobowiązań (w tys.
PLN):
Lp.
Rodzaj aktywa
Portfel
Zabezpieczane zobowiązanie
Wartość
nominalna
aktywa
Wartość
bilansowa
aktywa
1.
Obligacje skarbowe
OK0722
utrzymywanie i
sprzedaż
kredyt lombardowy udzielany Bankowi
przez NBP
130 000
129 922
2.
Obligacje skarbowe
OK0722
utrzymywanie i
sprzedaż
zabezpieczenie Funduszu Ochrony
Środków Gwarantowanych w ramach
Bankowego Funduszu Gwarancyjnego
355 000
354 787
3.
Obligacje skarbowe
PS0123
utrzymywanie i
sprzedaż
BFG - fundusz gwarancyjny -
zabezpieczenie zobowiązania do zapłaty
88 000
94 473
4.
Obligacje skarbowe
PS0123
utrzymywanie i
sprzedaż
BFG - fundusz przymusowej
restrukturyzacji - zabezpieczenie
zobowiązania do zapłaty
71 000
76 223
5.
Obligacje skarbowe
PS0422
utrzymywanie i
sprzedaż
wstępny depozyt rozliczeniowy w KDPW
CCP (MARI) - initial deposit
300 000
313 311
6.
Środki pieniężne
należności
wstępny depozyt rozliczeniowy w KDPW
CCP (MARI)
100
100
7.
Środki pieniężne
należności
fundusz zabezpieczający ASO (PAGB) -
guarantee fund
2 415
2 415
8.
Środki pieniężne
należności
wpłata na Fundusz Zabezpieczający OTC
- KDPW_CCP
5 617
5 617
9.
Środki pieniężne
należności
rozliczenie z tytułu zawartych transakcji
45 153
45 153
10.
Depozyty złożone
lokaty w bankach
rozliczenie z tytułu zawartych transakcji
503 532
503 532
11.
Należności leasingowe
kredyty i pożyczki
pożyczki udzielone Spółce Millennium
Leasing
274 731
274 731
RAZEM
1 775 548
1 800 264
175
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Dodatkowo według stanu na 31.12.2020 r. Grupa posiadała zawarte krótkoterminowe (rozliczane
przeważnie w ciągu 7 dni) transakcje sprzedaży skarbowych papierów wartościowych z udzielonym
przyrzeczeniem odkupu, których przedmiotem były papiery wartościowe o wartości 248 429 tys. zł
(odpowiadające im zobowiązania zaprezentowano w Rozdziale 15., nota 33).
Na dzień 31.12.2019 r. następujące aktywa Banku stanowiły zabezpieczenie zobowiązań (w tys.
PLN):
Lp.
Rodzaj aktywa
Portfel
Zabezpieczane zobowiązanie
Wartość
nominalna
aktywa
Wartość
bilansowa
aktywa
1.
Obligacje skarbowe
WZ0121
utrzymywanie i
sprzedaż
kredyt lombardowy udzielany Bankowi
przez NBP
130 000
131 453
2.
Obligacje skarbowe
WZ0121
utrzymywanie i
sprzedaż
zabezpieczenie Funduszu Ochrony
Środków Gwarantowanych w ramach
Bankowego Funduszu Gwarancyjnego
358 000
362 002
3.
Bony pieniężne
NBP_030120
utrzymywanie i
sprzedaż
BFG - fundusz gwarancyjny -
zabezpieczenie zobowiązania do zapłaty
51 750
51 746
4
Bony pieniężne
NBP_030120
utrzymywanie i
sprzedaż
BFG - fundusz przymusowej
restrukturyzacji - zabezpieczenie
zobowiązania do zapłaty
51 250
51 246
5.
Środki pieniężne
należności
wpłata na Fundusz Zabezpieczający
OTC - KDPW_CCP
7 243
7 243
6.
Środki pieniężne
należności
rozliczenie z tytułu zawartych transakcji
1 518
1 518
7.
Depozyty złożone
lokaty w bankach
rozliczenie z tytułu zawartych transakcji
345 035
345 035
8.
Należności leasingowe
kredyty i pożyczki
pożyczki udzielone Spółce Millennium
Leasing
524 932
524 932
RAZEM
1 469 728
1 475 175
Dodatkowo według stanu na 31.12.219 r. Grupa posiadała zawarte krótkoterminowe (rozliczane
przeważnie w ciągu 7 dni) transakcje sprzedaży skarbowych papierów wartościowych z udzielonym
przyrzeczeniem odkupu, których przedmiotem były papiery wartościowe o wartości 90 453 tys. zł
(odpowiadające im zobowiązania zaprezentowano w Rozdziale 15., nota 33).
16.3. PAPIERY WARTOŚCIOWE STANOWIĄCE PRZEDMIOT TRANSAKCJI Z
PRZYRZECZENIEM ODKUPU
Na dzień 31.12.2020 r. następujące papiery wartościowe (prezentowane w bilansie Grupy) stanowiły
przedmiot transakcji z przyrzeczeniem odkupu (SBB), w tys. zł:
Rodzaj papieru wartościowego
Wartość nominalna
Wartość bilansowa
Obligacje skarbowe
233 004
248 429
RAZEM
233 004
248 429
W następstwie zawarcia transakcji z przyrzeczeniem odkupu, których przedmiotem są papiery
wartościowe prezentowane w powyższej tabeli, Grupa jest narażona na ryzyka analogiczne jak
w przypadku posiadania papierów wartościowych o tej samej charakterystyce we własnym portfelu.
Na dzień 31.12.2019 r. następujące papiery wartościowe (prezentowane w bilansie Grupy) stanowiły
przedmiot transakcji z przyrzeczeniem odkupu (SBB), w tys. zł:
Rodzaj papieru wartościowego
Wartość nominalna
Wartość bilansowa
Obligacje skarbowe
85 221
90 453
RAZEM
85 221
90 453
176
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
16.4. KOMPENSOWANIE NALEŻNOŚCI I ZOBOWIĄZAŃ NA BAZIE UMÓW
RAMOWYCH
Większość portfela instrumentów pochodnych Grupy powstaje w wyniku zawierania przez Bank
umów ramowych ISDA (z ang. International Swaps and Derivatives Agreements; Międzynarodowa
umowa w sprawie transakcji swapowych i instrumentów pochodnych). Zapisy tego rodzaju umów
określają kompleksowe postępowanie w następstwie wystąpienia przypadku naruszenia (głównie
trudności w regulowaniu zobowiązań przez kontrahenta) i umożliwiają ich rozwiązanie oraz
rozliczenie się z kontrahentem na bazie skompensowanej kwoty wzajemnych należności i
zobowiązań. Do chwili obecnej Bank nie korzystał z takiej możliwości, jednakże w ramach
wypełnienia obowiązku informacyjnego wynikającego MSSF 7 w poniższej tabeli zaprezentowano
odpowiednio kwoty wyceny do wartości godziwej instrumentów pochodnych (zarówno
zaklasyfikowanych do portfela przeznaczone do obrotu jak i dedykowanych do rachunkowości
zabezpieczeń) oraz zabezpieczeń pieniężnych objętych umowami ramowymi ISDA wraz z
maksymalną hipotetyczną kwotą wynikającą z rozliczenia na bazie kompensaty.
w tys. zł
Kwoty do otrzymania
Kwoty do zapłacenia
Wycena instrumentów pochodnych
94 540
747 113
Wartość przyjętych / udzielonych depozytów zabezpieczających
(28 758)
(470 846)
Aktywa i Zobowiązania finansowe objęte porozumieniem ramowym
umożliwiającym kompensowanie
65 782
276 267
Maksymalna, hipotetyczna kwota kompensaty
(65 782)
(65 782)
Aktywa i Zobowiązania finansowe objęte porozumieniem
ramowym umożliwiającym kompensowanie po uwzględnieniu
hipotetycznej kwoty kompensacji
0
210 485
16.5. DODATKOWE OBJAŚNIENIA DO RACHUNKU PRZEPŁYWÓW ŚRODKÓW
PIENIĘŻNYCH
Na potrzeby sprawozdania z przepływów środków pieniężnych jako środki pieniężne i ich
ekwiwalenty Grupa sklasyfikowała następujące aktywa finansowe:
w tys. zł
31.12.2020
31.12.2019
Gotówka w kasie i środki na rachunkach w Banku Centralnym
1 460 289
2 203 444
Należności z tytułu lokat międzybankowych*
122 659
440 162
Dłużne papiery wyemitowane przez Skarb Państwa*
3 486
1 109 183
w tym: FVTOCI
0
1 086 797
w tym: przeznaczone do obrotu
3 486
22 386
Razem
1 586 434
3 752 789
* aktywa finansowe z terminem zapadalności poniżej 3 miesięcy
177
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Na potrzeby sprawozdania z przepływów środków pieniężnych przyjęto następującą klasyfikację
rodzajów działalności:
1. działalność operacyjna – obejmuje podstawowy zakres działalności związany ze świadczeniem
usług przez jednostki Grupy, obejmujący działania mające na celu wygospodarowanie zysku,
a niebędące działalnością inwestycyjną lub finansową,
2. działalność inwestycyjna obejmuje czynności związane z nabywaniem i zbywaniem składników
majątku trwałego w szczególności aktywów finansowych niesklasyfikowanych do kategorii
przeznaczone do obrotu, akcji i udziałów w jednostkach podporządkowanych oraz rzeczowego
majątku trwałego i wartości niematerialnych,
3. działalność finansowa obejmuje działania związane z pozyskiwaniem środków w formie kapitałów
bądź zobowiązań jak również obsługę źródeł finansowania.
16.6. INFORMACJE O PROWADZONEJ DZIAŁALNOŚCI POWIERNICZEJ
Na dzień 31.12.2020 r. Departament Powierniczy Banku Millennium S.A. prowadził 13 440
rachunków, na których zdeponowane były aktywa o łącznej wartości 32,5 mld PLN. Przychody netto
na działalności powierniczej za rok 2020 wyniosły 6,8 mln PLN (z czego 2,8 mln PLN pochodziło od
Spółek Grupy). Ponadto Departament Powierniczy pełnił funkcję Banku Depozytariusza dla 24
funduszy inwestycyjnych z czego 21 z grupy Millennium TFI S.A.
16.7. PŁATNOŚCI NA BAZIE AKCJI
W 2012 roku Grupa wdrożyła politykę określającą zasady wynagradzania osób mających istotny
wpływ na profil ryzyka Grupy Banku Millennium, z późniejszymi zmianami, zgodnie z wymogami
opisanymi w Uchwale Komisji Nadzoru Finansowego nr 258/2011, a następnie Rozporządzeniu
Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 6 marca 2017 r. w sprawie systemu zarządzania ryzykiem i
systemu kontroli wewnętrznej, polityki wynagrodzeń oraz szczegółowego sposobu szacowania
kapitału wewnętrznego w bankach. Zgodnie z polityką, pracownicy Grupy mający istotny wpływ na
profil ryzyka Grupy otrzymują zmienne wynagrodzenie, którego część wypłacana jest w formie
instrumentów finansowych: akcji fantomowych Banku w latach 2017 -2018; akcji własnych Banku
Millennium: za rok 2019 i 2020. Od roku 2019 Grupa, decyzją Walnego Zgromadzenia Akcjonariuszy
Banku z dnia 27 sierpnia 2019, wprowadziła program motywacyjny służący wynagradzaniu osób
uprawnionych, uprzednio zidentyfikowanych jako mające istotny wpływ na profil ryzyka (ang. Risk
Taker). W jego ramach nabyte przez Bank Akcje Własne zostaną, zgodnie z obowiązującą polityką
wynagrodzeń Risk Takerów, przeznaczone do nieodpłatnego nabycia w odpowiedniej liczbie przez
wskazanych Risk Takerów w Okresie Trwania Programu.
178
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Zmienne wynagrodzenia w
2020
2019
2018
2017
instrumencie finansowym, za rok:
Rodzaj transakcji w świetle MSSF 2
Transakcje płatności w formie akcji
własnych
Transakcje płatności w formie akcji
rozliczane w środkach pieniężnych
Data rozpoczęcia okresu oceny
1 stycznia 2020
1 stycznia 2019
1 stycznia 2018
1 stycznia 2017
Data ogłoszenia programu
27 sierpnia 2019
30 lipca 2012
Data uruchomienia programu zgodnie
z definicją MSSF 2
Data Komitetu Personalnego następującego po zakończeniu roku finansowego
Liczba instrumentów przyznanych
Ustalana w dacie przyznania programu zgodnie z definicją MSSF 2
Data zapadalności
3 lata od daty przyznania programu
Data nabycia uprawnień
31 grudnia 2020
31 grudnia 2019
31 grudnia 2018
31 grudnia 2017
Warunki nabycia uprawnień
Spełnienie
warunków
dotyczących
zatrudnienia w
Grupie w roku
2020, wyników
jednostek Grupy
oraz
indywidualnych
wyników pracy.
Spełnienie
warunków
dotyczących
zatrudnienia w
Grupie w roku
2019, wyników
jednostek Grupy
oraz
indywidualnych
wyników pracy.
Spełnienie
warunków
dotyczących
zatrudnienia w
Grupie w roku
2018, wyników
jednostek Grupy
oraz
indywidualnych
wyników pracy.
Spełnienie
warunków
dotyczących
zatrudnienia w
Grupie w roku
2017, wyników
jednostek Grupy
oraz
indywidualnych
wyników pracy.
Rozliczenie programu
Programy 2017-2018: W dniu rozliczenia uczestnikowi zostanie wypłacona kwota
środków pieniężnych stanowiąca iloczyn posiadanych przez uczestnika akcji
fantomowych oraz średniej arytmetycznej ceny akcji Banku na GPW na zamknięcie
10 kolejnych sesji poprzedzających dzień rozliczenia, przy czym ustalana tak
wartość nie może być większa ani też mniejsza niż o 20% w stosunku do pierwotnej
wartości odroczonej puli akcji. Akcje fantomowe są rozliczane w 3 równych
rocznych ratach począwszy od daty Komitetu Personalnego na którym zostały
przydzielone.
Programy 2019-2020: W dniu rozliczenia programu uczestnikowi zostaną przekazane
przyznane akcje własne
Wycena programu
Wartość godziwa programu jest wyznaczana na każdą datę bilansową wg zasad
przyjętych dla określenia wartości programu w dniu rozliczenia.
Instrumenty finansowe przydzielone
pracownikom Grupy niebędącym Członkami
Zarządu, Banku Millennium S.A., za rok:
2020
2019
2019 *
2018
2017
akcje własne
akcje
fantomowe
akcje
fantomowe
akcje
fantomowe
Data przydzielenia akcji
-
03.07.2020
03.07.2020
23.01.2019
07.02.2018
Ilość akcji (szt.)
-
758 977
-
90 788
42 505
przyznana
-
151 797
-
0
0
odroczona
-
607 180
-
90 788
42 505
Wartość na dzień przydzielenia (PLN)
-
2 418 704
72 000
833 614
406 470
przyznana
-
483 746
0
0
0
odroczona
-
1 934 958
72 000
833 614
406 470
Wartość godziwa na 31.12.2020 (PLN)
-
1 985 478
55 196
666 891
325 176
* - Spółki Millennium TFI S.A. oraz Millennium Dom Maklerski S.A. nadal rozliczają swoje programy na bazie akcji
fantomowych zgodnie z Polityką Wynagrodzeń obowiązującą w tych podmiotach Grupy.
Według stanu na dzień bilansowy, Komitet Personalny przy Radzie Nadzorczej nie podjął decyzji o
wysokości zmiennego wynagrodzenia dla pracowników Grupy niebędących Członkami Zarządu Banku
Millennium za rok 2020.
179
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Instrumenty finansowe Członków
Zarządu Banku Millennium S.A. za rok:
2020
2019
2018
2017
akcje własne
akcje własne
akcje fantomowe
akcje fantomowe
Data przydzielenia akcji
-
03.07.2020
31.05.2019
09.04.2018
Ilość akcji (szt.):
-
965 862
156 571
91 480
- przyznana
-
482 928
0
0
- odroczona
-
482 934
156 571
91 480
wartość na dzień przydzielenia (PLN):
-
3 078 000
1 426 347
750 960
- przyznana
-
1 539 000
0
0
- odroczona
-
1 539 000
1 426 347
750 960
Wartość godziwa na 31.12.2020 (PLN)
-
3 128 939
1 028 202
666 706
Według stanu na dzień publikacji Raportu Rocznego, Komitet Personalny przy Radzie Nadzorczej nie
podjął decyzji o wysokości zmiennego wynagrodzenia dla Członków Zarządu za rok 2020.
PŁATNOŚCI NA BAZIE AKCJI BYŁEGO EURO BANKU S.A.
Bank Millennium przejął zobowiązania Euro Banku wobec pracowników, którzy byli zidentyfikowani
jako mający istotny wpływ na profil ryzyka i otrzymywali zmienne wynagrodzenie, którego część
wypłacana była w formie akcji byłego Euro Banku w latach poprzedzających połączenie. Z dniem
przejęcia Euro Banku przez Bank Millennium akcje te przestały istnieć. W związku z tym Bank
Millennium przyjął decyzją Rady Nadzorczej zasady konwersji nieistniejących akcji Euro Banku na
akcje Banku Millennium. W latach 2021 i 2022 pozostało do wypłaty z tego tytułu odpowiednio
306 726 oraz 237 848 akcji Banku Millennium.
16.8. WPŁYW PANDEMII KORONAWIRUSA COVID-19 NA DZIAŁALNOŚĆ
GRUPY KAPITAŁOWEJ BANKU MILLENNIUM
Wybuch pandemii koronawirusa COVID-19 w I kw. 2020 r. spowodował nagłe w zmiany w dynamice
biznesu Grupy oraz wymusił zmianę jej strategicznych priorytetów. Dynamiki biznesowe ulegały
silnym wahaniom w ciągu roku, odpowiednio do stopnia nasilenia pandemii, regulacji
antypandemicznych wprowadzonych przez rząd oraz wynikającej z nich aktywności klientów Grupy.
W ramach wsparcia klientów Grupa wdrożyła program moratoriów kredytowych. Napływ wniosków o
wakacje kredytowe uległ znacznemu spowolnieniu po okresie szczytowym pod koniec marca/na
początku kwietnia oraz w czerwcu kiedy część klientów detalicznych skorzystała z możliwości
przedłużenia wakacji kredytowych do 6 miesięcy. Na koniec czerwca kredyty z aktywnymi i
zatwierdzonymi wakacjami kredytowymi stanowiły ok. 10% portfela kredytowego ogółem, nieco
poniżej 12% portfela detalicznego, ok. 3% portfela korporacyjnego i ok. 12% portfela leasingowego.
Na dzień 31 grudnia 2020 aktywnych było 9,367 programów „wakacji kredytowych COVID-19”
dotyczących pożyczek gotówkowych i 892 aktywnych programów wakacji dot. kredytów
hipotecznych, którym odpowiadały, odpowiednio, wolumeny kredytowe w wysokości 267 mln zł i 250
mln zł. Publiczne moratoria kredytowe wprowadzone w czerwcu tzw. „Tarczą Antykryzysową 4.0”
cieszyły się małą popularnością - jedynie 444 wniosków złożono do końca roku (saldo należne 53 mln
zł). Liczba wakacji kredytowych dla klientów korporacyjnych również istotnie spadła (do ok. 50) z
poziomów na koniec września a wartość kredytów z odroczonymi ekspozycjami wynosiła łącznie 44
mln zł. Jakość ekspozycji o wartości 7,6 mld zł, które podlegały moratorium kredytowym była
solidna, przy czym w ok.2,5% przypadków zanotowano opóźnienia ponad 30 dni i zidentyfikowano
przesłanki naruszenia warunków umowy. Pożyczki gotówkowe były na koniec roku 2020 segmentem,
w którym ta proporcja była najwyższa (5,1%), a najmniej problemów jakościowych zanotowano w
segmencie złotowych kredytów hipotecznych (1,1%).
Szczegóły dotyczące ekspozycji podlegających moratorium kredytowym zostały zaprezentowane w
punkcie 9.3 podpunkt (3e) niniejszego sprawozdania.
180
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Wpływ pandemii na wyniki finansowe Grupy Banku Millennium
Z perspektywy całego roku 2020 wpływ pandemii na wyniki Grupy był znaczący pomimo niższego niż
początkowo oczekiwano negatywnego wpływu na wzrost gospodarczy i kluczowe parametry
ekonomiczne, w tym zwłaszcza stopę bezrobocia. Zysk netto za 2020 rok osiągnął poziom znacznie
poniżej naszych aspiracji. Sam tylko skumulowany spadek wyniku odsetkowego netto (NII) w roku
2020 w porównaniu do annualizowanego poziomu IV kw. 2019 wyniósł 223 mln zł lub 8%. Dzięki
działaniom łagodzącym, negatywny wpływ obniżek stóp procentowych okazał się w rezultacie
mniejszy niż wynikałoby to z naszych szacunków z II kw. 2020 (240 mln zł do 285 mln zł) niemniej
jednak, ceteris paribus, przyniósł spadek wyniku odsetkowego w porównaniu z alternatywnym
scenariuszem.
Pozostałe istotne kwestie dotyczące wpływu pandemii zostały przedstawione w Sprawozdaniu
Zarządu z działalności Banku Millennium i Grupy Kapitałowej Banku Millennium za 2020 r.
16.9. POZOSTAŁE INFORMACJE DODATKOWE I INNE ISTOTNE
WYDARZENIA POMIĘDZY DNIEM SPORZĄDZENIA RAPORTU A DATĄ
JEGO PUBLIKACJI
Bank Hipoteczny
Kredyty hipoteczne są ważnym elementem działalności detalicznej Banku. W związku z tym Bank
złożył w czerwcu 2018 r. do Komisji Nadzoru Finansowego wniosek o wydanie zgody na utworzenie
banku hipotecznego. W dniu 16 czerwca 2020 roku Komisja Nadzoru Finansowego wydała zezwolenie
na utworzenie banku pod firmą „Millennium Bank Hipoteczny Spółka Akcyjna” z siedzibą w
Warszawie. Kapitał zakładowy Millennium Banku Hipotecznego Spółka Akcyjna wynosić będzie
40.000.000 zł i został w całości pokryty przez Bank Millennium S.A. wkładem pieniężnym w
wysokości 120.000.000 zł. Akcje imienne zwykłe w liczbie 40.000.000 o wartości nominalnej 1 zł
każda akcja zostały objęte przez Bank po cenie emisyjnej 3 zł każda akcja. Nowy bank ma zapewnić
średnio- i długoterminowe finansowanie poprzez emisję listów zastawnych w celu wsparcia
działalności w zakresie mieszkaniowych kredytów hipotecznych.
Zwolnienia grupowe (w ramach procesu restrukturyzacji po połaczeniu z Euro Bank)
W okresie pomiędzy 1 lutego a 31 marca 2020 przeprowadzono zwolnienia grupowe, które objęły
około 211 pracowników. Koszty odpraw i odszkodowań z tego tytułu nie przekroczyły 13 milionów
złotych. Przyczynami zwolnień były wynikające z połączenia struktur organizacyjnych: likwidacja
dublujących się jednostek organizacyjnych, ujednolicenie i optymalizacja procesów. Dokonano
również przeglądu placówek Banku - na podstawie przeprowadzonych analiz ekonomicznych i
rynkowych podjęto decyzje o zamknięciu niektórych z nich. Zasady przeprowadzenia tych zwolnień,
kryteria oraz wysokość odpraw zostały wypracowane i uzgodnione ze związkami zawodowymi
funkcjonującymi w Banku.
181
Roczne sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Millennium S.A.
za okres 12 miesięcy zakończony31 grudnia 2020 r.
Pomiędzy dniem, na który sporządzono raport a datą jego publikacji nie wystąpiły istotne zdarzenia
mające wpływ na sprawozdanie finansowe i przyszłe wyniki Grupy.
Data
Imię i nazwisko
Stanowisko/Funkcja
Podpis
22.02.2021
Joao Bras Jorge
Prezes Zarządu
Podpisano kwalifikowanym
podpisem elektronicznym
22.02.2021
Fernando Bicho
Wiceprezes Zarządu
Podpisano kwalifikowanym
podpisem elektronicznym
22.02.2021
Wojciech Haase
Członek Zarządu
Podpisano kwalifikowanym
podpisem elektronicznym
22.02.2021
Andrzej Gliński
Członek Zarządu
Podpisano kwalifikowanym
podpisem elektronicznym
22.02.2021
Wojciech Rybak
Członek Zarządu
Podpisano kwalifikowanym
podpisem elektronicznym
22.02.2021
Antonio Pinto Junior
Członek Zarządu
Podpisano kwalifikowanym
podpisem elektronicznym
22.02.2021
Jarosław Hermann
Członek Zarządu
Podpisano kwalifikowanym
podpisem elektronicznym