Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok
zakończony dnia 31 grudnia 2021 roku zgodne
z Międzynarodowymi Standardami
Sprawozdawczości Finansowej zatwierdzonymi
przez Unię Europejską
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
2
SPIS TREŚCI
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z ZYSKÓW LUB STRAT ............................................................................................. 3
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW ................................................................................ 4
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ ....................................................................................... 5
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE ZE ZMIAN W KAPITAŁACH WŁASNYCH ................................................................... 7
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH .............................................................................. 8
ZASADY (POLITYKA) RACHUNKOWOŚCI ORAZ INNE INFORMACJE OBJAŚNIAJĄCE ......................................................... 9
1. Informacje ogólne .................................................................................................................................................. 9
2. Skład Grupy oraz wspólne przedsięwzięcia i jednostki stowarzyszone ................................................................... 9
3. Skład Zarządu jednostki dominującej ................................................................................................................... 13
4. Zatwierdzenie sprawozdania finansowego ........................................................................................................... 13
5. Podstawa sporządzenia sprawozdania finansowego ............................................................................................ 13
6. Istotne wartości oparte na profesjonalnym osądzie i szacunkach ......................................................................... 14
7. Zmiana szacunków .............................................................................................................................................. 15
8. Nowe standardy i interpretacje ............................................................................................................................. 15
9. Istotne zasady rachunkowości ............................................................................................................................. 16
NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SEGMENTÓW OPERACYJNYCH ................................................................................................ 32
10. Linie biznesowe (Segmenty działalności) ............................................................................................................. 32
NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SKONSOLIDOWANEGO SPRAWOZDANIA Z ZYSKÓW LUB STRAT ......................................... 36
11. Przychody i koszty ............................................................................................................................................... 36
12. Podatek dochodowy ............................................................................................................................................. 38
NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SKONSOLIDOWANEGO SPRAWOZDANIA Z SYTUACJI FINANSOWEJ ................................... 44
13. Rzeczowe aktywa trwałe ...................................................................................................................................... 44
14. Aktywa niematerialne ........................................................................................................................................... 49
15. Aktywa z tytułu prawa do użytkowania ................................................................................................................. 51
16. Wartość firmy ....................................................................................................................................................... 53
17. Inwestycje we wspólne przedsięwzięcia oraz jednostki stowarzyszone wyceniane metodą praw własności ......... 53
18. Zapasy ................................................................................................................................................................. 56
19. Prawa do emisji CO
2
............................................................................................................................................ 56
20. Środki pieniężne i ich ekwiwalenty ....................................................................................................................... 56
21. Pozostałe aktywa ................................................................................................................................................. 57
22. Kapitał podstawowy i pozostałe kapitały ............................................................................................................... 57
23. Wynik netto przypadający na jedną akcję ............................................................................................................. 59
24. Dywidendy ........................................................................................................................................................... 59
25. Rezerwy ............................................................................................................................................................... 59
Sprzedaż jednostki zależnej ...................................................................................................................................................... 61
26. Pozostałe zobowiązania ....................................................................................................................................... 62
27. Rozliczenia międzyokresowe i dotacje ................................................................................................................. 63
28. Majątek socjalny oraz zobowiązania ZFŚS .......................................................................................................... 63
29. Aktywa zaklasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży .................................................................................. 64
NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH ............................................................................................. 64
30. Instrumenty finansowe ......................................................................................................................................... 64
31. Cele i zasady zarządzania ryzykiem finansowym ................................................................................................. 73
NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SKONSOLIDOWANEGO SPRAWOZDANIA Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH .......................... 78
32. Sprawozdanie z przepływów pieniężnych ............................................................................................................ 78
POZOSTAŁE NOTY OBJAŚNIAJĄCE ...................................................................................................................................... 80
33. Zobowiązania inwestycyjne .................................................................................................................................. 80
34. Informacja o podmiotach powiązanych................................................................................................................. 80
35. Zobowiązania z tytułu umów leasingu finansowego ............................................................................................. 81
36. Zarządzanie kapitałem ......................................................................................................................................... 81
37. Aktywa i zobowiązania warunkowe ...................................................................................................................... 82
38. Struktura zatrudnienia .......................................................................................................................................... 82
39. Inne informacje mające istotny wpływ na ocenę sytuacji majątkowej, finansowej oraz wynik finansowy Grupy .... 82
40. Istotne zdarzenia, jakie wystąpiły po dniu kończącym okres sprawozdawczy ....................................................... 83
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
3
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z ZYSKÓW LUB STRAT
Rok zakończony
Rok zakończony
Nota
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
(przekształcone)*
Przychody ze sprzedaży
10
Wynik na instrumentach finansowych wycenianych w
wartości godziwej przez rachunek zysków i strat
30.3.1, 30.2
(324 )
Przychody z Funduszu Wypłat Różnicy Ceny
Koszt własny sprzedaży
11.1
(10 971 )
(10 233 )
Zysk brutto ze sprzedaży
Pozostałe przychody operacyjne
11.4
Koszty sprzedaży
11.1
(953 )
(954 )
Koszty ogólnego zarządu
11.1
(325 )
(377 )
Pozostałe koszty operacyjne
11.5
(379 )
(739 )
Przychody finansowe
11.6
Koszty finansowe
11.7
(268 )
(696 )
Udział w zysku (stracie) jednostek wykazywanych metodą
praw własności
(264 )
Zysk/(strata) brutto
(219 )
Podatek dochodowy
12
(332 )
(225 )
Zysk/(strata) netto za okres
(444
Przypadający na:
Właścicieli jednostki dominującej
(393
Udziały niekontrolujące
(31
(51
Zysk/(strata) na jedną akcję (w złotych)
23
- podstawowy
(0,95 )
- rozwodniony
(0,95 )
*szczegółowy opis dokonanych przekształceń został zawarty w nocie 9.32
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
4
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW
Rok zakończony
Rok zakończony
Nota
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
Wynik netto za okres
(444 )
Składniki, które nigdy nie zostaną przeklasyfikowane na
zyski lub straty
(36 )
Zyski i straty aktuarialne z tytułu programów określonych
świadczeń
25.1
(45 )
Odroczony podatek dochodowy
(16 )
Składniki, które w przyszłości mogą zostać
przeklasyfikowane na zyski lub straty
(39 )
Różnice kursowe z przeliczenia jednostek zagranicznych
Zabezpieczenie przepływów pieniężnych
30.6
(54 )
Odroczony podatek dochodowy
(43 )
Udział w innych całkowitych dochodach jednostek
wykazywanych metodą praw własności
(2 )
Inne całkowite dochody netto
(77 )
Całkowite dochody razem
(521
Przypadające na:
Właścicieli jednostki dominującej
(469
Udziały niekontrolujące
(30
(52
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
5
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ
Stan na
Stan na
Stan na
Nota
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
(przekształcone)*
1 stycznia 2020
(przekształcone)*
AKTYWA
Aktywa trwałe
Rzeczowe aktywa trwałe
13
Aktywa niematerialne
14
Aktywa z tytułu prawa do użytkowania
15
Wartość firmy
16
Inwestycje w jednostki stowarzyszone i we
wspólne przedsięwzięcia wyceniane metodą praw
własności
17
Aktywa z tytułu podatku odroczonego
12.3
Pozostałe długoterminowe aktywa finansowe
30.1
Pozostałe aktywa długoterminowe
21.1
Aktywa obrotowe
Zapasy
18
Należności z tytułu podatku dochodowego
Należności z tytułu dostaw i usług
30.4.1
Pozostałe krótkoterminowe aktywa finansowe
30.1
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
20
Pozostałe aktywa krótkoterminowe
21.2
Aktywa zaklasyfikowane jako przeznaczone do
sprzedaży
29
SUMA AKTYWÓW
*szczegółowy opis dokonanych przekształceń został zawarty w nocie 9.32
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
6
Stan na
Stan na
Stan na
Nota
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
(przekształcone)*
1 stycznia 2020
(przekształcone)*
PASYWA
Kapitał własny
Kapitał podstawowy
22.1
Różnice kursowe z przeliczenia jednostki
zagranicznej
Kapitał rezerwowy
22.4
Kapitał zapasowy
22.5
Kapitał z aktualizacji wyceny instrumentów
zabezpieczających
22.6, 30.6
(96 )
(52 )
Zyski zatrzymane
22.7
Kapitał własny przypadający właścicielom
jednostki dominującej
Udziały niekontrolujące
22.8
(66 )
(36 )
Zobowiązania długoterminowe
Kredyty i pożyczki
30.4.2
Zobowiązania z tytułu emisji dłużnych papierów
wartościowych
30.4.2
Rezerwy długoterminowe
25
Rezerwa z tytułu odroczonego podatku
dochodowego
12.3
Rozliczenia międzyokresowe i dotacje
długoterminowe
27
Zobowiązania z tytułu leasingu
35
Pozostałe zobowiązania finansowe
długoterminowe
26.1, 30.1
Zobowiązania z tytułu umów
30.1
Zobowiązania krótkoterminowe
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług
30.1
Zobowiązania z tytułu umów
30.1
Bieżąca część kredytów i pożyczek
30.4.2
Zobowiązania z tytułu emisji dłużnych papierów
wartościowych
30.4.2
Zobowiązania z tytułu podatku dochodowego
Rozliczenia międzyokresowe i dotacje
27
Rezerwy krótkoterminowe
25
Pozostałe zobowiązania finansowe
30.1
Pozostałe zobowiązania krótkoterminowe
26.2
Zobowiązanie bezpośrednio związane
z aktywami zaklasyfikowanymi jako
przeznaczone do sprzedaży
29
Zobowiązania razem
SUMA PASYWÓW
*szczegółowy opis dokonanych przekształceń został zawarty w nocie 9.32
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
7
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE ZE ZMIAN W KAPITAŁACH WŁASNYCH
Kapitał własny przypadający właścicielom jednostki dominującej
Udziały
niekontrolujące
Razem
kapitał
własny
Nota
Kapitał
podstawowy
Różnice
kursowe
z
przeliczenia
jednostki
zagranicznej
Kapitał
rezerwowy
Kapitał
zapasowy
Kapitał
z aktualizacji
wyceny
instrumentów
zabezpieczających
Zyski
zatrzymane
Razem
Na dzień 1 stycznia 2021
(96 )
(36 )
Korekta z tytułu zmiany metody wyceny
nieruchomości inwestycyjnych
9.32
Na dzień 1 stycznia 2021 (dane
przekształcone)*
(96 )
(36 )
Inne całkowite dochody netto
22.7
Zysk/(strata) netto za okres
(31 )
Suma całkowitych dochodów za okres
(30 )
Podział zysków/ pokrycie straty z lat
ubiegłych
(197 )
Na dzień 31 grudnia 2021
(66 )
Na dzień 1 stycznia 2020
(52 )
Inne całkowite dochody netto
22.7
(44 )
(37 )
(76 )
(1 )
(77 )
Zysk(strata) netto za okres
(393 )
(393 )
(51 )
(444 )
Suma całkowitych dochodów za okres
(44 )
(430 )
(469 )
(52 )
(521 )
Podział zysków/ pokrycie straty z lat
ubiegłych
(374 )
Przeniesienie na udziały niekontrolujące
(5 )
(5 )
Na dzień 31 grudnia 2020
(96 )
(36 )
*szczegółowy opis dokonanych przekształceń został zawarty w nocie 9.32
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
8
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH
Rok zakończony
Rok zakończony
Nota
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
(dane
przekształcone)*
Przepływy środków pieniężnych z działalności operacyjnej
Zysk/(strata) brutto
(219 )
Korekty o pozycje:
Udział w (zysku)/stracie jednostek wykazywanych metodą praw własności
(185 )
(Zysk)/strata z tytułu różnic kursowych
(3 )
Amortyzacja
11.1
Odsetki i dywidendy, netto
Strata na działalności inwestycyjnej
32
Zmiany pozycji kapitału obrotowego:
Zmiana stanu należności
32
(75 )
Zmiana stanu zapasów
Zmiana stanu zobowiązań z wyjątkiem kredytów i pożyczek
32
(93 )
Zmiana stanu zobowiązań z tytułu umów
Zmiana stanu rozliczeń międzyokresowych
32
(115 )
Zmiana stanu rezerw
32
Podatek dochodowy
(345 )
(83 )
Środki pieniężne netto z działalności operacyjnej
Przepływy środków pieniężnych z działalności inwestycyjnej
Sprzedaż rzeczowych aktywów trwałych i aktywów niematerialnych oraz
inwestycji w nieruchomości inwestycyjne
Spłata pożyczek udzielonych
Odsetki otrzymane
Nabycie rzeczowych aktywów trwałych i aktywów niematerialnych
(2 673 )
(2 317 )
Sprzedaż jednostki zależnej
Udzielenie pożyczek
(180 )
Pozostałe
Środki pieniężne netto z działalności inwestycyjnej
(2 598 )
(2 295 )
Przepływy środków pieniężnych z działalności finansowej
Wpływy z tytułu zaciągniętego zadłużenia
30.4.2
Otrzymane dotacje
Spłata zaciągniętego zadłużenia
30.4.2
(3 458 )
(2 955 )
Wykup dłużnych papierów wartościowych
30.4.2
(2 198 )
Spłata zobowiązań z tytułu leasingu
(70 )
(61 )
Odsetki zapłacone
(204 )
(316 )
Pozostałe
(12 )
Środki pieniężne netto z działalności finansowej
(941 )
(1 533 )
Zwiększenie/(zmniejszenie) netto stanu środków pieniężnych i ich ekwiwalentów
(1 236 )
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty na początek okresu
20
Niezrealizowane różnice kursowe
Środki pieniężne zaklasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty na koniec okresu
20
Środki pieniężne o ograniczonej możliwości dysponowania
*szczegółowy opis dokonanych przekształceń został zawarty w nocie 9.32
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
9
ZASADY (POLITYKA) RACHUNKOWOŚCI ORAZ INNE INFORMACJE OBJAŚNIAJĄCE
1. Informacje ogólne
Grupa Kapitałowa Energa SA („Grupa”) składa się z Energa Spółka Akcyjna („jednostka dominująca”, „Spółka”) i jej spółek
zależnych (patrz nota 2).
Nazwa jednostki dominującej: Energa SA
Forma prawna: spółka akcyjna
Kraj siedziby: Rzeczpospolita Polska
Siedziba: Gdańsk
Adres: al. Grunwaldzka 472, 80-309 Gdańsk
KRS: 0000271591
REGON: 220353024
NIP: 957-095-77-22
Jednostka dominująca została utworzona na czas nieokreślony.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy obejmuje rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 roku oraz zawiera odpowiednie
dane porównawcze.
Na dzień 31 grudnia 2021 roku podmiotem kontrolującym Spółkę i Grupę Kapitałową Energa SA oraz jednostką dominującą
najwyższego szczebla Grupy Kapitałowej Energa SA jest PKN ORLEN S.A.
2. Skład Grupy oraz wspólne przedsięwzięcia i jednostki stowarzyszone
2.1. Skład Grupy na koniec okresu sprawozdawczego
Na dzień 31 grudnia 2021 roku w skład Grupy wchodziła Energa SA oraz następujące spółki zależne:
Lp.
Nazwa spółki
Siedziba
Przedmiot działalności
Udział % Grupy
w kapitale zakładowym
na dzień
31 grudnia
2021
31 grudnia
2020
Linia biznesowa (Segment) Dystrybucja
1
Energa-Operator SA
Gdańsk
dystrybucja energii
elektrycznej
100
100
2
Energa Operator Wykonawstwo
Elektroenergetyczne Sp. z o.o.
Słupsk
wykonawstwo
i projektowanie
100
100
Linia biznesowa (Segment) Sprzedaż
3
Energa-Obrót SA
Gdańsk
obrót energią elektryczną
100
100
4
Energa Oświetlenie Sp. z o.o.
Sopot
usługi oświetlenia
100
100
5
Energa SLOVAKIA s.r.o.
Bratysława
obrót energią elektryczną
100
100
6
Enspirion Sp. z o.o.
Gdańsk
organizacja i zarządzanie
rozwojem innowacyjnych
projektów energetycznych
100
100
Linia biznesowa (Segment) Wytwarzanie
7
Energa OZE SA
Gdańsk
wytwarzanie energii
100
100
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
10
Lp.
Nazwa spółki
Siedziba
Przedmiot działalności
Udział % Grupy
w kapitale zakładowym
na dzień
31 grudnia
2021
31 grudnia
2020
8
Energa Elektrownie Ostrołęka SA
Ostrołęka
wytwarzanie energii
89,64
89,64
9
Energa Kogeneracja Sp. z o.o.
Elbląg
wytwarzanie energii
100
100
10
Energa Ciepło Ostrołęka Sp. z o.o.
Ostrołęka
dystrybucja energii cieplnej
89,64
89,64
11
Energa Serwis Sp. z o.o.
Ostrołęka
usługi serwisowo-
remontowe
89,64
89,64
12
Energa Ciepło Kaliskie Sp. z o.o.
Kalisz
dystrybucja energii cieplnej
91,24
91,24
13
CCGT Grudziądz Sp. z o.o.
Grudziądz
wytwarzanie energii
100
100
14
CCGT Gdańsk Sp. z o.o.
Gdańsk
wytwarzanie energii
100
100
15
Energa MFW 1 Sp. z o.o.
1
Gdańsk
wytwarzanie energii
100
-
16
Energa MFW 1 Sp. z o.o.
2
Gdańsk
wytwarzanie energii
100
-
Linia biznesowa Pozostałe
17
Energa Centrum Usług Wspólnych Sp. z o.o.
3
Gdańsk
usługi księgowe, kadrowo-
płacowe i administracyjne
-
100
18
Energa Finance AB (publ)
Sztokholm
działalność finansowa
100
100
19
Energa Informatyka i Technologie Sp. z o.o.
Gdańsk
teleinformatyka
100
100
20
Energa Logistyka Sp. z o.o.
Płock
logistyka i zaopatrzenie
100
100
21
Energa Invest Sp. z o.o.
Gdańsk
zarządzanie projektami
inwestycyjnymi
100
100
22
Centrum Badawczo-Rozwojowe im.
M. Faradaya Sp. z o.o.
Gdańsk
działalność rozwojowa
w zakresie inżynierii
100
100
23
Energa Ochrona Sp. z o.o.
4
Gdańsk
działalność ochroniarska
-
100
24
ECARB Sp. z o.o.
Gdańsk
działalność finansowa
100
100
25
CCGT Ostrołęka Sp. z o.o.
5
Ostrołęka
wytwarzanie energii
100
-
26
Energa Green Development Sp. z o.o.
6
Gdańsk
realizacja projektów
inwestycyjnych
100
-
1
Energa MFW 1 Sp. z o.o. – 26 marca 2021 roku nastąpiło zawiązanie spółki przez Energa OZE SA, która objęła 100 udziałów
o łącznej wartości nominalnej 5 000 zł w zamian za wkład pieniężny 250 000 zł - nadwyżka wkładu pieniężnego w wysokości
245 000 zł została przelana na kapitał zapasowy spółki, rejestracja spółki w KRS nastąpiła w dniu 1 lipca 2021 roku,
2
Energa MFW 2 Sp. z o.o. - 26 marca 2021 roku nastąpiło zawiązanie spółki przez Energa OZE SA, która objęła 100 udziałów
o łącznej wartości nominalnej 5 000 zł w zamian za wkład pieniężny 250 000 zł - nadwyżka wkładu pieniężnego w wysokości
245 000 zł została przelana na kapitał zapasowy spółki, w dniu 17 czerwca 2021 roku nastąpiła rejestracja spółki w KRS,
3
Energa Centrum Usług Wspólnych Sp. z o.o. – 16 listopada 2021 zawarta została warunkowa umowa sprzedaży 100% udziałów
spółki Energa Centrum Usług Wspólnych Sp. z o.o. na rzecz ORLEN Centrum Usług Korporacyjnych Sp. z o.o. Po spełnieniu
warunku (zgoda KOWR), 16 grudnia 2021 strony podpisały Akt Przeniesienia udziałów ze skutkiem na dzień 22 grudnia
2021 roku,
4
Energa Ochrona Sp. z o.o. – 30 czerwca 2021 roku zawarta została umowa sprzedaży 100% udziałów spółki Energa Ochrona
Sp. z o.o. na rzecz ORLEN Ochrona Sp. z o.o. ze skutkiem na dzień 31 lipca 2021 roku,
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
11
5
CCGT Ostrołęka Sp. z o.o. – 11 stycznia 2021 roku nastąpiło zawiązanie spółki przez Energa SA, która objęła wszystkie
150 udziałów w kapitale zakładowym o łącznej wartości nominalnej 150 000 zł, w dniu 29 stycznia 2021 roku nastąpiła rejestracja
Spółki w KRS,
6
Energa Green Development Sp. z o.o. – 20 stycznia 2021 roku nastąpiło zawiązanie spółki przez Energa SA i objęcie wszystkich
1 200 udziałów w kapitale zakładowym o łącznej wartości nominalnej 600 000 zł, w dniu 09 lutego 2021 roku nastąpiła rejestracja
Spółki w KRS.
Dodatkowo na dzień 31 grudnia 2021 roku Grupa posiada udziały we wspólnych przedsięwzięciach - Polska Grupa Górnicza S.A.
(„PGG”), Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o. (dawniej Elektrownia Ostrołęka SA) oraz w jednostce stowarzyszonej – Polimex-
Mostostal S.A. („Polimex”) (patrz opis w nocie 2.2.). W przypadku ElectroMobility Poland S.A. zmieniono klasyfikację spółki
z jednostki stowarzyszonej ujmowanej metodą praw własności na akcje wycenione w sprawozdaniu finansowym do wartości
godziwej przez wynik finansowy (patrz opis w nocie 2.2.).
2.2. Zmiany w składzie Grupy oraz inwestycjach we wspólne przedsięwzięcia i jednostki stowarzyszone w okresie
sprawozdawczym
2.2.1. Polska Grupa Górnicza
W dniu 28 kwietnia 2016 roku spółka zależna Energa Kogeneracja Sp. z o.o. podpisała umowę określającą warunki inwestycji
finansowej w Polską Grupę Górniczą Sp. z o.o.
PGG zajmuje się wydobyciem węgla, a siedziba PGG znajduje się w Katowicach.
PGG jest spółką niepubliczną, w związku z czym nie istnieją notowania rynkowe dla jej akcji.
Grupa Energa sprawuje współkontrolę nad PGG na podstawie umowy inwestycyjnej oraz porozumienia inwestorów z 2017 roku.
Umowa Inwestycyjna przewiduje szereg mechanizmów umożliwiających inwestorom, w tym Grupie Energa, bieżący monitoring
sytuacji finansowej PGG oraz podejmowanie działań optymalizacyjnych. Uprawnienia te są realizowane przez Radę Nadzorczą
PGG, przy czym każdemu z udziałowców PGG przysługuje prawo do powołania jednego członka Rady Nadzorczej.
Ponadto część inwestorów posiadająca łącznie większościowy udział w głosach na Zgromadzeniu Wspólników PGG, w tym Grupa
Energa, podpisała w 2017 roku porozumienie, którego celem było zapewnienie zwiększonej kontroli nad PGG. Porozumienie
zakłada m.in. uzgadnianie wspólnego stanowiska przy podejmowaniu kluczowych decyzji będących w gestii Zgromadzenia
Wspólników i Rady Nadzorczej PGG.
Ze względu na sytuację na rynku węgla oraz wyniki finansowe PGG, Grupa zidentyfikowała w trakcie 2020 roku konieczność
dokonania odpisu aktualizującego wartości inwestycji. Dokonano wyceny wartości godziwej akcji, w wyniku której odpisem
aktualizującym objęto całkowitą wartość inwestycji we wspólnym przedsięwzięciu w PGG wycenianym w skonsolidowanym
sprawozdaniu finansowym metodą praw własności. Inwestycja została objęta odpisem z tytułu utraty wartości w kwocie 145 mln
zł.
W dniu 15 lutego 2021 roku nastąpiło wydzielenie i przeniesienie części majątku spółki Energa Kogeneracja Sp. z o.o., w tym
objętych wcześniejszym odpisem aktualizującym akcji imiennych PGG S.A. na spółkę przejmującą ECARB Sp. z o.o. w zamian
za udziały w podwyższonym kapitale zakładowym ECARB Sp. z o.o., które zostały objęte przez wspólników spółki dzielonej:
Energa SA oraz Energa OZE SA.
Na dzień 31 grudnia 2021 roku wartość inwestycji w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym wynosi zero zł.
2.2.2. Polimex-Mostostal
W dniu 18 stycznia 2017 roku Zarząd Energa SA wraz z Enea S.A., PGE S.A., PGNiG Technologie S.A. („Inwestorzy”) oraz
Polimex-Mostostal S.A. zawarł umowę inwestycyjną, na podstawie której Inwestorzy zobowiązali się dokonać inwestycji
kapitałowej w Polimex. Energa SA posiada około 39 mln akcji o wartości nominalnej 2 zł każda, w wyniku czego osiągnęła około
16,5% udziału w akcjonariacie Polimexu.
Udział w Polimexie został zaklasyfikowany jako jednostka stowarzyszona ujmowana metodą praw własności. Grupa wywiera
znaczący wpływ na inwestycje poprzez wpływ na politykę finansową i operacyjną oraz na ustalanie składu organów Polimexu.
Polimex jest spółką inżynieryjno-budowlaną z siedzibą w Warszawie, notowaną na Giełdzie Papierów Wartościowych
w Warszawie.
Na 31 marca 2021 roku dokonano wyceny posiadanego pakietu akcji Polimex-Mostostal. Wycena wskazała na łączną wartość
akcji w wysokości 203 mln zł, przewyższającą ich wartość księgową, w związku z czym podjęto decyzję o dokonaniu odwrócenia
odpisu w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym Grupy w wysokości 21 mln zł. Na dzień 31 grudnia 2021 roku wartość
inwestycji w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym wynosi 128 mln zł.
2.2.3. Elektrownia Ostrołęka oraz CCGT Ostrołęka
W dniu 8 grudnia 2016 roku Energa SA, Enea S.A. oraz Elektrownia Ostrołęka SA podpisały Umowę Inwestycyjną dotyczącą
realizacji projektu budowy nowego bloku energetycznego w Ostrołęce o mocy 1000 MW („Projekt węglowy”). Na mocy
powyższego Energa SA i Enea S.A. objęły wspólną kontrolę nad spółką, której celem działalności była budowa i eksploatacja
nowego bloku węglowego.
W dniu 27 lutego 2018 roku zostało zarejestrowane przekształcenie spółki Elektrownia Ostrołęka SA w spółkę z ograniczoną
odpowiedzialnością.
Inwestycja została zaklasyfikowana jako wspólne przedsięwzięcie i jest ujmowana metodą praw własności.
Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o. jest spółką niepubliczną, w związku z czym nie istnieją notowane ceny rynkowe dla jej udziałów.
W dniu 23 grudnia 2019 roku zawarto umowę pożyczki pomiędzy Energa SA, Enea S.A. oraz Elektrownią Ostrołęka Sp. z o.o.
Kwota pożyczki wynosi maksymalnie 340 mln zł (z czego połowa wierzytelności docelowo przypada na Enea S.A.) i jest wypłacana
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
12
w transzach, na uzasadniony wniosek Elektrowni Ostrołęka Sp. z o.o. związany z realizacją Projektu węglowego. Pierwsza
transza w kwocie 160 mln zł została wypłacona w dniu 23 grudnia 2019 roku, druga transza w kwocie 17 mln zł w dniu 13 stycznia
2020 roku, zaś trzecia transza w kwocie 163 mln zł w dniu 22 kwietnia 2020 roku. Na podstawie Umowy Pożyczki Energa SA
dokonała warunkowej sprzedaży połowy wierzytelności przysługującej jej z umowy pożyczki wobec Elektrowni Ostrołęka
Sp. z o.o. na rzecz Enea S.A. W związku ze spełnieniem warunków zawieszających, zbywane wierzytelności przeszły na Enea
S.A. Wierzytelności z umowy pożyczki mogą być skonwertowane przez Energa SA oraz Enea S.A. na kapitał Elektrowni Ostrołęka
Sp. z o.o.
W dniu 13 lutego 2020 roku na podstawie Porozumienia Energa SA i Enea S.A. postanowiły zawiesić finansowanie Projektu
węglowego . Zawieszenie finansowania nastąpiło w szczególności w związku z potrzebą i na czas przeprowadzenia analiz
w zakresie dalszych działań w Projekcie węglowym, w tym jego dalszego finansowania.
W dniu 2 czerwca 2020 roku Zarząd Energa SA przyjął raport końcowy z analiz. Wnioski nie uzasadniają kontynuowania realizacji
projektu w dotychczasowej formie, tj. jako projektu budowy elektrowni wytwarzającej energię elektryczną w procesie spalania
węgla kamiennego.
W dniu 22 grudnia 2020 roku Energa SA, PKN ORLEN oraz Polskie Górnictwo Naftowe i Gazownictwo S.A. („PGNiG”) podpisały
umowę inwestycyjną dotyczącą kierunkowych zasad współpracy przy budowie bloku energetycznego w technologii zasilania
paliwem gazowym w Elektrowni Ostrołęka "C" („Umowa inwestycyjna”), („Projekt Gazowy”). Strony Umowy inwestycyjnej
zobowiązały się do współpracy przy realizacji Projektu Gazowego poprzez powołanie nowej spółki, która przejmie od spółki
Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o. wybrane aktywa i pasywa niezbędne dla realizacji Projektu Gazowego. Zgodnie z Umową
inwestycyjną Enerdze oraz PKN ORLEN miało przypaść łącznie 51% udziałów w kapitale zakładowym nowo powoływanej spółki
(„Pula udziałów”), co stanowić miało taki sam procent ogólnej liczby głosów na jej zgromadzeniu wspólników, a PGNiG miała
objąć pozostałe 49% udziałów w kapitale zakładowym nowo powoływanej spółki, co stanowić miało taki sam procent ogólnej
liczby głosów na jej zgromadzeniu wspólników.
W dniu 18 maja 2021 roku Energa SA zawarła z PKN ORLEN porozumienie określające zasady oraz zakres współpracy przy
wykonywaniu Umowy inwestycyjnej. Energa oraz PKN ORLEN uzgodniły, że z przypadającej im Puli udziałów Energa obejmie
50%+1 udział spółki CCGT Ostrołęka Sp. z o.o., a PKN ORLEN pozostałe udziały z przypadającej dla obydwu spółek Puli
udziałów. Strony potwierdziły, że w przypadku nieprzystąpienia PGNIG do projektu, PKN Orlen obejmie w Spółce 49% Udziałów
w Kapitale Zakładowym Spółki mających przypaść PGNiG. Ponadto zgodnie z porozumieniem w przypadku powstania ryzyka
naruszenia przez Energę wymogów umów o finansowanie, PKN ORLEN udzieli Enerdze finansowania, niezbędnego do
sfinansowania projektu w kwocie nie wyższej niż 1,55 mld zł.
W dniu 29 listopada 2021 roku strony Umowy inwestycyjnej podpisały do niej aneks, w którym potwierdziły gotowość kontynuacji
współpracy przy budowie elektrowni zasilanej paliwem gazowym w Ostrołęce, dostrzegając jednocześnie potrzebę dostosowania
zasad tej współpracy do warunków, w jakich ma być realizowany ten projekt. Strony dążyć będą do uzgodnienia, aby docelowa
forma zaangażowania PGNiG w realizację ww. projektu przyjęła postać udziału finansowego PGNiG, którego wysokość i sposób
wniesienia zostaną określone w odrębnej umowie, a która zostanie zawarta do końca 2022 roku.
W dniu 22 grudnia 2020 roku Energa SA zawarła z ENEA S.A. dwa porozumienia:
a) „Porozumienie w sprawie współpracy przy podziale Elektrowni Ostrołęka Sp. z o.o.” na mocy którego, ENEA S.A. zrezygnowała
z udziału w realizacji Projektu Gazowego oraz uregulowane zostały opisane wyżej kwestie związane z podziałem Projektu
węglowego,
b) „Porozumienie w sprawie współpracy przy rozliczeniu inwestycji budowlanej Elektrowni Ostrołęka C”, zgodnie z którym koszty
związane z zakończeniem inwestycji będą rozliczane proporcjonalnie przez strony porozumienia według dotychczasowych zasad
oraz w ramach limitów przyjętych w porozumieniu zawartym między Spółką a ENEA S.A. w dniu 30 kwietnia 2019 roku.
W dniu 26 lutego 2021 roku aneksowane zostały umowy dwóch pożyczek udzielonych spółce Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o.
przez Energa SA oraz ENEA S.A. W wyniku aneksu wydłużono termin spłaty pożyczek udzielonych na podstawie umowy
z 17 lipca 2019 roku w wysokości 58 mln zł oraz z umowy 23 grudnia 2019 roku w łącznej wysokości 340 mln zł. Następnie
terminy spłaty pożyczek aneksowano dwukrotnie. W efekcie, w dniu 29 października 2021 roku terminy spłaty obu pożyczek
wydłużono do 29 kwietnia 2022 roku.
W dniu 25 czerwca 2021 r. Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o., CCGT Ostrołęka Sp. z o.o., Wykonawca Projektu węglowego
(GE Power sp. z o.o. oraz GE Steam Power Systems S.A.S.) oraz Wykonawca Projektu gazowego (General Electric Global
Services, GmbH razem z GE Power sp. z o.o.) podpisały „Dokument zmiany kontraktu z dnia 12 lipca 2018 r. na budowę
Elektrowni Ostrołęka "C" o mocy 1000 MW". Tym samym weszło w życie tzw. "Porozumienie ws. Rozliczenia". Porozumienie ws.
Rozliczenia reguluje prawa i obowiązki Elektrowni Ostrołęka Sp. z o.o. oraz Wykonawcy Projektu Węglowego głównie w zakresie
rozliczenia wykonywanych przez Wykonawcę Projektu węglowego prac w ramach realizacji tego projektu, w zakresie prac
budowlanych do momentu ich wstrzymania wskutek zawieszenia wykonania Kontraktu, czynności zachowawczych
i zabezpieczających wykonywanych w okresie zawieszenia Kontraktu oraz prac związanych z zakończeniem czynności
dedykowanych realizacji Projektu węglowego. Zgodnie z Aneksem do porozumienia, przedłużającym termin rozliczenia,
rozliczenie realizacji Projektu węglowego nastąpi do 25 marca 2022 roku, a całkowita kwota, jaką Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o.
będzie zobowiązana zapłacić na rzecz Wykonawcy Projektu węglowego nie przekroczy 1,35 mld zł (netto). Koszty związane
z Projektem węglowym będą rozliczane proporcjonalnie przez ENEA S.A. i Energa SA.
Na 31 grudnia 2021 roku kwota rezerwy uległa zmniejszeniu do poziomu 46 mln zł i stanowi ona wartość zobowiązania
przypadającego na Energę SA w celu całkowitego rozliczenia Projektu węglowego. Zmniejszenie rezerwy jest efektem podpisania
w dniu 22 grudnia 2021 roku Aneksu do porozumienia dotyczącego rozliczenia Projektu węglowego w ramach kontraktu
dotyczącego budowy Elektrowni Ostrołęka "C" oraz postępującego rozliczenia z Generalnym Wykonawcą.
Dodatkowo, 25 czerwca 2021 roku Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o. (sprzedający) zawarła ze spółką CCGT Ostrołęka Sp. z o.o.
(kupujący) umowę sprzedaży przedsiębiorstwa przeznaczonego do realizacji Projektu gazowego. Tym samym do CCGT
Ostrołęka Sp. z o.o. zostały sprzedane aktywa, które wypracowano w ramach Projektu węglowego, a które zostaną wykorzystane
na potrzeby realizacji Projektu gazowego.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
13
Od dnia wejścia w życie Umowy Inwestycyjnej do dnia 30 września 2021 roku łączna wartość dokapitalizowania spółki Elektrownia
Ostrołęka Sp. z o.o. przez Energa SA (łączna cena objęcia udziałów przez Spółkę) wyniosła 351 mln zł.
Na dzień 31 grudnia 2021 roku wartość inwestycji w spółce Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o. w skonsolidowanym sprawozdaniu
finansowym wynosi zero zł.
2.2.4. ElectroMobility Poland
Spółka ElectroMobility Poland S.A. została zawiązana w październiku 2016 roku przez cztery polskie koncerny energetyczne
- Energa SA, PGE Polska Grupa Energetyczna S.A., Enea S.A. oraz Tauron Polska Energia S.A. Każda ze Spółek posiadała na
moment zawiązania spółki 25-procentowy udział w kapitale podstawowym.
W dniu 2 sierpnia 2021 roku Skarb Państwa podpisał z ElectroMobility Poland S.A. umowę inwestycyjną, która zakładała objęcie
przez Skarb Państwa nowych akcji spółki o wartości ok. 250 mln zł. Dla potrzeb przedmiotowej transakcji została przeprowadzona
wycena przez niezależnego doradcę. Do dnia 30 września 2021 roku łączna wartość dokapitalizowania spółki przez Energa SA
wynosiła 17,5 mln zł (wartość nominalna objętych akcji), natomiast stosownie do wyceny Spółki wykonanej na potrzeby
zaangażowania Skarbu Państwa wartość kapitałów Spółki została obniżona. Tym samym, wartość akcji Spółki w księgach Energa
SA została skorygowana do kwoty z wyceny, tj. 13,1 mln zł. W dniu 30 września 2021 roku w KRS zarejestrowano podwyższenie
kapitału Spółki przez Skarb Państwa kwotą ok. 250 mln zł.
W efekcie powyższego udział Energi SA w kapitale Spółki spadł z 25% do ok. 4,3%, tym samym zmieniono klasyfikację spółki
ElectroMobility Poland S.A. z jednostki stowarzyszonej ujmowanej metodą praw własności na akcje wycenione w sprawozdaniu
finansowym do wartości godziwej przez wynik finansowy.
3. Skład Zarządu jednostki dominującej
W ciągu roku 2021 i 2022 do dnia sporządzenia niniejszego skonsolidowanego sprawozdania, Zarząd Energa SA funkcjonował
w następującym składzie:
1) w okresie od dnia 7 maja 2020 roku do 16 lipca 2021 roku:
• Pan Jacek Goliński - Prezes Zarządu,
• Pan Marek Kasicki - Wiceprezes Zarządu ds. Finansowych,
• Pan Dominik Wadecki - Wiceprezes Zarządu ds. Operacyjnych,
• Pani Adrianna Sikorska - Wiceprezes Zarządu ds. Komunikacji,
• Pani Iwona Waksmundzka-Olejniczak - Wiceprezes Zarządu ds. Korporacyjnych,
2) w okresie od dnia 16 lipca 2021 roku do 27 października 2021 roku:
• Pani Iwona Waksmundzka-Olejniczak - Wiceprezes Zarządu ds. Korporacyjnych, pełniąca obowiązki Prezesa
Zarządu,
• Pan Marek Kasicki - Wiceprezes Zarządu ds. Finansowych,
• Pan Dominik Wadecki - Wiceprezes Zarządu ds. Operacyjnych,
• Pani Adrianna Sikorska - Wiceprezes Zarządu ds. Komunikacji,
3) w okresie od dnia 27 października 2021 roku do 15 listopada 2021 roku:
• Pani Iwona Waksmundzka-Olejniczak - Prezes Zarządu,
• Pan Marek Kasicki - Wiceprezes Zarządu ds. Finansowych,
• Pan Dominik Wadecki - Wiceprezes Zarządu ds. Operacyjnych,
• Pani Adrianna Sikorska - Wiceprezes Zarządu ds. Komunikacji,
4) w okresie od dnia 15 listopada 2021 roku do dnia sporządzenia niniejszego sprawozdania::
• Pani Iwona Waksmundzka-Olejniczak - Prezes Zarządu,
• Pan Marek Kasicki - Wiceprezes Zarządu ds. Finansowych,
• Pan Dominik Wadecki - Wiceprezes Zarządu ds. Operacyjnych,
• Pani Adrianna Sikorska - Wiceprezes Zarządu ds. Komunikacji,
• Pan Janusz Szurski - Wiceprezes Zarządu ds. Korporacyjnych.
4. Zatwierdzenie sprawozdania finansowego
Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało zatwierdzone do publikacji przez Zarząd Spółki w dniu 30 marca 2022
roku.
5. Podstawa sporządzenia sprawozdania finansowego
Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało sporządzone zgodnie z zasadą kosztu historycznego, z wyjątkiem
instrumentów finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy oraz instrumentów pochodnych
zabezpieczających.
Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe jest przedstawione w milionach złotych („mln zł”) o ile nie wskazano inaczej.
Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało sporządzone przy założeniu kontynuowania działalności
gospodarczej przez Grupę w dającej się przewidzieć przyszłości.
W związku z wysokim poziomem dostępnego finansowania zewnętrznego Grupy przedstawionego w nocie 30.5, w kwocie 3 879
mln zł, pomimo nadwyżki zobowiązań krótkoterminowych nad aktywami krótkoterminowymi w kwocie 1 673 mln zł, na którą wpływ
miała m.in. zmiana w zakresie prezentacji wykorzystywanych na własne potrzeby świadectw pochodzenia energii, praw do emisji
CO2 i świadectw efektywności energetycznej, o której mowa w nocie 9.32, na dzień sporządzenia niniejszego sprawozdania
finansowego nie stwierdza się istnienia okoliczności wskazujących na zagrożenie kontynuowania działalności Grupy.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
14
5.1. Oświadczenie o zgodności
Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało sporządzone zgodnie z Międzynarodowymi Standardami
Sprawozdawczości Finansowej („MSSF”), które zostały zatwierdzone przez Unię Europejską („MSSF UE”).
MSSF obejmują standardy i interpretacje zaakceptowane przez Radę Międzynarodowych Standardów Rachunkowości („RMSR”)
oraz Komitet ds. Interpretacji Międzynarodowej Sprawozdawczości Finansowej („KIMSF”).
Zarząd jednostki dominującej wykorzystał swoją najlepszą wiedzę co do zastosowania standardów i interpretacji, jak również
metod i zasad wyceny poszczególnych pozycji skonsolidowanego sprawozdania finansowego Grupy Kapitałowej Energa SA
zgodnie z MSSF UE na dzień 31 grudnia 2021 roku. Przedstawione zestawienia i objaśnienia zostały ustalone przy dołożeniu
należytej staranności.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało przygotowane w jednolitym europejskim formacie raportowania (ESEF),
zgodnym z wymogami Rozporządzenia nr 2019/815 z dnia 17 grudnia 2018 r. uzupełniające dyrektywę 2004/109/WE Parlamentu
Europejskiego i Rady w odniesieniu do regulacyjnych standardów technicznych dotyczących specyfikacji jednolitego
elektronicznego formatu raportowania.
5.2. Waluta funkcjonalna i waluta prezentacji
Walutą funkcjonalną jednostki dominującej i innych polskich spółek uwzględnionych w niniejszym skonsolidowanym
sprawozdaniu finansowym oraz walutą prezentacji niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego jest złoty polski.
W przypadku spółek Energa Slovakia s.r.o. oraz Energa Finance AB (publ) walutą funkcjonalną sprawozdań jednostkowych jest
euro. Dla celów niniejszego sprawozdania dane sprawozdawcze wyżej wymienionych spółek zostały przeliczone na złote polskie
w sposób opisany w nocie 9.5.
6. Istotne wartości oparte na profesjonalnym osądzie i szacunkach
W procesie stosowania polityki rachunkowości wobec zagadnień podanych poniżej, największe znaczenie, oprócz szacunków
księgowych, miał profesjonalny osąd kierownictwa, który wpływa na wielkości wykazywane w skonsolidowanym sprawozdaniu
finansowym w tym, w dodatkowych notach objaśniających. Założenia tych szacunków opierają się na najlepszej wiedzy Zarządu
odnośnie bieżących i przyszłych działań i zdarzeń w poszczególnych obszarach. Szczegółowe informacje na temat przyjętych
założeń zostały przedstawione w odpowiednich notach niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego.
Poniżej omówiono podstawowe założenia dotyczące przyszłości i inne kluczowe źródła niepewności występujące na dzień
kończący okres sprawozdawczy, z którymi związane jest istotne ryzyko znaczącej korekty wartości księgowych aktywów
i zobowiązań w następnym roku finansowym.
Utrata wartości rzeczowych aktywów trwałych, aktywów niematerialnych i wartości firmy
Grupa dokonuje oceny, czy istnieją przesłanki wskazujące na to, że mogła nastąpić utrata wartości ośrodków wypracowujących
środki pieniężne („CGU”) oraz pojedynczych składników aktywów.
Analizie podlegają zarówno czynniki zewnętrzne, w tym zmiany o charakterze technologicznym, rynkowym, gospodarczym lub
prawnym w otoczeniu, w którym Grupa prowadzi działalność lub też na rynkach, do obsługi których aktywa Grupy są
wykorzystywane, jak i czynniki wewnętrzne związane z fizycznym stanem rzeczowych składników aktywów oraz zmianami
w sposobie ich wykorzystywania. W przypadku stwierdzenia, że takie przesłanki występują przeprowadzane są testy na utratę
wartości aktywów, zgodnie z zasadami opisanymi w nocie 9.10. Informacje dotyczące przeprowadzonych testów na utratę
wartości przedstawiono w nocie 13.
Wycena rezerw
Rezerwy na świadczenia pracownicze (rezerwa na odprawy emerytalne i rentowe, nagrody jubileuszowe, pracowniczą taryfę
energetyczną, dodatkowe odpisy na Zakładowy Fundusz Świadczeń Socjalnych przysługujące pracownikom spółek Grupy po
okresie zatrudnienia) szacowane są na podstawie metod aktuarialnych.
Pozostałe rezerwy wyceniane są zgodnie z najbardziej właściwym szacunkiem nakładów niezbędnych do wypełnienia obecnego
obowiązku. Jeżeli skutek zmiany wartości pieniądza w czasie jest istotny, kwota rezerwy odpowiada bieżącej wartości nakładów,
które jak się oczekuje będą niezbędne do wypełnienia tego obowiązku.
Szczegółowe informacje dotyczące przyjętych założeń i tworzonych rezerw przedstawiono w nocie 25.
Stawki amortyzacyjne
Wysokość stawek oraz odpisów amortyzacyjnych jest ustalana na podstawie przewidywanego okresu użytkowania danego
składnika rzeczowych aktywów trwałych lub aktywów niematerialnych oraz szacunków dotyczących ich wartości rezydualnej.
Spółki Grupy corocznie dokonują weryfikacji przyjętych okresów użytkowania na podstawie bieżących szacunków.
Ścieżki cenowe energii
Istotnym elementem dokonywanych przez Grupę szacunków wartości użytkowej ośrodków wypracowujących środki pieniężne są
ścieżki cenowe energii opracowywane przez niezależnych branżowych ekspertów, a w przypadku szacunków rezerw na
świadczenia pracownicze po okresie zatrudnienia z tytułu pracowniczej taryfy energetycznej – ścieżki cenowe energii
opracowywane wewnętrznie w oparciu o modele długoterminowe, które tworzone są na bazie opracowań niezależnych ekspertów
branżowych.
Ścieżki cenowe energii wykorzystywane w Grupie zostały przyjęte przez Zarząd Spółki Energa SA w dniu 23 grudnia 2021 roku
zgodnie z rekomendacją Biura Strategii i Projektów Strategicznych PKN Orlen oraz Wydziału Zarządzania Efektywnością
Energetyki PKN Orlen S.A. Szczegółowe informacje dotyczące analizy wrażliwości na zmianę ścieżek ujawniono w notach
13 i 25.
Składnik aktywów z tytułu podatku odroczonego
Aktywa z tytułu podatku odroczonego są wyceniane przy zastosowaniu stawek podatkowych, które będą stosowane na moment
zrealizowania składnika aktywów, przyjmując za podstawę przepisy podatkowe, które obowiązywały na dzień kończący okres
sprawozdawczy. Grupa rozpoznaje składnik aktywów z tytułu podatku odroczonego bazując na założeniu, że w przyszłości
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
15
zostanie osiągnięty zysk podatkowy pozwalający na jego wykorzystanie. Pogorszenie uzyskiwanych wyników podatkowych
w przyszłości mogłoby spowodować, że założenie to stałoby się nieuzasadnione. Szczegóły dotyczące aktywa z tytułu podatku
odroczonego ujawniono w nocie 12.3.
Wartość godziwa instrumentów finansowych
Wartość godziwą instrumentów finansowych, dla których nie istnieje aktywny rynek wycenia się wykorzystując odpowiednie
techniki wyceny. Przy wyborze odpowiednich metod i założeń Grupa kieruje się profesjonalnym osądem. Sposób ustalenia
wartości godziwej poszczególnych instrumentów finansowych został przedstawiony w nocie 30.3.
Doszacowanie przychodów ze sprzedaży energii elektrycznej i usługi dystrybucyjnej
Odczyty liczników dotyczące wielkości sprzedanej energii elektrycznej w handlu detalicznym dokonywane są w większości
w okresach odmiennych od okresów sprawozdawczych. W związku z powyższym jednostki wchodzące w skład Grupy dokonują
odpowiednich szacunków sprzedaży energii elektrycznej i usługi dystrybucyjnej na każdy dzień kończący okres sprawozdawczy,
za okres nieobjęty odczytem.
Odpisy aktualizujące wartość należności
Na dzień kończący okres sprawozdawczy jednostka ocenia czy istnieją obiektywne przesłanki utraty wartości składnika należności
lub grupy należności. Jeżeli wartość odzyskiwalna składnika aktywów jest niższa od jego wartości księgowej jednostka dokonuje
odpisu aktualizującego do poziomu bieżącej wartości planowanych przepływów pieniężnych. Odpisy aktualizujące tworzone są
w oparciu o analizę wiekową należności, a także indywidualną analizę sytuacji dłużników oraz historyczną spłacalność.
Odpisy dotyczące należności z dostaw i usług oraz spornych są tworzone na bazie ich historycznej spłacalności, co jest podstawą
oceny ryzyka strat kredytowych. Straty kredytowe mogą być również określane na bazie ratingów nadawanych kontrahentom
uznanym za strategicznych. Rating powstaje na bazie wewnętrznego modelu scoringowego, który odpowiednio przekształca
prawdopodobieństwo niewykonania zobowiązania przez kontrahenta. Oczekiwane straty kredytowe są kalkulowane przy
uwzględnieniu szacunków w zakresie potencjalnych odzysków z tytułu wniesionych zabezpieczeń. W przypadku bazowania na
historycznej spłacalności oczekiwane straty kredytowe dla tej grupy kontrahentów oszacowane zostały poprzez przypisanie do
poszczególnych kategorii należności wskaźników procentowych pozwalających na oszacowanie wartości należności od
odbiorców, co do których oczekuje się, że nie zostaną spłacone.
Z uwzględnieniem powyższej metodologii kalkulacji oczekiwanych strat kredytowych, wartość należności może być
aktualizowana również indywidualnie, w szczególności w odniesieniu do:
• należności od dłużników postawionych w stan likwidacji lub w stan upadłości,
• należności kwestionowanych przez dłużników oraz z których zapłatą dłużnik zalega, a według oceny sytuacji majątkowej
i finansowej dłużnika spłata należności w umownej kwocie nie jest prawdopodobna (w takiej sytuacji odpis na należności
wątpliwe może być utworzony w wysokości 100% wartości długu ujętego wcześniej),
• pozostałych należności przeterminowanych, a także należności nieprzeterminowanych, których ryzyko nieściągalności jest
znaczne według indywidualnej oceny Zarządu.
Kwoty odpisów aktualizujących wartość należności ujawniono w nocie 30.4.1.
7. Zmiana szacunków
W bieżącym okresie sprawozdawczym dokonano zmiany wykorzystywanych ścieżek cenowych i przyjęto ścieżki obowiązujące
we wszystkich jednostkach zależnych PKN Orlen. Poza tym nie miały miejsca zmiany zakresu ani metodologii dokonywania
istotnych szacunków.
8. Nowe standardy i interpretacje
W raportowanym okresie brak było nowych standardów i interpretacji, które miałyby istotny wpływ na Politykę rachunkowości oraz
sprawozdanie skonsolidowane Grupy.
8.1. Standardy i interpretacje zastosowane po raz pierwszy w roku 2021
Następujące zmiany do istniejących standardów opublikowanych przez RMSR oraz zatwierdzone przez UE, weszły w życie
w roku 2021:
• Zmiany do MSSF 4 „Umowy ubezpieczeniowe” pt. „Przedłużenie tymczasowego zwolnienia ze stosowania MSSF 9” –
data wygaśnięcia tymczasowego zwolnienia z MSSF 9 została przedłużona z 1 stycznia 2021 roku na okresy roczne
rozpoczynające się 1 stycznia 2023 roku (obowiązujące w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się
1 stycznia 2021 roku lub później)
• Zmiany do MSSF 16 „Leasing” - ulgi w spłatach czynszu w związku z Covid-19 po 30 czerwca 2021 (zatwierdzone w UE
w dniu 30 sierpnia 2021 roku i obowiązujące od dnia 1 kwietnia 2021 r. w odniesieniu do roku obrotowego
rozpoczynającego się dnia 1 stycznia 2021 r. lub później).
• Zmiany do MSSF 9 „Instrumenty finansowe”, MSR 39 „Instrumenty finansowe: ujmowanie i wycena”, MSSF 7 „Instrumenty
finansowe: ujawnianie informacji”, MSSF 4 „Umowy ubezpieczeniowe” oraz MSSF 16 „Leasing” - Reforma Referencyjnej
Stopy Procentowej - Etap 2 (obowiązujące w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2021 roku
lub później).
Wyżej wymienione zmiany do istniejących standardów nie miały istotnego wpływu na sprawozdania finansowe Grupy Kapitałowej
za 2021 rok.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
16
8.2. Standardy i interpretacje, jakie zostały już opublikowane i zatwierdzone przez UE i weszły w życie po dniu
bilansowym
Zatwierdzając niniejsze sprawozdanie finansowe Grupa nie zastosowała następujących standardów, zmian standardów
i interpretacji, które zostały opublikowane i zatwierdzone do stosowania w UE, jednak data wejścia ich w życie przypada po dniu
bilansowym:
• Zmiany do MSR 16 „Rzeczowe aktywa trwałe” – przychody uzyskiwane przed przyjęciem składnika aktywów trwałych do
użytkowania zatwierdzone w UE w dniu 28 czerwca 2021 roku (obowiązujące w odniesieniu do okresów rocznych
rozpoczynających się 1 stycznia 2022 roku lub później),
• Zmiany do MSR 37 „Rezerwy, zobowiązania warunkowe i aktywa warunkowe” – umowy rodzące obciążenia – koszt
wypełnienia umowy zatwierdzone w UE w dniu 28 czerwca 2021 roku (obowiązujące w odniesieniu do okresów rocznych
rozpoczynających się 1 stycznia 2022 roku lub później),
• Zmiany do MSSF 3 „Połączenia przedsięwzięć” – zmiany odniesień do założeń koncepcyjnych wraz ze zmianami do
MSSF 3 zatwierdzone w UE w dniu 28 czerwca 2021 roku (obowiązujące w odniesieniu do okresów rocznych
rozpoczynających się 1 stycznia 2022 roku lub później),
• MSSF 17 „Umowy ubezpieczeniowe” z późniejszymi zmianami do MSSF 17 zatwierdzone w UE w dniu 19 listopada
2021 roku (obowiązujący w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2023 roku lub później),
• Zmiany do różnych standardów „Poprawki do MSSF (cykl 2018 - 2020)” – dokonane zmiany w ramach procedury
wprowadzania dorocznych poprawek do MSSF (MSSF 1, MSSF 9, MSSF 16 oraz MSR 41) ukierunkowane głównie na
rozwiązywanie niezgodności i uściślenie słownictwa (zmiany do MSSF 1, MSSF 9 oraz MSR 41 obowiązują w odniesieniu
do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2022 roku lub później. Zmiany do MSSF 16 dotyczą jedynie
przykładu ilustrującego, a zatem nie podano daty jej wejścia w życie.).
8.3. Standardy i interpretacje przyjęte przez RMSR, ale jeszcze niezatwierdzone przez UE
MSSF w kształcie zatwierdzonym przez UE nie różnią się obecnie od regulacji przyjętych przez RMSR, z wyjątkiem poniższych
standardów, zmian do standardów i interpretacji, które według stanu na dzień zatwierdzenia niniejszego sprawozdania nie zostały
jeszcze przyjęte do stosowania:
• Zmiany do MSR 1 „Prezentacja sprawozdań finansowych” – Klasyfikacja zobowiązań jako krótkoterminowe lub
długoterminowe (obowiązujące w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2023 roku lub
później),
• Zmiany do MSR 1 „Prezentacja sprawozdań finansowych” oraz wytyczne Rady MSSF w zakresie ujawnień
• dotyczących polityk rachunkowości w praktyce - wymóg ujawniania istotnych informacji dotyczących zasad
rachunkowości,
• (obowiązujące w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2023 roku lub później),
• Zmiany do MSR 8 „Zasady (polityka) rachunkowości, zmiany wartości szacunkowych i korygowanie błędów” –definicja
wartości szacunkowych (obowiązujące w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2023 roku
lub później),
• Zmiany do MSR 12 „Podatek dochodowy” – podatek odroczony dotyczący aktywów i zobowiązań wynikających
z pojedynczej transakcji (obowiązujące w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2023 roku
lub później),
• Zmiany do MSSF 10 „Skonsolidowane sprawozdania finansowe” oraz MSR 28 „Inwestycje w jednostkach
stowarzyszonych i wspólnych przedsięwzięciach” – Sprzedaż lub wniesienie aktywów pomiędzy inwestorem a jego
jednostką stowarzyszoną lub wspólnym przedsięwzięciem oraz późniejsze zmiany (data wejścia w życie zmian została
odroczona do momentu zakończenia prac badawczych nad metodą praw własności).
• Zmiany do MSSF 17 „Umowy ubezpieczeniowe” – pierwsze zastosowanie MSSF 17 i MSSF 9 – dane porównawcze
(obowiązujące w odniesieniu do okresów rocznych rozpoczynających się 1 stycznia 2023 roku lub później).
W przypadku wprowadzenia pozostałych wyżej wymienionych standardów, Grupa Kapitałowa nie przewiduje, aby zmiany z tym
związane miały istotny wpływ na jej sprawozdania.
9. Istotne zasady rachunkowości
Zmiany wprowadzone do polityki rachunkowości od 1 stycznia 2021 roku oraz ich wpływ na prezentowane dane finansowe zostały
opisane w nocie 9.32. W pozostałym zakresie polityka rachunkowości Grupy jest stosowana w sposób ciągły za wyjątkiem zmian
w MSSF UE.
9.1. Zasady konsolidacji
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe obejmuje sprawozdanie finansowe Energa SA oraz dane finansowe jej jednostek
zależnych sporządzone w przypadku każdej ze spółek za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 roku.
Jednostki zależne podlegają konsolidacji w okresie od dnia objęcia nad nimi kontroli przez Grupę, a przestają być konsolidowane
od dnia ustania kontroli. Sprawowanie kontroli przez jednostkę dominującą ma miejsce wtedy, gdy z tytułu swojego
zaangażowania podlega ekspozycji na zmienne zwroty lub gdy ma prawa do zmiennych zwrotów oraz możliwość wywierania
wpływu na wysokość tych zwrotów poprzez sprawowanie władzy nad jednostką zależną.
Grupa rozważa ponadto, czy traktuje część jednostki, w której dokonano inwestycji, jako odrębny podmiot. Jeżeli Grupa sprawuje
kontrolę nad uznanym odrębnym podmiotem, dokonuje konsolidacji tej części jednostki, w której dokonano inwestycji.
Grupa rozlicza transakcje objęcia kontroli nad jednostkami zależnymi przy zastosowaniu metody nabycia. Zapłata przekazana
w ramach transakcji ustalana jest jako wartość godziwa przekazanych aktywów, zobowiązań zaciągniętych wobec poprzednich
właścicieli jednostki przejmowanej oraz udziałów kapitałowych wyemitowanych przez jednostkę przejmującą.
Możliwe do zidentyfikowania aktywa oraz zobowiązania jednostki przejmowanej, wycenia się na dzień przejęcia według ich
wartości godziwej. Udziały niedające kontroli w jednostce przejmowanej ujmowane są według wartości proporcjonalnego udziału
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
17
(odpowiadającego udziałowi niedającemu kontroli) w możliwych do zidentyfikowania ujętych aktywach netto jednostki
przejmowanej. Wartość firmy powstająca w transakcji nabycia wyliczana jest zgodnie z zasadami przedstawionymi w nocie 9.9.
Koszty związane z transakcją nabycia jednostki zależnej odnoszone są w koszty okresu.
Z transakcji w ramach Grupy są w całości eliminowane niezrealizowane zyski wynikające z tych transakcji. Niezrealizowane straty
są eliminowane, chyba że dowodzą wystąpienia utraty wartości.
Nabycie lub sprzedaż udziałów mniejszości, gdy nie ma miejsca nabycie lub utrata kontroli, traktuje się jako transakcję między
udziałowcami i rozlicza się kapitałowo.
9.2. Połączenia jednostek pod wspólną kontrolą
Połączenia jednostek pod wspólną kontrolą rozliczane są poprzez sumowanie poszczególnych pozycji odpowiednich aktywów
i zobowiązań oraz przychodów i kosztów połączonych spółek, po uprzednim doprowadzeniu ich wartości do jednolitych metod
wyceny i dokonaniu odpowiednich wyłączeń. W przypadku spółki przejmowanej sumowaniu podlegają poszczególne pozycje
bilansowe i wynikowe ujęte w jednostkowym sprawozdaniu finansowym tej spółki, w wartościach prezentowanych
w skonsolidowanych sprawozdaniach finansowych Grupy. Wyłączeniu podlega wartość kapitału zakładowego spółki, której
majątek został przeniesiony na inną spółkę, lub spółek, które w wyniku połączenia zostały wykreślone z rejestru. Po dokonaniu
tego wyłączenia odpowiednie pozycje kapitału własnego spółki, na którą przechodzi majątek połączonych spółek lub nowo
powstałej spółki koryguje się o różnicę pomiędzy sumą aktywów i pasywów. Wyłączeniu podlegają również wszystkie salda
i transakcje pomiędzy łączącymi się jednostkami, w tym zyski lub straty operacji gospodarczych dokonanych przed połączeniem,
zawarte w wartościach podlegających łączeniu aktywów i pasywów.
Sprawozdanie finansowe spółki, na którą przechodzi majątek połączonych spółek, sporządzone na koniec okresu
sprawozdawczego, w ciągu którego nastąpiło połączenie, zawiera dane porównawcze za poprzedni rok obrotowy, określone w
taki sposób, jakby połączenie miało miejsce na początek poprzedniego roku obrotowego, z tym że poszczególne składniki
kapitałów własnych na koniec poprzedniego roku są wykazane jako suma poszczególnych składników kapitałów własnych.
9.3. Inwestycje we wspólne przedsięwzięcia
Wspólne przedsięwzięcie to wspólne ustalenie umowne w ramach, którego strony sprawujące współkontrolę nad ustaleniem
umownym mają prawa do aktywów netto tego ustalenia.
Inwestycje we wspólne przedsięwzięcia ujmowane są metodą praw własności po pomniejszeniu o ewentualne odpisy z tytułu
utraty wartości. Zastosowanie metody praw własności polega na początkowym ujęciu inwestycji w cenie nabycia powiększonej
o koszty transakcyjne. Udział Grupy w zysku lub stracie jednostek wycenianych metodą praw własności (ustalony
z uwzględnieniem wpływu wycen do wartości godziwej z dnia nabycia inwestycji) od dnia nabycia, ujmuje się w zysku lub stracie
Grupy, zaś jej udział w pozostałych całkowitych dochodach tej jednostki od dnia nabycia – ujmuje się w pozostałych całkowitych
dochodach Grupy. Niezrealizowane zyski i straty z tytułu transakcji pomiędzy inwestorem a wspólnym przedsięwzięciem są
eliminowane w kwocie odpowiadającej udziałowi inwestora w tych zyskach/stratach.
9.4. Inwestycje w jednostki stowarzyszone
Jednostki stowarzyszone to podmioty, na które jednostka dominująca bezpośrednio lub poprzez spółki zależne wywiera znaczący
wpływ, ale nie sprawuje nad nimi kontroli ani współkontroli.
Inwestycje w jednostkach stowarzyszonych są ujmowane metodą praw własności. Inwestycje w jednostkach stowarzyszonych są
wykazywane w sprawozdaniu z sytuacji finansowej według ceny nabycia powiększonej o koszty transakcyjne oraz
z uwzględnieniem późniejszych zmian udziału jednostki dominującej w aktywach netto tych jednostek, pomniejszonej
o ewentualne odpisy z tytułu utraty wartości. Udział Grupy w zysku lub stracie jednostek wycenianych metodą praw własności
(ustalony z uwzględnieniem wpływu wycen do wartości godziwej z dnia nabycia inwestycji) od dnia nabycia, ujmuje się w zysku
lub stracie Grupy, zaś jej udział w pozostałych całkowitych dochodach tej jednostki od dnia nabycia – ujmuje się w pozostałych
całkowitych dochodach Grupy. Niezrealizowane zyski i straty z tytułu transakcji pomiędzy inwestorem a jednostką stowarzyszoną
są eliminowane w kwocie odpowiadającej udziałowi inwestora w tych zyskach/stratach.
9.5. Przeliczanie pozycji wyrażonych w walutach obcych
Transakcje wyrażone w walutach innych niż polski złoty są przeliczane na moment początkowego ujęcia na złote polskie przy
zastosowaniu kursu obowiązującego w dniu zawarcia transakcji. Na dzień kończący okres sprawozdawczy:
• pozycje pieniężne są przeliczane przy zastosowaniu kursu zamknięcia (za kurs zamknięcia przyjmuje się kurs średni ustalony
dla danej waluty przez Narodowy Bank Polski na ten dzień),
• pozycje niepieniężne wyceniane według kosztu historycznego w walucie obcej przelicza się przy zastosowaniu kursu wymiany
z dnia pierwotnej transakcji (kurs banku, z którego korzysta jednostka), oraz
• pozycje niepieniężne wyceniane w wartości godziwej w walucie obcej przelicza się przy zastosowaniu kursu wymiany z dnia
ustalenia wartości godziwej.
Powstałe z przeliczenia różnice kursowe ujmowane są odpowiednio w pozycji przychodów (kosztów) finansowych lub
w przypadkach określonych zasadami (polityką) rachunkowości, kapitalizowane w wartości aktywów. Różnice kursowe powstałe
na pozycjach niepieniężnych, takich jak instrumenty kapitałowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy, ujmuje
się jako element zmian wartości godziwej.
Aktywa i zobowiązania jednostek zagranicznych objętych konsolidacją pełną są przeliczane na walutę prezentacji Grupy po kursie
obowiązującym na dzień kończący okres sprawozdawczy, a ich sprawozdania z zysków lub strat są przeliczane po
średniorocznym kursie wymiany za dany okres sprawozdawczy. Różnice kursowe powstałe w wyniku takiego przeliczenia są
ujmowane bezpośrednio w innych całkowitych dochodach. W momencie zbycia podmiotu zagranicznego, zakumulowane
odroczone różnice kursowe ujęte w innych całkowitych dochodach, dotyczące danego podmiotu zagranicznego, są ujmowane
w sprawozdaniu z zysków lub strat.
Następujące kursy zostały przyjęte dla potrzeb wyceny na dzień kończący okres sprawozdawczy:
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
18
Kurs obowiązujący na ostatni dzień okresu
Waluta
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
EURO
4,5994
4,6148
Ważone kursy wymiany za poszczególne lata obrotowe kształtowały się następująco:
Kurs średni w okresie
Waluta
1 stycznia -
31 grudnia 2021
1 stycznia -
31 grudnia 2020
EURO
4,5775
4,4742
9.6. Rzeczowe aktywa trwałe
Rzeczowe aktywa trwałe wyceniane są według wartości netto, tzn. wartości początkowej pomniejszonej o umorzenie oraz odpisy
aktualizujące z tytułu utraty wartości. Wartość początkowa rzeczowych aktywów trwałych obejmuje ich cenę zakupu powiększoną
o wszystkie koszty bezpośrednio związane z zakupem i przystosowaniem składnika majątku do stanu zdatnego do używania.
W skład kosztu wchodzi również przewidywany koszt demontażu rzeczowych aktywów trwałych, usunięcia i przywrócenia do
stanu pierwotnego miejsca, w którym dany składnik aktywów się znajduje, których obowiązek poniesienia powstaje w chwili
instalacji składnika aktywów lub jego używania dla celów innych niż produkcja zapasów. Kapitalizowanie kosztów nabycia bądź
wytworzenia kończy się w momencie dostosowania składnika aktywów do miejsca i warunków potrzebnych do rozpoczęcia jego
funkcjonowania.
Na dzień nabycia składnika rzeczowych aktywów trwałych są identyfikowane i wyodrębniane wszystkie istotne elementy
wchodzące w skład danego składnika aktywów, mające różny okres ekonomicznej użyteczności (komponenty). Komponentem
składników rzeczowych aktywów trwałych są również koszty remontów kapitalnych, przeglądów okresowych, jeśli ich wartość jest
istotna, oraz koszty wymiany głównych części składowych.
Podstawę naliczania odpisów amortyzacyjnych stanowi cena nabycia/koszt wytworzenia rzeczowego aktywa trwałego
pomniejszona o jego wartość rezydualną. Rozpoczęcie amortyzacji następuje w miesiącu następującym po miesiącu, w którym
składnik jest dostępny do użytkowania. Amortyzacja rzeczowych aktywów trwałych następuje na podstawie planu amortyzacji
określającego przewidywany okres użytkowania rzeczowego aktywa trwałego. Zastosowana metoda amortyzacji odzwierciedla
tryb konsumowania przez jednostkę gospodarczą korzyści ekonomicznych ze składnika aktywów.
Amortyzacja jest naliczana metodą liniową przez szacowany okres użytkowania danego składnika aktywów, wynoszący dla
poszczególnych grup rzeczowych aktywów trwałych:
• Budynki, lokale i obiekty inżynierii lądowej i wodnej, w tym:
5 - 100 lat
- Budynki
10 - 100 lat
- Lokale i obiekty inżynierii lądowej i wodnej
5 - 50 lat
• Maszyny i urządzenia techniczne
3 - 50 lat
• Środki transportu
3 - 14 lat
• Urządzenia biurowe, w tym:
1 - 15 lat
- Sprzęt komputerowy
1 - 5 lat
- Pozostałe
1 - 15 lat
• Inne rzeczowe aktywa trwałe
2 - 15 lat
• Nabyte prawa wieczystego użytkowania
40 - 99 lat
Metoda amortyzacji, stawka amortyzacyjna oraz wartość rezydualna rzeczowych aktywów trwałych podlegają weryfikacji
co najmniej na koniec każdego roku finansowego. Wszelkie zmiany wynikające z przeprowadzonej weryfikacji ujmuje się jako
zmianę szacunków, a ewentualna korekta odpisów amortyzacyjnych dokonywana jest prospektywnie.
Dana pozycja rzeczowych aktywów trwałych może zostać usunięta ze sprawozdania z sytuacji finansowej po dokonaniu jej zbycia
lub w przypadku, gdy nie są spodziewane żadne ekonomiczne korzyści wynikające z dalszego użytkowania takiego składnika
aktywów. Wszelkie zyski lub straty wynikające z usunięcia danego składnika aktywów (obliczone jako różnica pomiędzy
ewentualnymi wpływami ze sprzedaży netto a wartością księgową danej pozycji) są ujmowane w sprawozdaniu z zysków lub strat
w okresie, w którym dokonano takiego usunięcia.
9.7. Aktywa niematerialne
Do aktywów niematerialnych Grupa zalicza możliwe do zidentyfikowania niepieniężne składniki aktywów, nieposiadające postaci
fizycznej.
Aktywa niematerialne są wykazywane w cenie nabycia lub koszcie wytworzenia pomniejszonym o umorzenie i odpisy
aktualizujące z tytułu utraty wartości.
Nakłady poniesione na aktywa niematerialne wytworzone we własnym zakresie, z wyjątkiem aktywowanych nakładów
poniesionych na prace rozwojowe, nie są aktywowane i są ujmowane w kosztach okresu, w którym zostały poniesione.
Aktywa niematerialne o ograniczonym okresie użytkowania są amortyzowane metodą liniową przez okres ich ekonomicznej
użyteczności oraz poddawane testom na utratę wartości każdorazowo, gdy istnieją przesłanki wskazujące na utratę ich wartości.
Rozpoczęcie amortyzacji następuje w miesiącu następującym po miesiącu, w którym składnik jest dostępny do użytkowania.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
19
Okres i metoda amortyzacji aktywów niematerialnych o ograniczonym okresie użytkowania są weryfikowane przynajmniej na
koniec każdego okresu sprawozdawczego. Zmiany w oczekiwanym okresie użytkowania lub oczekiwanym sposobie
konsumowania korzyści ekonomicznych pochodzących z danego składnika aktywów są ujmowane poprzez zmianę odpowiednio
okresu lub metody amortyzacji, i traktowane jak zmiany wartości szacunkowych.
Szacunkowy okres ekonomicznej użyteczności dla oprogramowania, licencji i patentów oraz innych aktywów niematerialnych
wynosi od 2 do 5 lat.
Zyski lub straty wynikające z usunięcia aktywów niematerialnych ze sprawozdania z sytuacji finansowej są wyceniane według
różnicy pomiędzy wpływami ze sprzedaży netto a wartością księgową danego składnika aktywów i są ujmowane w sprawozdaniu
z zysków lub strat w momencie ich usunięcia.
9.8. Aktywa z tytułu prawa do użytkowania
Do aktywów z tytułu prawa do użytkowania Grupa zalicza aktywa, które są przedmiotem umowy leasingowej lub umowy
zawierającej leasing. Umowa jest leasingiem lub zawiera leasing, jeżeli na jej mocy przekazuje się prawo do kontroli użytkowania
zidentyfikowanego składnika aktywów na dany okres w zamian za wynagrodzenie.
W dacie rozpoczęcia umowy leasingowej Grupa wycenia składnik aktywów z tytułu prawa do użytkowania według kosztu, na który
się składa:
a) kwotę początkowej wyceny zobowiązania z tytułu leasingu (patrz nota 9.20)
b) wszelkie opłaty leasingowe zapłacone w dacie rozpoczęcia lub przed tą datą, pomniejszone o wszelkie otrzymane zachęty
leasingowe,
c) wszelkie początkowe koszty bezpośrednie poniesione przez leasingobiorcę
d) szacunek kosztów, które mają zostać poniesione przez leasingobiorcę w związku z demontażem i usunięciem bazowego
składnika aktywów, przeprowadzeniem renowacji miejsca, w którym się znajdował, lub przeprowadzeniem renowacji bazowego
składnika aktywów do stanu wymaganego przez warunki leasingu, chyba że te koszty są ponoszone w celu wytworzenia
zapasów. Leasingobiorca przyjmuje na siebie obowiązek pokrycia tych kosztów w dacie rozpoczęcia albo w wyniku używania
bazowego składnika aktywów przez dany okres.
Po dacie rozpoczęcia umowy leasingowej składniki aktywów z tytułu użytkowania wycenia się stosując model kosztu, czyli
pomniejsza wartość o odpisy amortyzacyjne i straty z tytułu utraty wartości oraz koryguje o aktualizację wyceny zobowiązania
leasingowego z tytułu ponownej oceny lub zmiany w opłatach leasingowych.
Dla aktywów z tytułu prawa do użytkowania Grupa stosuje zasady amortyzacji analogiczne jak dla rzeczowych aktywów trwałych
i wartości niematerialnych opisanych z zastrzeżeniem, że okresem amortyzacji aktywa z tytułu prawa do użytkowania jest okres,
na który zawarto umowę leasingu, jeśli nie jest przewidywany wykup przedmiotu umowy na własność. W przypadku kiedy umowa
przewiduje wykup i Grupa zamierza z tego wykupu skorzystać ustalany jest okres amortyzacji równy okresowi ekonomicznej
przydatności składnika aktywów.
Pozycja aktywa z tytułu prawa do użytkowania może zostać usunięta ze sprawozdania z sytuacji finansowej analogiczne jak dla
rzeczowych aktywów trwałych i wartości niematerialnych.
Grupa prezentuje aktywa z tytułu prawa do użytkowania w sprawozdaniu z sytuacji finansowej oddzielnie od innych aktywów jako
dodatkową pozycję w grupie aktywów trwałych. Zasada ta nie ma zastosowania do aktywów z tytułu prawa do użytkowania
spełniających definicję nieruchomości inwestycyjnych, które są zaprezentowane w sprawozdaniu z sytuacji finansowej jako
nieruchomości inwestycyjne.
9.9. Wartość firmy
Wartość firmy z tytułu przejęcia jednostki gospodarczej jest początkowo ujmowana według ceny nabycia stanowiącej nadwyżkę
ceny zapłaconej za akcje lub udziały przejmowanej jednostki, powiększonej o wartość udziałów niekontrolujących, nad wartością
godziwą netto możliwych do zidentyfikowania aktywów, zobowiązań i zobowiązań warunkowych. Po początkowym ujęciu, wartość
firmy jest wykazywana według ceny nabycia pomniejszonej o wszelkie skumulowane odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości.
Wartość firmy nie podlega amortyzacji. Test na utratę wartości przeprowadza się raz na rok lub częściej, jeśli wystąpią ku temu
przesłanki.
Na dzień przejęcia nabyta wartość firmy jest alokowana do każdego z ośrodków (lub zespołów ośrodków) wypracowujących środki
pieniężne, które mogą skorzystać z synergii połączenia. Odpis z tytułu utraty wartości ustalany jest poprzez oszacowanie
odzyskiwalnej wartości ośrodka wypracowującego środki pieniężne, do którego została alokowana dana wartość firmy.
W przypadku, gdy odzyskiwalna wartość ośrodka wypracowującego środki pieniężne jest niższa niż wartość księgowa, ujęty
zostaje odpis z tytułu utraty wartości.
9.10. Utrata wartości niefinansowych aktywów trwałych
Na każdy dzień kończący okres sprawozdawczy Grupa ocenia, czy istnieją przesłanki wskazujące na to, że mogła nastąpić utrata
wartości któregoś ze składników niefinansowych aktywów trwałych. W razie stwierdzenia, że przesłanki takie zachodzą, lub
w razie konieczności przeprowadzenia corocznego testu sprawdzającego, czy nastąpiła utrata wartości, Grupa dokonuje
oszacowania wartości odzyskiwalnej danego składnika aktywów lub ośrodka wypracowującego środki pieniężne, do którego dany
składnik aktywów należy.
W sytuacji, gdy pojedynczy składnik aktywów nie generuje wpływów pieniężnych, które byłyby w znacznym stopniu niezależne
od wpływów pieniężnych generowanych przez inne aktywa lub grupy aktywów, w Grupie identyfikowany jest ośrodek
wypracowujący środki pieniężne („CGU”). W Grupie obowiązują dwie struktury CGU. Pierwsza wyznaczająca zespoły majątku
trwałego oraz druga określająca zespoły aktywów inwestowanych w formie akcji i udziałów w jednostki zależne, stowarzyszone
i wspólne przedsięwzięcia.
Wartość odzyskiwalna składnika aktywów lub ośrodka wypracowującego środki pieniężne odpowiada wartości godziwej
pomniejszonej o koszty sprzedaży tego składnika aktywów lub odpowiednio ośrodka wypracowującego środki pieniężne, lub jego
wartości użytkowej, zależnie od tego, która z nich jest wyższa. Wartość odzyskiwalną ustala się dla poszczególnych aktywów,
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
20
chyba że dany składnik aktywów nie generuje samodzielnie wpływów pieniężnych, które w większości są niezależne od tych,
które są generowane przez inne aktywa lub grupy aktywów. Jeśli wartość księgowa składnika aktywów jest wyższa niż jego
wartość odzyskiwalna, ma miejsce utrata wartości i dokonuje się wówczas odpisu do ustalonej wartości odzyskiwalnej.
Przy szacowaniu wartości użytkowej prognozowane przepływy pieniężne są dyskontowane do ich wartości bieżącej przy
zastosowaniu stopy dyskonta przed uwzględnieniem skutków opodatkowania, która odzwierciedla bieżące rynkowe oszacowanie
wartości pieniądza w czasie oraz ryzyko typowe dla danego składnika aktywów. Odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości
składników majątkowych używanych w działalności kontynuowanej ujmuje się w tych kategoriach kosztów, które odpowiadają
funkcji składnika aktywów, w przypadku którego stwierdzono utratę wartości.
Przy szacowaniu wartości godziwej pomniejszonej o koszty zbycia Grupa uwzględnia zdolność uczestnika rynku do osiągnięcia
korzyści ekonomicznych poprzez jak największe i najlepsze wykorzystanie składnika aktywów lub jego sprzedaż innemu
uczestnikowi rynku, który zapewniłby jak największe i jak najlepsze wykorzystanie tego składnika aktywów.
Poprzednio ujęty odpis aktualizujący z tytułu utraty wartości ulega odwróceniu wtedy i tylko wtedy, gdy od czasu ujęcia ostatniego
odpisu aktualizującego nastąpiła zmiana wartości szacunkowych stosowanych do ustalenia wartości odzyskiwalnej danego
składnika aktywów. W takim przypadku podwyższa się wartość księgową składnika aktywów do wysokości jego wartości
odzyskiwalnej. Podwyższona kwota nie może przekroczyć wartości księgowej składnika aktywów, jaka zostałaby ustalona (po
odjęciu umorzenia), gdyby w ubiegłych latach w ogóle nie ujęto odpisu aktualizującego z tytułu utraty wartości w odniesieniu do
tego składnika aktywów. Odwrócenie odpisu aktualizującego z tytułu utraty wartości składnika aktywów ujmuje się niezwłocznie
jako przychód w sprawozdaniu z zysków lub strat.
9.11. Koszty finansowania zewnętrznego
Koszty finansowania zewnętrznego są kapitalizowane jako część kosztu wytworzenia rzeczowych aktywów trwałych. Na koszty
finansowania zewnętrznego składają się odsetki oraz zyski lub straty z tytułu różnic kursowych do wysokości odpowiadającej
korekcie kosztu odsetek.
Kapitalizację kosztów finansowania rozpoczyna się, gdy podjęte zostały działania niezbędne do przygotowania składnika aktywów
do użytkowania. Na dany składnik aktywów ponoszone są nakłady i ponoszone są koszty finansowania zewnętrznego. W sytuacji,
gdy inwestycja w składnik aktywów zostaje na dłuższy czas przerwana, następuje zawieszenie kapitalizacji kosztów finansowania
zewnętrznego. Kapitalizacja zostaje zatrzymana, gdy zasadniczo wszystkie działania niezbędne do przystosowania składnika
aktywów do użytkowania są zakończone.
Kapitalizowaniu podlegają bieżące koszty kredytów i pożyczek celowych pomniejszone o przychody z tymczasowego lokowania
nadwyżek środków oraz odpowiednia część kosztów bieżących pożyczek i kredytów ogólnych, w sytuacji gdy wydatki na
rzeczowe aktywa trwałe przekraczają wartość kredytów i pożyczek celowych. Koszty finansowania ogólnego kapitalizowane są
w wysokości iloczynu stopy kapitalizacji i nadwyżki wydatków na rzeczowe aktywa trwałe nad wartością finansowania celowego.
Stopa kapitalizacji ustalana jest jako średnia ważona kosztów finansowania zewnętrznego dotyczących pożyczek i kredytów
stanowiących zobowiązania Grupy innych niż kredyty i pożyczki celowe. Kwota skapitalizowanych w okresie kosztów
finansowania zewnętrznego nie przekracza kwoty kosztów finansowania zewnętrznego poniesionych w okresie.
9.12. Zapasy
Do zapasów zalicza się aktywa:
• przeznaczone do sprzedaży w toku zwykłej działalności gospodarczej,
• będące w trakcie produkcji w celu sprzedaży lub
• mające postać materiałów lub surowców zużywanych w procesie produkcyjnym lub w trakcie świadczenia usług,
• a także zarejestrowane świadectwa pochodzenia energii, efektywności energetycznej oraz prawa do emisji CO
2.
przeznaczone do sprzedaży
Zapasy są wyceniane według niższej z dwóch wartości: ceny nabycia lub kosztu wytworzenia i możliwej do uzyskania wartości
netto. Stosowane do wyceny na dzień kończący okres sprawozdawczy ceny nabycia nie mogą być wyższe od wartości netto tych
składników możliwej do uzyskania. Przez wartość netto możliwą do uzyskania rozumie się różnicę między szacowaną ceną
sprzedaży stosowaną w toku zwykłej działalności gospodarczej, a szacowanymi kosztami wykończenia i kosztami niezbędnymi
do doprowadzenia sprzedaży do skutku.
Wartości rozchodu materiałów jednakowych albo uznanych za jednakowe, ze względu na podobieństwo ich rodzaju
i przeznaczenie Grupa wycenia w następujący sposób:
• węgiel oraz prawa do emisji CO
2
– według metody FIFO,
• materiały nabyte pod zlecenia – według metody szczegółowej identyfikacji ceny,
• pozostałe zapasy – według metody średniej ważonej.
Świadectwa pochodzenia energii
Świadectwa pochodzenia energii, wytworzonej w okresie sprawozdawczym, na moment początkowego ujęcia wycenia się według
wartości godziwej z dnia rozpoznania tego aktywa tj. wytworzenia energii ze źródeł odnawialnych lub w kogeneracji i ujmuje jako
pomniejszenie w koszcie własnym sprzedaży. Przez wartość godziwą rozumie się średnioważoną cenę świadectw pochodzenia
z danego miesiąca ustaloną na podstawie notowań na Towarowej Giełdzie Energii.
Zakupione świadectwa pochodzenia energii wycenia się w momencie początkowego ujęcia w cenie nabycia, a na koniec okresu
sprawozdawczego w cenie nabycia lub możliwej do uzyskania cenie sprzedaży netto, w zależności od tego, która z kwot jest
niższa
Prawa do emisji CO
2
Nabyte prawa do emisji CO
2
wycenia się w cenie nabycia. Prawa do emisji CO
2
otrzymane nieodpłatnie wycenia się w wartości
godziwej na dzień ich zarejestrowania.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
21
Świadectwa efektywności energetycznej
Otrzymane świadectwa efektywności energetycznej tzw. „białe certyfikaty” w okresie sprawozdawczym na moment
początkowego ujęcia wycenia się według wartości godziwej z dnia rozpoznania tego aktywa tj. w dacie wydania decyzji Prezesa
Urzędu Regulacji Energii i ewidencjonowane w korespondencji z rozliczeniami międzyokresowymi przychodów.
Nabyte świadectwa efektywności energetycznej tzw. „białe certyfikaty” w okresie sprawozdawczym na moment początkowego
ujęcia wycenia się w cenie nabycia.
9.13. Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty obejmują:
• środki pieniężne w kasie i na bieżących rachunkach bankowych,
• inne środki pieniężne, w tym lokaty bankowe o terminie zapadalności nie dłuższym niż trzy miesiące.
Saldo środków pieniężnych i ich ekwiwalentów wykazane w skonsolidowanym sprawozdaniu z przepływów pieniężnych składa
się z określonych powyżej środków pieniężnych i innych aktywów pieniężnych, pomniejszonych o niespłacone kredyty
w rachunkach bieżących.
Lokaty bankowe o pierwotnym okresie zapadalności przekraczającym trzy miesiące Grupa prezentuje jako lokaty i depozyty.
Środki pieniężne wycenia się w wartości nominalnej. Inne aktywa pieniężne wycenia się zgodnie z zasadami stosowanymi do
instrumentów finansowych.
9.14. Pozostałe aktywa
Grupa ujmuje w pozostałych aktywach niefinansowych rozliczenia międzyokresowe, należności z tytułu rozliczeń publiczno-
prawnych (za wyjątkiem rozliczeń z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych, które są prezentowane w oddzielnej pozycji
w sprawozdaniu z sytuacji finansowej), nadwyżka aktywów nad zobowiązaniami ZFŚS oraz zaliczki przekazane z tytułu
przyszłych zakupów rzeczowych aktywów trwałych, aktywów niematerialnych oraz zapasów, a także aktywa biologiczne. Zaliczki
są prezentowane zgodnie z charakterem aktywów, do jakich się odnoszą – odpowiednio jako aktywa trwałe lub obrotowe.
Jako aktywa niepieniężne zaliczki nie podlegają dyskontowaniu.
Rozliczenia międzyokresowe
Rozliczenia międzyokresowe ustalane są w wysokości poniesionych, wiarygodnie ustalonych wydatków, jakie dotyczą przyszłych
okresów i spowodują w przyszłości wpływ do jednostek korzyści ekonomicznych.
Odpisy czynnych rozliczeń międzyokresowych kosztów mogą następować stosownie do upływu czasu lub wielkości świadczeń.
Czas i sposób rozliczenia uzasadniony jest charakterem rozliczanych kosztów z zachowaniem zasady ostrożności.
Grupa na koniec okresu sprawozdawczego dokonuje weryfikacji czynnych rozliczeń międzyokresowych kosztów w celu
sprawdzenia czy stopień pewności co do osiągnięcia korzyści ekonomicznych przez jednostkę po upływie bieżącego okresu
obrotowego jest wystarczający, aby można było daną pozycję wykazać jako składnik aktywów.
9.15. Aktywa zaklasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży
Aktywa trwałe i grupy do zbycia Grupa klasyfikuje jako przeznaczone do sprzedaży, jeśli ich wartość księgowa zostanie odzyskana
raczej w wyniku transakcji sprzedaży niż w wyniku ich dalszego użytkowania. Warunek ten uznaje się za spełniony wyłącznie
wówczas, gdy wystąpienie transakcji sprzedaży jest bardzo prawdopodobne, a składnik aktywów (lub grupa do zbycia) jest
dostępny do natychmiastowego zbycia w swoim obecnym stanie (zgodnie z ogólnie przyjętymi warunkami handlowymi).
Klasyfikacja składnika aktywów jako przeznaczonego do sprzedaży zakłada zamiar dokonania transakcji zbycia w ciągu roku od
momentu zmiany klasyfikacji.
Jeżeli Grupa ma zamiar dokonać zbycia, które prowadziłoby do utraty kontroli nad jednostką zależną, wszystkie aktywa
i zobowiązania tej jednostki zależnej są klasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży, jeżeli wszystkie wyżej wymienione
kryteria są spełnione oraz niezależnie od tego czy Grupa zachowa udziały niedające kontroli po tej transakcji zbycia.
Aktywa trwałe i grupy do zbycia zaklasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży wycenia się po niższej spośród dwóch wartości:
pierwotnej wartości księgowej lub wartości godziwej, pomniejszonej o koszty związane ze sprzedażą.
9.16. Kapitał własny
Kapitał własny wykazywany jest według wartości nominalnej z podziałem na jego rodzaje i według zasad określonych przepisami
prawa i postanowieniami statutu jednostki dominującej.
Kapitał podstawowy w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym wykazuje się w wysokości określonej w statucie jednostki
dominującej.
Zyski zatrzymane obejmują wynik netto roku bieżącego, niepodzielone wyniki z lat ubiegłych, kapitały rezerwowe i zapasowe
jednostek zależnych powstałe po dacie nabycia kontroli, korekty związane z przejściem na MSSF oraz korekty związane ze
zmianą w udziale w spółkach zależnych po objęciu kontroli przez jednostkę dominującą.
9.17. Rezerwy na świadczenia na rzecz pracowników
Zgodnie z regulacjami obowiązującymi w poszczególnych spółkach pracownicy Grupy uprawnieni są do otrzymywania
określonych świadczeń po okresie zatrudnienia oraz innych długoterminowych świadczeń pracowniczych - nagród
jubileuszowych.
Grupa tworzy rezerwy na zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych w celu przyporządkowania kosztów do okresów,
których dotyczą. Wartość bieżąca tych zobowiązań na koniec każdego okresu sprawozdawczego jest obliczana przez
aktuariusza, przy zastosowaniu metody prognozowanych świadczeń jednostkowych. Naliczone zobowiązania są równe
zdyskontowanym płatnościom, które w przyszłości zostaną dokonane, z uwzględnieniem rotacji zatrudnienia i dotyczą okresu do
dnia kończącego okres sprawozdawczy. Informacje demograficzne oraz informacje o rotacji zatrudnienia oparte są o dane
historyczne.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
22
Rezerwy na świadczenia emerytalne oraz inne programy określonych świadczeń po okresie zatrudnienia
Grupa tworzy rezerwy na następujące świadczenia po okresie zatrudnienia:
• odprawy emerytalno-rentowe wypłacane jednorazowo, w momencie przejścia na emeryturę/rentę,
• ekwiwalent pieniężny wynikający z taryfy pracowniczej dla pracowników przemysłu energetycznego,
• świadczenia z Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych.
Tworzone rezerwy ujmowane są w sprawozdaniu z zysków lub strat (odpowiednio koszty operacyjne lub koszty finansowe –
odwijanie dyskonta), za wyjątkiem zysków i strat aktuarialnych. Zyski i straty z obliczeń aktuarialnych są rozpoznawane w całości
w innym całkowitym dochodzie.
Rezerwa na nagrody jubileuszowe
Pracownicy spółek Grupy mają prawo do nagród jubileuszowych, wypłacanych po przepracowaniu określonej liczby lat.
Rezerwy tworzone na nagrody jubileuszowe ujmowane są w całości w sprawozdaniu z zysków lub strat (odpowiednio koszty
operacyjne oraz koszty finansowe – odwijanie dyskonta).
Rezerwa na restrukturyzację zatrudnienia
W poprzednich okresach sprawozdawczych w spółkach Grupy uruchamiane były programy dobrowolnych odejść pracowników
(„PDO”) oraz zasady indywidualnych odejść („ZIO”). Jako rezerwy na restrukturyzację zatrudnienia Grupa ujmuje przede
wszystkim rezerwy na świadczenia z tytułu rozwiązania stosunku pracy w następstwie PDO oraz pozostałych działań z zakresu
restrukturyzacji zatrudnienia, w oparciu o przewidywaną liczbę pracowników, którzy zakończą pracę w spółkach Grupy oraz
oszacowanej wartości odprawy lub odszkodowania. Rezerwy tworzone są w momencie podania do wiadomości zainteresowanych
stron głównych elementów planu restrukturyzacji.
9.18. Pozostałe rezerwy
Grupa tworzy rezerwy wówczas, gdy na Grupie ciąży istniejący obowiązek (prawny lub zwyczajowo oczekiwany) wynikający
ze zdarzeń przeszłych i gdy prawdopodobne jest, że wypełnienie tego obowiązku spowoduje konieczność wypływu korzyści
ekonomicznych oraz można dokonać wiarygodnego oszacowania kwoty tego zobowiązania. Utworzone rezerwy zalicza się
odpowiednio do kosztów operacyjnych, pozostałych kosztów operacyjnych, kosztów finansowych zależnie od okoliczności,
z którymi się wiążą.
Jeżeli skutek zmiany wartości pieniądza w czasie jest istotny, kwota rezerwy odpowiada bieżącej wartości nakładów, które jak się
oczekuje będą niezbędne do wypełnienia tego obowiązku. Stopę dyskontową ustala się przed opodatkowaniem, czyli
odzwierciedla ona bieżącą ocenę rynku odnośnie wartości pieniądza w czasie oraz ryzyko związane konkretnie z danym
składnikiem zobowiązań. Stopy dyskontowej nie obciąża ryzyko, o które skorygowano szacunki przyszłych przepływów
pieniężnych. Jeżeli zastosowana została metoda polegająca na dyskontowaniu, zwiększenie rezerwy w związku z upływem czasu
jest ujmowane jako koszty finansowe.
Rezerwa na rekultywację oraz koszty likwidacji rzeczowych aktywów trwałych
Rezerwę na rekultywację terenu oraz przyszłe koszty likwidacji rzeczowych aktywów trwałych tworzy się w przypadkach,
w których z przepisów prawa wynika obowiązek ich demontażu i usunięcia po zakończeniu użytkowania i przywrócenia do stanu
pierwotnego miejsc, w których się znajdowały. Wzrost rezerwy związany z upływem czasu (odwijanie dyskonta) odnoszony jest
w koszty finansowe. Zmiana stanu rezerwy wynikająca ze zmiany stopy dyskonta lub szacowanego kosztu rekultywacji/likwidacji
koryguje wartość rzeczowych aktywów trwałych, których rezerwa dotyczy.
Rezerwa na zobowiązania z tytułu emisji gazów
Rezerwę na zobowiązania z tytułu emisji gazów tworzy się systematycznie w ciągu rocznego okresu sprawozdawczego na bazie
wielkości rzeczywistej emisji CO
2
, z uwzględnieniem darmowych uprawnień do emisji CO
2
, wg następujących zasad i kolejności:
• w części pokrytej przyznanymi nieodpłatnymi uprawnieniami (proporcjonalnie do łącznej ilości nieodpłatnych
uprawnień przyznanych dla danego roku) - w wartości zerowej,
• w części pokrytej uprawnieniami zakupionymi – w cenie nabycia,
• w części niepokrytej posiadanymi lub należnymi uprawnieniami – na podstawie zakontraktowanych cen zakupu
uprawnień, a następnie na podstawie cen rynkowych uprawnień na dzień kończący okres sprawozdawczy.
Rezerwa z tytułu obowiązku dotyczącego praw majątkowych (art.52 ustawy OZE)
Rezerwę z tytułu obowiązku umorzenia świadectw pochodzenia energii elektrycznej wytworzonej w źródłach odnawialnych,
świadectw pochodzenia energii elektrycznej wytworzonej w kogeneracji, a także świadectw efektywności energetycznej tworzy
się:
• w części pokrytej posiadanymi na dzień kończący okres sprawozdawczy świadectwami pochodzenia – w wartości
posiadanych świadectw,
• w części niepokrytej posiadanymi na dzień kończący okres sprawozdawczy świadectwami pochodzenia – w wartości
wynikającej z zakontraktowanych praw majątkowych, a następnie wartości rynkowej świadectw niezbędnych do
spełnienia obowiązku na dzień kończący okres sprawozdawczy lub w wysokości opłaty zastępczej.
Rezerwa na umowy rodzące obciążenia
Jeżeli Grupa jest stroną umowy, na podstawie której krańcowe koszty wypełnienia obowiązku przeważają nad korzyściami, które
będą uzyskane na jej mocy, obecny obowiązek wynikający z umowy Grupa ujmuje i wycenia jako rezerwę. Na krańcowe koszty
wynikające z umowy składają się co najmniej koszty netto zakończenia umowy, odpowiadające kwocie niższej spośród kwot
kosztów wypełnienia umowy i kosztów wszelkich odszkodowań lub kar wynikających z jej niewypełnienia. Krańcowe koszty
wykonania umowy to:
• Koszty bezpośrednio związane z umową, a więc takie, które wpływają na realizację umowy,
• Koszty nie obejmują kosztów wspólnych, które zostaną poniesione niezależnie od tego, czy Grupa wywiąże się
z umowy czy też nie,
• Koszty, których nie można uniknąć przez działania Grupy.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
23
9.19. Leasing
Grupa jako leasingobiorca
Umowy leasingu finansowego, na których mocy przekazuje się prawo do kontroli użytkowania zidentyfikowanego składnika
aktywów na dany okres w zamian za wynagrodzenie, są ujmowane w sprawozdaniu z sytuacji finansowej na dzień rozpoczęcia
leasingu w wartości zdyskontowanych przyszłych opłat. Opłaty leasingowe są rozdzielane pomiędzy koszty finansowe
i zmniejszenie salda zobowiązania z tytułu leasingu, w sposób umożliwiający uzyskanie stałej stopy odsetek od pozostałego do
spłaty zobowiązania. Koszty finansowe są ujmowane bezpośrednio w sprawozdaniu z zysków lub strat.
Rzeczowe aktywa trwałe użytkowane na mocy umów leasingu finansowego są amortyzowane przez okres leasingu obejmujący
nieodwołalny okres leasingu wraz z okresami, w których istnieje opcja przedłużenia leasingu (jeżeli można z wystarczającą
pewnością założyć, że Spółka skorzysta z tej opcji) oraz okresami, w których istnieje opcja wypowiedzenia leasingu (jeżeli można
z wystarczającą pewnością założyć, że Spółka nie skorzysta z tej opcji).
9.20. Zobowiązania z tytułu leasingu
Zobowiązania z tytułu leasingu są zobowiązaniami wynikającymi z umów leasingowych lub umów zawierających leasing.
Umowa jest leasingiem lub zawiera leasing, jeżeli na jej mocy przekazuje się prawo do kontroli użytkowania zidentyfikowanego
składnika aktywów na dany okres w zamian za wynagrodzenie.
Na dzień rozpoczęcia leasingu opłaty leasingowe zawarte w wycenie zobowiązania z tytułu leasingu obejmują następujące opłaty
za prawo do użytkowania bazowego składnika aktywów podczas okresu leasingu, które pozostają do zapłaty w tej dacie:
• stałe opłaty leasingowe (w tym zasadniczo stałe opłaty leasingowe) pomniejszone o wszelkie należne zachęty
leasingowe,
• zmienne opłaty leasingowe, które zależą od indeksu lub stawki, wycenione początkowo z zastosowaniem tego indeksu
lub tej stawki zgodnie z ich wartością w dacie rozpoczęcia,
• kwoty, których zapłaty przez Grupę oczekuje się w ramach gwarantowanej wartości końcowej,
• cenę wykonania opcji kupna, jeżeli można z wystarczającą pewnością założyć, że Grupa skorzysta z tej opcji,
• kary pieniężne za wypowiedzenie leasingu, jeżeli w warunkach leasingu przewidziano, że Grupa może skorzystać
z opcji wypowiedzenia leasingu.
Po dacie rozpoczęcia Grupa wycenia zobowiązanie z tytułu leasingu poprzez:
• zwiększenie wartości bilansowej w celu odzwierciedlenia odsetek od zobowiązania z tytułu leasingu,
• zmniejszenie wartości bilansowej w celu uwzględnienia zapłaconych opłat leasingowych,
• zaktualizowanie wyceny wartości bilansowej w celu uwzględnienia wszelkiej ponownej oceny lub zmiany warunków
leasingu lub w celu uwzględnienia zaktualizowanych opłat leasingowych.
9.21. Zobowiązania z tytułu umów
Zobowiązania z tytułu umów zgodnie z zapisami MSSF 15 dotyczą obowiązku Grupy do przekazania na rzecz klienta dóbr lub
usług, w zamian za które Grupa otrzymała wynagrodzenie (lub kwota wynagrodzenia jest należna) od klienta. Jeżeli klient
dokonuje płatności wynagrodzenia lub jednostka ma prawo do kwoty wynagrodzenia, które jest bezwarunkowe (tj. należność),
zanim jednostka przekaże dobra lub usługi klientowi, jednostka przedstawia umowę jako zobowiązanie z tytułu umowy w chwili
dokonania płatności lub gdy płatność staje się należna (w zależności od tego, co nastąpi wcześniej).
9.22. Pozostałe zobowiązania
Pozostałe zobowiązania niefinansowe obejmują w szczególności zobowiązania z tytułu rozliczeń publiczno-prawnych oraz
zobowiązania z tytułu otrzymanych zaliczek, które będą rozliczone poprzez dostawę towarów, usług lub rzeczowych aktywów
trwałych. Pozostałe zobowiązania niefinansowe ujmowane są w kwocie wymagającej zapłaty.
9.23. Bierne rozliczenia międzyokresowe kosztów i rozliczenia międzyokresowe przychodów
Bierne rozliczenia międzyokresowe kosztów
Bierne rozliczenia międzyokresowe kosztów są zobowiązaniami przypadającymi do zapłaty za dobra lub usługi, które zostały
otrzymane/wykonane, ale nie zostały opłacone, zafakturowane lub formalnie uzgodnione z dostawcą, łącznie z kwotami
należnymi pracownikom. Mimo, iż czasami konieczne jest oszacowanie kwoty lub terminu zapłaty rozliczeń międzyokresowych
biernych, stopień niepewności jest na ogół znacznie mniejszy niż w przypadku rezerw.
Bierne rozliczenia międzyokresowe kosztów w wysokości wiarygodnie oszacowanych, prawdopodobnych zobowiązań
przypadających na bieżący okres sprawozdawczy wynikających ze świadczeń wykonanych na rzecz Grupy przez kontrahentów
zewnętrznych prezentowane są w sprawozdaniu z sytuacji finansowej jako zobowiązania z tytułu dostaw i usług.
Rozliczenia międzyokresowe przychodów
Rozliczenia międzyokresowe przychodów dokonywane są z zachowaniem zasady ostrożności oraz współmierności przychodów
i kosztów. Do rozliczeń międzyokresowych przychodów zalicza się:
• równowartość otrzymanych lub należnych od kontrahentów środków z tytułu świadczeń, których wykonanie nastąpi
w następnych okresach sprawozdawczych,
• przyjęte nieodpłatnie rzeczowe aktywa trwałe oraz aktywa niematerialne. Odpisy tych przychodów dokonywane są
w pozostałe przychody operacyjne, równolegle do odpisów amortyzacyjnych od otrzymanych aktywów trwałych,
• równowartość przyznanych świadectw efektywności energetycznej tzw. „białych certyfikatów” w momencie decyzji
Prezesa Urzędu Regulacji Energii.
• otrzymane w formie dotacji środki pieniężne na sfinansowanie nabycia lub wytworzenia rzeczowych aktywów trwałych.
Rozliczenie następuje poprzez stopniowe zwiększanie pozostałych przychodów operacyjnych o kwotę odpowiadającą
odpisom amortyzacyjnym od tych składników majątkowych w części sfinansowanej przez wspomniane środki
pieniężne,
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
24
Dotacje ujmuje się w momencie, gdy istnieje wystarczająca pewność, że Grupa spełni warunki związane z dotacjami,
oraz że dotacje będą otrzymane.
W przypadku, gdy Grupa otrzymuje kredyt lub pożyczkę na zasadach preferencyjnych na dzień początkowego ujęcia,
dokonuje się wyceny takiego instrumentu finansowego w wartości godziwej, odpowiadającej wartości
zdyskontowanych przepływów, z użyciem rynkowych stóp procentowych dla podobnych instrumentów. Różnicę
między wyliczoną w ten sposób kwotą wyceny a wyceną według zamortyzowanego kosztu ujmuje się w sprawozdaniu
z sytuacji finansowej jako dotację i rozlicza liniowo przez okres spłaty zobowiązania w ciężar pozostałych przychodów
operacyjnych w sprawozdaniu z zysków lub strat.
9.24. Instrumenty finansowe
9.24.1. Aktywa finansowe
Grupa identyfikuje następujące kategorie aktywów finansowych:
1) wyceniane po początkowym ujęciu w zamortyzowanym koszcie,
2) wyceniane po początkowym ujęciu w wartości godziwej przez inne całkowite dochody,
3) wyceniane po początkowym ujęciu w wartości godziwej przez wynik finansowy.
Aktywa finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie
Składnik aktywów finansowych wyceniany jest w zamortyzowanym koszcie, jeśli spełnione są oba poniższe warunki:
1) składnik aktywów finansowych jest utrzymywany zgodnie z modelem biznesowym, którego celem jest utrzymywanie
aktywów finansowych dla uzyskiwania przepływów pieniężnych wynikających z umowy,
2) warunki umowy dotyczącej składnika aktywów finansowych powodują powstawanie w określonych terminach przepływów
pieniężnych, które są jedynie spłatą kwoty głównej i odsetek od kwoty głównej pozostałej do spłaty.
Kwota główna jest wartością godziwą składnika aktywów finansowych w momencie początkowego ujęcia. Odsetki obejmują
zapłatę za wartość pieniądza w czasie, za ryzyko kredytowe związane z kwotą główną pozostałą do spłaty w określonym czasie
i za inne podstawowe ryzyka i koszty związane z udzielaniem kredytów, a także marżę zysku.
Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez inne całkowite dochody
Składnik aktywów finansowych jest wyceniany w wartości godziwej przez inne całkowite dochody, jeżeli spełnione są oba
poniższe warunki:
1) składnik aktywów finansowych jest utrzymywany zgodnie z modelem biznesowym, którego celem jest zarówno
otrzymywanie przepływów pieniężnych wynikających z umowy, jak i sprzedaż składników aktywów finansowy oraz
2) warunki umowy dotyczącej składnika aktywów finansowych powodują powstawanie w określonych terminach przepływów
pieniężnych, które są jedynie spłatą kwoty głównej i odsetek od kwoty głównej pozostałej do spłaty (tzw. SPPI – solely
payment of principal and interest).
Kwota główna jest wartością godziwą składnika aktywów finansowych w momencie początkowego ujęcia. Odsetki obejmują
zapłatę za wartość pieniądza w czasie, za ryzyko kredytowe związane z kwotą główną pozostałą do spłaty w określonym czasie
i za inne podstawowe ryzyka i koszty związane z udzielaniem kredytów, a także marżę zysku. Przez inne całkowite dochody
ujmuje się zyski lub straty wynikające ze zmian w wartości godziwej. Zyski lub straty z tytułu utraty wartości, zyski i straty z tytułu
różnic kursowych oraz odsetki wyliczone przy zastosowaniu metody efektywnej stopy procentowej są ujmowane
w sprawozdaniu z zysków i strat.
Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy
Składnik aktywów finansowych jest wyceniany w wartości godziwej przez wynik finansowy, jeżeli nie jest wyceniany według
zamortyzowanego kosztu lub w wartości godziwej przez inne całkowite dochody.
Jednostka może w momencie początkowego ujęcia nieodwołalnie wyznaczyć składnik aktywów finansowych jako wyceniany
w wartości godziwej przez wynik finansowy, jeśli w ten sposób eliminuje lub znacząco zmniejsza niespójność wyceny lub ujęcia
(określaną czasami jako „niedopasowanie księgowe”), jaka w przeciwnym razie powstałaby na skutek wyceny aktywów lub
zobowiązań bądź ujęcia związanych z nimi zysków lub strat według różnych zasad.
W sytuacji, gdy instrumenty nie są związane z finansowaniem działalności i inwestycjami Grupy, ale dotyczą działalności
operacyjnej (np. kontrakty terminowe dotyczące sprzedaży/zakupu energii elektrycznej) wynik z ich wyceny ujmowany jest
w ramach wyniku z działalności operacyjnej.
Określając, które z posiadanych instrumentów finansowych związanych z działalnością operacyjną podlegają konieczności
wyceny do wartości godziwej przez wynik finansowy, Grupa kieruje się istotnym profesjonalnym osądem.
Instrumenty te są wyceniane w wartości godziwej na koniec okresu sprawozdawczego. Zysk lub strata na aktywach
finansowych zaklasyfikowanych do portfela wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy są rozpoznawane
w sprawozdaniu z zysków lub strat.
W powyższy sposób wyceniana jest m.in. pożyczka udzielona spółce Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o., dla której to pożyczki
test SPPI wg MSSF 9 nie został spełniony.
9.24.2. Utrata wartości aktywów finansowych
Na każdy dzień kończący okres sprawozdawczy Grupa ocenia, czy istnieją przesłanki utraty wartości składnika aktywów
finansowych lub grupy aktywów finansowych.
W Grupie wdrożono model oczekiwanych strat kredytowych w stosunku do należności zgodnie z uproszczoną metodą
dopuszczalną do zastosowania przez MSSF 9. Uzasadnienie dla zastosowania powyższego modelu stanowią poniższe
argumenty:
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
25
• należności posiadane przez Grupę nie zawierały istotnego elementu finansowania w rozumieniu zasad określonych
w MSSF 15, czyli nie istniał istotny komponent finansowania mogący korygować przyrzeczoną kwotę wynagrodzenia,
• należności spełniały warunek oczekiwania, że zostaną spłacone w okresie krótszym niż rok.
Uproszczony model pozwala na obliczanie strat kredytowych w całym okresie życia należności. Oczekiwana strata kredytowa,
zgodnie z MSSF 9, kalkulowana jest przy uwzględnieniu szacunków w zakresie potencjalnych odzysków z tytułu wniesionych
zabezpieczeń. W przypadku należności od kontrahentów oczekuje się, że dane w zakresie historycznej spłacalności mogą
odzwierciedlać ryzyko kredytowe, jakie ponoszone będzie w okresach przyszłych.
Grupa ocenia najpierw, czy istnieją przesłanki utraty wartości poszczególnych składników aktywów finansowych, które
indywidualnie są znaczące, a także przesłanki utraty wartości aktywów finansowych, które indywidualnie nie są znaczące.
Jeżeli z przeprowadzonej analizy wynika, że nie istnieją obiektywne przesłanki utraty wartości indywidualnie ocenianego
składnika aktywów finansowych, niezależnie od tego, czy jest on znaczący, czy też nie, to Grupa włącza ten składnik do grupy
aktywów finansowych o podobnej charakterystyce ryzyka kredytowego i łącznie ocenia pod kątem utraty wartości. Aktywa,
które indywidualnie są oceniane pod kątem utraty wartości i dla których ujęto odpis aktualizujący z tytułu utraty wartości lub
uznano, że dotychczasowy odpis nie ulegnie zmianie, nie są brane pod uwagę przy łącznej ocenie grupy aktywów pod kątem
utraty wartości.
Jeżeli w następnym okresie odpis z tytułu utraty wartości zmniejszył się, a zmniejszenie to można w obiektywny sposób
powiązać ze zdarzeniem następującym po ujęciu odpisu, to uprzednio ujęty odpis odwraca się. Późniejsze odwrócenie odpisu
aktualizującego z tytułu utraty wartości ujmuje się w sprawozdaniu z zysków lub strat w zakresie, w jakim na dzień odwrócenia
wartość księgowa składnika aktywów nie przewyższa jego zamortyzowanego kosztu.
9.24.3. Zobowiązania finansowe
Grupa identyfikuje następujące kategorie zobowiązań finansowych:
1) wyceniane według zamortyzowanego kosztu,
2) zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy.
Zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy, w tym instrumenty pochodne będące
zobowiązaniami, wycenia się po początkowym ujęciu w wartości godziwej.
W momencie początkowego ujęcia jednostka może nieodwołalnie wyznaczyć zobowiązanie finansowe jako wyceniane
w wartości godziwej przez wynik finansowy w następujących przypadkach:
1) jeśli umowa zawiera jeden lub większą liczbę wbudowanych instrumentów pochodnych, a umowa zasadnicza nie jest
składnikiem aktywów objętym zakresem MSSF 9, o ile:
a) wbudowany instrument pochodny (wbudowane instrumenty pochodne) nie zmienia(ją) znacząco przepływów
pieniężnych, które w przeciwnym razie byłyby wymagane zgodnie z warunkami umowy, lub
b) jest rzeczą oczywistą bez przeprowadzania analizy lub po pobieżnej analizie przeprowadzonej podczas
rozpatrywania po raz pierwszy podobnego hybrydowego instrumentu, że oddzielenie wbudowanego instrumentu
pochodnego (wbudowanych instrumentów pochodnych) jest zabronione, jak na przykład w przypadku opcji
wcześniejszej spłaty wbudowanej w pożyczkę i pozwalającej jej posiadaczowi na wcześniejszą spłatę pożyczki
za kwotę zbliżoną do jej zamortyzowanego kosztu,
2) gdy prowadzi to do uzyskania bardziej przydatnych informacji, ponieważ:
a) eliminuje to lub znacząco zmniejsza niespójność w zakresie wyceny lub ujmowania (określaną czasami jako
„niedopasowanie księgowe”), jaka w przeciwnym razie powstałaby na skutek wyceny aktywów lub zobowiązań
bądź ujęcia związanych z nimi zysków lub strat według różnych zasad, lub
b) grupa zobowiązań finansowych bądź aktywów finansowych i zobowiązań finansowych jest zarządzana, a jej
wyniki są oceniane w oparciu o wartość godziwą, zgodnie z udokumentowaną strategią zarządzania ryzykiem lub
strategią inwestycyjną, a informacje o tej grupie przygotowane na tej podstawie są przekazywane wewnątrz
Grupy kluczowemu personelowi kierowniczemu.
Do zobowiązań wycenianych według zamortyzowanego kosztu zalicza się przede wszystkim zobowiązania z tytułu dostaw
i usług oraz zakupu rzeczowych aktywów trwałych, kredyty bankowe, pożyczki i papiery dłużne.
W momencie początkowego ujęcia są one ujmowane według wartości godziwej pomniejszonej o koszty transakcyjne.
Po początkowym ujęciu są one wyceniane według zamortyzowanego kosztu, przy zastosowaniu metody efektywnej stopy
procentowej.
Przy ustalaniu zamortyzowanego kosztu uwzględnia się koszty związane z uzyskaniem kredytu lub pożyczki oraz dyskonta lub
premie uzyskane w związku z zobowiązaniem.
Przychody i koszty są ujmowane w sprawozdaniu z zysków lub strat z chwilą usunięcia zobowiązania ze sprawozdania
z sytuacji finansowej, a także w wyniku rozliczenia metodą efektywnej stopy procentowej.
Zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy są wyceniane w wartości godziwej,
uwzględniając ich wartość rynkową na koniec okresu sprawozdawczego bez uwzględnienia kosztów transakcji sprzedaży.
Zmian w wartości godziwej tych instrumentów są ujmowane w sprawozdaniu z zysków lub strat jako koszty lub przychody
finansowe.
W sytuacji, gdy instrumenty nie są związane z finansowaniem działalności i inwestycjami Grupy, ale dotyczą działalności
operacyjnej (np. kontrakty terminowe dotyczące sprzedaży/zakupu energii elektrycznej) wynik z ich wyceny ujmowany jest
w ramach wyniku z działalności operacyjnej.
Określając, które z posiadanych instrumentów finansowych związanych z działalnością operacyjną podlegają konieczności
wyceny do wartości godziwej przez wynik finansowy, Grupa kieruje się istotnym profesjonalnym osądem.
Grupa wyłącza ze swojego sprawozdania z sytuacji finansowej zobowiązanie finansowe, gdy zobowiązanie wygasło – to
znaczy, kiedy obowiązek określony w umowie został wypełniony, umorzony lub wygasł. Zastąpienie dotychczasowego
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
26
instrumentu dłużnego przez instrument o zasadniczo różnych warunkach dokonywane pomiędzy tymi samymi podmiotami
Grupa ujmuje jako wygaśnięcie pierwotnego zobowiązania finansowego i ujęcie nowego zobowiązania finansowego. Podobnie
znaczące modyfikacje warunków umowy dotyczącej istniejącego zobowiązania finansowego Grupa ujmuje jako wygaśniecie
pierwotnego i ujęcie nowego zobowiązania finansowego. Powstające z tytułu zamiany różnice odnośnych wartości księgowych
wykazuje się w sprawozdaniu z zysków lub strat.
9.24.4. Rachunkowość zabezpieczeń
Dla celów rachunkowości zabezpieczeń Grupa stosuje w sposób ciągły MSR 39. Grupa może podjąć decyzję o desygnowaniu
wybranych instrumentów pochodnych do rachunkowości zabezpieczeń przepływów pieniężnych jako instrumentów
zabezpieczających w ramach identyfikowanego powiązania zabezpieczającego. Grupa dopuszcza stosowanie rachunkowości
zabezpieczeń przepływów pieniężnych tylko w przypadku, gdy spełnione są określone kryteria, tzn.:
• w momencie ustanowienia zabezpieczenia Grupa formalnie wyznacza i dokumentuje powiązanie zabezpieczające, jak
również cel zarządzania ryzykiem oraz strategię ustanowienia zabezpieczenia. Sporządzana dokumentacja zawiera
identyfikację instrumentu zabezpieczającego, pozycji zabezpieczanej, charakter zabezpieczanego ryzyka oraz sposób
bieżącej oceny efektywności instrumentu zabezpieczającego w kompensowaniu zagrożenia zmianami przepływów
pieniężnych związanych z zabezpieczanym ryzykiem,
• oczekuje się, że zabezpieczenie będzie wysoce efektywne w kompensowaniu zmian przepływów pieniężnych
wynikających z zabezpieczanego ryzyka, zgodnie z udokumentowaną pierwotnie strategią zarządzania ryzykiem,
dotyczącą tego konkretnego powiązania zabezpieczającego,
• planowana transakcja będąca przedmiotem zabezpieczenia, musi być wysoce prawdopodobna oraz musi podlegać
zagrożeniu zmianami przepływów pieniężnych, które w rezultacie mogą wpływać na sprawozdanie z zysków lub strat,
• efektywność zabezpieczenia można wiarygodnie ocenić, tj. przepływy pieniężne związane z pozycją zabezpieczaną
wynikające z zabezpieczanego ryzyka oraz wartość godziwa instrumentu zabezpieczającego, mogą być wiarygodnie
wycenione,
• zabezpieczenie jest na bieżąco oceniane i stwierdza się jego wysoką efektywność we wszystkich okresach
sprawozdawczych, na które zabezpieczenie zostało ustanowione.
Stosowane zasady rachunkowości dla instrumentów pochodnych desygnowanych jako instrumenty zabezpieczające
w rachunkowości zabezpieczeń przepływów pieniężnych
Zmiany w wycenie do wartości godziwej pochodnych instrumentów finansowych wyznaczonych jako instrumenty zabezpieczające
przepływy pieniężne w części stanowiącej efektywne zabezpieczenie ujmuje się w innych całkowitych dochodach, natomiast
nieefektywna część zabezpieczenia odnoszona jest do sprawozdania z zysków lub strat.
Kwoty skumulowanej zmiany wyceny do wartości godziwej instrumentu zabezpieczającego, ujęte uprzednio w kapitale
z aktualizacji wyceny, przenoszone są do sprawozdania z zysków lub strat w okresie lub okresach, w którym pozycja
zabezpieczana wywiera wpływ na sprawozdanie z zysków lub strat.
Grupa zaprzestaje stosowania zasad rachunkowości zabezpieczeń przepływów pieniężnych, gdy wystąpi jedno z poniższych
zdarzeń:
• instrument zabezpieczający wygasa, zostaje sprzedany, rozwiązany lub wykonany (zastąpienia jednego instrumentu
zabezpieczającego drugim lub przedłużenia terminu ważności danego instrumentu zabezpieczającego nie uważa się
za wygaśnięcie lub rozwiązanie, jeśli takie zastąpienie lub przedłużenie terminu stanowi część udokumentowanej
strategii zabezpieczania przyjętej przez jednostkę). W takim przypadku skumulowane zyski lub straty związane
z instrumentem zabezpieczającym odnoszone w inne całkowite dochody przez okres, w którym zabezpieczenie było
efektywne, ujmuje się dalej w odrębnej pozycji w kapitale własnym, aż do momentu zajścia planowanej transakcji,
• zabezpieczenie przestaje spełniać kryteria rachunkowości zabezpieczeń. W takim przypadku skumulowane zyski lub
straty związane z instrumentem zabezpieczającym odnoszone w inne całkowite dochody przez okres, w którym
zabezpieczenie było efektywne, ujmuje się dalej w odrębnej pozycji w kapitale własnym, aż do momentu zajścia
planowanej transakcji,
• zaprzestano oczekiwać realizacji planowanej transakcji, wobec tego wszystkie skumulowane zyski lub straty związane
z instrumentem zabezpieczającym odnoszone w inne całkowite dochody przez okres, w którym zabezpieczenie było
efektywne, ujmuje się w sprawozdaniu z zysków lub strat. Realizacja planowanej transakcji, która przestaje być wysoce
prawdopodobna, może być ciągle oczekiwana,
• Grupa unieważnia powiązanie zabezpieczające. W przypadku zabezpieczenia planowanych transakcji, skumulowane
zyski lub straty związane z instrumentem zabezpieczającym odnoszone w inne całkowite dochody przez okres,
w którym zabezpieczenie było efektywne, ujmuje się dalej w odrębnej pozycji w kapitale własnym, aż do momentu
zajścia planowanej transakcji lub do momentu, kiedy zaprzestanie się oczekiwać jej realizacji. Jeśli zaprzestaje się
oczekiwać realizacji transakcji, skumulowane zyski lub straty odniesione bezpośrednio na kapitał własny ujmuje się
w sprawozdaniu z zysków lub strat.
Prezentacja
W związku z zastosowaniem rachunkowości zabezpieczeń przepływów pieniężnych, Grupa stosuje następującą prezentację:
• efektywna część zmiany wyceny instrumentów zabezpieczających jest księgowana w pozostałych całkowitych
dochodach i kumulowana w kapitale z aktualizacji wyceny,
• odsetki z tytułu instrumentów zabezpieczających są prezentowane w tej samej linii sprawozdania z zysków lub strat,
w której prezentowany jest wynik odsetkowy na pozycji zabezpieczanej,
• rewaluacja instrumentów zabezpieczających jest odnoszona do tej samej linii sprawozdania z zysków lub strat,
w której prezentowana jest rewaluacja walutowa pozycji zabezpieczanej,
• nieefektywna część zmiany wyceny instrumentów zabezpieczających jest odnoszona do wyniku z instrumentów
finansowych przeznaczonych do obrotu.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
27
9.25. Podatek dochodowy
Podatek dochodowy wykazany w sprawozdaniu z zysków lub strat obejmuje rzeczywiste obciążenie podatkowe za dany okres
sprawozdawczy oraz zmianę stanu aktywów z tytułu podatku odroczonego oraz rezerwy na podatek odroczony nie rozliczanej
z kapitałem własnym ani innymi całkowitymi dochodami.
Podatek bieżący
Rzeczywiste obciążenie podatkowe za dany okres sprawozdawczy, ustalane jest przez jednostki Grupy zgodnie z obowiązującymi
przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.
W przypadku jednostek wchodzących w skład podatkowej grupy kapitałowej (patrz nota 12.4) przedmiotem opodatkowania
podatkiem dochodowym jest osiągnięty w roku podatkowym dochód stanowiący nadwyżkę sumy dochodów wszystkich spółek
tworzących grupę nad sumą ich strat.
Podatek odroczony
W związku z przejściowymi różnicami między wykazywaną w księgach rachunkowych wartością aktywów i zobowiązań a ich
wartością podatkową oraz stratą podatkową możliwą do odliczenia w przyszłości, Grupa tworzy rezerwy i ustala aktywa z tytułu
odroczonego podatku dochodowego.
Rezerwy z tytułu odroczonego podatku dochodowego tworzy się w odniesieniu do wszystkich dodatnich różnic przejściowych,
z wyjątkiem przypadków, gdy rezerwa z tytułu odroczonego podatku dochodowego wynika z:
• początkowego ujęcia wartości firmy albo składnika aktywów lub zobowiązań w ramach transakcji nie będącej
połączeniem jednostek gospodarczych, zaś w momencie transakcji nie ma ona wpływu ani na wynik finansowy brutto,
ani na dochód do opodatkowania (stratę podatkową), oraz
• dodatnich różnic przejściowych związanych z inwestycjami w jednostkach zależnych, jednostkach stowarzyszonych
i udziałami we wspólnych przedsięwzięciach, w przypadku których możliwe jest kontrolowanie terminu odwracania się
różnic przejściowych i prawdopodobne jest, że różnice przejściowe nie ulegną odwróceniu w możliwej do przewidzenia
przyszłości.
Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego ujmuje się w odniesieniu do wszystkich ujemnych różnic przejściowych do
wysokości, do której jest prawdopodobne, iż osiągnięty zostanie dochód do opodatkowania, który pozwoli na potrącenie ujemnych
różnic przejściowych, za wyjątkiem:
• przypadków, gdy składnik aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego wynika z początkowego ujęcia
składnika aktywów lub zobowiązań w ramach transakcji nie będącej połączeniem jednostek gospodarczych, zaś
w momencie transakcji nie ma ona wpływu ani na wynik finansowy brutto, ani na dochód do opodatkowania (stratę
podatkową), oraz
• ujemnych różnic przejściowych związanych z inwestycjami w jednostkach zależnych, jednostkach stowarzyszonych
i udziałami we wspólnych przedsięwzięciach, w przypadku których aktywa z tytułu odroczonego podatku ujmuje się
tylko w takim zakresie, w jakim prawdopodobne jest, że różnice przejściowe ulegną odwróceniu w możliwej do
przewidzenia przyszłości oraz dostępny będzie dochód do opodatkowania, który pozwoli na zrealizowanie ujemnych
różnic przejściowych.
Aktywa i rezerwy z tytułu odroczonego podatku dochodowego prezentowane są w sprawozdaniu z sytuacji finansowej po
skompensowaniu na poziomie poszczególnych jednostek wchodzących w skład Grupy.
9.26. Przychody ze sprzedaży produktów, towarów i usług
Przychody ze sprzedaży ujmuje się w momencie oraz w stopniu odzwierciedlającym spełnienie przez Grupę zobowiązania
do wykonania świadczenia (realizacji usługi) lub dostawy towaru. Spełnienie zobowiązania następuje w momencie uzyskania
przez klienta kontroli nad przekazanym składnikiem aktywów.
Przychody są ujmowane w taki sposób, aby odzwierciedlić przekazanie przyrzeczonych dóbr lub usług na rzecz klienta
w kwocie, która odzwierciedla wynagrodzenie, do którego – zgodnie z oczekiwaniami jednostki – będzie ona uprawniona
w zamian za te dobra lub usługi.
Grupa ujmuje przychód z umowy z klientem tylko wówczas, gdy spełnione są wszystkie następujące kryteria:
• Strony umowy zawarły umowę (w formie pisemnej, ustnej lub zgodnie z innymi zwyczajowymi praktykami
handlowymi) i są zobowiązane do wykonania swoich obowiązków,
• Spółka jest w stanie zidentyfikować prawa każdej ze stron dotyczące dóbr lub usług, które mają zostać przekazane;
• Spółka jest w stanie zidentyfikować warunki płatności za dobra lub usługi, które mają zostać przekazane,
• Umowa ma treść ekonomiczną,
• Jest prawdopodobne, że jednostka otrzyma wynagrodzenie, które będzie jej przysługiwało w zamian za dobra lub
usługi, które zostaną przekazane klientowi.
W zależności od spełnienia określonych w MSSF 15 „Przychody z umów z klientami” kryteriów, przychody mogą być ujmowane
jednorazowo (w momencie, gdy kontrola nad dobrami i usługami jest przeniesiona na klienta) albo mogą być rozkładane
w czasie w sposób obrazujący wykonanie świadczenia – szczególnie w przypadku umów świadczonych w czasie. Większość
przychodów generowanych przez Grupę rozpoznawana jest w określonym momencie czasu. Informacje dotyczące podziału
przychodów na przychody powstające w miarę upływu czasu oraz powstające w określonym momencie zostały przedstawione
w nocie 10.
Grupa przedstawia wszelkie bezwarunkowe prawa do otrzymania wynagrodzenia oddzielnie jako należność. Prawo do
wynagrodzenia jest bezwarunkowe, jeśli jedynym warunkiem wymagalności wynagrodzenia jest upływ określonego czasu.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
28
Do przychodów zalicza się w szczególności:
1) kwoty należne za sprzedane: energię elektryczną, ciepło, świadectwa pochodzenia energii elektrycznej wytworzonej
w źródłach odnawialnych, świadectwa wytworzenia energii elektrycznej w kogeneracji, uprawnienia do emisji, usługi
dystrybucyjne i przesyłowe oraz usługi działalności podstawowej ustalone w oparciu o cenę netto, po skorygowaniu
o udzielone rabaty i upusty oraz o podatek akcyzowy,
2) kwoty należne za sprzedane materiały i towary w oparciu o cenę netto, po skorygowaniu o udzielone rabaty i upusty.
W zakresie sprzedaży energii elektrycznej, ciepła oraz usług dystrybucyjnych klientami są odbiorcy końcowi energii
(indywidualni i biznesowi). Sprzedaż energii elektrycznej wytworzonej w Grupie realizowana jest w większości za
pośrednictwem giełdy. Świadectwa pochodzenia energii sprzedawane są w większości wewnątrz Grupy.
Za moment sprzedaży uważa się datę wykonania świadczenia zgodnie z umową kupna - sprzedaży (wysyłki lub postawienia
do dyspozycji odbiorcy dostawy, odbioru usługi), przy sprzedaży detalicznej zapłatę gotówką, kartą kredytową lub czekiem, zaś
w przypadku sprzedaży energii elektrycznej oraz ciepła za moment sprzedaży przyjmuje się dostarczenie energii do odbiorcy.
Jeżeli jednostka Grupy lub Grupa występuje w roli agenta, zbierającego kwoty w imieniu zleceniodawcy, jej przychodami są
kwoty prowizji. Jednostka Grupy bądź Grupa występuje w charakterze agenta, jeżeli nie jest narażona na znaczące ryzyko i nie
osiąga korzyści wynikających ze sprzedaży dóbr lub świadczenia usług. Jednym z elementów wskazujących na to, że jednostka
występuje w charakterze agenta jest to, że kwota, którą jednostka otrzymuje jako zapłatę, jest wcześniej ustalona, będąc bądź
to stałą kwotą opłaty liczonej od transakcji lub też określonym procentem kwoty, na jaką zafakturowano klienta.
Przykładem działalności agencyjnej może być sprzedaż usługi dystrybucji energii elektrycznej do odbiorców końcowych,
realizowana przez podmiot zajmujący się obrotem energią elektryczną.
Przychody ze sprzedaży energii zakupionej przez jednostki na Rynku Bilansującym prezentowane są jako przychody ze
sprzedaży towarów.
Przychody z tytułu opłat przyłączeniowych ujmowane są w okresie, w którym są one należne. Usługi w zakresie przyłączenia
do sieci są odrębnym zobowiązaniem do wykonania świadczenia.
Przychody z wykonania niezakończonej usługi w okresie od dnia zawarcia umowy do końca okresu sprawozdawczego po
odliczeniu przychodów, które wpłynęły na wynik finansowy w ubiegłych okresach sprawozdawczych ustala się proporcjonalnie
do stopnia jej realizacji, jeżeli stopień ten można ustalić w sposób wiarygodny.
Przychody z tytułu wynajmu oraz z tytułu leasingu operacyjnego ujmowane są metodą liniową przez okres wynajmu w stosunku
do otwartych umów.
Przychody z tytułu refaktur ujmuje się jako przychody z podstawowej działalności operacyjnej.
Korekty przychodów ze sprzedaży są zaliczane do okresu, którego dotyczą do momentu zatwierdzenia sprawozdania
finansowego do publikacji.
W ramach wynagrodzenia Grupa nie identyfikuje części zmiennej.
9.27. Koszty działalności operacyjnej
Do kosztu własnego sprzedaży zalicza się:
• koszt wytworzenia produktów i świadczenia usług poniesiony w danym okresie sprawozdawczym, skorygowany
o zmianę stanu produktów oraz skorygowany o koszt wytworzenia produktów na własne potrzeby,
• wartość sprzedanej energii elektrycznej i materiałów wg cen nabycia,
• utworzenie/rozwiązanie odpisów aktualizujących zapasy,
• wartość przyznanych praw majątkowych obniżająca koszty.
Koszty sprzedaży obejmują koszty związane z obsługą i pozyskaniem klientów, koszty marketingu i reklamy oraz koszty
utworzenia rezerwy na obowiązek dotyczący praw majątkowych.
Koszty ogólnego zarządu obejmują koszty związane z zarządzaniem i administrowaniem Grupą jako całością oraz spółkami
wchodzącymi w skład Grupy.
9.28. Pozostałe przychody i koszty operacyjne
Do pozostałych przychodów i kosztów operacyjnych zaliczane są w szczególności pozycje związane:
• ze zbyciem rzeczowych aktywów trwałych, aktywów niematerialnych,
• z utworzeniem i rozwiązaniem rezerw, z wyjątkiem rezerw związanych z operacjami finansowymi lub odnoszonymi
w koszty operacyjne,
• z przekazaniem lub otrzymaniem nieodpłatnie, w tym w drodze darowizny aktywów, w tym także środków pieniężnych,
• z odszkodowaniami, karami i grzywnami oraz innymi kosztami nie związanymi ze zwykłą działalnością.
• z utworzeniem/rozwiązaniem odpisów aktualizujących wartość rzeczowych aktywów trwałych, aktywów
niematerialnych, aktywów z tytułu prawa do użytkowania, należności z tytułu dostaw i usług, oraz aktywów z tytułu
umów.
9.29. Przychody i koszty finansowe
Przychody i koszty finansowe obejmują w szczególności przychody i koszty dotyczące:
• zbycia aktywów finansowych,
• aktualizacji wartości instrumentów finansowych,
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
29
• przychodów z tytułu udziału w zyskach innych jednostek,
• odsetek,
• zmian w wysokości rezerwy wynikających z faktu przybliżania się terminu poniesienia kosztu (efekt odwracania
dyskonta),
• różnic kursowych będących wynikiem operacji wykonywanych w ciągu okresu sprawozdawczego oraz wycen
księgowych aktywów i zobowiązań na koniec okresu sprawozdawczego, za wyjątkiem różnic kursowych ujętych
w wartości początkowej rzeczowego aktywa trwałego, w stopniu w jakim są uznawane za korektę kosztów odsetek,
• pozostałych pozycji związanych z działalnością finansową.
Przychody i koszty z tytułu odsetek są ujmowane sukcesywnie w miarę ich narastania z uwzględnieniem metody efektywnej stopy
procentowej w stosunku do wartości księgowej netto danego instrumentu finansowego przy uwzględnieniu zasady istotności.
Dywidendy są ujmowane w momencie ustalenia praw akcjonariuszy lub udziałowców do ich otrzymania.
9.30. Zysk/strata netto na akcję
Zysk/strata netto na akcję dla każdego okresu jest obliczony poprzez podzielenie zysku/straty netto przypadającego dla
akcjonariuszy jednostki dominującej za dany okres przez średnią ważoną liczbę akcji w danym okresie sprawozdawczym.
W przypadku scalenia lub podziału akcji, do kalkulacji stosuje się retrospektywnie liczbę akcji po ich scaleniu lub podziale.
9.31. Rachunek przepływów pieniężnych
Rachunek przepływów pieniężnych sporządzany jest metodą pośrednią.
9.32. Zmiany zasad rachunkowości i korekta danych lat ubiegłych
W wyniku zmian polityki rachunkowości i korekty błędu lat ubiegłych, Grupa dokonała następującego przekształcenia danych
porównawczych w skonsolidowanym sprawozdaniu z zysków i strat za okres od 1 stycznia 2020 roku do 31 grudnia 2020 roku,
w skonsolidowanym sprawozdaniu z sytuacji finansowej na dzień 1 stycznia 2020 roku i na dzień 31 grudnia 2020 roku oraz
w skonsolidowanym sprawozdaniu z przepływów pieniężnych za okres od 1 stycznia 2020 roku do 31 grudnia 2020 roku.
Stan na
31 grudnia 2020
(dane
poprzednio
raportowane)
Zmiana
prezentacji
Stan na
31 grudnia 2020
(dane
przekształcone)
AKTYWA
Aktywa niematerialne
korekta nr 1
242
684
926
Zapasy
korekta nr 1
824
(684)
140
RAZEM
1 066
-
1 066
Stan na
1 stycznia 2020
(dane
poprzednio
raportowane)
Zmiana
prezentacji
Stan na
1 stycznia 2020
(dane
przekształcone)
AKTYWA
Aktywa niematerialne
korekta nr 1
223
591
814
Zapasy
korekta nr 1
756
(591)
165
RAZEM
979
-
979
Rok zakończony
31 grudnia 2020
(dane poprzednio
raportowane)
Korekta błędu
i zmiana
prezentacji
Rok zakończony
31 grudnia 2020
(dane
przekształcone)
Przychody ze sprzedaży
korekta nr 4
12 496
(95)
12 401
Przychody z Funduszu Wypłat Różnicy Ceny
57
-
57
Koszt własny sprzedaży
korekta nr
2,3,4
(11 271)
1 038
(10 233)
Zysk brutto ze sprzedaży
1 282
943
2 225
Pozostałe przychody operacyjne
korekta nr 2
322
187
509
Koszty sprzedaży
korekta nr 3
(380)
(574)
(954)
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
30
Rok zakończony
31 grudnia 2020
(dane poprzednio
raportowane)
Korekta błędu
i zmiana
prezentacji
Rok zakończony
31 grudnia 2020
(dane
przekształcone)
Koszty ogólnego zarządu
(377)
-
(377)
Pozostałe koszty operacyjne
korekta nr 2
(183)
(556)
(739)
Przychody finansowe
77
-
77
Koszty finansowe
(696)
-
(696)
Udział w zysku/(stracie) jednostek
wykazywanych metodą praw własności
(264)
-
(264)
Strata brutto
(219)
-
(219)
Podatek dochodowy
(225)
-
(225)
Strata netto za okres
(444)
-
(444)
Przypadający na:
Właścicieli jednostki dominującej
(393)
-
(393)
Udziały niekontrolujące
(51)
-
(51)
(*) Na kwotę obniżenia kosztu własnego sprzedaży w wysokości 1 225 mln zł składa się: 574 mln zł przeniesione na koszty
sprzedaży (korekta nr 3), 556 mln zł przeniesione na pozostałe koszty operacyjne (korekta nr 2), 95 mln zł przeniesione
z przychodów (korekta nr 4). Na podwyższenie kosztu własnego sprzedaży w wysokości 187 mln zł wpływa przeniesienie tej
wartości na pozostałe przychody operacyjne (korekta nr 2).
Rok zakończony
Zmiana
prezentacji
Rok zakończony
31 grudnia 2020
(dane poprzednio
raportowane)
31 grudnia 2020
(dane
przekształcone)
Przepływy środków pieniężnych z działalności
operacyjnej
Zysk/(strata) brutto
(219)
-
(219)
Korekty o pozycje:
-
-
-
Udział w (zysku)/stracie jednostek
wykazywanych metodą praw własności
264
-
264
(Zysk)/strata z tytułu różnic kursowych
138
-
138
Amortyzacja
1 044
-
1 044
Odsetki i dywidendy, netto
219
-
219
Strata na działalności inwestycyjnej
korekta nr 6
678
625
1 303
Zmiany pozycji kapitału obrotowego:
-
-
-
Zmiana stanu należności
53
-
53
Zmiana stanu zapasów
korekta nr 1
(68)
92
24
Zmiana stanu zobowiązań z wyjątkiem kredytów
i pożyczek
(93)
-
(93)
Zmiana stanu zobowiązań z tytułu umów
42
-
42
Zmiana stanu rozliczeń międzyokresowych
(115)
-
(115)
Zmiana stanu rezerw
15
-
15
-
1 958
717
2 675
Podatek dochodowy
(83)
-
(83)
Środki pieniężne netto z działalności
operacyjnej
1 875
717
2 592
Przepływy środków pieniężnych z działalności
inwestycyjnej
Sprzedaż rzeczowych aktywów trwałych
i aktywów niematerialnych oraz inwestycji w
nieruchomości inwestycyjne
20
-
20
Spłata pożyczek udzielonych
170
-
170
Odsetki otrzymane
12
-
12
Nabycie rzeczowych aktywów trwałych i aktywów
niematerialnych
korekt nr 5
(1 600)
(717)
(2 317)
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
31
Rok zakończony
Zmiana
prezentacji
Rok zakończony
31 grudnia 2020
(dane poprzednio
raportowane)
31 grudnia 2020
(dane
przekształcone)
Udzielenie pożyczek
(180)
-
(180)
Środki pieniężne netto z działalności
inwestycyjnej
(1 578)
(717)
(2 295)
-
Przepływy środków pieniężnych z działalności
finansowej
Wpływy z tytułu zaciągniętego zadłużenia
3 943
-
3 943
Otrzymane dotacje
33
-
33
Spłata zaciągniętego zadłużenia
(2 955)
-
(2 955)
Wykup dłużnych papierów wartościowych
(2 198)
-
(2 198)
Spłata zobowiązań z tytułu leasingu
(61)
-
(61)
Odsetki zapłacone
(316)
-
(316)
Pozostałe
21
-
21
Środki pieniężne netto z działalności finansowej
(1 533)
-
(1 533)
Zwiększenie/(zmniejszenie) netto stanu środków
pieniężnych i ich ekwiwalentów
(1 236)
-
(1 236)
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty na początek
okresu
1 457
-
1 457
Niezrealizowane różnice kursowe
4
-
4
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty na koniec
okresu
221
-
221
*pozycja w 2020 roku zawiera zmianę stanu należności i aktywów z tytułu umów.
Od 1 stycznia 2021 roku Grupa dokonała zmiany polityki rachunkowości w zakresie prezentacji wykorzystywanych na własne
potrzeby (w tym nabytych, nieodpłatnie otrzymanych, przyznanych przez URE w procesie produkcji energii elektrycznej)
świadectw pochodzenia energii, praw do emisji CO2 i świadectw efektywności energetycznej. Zostały one zaprezentowane
w ramach wartości niematerialnych, a nie jak wcześniej w ramach zapasów (korekta nr 1).
Grupa dokonała też zmiany polityki rachunkowości w zakresie prezentacji wartości utworzonych i rozwiązanych odpisów
aktualizujących: należności z tytułu dostaw i usług, aktywów z tytułu umów, rzeczowych aktywów trwałych, aktywów
niematerialnych oraz nieruchomości inwestycyjnych (w tym poniesionych zaliczek). Utworzenie odpisów zostało zaprezentowane
w ramach pozostałych kosztów operacyjnych, a rozwiązanie w ramach pozostałych przychodów operacyjnych, a nie jak wcześniej
w koszcie własnym sprzedaży (korekta nr 2).
Zmieniło się również podejście do prezentacji wartości utworzonej/rozwiązanej rezerwy z tytułu obowiązku przedstawiania do
umorzenia świadectw pochodzenia energii i świadectw efektywności energetycznej. Wartość ta została ujęta w 2021 roku
w kosztach sprzedaży, poprzednio prezentowana w koszcie własnym sprzedaży (korekta nr 3).
W bieżącym okresie sprawozdawczym Grupa dokonała korekty błędu lat ubiegłych w zakresie prezentacji w skonsolidowanym
sprawozdaniu z zysków i strat nieodpłatnie otrzymanych świadectw pochodzenia energii. Zostały one zaprezentowane jako
zmniejszenie kosztu własnego sprzedaży, poprzednio ujęte w przychodach ze sprzedaży (korekta nr 4).
Zmiana polityki rachunkowości w zakresie prezentacji wykorzystywanych na własne potrzeby świadectw pochodzenia energii,
praw do emisji CO2 i świadectw efektywności energetycznej dotycząca ujęcia w ramach wartości niematerialnych zamiast
w pozycji zapasy (korekta 1) wpłynęła również na sposób prezentacji przepływów pieniężnych związanych z wydatkami
ponoszonymi na nabycie praw do emisji CO2 i świadectw efektywności energetycznej (korekta nr 5) oraz umorzenia niniejszych
praw (korekta nr 6).
Wydatki związane z wydatkami ponoszonymi na nabycie praw do emisji CO2 i świadectw efektywności energetycznej zostały
zaprezentowane w ramach Przepływów środków pieniężnych z działalności inwestycyjnej w pozycji Nabycie rzeczowych aktywów
trwałych i aktywów niematerialnych (korekta 5), natomiast poprzednio wydatki tego rodzaju były zaprezentowane w działalności
operacyjnej w pozycji Zmiana stanu zapasów. Umorzenie praw majątkowych zostało uwzględnione w pozycji (Zysk)/ strata na
działalności inwestycyjnej (korekta nr 6).
Od 1 stycznia 2021 roku Grupa dokonała również zmiany metody wyceny nieruchomości inwestycyjnych, lecz z uwagi na
nieistotność kwot nie dokonano przekształcenia danych porównawczych w tym zakresie.
Zmieniono metodę wyceny nieruchomości inwestycyjnych z modelu opartego na cenie nabycia na model wartości godziwej. Zysk
wynikający z powyższej zmiany wyniósł 9 mln zł i został ujęty w skonsolidowanym sprawozdaniu ze zmian w kapitałach własnych
w wyniku lat ubiegłych.
Powyższe zmiany mają na celu wierniejsze odwzorowanie zdarzeń gospodarczych występujących w Grupie, a także
dostosowanie do zasad wynikających z polityki rachunkowości przyjętej w Grupie Orlen.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
32
NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SEGMENTÓW OPERACYJNYCH
10. Linie biznesowe (Segmenty działalności)
Grupa prezentuje informacje dotyczące segmentów działalności zgodnie z MSSF 8 „Segmenty operacyjne” za bieżący oraz
porównywalne okresy sprawozdawcze. Organizacja i zarządzanie Grupą odbywają się w podziale na segmenty wydzielone
ze względu na rodzaj oferowanych produktów. Podział sprawozdawczości Grupy opiera się na trzech segmentach oraz pozostałej
działalności nazywanych według terminologii Grupy liniami biznesowymi:
• Dystrybucja - dystrybucja energii elektrycznej przez Energa-Operator SA (Operatora Systemu Dystrybucyjnego), a także
działalność bezpośrednio związana z dystrybucją prowadzoną przez inne spółki Grupy,
• Wytwarzanie – wytwarzanie energii elektrycznej ze źródeł konwencjonalnych i odnawialnych, wytwarzanie oraz dystrybucja
energii cieplnej, a także działalność serwisowo - remontowa bezpośrednio związana z wytwarzaniem energii,
• Sprzedaż – handel energią elektryczną (obrót hurtowy i sprzedaż detaliczna) oraz usługi oświetlenia,
• Pozostała działalność – centra usług wspólnych w obszarach księgowym, kadrowo-płacowym, administracyjnym oraz
teleinformatycznym, a także działalność finansowa, zarządzanie nieruchomościami oraz logistyka, zaopatrzenie i ochrona.
Do linii biznesowej pozostałe zakwalifikowano działalność jednostki dominującej.
Podstawowymi miernikami, na bazie których Zarząd Energa SA dokonuje oceny wyników działalności linii biznesowych jest wynik
netto oraz EBITDA, tj. zysk/(strata) z działalności operacyjnej (obliczony jako zysk/strata brutto skorygowany o udział
w zysku/(stracie) jednostek wykazywanych metodą praw własności, przychody finansowe oraz koszty finansowe) powiększony
o amortyzację i odpisy aktualizujące niefinansowe aktywa trwałe.
Zasady stosowane do ustalenia wyników linii biznesowych oraz pomiaru aktywów i zobowiązań linii biznesowych są zgodne
z zasadami stosowanymi dla celów sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego. Udział w wyniku jednostek
wycenianych metodą praw własności jest przypisywany do wyłączeń i korekt konsolidacyjnych.
Transakcje pomiędzy liniami biznesowymi rozliczane są na warunkach rynkowych.
Grupa nie prezentuje informacji w podziale na segmenty geograficzne, gdyż jej działalność prowadzona na rzecz klientów
zagranicznych oraz aktywa zagraniczne nie mają znaczącego wpływu na działalność Grupy.
W poniższych tabelach przedstawione zostało przyporządkowanie do poszczególnych segmentów sprawozdawczych
przychodów i kosztów za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2021 roku oraz aktywów i zobowiązań finansowych wg stanu na
dzień 31 grudnia 2020 roku wraz z odpowiednimi danymi porównywalnymi.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
33
Rok zakończony dnia
31 grudnia 2021 roku lub na dzień 31 grudnia
2021 roku
Dystrybucja
Sprzedaż
Wytwarzanie
Pozostała
działalność
Wyłączenia
i korekty
konsolidacyjne
Działalność ogółem
Przychody
Sprzedaż na rzecz klientów zewnętrznych
4 369
7 455
2 027
165
-
14 016
Sprzedaż między liniami biznesowymi
61
49
357
491
(958)
-
Wynik na instrumentach finansowych wycenianych w
wartości godziwej przez rachunek zysków i strat *
-
-
(324)
-
-
(324)
Przychody linii biznesowej ogółem
4 430
7 504
2 060
656
(958)
13 692
EBITDA
2 048
343
112
(63)
9
2 449
Amortyzacja
875
49
139
27
(11)
1 079
Odpisy aktualizujące wartość niefinansowych
aktywów trwałych
-
2
90
-
-
92
Zysk lub strata z działalności operacyjnej
1 173
292
(117)
(90)
20
1 278
Przychody/ koszty finansowe netto
(152)
(6)
(54)
206
(188)
(194)
Udział w zysku/(stracie) jednostek wykazywanych
metodą praw własności
-
-
-
-
185
185
Zysk lub strata brutto
1 021
286
(171)
116
17
1 269
Podatek dochodowy
(241)
(56)
(45)
13
(3)
(332)
Zysk lub strata netto
780
230
(216)
129
14
937
Aktywa i zobowiązania
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
5
151
40
144
-
340
Aktywa ogółem
15 083
2 985
4 245
14 275
(15 350)
21 238
Zobowiązania finansowe
4 906
24
838
4 882
(4 537)
6 113
Pozostałe informacje dotyczące linii biznesowej
Nakłady inwestycyjne
1 526
64
233
299
(15)
2 107
* opis w nocie 30.3.1
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
34
Rok zakończony dnia 31 grudnia 2020 roku
(przekształcone)* lub na dzień
31 grudnia 2020 roku
Dystrybucja
Sprzedaż
Wytwarzanie
Pozostała
działalność
Wyłączenia
i korekty
konsolidacyjne
Działalność ogółem
Przychody
Sprzedaż na rzecz klientów zewnętrznych
4 264
7 074
963
100
-
12 401
Sprzedaż między liniami biznesowymi
61
28
254
595
(938)
-
Przychody z Funduszu Wypłat Różnicy Ceny
-
57
-
-
-
57
Przychody linii biznesowej ogółem
4 325
7 159
1 217
695
(938)
12 458
EBITDA
1 790
156
165
(79)
5
2 038
Amortyzacja
847
52
131
29
(15)
1 044
Odpisy aktualizujące wartość niefinansowych
aktywów trwałych
-
-
330
-
-
330
Zysk lub strata z działalności operacyjnej
943
104
(296)
(108)
20
664
Przychody/ koszty finansowe netto
(181)
(5)
(51)
229
(611)
(619)
Udział w zysku/(stracie) jednostek wykazywanych
metodą praw własności
-
-
-
-
(264)
(264)
Zysk lub strata brutto
762
99
(347)
121
(855)
(219)
Podatek dochodowy
(148)
(31)
(44)
(1)
(1)
(225)
Zysk lub strata netto
614
68
(391)
120
(856)
(444)
Aktywa i zobowiązania
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
5
55
37
124
-
221
Aktywa ogółem
14 415
2 729
4 025
13 885
(15 386)
19 668
Zobowiązania finansowe
5 152
34
892
5 513
(4 855)
6 736
Pozostałe informacje dotyczące linii biznesowej
Nakłady inwestycyjne
1 350
66
274
28
3
1 721
* szczegółowy opis dokonanych przekształceń został zawarty w nocie 9.32
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
35
Rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 roku
Dystrybucja
Sprzedaż
Wytwarzanie
Pozostała
działalność
Wyłączenia
i korekty
konsolidacyjne
Działalność
ogółem
Przychody ze sprzedaży towarów, produktów i materiałów,
w tym:
24
7 215
2 264
348
(600)
9 251
Energia elektryczna
19
7 079
1 891
-
(384)
8 605
Gaz
-
199
-
-
-
199
Pozostałe towary, produkty i materiały
5
5
373
348
(216)
515
Podatek akcyzowy
-
(68)
-
-
-
(68)
Przychody ze sprzedaży usług, w tym:
4 406
289
120
308
(358)
4 765
Usługi dystrybucyjne i tranzytowe
4 214
-
87
-
(42)
4 259
Opłaty za przyłączanie odbiorców
119
-
-
-
-
119
Przychody z najmu
36
4
5
2
(15)
32
Pozostałe usługi
37
285
28
306
(301)
355
RAZEM
4 430
7 504
2 384
656
(958)
14 016
w tym:
Przychody z towarów, produktów i materiałów przekazywanych
lub usług świadczonych w sposób ciągły
4 233
7 210
1 978
-
(426)
12 995
Przychody z towarów, produktów i materiałów przekazywanych
lub usług świadczonych w określonym momencie
197
294
406
656
(532)
1 021
Rok zakończony dnia 31 grudnia 2020 (przekształcone)*
Dystrybucja
Sprzedaż
Wytwarzanie
Pozostała
działalność
Wyłączenia
i korekty
konsolidacyjne
Działalność
ogółem
Przychody ze sprzedaży towarów, produktów i materiałów,
w tym:
41
6 842
1 100
222
(406)
7 799
Energia elektryczna
36
6 783
906
3
(273)
7 455
Gaz
-
123
-
-
-
123
Pozostałe towary, produkty i materiały
5
3
194
219
(133)
288
Podatek akcyzowy
-
(67)
-
-
-
(67)
Przychody ze sprzedaży usług, w tym:
4 284
260
117
473
(532)
4 602
Usługi dystrybucyjne i tranzytowe
4 151
-
31
-
(42)
4 140
Opłaty za przyłączanie odbiorców
49
-
-
-
-
49
Przychody z najmu
36
4
4
2
(15)
31
Pozostałe usługi
48
256
82
471
(475)
382
RAZEM
4 325
7 102
1 217
695
(938)
12 401
w tym:
Przychody z towarów, produktów i materiałów przekazywanych
lub usług świadczonych w sposób ciągły
4 187
6 839
937
3
(315)
11 651
Przychody z towarów, produktów i materiałów przekazywanych
lub usług świadczonych w określonym momencie
138
263
280
692
(623)
750
* szczegółowy opis dokonanych przekształceń został zawarty w nocie 9.32
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
36
NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SKONSOLIDOWANEGO SPRAWOZDANIA Z ZYSKÓW LUB STRAT
11. Przychody i koszty
11.1. Koszty działalności według rodzaju
Rok zakończony
Rok zakończony
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
(przekształcone)*
Amortyzacja rzeczowych aktywów trwałych, aktywów niematerialnych i
nieruchomości inwestycyjnych
1 079
1 044
Zużycie materiałów i energii
951
861
Usługi obce
1 373
1 383
Podatki i opłaty
1 604
1 164
Koszty świadczeń pracowniczych
1 172
1 304
Pozostałe koszty rodzajowe
83
87
Przyznane prawa majątkowe
(108)
(95)
Zmiana stanu produktów
7
(8)
Koszt wytworzenia świadczeń na własne potrzeby jednostki
(255)
(227)
Wartość sprzedanych towarów i materiałów
6 343
6 051
Razem koszty operacyjne
12 249
11 564
w tym:
Koszt własny sprzedaży
10 971
10 233
Koszty sprzedaży
953
954
Koszty ogólnego zarządu
325
377
* szczegółowy opis dokonanych przekształceń został zawarty w nocie 9.32
11.2. Koszty amortyzacji ujęte w sprawozdaniu z zysków lub strat
Rok zakończony
Rok zakończony
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
(przekształcone)*
Pozycje ujęte w koszcie własnym sprzedaży:
1 025
977
Amortyzacja rzeczowych aktywów trwałych i aktywów z tytułu użytkowania
985
942
Amortyzacja aktywów niematerialnych i aktywów z tytułu użytkowania
40
34
Amortyzacja nieruchomości inwestycyjnych
-
1
Pozycje ujęte w kosztach sprzedaży:
43
40
Amortyzacja rzeczowych aktywów trwałych i aktywów z tytułu użytkowania
28
18
Amortyzacja aktywów niematerialnych i aktywów z tytułu użytkowania
15
22
Pozycje ujęte w kosztach ogólnego zarządu:
11
27
Amortyzacja rzeczowych aktywów trwałych i aktywów z tytułu użytkowania
8
19
Amortyzacja aktywów niematerialnych i aktywów z tytułu użytkowania
3
8
* szczegółowy opis dokonanych przekształceń został zawarty w nocie 9.32
11.3. Koszty świadczeń pracowniczych
Rok zakończony
Rok zakończony
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
Wynagrodzenia
898
929
Koszty ubezpieczeń społecznych
168
170
Świadczenia po okresie zatrudnienia oraz nagrody jubileuszowe
(33)
60
Pozostałe koszty świadczeń pracowniczych, w tym:
139
145
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
37
Rok zakończony
Rok zakończony
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
Taryfa energetyczna - koszty bieżące
15
13
ZFŚS - odpisy za bieżący rok obrotowy
29
35
Pracowniczy Program Emerytalny
45
43
Szkolenia pracownicze
5
3
Wydatki związane z BHP
6
8
Pozostałe
39
43
RAZEM
1 172
1 304
11.4. Pozostałe przychody operacyjne
Rok zakończony
Rok zakończony
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
(przekształcone)*
Zysk ze zbycia środków trwałych/ aktywów niematerialnych
3
8
Otrzymane kary, grzywny, odszkodowania
52
30
Dotacje
24
21
Rozwiązanie odpisów aktualizujących wartość aktywów obrotowych
36
39
Rozwiązanie odpisów aktualizujących wartość aktywów trwałych
36
151
Rozwiązanie rezerw (np. sprawy sądowe)
22
145
Zwrot podatków
9
1
Zwrot kosztów postępowania sądowego
9
9
Przychody dotyczące nielegalnego poboru energii
5
3
Nieodpłatnie otrzymana infrastruktura
7
98
Nadpłaty
4
2
Pozostałe
7
2
RAZEM
214
509
* szczegółowy opis dokonanych przekształceń został zawarty w nocie 9.32
11.5. Pozostałe koszty operacyjne
Rok zakończony
Rok zakończony
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
(przekształcone)*
Koszty usuwania szkód losowych
76
43
Darowizny
7
6
Utworzenie odpisów aktualizujących wartość aktywów obrotowych
69
77
Utworzenie odpisów aktualizujących wartość aktywów trwałych
117
481
Utworzenie rezerw
78
106
Odszkodowania
2
4
Koszty dotyczące nielegalnego poboru energii
1
1
Koszty postępowania spornego
13
12
Odpis wartości firmy
11
-
Nadwyżka kosztów restrukturyzacji zatrudnienia nad przychodami z tytułu
rozwiązania rezerw aktuarialnych
-
2
Pozostałe
5
7
RAZEM
379
739
* szczegółowy opis dokonanych przekształceń został zawarty w nocie 9.32
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
38
11.6. Przychody finansowe
Rok zakończony
Rok zakończony
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
Przychody z tytułu instrumentów finansowych, w tym:
67
74
Przychody odsetkowe
53
40
Aktualizacja wartości aktywów finansowych (w tym rozwiązanie odpisów
aktualizujących)
-
11
Różnice kursowe
2
2
Pozostałe
12
21
Wynik ze sprzedaży udziałów jednostek zależnych
(15)
-
Pozostałe przychody finansowe
22
3
Aktualizacja wartości inwestycji wycenianej metodą praw własności
21
-
Pozostałe
1
3
RAZEM
74
77
11.7. Koszty finansowe
Rok zakończony
Rok zakończony
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
Koszty z tytułu instrumentów finansowych, w tym:
178
447
Koszty odsetkowe
176
228
Aktualizacja wartości aktywów finansowych (w tym utworzenie odpisów
aktualizujących)
-
187
Różnice kursowe
2
32
Pozostałe koszty finansowe, w tym:
90
249
Aktualizacja wartości inwestycji wycenianej metodą praw własności
-
183
Odsetki leasingowe
41
36
Odsetki aktuarialne i inne odsetki
25
26
Pozostałe
24
4
RAZEM
268
696
12. Podatek dochodowy
12.1. Obciążenia podatkowe
Główne składniki obciążenia podatkowego za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 roku przedstawiają się następująco:
Rok zakończony
Rok zakończony
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
Sprawozdanie z zysków lub strat
Bieżące obciążenie z tytułu podatku dochodowego
(292)
(108)
Korekty dotyczące bieżącego podatku dochodowego z lat ubiegłych
(1)
(4)
Odroczony podatek dochodowy
(39)
(113)
Obciążenie podatkowe wykazane w sprawozdaniu z zysków lub strat
(332)
(225)
Sprawozdanie z całkowitych dochodów
Odroczony podatek dochodowy
(59)
19
Obciążenie podatkowe/Korzyść podatkowa wykazana w sprawozdaniu
z całkowitych dochodów
(59)
19
W zakresie podatku dochodowego Grupa co do zasady podlegała w roku 2021 przepisom ogólnym. Za wyjątkiem Podatkowej
Grupy Kapitałowej Energa (patrz opis w nocie 12.4), nie wystąpiły inne przypadki, które różnicowałyby zasady określania obciążeń
podatkowych w stosunku do przepisów ogólnych w tym zakresie.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
39
Termin upływu prawa do rozliczenia straty podatkowej przez spółki Grupy Energa, niewchodzące w skład Podatkowej Grupy
Kapitałowej, przypada najpóźniej na dzień 31 grudnia 2026 roku.
12.2. Uzgodnienie efektywnej stawki podatkowej
Uzgodnienie podatku dochodowego od wyniku finansowego brutto przed opodatkowaniem według ustawowej stawki podatkowej,
z podatkiem dochodowym liczonym według efektywnej stawki podatkowej Grupy przedstawia się następująco:
Rok zakończony
Rok zakończony
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
Zysk lub strata brutto przed opodatkowaniem
1 269
(219)
Obciążenie podatkowe według ustawowej stawki podatkowej obowiązującej
w Polsce, wynoszącej 19%
(241)
42
Korekty dotyczące bieżącego podatku dochodowego z lat ubiegłych
(1)
(4)
Obciążenie podatkowe od kosztów trwale niestanowiących kosztów uzyskania
przychodów
(63)
(110)
Obciążenie podatkowe od przychodów trwale niebędących podstawą do
opodatkowania
6
7
Obciążenie podatkowe od udziału w zysku (stracie) jednostek wykazywanych
metodą praw własności
35
(50)
Straty podatkowe
18
-
Różnice przejściowe, dla których nie utworzono aktywa na podatek odroczony
(86)
(110)
Obciążenie podatkowe według efektywnej stawki podatkowej w sprawozdaniu
z zysków lub strat
(332)
(225)
Bieżące obciążenie podatkowe jest obliczane na podstawie obowiązujących przepisów podatkowych. Zastosowanie tych
przepisów różnicuje zysk (stratę) podatkową od księgowego zysku (straty) netto, w związku z wyłączeniem przychodów
niepodlegających opodatkowaniu i kosztów niestanowiących kosztów uzyskania przychodów oraz pozycji kosztów i przychodów,
które nigdy nie będą podlegały opodatkowaniu. Obciążenia podatkowe są wyliczane w oparciu o stawki podatkowe obowiązujące
w danym roku obrotowym. W latach 2021 oraz 2020 obowiązywała stawka 19%. Obecne przepisy nie zakładają zróżnicowania
stawek podatkowych dla przyszłych okresów.
Rok podatkowy jak i okres, za który sporządzone jest niniejsze sprawozdanie finansowe pokrywają się z rokiem kalendarzowym.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
40
12.3. Odroczony podatek dochodowy
Odroczony podatek dochodowy wynika z następujących pozycji:
Stan na
Zmiana ujęta w
wyniku
finansowym
Zmiana ujęta w
innych
całkowitych
dochodach /
kapitale
Sprzedaż
jednostki zależnej
Przeniesienie do
aktywów
zaklasyfikowanych
jako przeznaczone
do sprzedaży
Stan na
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
Aktywa z tytułu podatku odroczonego
759
72
(35)
(4)
(2)
728
Od różnicy pomiędzy podatkową a księgową wartością
rzeczowych aktywów trwałych, aktywów niematerialnych i
zapasów
286
4
-
(1)
-
283
Od różnicy pomiędzy podatkową a księgową wartością
aktywów i zobowiązań finansowych
277
27
(22)
-
-
272
Nieodpłatnie otrzymana infrastruktura energetyczna
-
(2)
-
-
-
2
Od rezerw na świadczenia po okresie zatrudnienia
74
(5)
(12)
-
-
91
Od rezerw na nagrody jubileuszowe
46
(8)
-
-
-
54
Od rezerw z tytułu obowiązku dotyczącego praw
majątkowych
31
8
-
-
-
23
Od rezerw na rekultywację oraz koszty likwidacji
rzeczowych aktywów trwałych
19
(2)
-
-
-
21
Od rezerw na zobowiązania z tytułu emisji gazów
45
8
-
-
-
37
Niewypłacone wynagrodzenia i świadczenia dla
pracowników
4
-
-
(1)
-
5
Od pozostałych rezerw
52
4
-
(1)
(1)
50
Naliczone koszty
65
21
-
-
(1)
45
Inne zobowiązania i Przychody przyszłych okresów
10
10
-
-
-
-
Straty podatkowe
12
6
-
-
-
6
Pozostałe
6
1
(1)
(1)
-
7
Korekta aktywa do wartości do zrealizowania w
przyszłości
(168)
-
-
-
-
(168)
Kompensata
(522)
(16)
15
-
-
(521)
Aktywa z tytułu podatku odroczonego po
uwzględnieniu kompensaty
237
207
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
41
Stan na
Zmiana ujęta w wyniku
finansowym
Zmiana ujęta w innych
całkowitych
dochodach
Stan na
31 grudnia 2020
31 grudnia 2019
Aktywa z tytułu podatku odroczonego
728
(8)
19
717
Od różnicy pomiędzy podatkową a księgową wartością rzeczowych
aktywów trwałych, aktywów niematerialnych i zapasów
283
53
-
230
Od różnicy pomiędzy podatkową a księgową wartością aktywów i
zobowiązań finansowych
272
49
10
213
Nieodpłatnie otrzymana infrastruktura energetyczna
2
(16)
-
18
Od rezerw na świadczenia po okresie zatrudnienia
91
(2)
9
84
Od rezerw na nagrody jubileuszowe
54
5
-
49
Od rezerw z tytułu obowiązku dotyczącego praw majątkowych
23
5
-
18
Od rezerw na rekultywację oraz koszty likwidacji rzeczowych aktywów
trwałych
21
6
-
15
Od rezerw na zobowiązania z tytułu emisji gazów
37
4
-
33
Niewypłacone wynagrodzenia i świadczenia dla pracowników
5
-
-
5
Od pozostałych rezerw
50
(18)
-
68
Naliczone koszty
45
1
-
44
Straty podatkowe
6
(22)
-
28
Pozostałe
7
(2)
-
9
Korekta aktywa do wartości do zrealizowania w przyszłości
(168)
(71)
-
(97)
Kompensata
(521)
(66)
-
(455)
Aktywa z tytułu podatku odroczonego po uwzględnieniu
kompensaty
207
262
Łączna kwota różnic przejściowych związanych z inwestycjami w jednostki zależne, w przypadku których nie ujęto aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego, na dzień 31 grudnia
2021 roku wynosi 1 846 mln zł a na dzień 31 grudnia 2020 roku 1 497 mln zł. Aktywo z tytułu odroczonego podatku dochodowego nie zostało utworzone gdyż Grupa nie planuje sprzedaży
tych inwestycji ( z wyjątkiem inwestycji w spółce Energa Invest Sp. z o.o. oraz inwestycji w Spółce Energa Elektrownie Ostrołęka SA), a więc różnice przejściowe nie odwrócą się w przyszłości.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
42
Stan na
Zmiana ujęta w
wyniku
finansowym
Zmiana ujęta w
innych całkowitych
dochodach/kapitale
Sprzedaż
jednostki
zależnej
Przeniesienie do
aktywów
zaklasyfikowanych
jako przeznaczone
do sprzedaży
Stan na
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
Rezerwa z tytułu podatku odroczonego
1 432
111
26
(3)
-
1 298
Od różnicy pomiędzy podatkową a księgową wartością
rzeczowych aktywów trwałych oraz aktywów niematerialnych
1 135
55
-
(2)
-
1 082
Naliczone przychody
43
7
-
-
-
36
Od różnicy pomiędzy podatkową a księgową wartością praw
majątkowych pochodzenia energii
9
3
-
-
-
6
Od różnicy pomiędzy podatkową a księgową wartością
aktywów i zobowiązań finansowych z tytułu naliczonych
odsetek, niezrealizowanych różnic kursowych, wyceny
instrumentów.
183
(9)
21
-
-
171
Inne należności i Rozliczenia Międzyokresowe Kosztów
30
30
-
-
-
-
Inne zobowiązania i Przychody przyszłych okresów
27
27
-
-
-
-
Od rezerw na świadczenia po okresie zatrudnienia
4
-
4
-
-
-
Pozostałe
1
(2)
1
(1)
-
3
Kompensata
(522)
(16)
15
-
-
(521)
Rezerwa z tytułu podatku odroczonego po uwzględnieniu
kompensaty
910
777
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
43
Stan na
Zmiana ujęta w
wyniku finansowym
Zmiana ujęta w innych
całkowitych
dochodach
Stan na
31 grudnia 2020
31 grudnia 2019
Rezerwa z tytułu podatku odroczonego
1 298
105
-
1 193
Od różnicy pomiędzy podatkową a księgową wartością rzeczowych
aktywów trwałych oraz aktywów niematerialnych
1 082
66
-
1 016
Naliczone przychody
36
2
-
34
Od różnicy pomiędzy podatkową a księgową wartością praw
majątkowych pochodzenia energii
6
(1)
-
7
Od różnicy pomiędzy podatkową a księgową wartością aktywów i
zobowiązań finansowych
171
43
-
128
Pozostałe
3
(5)
-
8
Kompensata
(521)
(66)
(455)
Rezerwa z tytułu podatku odroczonego po uwzględnieniu
kompensaty
777
738
Łączna kwota różnic przejściowych związanych z inwestycjami w jednostki zależne, w przypadku których nie ujęto zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego, na dzień
31 grudnia 2021 roku wynosi 3 756 mln zł a na dzień 31 grudnia 2020 roku 2 914 mln zł. Rezerwa z tytułu odroczonego podatku dochodowego nie została utworzona gdyż Grupa nie planuje
sprzedaży tych inwestycji, a więc różnice przejściowe nie odwrócą się w przyszłości.
12.4. Podatkowa Grupa Kapitałowa ENERGA
W dniu 9 listopada 2020 roku zawarto nową umowę pod nazwą PGK ENERGA 2021. Umowę zawarto na trzy lata podatkowe od 1 stycznia 2021 do 31 grudnia 2023 roku. Umowa została
zarejestrowana przez Naczelnika Pomorskiego Urzędu Skarbowego w dniu 10 grudnia 2020 roku.
W skład nowej PGK weszły spółki: Energa SA, Energa-Operator SA, Energa-Obrót SA, Energa OZE SA, Energa Informatyka i Technologie Sp. z o.o., Energa Logistyka Sp. z o.o. oraz
Energa Oświetlenie Sp. z o.o.
Spółka Energa SA została wyznaczona jako spółka reprezentująca PGK ENERGA 2021 w zakresie obowiązków wynikających z ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz
przepisów ustawy Ordynacja Podatkowa.
Przedmiotem opodatkowania PGK podatkiem dochodowym jest suma dochodów z dwóch źródeł przychodów tj. dochodu osiągniętego z zysków kapitałowych oraz dochodu osiągniętego
z innych przychodów. Dochodem ze źródła przychodów jest nadwyżka sumy dochodów wszystkich spółek tworzących PGK uzyskanych z danego źródła przychodów nad sumą ich strat
poniesionych z tego źródła przychodów.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
44
NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SKONSOLIDOWANEGO SPRAWOZDANIA Z SYTUACJI FINANSOWEJ
13. Rzeczowe aktywa trwałe
Grunty
własne
Budynki, lokale
i obiekty
inżynierii lądowej
i wodnej
Urządzenia
techniczne
i maszyny
Środki
transportu
Inne rzeczowe
aktywa trwałe
Rzeczowe
aktywa trwałe
w budowie
Razem
Wartość brutto
Na dzień 1 stycznia 2021 roku
108
15 070
7 515
382
1 101
997
25 173
Zakup bezpośredni
-
-
1
-
-
1 783
1 784
Rozliczenie rzeczowych aktywów trwałych w budowie
7
823
558
20
210
(1 618)
-
Sprzedaż, zbycie
-
-
(2)
(7)
-
-
(9)
Likwidacja
(1)
(28)
(37)
-
(73)
-
(139)
Nieodpłatne otrzymanie
-
9
24
-
-
-
33
Przemieszczenia między grupami
(4)
(4)
(2)
1
-
(1)
(10)
Wykup
-
-
-
3
-
-
3
Przeniesienie z aktywów inwestycyjnych
4
6
-
-
-
-
10
Skapitalizowane koszty finansowania
-
-
-
-
-
12
12
Przeniesienie do aktywów zaklasyfikowanych jako
przeznaczone do sprzedaży
-
(2)
(1)
-
(1)
(32)
(36)
Sprzedaż jednostki zależnej
(1)
(5)
(2)
-
(2)
-
(10)
Rezerwa na rekultywację oraz koszty likwidacji
-
(28)
(6)
-
-
-
(34)
Pozostałe zmiany wartości
-
(1)
-
-
-
-
(1)
Na dzień 31 grudnia 2021 roku
113
15 840
8 048
399
1 235
1 141
26 776
Skumulowana amortyzacja (umorzenie) oraz odpisy
aktualizujące
-
-
-
-
-
-
-
Na dzień 1 stycznia 2021 roku
-
(5 906)
(3 509)
(272)
(698)
(223)
(10 608)
Amortyzacja i wartość netto likwidacji
(1)
(527)
(294)
(25)
(107)
(6)
(960)
Utworzenie odpisów aktualizujących
-
(44)
(42)
-
(6)
(24)
(116)
Pozostałe zwiększenia odpisów aktualizujących
-
(72)
(78)
-
(13)
-
(163)
Rozwiązanie odpisów aktualizujących
-
26
10
-
-
-
36
Pozostałe zmniejszenia odpisów aktualizujących
-
-
-
-
-
163
163
Sprzedaż, zbycie
-
-
2
7
-
-
9
Likwidacja
-
27
37
-
74
-
138
Wykup
-
-
-
(2)
-
-
(2)
Przemieszczenia między grupami
-
2
2
(1)
-
-
3
Przeniesienie do aktywów zaklasyfikowanych jako
przeznaczone do sprzedaży
-
-
1
-
1
-
2
Przeniesienie z aktywów inwestycyjnych
-
(1)
-
-
-
-
(1)
Sprzedaż jednostki zależnej
-
1
-
-
2
-
3
Pozostałe zmiany wartości
-
1
-
-
-
-
1
Na dzień 31 grudnia 2021 roku
(1)
(6 493)
(3 871)
(293)
(747)
(90)
(11 495)
Wartość netto na dzień 1 stycznia 2021 roku
108
9 164
4 006
110
403
774
14 565
Wartość netto na dzień 31 grudnia 2021 roku
112
9 347
4 177
106
488
1 051
15 281
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
45
Grunty
własne
Prawo
wieczystego
użytkowania
gruntów
Budynki, lokale
i obiekty
inżynierii
lądowej i
wodnej
Urządzenia
techniczne
i maszyny
Środki
transp
ortu
Inne rzeczowe
aktywa trwałe
Rzeczowe
aktywa trwałe
w budowie
Razem
Wartość brutto
Na dzień 1 stycznia 2020 roku
106
1
14 323
7 113
373
1 009
867
23 792
Zakup bezpośredni
-
-
-
-
-
-
1 500
1 500
Rozliczenie rzeczowych aktywów trwałych w budowie
2
-
759
461
19
134
(1 375)
-
Sprzedaż, zbycie
-
-
2
(3)
(10)
(21)
-
(32)
Likwidacja
-
-
(58)
(60)
-
(20)
(3)
(141)
Nieodpłatne otrzymanie
-
-
14
-
-
-
-
14
Wykup
-
-
-
1
1
-
-
2
Skapitalizowane koszty finansowania
-
-
-
-
-
-
10
10
Rezerwa na rekultywację oraz koszty likwidacji
-
-
35
5
-
-
-
40
Pozostałe zmiany wartości
-
(1)
(5)
(2)
(1)
(1)
(2)
(12)
Na dzień 31 grudnia 2020 roku
108
-
15 070
7 515
382
1 101
997
25 173
Skumulowana amortyzacja (umorzenie) oraz
odpisy aktualizujące
Na dzień 1 stycznia 2020 roku
-
(1)
(5 398)
(3 200)
(256)
(640)
(35)
(9 530)
Amortyzacja i wartość netto likwidacji
-
1
(515)
(288)
(25)
(97)
-
(924)
Utworzenie odpisów aktualizujących
(2)
-
(70)
(158)
1
(3)
(219)
(451)
Rozwiązanie odpisów aktualizujących
2
-
23
69
-
-
31
125
Pozostałe zmniejszenia odpisów aktualizujących
-
-
5
16
-
-
-
21
Sprzedaż, zbycie
-
-
(3)
3
9
21
-
30
Likwidacja
-
-
56
56
-
20
-
132
Wykup
-
-
-
-
(1)
-
-
(1)
Pozostałe zmiany wartości
-
-
(4)
(7)
-
1
-
(10)
Na dzień 31 grudnia 2020 roku
-
-
(5 906)
(3 509)
(272)
(698)
(223)
(10 608)
Wartość netto na dzień 1 stycznia 2020 roku
106
-
8 925
3 913
117
369
832
14 262
Wartość netto na dzień 31 grudnia 2020 roku
108
-
9 164
4 006
110
403
774
14 565
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
46
Testy na utratę wartości rzeczowych aktywów trwałych
W 2021 roku dokonano oceny wystąpienia wewnętrznych i zewnętrznych przesłanek utraty wartości odzyskiwalnej posiadanych
rzeczowych aktywów trwałych oraz wartości firmy, o której mowa w nocie 16.
W II półroczu 2021 roku testy na utratę wartości ośrodków wypracowujących środki pieniężne (CGU – ang. cash generating unit)
przeprowadzono wykorzystując metodę dochodową w oparciu o zdyskontowaną wartość szacowanych przepływów z działalności
operacyjnej, z uwzględnieniem m.in. następujących założeń:
• datą testu jest 31 grudnia 2021 roku,
• przyjęte przez Zarząd Energi SA do stosowania założenia makroekonomiczne dla Grupy PKN Orlen, w tym w zakresie:
dedykowanych dla źródeł cen energii elektrycznej, ceny węgla kamiennego i gazu ziemnego, stawek rynku mocy dla rynku
polskiego, ceny świadectw pochodzenia oraz ceny uprawnień do emisji dwutlenku węgla na podstawie raportu
przygotowanego dla Grupy PKN Orlen przez niezależny podmiot; prognozy zostały przygotowane do 2050 roku włącznie; w
zakresie cen biomasy zastosowano prognozy spółek wykorzystujących ten surowiec, tj. prognozę spółki Energa Elektrownie
Ostrołęka SA dla okresu 2022-2041 oraz prognozę spółki Energa Kogeneracja Sp. z o.o. dla okresu 2022-2030,
• ilość darmowych uprawnień do emisji CO
2
na lata 2021-2025 zgodnie z wykazem opublikowanym przez Ministra Środowiska
RP,
• nakłady inwestycyjne o charakterze odtworzeniowym na poziomie zapewniającym utrzymanie zdolności produkcyjnych
istniejących aktywów trwałych, w tym nakłady na dostosowanie poziomów emisji przemysłowych do wymogów Dyrektywy
Parlamentu Europejskiego i Rady 2010/75/UE z dnia 24 listopada 2010 roku, w sprawie emisji przemysłowych oraz decyzji
wykonawczej Komisji UE 2021/2326 w sprawie konkluzji najlepszych dostępnych technik (BAT) opublikowanej dnia
30 listopada 2021 roku,
• utrzymanie wsparcia dla produkcji z istniejących odnawialnych źródeł energii w postaci przychodu z praw majątkowych oraz
uwzględnienie dla części instalacji wygranych aukcji na sprzedaż energii elektrycznej z odnawianych źródeł energii
i przychodu z mechanizmu FIT/FIP, zgodnie z Ustawą z dnia 20 lutego 2015 roku o odnawialnych źródłach energii wraz z jej
późniejszymi zmianami (Dz.U. 2017 nr 0, poz. 1148),
• przychody z rynku mocy zgodne z przepisami Ustawy z dnia 8 grudnia 2017 roku o rynku mocy, z późniejszymi zmianami,
przy czym stawki zostały przyjęte na podstawie przeprowadzonych i wygranych w latach 2018-2021 aukcji oraz dla lat
wykraczających poza zakontraktowany okres – na podstawie ścieżek cenowych,
• długość prognoz finansowych poszczególnych spółek / CGU określona została w taki sposób, aby przepływy pieniężne
służące do kalkulacji wartości rezydualnej były jak najbardziej zbliżone do spodziewanych przepływów w latach kolejnych,
• do ekstrapolacji prognozy przepływów na potrzeby kalkulacji wartości rezydualnej zastosowano stopę wzrostu wynoszącą
2,0%, co nie przewyższa średnich długoterminowych stóp wzrostu inflacji w Polsce.
Farmy wiatrowe („CGU Karcino, CGU Karścino, CGU Bystra, CGU Myślino, CGU Parsówek, CGU Przykona”)
Testy przeprowadzono dla pełnego okresu użyteczności, co pozwala na bardziej rzetelną wycenę jednostek, których całkowity
okres użytkowania jest modelowo ograniczony do 25 lat licząc od momentu oddania farmy do użytkowania. Kalkulacje do ustalenia
wartości użytkowej obejmują okres od stycznia 2022 roku do ostatniego roku funkcjonowania danej farmy. Stopy dyskontowe
ustalone przy wykorzystaniu średnioważonego kosztu kapitału (WACC) po opodatkowaniu przyjęte do kalkulacji wyniosły 6,30%.
Stopy dyskontowe przyjęte do kalkulacji w 2020 roku po opodatkowaniu wyniosły 4,18%.
W oparciu o przeprowadzone testy na utratę wartości nie stwierdzono konieczności utworzenia odpisu aktualizującego wartość
farm wiatrowych. Wartość odzyskiwalną farm wiatrowych ustalono na poziomie 1 295,6 mln zł.
Farmy fotowoltaiczne („CGU PV Delta, PV Czernikowo, PV Wielbark”)
Testy przeprowadzono dla pełnego okresu użyteczności, co pozwala na bardziej rzetelną wycenę jednostek, których całkowity
okres użytkowania jest modelowo ograniczony do 25 lat licząc od momentu oddania farmy do użytkowania. Kalkulacje do ustalenia
wartości użytkowej obejmują okres od stycznia 2022 roku do grudnia 2039 dla PV Delta i PV Czernikowo oraz od stycznia 2022
roku do grudnia 2044 dla PV Wielbark. Stopy dyskontowe ustalone przy wykorzystaniu średnioważonego kosztu kapitału (WACC)
po opodatkowaniu przyjęte do kalkulacji wyniosły 6,30%. Stopy dyskontowe przyjęte do kalkulacji w 2020 roku po opodatkowaniu
wyniosły 4,18%.
W oparciu o przeprowadzone testy na utratę wartości stwierdzono konieczność odwrócenia wartości odpisów z tytułu utraty
wartości farm fotowoltaicznych. Dokonano całkowitego odwrócenia odpisu na PV Czernikowo na 2,2 mln zł oraz częściowego
odwrócenia odpisu na PV Delta na 0,7 mln zł. Wartość odzyskiwalną farm fotowoltaicznych ustalono na poziomie 39,7 mln zł.
Elektrownie wodne („CGU Włocławek, CGU Żydowo, CGU MEW”)
W II półroczu 2021 roku rozpoznano konieczność przeprowadzenia testów na utratę wartości trzech ośrodków wypracowujących
środki pieniężne: CGU Włocławek, CGU Żydowo oraz CGU MEW (Małe Elektrownie Wodne).
Kalkulacje do ustalenia wartości użytkowej przeprowadzono w oparciu o projekcje finansowe dla okresu styczeń 2022 – grudzień
2026 roku oraz wartość rezydualną. Stopy dyskontowe ustalone przy wykorzystaniu średnioważonego kosztu kapitału (WACC)
po opodatkowaniu przyjęte do kalkulacji wyniosły 6,30%.
W oparciu o przeprowadzone testy na utratę wartości nie stwierdzono konieczności utworzenia odpisu aktualizującego wartość
elektrowni wodnych. Wartość odzyskiwalną elektrowni wodnych ustalono na poziomie 4 473,8 mln zł.
Magazyn energii („CGU Magazyn energii”)
Kalkulacje do ustalenia wartości użytkowej przeprowadzono w oparciu o projekcje finansowe dla pełnego okresu ekonomicznej
użyteczności jednostki, tj. styczeń 2022 – grudzień 2036 roku. Stopa dyskontowa ustalona w oparciu o wysokość
średnioważonego kosztu kapitału (WACC) po opodatkowaniu przyjęta do kalkulacji wyniosła 6,30%.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
47
W oparciu o wyniki przeprowadzonego testu stwierdzono konieczność utworzenia odpisu aktualizującego wartość CGU Magazyn
energii na kwotę 10,3 mln zł.
Elektrociepłownia Elbląg wraz z instalacją BB20 („CGU EC Elbląg”)
Kalkulacje do ustalenia wartości godziwej przeprowadzono w oparciu o projekcje finansowe dla pełnego okresu ekonomicznej
użyteczności jednostki, tj. styczeń 202 – grudzień 2049 roku, z uwzględnieniem przepływów wynikających z prowadzonych
obecnie obligatoryjnych dla spółki inwestycji rozwojowych. Stopa dyskontowa ustalona w oparciu o wysokość średnioważonego
kosztu kapitału (WACC) po opodatkowaniem przyjęta do kalkulacji wyniosła 7,55% z uwzględnieniem dodatkowej premii za ryzyko
projekcji. Stopa dyskontowa przyjęta do kalkulacji w 2020 roku wyniosła 7,49%.
W oparciu o wyniki przeprowadzonego testu nie stwierdzono konieczności utworzenia odpisu aktualizującego wartość CGU EC
Elbląg. Wartość odzyskiwaną ustalono na poziomie 359,9 mln zł.
Elektrociepłownia Kalisz („CGU EC Kalisz”)
Kalkulacje do ustalenia wartości godziwej przeprowadzono w oparciu o projekcje finansowe dla pełnego okresu ekonomicznej
użyteczności jednostki, tj. styczeń 2022 – grudzień 2048 roku, z uwzględnieniem przepływów wynikających z prowadzonych
obecnie obligatoryjnych dla spółki inwestycji rozwojowych. Stopa dyskontowa ustalona w oparciu o wysokość średnioważonego
kosztu kapitału (WACC) po opodatkowaniu przyjęta do kalkulacji wyniosła 8,88% z uwzględnieniem dodatkowej premii za ryzyko
projekcji. Stopa dyskontowa przyjęta do kalkulacji w 2020 roku wyniosła 7,49%.
W oparciu o wyniki przeprowadzonego testu nie stwierdzono konieczności utworzenia odpisu aktualizującego wartość CGU
EC Kalisz. Wartość odzyskiwaną ustalono na poziomie 65,2 mln zł.
W oparciu o wyniki przeprowadzonego testu stwierdzono konieczność utworzenia całkowitego odpisu aktualizującego wartość
firmy, która powstała w wyniku transakcji nabycia aktywa ciepłowniczego Energa Ciepło Kaliskie (patrz opis w nocie 16).
Ciepłownia w Żychlinie („CGU Żychlin”)
Kalkulacje do ustalenia wartości użytkowej przeprowadzono w oparciu o projekcje finansowe dla okresu styczeń 2022 – grudzień
2031 roku oraz wartość rezydualną. Standardowy okres projekcji wydłużono w związku z pozyskiwanymi do roku 2030 roku
dotacjami dla przedsięwzięć wykorzystujących do produkcji energii elektrycznej technologię ORC. Stopa dyskontowa ustalona w
oparciu o wysokość średnioważonego kosztu kapitału (WACC) po opodatkowaniu przyjęta do kalkulacji wyniosła 6,23%. Stopa
dyskontowa przyjęta do kalkulacji w 2020 roku wyniosła 4,16%.
W oparciu o wyniki przeprowadzonego testu stwierdzono konieczność całkowitego odwrócenia wartości odpisu aktualizującego
wartość CGU Żychlin w wysokości 12,3 mln zł. Wartość odzyskiwaną ustalono na poziomie 31,8 mln zł.
Elektrownia B w Ostrołęce („CGU Ostrołęka B”)
Kalkulacje do ustalenia wartości użytkowej w teście przeprowadzono w oparciu o projekcje finansowe dla ograniczonego okresu
użyteczności, tj. styczeń 2022 – grudzień 2031 roku, kierując się okresem dostępnego wsparcia z Rynku Mocy dla jednostek
węglowych. W kalkulacji wartości użytkowej CGU Ostrołęka B:
• uwzględniono wsparcie w postaci 5-letniego kontraktu mocowego na lata 2021 – 2025,
• w latach 2026-2030 założono udział w aukcji Rynku Mocy wyłącznie bloku współspalającego biomasę, dla którego wskaźnik
550g CO2/kWh nie zostanie przekroczony,
• przyjęto stopę dyskontową ustaloną w oparciu o średnioważony koszt kapitału (WACC) po opodatkowaniu na poziomie
7,73%. W 2020 do kalkulacji wartości użytkowej w teście przyjęto stopę dyskontową na poziomie 5,03%.
W oparciu o wyniki testu na dzień 31 grudnia 2021 roku stwierdzono konieczność utworzenia całkowitego odpisu aktualizującego
wartość majątku CGU Ostrołęka B, z wyłączeniem gruntów i praw wieczystego użytkowania gruntów. Wartość odpisu wyniosła
10,0 mln zł.
Wartość majątku CGU Ostrołęka B po dokonaniu odpisów, z wyłączeniem gruntów i praw wieczystego użytkowania gruntów na
31 grudnia 2021 roku wyniosła 0. W całym 2021 roku utworzony odpis wyniósł 77,5 mln zł.
Ciepłownia w Ostrołęce („CGU Ciepło Ostrołęka”)
Kalkulacje do ustalenia wartości użytkowej przeprowadzono w oparciu o projekcje finansowe dla okresu styczeń 2022 – grudzień
2028 roku oraz wartość rezydualną. Standardowy okres 5 lat projekcji został wydłużony, co pozwoliło na określenie wartości
rezydualnej na bazie reprezentatywnych przepływów, a w związku z tym na bardziej rzetelną wycenę udziałów spółki. Stopa
dyskontowa ustalona w oparciu o wysokość średnioważonego kosztu kapitału (WACC) po opodatkowaniu przyjęta do kalkulacji
wyniosła 6,23%. Stopa dyskontowa przyjęta do kalkulacji w 2020 roku wyniosła 4,16%.
W oparciu o wyniki przeprowadzonego testu stwierdzono konieczność utworzenia odpisu aktualizującego wartość CGU Ciepło
Ostrołęka w wysokości 5,0 mln zł. Wartość odzyskiwaną ustalono na poziomie 53,7 mln zł.
Ciepłownia w Kaliszu („CGU Ciepło Kaliskie”)
Kalkulacje do ustalenia wartości użytkowej przeprowadzono w oparciu o projekcje finansowe dla okresu styczeń 2022 – grudzień
2026 roku oraz wartość rezydualną. Stopa dyskontowa ustalona przy wykorzystaniu średnioważonego kosztu kapitału (WACC)
po opodatkowaniu przyjęta do kalkulacji wyniosła 6,23%. Stopa dyskontowa przyjęta do kalkulacji w 2020 roku wyniosła 4,16%.
W oparciu o wyniki przeprowadzonego testu nie stwierdzono konieczności utworzenia odpisu aktualizującego wartość CGU Ciepło
Kaliskie. Wartość odzyskiwaną ustalono na poziomie 66,2 mln zł.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
48
Analiza wrażliwości
Poniżej przedstawiono szacowany wpływ zmiany wybranych parametrów na łączną wycenę wskazanych powyżej aktywów
testowanych na dzień 31 grudnia 2021 roku. Przeprowadzona analiza wrażliwości wskazuje, iż czynnikami wpływającymi
w największym stopniu na szacunek wartości użytkowej przetestowanych CGU są stopy dyskontowe, ceny energii elektrycznej,
ceny ciepła, ceny EUA, ceny biomasy oraz ceny węgla. Ich zmiana, uwzględniona w całym okresie prognozy, mogłaby skutkować
koniecznością dokonania odpisów bądź ich odwrócenia w oszacowanych poniżej wartościach. W związku z tym należy mieć na
uwadze, że w przypadku zmiany uwarunkowań rynkowych istnieje ryzyko przeszacowania lub niedoszacowania wartości
aktywów.
. Parametr
Wartość
Wpływ na wartość z wyceny CGU
[mln PLN]
Zmiana wartości odpisu
/ odwrócenia odpisu
[mln PLN]
i kierunek
zmiany
Zwiększenie
wartości
Zmniejszenie
wartości
Stopy dyskontowe
[+ 0,5 p.p.]
-548,2
-7,9
[- 0,5 p.p.]
678,9
5,1
Ceny energii elektrycznej
[+ 1%]
100,8
0,1
[- 1%]
-101,5
-0,1
Ceny ciepła
[+ 1%]
25,5
0,0
[- 1%]
-25,5
-1,8
Ceny EUA
[+ 1%]
-21,3
0,0
[- 1%]
21,2
0,0
Ceny biomasy
[+ 1%]
-12,8
0,0
[- 1%]
12,8
0,0
Ceny węgla
[+ 1%]
-11,2
0,0
[- 1%]
11,2
0,0
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
49
14. Aktywa niematerialne
Koszty prac
rozwojowych
Oprogramowanie,
licencje i patenty
Prawa majątkowe
Inne aktywa
niematerialne
Aktywa
niematerialne
nieoddane do
użytkowania
Razem
Wartość brutto
Na dzień 1 stycznia 2021 roku
2
883
684
72
79
1 720
Zakup bezpośredni
-
19
695
-
72
786
Rozliczenie aktywów niematerialnych nieoddanych do użytkowania
-
67
-
3
(70)
-
Sprzedaż, zbycie
-
-
(13)
-
-
(13)
Likwidacja
-
(51)
-
(4)
-
(55)
Przemieszczenia między grupami
-
-
-
-
1
1
Darowizny i nieodpłatnie otrzymane
-
-
125
-
-
125
Umorzenie praw majątkowych
-
-
(788)
-
-
(788)
Przeniesienie do aktywów zaklasyfikowanych jako przeznaczone do
sprzedaży
(1)
(3)
-
-
-
(4)
Sprzedaż jednostki zależnej
-
(4)
-
-
-
(4)
Na dzień 31 grudnia 2021 roku
1
911
703
71
82
1 768
Skumulowana amortyzacja (umorzenie) oraz odpisy
aktualizujące
Na dzień 1 stycznia 2021 roku
-
(721)
-
(48)
(25)
(794)
Amortyzacja i wartość netto likwidacji
-
(52)
-
(4)
(2)
(58)
Zwiększenie odpisów aktualizujących
-
(1)
-
-
-
(1)
Zmniejszenie odpisów aktualizujących
-
-
-
1
-
1
Likwidacja
-
51
-
3
-
54
Przeniesienie do aktywów zaklasyfikowanych jako przeznaczone do
sprzedaży
-
2
-
-
-
2
Sprzedaż jednostki zależnej
-
2
-
-
-
2
Na dzień 31 grudnia 2021 roku
-
(719)
-
(48)
(27)
(794)
Wartość netto na dzień 1 stycznia 2021 roku
2
162
684
24
54
926
Wartość netto na dzień 31 grudnia 2021 roku
1
192
703
23
55
974
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
50
Koszty prac
rozwojowych
Oprogramowanie,
licencje i patenty
Prawa
majątkowe
Inne aktywa
niematerialne
Aktywa
niematerialne
nieoddane do
użytkowania
Razem
Wartość brutto
Na dzień 1 stycznia 2020 roku (przekształcone)*
1
815
591
71
68
1 546
Zakup bezpośredni
-
28
718
-
67
813
Rozliczenie aktywów niematerialnych nieoddanych do użytkowania
1
48
-
6
(55)
-
Sprzedaż, zbycie
-
(23)
-
-
-
(23)
Likwidacja
-
(4)
-
(7)
-
(11)
Przemieszczenia między grupami
-
(2)
-
2
-
-
Darowizny i nieodpłatnie otrzymane
-
-
95
-
-
95
Umorzenie praw majątkowych
-
-
(720)
-
-
(720)
Pozostałe zmiany wartości
-
21
-
-
(1)
20
Na dzień 31 grudnia 2020 roku (przekształcone)*
2
883
684
72
79
1 720
Skumulowana amortyzacja (umorzenie) oraz odpisy
aktualizujące
Na dzień 1 stycznia 2020 roku
-
(664)
-
(43)
(25)
(732)
Amortyzacja i wartość netto likwidacji
-
(52)
-
(12)
-
(64)
Zwiększenie odpisów aktualizujących
-
(1)
-
-
-
(1)
Likwidacja
-
4
-
7
-
11
Pozostałe zmiany wartości
-
(8)
-
-
-
(8)
Na dzień 31 grudnia 2020 roku
-
(721)
-
(48)
(25)
(794)
Wartość netto na dzień 1 stycznia 2020 roku (przekształcone)*
1
151
591
28
43
814
Wartość netto na dzień 31 grudnia 2020 roku (przekształcone)*
2
162
684
24
54
926
* szczegółowy opis dokonanych przekształceń został zawarty w nocie 9.32
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
51
15. Aktywa z tytułu prawa do użytkowania
Gruntów
Prawo
wieczystego
użytkowania
gruntów
Budynków,
lokali
i obiektów
inżynierii
lądowej i
wodnej
Urządzeń
technicznych
i maszyn
Środków
transportu
Innych
rzeczowych
aktywów
trwałych
Razem
Wartość brutto
Na dzień 1 stycznia 2021 roku
663
202
110
12
19
4
1 010
Zakup bezpośredni
211
-
2
5
2
-
220
Aktualizacja wartości - zwiększenie
8
2
1
-
1
-
12
Likwidacja
(5)
(1)
(3)
-
(1)
(4)
(14)
Wykup
-
-
-
-
(3)
-
(3)
Aktualizacja wartości - zmniejszenie
(2)
-
(3)
-
-
-
(5)
Przemieszczenia pomiędzy grupami
1
3
4
-
-
-
8
Sprzedaż jednostki zależnej
-
-
-
(1)
(1)
-
(2)
Przeniesienie do aktywów zaklasyfikowanych jako przeznaczone do sprzedaży
-
-
(7)
-
(1)
-
(8)
Na dzień 31 grudnia 2021 roku
876
206
104
16
16
-
1 218
Skumulowana amortyzacja (umorzenie) oraz odpisy aktualizujące
Na dzień 1 stycznia 2021 roku
(47)
(6)
(31)
(7)
(10)
(2)
(103)
Amortyzacja i wartość netto likwidacji
(30)
(3)
(17)
(6)
(5)
-
(61)
Likwidacja
1
-
1
-
1
2
5
Przeniesienie do aktywów zaklasyfikowanych jako przeznaczone do sprzedaży
-
-
2
-
1
-
3
Przemieszczenia między grupami
-
-
(2)
-
-
-
(2)
Wykup
-
-
-
-
2
-
2
Sprzedaż jednostki zależnej
-
-
-
1
-
-
1
Na dzień 31 grudnia 2021 roku
(76)
(9)
(47)
(12)
(11)
-
(155)
Wartość netto na dzień 1 stycznia 2021 roku
616
196
79
5
9
2
907
Wartość netto na dzień 31 grudnia 2021 roku
800
197
57
4
5
-
1 063
Wartość kosztów związanych z leasingami aktywów o niskiej wartości na dzień 31 grudnia 2021 roku wynosi 0,2 mln zł, kosztów związanych ze zmiennymi opłatami leasingowymi nieujętymi w wycenie
zobowiązań z tytułu leasingu 4,4 mln zł a kosztów związanych z leasingami krótkoterminowymi 0,5 mln zł.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
52
Gruntów
Praw
wieczystego
użytkowania
gruntów
Budynków,
lokali i obiektów
inżynierii
lądowej i
wodnej
Urządzeń
technicznych
i maszyn
Środków
transportu
Innych
rzeczowych
aktywów
trwałych
Oprogramowania,
licencji i
patentów
Razem
Wartość brutto
Na dzień 1 stycznia 2020 roku
509
242
103
13
16
4
20
907
Zakup bezpośredni
107
1
3
-
5
-
-
116
Aktualizacja wartości - zwiększenie
4
5
9
-
-
-
-
18
Likwidacja
-
-
(4)
-
(1)
-
-
(5)
Wykup
-
-
-
(1)
(1)
-
-
(2)
Aktualizacja wartości - zmniejszenie
(1)
(2)
-
-
-
-
-
(3)
Przemieszczenia pomiędzy grupami
44
(44)
-
-
-
-
-
-
Pozostałe zmiany wartości
-
-
(1)
-
-
-
(20)
(21)
Na dzień 31 grudnia 2020 roku
663
202
110
12
19
4
-
1 010
-
Skumulowana amortyzacja (umorzenie) oraz
odpisy aktualizujące
Na dzień 1 stycznia 2020 roku
(20)
(7)
(16)
(3)
(5)
(1)
(8)
(60)
Amortyzacja i wartość netto likwidacji
(25)
(1)
(17)
(2)
(6)
(1)
-
(52)
Utworzenie odpisów aktualizujących
-
(26)
-
(2)
(1)
-
-
(29)
Rozwiązanie odpisów aktualizujących
-
26
-
-
-
-
-
26
Likwidacja
-
-
1
-
1
-
-
2
Przemieszczenia między grupami
(2)
2
-
-
-
-
-
-
Wykup
-
-
-
-
1
-
-
1
Pozostałe zmiany wartości
-
-
1
-
-
-
8
9
Na dzień 31 grudnia 2020 roku
(47)
(6)
(31)
(7)
(10)
(2)
-
(103)
Wartość netto na dzień 1 stycznia 2020 roku
489
235
87
10
11
3
12
847
Wartość netto na dzień 31 grudnia 2020 roku
616
196
79
5
9
2
-
907
Wartość kosztów związanych z leasingami aktywów o niskiej wartości na dzień 31 grudnia 2020 roku wynosi 0,3 mln zł, kosztów związanych ze zmiennymi opłatami leasingowymi nieujętymi w wycenie
zobowiązań z tytułu leasingu 4,7 mln zł a kosztów związanych z leasingami krótkoterminowymi 1,7 mln zł.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
53
16. Wartość firmy
Na dzień 31 grudnia 2021 roku przeprowadzono test na utratę wartości firmy, która powstała w wyniku transakcji nabycia aktywa
ciepłowniczego Energa Ciepło Kaliskie. Test przeprowadzono metodą zdyskontowanych przepływów pieniężnych na bazie
projekcji finansowych aktywa, do którego przypisana jest wartość firmy dla okresu styczeń 2022 – grudzień 2026 roku oraz wartość
rezydualną. W projekcjach oszacowano wolumen sprzedaży ze źródeł własnych na podstawie wielkości zaplanowanych na rok
2022 z uwzględnieniem zakładanych nowych przyłączeń do sieci ciepłowniczych, zgodnie z zawartymi umowami
przyłączeniowymi. Zakładany wzrost wolumenu dystrybucji związany jest bezpośrednio ze sposobem oszacowania przyrostów
poziomu sprzedaży ciepła wynikającego z planowanych nowych włączeń. Stopa dyskontowa ustalona w oparciu o wysokość
średnioważonego kosztu kapitału (WACC) przed opodatkowaniem przyjęta do kalkulacji wyniosła 6,23%. Do ekstrapolacji
prognoz przepływów pieniężnych wykraczających poza szczegółowy okres objęty planowaniem przyjęto stopę wzrostu na
poziomie 2,0%, co nie przewyższa średnich długoterminowych stóp inflacji w Polsce. W oparciu o wyniki przeprowadzonego testu
stwierdzono konieczność utworzenia całkowitego odpisu aktualizującego wartość firmy w wysokości 11,4 mln zł.
Rok zakończony
Rok zakończony
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
Wartość netto na początek okresu
11
11
Utworzenie odpisu
(11)
-
Wartość netto na koniec okresu
-
11
17. Inwestycje we wspólne przedsięwzięcia oraz jednostki stowarzyszone wyceniane metodą praw własności
Podstawowe informacje dotyczące inwestycji we wspólne przedsięwzięcia oraz jednostki stowarzyszone przedstawione zostały
w nocie 2.2.
Stan na
Stan na
Inwestycje wyceniane metodą praw własności
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
Polska Grupa Górnicza S.A.
-
-
Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o.
-
-
Polimex-Mostostal S.A.
128
92
ElectroMobility Poland S.A.
-
13
Razem
128
105
Poniżej przedstawiono skrócone informacje finansowe spółek wycenianych metodą praw własności oraz uzgodnienie informacji
finansowych do wartości bilansowej udziałów w spółkach ujętych w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym Grupy. Dane za
rok 2021 są oparte o dane finansowe spółek. W przypadku Polskiej Grupy Górniczej S.A. dla roku 2021 są to dane na dzień i za
okres 11 miesięcy zakończony dnia 30 listopada 2021 roku, natomiast dane porównywalne zaprezentowane są na dzień i za
okres 5 miesięcy zakończony dnia 31 maja 2020 roku (dane na moment decyzji o odpisie wartości inwestycji). Z kolei Polimex-
Mostostal S.A. dane za rok 2021 oparte są o dane na dzień i za okres 9 miesięcy zakończony 30 września 2021 roku,
a Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o. w oparciu o dane wstępne na dzień i za okres 12 miesięcy zakończony dnia 31 grudnia 2021
roku.
Skrócone sprawozdanie z całkowitych dochodów
Polska Grupa
Górnicza S.A.
Elektrownia
Ostrołęka Sp. z o.o.
Polimex-Mostostal
S.A.
Za okres zakończony 31 grudnia 2021
Przychody
7 215
4
1 588
Amortyzacja
-
-
27
Przychody odsetkowe
-
-
0
Koszty odsetkowe
-
31
11
(Strata)/zysk brutto z działalności
kontynuowanej
(762)
297
84
Podatek dochodowy
-
-
15
(Strata)/zysk netto z działalności
kontynuowanej
(762)
297
69
Zysk netto z działalności zaniechanej
-
-
-
Pozostałe całkowite dochody
10
-
5
Razem całkowite dochody
(752)
297
74
Dywidendy przekazane
-
-
-
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
54
Skrócone sprawozdanie z całkowitych dochodów
Polska Grupa
Górnicza S.A.*
Elektrownia
Ostrołęka Sp.
z o.o.
Polimex-
Mostostal S.A.
ElectroMobility
Poland S.A.
Za okres zakończony 31 grudnia 2020
Przychody
2 942
-
1 600
-
Amortyzacja
-
-
37
-
Przychody odsetkowe
-
-
5
-
Koszty odsetkowe
-
19
23
-
(Strata)/zysk brutto z działalności
kontynuowanej
(420)
(625)
59
(4)
Podatek dochodowy
(67)
-
12
-
(Strata)/zysk netto z działalności
kontynuowanej
(353)
(625)
47
(4)
Zysk netto z działalności zaniechanej
-
-
-
-
Pozostałe całkowite dochody
-
-
(5)
-
Razem całkowite dochody
(353)
(625)
42
(4)
Dywidendy przekazane
-
-
-
-
* dane na dzień i za okres 5 miesięcy zakończony dnia 31 maja 2020 roku
Skrócony bilans
Polska Grupa
Górnicza
S.A.
Elektrownia
Ostrołęka Sp. z o.o.
Polimex-Mostostal
S.A.
Stan na 31 grudnia 2021
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
710
17
669
Inne aktywa obrotowe (wyłączając środki
pieniężne)
1 319
9
923
Aktywa obrotowe razem
2 029
26
1 592
Aktywa trwałe
8 233
65
668
Zobowiązania finansowe (wyłączając
zobowiązania handlowe)
3 120
451
75
Inne zobowiązania krótkoterminowe (włączając
zobowiązania handlowe)
4 633
122
1 185
Zobowiązania krótkoterminowe razem
7 753
573
1 260
Zobowiązania finansowe
-
-
140
Pozostałe zobowiązania
2 802
-
85
Zobowiązania długoterminowe razem
2 802
-
225
Aktywa netto
(293)
(482)
775
Skrócony bilans
Polska Grupa
Górnicza S.A.*
Elektrownia
Ostrołęka Sp.
z o.o.
Polimex-
Mostostal S.A.
ElectroMobility
Poland S.A.
Stan na 31 grudnia 2020
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
128
36
368
16
Inne aktywa obrotowe (wyłączając środki
pieniężne)
1 583
3
820
2
Aktywa obrotowe razem
1 711
38
1 187
18
Aktywa trwałe
10 336
95
651
39
Zobowiązania finansowe (wyłączając
zobowiązania handlowe)
524
420
72
-
Inne zobowiązania krótkoterminowe (włączając
zobowiązania handlowe)
3 556
492
864
3
Zobowiązania krótkoterminowe razem
4 080
912
936
3
Zobowiązania finansowe
2 442
-
113
-
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
55
Skrócony bilans
Polska Grupa
Górnicza S.A.*
Elektrownia
Ostrołęka Sp.
z o.o.
Polimex-
Mostostal S.A.
ElectroMobility
Poland S.A.
Stan na 31 grudnia 2020
Pozostałe zobowiązania
2 157
-
106
-
Zobowiązania długoterminowe razem
4 599
-
220
-
Aktywa netto
3 368
(779)
682
54
* dane na dzień i za okres 5 miesięcy zakończony dnia 31 maja 2020 roku
Skrócone informacje finansowe
Polska Grupa
Górnicza
S.A.
Elektrownia
Ostrołęka Sp. z o.o.
Polimex-Mostostal
S.A.*
2021
Aktywa netto wspólnego przedsięwzięcia/spółki
stowarzyszonej na początek okresu
459
(779)
682
Zysk/(strata) netto za okres
(762)
297
69
Pozostałe całkowite dochody
10
-
5
Podwyższenie kapitału przez inwestorów
-
-
-
Pozostałe różnice
-
-
19
Aktywa netto wspólnego przedsięwzięcia/spółki
stowarzyszonej na koniec okresu
(293)
(482)
775
Procentowy udział Grupy w udziałach wspólnego
przedsięwzięcia/spółki stowarzyszonej
15,32%
50,00%
16,40%
Udział we wspólnym przedsięwzięciu/spółce
stowarzyszonej
-
-
128
Wartość firmy
-
-
-
Pozostałe różnice
-
-
-
Odpis wartości inwestycji
-
-
-
Wartość bilansowa udziałów
-
-
128
* na dzień i za okres 9 miesięcy zakończony 30 września 2021 roku
Skrócone informacje finansowe
Polska Grupa
Górnicza S.A.*
Elektrownia
Ostrołęka Sp.
z o.o.
Polimex-
Mostostal
S.A.*
ElectroMobility
Poland S.A.
2020
Aktywa netto wspólnego przedsięwzięcia/spółki
stowarzyszonej na początek okresu
3 711
(154)
641
58
Zysk/(strata) netto za okres
(353)
(625)
47
(4)
Pozostałe całkowite dochody
-
-
(5)
-
Podwyższenie kapitału przez inwestorów
-
-
-
-
Pozostałe różnice
10
-
(1)
-
Aktywa netto wspólnego przedsięwzięcia/spółki
stowarzyszonej na koniec okresu
3 368
(779)
682
54
Procentowy udział Grupy w udziałach wspólnego
przedsięwzięcia/spółki stowarzyszonej
15,32%
50,00%
16,48%
25,00%
Udział we wspólnym przedsięwzięciu/spółce
stowarzyszonej
516
-
112
13
Wartość firmy
-
-
-
-
Pozostałe różnice
-
-
-
-
Odpis wartości inwestycji
(516)
-
(21)
-
Wartość bilansowa udziałów
-
-
92
13
Płatność dywidendy udziałowcom PGG jest ograniczona umową programową emisji obligacji („Umowa”) zawartą pomiędzy
PGG a obligatariuszami. Umowa oraz warunki emisji obligacji partycypacyjnych umożliwiają wypłatę dywidendy, jeżeli spełnione
są łącznie następujące warunki:
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
56
• za okres rozrachunkowy, za który zostanie wypłacona dywidenda, nastąpi zapłata raty wykupu cash sweep (cash
sweep może nastąpić od 2019 roku i stanowić będzie łącznie 60% nadwyżki przepływów pieniężnych za poprzedni
rok obrotowy),
• nie wystąpią naruszenia określonych wskaźników finansowych,
• płatność nie spowoduje naruszenia określonych prognozowanych wskaźników finansowych, oraz
• dywidenda zostanie wypłacona wspólnikom oraz posiadaczom obligacji partycypacyjnych w proporcjach
odpowiadających ich zaangażowaniu w finansowanie PGG.
W przypadku płatności dywidendy akcjonariuszom ElectroMobility Poland SA oraz udziałowcom Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o.
nie występują szczegółowe uwarunkowania dotyczące jej ograniczenia. Natomiast Polimex-Mostostal S.A. umownie zobowiązał
się do niewypłacania dywidendy, ani zaliczki na poczet dywidendy swoim akcjonariuszom bez uprzedniej zgody wierzycieli
(banków i obligatariuszy).
18. Zapasy
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
Koszt
historyczny
Odpis
aktualizujący
Wartość
netto
Koszt
historyczny
Odpis
aktualizujący
Wartość
netto
Materiały
84
(1)
83
108
(1)
107
Półprodukty i produkcja
w toku
1
-
1
8
-
8
Towary
27
-
27
25
-
25
RAZEM
112
(1)
111
141
(1)
140
Spółki Grupy tworzą odpisy aktualizujące wartość zapasów kierując się utratą ich przydatności ekonomicznej ustalanej
na podstawie wiekowania i rotacji do wysokości możliwej do uzyskania ceny sprzedaży netto.
19. Prawa do emisji CO
2
Ilości emisji oraz przyznanych darmowych uprawnień do emisji gazów cieplarnianych przedstawia poniższa tabela:
Uprawnienia do emisji CO
₂
Rok zakończony
Rok zakończony
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
(tys. ton)
Emisja CO
₂
wszystkich instalacji (tys. ton), w tym:
2 581
1 742
Liczba przyznanych darmowych uprawnień do emisji
46
79
Liczba odpłatnych uprawnień do emisji
2 535
1 663
Koszt obowiązku umorzenia uprawnień do emisji CO
₂
(mln zł)
584
197
20. Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
Środki pieniężne w banku są oprocentowane według zmiennych stóp procentowych wynegocjowanych z bankami, których
wysokość zależy od stopy oprocentowania jednodniowych lokat bankowych. Lokaty krótkoterminowe są dokonywane na różne
okresy, od jednego dnia do trzech miesięcy, w zależności od aktualnego zapotrzebowania Grupy na środki pieniężne i są
oprocentowane według ustalonych w drodze indywidualnych negocjacji z bankami stóp procentowych.
Saldo środków pieniężnych i ich ekwiwalentów wykazywane w sprawozdaniu z przepływów pieniężnych składało się
z następujących pozycji:
Stan na
Stan na
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
Środki pieniężne w banku i w kasie
340
221
Razem saldo środków pieniężnych i ich ekwiwalentów wykazane
w sprawozdaniu z sytuacji finansowej
340
221
Środki pieniężne zaklasyfikowane jako aktywa przeznaczone do sprzedaży
1
-
Razem saldo środków pieniężnych i ich ekwiwalentów wykazanych
w sprawozdaniu z przepływów pieniężnych
341
221
w tym środki pieniężne o ograniczonej możliwości dysponowania
171
82
Środki pieniężne o ograniczonej możliwości dysponowania zaprezentowane w skonsolidowanym sprawozdaniu z przepływów
pieniężnych stanowią głównie środki na rachunku VAT (split payment) oraz zabezpieczenie rozliczeń z Izbą Rozliczeniową Giełd
Towarowych S.A.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
57
21. Pozostałe aktywa
21.1. Pozostałe aktywa długoterminowe
Stan na
Stan na
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
Długoterminowe rozliczenia międzyokresowe kosztów
68
78
Nieruchomości inwestycyjne
11
35
Zaliczki na rzeczowe aktywa trwałe w budowie oraz aktywa niematerialne
210
28
RAZEM
289
141
21.2. Pozostałe aktywa krótkoterminowe
Stan na
Stan na
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
Należności z tytułu naliczonego VAT
140
117
Zaliczki na dostawy
24
56
Koszty rozliczane w czasie
57
90
Należna rekompensata z Funduszu Wypłat Różnicy Ceny
-
60
Pozostałe należności z tytułu podatków
6
7
Pozostałe aktywa krótkoterminowe
4
7
RAZEM
231
337
22. Kapitał podstawowy i pozostałe kapitały
22.1. Kapitał podstawowy
Kapitał zakładowy Energa SA wynosi na dzień 31 grudnia 2021 roku 4 522 mln zł i dzieli się na akcje zgodnie z poniższą
specyfikacją:
Stan na
Stan na
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
Akcje na okaziciela serii AA o wartości nominalnej 10,92 PLN każda
269 139 114
269 139 114
Akcje imienne serii BB o wartości nominalnej 10,92 PLN każda
144 928 000
144 928 000
Łączna ilość akcji
414 067 114
414 067 114
22.2. Akcjonariusze o znaczącym udziale
Rok zakończony
Rok zakończony
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
PKN ORLEN S.A.
udział w kapitale
90,92%
90,92%
udział w prawach głosu
93,28%
93,28%
Pozostali akcjonariusze
udział w kapitale
9,08%
9,08%
udział w prawach głosu
6,72%
6,72%
22.3. Prawa akcjonariuszy
Na dzień kończący okres sprawozdawczy PKN ORLEN S.A. posiada 376 488 640 akcji Spółki stanowiących 90,92% jej kapitału
zakładowego, uprawniających do wykonywania 521 416 640 głosów na Walnym Zgromadzeniu, co stanowi 93,28% ogólnej liczby
głosów na Walnym Zgromadzeniu (w tym 144 928 000 akcji imiennych serii BB uprzywilejowanych co do prawa głosu na Walnym
Zgromadzeniu w ten sposób, że jedna akcja serii BB daje prawo do dwóch głosów na Walnym Zgromadzeniu).
Zgodnie ze statutem jednostki dominującej aktualnym na dzień sporządzenia niniejszego sprawozdania finansowego, członków
Rady Nadzorczej powołuje i odwołuje Walne Zgromadzenie, przy czym PKN ORLEN S.A. przysługuje uprawnienie osobiste do
powoływania i odwoływania członków Rady Nadzorczej, tak aby PKN ORLEN S.A. posiadał w takiej Radzie Nadzorczej
bezwzględną większość głosów.
Na skutek uchwały Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia Spółki podjętej w dniu 29 października 2020 roku złożono do Komisji
Nadzoru Finansowego wniosek o wycofanie akcji Spółki z obrotu na rynku regulowanym prowadzonym przez Giełdę Papierów
Wartościowych w Warszawie S.A.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
58
W dniu 19 stycznia 2021 roku Spółka powzięła informację o wydaniu w dniu 15 stycznia 2021 roku przez Komisję Nadzoru
Finansowego postanowienia o zawieszeniu ww. postępowania. Przyczyną zawieszenia postępowania przed KNF są prowadzone
postępowania przed Sądem Okręgowym w Gdańsku dotyczące zaskarżenia uchwały Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia
Spółki.
22.4. Kapitał rezerwowy
Kapitał rezerwowy powstał w efekcie obniżenia kapitału zakładowego jednostki dominującej dokonanego w związku ze scaleniem
akcji jednostki dominującej w roku 2013 oraz w wyniku podziału zysku netto jednostki dominującej za rok 2015. Kapitał rezerwowy
może zostać wykorzystany jedynie na pokrycie przyszłych strat lub na podwyższenie kapitału zakładowego jednostki dominującej.
22.5. Kapitał zapasowy
Kapitał zapasowy został utworzony z odpisów z zysku wygenerowanego przez jednostkę dominującą w poprzednich okresach
sprawozdawczych. Zgodnie z wymogami Kodeksu Spółek Handlowych spółki akcyjne są obowiązane utworzyć kapitał zapasowy
na pokrycie straty. Do tej kategorii kapitału przelewa się co najmniej 8% zysku za dany rok obrotowy wykazanego w jednostkowym
sprawozdaniu spółki, dopóki kapitał ten nie osiągnie co najmniej jednej trzeciej kapitału podstawowego jednostki. O użyciu kapitału
zapasowego rozstrzyga Walne Zgromadzenie, jednakże część kapitału zapasowego w wysokości jednej trzeciej kapitału
zakładowego można użyć jedynie na pokrycie straty wykazanej w jednostkowym sprawozdaniu finansowym i nie podlega ona
podziałowi na inne cele.
22.6. Kapitał z aktualizacji wyceny instrumentów zabezpieczających
Kapitał z aktualizacji wyceny instrumentów zabezpieczających wynika z wyceny transakcji walutowej zamiany stóp procentowych
CCIRS zawartych w celu zabezpieczenia ryzyka walutowego związanego z: euroobligacjami wyemitowanymi przez spółkę
zależną Energa Finance AB (publ), a także obligacjami hybrydowymi, których emisji dokonała Energa SA oraz transakcji zamiany
stóp procentowych IRS zawartych w celu zabezpieczenia ryzyka stopy procentowej związanego z wykorzystanym finansowaniem
zewnętrznym (patrz opis w nocie 30.6).
22.7. Niepodzielony wynik finansowy oraz ograniczenia w wypłacie dywidendy
Zyski zatrzymane Grupy obejmują kwoty, które nie podlegają podziałowi, to znaczy nie mogą zostać wypłacone w formie
dywidendy przez jednostkę dominującą. Dotyczy to w szczególności zysków zatrzymanych spółek zależnych (z uwzględnieniem
korekt konsolidacyjnych), korekt wynikających z przekształcenia sprawozdania finansowego jednostki dominującej z Ustawy
o rachunkowości na MSSF UE oraz odnoszonych na inne całkowite dochody zysków i strat aktuarialnych z wyceny rezerw na
świadczenia pracownicze po okresie zatrudnienia.
Inne całkowite dochody ujęte w sprawozdaniu ze zmian w kapitałach własnych składają się z poniższych pozycji:
Kapitał własny przypadający właścicielom jednostki
dominującej
Udziały
niekontrolu-
jące
Razem
kapitał
własny
Nota
Różnice
kursowe
z
przeliczenia
jednostki
zagranicznej
Kapitał
z aktualizacji
wyceny
instrumentów
zabezpieczających
Zyski
zatrzymane
Razem
Zyski i straty aktuarialne z tytułu
programów określonych
świadczeń
25.1
-
-
68
68
1
69
Zabezpieczenie przepływów
pieniężnych
30.6
-
183
-
183
-
183
Udział w innych całkowitych
dochodach jednostek
wykazywanych metodą praw
własności
-
-
1
1
-
1
Inne całkowite dochody netto
za rok zakończony
31 grudnia 2021
-
183
69
252
1
253
Zyski i straty aktuarialne z tytułu
programów określonych
świadczeń
25.1
-
-
(35)
(35)
(1)
(36)
Różnice kursowe z przeliczenia
jednostek zagranicznych
5
-
-
5
-
5
Zabezpieczenie przepływów
pieniężnych
30.6
-
(44)
-
(44)
-
(44)
Udział w innych całkowitych
dochodach jednostek
wykazywanych metodą praw
własności
-
-
(2)
(2)
-
(2)
Inne całkowite dochody netto
za rok zakończony
31 grudnia 2020
5
(44)
(37)
(76)
(1)
(77)
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
59
22.8. Udziały niekontrolujące
Na dzień 31 grudnia 2021 roku kapitały własne przypisane udziałowcom niekontrolującym dotyczą akcjonariuszy
mniejszościowych spółek Linii Biznesowej Wytwarzanie, w szczególności spółki Energa Elektrownie Ostrołęka SA.
23. Wynik netto przypadający na jedną akcję
W jednostce dominującej nie wystąpiły instrumenty rozwadniające, w związku z czym rozwodniony zysk netto na akcję jest równy
zyskowi podstawowemu. Poniżej przedstawiono dane, które posłużyły do kalkulacji zysku/straty przypadającej na jedną akcję.
Rok zakończony
Rok zakończony
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
Zysk lub strata netto przypadający na akcjonariuszy jednostki
dominującej
968
(393)
Zysk lub strata netto przypadający na zwykłych akcjonariuszy
jednostki dominującej
968
(393)
Liczba akcji w mln na koniec okresu sprawozdawczego
414
414
Liczba akcji w mln zastosowana do obliczenia zysku na jedną akcję
414
414
Zysk lub strata na jedną akcję (zwykły i rozwodniony) (w złotych)
2,34
(0,95)
24. Dywidendy
Do dnia zatwierdzenia do publikacji niniejszego sprawozdania finansowego, nie została podjęta decyzja o sposobie podziału
wyniku.
W dniu 14 czerwca 2021 roku Zwyczajne Walne Zgromadzenie podjęło uchwałę o pokryciu straty za rok 2020, która w całości
został pokryty z kapitału rezerwowego Spółki.
25. Rezerwy
25.1. Rezerwy na świadczenia na rzecz pracowników
Grupa dokonuje wyceny rezerw na świadczenia na rzecz pracowników po okresie zatrudnienia oraz na nagrody jubileuszowe
(patrz opis w nocie 9.17) przy zastosowaniu metod aktuarialnych.
Kwoty rezerw na świadczenia na rzecz pracowników oraz uzgodnienie przedstawiające zmiany ich stanu przedstawiono
w poniższych tabelach.
Świadczenia
emerytalne,
rentowe
i podobne
Taryfa
energetyczna
Zakładowy
Fundusz
Świadczeń
Socjalnych
Nagrody
jubileuszowe
RAZEM
Na dzień 1 stycznia 2021 roku
186
236
59
287
768
Sprzedaż jednostki zależnej
(1)
-
-
-
(1)
Koszty bieżącego zatrudnienia
7
3
1
13
24
Koszty przeszłego zatrudnienia
1
2
(19)
-
(16)
Zyski i straty aktuarialne, w tym powstałe
na skutek zmiany założeń:
(32)
(41)
(12)
(42)
(127)
finansowych
(39)
(44)
(12)
(50)
(145)
demograficznych
(3)
(14)
(4)
(5)
(26)
pozostałych
10
17
4
13
44
Wypłacone świadczenia
(14)
(10)
(2)
(26)
(52)
Koszty odsetek
2
3
1
3
9
Na dzień 31 grudnia 2021 roku, w tym:
149
193
28
235
605
Krótkoterminowe
13
13
1
25
52
Długoterminowe
136
180
27
210
553
Wpływ na inne całkowite dochody wynikający z zysków i strat aktuarialnych od rezerw na Świadczenia emerytalne, rentowe
i podobne, na Taryfę energetyczną i Zakładowy Fundusz Świadczeń Socjalnych wynosi -85 mln i widoczny jest
w Skonsolidowanym Sprawozdaniu z całkowitych dochodów.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
60
Świadczenia
emerytalne,
rentowe
i podobne
Taryfa
energetyczna
Zakładowy
Fundusz
Świadczeń
Socjalnych
Nagrody
jubileuszowe
RAZEM
Na dzień 1 stycznia 2020 roku
168
221
51
261
701
Koszty bieżącego zatrudnienia
9
5
2
18
34
Koszty przeszłego zatrudnienia
-
(4)
-
5
1
Zyski i straty aktuarialne
18
20
7
25
70
finansowych
19
14
7
19
59
demograficznych
-
-
-
-
-
pozostałych
(1)
6
-
6
11
Wypłacone świadczenia
(13)
(10)
(2)
(27)
(52)
Koszty odsetek
4
4
1
5
14
Na dzień 31 grudnia 2020 roku, w tym:
186
236
59
287
768
Krótkoterminowe
12
10
1
25
48
Długoterminowe
174
226
58
262
720
Wpływ na inne całkowite dochody wynikający z zysków i strat aktuarialnych od rezerw na Świadczenia emerytalne, rentowe
i podobne, na Taryfę energetyczną i Zakładowy Fundusz Świadczeń Socjalnych wynosi 45 mln i widoczny jest
w Skonsolidowanym Sprawozdaniu z całkowitych dochodów.
Główne założenia przyjęte przez aktuariusza do wyliczenia kwoty zobowiązania na dzień kończący okres sprawozdawczy są
następujące:
Rok zakończony
Rok zakończony
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
Stopa dyskontowa
3,60%
1,20%
Wskaźnik rotacji pracowników
3,12%
3,14%
Przewidywana stopa wzrostu wynagrodzeń
3,00%
3,00%
Przewidywana stopa wzrostu podstawy odpisu na ZFŚS
4,50%
4,00%
Przewidywana stopa wzrostu ekwiwalentu energetycznego
0,97%
0,90%
Na podstawie danych otrzymanych od aktuariusza Grupa szacuje, że wpływ zmiany założeń na wysokość rezerw na świadczenia
emerytalne i rentowe, nagrody jubileuszowe, zakładowy fundusz świadczeń socjalnych oraz taryfę energetyczną byłby
następujący:
Rezerwy aktuarialne
Wartość
księgowa
Analiza wrażliwości
na zmianę stopy
dyskontowej
Analiza wrażliwości
na zmianę stopy
wzrostu
wynagrodzeń
Analiza
wrażliwości na
zmianę
ekwiwalentu
energetycznego
PLN
Odchylenie w PLN
+0,5 p.p.
-0,5 p.p.
+0,5%
-0,5%
+0,5%
-0,5%
Na dzień 31 grudnia 2021
Rezerwa na świadczenia emerytalne,
rentowe i podobne
149
(7)
7
6
(6)
-
-
Taryfa energetyczna
193
(10)
11
-
-
10
(10)
Zakładowy Fundusz Świadczeń
Socjalnych
28
(2)
2
2
(2)
-
-
Nagrody jubileuszowe
235
(8)
9
9
(8)
-
-
RAZEM
605
(27)
29
17
(16)
10
(10)
Wpływ na zysk brutto
8
(9)
(9)
8
-
-
Na dzień 31 grudnia 2020
Rezerwa na świadczenia emerytalne,
rentowe i podobne
186
(10)
11
9
(8)
-
-
Taryfa energetyczna
236
(16)
18
-
-
17
(15)
Zakładowy Fundusz Świadczeń
Socjalnych
59
(5)
6
6
(5)
-
-
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
61
Rezerwy aktuarialne
Wartość
księgowa
Analiza wrażliwości
na zmianę stopy
dyskontowej
Analiza wrażliwości
na zmianę stopy
wzrostu
wynagrodzeń
Analiza
wrażliwości na
zmianę
ekwiwalentu
energetycznego
PLN
Odchylenie w PLN
+0,5 p.p.
-0,5 p.p.
+0,5%
-0,5%
+0,5%
-0,5%
Nagrody jubileuszowe
287
(12)
13
12
(11)
-
-
RAZEM
768
(43)
48
27
(24)
17
(15)
Wpływ na zysk brutto
12
(13)
(12)
11
-
-
25.2. Pozostałe rezerwy
Spory
sądowe
Rekultywacja
oraz koszty
likwidacji
Zobowiązania
z tytułu emisji
gazów
Obowiązek
dotyczący
praw
majątkowych
Rezerwa na
zobowiązania
inwestycyjne
Inne
rezerwy
RAZEM
Na dzień 1 stycznia
2021 roku
197
113
197
124
218
69
918
Sprzedaż jednostki
zależnej
(1)
-
-
-
-
-
(1)
Koszty odsetek
-
2
-
-
-
-
2
Utworzone
91
-
600
623
-
36
1 350
Rozwiązane
(18)
(35)
-
-
(172)
(5)
(230)
Wykorzystane
(23)
-
(204)
(584)
-
(23)
(834)
Przeniesienie na
zobowiązania
bezpośrednio
związane z aktywami
zaklasyfikowanymi
jako przeznaczone do
sprzedaży
-
-
-
-
-
(3)
(3)
Na dzień 31 grudnia
2021 roku, w tym:
246
80
593
163
46
74
1 202
Krótkoterminowe
167
-
593
163
46
52
1 021
Długoterminowe
79
80
-
-
-
22
181
Kwota rozwiązania rezerwy na rekultywację oraz koszty likwidacji w 2021 roku wynika ze wzrostu stopy dyskonta do poziomu
3,59% dla rezerw planowanych do wykorzystania do roku 2030 oraz 3,72% dla rezerw do wykorzystania po roku 2030.
Spory
sądowe
Rekultywacja
oraz koszty
likwidacji
Zobowiązania
z tytułu emisji
gazów
Obowiązek
dotyczący
praw
majątkowych
Rezerwa na
zobowiązania
inwestycyjne
Inne
rezerwy
RAZEM
Na dzień 1 stycznia
2020 roku
128
78
174
96
-
192
668
Koszty odsetek
-
1
-
-
-
-
1
Utworzone
86
34
197
574
219
64
1 174
Rozwiązane
(20)
-
-
-
(1)
(134)
(155)
Wykorzystane
(4)
-
(174)
(546)
-
(53)
(777)
Przeniesienie z
rozliczeń
międzyokresowych
7
-
-
-
-
-
7
Na dzień 31 grudnia
2020 roku, w tym:
197
113
197
124
218
69
918
Krótkoterminowe
125
-
197
124
218
51
715
Długoterminowe
72
113
-
-
-
18
203
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
62
Kwota utworzenia rezerwy na rekultywację oraz koszty likwidacji w 2020 roku wynika głównie ze zmiany stopy dyskonta do
poziomu 1,22% oraz utworzenia nowej rezerwy na FW Przykona.
Rezerwa na rekultywację oraz koszty likwidacji
W 2008 roku spółka Energa Elektrownie Ostrołęka SA zawiązała rezerwę na rekultywację składowisk popiołu, która będzie
rozliczana do 2030 roku. W pozycji tej prezentowane jest także rezerwa na rekultywację składowisk odpadów paleniskowych
ENERGA Kogeneracja Sp. z o. o., która będzie rozliczana do 2057 roku.
W ramach tej kategorii prezentowane są też rezerwy na koszty demontażu poniższych farm wiatrowych:
• FW Bystra - rezerwa utworzona w 2012 roku i rozliczana do 2037 roku,
• FW Karścino - rezerwy utworzone w 2009 roku i rozliczane do 2034 roku,
• FW Karcino - rezerwa utworzone w 2010 roku i rozliczana do 2035 roku,
• FW Myślino - rezerwa utworzone w 2015 roku i rozliczana do 2040 roku,
• FW Parsówek - rezerwa utworzone w 2016 roku i rozliczana do 2041 roku.
• FW Przykona – rezerwa utworzona w 2020 roku i rozliczana do 2045 roku.
Rezerwa na spory sądowe
W wyniku zmian ustrojowych w latach dziewięćdziesiątych ubiegłego stulecia w obecnej rzeczywistości prawnej i gospodarczej
powstały poważne problemy z urządzeniami przesyłowymi zbudowanymi w poprzednim systemie prawnym na nieruchomościach
prywatnych. Głównym tytułem rezerw na sprawy sporne są sprawy dotyczące infrastruktury energetycznej usadowionej na
prywatnych gruntach, bez pozyskania stosownych tytułów prawnych. Stan rezerw z tego tytułu wyniósł na koniec 2021 roku
64 mln zł zaś na koniec 2020 roku – 66 mln zł.
W 2021 roku ze względu na ryzyko dotyczące niekorzystnego rozstrzygnięcia sporu z Mostostalem została utworzona rezerwa
na 36 mln. Łączna wartość rezerwy na koniec 2021 roku wynosi 43 mln.
Pozostała część rezerw dotyczy spraw sądowych o kary z Urzędem Regulacji Energetyki i związanych z zaprzestaniem realizacji
umów sprzedaży praw majątkowych wynikających ze świadectw pochodzenia.
Inne rezerwy
W tej kategorii prezentowane są głównie rezerwy dotyczące podatku akcyzowego stanowiącego obowiązek podatkowy od ilości
sprzedanej energii elektrycznej do odbiorcy końcowego 9 mln, od niezasadnego wynagrodzenia dla Lasów Państwowych 10 mln,
na ryzyko podatkowe 10 mln, na podatek od nieruchomości 7 mln, oraz rezerwa na opłaty wobec Polskiej Fundacji Narodowej
15,5 mln.
Rezerwa na rozliczenie projektu węglowego w Ostrołęce
Na skutek decyzji dotyczącej zmiany technologii bloku energetycznego z węglowej na gazową dla inwestycji realizowanej przez
spółkę Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o. („SPV”), prowadzone są analizy mające doprowadzić do rozliczenia dotychczas
poniesionych kosztów Generalnego Wykonawcy („GW”).
W wyniku podpisania w dniu 25 czerwca 2021 r. przez Elektrownię Ostrołęka Sp. z o.o., CCGT Ostrołęka Sp. z o.o. , Wykonawcę
projektu węglowego (GE Power sp. z o.o. oraz GE Steam Power Systems S.A.S.) oraz Wykonawcę projektu gazowego (General
Electric Global Services, GmbH razem z GE Power sp. z o.o.) „Dokument zmiany kontraktu z dnia 12 lipca 2018 r. na budowę
Elektrowni Ostrołęka "C" o mocy 1000 MW", weszło w życie tzw. "Porozumienie ws. Rozliczenia". Koszty rozliczenia projektu
węglowego będą pokrywane przez Energę i Eneę proporcjonalnie do udziału posiadanego w kapitale podstawowym SPV tj. po
50%. , co wynika z zawartego w dniu 22 grudnia 2020 roku Porozumienia w sprawie współpracy przy rozliczeniu inwestycji
budowlanej Elektrowni Ostrołęka C. W wyniku podpisania w dniu 22 grudnia 2021 roku Aneksu do porozumienia dotyczącego
rozliczenia Projektu Węglowego w ramach kontraktu dotyczącego budowy Elektrowni Ostrołęka "C” przedłużono okres rozliczenia
projektu do 25 marca 2022 roku. Na moment publikacji sprawozdania finansowego Grupy Energa, spółka Elektrownia Ostrołęka
dokonuje ostatnich uzgodnień i finalizuje rozliczenia z Generalnym Wykonawcą. W wyniku podpisania Aneksu oraz postępującego
rozliczenia z Generalnym Wykonawcą, szacunkowa kwota zobowiązania pozostającego do całkowitego rozliczenia Projektu
Węglowego przypadająca na Energę SA została skorygowana do wysokości 46 mln zł.
26. Pozostałe zobowiązania
26.1. Pozostałe zobowiązania finansowe długoterminowe
Stan na
Stan na
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
Pochodne instrumenty finansowe
-
5
Pozostałe*
9
17
Razem
9
22
* dotyczy zabezpieczenia należytego wykonania umowy, gwarancji (kaucje, wadia)
26.2. Pozostałe zobowiązania krótkoterminowe
Stan na
Stan na
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
Zobowiązania z tytułu podatków, ceł, ubezpieczeń społecznych
i innych
110
100
Podatek VAT
34
18
Zobowiązania z tytułu ubezpieczeń społecznych
50
55
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
63
Stan na
Stan na
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
Podatek dochodowy od osób fizycznych
19
21
Opłaty za korzystanie ze środowiska i inne
6
5
Pozostałe
1
1
Pozostałe zobowiązania niefinansowe
51
59
Zobowiązania z tytułu wynagrodzeń
43
49
Pozostałe
8
10
RAZEM
161
159
27. Rozliczenia międzyokresowe i dotacje
Stan na
Stan na
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
Dotacje otrzymane
325
233
Rozliczenia międzyokresowe z tytułu premii rocznej i nagród dla
pracowników
107
110
Rozliczenia międzyokresowe z tytułu niewykorzystanych urlopów
33
40
Nagrody dla Zarządów
15
15
Pozostałe rozliczenia międzyokresowe
1
3
RAZEM, w tym:
481
401
Długoterminowe
301
214
Krótkoterminowe
180
187
Na dzień 31 grudnia 2021 roku jako dotacje Grupa ujmuje przede wszystkim efekt wyceny kredytów preferencyjnych
z Europejskiego Banku Inwestycyjnego rozliczany przez okres spłaty kredytów (patrz opis w nocie 9.23 oraz 30.5), w kwocie
43 mln zł oraz otrzymane dofinansowanie na realizację projektu budowy bloku energetycznego na biomasę w Elblągu rozliczane
przez okres amortyzacji aktywów do 2054 roku, w kwocie 23 mln zł. Dodatkowo spółki Linii biznesowej Wytwarzanie otrzymały
dofinansowanie z Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w kwocie 26 mln zł na przebudowę sieci
ciepłowniczych. Ponadto spółka Energa-Operator SA pozyskała dofinansowanie do projektu „Przebudowa sieci do standardów
Smart Grid poprzez instalowanie inteligentnego opomiarowania i automatyzację sieci w celu aktywizacji odbiorców dla poprawy
efektywności użytkowania energii oraz efektywnego zarządzania systemem elektroenergetycznym dla poprawy bezpieczeństwa
dostaw”. W 2021 roku na ten cel Spółka otrzymała kolejne 72 m zł. Natomiast spółka Energa OZE SA, w 2021 roku otrzymała
od rządu Japonii specjalistyczny sprzęt, potrzebny do budowy magazynu energii, o wartości 23 mln zł.
28. Majątek socjalny oraz zobowiązania ZFŚS
Ustawa z dnia 4 marca 1994 roku o Zakładowym Funduszu Świadczeń Socjalnych z późniejszymi zmianami stanowi,
że Zakładowy Fundusz Świadczeń Socjalnych tworzą pracodawcy (spółki) zatrudniający powyżej 20 pracowników na pełne etaty.
Jednostki wchodzące w skład Grupy tworzą takie fundusze i dokonują okresowych odpisów. Fundusze Spółek Grupy Kapitałowej
Energa SA nie posiadają rzeczowych aktywów trwałych. Celem Funduszy jest subsydiowanie działalności socjalnej
poszczególnych spółek wchodzących w skład Grupy, udzielanie pożyczek pracownikom oraz subsydiowanie pozostałych kosztów
socjalnych jak np. dopłaty do wypoczynku pracowników.
Jednostki wchodzące w skład Grupy skompensowały na poziomie jednostkowym aktywa swoich Funduszy ze swoimi
zobowiązaniami wobec Funduszu, ponieważ aktywa te nie stanowią oddzielnych aktywów spółek.
Tabela poniżej przedstawia analitykę aktywów, zobowiązań oraz kosztów Funduszu.
Stan na
Stan na
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
Pożyczki udzielone pracownikom
4
5
Środki pieniężne
2
3
Zobowiązania z tytułu Funduszu
6
7
Saldo po skompensowaniu
-
1
Odpisy na Fundusz w okresie
29
35
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
64
29. Aktywa zaklasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży
W dniu 30 września 2021 roku dokonano oceny przesłanek reklasyfikacji aktywów netto posiadanych w spółce Energa Invest
Sp. z o.o. na aktywa przeznaczone do sprzedaży. W przypadku wyżej wymienionej spółki zakłada się, że sprzedaż udziałów
nastąpi w ciągu kolejnych 12 miesięcy. W związku z powyższym na koniec III kwartału 2021 roku dokonano reklasyfikacji
posiadanych przez Grupę aktywów netto spółki Energa Invest Sp. z o.o. na aktywa przeznaczone do sprzedaży.
Podstawowe kategorie aktywów i zobowiązań składające się na działalność sklasyfikowaną jako przeznaczona do sprzedaży na
dzień kończący okres sprawozdawczy zaprezentowane są w poniższej tabeli:
Stan na
31 grudnia 2021
AKTYWA
Rzeczowe aktywa trwałe
(34)
Nieruchomości inwestycyjne
(2)
Aktywa niematerialne
(2)
Aktywa z tytułu prawa do użytkowania
(5)
Aktywa z tytułu podatku odroczonego
(2)
Należności z tytułu dostaw i usług
(2)
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
(1)
Pozostałe aktywa krótkoterminowe
(1)
Aktywa zaklasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży
(49)
ZOBOWIĄZANIA
Zobowiązania z tytułu leasingu długoterminowe
(3)
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług
(4)
Rozliczenia międzyokresowe i dotacje
(4)
Rezerwy krótkoterminowe
(3)
Pozostałe zobowiązania finansowe
(2)
Pozostałe zobowiązania krótkoterminowe
(4)
Zobowiązanie bezpośrednio związane z aktywami zaklasyfikowanymi jako
przeznaczone do sprzedaży
(20)
NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH
30. Instrumenty finansowe
30.1. Wartość księgowa kategorii i klas instrumentów finansowych
Stan na
Instrumenty
pochodne
Instrumenty
pochodne
zabezpieczające
Wyceniane wg
zamortyzowanego
kosztu
Instrumenty
finansowe
wyłączone z
zakresu
MSSF 9
RAZEM
31 grudnia 2021
Aktywa
Należności z tytułu dostaw i usług,
w tym:
-
-
2 074
-
2 074
doszacowanie przychodów z
tytułu sprzedaży
-
-
355
-
355
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
-
-
340
-
340
Pozostałe aktywa finansowe
16
255
88
-
359
Pochodne instrumenty finansowe
16
255
-
-
271
Pozostałe
-
-
88
-
88
RAZEM
16
255
2 502
-
2 773
Zobowiązania
Kredyty i pożyczki
-
-
2 704
-
2 704
Kredyty i pożyczki preferencyjne
-
-
981
-
981
Kredyty i pożyczki
-
-
1 723
-
1 723
Zobowiązania z tytułu emisji
dłużnych papierów wartościowych
-
-
2 532
-
2 532
Zobowiązania z tytułu dostaw i
usług
-
-
1 067
-
1 067
Zobowiązania z tytułu umów
-
-
306
-
306
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
65
Stan na
Instrumenty
pochodne
Instrumenty
pochodne
zabezpieczające
Wyceniane wg
zamortyzowanego
kosztu
Instrumenty
finansowe
wyłączone z
zakresu
MSSF 9
RAZEM
31 grudnia 2021
Pozostałe zobowiązania finansowe
99
-
319
877
1 295
Zobowiązania z tytułu nabycia
rzeczowych aktywów trwałych
oraz aktywów niematerialnych
-
-
254
-
254
Pochodne instrumenty
finansowe
99
-
-
-
99
Zobowiązania z tytułu dywidend
-
-
2
-
2
Zobowiązania z tytułu leasingu
-
-
-
877
877
Pozostałe
-
-
63
-
63
RAZEM
99
-
6 928
877
7 904
Stan na
31 grudnia 2020
Instrumenty
pochodne
Instrumenty
pochodne
zabezpieczające
Wyceniane wg
zamortyzowanego
kosztu
Instrumenty
finansowe
wyłączone z
zakresu
MSSF 9
RAZEM
Aktywa
Należności z tytułu dostaw i usług,
w tym:
-
-
1 941
-
1 941
doszacowanie przychodów z
tytułu sprzedaży
-
-
353
-
353
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
-
-
221
-
221
Pozostałe aktywa finansowe
16
53
68
-
137
Pochodne instrumenty finansowe
16
53
-
-
69
Pozostałe
-
-
68
-
68
RAZEM
16
53
2 230
-
2 299
Zobowiązania
Kredyty i pożyczki
-
-
3 432
-
3 432
Kredyty i pożyczki preferencyjne
-
-
1 241
-
1 241
Kredyty i pożyczki
-
-
2 186
-
2 186
Kredyty w rachunku bieżącym
-
-
5
-
5
Zobowiązania z tytułu emisji
dłużnych papierów wartościowych
-
-
2 561
-
2 561
Zobowiązania z tytułu dostaw i
usług
-
-
792
-
792
Zobowiązania z tytułu umów
-
-
142
-
142
Pozostałe zobowiązania finansowe
-
17
215
743
975
Zobowiązania z tytułu nabycia
rzeczowych aktywów trwałych oraz
aktywów niematerialnych
-
-
155
-
155
Pochodne instrumenty finansowe
-
17
-
-
17
Zobowiązania z tytułu dywidend
-
-
2
-
2
Zobowiązania z tytułu leasingu
-
-
-
743
743
Pozostałe
-
-
58
-
58
RAZEM
-
17
7 142
743
7 902
* w 2020 roku zmieniono nazwę kolumny z Wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy okresu na Instrumenty
pochodne
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
66
30.2. Pozycje przychodów, kosztów, zysków i strat ujęte w sprawozdaniu z całkowitych dochodów w podziale na kategorie instrumentów finansowych
Rok zakończony 31 grudnia 2021
Aktywa finansowe
wyceniane według
zamortyzowanego
kosztu
Zobowiązania
finansowe
wyceniane według
zamortyzowanego
kosztu
Instrumenty
pochodne
zabezpieczające
Instrumenty
pochodne
RAZEM
Przychody/ (Koszty) z tytułu odsetek
53
(120)
(56)
-
(123)
Różnice kursowe
-
7
(7)
-
-
Rozwiązanie odpisów aktualizujących/ aktualizacja wartości "w górę"
40
-
-
-
40
Utworzenie odpisów aktualizujących/ aktualizacja wartości "w dół"
(76)
-
-
-
(76)
Wycena instrumentów pochodnych
-
-
-
(324)
(324)
Aktualizacja wartości inwestycji
-
12
-
-
12
Zysk/ (strata) netto
17
(101)
(63)
(324)
(471)
Inne całkowite dochody
-
-
226
-
226
Całkowite dochody
17
(101)
163
(324)
(245)
Rok zakończony 31 grudnia 2020
Aktywa
wyceniane w wartości
godziwej przez wynik
finansowy okresu
Aktywa finansowe
wyceniane według
zamortyzowanego
kosztu
Zobowiązania finansowe
wyceniane według
zamortyzowanego kosztu
Instrumenty
pochodne
zabezpieczające
RAZEM
Przychody/ (Koszty) z tytułu odsetek
-
40
(168)
(60)
(188)
Różnice kursowe
-
-
(159)
129
(30)
Rozwiązanie odpisów aktualizujących/ aktualizacja wartości "w górę"
-
36
-
-
36
Utworzenie odpisów aktualizujących/ aktualizacja wartości "w dół"
-
(75)
-
-
(75)
Aktualizacja wartości inwestycji*
(176)
-
21
-
(155)
Zysk/ (strata) netto
(176)
1
(306)
69
(412)
Inne całkowite dochody
-
-
-
(54)
(54)
Całkowite dochody
(176)
1
(306)
15
(466)
* aktualizacja wartości inwestycji z tytułu udzielonych pożyczek na kwotę (187) mln oraz z tytułu instrumentów pochodnych na kwotę 11 mln
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
67
30.3. Wartość godziwa instrumentów finansowych
30.3.1. Instrumenty finansowe wyceniane na bieżąco w wartości godziwej
Niektóre aktywa i zobowiązania finansowe Grupy wyceniane są w wartości godziwej na koniec każdego okresu
sprawozdawczego.
Poniższa tabela przedstawia analizę instrumentów finansowych mierzonych w wartości godziwej, pogrupowanych według
trzypoziomowej hierarchii:
• poziom 1 – wartość godziwa oparta o ceny notowane (niekorygowane) oferowane za identyczne aktywa lub zobowiązania
na aktywnych rynkach, do których Grupa ma dostęp w dniu wyceny,
• poziom 2 – wartość godziwa oparta o dane wejściowe inne niż ceny notowane uwzględnione na poziomie 1, które są
obserwowalne w przypadku danego składnika aktywów lub zobowiązania, albo pośrednio, albo bezpośrednio,
• poziom 3 – wartość godziwa oparta o nieobserwowalne dane wejściowe dotyczące danego składnika aktywów
lub zobowiązania.
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
Poziom 2
Poziom 2
Aktywa
Instrumenty pochodne zabezpieczające (CCIRS III)
112
21
Instrumenty pochodne zabezpieczające (CCIRS IV)
138
32
Instrumenty pochodne zabezpieczające (IRS)
5
-
Inne instrumenty pochodne
16
16
Zobowiązania
Instrumenty pochodne zabezpieczające (CCIRS III)
-
4
Instrumenty pochodne zabezpieczające (CCIRS IV)
-
1
Instrumenty pochodne zabezpieczające (IRS)
-
12
Inne instrumenty pochodne
99
-
Wycena transakcji Cross Currency Interest Rate Swap („CCIRS”) oraz Interest Rate Swap („IRS”) do wartości godziwej odbywa
się poprzez dyskontowanie przyszłych przepływów pieniężnych. Stopy procentowe oraz basis spread używane do dyskonta
pozyskiwane są z systemu Bloomberg.
Na pozycje Aktywa - inne instrumenty pochodne składają się opcje kupna akcji spółki Polimex-Mostostal SA. Opcje zostały nabyte
od Towarzystwa Finansowego Silesia Sp. z o.o. na podstawie umowy z dnia 18 stycznia 2017 roku z późniejszymi aneksami
i dotyczą nabycia w 22 transzach łącznie około 7 mln akcji Polimex-Mostostal SA, po cenie nominalnej 2 zł za akcję. Terminy
realizacji opcji ustalono pomiędzy 31 sierpnia 2021 roku a 30 listopada 2026 roku. Wycena opcji kupna akcji spółki Polimex-
Mostostal SA (opcje call) do wartości godziwej została przeprowadzona z wykorzystaniem modelu Blacka-Scholesa. W wycenie
uwzględniono bieżącą cenę oraz historyczną zmienność cen akcji spółki. Stopę wolną od ryzyka wyznaczono w oparciu
o rentowność obligacji skarbowych o zapadalności zbliżonej do terminu wygaśnięcia opcji.
W pozycji Zobowiązania - Inne instrumenty pochodne ujęto zawierane przez spółkę Energa Elektrownie Ostrołęka SA transakcje
terminowe na kontraktach typu PEAK notowanych na Towarowej Giełdzie Energii („TGE”) dotyczących zakupu i sprzedaży energii
elektrycznej. Transakcje terminowe zawierane za pośrednictwem TGE w odniesieniu do zakupów i sprzedaży energii elektrycznej
są transakcjami z fizyczną dostawą, przy czym rozliczenie finansowe transakcji następuje zazwyczaj w kwocie netto.
W momencie zawarcia danego kontraktu Energa Elektrownie Ostrołęka SA. dokonuje klasyfikacji na instrumenty spełniające
wymogi MSSF 9 w zakresie wykorzystania w ramach własnej działalności (tzw. „own use exemption”), które nie podlegają wycenie
oraz instrumenty które nie spełniają wymogów own use exemption„ a zatem są wyceniane do wartości godziwej przez wynik
finansowy.
Grupa kieruje się istotnym profesjonalnym osądem w celu określenia czy dana transakcja terminowa może być uznana za
dokonaną w ramach własnej działalności, a tym samym podlegać wyłączeniu z obowiązku wyceny.
Zgodnie ze standardem, dokonując klasyfikacji umów, Grupa ocenia przede wszystkim czy:
• dany kontrakt został zawarty w celu otrzymania lub dostarczenia składników niefinansowych zgodnie z oczekiwanymi
przez Grupę potrzebami, w tym przede wszystkim czy wolumen sprzedanych lub zakupionych składników
niefinansowych odpowiada skali normalnej działalności operacyjnej Grupy,
• w wyniku realizacji kontraktu dochodzi do fizycznej dostawy składników niefinansowych,
• kontrakt nie może być uznany za wystawioną opcję kupna lub sprzedaży instrumentu niefinansowego zgodnie
z MSSF 9.
W wyniku przeprowadzonej analizy Grupa uznała, że część kontraktów terminowych w zakresie handlu energią elektryczną
będących w jej posiadaniu na dzień bilansowy spełnia definicję instrumentu finansowego w myśl MSSF 9 i tym samym podlega
obowiązkowi wyceny.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
68
Wartość godziwa zawartych kontraktów jest ustalana poprzez odniesienie kursu zawarcia do bieżących kursów terminowych
wyliczanych na podstawie danych rynkowych. Instrumenty te wykazuje się jako aktywa, gdy ich wartość jest dodatnia i jako
zobowiązania, gdy ich wartość jest ujemna.
Kontrakty nie spełniające wymogów dla skorzystania z own use exemption zrealizowane w roku 2021 wyniosły 225 mln zł
natomiast otwarte na dzień bilansowy wyniosły 99 mln zł. Wartość wyceny bilansowej została odniesiona na zobowiązania
finansowe.
W rachunku zysków i strat wycena do wartości godziwej odnoszona jest w działalności operacyjnej w pozycji „Wynik na
instrumentach finansowych wycenianych w wartości godziwej przez rachunek zysków i strat” ze względu na to, że kontrakty
dotyczą działalności podstawowej spółki Energa Elektrownie Ostrołęka SA.
30.3.2. Instrumenty finansowe, które nie są na bieżąco wyceniane w wartości godziwej
Z wyjątkiem informacji podanych w tabeli poniżej wartość księgowa aktywów oraz zobowiązań finansowych nie odbiega istotnie
od ich wartości godziwych.
Zobowiązania z tytułu emisji euroobligacji oraz
obligacji hybrydowych
Wartość księgowa
Wartość godziwa
Poziom 1
Poziom 2
Stan na 31 grudnia 2021
2 532
1 476
1 151
euroobligacje
1 393
1 476
-
obligacje hybrydowe
1 139
-
1 151
Stan na 31 grudnia 2020
2 561
1 476
1 444
euroobligacje
1 396
1 476
-
obligacje hybrydowe
1 165
-
1 144
Wartość godziwa zobowiązań z tytułu obligacji wyemitowanych w euro została oszacowana: w przypadku euroobligacji na
podstawie kwotowań z systemu Bloomberg z dnia 31 grudnia 2021 roku, które są ustalane na podstawie transakcji na giełdzie
w Luksemburgu oraz obrotu pozagiełdowego natomiast w przypadku obligacji hybrydowych w oparciu o analizę przyszłych
przepływów pieniężnych zdyskontowanych przy zastosowaniu aktualnych na dzień 31 grudnia 2021 roku stóp procentowych.
30.4. Opis istotnych pozycji w ramach poszczególnych kategorii instrumentów finansowych
30.4.1. Aktywa finansowe
Aktywa wyceniane według zamortyzowanego kosztu
Główną pozycję kategorii instrumentów finansowych ujmowanych jako aktywa wyceniane według zamortyzowanego kosztu
stanowią należności z tytułu dostaw i usług oraz z tytułu umów.
Należności z tytułu dostaw i
usług oraz z tytułu umów
Bieżące
Przeterminowane (w dniach)
Ogółem
<30
30–90
90-180
180-360
>360
Stan na 31 grudnia 2021
Przed uwzględnieniem odpisu
aktualizującego
1 825
123
53
18
33
382
2 434
Odpis aktualizujący
-
(31)
(4)
(6)
(23)
(296)
(360)
Po uwzględnieniu odpisu
aktualizującego
1 825
92
49
12
10
86
2 074
Stan na 31 grudnia 2020
Przed uwzględnieniem odpisu
aktualizującego
1 682
154
54
28
35
305
2 258
Odpis aktualizujący
(24)
(4)
(4)
(11)
(20)
(254)
(317)
Po uwzględnieniu odpisu
aktualizującego
1 658
150
50
17
15
51
1 941
Instrumenty pochodne zabezpieczające
Instrumenty pochodne zabezpieczające CCIRS i IRS zostały szczegółowo opisane w nocie 30.6.
Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy
Do pozycji aktywów finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy Grupa kwalifikuje opcje kupna akcji
spółki Polimex-Mostostal SA.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
69
Odpisy aktualizujące wartość aktywów finansowych
Odpisy aktualizujące
należności z tytułu
dostaw i usług oraz
aktywa z tytułu umów
Odpisy aktualizujące
obligacje, bony
skarbowe oraz inne
dłużne papiery
wartościowe
Odpisy aktualizujące
udziały i akcje w
jednostkach
stowarzyszonych
Odpis aktualizujący na dzień 1 stycznia 2021 roku
317
36
555
Przekwalifikowanie odpisów z pozostałych należności
34
-
-
Utworzenie odpisów aktualizujących
76
-
-
Wykorzystanie
(27)
-
-
Odpisanie niewykorzystanych kwot (rozwiązanie
odpisu)
(40)
-
(21)
Zmiana składu konsolidowanych jednostek
-
(36)
-
Odpis aktualizujący na dzień 31 grudnia 2021 roku
360
-
534
-
-
-
Odpis aktualizujący na dzień 1 stycznia 2020 roku
310
36
372
Utworzenie odpisów aktualizujących
75
-
183
Wykorzystanie
(32)
-
-
Odpisanie niewykorzystanych kwot (rozwiązanie
odpisu)
(36)
-
-
Odpis aktualizujący na dzień 31 grudnia 2020 roku
317
36
555
30.4.2. Zobowiązania finansowe
Wszystkie zobowiązania finansowe Grupy są klasyfikowane jako zobowiązania finansowe wyceniane według zamortyzowanego
kosztu, za wyjątkiem instrumentów pochodnych zabezpieczających. W tej kategorii instrumentów finansowych Grupa prezentuje
przede wszystkim otrzymane kredyty i pożyczki oraz wyemitowane obligacje.
Kredyty i pożyczki
Zobowiązania
z tytułu emisji
dłużnych papierów
wartościowych
Łącznie
zobowiązania
z tytułu
finansowania
Stan na 31 grudnia 2020
3 432
2 561
5 993
Uruchomienie
2 718
-
2 718
Spłata/Wykup
(3 458)
-
(3 458)
Zmiany z tytułu różnic kursowych
-
(9)
(9)
Spłata odsetek
(35)
(73)
(108)
Odsetki naliczone w okresie
45
65
110
Pozostałe zmiany
2
(12)
(10)
Stan na 31 grudnia 2021
2 704
2 532
5 236
W ramach odsetek zapłaconych wykazanych w skonsolidowanym sprawozdaniu z przepływów pieniężnych są ujęte również
kwoty dotyczące instrumentów zabezpieczających płatności odsetkowe związane z posiadanymi zobowiązaniami finansowymi
56 mln i leasingowymi 40 mln.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
70
Kredyty i pożyczki
Stan na
Stan na
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
Waluta
PLN
Stopa Referencyjna
WIBOR, Stopa redyskontowa
Wartość kredytu/ pożyczki
2 704
3 432
z tego o terminie spłaty przypadającym w okresie:
do 1 roku (krótkoterminowe)
1 395
1 742
od 1 roku do 3 lat
758
769
od 3 lat do 5 lat
265
533
powyżej 5 lat
286
388
Na dzień 31 grudnia 2021 i 31 grudnia 2020 roku wartość pozostających do dyspozycji Grupy limitów kredytowych wyniosła
odpowiednio 6 564,7 mln zł (wykorzystane w 40,9%) i 5 575,1 mln zł (wykorzystane w 61,4%) .
Szczegółowe informacje dotyczące zaciągniętych kredytów i pożyczek zostały przedstawione w nocie 30.5.
Zobowiązania z tytułu wyemitowanych obligacji
Stan na
Stan na
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
Waluta
EUR
Stopa Referencyjna
stała
Wartość emisji
w walucie
551
555
w złotych
2 532
2 561
z tego o terminie spłaty przypadającym w okresie:
do 1 roku (krótkoterminowe)
31
41
od 1 roku do 2 lat
569
-
od 2 lat do 3 lat
-
577
powyżej 5 lat
1 932
1 943
Szczegółowe informacje dotyczące wyemitowanych obligacji zostały przedstawione w nocie 30.5
30.5. Dostępne finansowanie zewnętrzne
W bieżącym okresie sprawozdawczym oraz na dzień kończący okres sprawozdawczy i dzień zatwierdzenia niniejszego
sprawozdania finansowego do publikacji, nie wystąpiły przypadki naruszenia zobowiązań umownych wynikających z warunków
pozyskanego finansowania zewnętrznego.
Dostępne finansowania zewnętrzne według stanu na dzień 31 grudnia 2021 roku przedstawia poniższa tabela:
Podmiot
finansujący
Rodzaj
zobowiązania
Cel finansowania
Data
zawarcia
umowy
Limit
finansowania
Kwota
dostępnego
finansowania
Zadłużenie
nominalne
na
31.12.2021
Termin
spłaty
Europejski
Bank
Inwestycyjny
Kredyt
Program inwestycyjny
Energa-Operator SA
16-12-2009
1 050
-
291
15-12-2025
Europejski
Bank
Inwestycyjny
Kredyt
Program inwestycyjny
Energa-Operator SA
10-07-2013
1 000
-
663
15-09-2031
Europejski
Bank
Odbudowy i
Rozwoju
Kredyt
Program inwestycyjny
Energa-Operator SA
29-04-2010
1 076
-
278
18-12-2024
Europejski
Bank
Odbudowy i
Rozwoju
Kredyt
Program inwestycyjny
Energa-Operator SA
26-06-2013
800
-
286
18-12-2024
Nordycki Bank
Inwestycyjny
Kredyt
Program inwestycyjny
Energa-Operator SA
30-04-2010
200
-
11
15-06-2022
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
71
Podmiot
finansujący
Rodzaj
zobowiązania
Cel finansowania
Data
zawarcia
umowy
Limit
finansowania
Kwota
dostępnego
finansowania
Zadłużenie
nominalne
na
31.12.2021
Termin
spłaty
Obligatariusze
Euroobligacje
Cele ogólnokorporacyjne
07-03-2017
1 380¹
-
1 380¹
07-03-2027
PKO Bank
Polski SA
Limit kredytowy
Cele ogólnokorporacyjne
20-09-2012
200
137
63²
19-09-2022
Nordycki Bank
Inwestycyjny
Kredyt
Budowa FW Myślino
23-10-2014
68
-
30
15-09-2026
WFOŚiWG
Pożyczka
Program inwestycyjny
Elektrownia CCGT
Gdańsk Sp. z o.o.
27-06-2014
7
-
7
30-06-2024
NFOSiGW
Pożyczka
Program inwestycyjny
Energa Elektrownie
Ostrołęka SA
30-08-2018
134
-
121
20-12-2028
Europejski
Bank
Inwestycyjny
Obligacje
hybrydowe
Program inwestycyjny
Energa-Operator SA
04-09-2017
1 150³
-
1 150³
12-09-2037
Kredyt
konsorcjalny
Kredyt
rewolwingowy
finansowanie celów
korporacyjnych Energa
SA, w tym finansowanie
bieżącej działalności oraz
finansowanie programu
inwestycyjnego, z
wyłączeniem nakładów
inwestycyjnych w
zakresie energetyki
węglowej
17-09-2019
2 000
2 000
-
17-09-2024
4
Bank
Gospodarstwa
Krajowego
Kredyt
rewolwingowy
finansowanie celów
korporacyjnych Energa
SA, w tym finansowanie
bieżącej działalności oraz
finansowanie programu
inwestycyjnego oraz
refinansowanie
zadłużenia finansowego
03-07-2020
500
400
100
18-08-2023
SMBC
Kredyt
rewolwingowy
finansowanie celów
korporacyjnych Energa
SA, w tym finansowanie
bieżącej działalności oraz
finansowanie programu
inwestycyjnego oraz
refinansowanie
zadłużenia finansowego,
z wyłączeniem nakładów
inwestycyjnych w
zakresie energetyki
węglowej
28-07-2020
552
5
552
-
28-07-2025
PKN Orlen
Pożyczka
Finansowanie celów
ogólnokorporacyjnych
31-05-2021
1 000
100
900
30-05-2022
Europejski
Bank
Inwestycyjny
Kredyt
Program inwestycyjny
Energa-Operator SA
16-12-2021
690
6
690
-
16-12-2041
RAZEM
11 807
3 879
5 280
1
zobowiązanie z tytułu euroobligacji w łącznej kwocie 300 mln EUR przeliczone po kursie średnim NBP z dnia 31 grudnia 2021 roku
2
wartość limitów gwarancyjnym udzielonych spółkom Grupy Kapitałowej Energa na podstawie zawartych umów wykonawczych
(wykorzystanie limitu globalnego)
3
zobowiązanie w tytułu obligacji hybrydowych w kwocie 250mln EUR przeliczone po kursie średnim NBP z dnia 31 grudnia 2021 roku
4
kredyt udzielony jest na okres 5 lat od dnia podpisania umowy z możliwością przedłużenia o rok; wskazana data jest końcową datą
obowiązywania umowy, kredyt traktowany jest jako krótkoterminowy
5
zobowiązanie w kwocie 120 mln EUR przeliczone po średnim kursie NBP z dnia 31 grudnia 2021 roku
6
zobowiązanie w kwocie 150 mln EUR przeliczone po średnim kursie NBP z dnia 31 grudnia 2021 roku
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
72
30.6. Rachunkowość zabezpieczeń przepływów pieniężnych
Zabezpieczenie ryzyka walutowego
Pomiędzy spółką celową Energa Finance AB (publ) a Energa SA została zawarta umowa pożyczki denominowana w EUR
na kwotę 200 mln EUR. W celu zabezpieczenia ryzyka walutowego z tytułu powyższej pożyczki, Grupa zawarła w kwietniu 2017
roku transakcje walutowej zamiany stóp procentowych CCIRS o nominale 200 mln EUR („CCIRS III”).
Jako pozycję zabezpieczaną w powyższych relacjach zabezpieczających, Grupa desygnowała ryzyko walutowe z tytułu
wewnątrzgrupowych pożyczek denominowanych w EUR. Zabezpieczeniu podlega ryzyko walutowe dotyczące 100% łącznego
nominału pożyczki.
Jako instrument zabezpieczający Grupa desygnowała transakcję CCIRS, w ramach której Grupa otrzymuje przepływy pieniężne
o stałym oprocentowaniu w walucie EUR oraz płaci przepływy pieniężne o stałym oprocentowaniu w walucie PLN. Przepływy
pieniężne otrzymywane przez Grupę pokrywają się z przepływami pieniężnymi z tytułu pożyczek wewnątrzgrupowych. Grupa
oczekuje wystąpienia zabezpieczanych przepływów do lutego 2027 roku.
We wrześniu 2017 roku Energa SA dokonała emisji obligacji hybrydowych na łączną kwotę 250 mln EUR. W celu zabezpieczenia
ryzyka walutowego z tytułu tych obligacji Spółka zawarła transakcje walutowej zamiany stóp procentowych CCIRS („CCIRS IV”).
Jako pozycję zabezpieczaną w relacjach zabezpieczających, Spółka desygnowała ryzyko walutowe z tytułu emisji obligacji
hybrydowych denominowanych w EUR. Zabezpieczeniu podlega ryzyko walutowe dotyczące 100% łącznego nominału
wyemitowanych obligacji.
Jako instrument zabezpieczający Spółka desygnowała transakcje CCIRS, w ramach której Spółka otrzymuje przepływy pieniężne
o stałym oprocentowaniu w walucie EUR oraz płaci przepływy pieniężne o stałym oprocentowaniu w walucie PLN. Przepływy
pieniężne otrzymywane przez Spółkę pokrywają się z przepływami pieniężnymi z tytułu wyemitowanych obligacji. Spółka
oczekuje wystąpienia zabezpieczanych przepływów pieniężnych do września 2027 roku.
Zabezpieczenie ryzyka stopy procentowej
W kwietniu i czerwcu 2018 roku Spółka zawarła transakcje zamiany stóp procentowych IRS w celu zabezpieczenia ryzyka stopy
procentowej wynikającego z wykorzystanego finansowania z tytułu (patrz nota 30.5):
• zawartej w 2013 roku umowy kredytowej z EBI – 100 mln zł,
• zawartej w 2009 roku umowy kredytowej z EBI – 100 mln zł.
W sierpniu 2019 roku Spółka zawarła kolejną transakcję IRS dla:
• zawartej w 2013 roku umowy kredytowej z EBI – 150 mln zł.
Jako pozycje zabezpieczane w relacjach zabezpieczających Grupa desygnowała ryzyko stopy procentowej WIBOR 3M
wynikające z płatności odsetkowych od powyższych zobowiązań finansowych w okresie nie dłuższym niż 4 lata od daty zawarcia
transakcji zabezpieczających.
Jako instrumenty zabezpieczające Grupa desygnowała transakcje IRS, w ramach których Grupa otrzymuje przepływy pieniężne
o zmiennym oprocentowaniu w walucie PLN oraz płaci przepływy pieniężne o stałym oprocentowaniu w walucie PLN. Przepływy
pieniężne odsetkowe otrzymywane przez Grupę pokrywają się z przepływami pieniężnymi odsetkowymi z tytułu zabezpieczanych
zobowiązań finansowych. Grupa oczekuje wystąpienia zabezpieczanych przepływów pieniężnych maksymalnie do
czerwca 2023 roku.
Wszystkie posiadane instrumenty zabezpieczające służą zabezpieczeniu przepływów pieniężnych i dotyczą instrumentów
finansowych zakwalifikowanej do tej samej kategorii ryzyka. Przedstawione instrumenty zabezpieczające dotyczą zobowiązań
z tytułu pożyczek pomiędzy Energa Finance AB a Energa SA, obligacji hybrydowych oraz kredytów z Europejskiego Banku
Inwestycyjnego.
Wartość godziwa instrumentów zabezpieczających wyniosła:
Wartość
(PLN mln)
Ujęcie w sprawozdaniu z
sytuacji finansowej
Zmiana wartości
godziwej
instrumentu
zabezpieczającego
przyjęta za
podstawę ujęcia
nieefektywności
zabezpieczenia w
danym okresie
Kwoty nominalne
instrumentu
zabezpieczającego w mln
EUR
PLN
Stan na 31 grudnia 2021
CCIRS III
112
Aktywa – Pozostałe aktywa
finansowe
Brak
200
-
CCIRS IV
138
Aktywa – Pozostałe aktywa
finansowe
Brak
250
-
IRS
5
Aktywa – Pozostałe aktywa
finansowe
Brak
-
350
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
73
Wartość
(PLN mln)
Ujęcie w sprawozdaniu z
sytuacji finansowej
Zmiana wartości
godziwej
instrumentu
zabezpieczającego
przyjęta za
podstawę ujęcia
nieefektywności
zabezpieczenia w
danym okresie
Kwoty nominalne
instrumentu
zabezpieczającego w mln
EUR
PLN
Stan na 31 grudnia 2020
CCIRS III
21
Aktywa – Pozostałe aktywa
finansowe
Brak
200
-
CCIRS IV
32
Aktywa – Pozostałe aktywa
finansowe
Brak
250
-
CCIRS III
(4)
Zobowiązania – Pozostałe
zobowiązania finansowe
Brak
200
-
CCIRS IV
(1)
Zobowiązania – Pozostałe
zobowiązania finansowe
Brak
250
-
IRS
(12)
Zobowiązania – Pozostałe
zobowiązania finansowe
Brak
-
350
Grupa pozostała przy rachunkowości zabezpieczeń według MSR 39, jednocześnie nie stwierdzono w badanym okresie
nieefektywności.
Z tytułu stosowania wdrożonej rachunkowości zabezpieczeń przepływów pieniężnych kapitał z aktualizacji wyceny (efektywna
część zmiany wyceny instrumentu zabezpieczającego pomniejszona o podatek odroczony) zwiększył się w okresie
sprawozdawczym o kwotę 183 mln zł a w okresie porównywalnym zmniejszył się o 44 mln zł.
Poniższa tabela prezentuje zmianę stanu kapitału z aktualizacji wyceny z tytułu rachunkowości zabezpieczeń w okresie
sprawozdawczym:
Zmiana stanu kapitału z aktualizacji wyceny w ciągu okresu
sprawozdawczego
Rok zakończony
31 grudnia 2021
Rok zakończony
31 grudnia 2020
Na początek okresu sprawozdawczego
(96)
(52)
Kwota ujęta w kapitale z aktualizacji wyceny instrumentów
zabezpieczających w okresie, równa zmianie wartości godziwej
instrumentów zabezpieczających
219
84
Naliczone, niezapadłe odsetki, przeniesione z kapitału do
przychodów/kosztów finansowych
-
(9)
Rewaluacja instrumentów zabezpieczających, przeniesiona z kapitału
do przychodów/kosztów finansowych
7
(129)
Podatek dochodowy od innych całkowitych dochodów
(43)
10
Na koniec okresu sprawozdawczego
87
(96)
Na dzień 31 grudnia 2021 roku nie stwierdzono nieefektywności wynikającej z zastosowanej rachunkowości zabezpieczeń
przepływów pieniężnych.
30.7. Zabezpieczenia ustanowione na aktywach
Na dzień kończący okres sprawozdawczy oraz na dzień 31 grudnia 2021 roku nie wystąpiły istotne aktywa, na których
ustanowiono zabezpieczenia.
31. Cele i zasady zarządzania ryzykiem finansowym
Do głównych instrumentów finansowych, z których korzysta Grupa, należą kredyty bankowe, obligacje, środki pieniężne, lokaty
krótkoterminowe oraz instrumenty zabezpieczające. Głównym celem tych instrumentów finansowych jest wykorzystanie jako
środek do finansowania działalności Grupy lub mitygacji ryzyk finansowych.
Główne rodzaje ryzyka wynikającego z instrumentów finansowych Grupy obejmują:
• ryzyko rynkowe,
• ryzyko płynności,
• ryzyko kredytowe.
Zarząd weryfikuje i uzgadnia zasady zarządzania każdym z powyższych rodzajów ryzyk. W dniu 20 grudnia 2017 roku Zarząd
Energa SA podpisał ze spółkami Grupy Kapitałowej Energa Umowę o współpracy, której integralnymi elementami są Polityka
zarządzania płynnością w Grupie Energa oraz Polityka zarządzania ryzykiem rynkowym w Grupie Energa (ryzykiem walutowym
i stopy procentowej). Tym samym oba dokumenty zostały wprowadzone do stosowania w całej Grupie Energa, co umożliwia
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
74
efektywne zarządzanie powyższymi grupami ryzyk z poziomu spółki holdingowej. Oba dokumenty określają procedury
zarządzania ryzykiem finansowym przez poszczególne spółki Grupy oraz nakładają na nie stosowne wymogi sprawozdawcze.
31.1. Ryzyko rynkowe
Grupa identyfikuje następujące główne rodzaje ryzyka rynkowego, na które jest narażona:
• ryzyko stopy procentowej,
• ryzyko walutowe,
• ryzyko zmian cen towarów.
Na potrzeby analizy wrażliwości na zmiany czynników ryzyka rynkowego Grupa Energa wykorzystuje metodę analizy
scenariuszowej, która wykorzystuje scenariusze eksperckie odzwierciedlające subiektywną ocenę Grupy odnośnie kształtowania
się pojedynczych czynników ryzyka rynkowego w przyszłości.
Prezentowane w niniejszym punkcie analizy scenariuszowe mają na celu analizę wpływu zmian czynników ryzyka rynkowego na
wyniki finansowe Grupy. Przedmiotem analizy są objęte wyłącznie te pozycje, które spełniają definicję instrumentów finansowych.
Ryzyko stopy procentowej
Grupa Energa narażona jest na ryzyko stóp procentowych w związku z posiadaniem aktywów i zobowiązań, dla których przychody
oraz koszty są kalkulowane w oparciu o rynkowe stopy procentowe, które mogą podlegać wahaniom.
Grupa identyfikuje ekspozycję na ryzyko zmian stóp procentowych WIBOR, która wiąże się przede wszystkim z długoterminowym
zadłużeniem finansowym. Polityka finansowa Grupy przewiduje ograniczanie ryzyka wahań stóp procentowych poprzez
utrzymywanie części zadłużenia oprocentowanego stałą stopą procentową. Dodatkowo Grupa Energa na poziomie spółki
holdingowej zawarła szereg transakcji zabezpieczających ryzyko stopy procentowej IRS. Na dzień 31 grudnia 2021 roku 55%
(2020 roku: 49%) zadłużenia finansowego wykazanego w sprawozdaniu z sytuacji finansowej (kredyty i pożyczki oraz
zobowiązania z tytułu emisji dłużnych papierów wartościowych) było oprocentowane według stałej stopy procentowej lub było
zabezpieczone przed ryzykiem stopy procentowej poprzez transakcje IRS.
W analizie wrażliwości na ryzyko stopy procentowej Grupa stosuje równoległe przesunięcie krzywej stóp procentowych
o potencjalną możliwą zmianę referencyjnych stóp procentowych w trakcie najbliższego roku. W tym celu wykorzystano poziomy
referencyjnych stóp procentowych na dzień kończący okres sprawozdawczy. Skala potencjalnych zmian stóp procentowych
została oszacowana na podstawie zmienności implikowanych opcji na stopę procentową kwotowanych na rynku
międzybankowym. W przypadku stopy WIBOR, ze względu na niską płynność rynku opcji na stopę procentową, wyznaczono
arbitralnie wielkość przesunięcia krzywej stopy procentowej.
W przypadku analizy wrażliwości na zmiany stóp procentowych efekt zmian czynników ryzyka zostałby odniesiony do:
• innych całkowitych dochodów dla instrumentów pochodnych zabezpieczających,
• przychodów/kosztów odsetkowych dla pozostałych instrumentów finansowych.
Poniższa tabela przedstawia wrażliwość wyniku finansowego brutto oraz innych całkowitych dochodów na racjonalne możliwe do
zaistnienia zmiany stóp procentowych, przy założeniu niezmienności innych czynników ryzyka dla tych klas instrumentów
finansowych, które są narażone na ryzyko stopy procentowej. Zmienność stóp procentowych została wyznaczona na podstawie
średniej rocznej wartości zmienności dziennych danych historycznych notowań za rok 2021:
31 grudnia 2021
Analiza wrażliwości na ryzyko stopy procentowej
na 31 grudnia 2021
Aktywa i zobowiązania finansowe
Wartość
księgowa
Wartość
narażona
na ryzyko
WIBOR
EURIBOR
PLN
PLN
WIBOR
+150 pb
WIBOR
-150 pb
EURIBOR
+50 pb
EURIBOR
-50 pb
Aktywa
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
340
340
5
(5)
-
-
Inne instrumenty pochodne
16
16
-
-
-
-
Zobowiązania
Kredyty i pożyczki preferencyjne
981
981
15
(15)
-
-
Kredyty i pożyczki udzielane na warunkach
rynkowych
1 723
1 723
26
(26)
-
-
Wyemitowane obligacje i papiery dłużne
2 532
-
-
-
-
-
Zmiana zysku brutto
(36)
36
-
-
Instrumenty pochodne zabezpieczające
(aktywa)
255
255
100
(107)
(41)
42
Zmiana innych całkowitych dochodów
100
(107)
(41)
42
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
75
31 grudnia 2020
Analiza wrażliwości na ryzyko stopy procentowej
na 31 grudnia 2020
Aktywa i zobowiązania finansowe
Wartość
księgowa
Wartość
narażona
na ryzyko
WIBOR
EURIBOR
PLN
PLN
WIBOR
+50 pb
WIBOR
-50 pb
EURIBOR
+50 pb
EURIBOR
-50 pb
Aktywa
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
221
221
1
(1)
-
-
Inne aktywa pochodne
16
16
-
-
-
-
Zobowiązania
Kredyty i pożyczki preferencyjne
1 241
1 241
6
(6)
-
-
Kredyty i pożyczki udzielane na warunkach
rynkowych
2 186
2 186
11
(11)
-
-
Wyemitowane obligacje i papiery dłużne
2 561
-
-
-
-
-
Zmiana zysku brutto
(16)
16
-
-
Instrumenty pochodne zabezpieczające
(aktywa)
53
53
50
(51)
(57)
56
Instrumenty pochodne zabezpieczające
(zobowiązania)
17
17
3
(3)
-
-
Zmiana innych całkowitych dochodów
53
(54)
(57)
56
Ryzyko walutowe
Grupa narażona jest na ryzyko walutowe z tytułu zawieranych transakcji handlowych i finansowych. Ryzyko takie powstaje
w wyniku dokonywania przez spółki Grupy sprzedaży lub zakupów oraz zaciągania zobowiązań finansowych w walutach innych
niż jej waluta wyceny lub posiadania aktywów finansowych w tych walutach. Grupa identyfikuje przede wszystkim ekspozycję na
ryzyko zmian kursów walutowych EUR/PLN.
W analizie wrażliwości na ryzyko walutowe potencjalne możliwe zmiany kursów walutowych zostały obliczone na podstawie
rocznych zmienności implikowanych dla opcji walutowych kwotowanych na rynku międzybankowym dla danej pary walut na dzień
kończący okres sprawozdawczy.
Poniższa tabela przedstawia wrażliwość wyniku finansowego brutto oraz innych całkowitych dochodów na racjonalne możliwe do
zaistnienia zmiany kursów walutowych, przy założeniu niezmienności innych czynników ryzyka dla tych klas instrumentów
finansowych, które są narażone na ryzyko zmiany kursów walutowych. Zmienność kursów walutowych została wyznaczona na
podstawie średniej rocznej wartości zmienności dziennych danych historycznych notowań za rok 2021:
31 grudnia 2021
Analiza wrażliwości na ryzyko
walutowe
na 31 grudnia 2021
Aktywa i zobowiązania finansowe
Wartość
księgowa
Wartość
narażona na
ryzyko
EUR/PLN
PLN
PLN
kurs
EUR/PLN
+15,00%
kurs
EUR/PLN
-15,00%
Aktywa
Należności z tytułu dostaw i usług oraz aktywa z tytułu
umów
2 074
-
-
-
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
340
59
9
(9)
Instrumenty pochodne zabezpieczające (aktywa)
255
2 274
341
(341)
Zobowiązania
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług
1 067
18
(3)
3
Wyemitowane obligacje i papiery dłużne
2 532
2 532
(380)
380
Zmiana zysku brutto
(64)
64
Zmiana innych całkowitych dochodów*
31
(31)
*dotyczy instrumentów pochodnych zabezpieczających
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
76
31 grudnia 2020
Analiza wrażliwości na
ryzyko walutowe
na 31 grudnia 2020
Aktywa i zobowiązania finansowe
Wartość
księgowa
Wartość
narażona na
ryzyko
EUR/PLN
PLN
PLN
kurs
EUR/PLN
+15,0%
kurs
EUR/PLN
-15,0%
Aktywa
Należności z tytułu dostaw i usług oraz aktywa z tytułu
umów
1 941
-
-
-
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
221
65
10
(10)
Instrumenty pochodne zabezpieczające (aktywa)
53
2 375
356
(356)
Zobowiązania
-
-
-
-
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług
792
1
(0)
0
Wyemitowane obligacje i papiery dłużne
2 561
2 561
(384)
384
Instrumenty pochodne zabezpieczające (pasywa)
17
-
-
-
Zmiana zysku brutto
(63)
63
Zmiana innych całkowitych dochodów*
45
(45)
*dotyczy instrumentów pochodnych zabezpieczających
W zakresie transakcji handlowych Grupa nie jest narażona w istotnym stopniu na ryzyko związane z kursami wymiany walut, jako
że rozliczenia pieniężne Grupy prowadzone są głównie w walucie krajowej.
W zakresie transakcji finansowych Grupa jest narażona na ryzyko walutowe z tytułu wyemitowanych euroobligacji. W celu
zabezpieczenia tego ryzyka Grupa zawarła transakcje walutowej zamiany stóp procentowych CCIRS oraz wdrożyła
rachunkowość zabezpieczeń (patrz opis w nocie 30.6).
Ryzyko cen towarów
Grupa narażona jest na czynniki ryzyka związane z fluktuacjami cen towarów wykorzystywanych w działalności operacyjnej.
Najistotniejsze ryzyko dotyczy zmiany cen zakupu energii elektrycznej oraz świadectw pochodzenia na rynku hurtowym
dotyczących kontraktów zawieranych przez spółkę Energa-Obrót SA w horyzoncie długo, średnio i krótkoterminowym na rynku
polskim.
W związku z powyższym, istotnym elementem jest odniesienie osiąganego poziomu ekspozycji na ryzyko do zakładanego wyniku
finansowego na dany rok. Ekspozycja na ryzyko rynkowe odnosi się do wszystkich otwartych pozycji (transakcji), a jej
ograniczanie odbywa się za pomocą modelu zarządzania ryzykiem poprzez wartość narażoną na ryzyko (VaR). Model ten
ogranicza ryzyko rynkowe m.in. w odniesieniu do zmienności cen energii elektrycznej, cen certyfikatów CO
2
czy praw
majątkowych. Model zakłada ponoszenie ryzyka jedynie w akceptowalnych granicach dla pozycji otwartej portfela produktów
poprzez nałożenie limitów ekspozycji na ryzyko dla każdego z portfeli oraz całościowo dla całej spółki Energa-Obrót SA. Wartość
narażona na ryzyko (VaR) jest cyklicznie monitorowana i raportowana, aby nie przekroczyła ustalonych wartości oraz uwzględnia
m.in. wolumen otwartej pozycji (różnica pomiędzy poziomem wolumenu sprzedanego i kupionego), zmienność cen produktów
i korelacje pomiędzy poszczególnymi produktami w portfelu.
Ponadto w celu ograniczenia ryzyka związanego ze zmiennością cen zakupu energii elektrycznej na rynku hurtowym dotyczącym
kontraktacji na rzecz odbiorców końcowych, podejmowane są działania zabezpieczające poprzez:
• minimalizowanie pozycji otwartej na portfelu energii elektrycznej, która polega na koordynacji i optymalizacji procesu
zakupowo-sprzedażowego tak, aby różnica pomiędzy wolumenem zakupionym i sprzedanym nie przekraczała z góry
ustalonych wartości,
• zawieranie kontraktów w określonych proporcjach oraz w postaci różnych produktów,
• wyznaczanie limitów wolumenowych na otwartą pozycję dla uczestnictwa w wybranych rynkach, minimalizujące ryzyko
związane z dużym wahaniem cen energii elektrycznej na tym rynku,
31.2. Ryzyko kredytowe
W Grupie zdefiniowano występowanie ryzyka kredytowego jako prawdopodobieństwo niewypełnienia przez kontrahenta jego
zobowiązań finansowych. Minimalizowanie ryzyka kredytowego może być osiągane poprzez działania zmierzające do
wartościowej oceny ryzyka, monitoring kondycji finansowej kontrahentów oraz zabezpieczanie kredytu kupieckiego za pomocą
dostępnych narzędzi takich jak gwarancje bankowe, poręczenia, cesje, hipoteki, kaucje, przedpłaty, rygor poddania się egzekucji
w akcie notarialnym, weksel, zastaw rejestrowy itp.
Ograniczanie ryzyka kredytowego następuje w odniesieniu do kontrahentów o największych obrotach, czyli portfela kontrahentów
hurtowych oraz portfela klientów strategicznych. Szczególne znaczenie mają w tym zakresie: badanie zdolności kredytowej, limity
handlowe, określone zapisy w umowach z kontrahentami oraz pozyskiwanie zabezpieczeń od klientów o niskiej wiarygodności.
W Grupie zostały stworzone odpowiednie procedury minimalizujące ryzyko niewypłacalności kontrahentów. Na hurtowym rynku
energii procedury określają limity możliwej sprzedaży energii elektrycznej bez wymagania zabezpieczeń. Na transakcje
przekraczające ww. limit wymagane są zabezpieczenia np. gwarancja bankowa.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
77
W ramach sprzedaży do klientów strategicznych iF biznesowych procedury nakładają obowiązek oceny wiarygodności klientów.
W przypadku klientów o niskiej wiarygodności warunkiem rozpoczęcia sprzedaży jest pozyskanie zabezpieczenia
zaakceptowanego przez sprzedawcę.
Ponadto, dzięki bieżącemu monitorowaniu stanów należności, narażenie Grupy na ryzyko nieściągalnych należności jest
nieznaczne.
Brak spłacalności rozumiany jest jako wartość oczekiwanej straty, wynikającej z nieterminowej lub niepełnej spłaty należności
przez Klientów, które są szacowane w okresie miesięcznym, dla wszystkich należności i w całym okresie życia należności.
Niespłacalność w odniesieniu do wydarzeń rzeczywistych Grupa definiuje w momencie braku wywiązania się z zobowiązania
przez kontrahenta po upływie pierwszego dnia od terminu wymagalności należności.
Poniżej prezentujemy ujawnienia dotyczące ryzyka kredytowego w podziale na kategorie ratingu oraz pozostałe kategorie
dotyczące należności z tytułu dostaw i usług oraz aktywów z tytułu umów:
Stan na
Stan na
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
Średnioważony
wskaźnik
straty
Wartość
brutto
Odpis
Średnioważony
wskaźnik
straty
Wartość
brutto
Odpis
Klient rating najlepszy
0,0%
579
-
0,0%
515
-
Klient rating średni
0,0%
151
-
0,0%
234
-
Klient rating najniższy
2,4%
20
-
1,5%
37
(1)
Stan na
Stan na
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
Średnioważony
wskaźnik
straty
Wartość
brutto
Odpis
Średnioważony
wskaźnik
straty
Wartość
brutto
Odpis
Klienci bez ratingu w linii
biznesowej sprzedaży
1,7%
681
(12)
1,7%
734
(13)
Należności sporne
84,1%
351
(295)
83,1%
313
(259)
Pozostałe należności
8,1%
652
(53)
10,3%
425
(44)
W odniesieniu do innych aktywów finansowych Grupy, takich jak środki pieniężne i ich ekwiwalenty oraz niektóre instrumenty
pochodne, ryzyko kredytowe Grupy powstaje w wyniku niemożności dokonania zapłaty przez drugą stronę umowy, a maksymalna
ekspozycja na to ryzyko równa jest wartości księgowej tych instrumentów. Jednocześnie uznajemy, iż są to aktywa o niskim
ryzyku kredytowym.
W obszarze finansowym ryzyko kredytowe jest ograniczane poprzez bieżący monitoring ratingów instytucji finansowych oraz
ograniczenie ryzyka koncentracji nadwyżek środków pieniężnych w jednej instytucji finansowej.
W Grupie nie występują istotne koncentracje ryzyka kredytowego.
Wartość księgowa kategorii i klas instrumentów finansowych została przedstawiona w nocie 30.1.
31.3. Ryzyko związane z płynnością
Grupa monitoruje ryzyko braku funduszy niezbędnych do regulowania zobowiązań zgodnie z ich terminami wymagalności przy
pomocy narzędzia okresowego planowania płynności. Narzędzie to bazuje na prognozowanych przepływach pieniężnych
z działalności operacyjnej, inwestycyjnej oraz finansowej, które są sporządzane przez wszystkie spółki Grupy. Dodatkowo
prowadzona jest bieżąca weryfikacja trafności sporządzanych prognoz.
Z dniem 4 stycznia 2016 roku w Grupie Energa została uruchomiona usługa cash-poolingu rzeczywistego bezzwrotnego dla
środków w walucie krajowej. Narzędzie to pozwala w sposób efektywny zarządzać płynnością Grupy z poziomu spółki
holdingowej. Zgodnie z założeniami struktury na koniec każdego dnia roboczego środki pieniężne spółek Grupy konsolidowane
są na rachunkach Energa SA i następnego dnia mogą być wykorzystywane do finansowania zobowiązań płatniczych
poszczególnych uczestników. Wdrożone narzędzie pozwala w sposób efektywny wykorzystywać do finansowania prowadzonej
działalności w pierwszej kolejności środki wypracowane przez Grupę a w kolejnym kroku finansowanie dłużne.
W zakresie zarządzania ryzykiem płynności celem Grupy jest utrzymanie równowagi pomiędzy ciągłością a elastycznością
finansowania, poprzez korzystanie z rozmaitych źródeł finansowania, takich jak kredyty w rachunku bieżącym, kredyty bankowe,
obligacje, euroobligacje oraz umowy leasingu finansowego.
Szczegółowy opis głównych tytułów pozyskanego przez Grupę finansowania zewnętrznego został przedstawiony w nocie 30.5.
Poniższa tabela przedstawia zobowiązania finansowe Grupy według daty wymagalności na podstawie umownych
niezdyskontowanych płatności (według wartości nominalnej, włączając płatności z tytułu ewentualnych odsetek).
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
78
Poniżej 3
miesięcy
Od 3 do 12
miesięcy
Od 1 roku do 5
lat
Powyżej 5 lat
Razem
31 grudnia 2021
Oprocentowane kredyty i pożyczki
312
1 111
1 074
294
2 791
Obligacje
29
44
797
1 964
2 834
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług
1 065
2
-
-
1 067
Pozostałe zobowiązania finansowe
407
40
191
657
1 295
RAZEM
1 813
1 197
2 062
2 915
7 987
31 grudnia 2020
Oprocentowane kredyty i pożyczki
358
1 418
1 372
403
3 551
Obligacje
29
44
836
2 074
2 983
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług
777
15
-
-
792
Pozostałe zobowiązania finansowe
195
54
133
593
975
RAZEM
1 359
1 531
2 341
3 070
8 301
Na aktywa składają się głównie środki pieniężne i ich ekwiwalenty oraz należności z tytułu dostaw i usług. Strukturę środków
pieniężnych i ich ekwiwalentów przedstawia nota 20. Analiza wiekowa należności z tytułu dostaw i usług została zamieszczona
w nocie 30.4.1., zaś w zakresie zobowiązań z tytułu leasingu w nocie 35.
NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SKONSOLIDOWANEGO SPRAWOZDANIA Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH
32. Sprawozdanie z przepływów pieniężnych
Strata na działalności inwestycyjnej
Rok zakończony
Rok zakończony
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
(dane
przekształcone)*
Wynik na zbyciu rzeczowych aktywów trwałych oraz aktywów
niematerialnych
(20)
(2)
Odpisy aktualizujące rzeczowe aktywa trwałe, aktywa niematerialne oraz
nieruchomości inwestycyjne
81
330
Odpis udziałów, pożyczek i wartości firmy
(8)
371
Aktualizacja wartości aktywów finansowych
(1)
(11)
Sprzedaż nieruchomości inwestycyjnych
-
(12)
Umorzenie praw majątkowych
788
720
Nieodpłatnie otrzymane prawa majątkowe
(125)
(95)
Wynik na sprzedaży jednostek zależnych
15
-
Przychody z najmu nieruchomości inwestycyjnych
(31)
-
Pozostałe
(11)
2
RAZEM
688
1 303
* Przekształcenie opisano w nocie 9.32
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
79
Zmiana stanu należności
Rok zakończony
Rok
zakończony
31 grudnia 2021
31 grudnia
2020
Zmiana stanu należności z tytułu dostaw i usług
(133)
(139)
Zmiana stanu aktywów przeznaczonych do sprzedaży
(49)
-
Zmiana stanu należności z tytułu naliczonego VAT
(22)
43
Zmiana stanu zaliczek na dostawy
32
50
Zmiana pozostałych należności finansowych
35
126
Zmiana stanu pozostałych należności niefinansowych
63
(12)
Korekta o zmianę stanu należności wynikającą ze sprzedaży jednostek zależnych
(22)
-
Pozostałe
21
(15)
RAZEM
(75)
53
Zmiana stanu zobowiązań z wyjątkiem kredytów i pożyczek
Rok zakończony
Rok
zakończony
31 grudnia 2021
31 grudnia
2020
Zmiana stanu zobowiązań z tytułu dostaw i usług
275
(149)
Zmiana stanu pozostałych zobowiązań finansowych
222
20
Zmiana stanu zobowiązań finansowych wynikająca z wyceny instrumentów
pochodnych
99
-
Zmiana stanu pozostałych zobowiązań krótkoterminowych
2
13
Korekta o zmianę stanu leasingów
(135)
(66)
Korekta o zmianę stanu zobowiązań inwestycyjnych
(80)
5
Korekta o zmianę stanu zobowiązań z tytułu wyceny instrumentów pochodnych
zabezpieczających
17
67
Korekta o zmianę stanu zobowiązań wynikającą ze sprzedaży jednostek zależnych
21
-
Pozostałe
(22)
17
RAZEM
399
(93)
Zmiana stanu rezerw
Rok zakończony
Rok
zakończony
31 grudnia 2021
31 grudnia
2020
Zmiana stanu rezerw długoterminowych
(189)
137
Zmiana stanu rezerw krótkoterminowych
310
(38)
Korekta o zmianę stanu rezerw aktuarialnych ujętą w innych całkowitych dochodach
85
(44)
Korekta dotycząca rezerwy na rekultywację oraz koszty likwidacji
34
(40)
Korekta dotycząca aktywów trwałych dostępnych do sprzedaży
6
-
Korekta dotycząca rezerwy na generalnego wykonawcę
171
-
Korekta o zmianę stanu rezerw wynikającą ze sprzedaży jednostek zależnych
2
-
RAZEM
419
15
Zmiana stanu rozliczeń międzyokresowych
Rok zakończony
Rok
zakończony
31 grudnia 2021
31 grudnia
2020
Zmiana rozliczeń międzyokresowych
118
(67)
Rzeczowe aktywa nieodpłatnie otrzymane
(33)
(15)
Otrzymane dotacje
(85)
(33)
Korekta o zmianę stanu rozliczeń międzyokresowych wynikającą ze sprzedaży
jednostek zależnych
3
-
RAZEM
3
(115)
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
80
Nabycie rzeczowych aktywów trwałych i aktywów niematerialnych
Rok
zakończony
Rok zakończony
31 grudnia
2021
31 grudnia 2020
(dane
przekształcone)*
Zakup rzeczowych aktywów trwałych i aktywów niematerialnych
(2 570)
(2 312)
Wpływy z tytułu rozrachunków dotyczących zakupu rzeczowych aktywów trwałych i aktywów
niematerialnych
79
(5)
Wpłacone zaliczki na rzeczowe aktywa trwałe i aktywa niematerialne
(182)
-
RAZEM
(2 673)
(2 317)
* Przekształcenie opisano w nocie 9.32
POZOSTAŁE NOTY OBJAŚNIAJĄCE
33. Zobowiązania inwestycyjne
Na dzień kończący bieżący okres sprawozdawczy zobowiązania Grupy do poniesienia nakładów związanych z nabyciem
rzeczowych i niematerialnych aktywów trwałych, które jeszcze nie zostały ujęte w sprawozdaniu z sytuacji finansowej, wyniosły
około 4 164,4 mln zł, w tym:
• Przedsięwzięcia objęte planem rozwoju spółki Energa-Operator SA w zakresie zaspokojenia obecnego i przyszłego
zapotrzebowania na energię elektryczną na lata 2020 – 2025 (uzgodniony z Prezesem Urzędu Regulacji Energetyki)
– około 3 834,9 mln zł,
• Budowa instalacji fotowoltaicznej PV Wielbark 189,2 mln zł oraz PV Gryf - 18,2 mln zł - projekty realizowane przez
Energa OZE S.A.,
• Budowa instalacji fotowoltaicznych PV Czernikowo+, PV Samolubie 1, PV Samolubie 2, PV Pierzchały oraz PV
Przykona - 13,1 mln zł - projekty realizowane przez Energa OZE S.A.,
• Prace modernizacyjne obecnej infrastruktury realizowane przez Energa OZE S.A. w lokalizacjach Włocławek, Kołbudy,
Brąswałd, Gałąźnia, Błonie, Żydowo, Kolincz, Kępice - 3,1 mln zł; opracowania koncepcyjne elektrowni wodnych,
wiatrowych i fotowoltaicznych - 0,4 mln zł,
• CCGT Grudziądz oraz CCGT Gdańsk – budowa elektrowni gazowo-parowych – około 39,2 mln zł,
• EC Kalisz Budowa rezerwowo-szczytowej wodnej kotłowni gazowej z dwoma kotłami o mocy ok. 20 MWt każdy
i jednym kotłem o mocy ok. 10 MWt realizowana przez spółkę Energa Kogeneracja Sp. z o.o. - 35,2 mln zł,
• Budowa na terenie elektrociepłowni w Elblągu trzech kotłów gazowych wodnych, każdy o mocy 38 MWt realizowana
przez spółkę Energa Kogeneracja Sp. z o.o. - 16,2 mln zł,
• Pozostałe prace modernizacyjne i optymalizacyjne realizowane przez spółkę Energa Kogeneracja sp. z o.o.
w Elektrociepłowni w Elblągu – około 3,2 mln zł; w Żychlinie - około 0,7 mln zł oraz Kaliszu - około 0,5 mln zł,
• Energa Oświetlenie Sp. z o.o - przebudowa budynku administracyjno-warsztatowego – około 3,1 mln zł; zakup
podnośników - około 0,5 mln Euro,
• Przedsięwzięcia modernizacyjne realizowane w Elektrowni Ostrołęka B (m.in. modernizacja elektrofiltrów,
modernizacja układów automatyki w obszarze kotłowym, modernizacja węzła LFC, modernizacja układu pomp wody
chłodzącej) około 3 mln zł,
• Dostawa wkładów katalitycznych w Elektrowni Ostrołęka B – około 2,2 mln zł.
34. Informacja o podmiotach powiązanych
Transakcje z jednostkami powiązanymi są dokonywane w oparciu o ceny rynkowe dostarczanych towarów, produktów lub usług
oparte o koszt ich wytworzenia.
34.1. Transakcje z udziałem podmiotów powiązanych ze Skarbem Państwa
Na dzień 31 grudnia 2021 roku jednostką kontrolującą Grupę był PKN Orlen S.A. Przychody ze sprzedaży osiągnięte przez Grupę
na transakcjach z jednostką kontrolującą na dzień 31 grudnia 2021 roku wyniosły 120 mln zł, należności z tytułu dostaw i usług
wynosiły 22 mln zł. Koszty transakcji z tym podmiotem kształtowały się na poziomie 234 mln zł natomiast zobowiązania z tytułu
dostaw i usług wynosiły 82 mln zł. Dodatkowo Grupa osiągnęła przychody w kwocie 40 mln zł (w tym odsetki 24 mln zł) z tytułu
zawarcia ugody z PKN Orlen S.A. dotyczącej roszczenia sądowego z tytułu opłaty systemowej za usługi świadczone temu
podmiotowi jako autoproducentowi. W dniu 31 maja 2021 Grupa zawarła z PKN Orlen S.A umowę pożyczki z okresem spłaty do
30 maja 2022 roku. Maksymalna wartość zadłużenia wynikająca z zawartej pożyczki w dowolnym okresie jej trwania nie może
przekroczyć 1000 mln zł. Oprocentowanie pożyczki uzależnione jest od wskaźnika: wartość długu netto/EBITDA. Na dzień
31 grudnia 2021 roku wartość zadłużenia wynikająca z zawartej umowy wynosiła 900 mln zł, a oprocentowanie kształtowało się
na poziomie WIBOR 1M+0,7% marży.
Grupa dokonuje transakcji także z innymi podmiotami powiązanymi ze Skarbem Państwa w ramach zwykłego toku prowadzonej
działalności gospodarczej.
Transakcje dotyczyły głównie zakupu i sprzedaży energii elektrycznej oraz praw majątkowych, sprzedaży usług dystrybucji energii
elektrycznej (w tym tranzytu), rozliczeń z operatorem systemu przesyłowego w obszarze rynku bilansującego, z tytułu usług
przesyłowych, usług systemowych oraz usług pracy interwencyjnej, a także zakupu paliw (głównie węgla). Transakcje te są
przeprowadzane na warunkach rynkowych, a warunki nie odbiegają od stosowanych w transakcjach z innymi podmiotami.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
81
Przychody ze sprzedaży osiągnięte przez Grupę na dzień 31 grudnia 2021 roku wyniosły 18 mln zł. a koszty transakcji z tymi
podmiotami kształtowały się na poziomie 61 mln zł.
Dodatkowo występowały również transakcje o charakterze finansowym (kredyty, gwarancje, opłaty bankowe, prowizje) z Bankiem
PKO BP, Bankiem Pekao S.A. oraz z Bankiem Gospodarstwa Krajowego (opłaty bankowe, prowizje).
W zakresie ujawnień dotyczących transakcji z podmiotami powiązanymi poprzez Skarb Państwa Grupa stosuje zwolnienie
określone w paragrafie 25 MSR 24.
34.2. Transakcje ze wspólnymi przedsięwzięciami i jednostkami stowarzyszonymi
Poziom sprzedaży spółek z Grupy Kapitałowej Energa SA do jednostki stowarzyszonej oraz wspólnych przedsięwzięć w okresie
zakończonym 31 grudnia 2021 roku oraz w analogicznym okresie roku poprzedniego był nieistotny. W 2021 roku zakup od
jednostki stowarzyszonej oraz wspólnych przedsięwzięć ukształtował się na poziomie 191 mln zł (w analogicznym okresie roku
poprzedniego poziom zakupów wyniósł 163 mln zł). Na dzień 31 grudnia 2021 roku oraz na dzień 31 grudnia 2020 roku poziom
należności był na nieistotnym poziomie. Wartość zobowiązań na dzień 31 grudnia 2021 roku wyniosła 120 mln zł, z czego
86 mln zł dotyczy zobowiązań z tytułu leasingu (transakcji zbycia aktywów związanych z procesem budowy elektrowni gazowej
pomiędzy Elektrownią Ostrołęka Sp. z o.o. a CCGT Ostrołęka Sp. z o.o.), w stosunku do 56 mln zł na dzień 31 grudnia 2020 roku.
Powyższe transakcje dotyczące 2021 roku, z wyłączeniem opisanej powyżej transakcji zbycia aktywów, zrealizowane były
głównie z Polską Grupą Górniczą S.A. i dotyczyły w szczególności zakupu węgla.
34.3. Transakcje z udziałem członków Zarządu jednostki dominującej
W okresie sprawozdawczym jednostka dominująca nie zawierała znaczących transakcji z członkami Zarządu.
34.4. Wynagrodzenie wypłacone lub należne kluczowej kadrze kierowniczej oraz Radom Nadzorczym spółek Grupy
(w tym krótkoterminowe świadczenia pracownicze i świadczenia po okresie zatrudnienia)
Rok zakończony
Rok zakończony
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
Zarząd jednostki dominującej
6
7
Rada Nadzorcza jednostki dominującej
<1
<1
Zarządy jednostek zależnych
25
29
Rady Nadzorcze jednostek zależnych
3
3
Pozostała kluczowa kadra kierownicza
53
61
RAZEM
87
100
35. Zobowiązania z tytułu umów leasingu
Przyszłe minimalne opłaty leasingowe z tytułu tych umów oraz wartość bieżąca minimalnych opłat leasingowych netto
przedstawiają się następująco:
Opłaty leasingowe do poniesienia na dzień
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
Opłaty
minimalne
Wartość
bieżąca opłat
Opłaty
minimalne
Wartość
bieżąca opłat
W okresie do 1 roku
77
39
73
38
W okresie od 1 do 5 lat
303
182
237
111
Powyżej 5 lat
1 272
656
1 168
593
Minimalne opłaty leasingowe ogółem
1 652
877
1 478
742
Minus koszty finansowe
775
-
736
-
Wartość bieżąca minimalnych opłat leasingowych
877
877
743
742
36. Zarządzanie kapitałem
Głównym celem zarządzania kapitałem Grupy jest utrzymanie inwestycyjnego poziomu ratingu kredytowego i bezpiecznych
wskaźników finansowych, które wspierałyby działalność operacyjną Grupy i zwiększały wartość dla jej akcjonariuszy. Powyższy
cel realizowany jest poprzez przyjęte w Grupie regulacje wewnętrzne. Jednostka dominująca jest podmiotem, który odpowiada
za prowadzenie polityki dłużnej Grupy.
Grupa monitoruje podstawowy wskaźnik zadłużenia jakim jest współczynnik określający relację długu netto do wielkości EBITDA
szacowany na bazie wielkości skonsolidowanych. Na dzień bilansowy wielkość tegoż wskaźnika wyniosła 2,01.
Wartość powyższego wskaźnika jest cyklicznie monitorowana również przez instytucje finansujące Grupę oraz agencje ratingowe
i ma wymierny wpływ na ocenę wiarygodności kredytowej Grupy, a przez to na możliwość oraz koszt pozyskania finansowania
dłużnego.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
82
Stan na
Stan na
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
Oprocentowane kredyty i pożyczki
2 704
3 432
Wyemitowane obligacje i papiery dłużne
2 532
2 561
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty bez środków o ograniczonej możliwości
dysponowania
(169)
(139)
Zadłużenie netto
5 067
5 854
EBITDA*
2 449
2 038
Zadłużenie netto / EBITDA
2,07
2,87
*szczegóły przedstawiono w nocie 10
37. Aktywa i zobowiązania warunkowe
37.1. Zobowiązania warunkowe
Na dzień 31 grudnia 2021 roku Grupa identyfikuje zobowiązania warunkowe w kwocie 270 mln zł (309 mln zł na dzień 31 grudnia
2020 roku), w tym przede wszystkim z tytułu spraw spornych przeciwko spółkom Grupy Energa, w których wygranych spółek nie
można wykluczyć lub wiarygodne oszacowanie wypływu środków pieniężnych nie jest na ten moment możliwe i na te sprawy nie
jest tworzona rezerwa.
Największą pozycję zobowiązań warunkowych stanowią sprawy sporne związane z infrastrukturą energetyczną spółki Energa-
Operator SA usadowioną na prywatnym gruncie. Grupa tworzy rezerwy na zgłoszone spory sądowe. W przypadku niepewności,
co do zasadności kwoty roszczenia lub tytułu prawnego do gruntu, Grupa rozpoznaje zobowiązania warunkowe. Na dzień
31 grudnia 2021 roku oszacowana wartość tych roszczeń wykazana jako zobowiązania warunkowe wynosi 249 mln PLN, podczas
gdy na dzień 31 grudnia 2020 roku ich wartość wynosiła 248 mln PLN. Biorąc pod uwagę opinie prawne szacowane kwoty
określają ryzyko powstania zobowiązania poniżej 50%.
37.2. Aktywa warunkowe
Na dzień kończący okres sprawozdawczy oraz na dzień 31 grudnia 2021 roku nie wystąpiły istotne aktywa warunkowe.
38. Struktura zatrudnienia
Zatrudnienie na dzień 31 grudnia w osobach* kształtowało się następująco:
Rok zakończony
Rok zakończony
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
Pracownicy na stanowiskach robotniczych
3 119
3 461
Pracownicy na stanowiskach nierobotniczych
5 769
6 270
RAZEM
8 888
9 731
* w stosunku do poprzedniego roku zmieniono sposób prezentacji danych; w 2020 roku prezentowano przeciętne zatrudnienie w etatach aktywnych
natomiast w 2021 roku w tabeli zaprezentowano łączny stan zatrudnienia w osobach na dzień 31 grudnia 2020 i 2021 roku (aktywni i nieaktywni);
powyższe ma na celu dostosowanie do zasad prezentacji danych w Grupie Orlen.
39. Inne informacje mające istotny wpływ na ocenę sytuacji majątkowej, finansowej oraz wynik finansowy Grupy
Globalna pandemia koronawirusa
W 2021 roku Grupa nie zidentyfikowała negatywnego wpływu pandemii COVID-19 na wyniki finansowe.
Należy jednak zauważyć, iż dynamika wydarzeń związanych z epidemią koronawirusa sprawia, że prognozowanie skutków
gospodarczych obarczone jest dużym ryzykiem przyjęcia błędnych założeń. Biorąc pod uwagę dynamikę zmian sytuacji
gospodarczej i brak dostatecznej ilości danych, nie jest możliwe dokładne oszacowanie skutków finansowych dla Grupy.
W obszarze działalności finansowej, bazując na analizach możliwych scenariuszy dalszego rozwoju sytuacji pandemicznej Grupa
nie identyfikuje ryzyka niewywiązywania się ze swoich zobowiązań, a także z warunków umów o finansowanie. Grupa podjęła
również działania w celu zabezpieczenia płynności w związku ze zmianami otoczenia rynkowego.
W obliczu powyższych zagrożeń Grupa na bieżąco, wnikliwie monitoruje rozwój sytuacji w wielu obszarach swojej działalności
oraz podejmuje działania w celu minimalizowania negatywnego wpływu epidemii koronawirusa na jej sytuację finansową. W trybie
ciągłym analizowane są różne scenariusze wydarzeń oraz opracowywane są odpowiednie środki zaradcze oraz działania
mitygujące efekty zmaterializowania się poszczególnych ryzyk.
Grupa posiada możliwości skutecznego przeciwdziałania mogącym wystąpić niekorzystnym zjawiskom, zarówno w krótkim,
średnim, jak i w długim horyzoncie czasowym. Ryzyka związane z możliwym obniżeniem przychodów oraz ich terminową
ściągalnością, przy jednoczesnej konieczności wywiązywania się ze zobowiązań kredytowych, będą mitygowane stosownym
ograniczeniem kosztów oraz wydatków inwestycyjnych.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
83
W związku z powyższym należy ocenić, że nie występują przesłanki świadczące o zagrożeniu kontynuacji prowadzonej przez
Grupę działalności gospodarczej.
Porozumienie z PKN ORLEN dotyczące finansowania elektrowni CCGT w Grudziądzu
W dniu 31 sierpnia 2021 roku Energa SA zawarła z PKN ORLEN porozumienie w sprawie finansowania budowy elektrowni
gazowo-parowej w Grudziądzu („Projekt”). W przypadku podjęcia decyzji inwestycyjnej dotyczącej Projektu, PKN ORLEN
zobowiązał się do pokrycia do 100% nakładów inwestycyjnych związanych z realizacją Projektu, ale nie więcej niż 1,8 mld zł, pod
warunkiem zawarcia przez spółkę CCGT Grudziądz Sp. z o.o. umowy mocowej.
Pokrycie wskazanych nakładów inwestycyjnych nastąpi poprzez udzielenie środków pieniężnych Enerdze lub spółce CCGT
Grudziądz Sp. z o.o. na kapitał własny lub obcy. Porozumienie określa również zasady nadzoru nad spółką CCGT Grudziądz Sp.
z o.o. oraz kierowania Projektem.
Zawarcie porozumienia dotyczącego współpracy w zakresie wydzielenia aktywów węglowych i ich integracji w ramach
NABE
W dniu 23 lipca 2021 roku Energa SA, PGE Polska Grupa Energetyczna S.A. („PGE”), ENEA S.A., TAURON Polska Energia S.A.
(łącznie „Spółki energetyczne”) oraz Skarb Państwa (łącznie zwane „Stronami”) zawarły porozumienie dotyczące współpracy w
zakresie wydzielenia aktywów węglowych i ich integracji w ramach Narodowej Agencji Bezpieczeństwa Energetycznego
(„Porozumienie”).
W dokumencie „Transformacja sektora elektroenergetycznego w Polsce. Wydzielenie aktywów węglowych ze spółek z udziałem
Skarbu Państwa” („Transformacja”), opracowanym przez Ministerstwo Aktywów Państwowych, który następnie został poddany
konsultacjom publicznym, przedstawiona została koncepcja wydzielenia z grup kapitałowych poszczególnych Spółek
energetycznych aktywów związanych z wytwarzaniem energii elektrycznej w konwencjonalnych jednostkach węglowych („Aktywa
węglowe”). Założenia Transformacji przewidują m.in. integrację Aktywów węglowych w ramach jednego podmiotu, tj. PGE
Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A. - spółki zależnej PGE, która będzie docelowo działała pod firmą Narodowej Agencji
Bezpieczeństwa Energetycznego („NABE”).
Porozumienie pozwoli na sprawną i efektywną realizację procesu mającego na celu utworzenie NABE.
40. Istotne zdarzenia, jakie wystąpiły po dniu kończącym okres sprawozdawczy
Wojna w Ukrainie
W dniu 24 lutego 2022 roku od ataku wojsk rosyjskich rozpoczęła się wojna w Ukrainie. Agresja Rosji doprowadziła do szeregu
zdecydowanych działań państw zachodnich, które przygotowały pakiet sankcji ekonomicznych, zadaniem których jest uderzenie
w podstawy rosyjskiej gospodarki i zmuszenie Rosji do zaprzestania agresji.
Sytuacja w Ukrainie będzie niewątpliwie miała istotny wpływ na krajową i międzynarodową gospodarkę.
Grupa monitoruje na bieżąco sytuację w Ukrainie pod kątem wpływu na jej działalność, niemniej jednak duża dynamika wydarzeń
sprawia, że prognozowanie skutków gospodarczych wojny obarczone jest dużym ryzykiem przyjęcia błędnych założeń. Biorąc
pod uwagę dynamikę zmian sytuacji geopolitycznej oraz gospodarczej i brak dostatecznej ilości danych, na ten moment nie jest
możliwe oszacowanie skutków finansowych dla Grupy.
Dla pełnej oceny wpływu obecnej sytuacji na przyszłe wyniki finansowe Grupy kluczowy jest przebieg dalszych działań militarnych
oraz zakres sankcji nałożonych na Rosję i Białoruś oraz reakcja banków centralnych i innych instytucji finansowych na kryzys.
Mając na względzie powyższe, Grupa identyfikuje następujące potencjalne ryzyka rynkowe:
• ryzyko osłabienia złotego względem głównych walut, w tym przede wszystkim PLN/EUR. Grupa zabezpiecza ryzyko
walutowe dla posiadanych zobowiązań w walutach obcych oraz podejmuje działania w celu zabezpieczenia ryzyka
walutowego w odniesieniu do planowanych projektów inwestycyjnych,
• ryzyko wzrostu cen surowców energetycznych (węgla i gazu) na skutek ograniczenia ich dostępności w rezultacie
embarga nałożonego na Rosję. Na ten moment Grupa nie nabywa paliw od podmiotów pochodzących z Rosji, Białorusi
czy Ukrainy,
• Grupa bierze pod uwagę, iż bieżąca sytuacja może mieć istotny wpływ na ceny węgla kamiennego. Niemniej jednak,
w perspektywie 2022 roku Spółki Linii Biznesowej Wytwarzanie w podpisanych kontraktach mają zabezpieczoną stałą
cenę sprzedaży węgla pod planowaną produkcję energii elektrycznej i cieplnej. Przy założeniu, że wolumen produkcji
energii elektrycznej oraz cieplnej w 2022 roku nie przekroczy planowanego, Grupa nie identyfikuje ryzyka negatywnego
wpływu wzrostu cen węgla kamiennego w 2022 roku. Grupa będzie monitorować zachowanie cen tego paliwa
w odniesieniu do kolejnych okresów i podejmować właściwe działania. Ponadto, istniejące źródła wytwórcze Grupy w
znikomym stopniu wykorzystują paliwo gazowe (obecnie jedynie kotły rezerwowo-szczytowe w Elblągu, których budowa
zakończy się w 2022 roku, obciążone będą tym ryzykiem), które stanowi czynnik ryzyka w obecnym konflikcie. Zwraca
się jednak uwagę, iż w przypadku przedłużających się działań wojennych może dojść do problemów z zaopatrzeniem
Polski w paliwo gazowe w scenariuszu niewystarczającej dywersyfikacji kierunków dostaw. Może to być czynnik
wpływający na prowadzone i planowane projekty budowy elektrowni gazowych typu CCGT oraz innych źródeł
wykorzystujących to paliwo (silniki parowo-gazowe, które sukcesywnie będą zastępować węglowe źródła ciepłownicze).
W związku z tym, w scenariuszu znacznego długofalowego wzrostu cen paliwa gazowego istnieje ryzyko pogorszenia
ekonomiki toczących się projektów,
• wzrost cen nabywanych materiałów elektroenergetycznych a także innych komponentów. Może się to przełożyć na
wyższe koszty bieżących remontów oraz wyższe nakłady na realizowane przedsięwzięcia inwestycyjne w zakresie
infrastruktury dystrybucyjnej i wytwórczej,
• zapewnienie bezpieczeństwa teleinformatycznego infrastruktury wytwórczej i dystrybucyjnej służącej realizacji celów
biznesowych Grupy w związku z podwyższonym ryzykiem wystąpienia ataków na tę infrastrukturę, co rodzić będzie
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
Zasady (polityka) rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do skonsolidowanego sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część
84
konieczność poniesienia wyższych kosztów ochrony obiektów, zastosowania bardziej zaawansowanych narzędzi,
urządzeń, systemów zabezpieczających,
• dalszy wzrost inflacji i stóp procentowych. Może to wpłynąć na pogorszenie sytuacji finansowej przedsiębiorstw
w Polsce oraz spadek dyscypliny płatniczej klientów. Ponadto, negatywny wpływ tych czynników na rynki finansowe
może prowadzić do ograniczenia dostępu do zewnętrznych źródeł finansowania lub pogorszenia ich warunków.
Grupa nie identyfikuje natomiast bezpośredniego wpływu wojny w Ukrainie na wyniki finansowe 2021.
Spółki Grupy nie posiadają kontaktów biznesowych z podmiotami gospodarczymi zarejestrowanymi na terytorium Ukrainy, Rosji
oraz Białorusi.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe za rok zakończony
dnia 31 grudnia 2021 roku (w milionach złotych)
85
Podpisy członków Zarządu Energa SA:
Iwona Waksmundzka-Olejniczak
…………………………………………
Prezes Zarządu
Adrianna Sikorska
…………………………………………
Wiceprezes Zarządu ds. Komunikacji
Marek Kasicki
…………………………………………
Wiceprezes Zarządu ds. Finansowych
Dominik Wadecki
…………………………………………
Wiceprezes Zarządu ds. Operacyjnych
Janusz Szurski
…………………………………………
Wiceprezes Zarządu ds. Korporacyjnych
Podpis osoby odpowiedzialnej za sporządzenie sprawozdania:
Magdalena Kamińska
…………………………………………
Dyrektor Departamentu Finansów
Bartłomiej Bieńkowski
…………………………………………
Kierownik Wydziału Sprawozdawczości Finansowej i Podatków
Gdańsk, 30 marca 2022 roku