259400CXXTS5M4SKB4382023-01-012023-12-31iso4217:PLN259400CXXTS5M4SKB4382022-01-012022-12-31xbrli:sharesiso4217:PLNxbrli:shares259400CXXTS5M4SKB4382023-12-31259400CXXTS5M4SKB4382022-12-31259400CXXTS5M4SKB4382022-12-31ifrs-full:IssuedCapitalMember259400CXXTS5M4SKB4382022-12-31esef_pkpcargosa:SupplementaryCapitalMember259400CXXTS5M4SKB4382022-12-31ifrs-full:ReserveOfGainsAndLossesFromInvestmentsInEquityInstrumentsMember259400CXXTS5M4SKB4382022-12-31esef_pkpcargosa:ActuarialProfitsLossesOnPostEmploymentBenefitsMember259400CXXTS5M4SKB4382022-12-31ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember259400CXXTS5M4SKB4382022-12-31ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember259400CXXTS5M4SKB4382022-12-31ifrs-full:RetainedEarningsMember259400CXXTS5M4SKB4382023-01-012023-12-31ifrs-full:IssuedCapitalMember259400CXXTS5M4SKB4382023-01-012023-12-31esef_pkpcargosa:SupplementaryCapitalMember259400CXXTS5M4SKB4382023-01-012023-12-31ifrs-full:ReserveOfGainsAndLossesFromInvestmentsInEquityInstrumentsMember259400CXXTS5M4SKB4382023-01-012023-12-31esef_pkpcargosa:ActuarialProfitsLossesOnPostEmploymentBenefitsMember259400CXXTS5M4SKB4382023-01-012023-12-31ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember259400CXXTS5M4SKB4382023-01-012023-12-31ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember259400CXXTS5M4SKB4382023-01-012023-12-31ifrs-full:RetainedEarningsMember259400CXXTS5M4SKB4382023-12-31ifrs-full:IssuedCapitalMember259400CXXTS5M4SKB4382023-12-31esef_pkpcargosa:SupplementaryCapitalMember259400CXXTS5M4SKB4382023-12-31ifrs-full:ReserveOfGainsAndLossesFromInvestmentsInEquityInstrumentsMember259400CXXTS5M4SKB4382023-12-31esef_pkpcargosa:ActuarialProfitsLossesOnPostEmploymentBenefitsMember259400CXXTS5M4SKB4382023-12-31ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember259400CXXTS5M4SKB4382023-12-31ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember259400CXXTS5M4SKB4382023-12-31ifrs-full:RetainedEarningsMember259400CXXTS5M4SKB4382021-12-31ifrs-full:IssuedCapitalMember259400CXXTS5M4SKB4382021-12-31esef_pkpcargosa:SupplementaryCapitalMember259400CXXTS5M4SKB4382021-12-31ifrs-full:ReserveOfGainsAndLossesFromInvestmentsInEquityInstrumentsMember259400CXXTS5M4SKB4382021-12-31esef_pkpcargosa:ActuarialProfitsLossesOnPostEmploymentBenefitsMember259400CXXTS5M4SKB4382021-12-31ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember259400CXXTS5M4SKB4382021-12-31ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember259400CXXTS5M4SKB4382021-12-31ifrs-full:RetainedEarningsMember259400CXXTS5M4SKB4382021-12-31259400CXXTS5M4SKB4382022-01-012022-12-31ifrs-full:IssuedCapitalMember259400CXXTS5M4SKB4382022-01-012022-12-31esef_pkpcargosa:SupplementaryCapitalMember259400CXXTS5M4SKB4382022-01-012022-12-31ifrs-full:ReserveOfGainsAndLossesFromInvestmentsInEquityInstrumentsMember259400CXXTS5M4SKB4382022-01-012022-12-31esef_pkpcargosa:ActuarialProfitsLossesOnPostEmploymentBenefitsMember259400CXXTS5M4SKB4382022-01-012022-12-31ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember259400CXXTS5M4SKB4382022-01-012022-12-31ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember259400CXXTS5M4SKB4382022-01-012022-12-31ifrs-full:RetainedEarningsMember259400CXXTS5M4SKB4382023-01-01
0
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
1
Spis treści
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z WYNIKU I POZOSTAŁYCH CAŁKOWITYCH DOCHODÓW ................................. 2
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ ................................................................................. 3
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE ZE ZMIAN W KAPITALE WŁASNYM ................................................................... 4
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH ......................................................................... 5
1. Informacje ogólne .............................................................................................................................................. 6
1.1 Podstawowe informacje o działalności Grupy ..................................................................................................... 6
1.2 Podstawa sporządzenia Skonsolidowanego Sprawozdania Finansowego ........................................................... 8
1.3 Platforma zastosowanych Międzynarodowych Standardów Sprawozdawczości Finansowej ............................. 9
1.4 Sytuacja płynnościowa Grupy i zarządzanie ryzykiem płynności ....................................................................... 10
2. Noty objaśniające do sprawozdania z wyniku i pozostałych całkowitych dochodów ........................................ 12
2.1 Przychody z tytułu umów z klientami ................................................................................................................ 12
2.2 Koszty operacyjne .............................................................................................................................................. 15
2.3 Pozostałe przychody i (koszty) operacyjne ........................................................................................................ 16
2.4 Przychody i (koszty) finansowe .......................................................................................................................... 16
3. Noty objaśniające dotyczące opodatkowania ................................................................................................... 17
3.1 Podatek dochodowy .......................................................................................................................................... 17
4. Noty objaśniające dotyczące zadłużenia i kapitału własnego ............................................................................ 20
4.1 Uzgodnienie zobowiązań z tytułu zadłużenia .................................................................................................... 20
4.2 Kapitał własny i polityka zarządzania kapitałem ................................................................................................ 24
4.3 Środki pieniężne i ich ekwiwalenty .................................................................................................................... 25
4.4 Dodatkowe wyjaśnienia do sprawozdania z przepływów pieniężnych .............................................................. 25
5. Noty objaśniające do sprawozdania z sytuacji finansowej ................................................................................ 26
5.1 Tabor kolejowy i pozostałe rzeczowe aktywa trwałe ......................................................................................... 26
5.2 Prawa do użytkowania aktywów ........................................................................................................................ 33
5.3 Inwestycje w jednostkach wycenianych metodą praw własności (MPW) ......................................................... 35
5.4 Zapasy ................................................................................................................................................................ 35
5.5 Należności handlowe ......................................................................................................................................... 36
5.6 Pozostałe aktywa ............................................................................................................................................... 37
5.7 Zobowiązania handlowe .................................................................................................................................... 38
5.8 Zobowiązania inwestycyjne ............................................................................................................................... 39
5.9 Rezerwy z tytułu świadczeń pracowniczych ....................................................................................................... 39
5.10 Pozostałe rezerwy ............................................................................................................................................ 43
5.11 Pozostałe zobowiązania ................................................................................................................................... 44
6. Instrumenty finansowe i zasady zarządzania ryzykiem finansowym ................................................................. 44
6.1 Instrumenty finansowe ...................................................................................................................................... 45
6.2 Zasady zarządzania ryzykiem finansowym ......................................................................................................... 49
7. Noty pozostałe ................................................................................................................................................. 55
7.1 Transakcje z podmiotami powiązanymi ............................................................................................................. 55
7.2 Zobowiązania do poniesienia wydatków na niefinansowe aktywa trwałe ........................................................ 56
7.3 Zobowiązania warunkowe ................................................................................................................................. 57
7.4 Zabezpieczenia spłaty zobowiązań .................................................................................................................... 57
7.5 Wpływ wojny w Ukrainie na działalność Grupy ................................................................................................. 58
7.6 Wpływ otoczenia makroekonomicznego na działalność Grupy ......................................................................... 58
7.7 Wpływ zmian klimatycznych na działalność Grupy ............................................................................................ 59
7.8 Zdarzenia po dniu bilansowym .......................................................................................................................... 59
7.9 Zatwierdzenie sprawozdania finansowego ........................................................................................................ 59
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
2
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z WYNIKU I POZOSTAŁYCH CAŁKOWITYCH DOCHODÓW
2023
2022
Przychody z tytułu umów z klientami
5 491,9
5 390,1
Zużycie energii i paliwa trakcyjnego
(796,3)
(762,5)
Usługi dostępu do infrastruktury
(473,9)
(562,5)
Usługi transportowe
(285,9)
(361,3)
Pozostałe usługi
(477,0)
(537,9)
Koszty świadczeń pracowniczych
(1 958,4)
(1 738,4)
Pozostałe koszty
(372,4)
(359,5)
Pozostałe przychody i (koszty) operacyjne
(44,9)
(1,7)
Zysk operacyjny bez uwzględnienia amortyzacji (EBITDA)
1 083,1
1 066,3
Amortyzacja i odpisy z tytułu utraty wartości
(791,7)
(733,0)
Zysk na działalności operacyjnej (EBIT)
291,4
333,3
Przychody i (koszty) finansowe
(181,5)
(150,6)
Udział w zyskach / (stratach) jednostek
9,1
9,1
wycenianych metodą praw własności
Zysk przed opodatkowaniem
119,0
191,8
Podatek dochodowy
(36,9)
(43,8)
ZYSK NETTO
82,1
148,0
POZOSTAŁE CAŁKOWITE DOCHODY
Wycena instrumentów zabezpieczających
41,5
(6,7)
Podatek dochodowy
(7,9)
1,3
Różnice kursowe z przeliczenia sprawozdań jednostek zagranicznych
(67,3)
34,4
Pozostałe całkowite dochody podlegające
(33,7)
29,0
przeklasyfikowaniu w wynik finansowy razem
Zyski / (straty) aktuarialne dotyczące świadczeń pracowniczych
(102,0)
18,9
Podatek dochodowy
19,4
(3,6)
Wycena instrumentów kapitałowych w wartości godziwej
3,8
-
Pozostałe całkowite dochody niepodlegające
(78,8)
15,3
przeklasyfikowaniu w wynik finansowy razem
Suma pozostałych całkowitych dochodów
(112,5)
44,3
SUMA CAŁKOWITYCH DOCHODÓW
(30,4)
192,3
Zysk netto przypadający:
Zysk netto przypadający akcjonariuszom jednostki dominującej
82,1
148,0
Suma całkowitych dochodów przypadających:
Suma całkowitych dochodów przypadających
(30,4)
192,3
akcjonariuszom jednostki dominującej
Zysk na akcję (w PLN na jedną akcję)
Średnia ważona liczba akcji zwykłych (szt.)
44 786 917
44 786 917
Zysk na akcję podstawowy
1,83
3,31
Zysk na akcję rozwodniony
1,83
3,31
W okresach objętych niniejszym Skonsolidowanym Sprawozdaniem Finansowym nie występowały udziały niedające kontroli.
Nota 2.1
Nota 2.2
Nota 2.2
Nota 2.2
Nota 2.2
Nota 2.3
Nota 2.2
Nota 2.4
Nota 5.3
Nota 3.1
Nota 6.1
Nota 3.1
Nota 5.9
Nota 3.1
Nota 6.1
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
3
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ
31/12/2023
31/12/2022
AKTYWA
Tabor kolejowy
4 440,3
4 208,3
Pozostałe rzeczowe aktywa trwałe
857,7
891,1
Prawa do użytkowania aktywów
1 436,1
972,2
Inwestycje w jednostkach wycenianych metodą praw własności
42,7
41,8
Należności handlowe
1,2
7,3
Należności leasingowe
8,9
8,7
Pozostałe aktywa
52,4
48,6
Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego
191,3
176,1
Aktywa trwałe razem
7 030,6
6 354,1
Zapasy
200,2
200,8
Należności handlowe
668,3
769,4
Należności leasingowe
0,9
0,6
Należności z tytułu podatku dochodowego
10,1
1,6
Pozostałe aktywa
146,2
151,9
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
263,7
181,5
Aktywa obrotowe razem
1 289,4
1 305,8
Aktywa trwałe klasyfikowane jako przeznaczone do sprzedaży
-
0,3
AKTYWA RAZEM
8 320,0
7 660,2
KAPITAŁ WŁASNY I ZOBOWIĄZANIA
Kapitał zakładowy
2 239,3
2 239,3
Kapitał zapasowy
797,1
678,0
Pozostałe składniki kapitału własnego
(111,1)
(65,9)
Różnice kursowe z przeliczenia sprawozdań jednostek zagranicznych
109,6
176,9
Zyski zatrzymane
167,6
204,6
Kapitał własny razem
3 202,5
3 232,9
Zobowiązania z tytułu zadłużenia
2 089,7
1 711,5
Zobowiązania handlowe
3,4
7,9
Zobowiązania inwestycyjne
15,6
46,7
Rezerwy z tytułu świadczeń pracowniczych
578,9
483,5
Pozostałe rezerwy
3,6
0,5
Zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego
93,0
94,5
Zobowiązania długoterminowe razem
2 784,2
2 344,6
Zobowiązania z tytułu zadłużenia
804,1
660,7
Zobowiązania handlowe
844,4
803,8
Zobowiązania inwestycyjne
141,3
143,0
Rezerwy z tytułu świadczeń pracowniczych
170,2
156,7
Pozostałe rezerwy
17,7
21,4
Pozostałe zobowiązania
355,6
297,1
Zobowiązania krótkoterminowe razem
2 333,3
2 082,7
Zobowiązania razem
5 117,5
4 427,3
KAPITAŁ WŁASNY I ZOBOWIĄZANIA RAZEM
8 320,0
7 660,2
Nota 5.1
Nota 5.1
Nota 5.2
Nota 5.3
Nota 5.5
Nota 5.6
Nota 3.1
Nota 5.4
Nota 5.5
Nota 5.6
Nota 4.3
Nota 4.2
Nota 4.1
Nota 5.7
Nota 5.8
Nota 5.9
Nota 5.10
Nota 3.1
Nota 4.1
Nota 5.7
Nota 5.8
Nota 5.9
Nota 5.10
Nota 5.11
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
4
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE ZE ZMIAN W KAPITALE WŁASNYM
Pozostałe składniki kapitału własnego
Różnice kursowe
Zyski / (straty)
Zyski / (straty)
z przeliczenia
Kapitał
Kapitał
Kapitał
z tytułu wyceny
aktuarialne
Wycena
sprawozdań
Zyski
własny
zakładowy
zapasowy
instrumentów
dotyczące
instrumentów
jednostek
zatrzymane
razem
kapitałowych w
świadczeń
zabezpieczających
zagranicznych
wartości godziwej
pracowniczych
1/01/2023
2 239,3
678,0
(12,9)
(26,7)
(26,3)
176,9
204,6
3 232,9
Wynik netto za rok obrotowy
-
-
-
-
-
-
82,1
82,1
Pozostałe całkowite dochody
-
-
3,8
(82,6)
33,6
(67,3)
-
(112,5)
za rok obrotowy (netto)
Całkowite dochody razem
-
-
3,8
(82,6)
33,6
(67,3)
82,1
(30,4)
Pozostałe zmiany
-
119,1
-
-
-
-
(119,1)
-
za rok obrotowy
31/12/2023
2 239,3
797,1
(9,1)
(109,3)
7,3
109,6
167,6
3 202,5
1/01/2022
2 239,3
771,7
(12,9)
(42,0)
(20,9)
142,5
(37,1)
3 040,6
Wynik netto za rok obrotowy
-
-
-
-
-
-
148,0
148,0
Pozostałe całkowite dochody
-
-
-
15,3
(5,4)
34,4
-
44,3
za rok obrotowy (netto)
Całkowite dochody razem
-
-
-
15,3
(5,4)
34,4
148,0
192,3
Pozostałe zmiany
-
(93,7)
-
-
-
-
93,7
-
za rok obrotowy
31/12/2022
2 239,3
678,0
(12,9)
(26,7)
(26,3)
176,9
204,6
3 232,9
Nota 4.2
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
5
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH
2023
2022
Przepływy pieniężne z działalności operacyjnej
Zysk przed opodatkowaniem
119,0
191,8
Korekty
Amortyzacja i odpisy z tytułu utraty wartości
791,7
733,0
(Zyski) / straty ze zbycia i likwidacji niefinansowych aktywów trwałych
(15,6)
(18,8)
(Zyski) / straty z tytułu różnic kursowych
1,9
7,8
(Zyski) / straty z tytułu odsetek, dywidendy
140,7
122,4
Otrzymane / (zapłacone) odsetki
0,7
0,3
Otrzymany / (zapłacony) podatek dochodowy
(30,0)
(14,0)
Zmiany w kapitale obrotowym
313,0
(17,1)
Pozostałe korekty
(110,4)
13,0
Środki pieniężne netto z działalności operacyjnej
1 211,0
1 018,4
Przepływy pieniężne z działalności inwestycyjnej
Wydatki z tytułu nabycia niefinansowych aktywów trwałych
(1 359,0)
(856,9)
Wpływy z tytułu zbycia niefinansowych aktywów trwałych
357,0
75,9
Wpływy z tytułu otrzymanych dywidend
7,7
4,4
Pozostałe wpływy związane z działalnością inwestycyjną
7,2
3,7
Środki pieniężne netto z działalności inwestycyjnej
(987,1)
(772,9)
Przepływy pieniężne z działalności finansowej
Wydatki z tytułu leasingu
(166,5)
(140,1)
Wpływy z tytułu zaciągniętych kredytów / pożyczek
392,2
141,4
Spłata kredytów / pożyczek
(360,0)
(309,0)
Zapłacone odsetki od leasingu oraz kredytów / pożyczek
(149,4)
(104,6)
Dotacje otrzymane
139,0
96,1
Wpływ / (wypływ) w ramach cash pool
13,0
-
Pozostałe wydatki dotyczące działalności finansowej
(1,7)
(3,3)
Środki pieniężne netto z działalności finansowej
(133,4)
(319,5)
Zwiększenie / (zmniejszenie) netto środków pieniężnych i ich ekwiwalentów
90,5
(74,0)
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty na początek okresu sprawozdawczego
181,5
254,5
Wpływ zmian kursów walut na saldo środków pieniężnych w walutach obcych
(8,3)
1,0
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty na koniec okresu sprawozdawczego, w tym:
263,7
181,5
o ograniczonej możliwości dysponowania
37,5
47,3
Nota 2.2
Nota 4.4
Nota 4.4
Nota 4.1
Nota 4.1
Nota 4.1
Nota 4.1
Nota 4.3
Nota 4.3
Nota 4.3
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
6
NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SKONSOLIDOWANEGO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO
1. Informacje ogólne
1.1 Podstawowe informacje o działalności Grupy
Informacje o Jednostce dominującej
Spółka PKP CARGO S.A. ("Spółka", "Jednostka dominująca") została utworzona na podstawie Aktu Notarialnego z dnia 29 czerwca
2001 roku (Repertorium A Nr 1287/2001). Podstawowe informacje o Jednostce dominującej zaprezentowano w tabeli poniżej.
Podstawowe informacje o Jednostce dominującej
Nazwa
PKP CARGO S.A.
Siedziba
Polska
Adres zarejestrowanego biura Jednostki dominującej
ul. Grójecka 17, 02-021 Warszawa
KRS
0000027702 - Sąd Rejestrowy dla M. St. Warszawy, Wydział XII
Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego, Polska
REGON
277586360
NIP
954-23-81-960
W 2023 roku nie doszło do zmiany nazwy oraz innych danych identyfikacyjnych Jednostki dominującej.
Rokiem obrotowym Jednostki dominującej oraz spółek wchodzących w skład Grupy Kapitałowej PKP CARGO jest rok kalendarzowy.
Skład organów zarządczych i nadzorujących Jednostki dominującej oraz struktura akcjonariatu Jednostki dominującej na dzień
31 grudnia 2023 roku zostały zaprezentowane w Sprawozdaniu Zarządu z działalności Grupy Kapitałowej PKP CARGO za rok obrotowy
2023 odpowiednio w Rozdziałach 8.11 oraz 8.4.
Informacje o Grupie Kapitałowej
Podstawową działalnością Grupy jest transport kolejowy towarów. Oprócz usług transportu kolejowego towarów Grupa świadczy
usługi dodatkowe:
usługi intermodalne,
usługi spedycyjne (krajowe i międzynarodowe),
usługi terminalowe,
usługi bocznicowe i trakcyjne,
naprawa i serwis taboru kolejowego,
usługi rekultywacyjne.
Na dzień bilansowy w skład Grupy Kapitałowej PKP CARGO (zwanej dalej Grupą) wchodziły PKP CARGO S.A. jako podmiot dominujący
oraz 20 spółek zależnych. Ponadto Grupa posiadała udziały w 2 podmiotach stowarzyszonych oraz udziały w 1 wspólnym
przedsięwzięciu.
Czas trwania działalności poszczególnych spółek Grupy nie jest ograniczony.
Zmiany w strukturze Grupy Kapitałowej
W dniu 30 stycznia 2023 roku nastąpiło podwyższenie kapitału zakładowego spółki PKP CARGOTABOR Sp. z o.o. poprzez ustanowienie
nowych udziałów, pokrytych wniesionym przez Spółkę wkładem pieniężnym w kwocie 13,5 milionów złotych.
W dniu 2 marca 2023 roku nastąpiło podwyższenie kapitału zakładowego spółki PKP CARGOTABOR USŁUGI Sp. z o.o. poprzez
ustanowienie nowych udziałów, o wartości 28,3 milionów złotych, pokrytych wniesionym przez Spółkę wkładem niepieniężnym.
Ze skutkiem na dzień 6 marca 2023 roku spółka AWT Čechofracht a.s. z siedzibą w Ostrawie, w której PKP CARGO INTERNATIONAL
a.s. posiada 100% udział w kapitale zakładowym, zmieniła nazwę na AWT CFT a.s .
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
7
1.1 Podstawowe informacje o działalności Grupy (cd.)
Szczegółowe informacje dotyczące jednostek wchodzących w skład Grupy na dzień 31 grudnia 2023 roku oraz 31 grudnia 2022 roku
przedstawiają się następująco:
Procentowa wielkość
posiadanych
Nazwa jednostki
Typ jednostki
Siedziba
udziałów / akcji
31/12/2023
31/12/2022
Centralny Terminal Multimodalny
pozostała jednostka zależna
Warszawa
100%
100%
Sp. z o.o.
jednostka zależna – konsolidowana
PKP CARGO SERVICE Sp. z o.o.
metodą pełną
Warszawa
100%
100%
PKP CARGO TERMINALE Sp. z o.o.
jednostka zależna – konsolidowana
Żurawica
100%
100%
metodą pełną
PKP CARGOTABOR Sp. z o.o.
jednostka zależna – konsolidowana
Warszawa
100%
100%
metodą pełną
CARGOTOR Sp. z o.o.
jednostka zależna – konsolidowana
Warszawa
100%
100%
metodą pełną
PKP CARGOTABOR USŁUGI Sp. z o.o.
jednostka zależna – konsolidowana
Warszawa
100%
100%
PKP Linia Chełmska Szerokotorowa
metodą pełną
pozostała jednostka zależna
Warszawa
100%
100%
Sp. z o.o.
ONECARGO CONNECT Sp. z o.o.
pozostała jednostka zależna
Warszawa
100%
100%
COSCO Shipping Lines (POLAND)
jednostka stowarzyszona
Gdynia
20%
20%
Sp. z o.o.
jednostka zależna – konsolidowana
PKP CARGO CONNECT Sp. z o.o.
Warszawa
100%
100%
metodą pełną
Transgaz S.A.
pozostała jednostka zależna
Zalesie
64%
64%
k. Małaszewicz
Cargosped Terminal Braniewo
jednostka zależna – konsolidowana
Braniewo
100%
100%
Sp. z o.o.
metodą pełną
PKP CARGO CONNECT GmbH
pozostała jednostka zależna
Hamburg
100%
100%
Terminale Przeładunkowe Sławków
udziały we wspólnych
Sławków
50%
50%
Medyka Sp. z o.o.
przedsięwzięciach
PKP CARGO INTERNATIONAL a.s.
jednostka zależna – konsolidowana
Ostrawa
100%
100%
metodą pełną
PKP CARGO INTERNATIONAL HU Zrt.
jednostka zależna – konsolidowana
Budapeszt
100%
100%
metodą pełną
AWT ROSCO a.s.
jednostka zależna – konsolidowana
Ostrawa
100%
100%
metodą pełną
AWT CFT a.s. (dawniej: AWT
jednostka zależna – konsolidowana
Ostrawa
100%
100%
Čechofracht a.s.)
metodą pełną
AWT Rekultivace a.s.
jednostka zależna – konsolidowana
Petřvald
100%
100%
metodą pełną
DEPOS Horni Sucha a.s.
jednostka stowarzyszona
Horni Sucha
20,6%
20,6%
PKP CARGO INTERNATIONAL SK a.s.
pozostała jednostka zależna
Bratysława
100%
100%
AWT DLT s.r.o.
pozostała jednostka zależna
Kladno
100%
100%
PKP CARGO INTERNATIONAL SI d.o.o.
pozostała jednostka zależna
Grčarevec
80%
80%
Pozostałe jednostki zależne nie podlegają konsolidacji metodą pełną z uwagi na przyjęte przez Grupę kryterium istotności. Spółki
te wyceniane są metodą praw własności, co zaprezentowano w Nocie 5.3 niniejszego Skonsolidowanego Sprawozdania Finansowego
lub prezentowane są jako pozostałe aktywa.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
8
1.2 Podstawa sporządzenia Skonsolidowanego Sprawozdania Finansowego
Niniejsze Skonsolidowane Sprawozdanie Finansowe sporządzono zgodnie z Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości
Finansowej oraz związanymi z nimi interpretacjami przyjętymi przez Unię Europejską ("MSSF UE"), opublikowanymi i obowiązującymi
w 2023 roku.
W oparciu o zatwierdzone w Grupie prognozy finansowe niniejsze Skonsolidowane Sprawozdanie Finansowe za rok zakończony dnia
31 grudnia 2023 roku zostało sporządzone przy założeniu kontynuacji działalności w dającej się przewidzieć przyszłości. Na dzień
sporządzenia sprawozdania finansowego nie istnieją istotne okoliczności wskazujące na zagrożenie kontynuacji działalności
gospodarczej przez Grupę przez okres przynajmniej 12 miesięcy od dnia sprawozdania finansowego.
Niniejsze Skonsolidowane Sprawozdanie Finansowe zostało sporządzone zgodnie z zasadą kosztu historycznego, z wyjątkiem
wycenianych w wartości godziwej pochodnych instrumentów finansowych oraz inwestycji w instrumenty kapitałowe.
Niniejsze Skonsolidowane Sprawozdanie Finansowe zostało sporządzone w polskich złotych (PLN). Dane w sprawozdaniu finansowym
zostały wykazane w milionach złotych.
Niniejsze Skonsolidowane Sprawozdanie Finansowe podlegało badaniu przez biegłego rewidenta.
Zasady rachunkowości Grupy opisane w kolejnych notach były stosowane w sposób ciągły do wszystkich prezentowanych
okresów. Wne szacunki oraz osądy dla istotnych pozycji skonsolidowanego sprawozdania finansowego zostały
przedstawione w poszczególnych notach do niniejszego Skonsolidowanego Sprawozdania Finansowego.
w Skonsolidowanym
Kwota ujęta
Polityka
Ważne
Nota
Tytuł
Sprawozdaniu Finansowym
Rachunkowości
szacunki
i osądy
2022
2023
2.1
Przychody z tytułu umów z klientami
5 390,1
5 491,9
X
X
2.2
Koszty operacyjne
(5 055,1)
(5 155,6)
2.3
Pozostałe przychody i (koszty) operacyjne
(1,7)
(44,9)
2.4
Przychody i (koszty) finansowe
(150,6)
(181,5)
3.1
Podatek dochodowy
(43,8)
(36,9)
X
X
5.1
Tabor kolejowy
4 208,3
4 440,3
X
X
5.1
Pozostałe rzeczowe aktywa trwałe
891,1
857,7
X
X
5.2
Prawa do użytkowania aktywów
972,2
1 436,1
X
X
5.3
Inwestycje w jednostkach wycenianych
41,8
42,7
metodą praw własności
3.1
Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego
176,1
191,3
X
X
5.4
Zapasy
200,8
200,2
X
5.5
Należności handlowe
776,7
669,5
X
X
Należności leasingowe
9,3
9,8
Należności z tytułu podatku dochodowego
1,6
10,1
5.6
Pozostałe aktywa
200,5
198,6
X
4.3
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
181,5
263,7
X
Aktywa trwałe klasyfikowane
0,3
-
jako przeznaczone do sprzedaży
4.2
Kapitał własny
3 232,9
3 202,5
X
4.1
Zobowiązania z tytułu zadłużenia
2 372,2
2 893,8
X
X
5.7
Zobowiązania handlowe
811,7
847,8
X
X
5.8
Zobowiązania inwestycyjne
189,7
156,9
X
5.9
Rezerwy z tytułu świadczeń pracowniczych
640,2
749,1
X
X
5.10
Pozostałe rezerwy
21,9
21,3
X
5.11
Pozostałe zobowiązania
297,1
355,6
X
3.1
Zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego
94,5
93,0
X
X
7.3
Zobowiązania warunkowe
284,7
251,7
X
X
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
9
1.2 Podstawa sporządzenia Skonsolidowanego Sprawozdania Finansowego (cd.)
Zasady konsolidacji
W skład Skonsolidowanego Sprawozdania Finansowego wchodzą jednostkowe sprawozdania finansowe Jednostki dominującej
i jednostek przez nią kontrolowanych (jej spółek zależnych) za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku oraz 31 grudnia 2022
roku. Sprawozdania finansowe jednostek zależnych, po uwzględnieniu korekt doprowadzających do zgodności z MSSF UE,
sporządzane za ten sam okres sprawozdawczy, co sprawozdanie Jednostki dominującej, w oparciu o jednolite zasady
rachunkowości zastosowane dla transakcji i zdarzeń gospodarczych o podobnym charakterze.
Przychody i koszty jednostek zależnych uwzględnione w skonsolidowanym sprawozdaniu z wyniku i pozostałych całkowitych
dochodów od momentu rzeczywistej daty nabycia danej jednostki do dnia jej efektywnego zbycia. Wszystkie transakcje dokonane
wewnątrz Grupy, wzajemne salda oraz przychody i koszty operacji dokonanych między jednostkami Grupy zostały w konsolidacji
w pełni wyłączone. Część spółek zależnych nie podlega konsolidacji z uwagi na kryterium istotności.
Transakcje wyrażone w walutach obcych przelicza się na walutę funkcjonalną według kursu obowiązującego w dniu transakcji
lub wyceny, kiedy pozycje podlegają przeszacowaniu. Na dzień bilansowy aktywa i zobowiązania pieniężne denominowane
w walutach obcych są przeliczane według średniego kursu NBP obowiązującego na ten dzień. Zyski i straty kursowe z tytułu rozliczenia
tych transakcji oraz wyceny bilansowej aktywów i zobowiązań pieniężnych wyrażonych w walutach obcych ujmuje się w wyniku, o ile
nie odracza się ich w pozostałych całkowitych dochodach, gdy kwalifikują się do uznania za zabezpieczenie przepływów pieniężnych.
Pozycje niepieniężne wyceniane według kosztu historycznego wyrażonego w walucie obcej przelicza się przy zastosowaniu kursu
wymiany z dnia zawarcia transakcji.
Dane finansowe jednostek zagranicznych dla celów konsolidacji przeliczone zostały na walutę polską w następujący sposób:
a) pozycje aktywów i zobowiązań według kursu wymiany na koniec okresu sprawozdawczego,
b) pozycje sprawozdania z wyniku i pozostałych całkowitych dochodów oraz sprawozdania z przepływów pieniężnych według
średniego kursu wymiany w danym okresie sprawozdawczym, obliczonego jako średnia arytmetyczna kursów obowiązujących
na ostatni dzień każdego miesiąca w danym okresie.
Różnice kursowe powstałe w wyniku powyższych przeliczeń ujmowane w kapitale własnym jako różnice kursowe z przeliczenia
sprawozdań finansowych jednostek zagranicznych.
Na dzień 31 grudnia 2023 roku oraz 31 grudnia 2022 roku Grupa dla potrzeb wyceny sprawozdań finansowych jednostek
zagranicznych objętych konsolidacją zostały przyjęte następujące kursy walut:
Pozycje sprawozdania
Pozycje sprawozdania
Waluta
z sytuacji finansowej
z całkowitych dochodów
i sprawozdania z przepływów pieniężnych
31/12/2023
31/12/2022
2023
2022
EUR
4,3480
4,6899
4,5284
4,6883
CZK
0,1759
0,1942
0,1889
0,1910
Niniejsze Skonsolidowane Sprawozdanie Finansowe zostało zatwierdzone do publikacji przez Zarząd Jednostki dominującej w dniu
23 kwietnia 2024 roku.
1.3 Platforma zastosowanych Międzynarodowych Standardów Sprawozdawczości Finansowej
Standardy i interpretacje przyjęte przez RMSR oraz UE, które weszły w życie
Zatwierdzając niniejsze Skonsolidowane Sprawozdanie Finansowe Grupa zastosowała następujące zmiany standardów i interpretacji,
które zostały wydane przez Radę Międzynarodowych Standardów Rachunkowości i zatwierdzone do stosowania przez UE:
Standard / Interpretacja
Data wejścia w życie
MSSF 17 „Umowy ubezpieczeniowe" oraz zmiany do MSSF 17
1 stycznia 2023 roku
Zmiany do MSSF 17 Umowy ubezpieczeniowe: Pierwsze zastosowanie MSSF 17 i MSSF 9 informacje
1 stycznia 2023 roku
porównawcze
Zmiany do MSR 1 „Prezentacja sprawozdań finansowych” i Instrukcji Praktycznej MSSF 2 - ujawnienia
1 stycznia 2023 roku
dotyczące polityki rachunkowości
Zmiany do MSR 8 „Zasady (polityka) rachunkowości, zmiany wartości szacunkowych i korygowanie
1 stycznia 2023 roku
błędów" - definicja wartości szacunkowych
Zmiany do MSR 12 „Podatek dochodowy” podatek odroczony związany z aktywami i zobowiązaniami
1 stycznia 2023 roku
wynikającymi z pojedynczej transakcji
Zmiany do MSR 12 Podatek dochodowy" - Międzynarodowa reforma podatkowa - Zasady modelowe
1 stycznia 2023 roku
Filaru II
W ocenie Zarządu Jednostki dominującej powyżej przedstawione standardy oraz interpretacje nie miały istotnego wpływu
na sprawozdanie finansowe Grupy.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
10
1.3 Platforma zastosowanych Międzynarodowych Standardów Sprawozdawczości Finansowej (cd.)
Standardy i Interpretacje przyjęte przez RMSR oraz UE, które nie weszły w życie
Zdaniem Zarządu Jednostki dominującej poniżej przedstawione standardy oraz interpretacje nie spowodują istotnych zmian
w sprawozdaniu finansowym Grupy w kolejnych okresach sprawozdawczych:
Standard / Interpretacja
Data wejścia w życie
Zmiany do MSSF 16 „Leasing” - zobowiązanie z tytułu leasingu w przypadku sprzedaży i leasingu
zwrotnego
1 stycznia 2024 roku
Zmiany do MSR 1 „Prezentacja sprawozdań finansowych" - klasyfikacja zobowiązań jako krótkoterminowe
lub długoterminowe oraz zobowiązania długoterminowe z kowenantami
1 stycznia 2024 roku
Standardy i Interpretacje przyjęte przez RMSR oraz niezatwierdzone przez UE
MSSF w kształcie zatwierdzonym przez UE nie różnią się obecnie w znaczący sposób od regulacji przyjętych przez Radę
Międzynarodowych Standardów Rachunkowości, z wyjątkiem poniższych standardów, zmian do standardów i interpretacji, które nie
zostały jeszcze zatwierdzone przez UE i nie weszły w życie. W ocenie Zarządu Jednostki dominującej zatwierdzenie przez UE
poniższych standardów nie spowoduje istotnych zmian w sprawozdaniu finansowym Grupy w kolejnych okresach sprawozdawczych.
Standard / Interpretacja
Data wejścia w życie
Zmiany do MSR 7 „Rachunek przepływów pieniężnych" i MSSF 7 Instrumenty finansowe: Ujawnienia:
1 stycznia 2024 roku
ustalenia dotyczące finansowania dostawców
Zmiany do MSR 21 „Skutki zmian kursów walutowych” - brak wymienialności
1 stycznia 2025 roku
1.4 Sytuacja płynnościowa Grupy i zarządzanie ryzykiem płynności
Grupa narażona jest na ryzyko płynności wynikające z relacji aktywów obrotowych do zobowiązań krótkoterminowych. W celu
zminimalizowania możliwości wystąpienia zakłóceń przepływów środków pieniężnych oraz ryzyka utraty płynności w 2023 roku Grupa
podejmowała działania zmierzające do średnioterminowego zapewnienia dostępności narzędzi wspierających finansowanie
działalności operacyjnej i inwestycyjnej.
W dniu 2 stycznia 2023 roku Jednostka dominująca zawarła umowę kredytu inwestycyjnego z bankiem Powszechna Kasa
Oszczędności Bank Polski S.A. do maksymalnej kwoty 100,0 milionów złotych z okresem dostępności do 29 grudnia 2023 roku. W dniu
26 września 2023 roku Jednostka dominująca zawarła z Europejskim Bankiem Inwestycyjnym umowę kredytu inwestycyjnego
z okresem dostępności do dnia 26 września 2026 roku do kwoty 177,1 milionów złotych. Ponadto w 2023 roku Jednostka dominująca
korzystała z dodatkowego źródła finansowania swojej działalności w formie umów leasingu. Najistotniejsze umowy dotyczyły leasingu
16 sztuk lokomotyw o łącznej wartości 270,4 milionów złotych oraz leasingu zwrotnego 45 sztuk lokomotyw o łącznej wartości
344,8 milionów złotych.
Informacje o dostępnych źródłach finansowania na dzień 31 grudnia 2023 roku zostały zaprezentowane w Nocie 4.1 niniejszego
Skonsolidowanego Sprawozdania Finansowego.
Aktualizacja ryzyk wywołanych inwazją Rosji na Ukrainę może wpływać na sytuację finansową Grupy w kolejnych okresach
sprawozdawczych.
Wymagalność zobowiązań finansowych Grupy na dzień bilansowy według daty wymagalności na podstawie umownych
niezdyskontowanych płatności (wraz z odsetkami płatnymi w przyszłości)
Umowne terminy wymagalności
31/12/2023
od końca okresu sprawozdawczego
Razem
Wartość
Poniżej
Od 3 do 12
Od 1 roku
Powyżej
(bez dyskonta)
bilansowa
3 miesięcy
miesięcy
do 5 lat
5 lat
Zobowiązania z tytułu zadłużenia
404,5
486,4
1 640,3
874,1
3 405,3
2 893,8
Zobowiązania handlowe
841,5
2,9
3,4
-
847,8
847,8
Zobowiązania inwestycyjne
122,7
18,8
15,7
-
157,2
156,9
Cash pool
14,2
-
-
-
14,2
14,2
Instrumenty pochodne kontrakt
0,1
-
-
-
0,1
0,1
swap
Razem
1 383,0
508,1
1 659,4
874,1
4 424,6
3 912,8
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
11
1.4 Sytuacja płynnościowa Grupy i zarządzanie ryzykiem płynności (cd.)
31/12/2022
Umowne terminy wymagalności
od końca okresu sprawozdawczego
Razem
Wartość
Poniżej
Od 3 do 12
Od 1 roku
Powyżej
(bez dyskonta)
bilansowa
3 miesięcy
miesięcy
do 5 lat
5 lat
Zobowiązania z tytułu zadłużenia
303,9
451,4
1 352,7
662,3
2 770,3
2 372,2
Zobowiązania handlowe
797,7
6,1
7,9
-
811,7
811,7
Zobowiązania inwestycyjne
94,5
49,6
47,2
-
191,3
189,7
Cash pool
1,2
-
-
-
1,2
1,2
Instrumenty pochodne kontrakt
0,3
-
-
-
0,3
0,3
swap
Razem
1 197,6
507,1
1 407,8
662,3
3 774,8
3 375,1
Struktura wiekowa zobowiązań handlowych i inwestycyjnych
31/12/2023
31/12/2022
Zobowiązania
Zobowiązania
Razem
Zobowiązania
Zobowiązania
Razem
handlowe
inwestycyjne
handlowe
inwestycyjne
Zobowiązania nieprzeterminowane
589,7
149,7
739,4
534,0
177,7
711,7
Zobowiązania przeterminowane
do 30 dni
156,2
7,2
163,4
146,7
6,6
153,3
31 - 90 dni
92,3
-
92,3
124,7
5,4
130,1
91 - 180 dni
3,1
-
3,1
3,0
-
3,0
181 - 365 dni
3,0
-
3,0
1,2
-
1,2
powyżej 365 dni
3,5
-
3,5
2,1
-
2,1
Razem
847,8
156,9
1 004,7
811,7
189,7
1 001,4
Analiza wiekowa należności handlowych
31/12/2023
31/12/2022
Oczekiwane
Oczekiwane
Brutto
straty
Netto
Brutto
straty
Netto
kredytowe
kredytowe
Należności nieprzeterminowane
585,3
(0,5)
584,8
710,0
(1,1)
708,9
Należności przeterminowane
do 30 dni
47,3
(0,3)
47,0
34,8
(0,2)
34,6
31 - 90 dni
17,6
(1,2)
16,4
16,6
(1,0)
15,6
91 - 180 dni
2,9
(1,0)
1,9
4,3
(2,0)
2,3
181 - 365 dni
11,3
(6,8)
4,5
4,3
(1,4)
2,9
powyżej 365 dni
135,8
(120,9)
14,9
141,7
(129,3)
12,4
Razem
800,2
(130,7)
669,5
911,7
(135,0)
776,7
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
12
2. Noty objaśniające do sprawozdania z wyniku i pozostałych całkowitych dochodów
2.1 Przychody z tytułu umów z klientami
Stosowane zasady rachunkowości
Grupa ujmuje przychody z umów z klientami w taki sposób, aby odzwierciedlić przekazanie przyrzeczonych dóbr lub usług na rzecz
klienta w kwocie odpowiadającej wynagrodzeniu, do którego - zgodnie z oczekiwaniem - Grupa będzie uprawniona w zamian
za te dobra lub usługi. Przychody z tytułu umów z klientami wykazuje się w wartości godziwej otrzymanej lub należnej zapłaty
po pomniejszeniu o podatek od towarów i usług, zwroty, rabaty i opusty.
Ujęcie przychodu następuje w momencie spełnienia (lub w trakcie spełniania) zobowiązania do wykonania świadczenia poprzez
przekazanie przyrzeczonego dobra lub usługi (tj. składnika aktywów) klientowi.
Przychody ze sprzedaży usług rozpoznawane są w sprawozdaniu z wyniku i pozostałych całkowitych dochodów w czasie, w związku
z tym, że klient otrzymuje i jednocześnie czerpie korzyści ze świadczenia wykonanego przez Grupę w miarę, jak jest ono przez nią
wykonywane. Grupa ocenia, że warunek ten jest spełniony, ponieważ praca dotychczas przez nią wykonana, nie musiałaby zostać
w znacznym stopniu ponownie wykonana przez inną jednostkę, gdyby musiała spełnić pozostałe zobowiązanie do wykonania
świadczenia wobec klienta.
Przychody ze sprzedaży materiałów, towarów i wyrobów gotowych rozpoznawane w sprawozdaniu z wyniku i pozostałych
całkowitych dochodów w momencie, gdy klient uzyskuje kontrolę nad tym składnikiem aktywów. Moment przeniesienia kontroli
jest tożsamy z chwilą, w której zostały przekazane znaczące ryzyko i korzyści wynikające z ich własności.
Grupa dla większości umów handlowych nie stosuje terminów płatności przekraczających 12 miesięcy. W przypadku nielicznych
umów Grupa stosuje terminy dłuższe, przy czym umowy te nie zawierają istotnego elementu finansowania.
Wynagrodzenie zmienne
W umowach handlowych występuje element zmienny wynagrodzenia wynikający z:
możliwości nałożenia kar na klienta w związku z niewywiązaniem się przez niego z zapisów umownych dotyczących
przewiezienia określonego wolumenu ładunku,
możliwości nałożenia kar na Grupę przez klienta, w przypadku nie przewiezienia zleconej masy towarowej.
Grupa oszacowuje wartość wynagrodzenia zmiennego wynikającego z kar na podstawie stopnia realizacji danej umowy
w uzgodnionym okresie rozliczeniowym. Fakty i okoliczności determinujące prawdopodobieństwo wystąpienia poszczególnych
scenariuszy rewidowane są co najmniej na koniec każdego okresu sprawozdawczego.
Aktywa z tytułu umów z klientami
Grupa ujmuje w sprawozdaniu z sytuacji finansowej składnik aktywów z tytułu umowy będący prawem Grupy do wynagrodzenia
w zamian za dobra lub usługi, które Grupa przekazała klientowi, jeżeli prawo to jest uzależnione od warunku innego niż upływ
czasu. Aktywa z tytułu umów z klientami prezentowane w ramach pozycji należności handlowych i obejmują głównie aktywa
dotyczące jeszcze niezafakturowanych a zrealizowanych, bądź będących w trakcie realizacji usług.
ISTOTNE WARTOŚCI OPARTE NA PROFESJONALNYM OSĄDZIE I SZACUNKACH
Istotne szacunki w obrębie przychodów z tytułu umów z klientami dotyczą przychodów rozpoznanych
a niezafakturowanych wynikających:
ze stopnia zaawansowania usług transportowych, które wycenione w oparciu o oszacowany poziom
wolumenu masy, której transport na dzień bilansowy się nie zakończył oraz średniej ceny możliwej do uzyskania,
z wolumenu masy towarowej, która już została dostarczona do miejsca docelowego, ale jeszcze nie została
odebrana przez klienta. Wycena uwzględnia rzeczywisty wolumen masy oraz średnią cenę możliwą do uzyskania,
z czynszów za wagony należące do Grupy, które wykorzystywane przez zagraniczne kolejowe przedsiębiorstwa
przewozowe w trakcie realizacji usługi transportowej poza granicami kraju. Pozycja jest wyceniona w oparciu o ilość wagonów
będących poza granicami kraju (dane pozyskane z systemów informatycznych) oraz ceny wynikające
z porozumień i umów z zagranicznymi kolejowymi przedsiębiorstwami przewozowymi,
z prac rekultywacyjno-budowlanych, które w trakcie akceptacji przez klienta bądź zgodnie z umową nie został jeszcze
osiągnięty etap prac, który pozwala na zafakturowanie. Grupa wycenia przychody w oparciu o zakres zrealizowanych prac na
dzień bilansowy oraz stawek wynikających z umów / zleceń.
Wartość rozpoznanych szacunków przychodów na dzibilansowy jest zaprezentowana w niniejszej nocie w tabeli dotyczącej
zmiany aktywów z tytułu umów z klientami.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
13
2.1 Przychody z tytułu umów z klientami (cd.)
Struktura przychodów z tytułu umów z klientami
Grupa prowadzi działalność tylko w ramach jednego segmentu - krajowego i międzynarodowego przewozu towarów
oraz prowadzenia kompleksowych usług logistycznych w zakresie kolejowych przewozów towarowych.
Zarząd Jednostki dominującej nie dokonuje oceny wyników działalności Grupy ani nie decyduje o alokacji zasobów do grup
świadczonych usług przy uwzględnieniu zaprezentowanej poniżej struktury przychodów z tytułu umów z klientami, a więc
poszczególne grupy usług nie mogą być traktowane jako segmenty operacyjne Grupy.
Podmioty
Podmioty
2023
powiązane
powiązane
Pozostali
Razem
z Grupy PKP
ze Skarbem
Przychody z tytułu kolejowych usług przewozowych
Państwa
oraz spedycyjnych
10,0
1 500,5
2 975,2
4 485,7
Przychody z pozostałej działalności transportowej
-
0,5
124,0
124,5
Przychody bocznicowe i trakcyjne
14,6
170,7
172,3
357,6
Przychody przeładunkowe
0,6
24,1
161,5
186,2
Przychody z tytułu usług rekultywacyjnych
2,3
-
71,5
73,8
Przychody z tytułu sprzedaży towarów i materiałów
-
-
83,9
83,9
Pozostałe przychody
25,0
11,4
143,8
180,2
Razem
52,5
1 707,2
3 732,2
5 491,9
Termin ujmowania przychodów
W określonym momencie
1,6
-
84,3
85,9
Przez okres
50,9
1 707,2
3 647,9
5 406,0
Razem
52,5
1 707,2
3 732,2
5 491,9
Podmioty
Podmioty
2022
powiązane
powiązane
Pozostali
Razem
z Grupy PKP
ze Skarbem
Przychody z tytułu kolejowych usług przewozowych
Państwa
oraz spedycyjnych
5,0
1 354,3
2 899,4
4 258,7
Przychody z pozostałej działalności transportowej
-
0,4
163,2
163,6
Przychody bocznicowe i trakcyjne
10,2
162,5
165,2
337,9
Przychody przeładunkowe
0,1
6,1
192,6
198,8
Przychody z tytułu usług rekultywacyjnych
6,4
0,5
108,0
114,9
Przychody z tytułu sprzedaży towarów i materiałów
-
-
138,2
138,2
Pozostałe przychody
28,3
12,9
136,8
178,0
Razem
50,0
1 536,7
3 803,4
5 390,1
Termin ujmowania przychodów
W określonym momencie
-
-
139,6
139,6
Przez okres
50,0
1 536,7
3 663,8
5 250,5
Razem
50,0
1 536,7
3 803,4
5 390,1
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
14
2.1 Przychody z tytułu umów z klientami (cd.)
Informacje geograficzne
Grupa definiuje obszar geograficzny działalności gospodarczej jako miejsce siedziby odbiorcy usługi, a nie kraj wykonania usługi.
Głównym obszarem geograficznym działalności Grupy jest Polska. Poniżej przedstawiono przychody z tytułu umów z klientami Grupy
od klientów zewnętrznych w rozbiciu na miejsce ich siedziby:
2023
2022
Polska
4 159,0
3 960,7
Czechy
589,8
649,7
Niemcy
245,8
274,1
Włochy
77,2
58,3
Słowacja
66,6
70,4
Ukraina
65,6
27,6
Pozostałe kraje
287,9
349,3
Razem
5 491,9
5 390,1
Aktywa trwałe z wyłączeniem instrumentów finansowych i aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego w rozbiciu
na lokalizacje
2023
2022
Polska
6 173,6
5 411,0
Czechy
634,7
733,7
Pozostałe kraje
11,4
11,5
Razem
6 819,7
6 156,2
Informacje o wiodących klientach
W roku obrotowym zakończonym 31 grudnia 2023 roku oraz 31 grudnia 2022 roku przychody od żadnego z klientów Grupy
nie przekroczyły 10% sumy przychodów z tytułu umów z klientami.
Aktywa z tytułu umów z klientami
2023
2022
Stan na początek okresu sprawozdawczego
49,8
33,9
Ujęcie przychodu przed wystawieniem dokumentu sprzedaży
35,7
49,8
Reklasyfikacja do należności
(49,7)
(34,5)
Różnice kursowe z przeliczenia
(0,1)
0,6
Stan na koniec okresu sprawozdawczego
35,7
49,8
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
15
2.2 Koszty operacyjne
Zużycie energii i paliwa trakcyjnego
2023
2022
Zużycie paliwa trakcyjnego
(137,3)
(208,8)
Zużycie elektrycznej energii trakcyjnej
(659,0)
(553,7)
Razem
(796,3)
(762,5)
Pozostałe usługi
2023
2022
Usługi remontowe i utrzymania składników majątku trwałego
(109,0)
(103,0)
Czynsze i opłaty za użytkowanie nieruchomości i taboru
(106,3)
(135,5)
Usługi telekomunikacyjne
(6,3)
(6,1)
Usługi prawne, doradcze i podobne
(11,7)
(10,9)
Usługi informatyczne
(53,6)
(47,3)
Usługi przeładunkowe
(57,7)
(64,0)
Usługi rekultywacyjne
(47,4)
(84,7)
Usługi manewrowe, trakcyjne i rewidenckie
(41,3)
(41,7)
Pozostałe usługi
(43,7)
(44,7)
Razem
(477,0)
(537,9)
Koszty świadczeń pracowniczych
2023
2022
Wynagrodzenia
(1 483,0)
(1 315,3)
Koszty ubezpieczeń społecznych
(312,2)
(277,6)
Koszty odpisów na ZFŚS
(32,9)
(31,6)
Pozostałe świadczenia na rzecz pracowników w trakcie zatrudnienia
(53,4)
(41,8)
Świadczenia po okresie zatrudnienia
(8,5)
(5,4)
Zmiana wartości rezerw na świadczenia pracownicze
(68,4)
(66,7)
Razem
(1 958,4)
(1 738,4)
Pozostałe koszty
2023
2022
Zużycie paliwa nietrakcyjnego
(28,7)
(39,7)
Zużycie energii elektrycznej, gazu i wody
(70,7)
(54,6)
Zużycie materiałów
(103,8)
(96,9)
Podatki i opłaty
(49,4)
(41,3)
Wartość sprzedanych towarów i materiałów
(51,2)
(76,3)
Podróże służbowe
(36,8)
(29,1)
Pozostałe
(31,8)
(21,6)
Razem
(372,4)
(359,5)
Amortyzacja i odpisy z tytułu utraty wartości
2023
2022
Amortyzacja taboru kolejowego
(607,0)
(546,3)
Amortyzacja pozostałych rzeczowych aktywów trwałych
(63,9)
(67,0)
Amortyzacja praw do użytkowania aktywów
(122,7)
(114,6)
Amortyzacja aktywów niematerialnych
(6,9)
(7,4)
(Zawiązane) / rozwiązane odpisy z tytułu utraty wartości:
Tabor kolejowy
9,0
3,8
Pozostałe rzeczowe aktywa trwałe
(0,2)
(1,5)
Razem
(791,7)
(733,0)
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
16
2.3 Pozostałe przychody i (koszty) operacyjne
Pozostałe przychody i (koszty) operacyjne
2023
2022
Zysk ze sprzedaży niefinansowych aktywów trwałych
15,6
25,0
Rozwiązane odpisy aktualizujące należności handlowe
2,5
3,6
Kary i odszkodowania
20,2
14,0
Odsetki od należności handlowych i pozostałych
4,5
2,6
Rozwiązane pozostałe rezerwy
2,9
2,4
Wynik netto z tytułu różnic kursowych od należności i zobowiązań handlowych
-
1,1
Dotacje
8,6
6,6
Inne
5,8
3,4
Pozostałe przychody operacyjne razem
60,1
58,7
Utworzone odpisy aktualizujące należności handlowe
(10,8)
(4,3)
Kary i odszkodowania
(13,0)
(13,7)
Odsetki od zobowiązań handlowych oraz pozostałych zobowiązań
(54,0)
(17,9)
Utworzone pozostałe rezerwy
(9,1)
(6,4)
Koszty likwidacji majątku trwałego i obrotowego
(7,1)
(12,3)
Wynik netto z tytułu różnic kursowych od należności i zobowiązań handlowych
(3,8)
-
Inne
(7,2)
(5,8)
Pozostałe koszty operacyjne razem
(105,0)
(60,4)
Pozostałe przychody i (koszty) operacyjne
(44,9)
(1,7)
2.4 Przychody i (koszty) finansowe
Przychody i (koszty) finansowe
2023
2022
Przychody odsetkowe
6,2
3,0
Inne
0,2
0,6
Przychody finansowe razem
6,4
3,6
Koszty odsetkowe
(149,2)
(124,7)
Rozliczenie dyskonta z tytułu rezerw na świadczenia pracownicze
(35,2)
(26,8)
Wynik netto z tytułu różnic kursowych
(2,6)
(0,8)
Inne
(0,9)
(1,9)
Koszty finansowe razem
(187,9)
(154,2)
Przychody i (koszty) finansowe
(181,5)
(150,6)
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
17
3. Noty objaśniające dotyczące opodatkowania
3.1 Podatek dochodowy
Stosowane zasady rachunkowości
Podatek dochodowy za okres sprawozdawczy obejmuje podatek bieżący i odroczony. Bieżące obciążenie podatkowe jest obliczane
na podstawie wyniku podatkowego danego okresu sprawozdawczego. Wynik podatkowy różni się od księgowego wyniku brutto
w związku z wyłączeniem przychodów przejściowo niepodlegających opodatkowaniu i kosztów przejściowo niestanowiących
kosztów uzyskania przychodów oraz pozycji kosztów i przychodów, które nigdy nie będą podlegały opodatkowaniu. Obciążenia
podatkowe są wyliczane w oparciu o stawki podatkowe obowiązujące w danym roku obrotowym.
Podatek odroczony ujmuje się od żnic przejściowych pomiędzy wartością podatkową aktywów i zobowiązań a ich wartością
bilansową. Zobowiązania z tytułu podatku odroczonego ujmuje się dla dodatnich różnic przejściowych. Składnik aktywów z tytułu
odroczonego podatku dochodowego ujmuje się w odniesieniu do ujemnych różnic przejściowych do wysokości, do której jest
prawdopodobne, Grupa osiągnie dochód do opodatkowania, który pozwoli na rozliczenie tych różnic przejściowych. Wartość
składnika aktywów z tytułu podatku odroczonego podlega weryfikacji na każdy dzień bilansowy, pod kątem możliwości uzyskania
przyszłych zysków podatkowych, które umożliwią jego realizację.
Aktywa i zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego podlegają kompensacie, jeżeli występuje możliwy
do wyegzekwowania tytuł prawny do dokonania kompensaty aktywów i zobowiązań z tytułu bieżącego podatku dochodowego
oraz jeżeli aktywa i zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego dotyczą podatków dochodowych naliczonych przez
te same władze podatkowe, gdy istnieje zamiar rozliczenia sald w kwotach netto.
ISTOTNE WARTOŚCI OPARTE NA PROFESJONALNYM OSĄDZIE I SZACUNKACH
Grupa rozpoznaje składnik aktywów z tytułu podatku odroczonego bazując na założeniu, że w przyszłości zostanie
osiągnięty dochód podatkowy pozwalający na jego wykorzystanie. Na dzień 31 grudnia 2023 roku Grupa
rozpoznała aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego od strat podatkowych poniesionych
w 2020 i 2021 roku.
Jednostka dominująca w 2016 roku wygenerowała stratę podatkową w wysokości 141 milionów złotych. Na etapie
planowania przystąpienia do Podatkowej Grupy Kapitałowej („PGK”), Jednostka dominująca wystąpiła
z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidulanej w zakresie wpływu PGK na okres do rozliczenia straty poniesionej w 2016 roku
(tj. jeszcze przed utworzeniem PGK). W ramach interpretacji z 4 października 2016 r. o sygn. 1462-IPPB5.4510.860.2016.1.RS
Dyrektor Krajowej Izby Skarbowej zgodził się z prezentowanym przez Jednostkę dominującą stanowiskiem i stwierdził, że okresu
PGK nie wlicza się do terminu na rozliczenie straty poniesionej przez Jednostkę dominującą przed powołaniem PGK. W praktyce
oznaczało to, że okres funkcjonowania PGK zamrażał na czas trwania PGK bieg terminu na rozliczenie straty podatkowej. Stanowisko
takie prezentowały również sądy administracyjne, jak również wydana w dniu 19 października 2021 r. Interpretacja Ogólna
Nr DD6.8202.4.2021 Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej. W latach 2017-2019 Jednostka dominująca funkcjonowała
w ramach PGK. Po zakończeniu funkcjonowania PGK, Jednostka dominująca poniosła stratę podatkową w 2020 i 2021 roku. Biorąc
pod uwagę powyższe, Jednostka dominująca wykazując w trakcie 2022 roku dochód podatkowy, zdecydowała się na rozliczenie
50% straty podatkowej z 2016 roku, tj. 70,5 milionów złotych. Jednostka dominująca tym samym nie wpłacała należnych zaliczek
CIT za poszczególne miesiące 2022 roku (strata z 2016 roku obniżała bowiem dochód podatkowy, od którego zaliczki były należne).
Z dniem 1 stycznia 2022 roku w ustawie o CIT dokonano liberalizacji przepisów dotyczących PGK i wprowadzono dwie nowe zasady
rozliczania strat w PGK, które są ze sobą bezpośrednio powiązane:
- z jednej strony spółki wchodzące w skład PGK mogą w jej ramach rozliczać straty osiągnięte w okresie przed powstaniem PGK,
- jednocześnie w przepisach wprost wskazano, że taka strata może zostać rozliczona przez samą spółkę po rozwiązaniu
PGK (ale w związku z tym, że Jednostka dominująca miała prawo rozliczyć również w ramach PGK, 5-letni termin na rozliczenie
straty będzie uwzględniał czas trwania PGK). Wraz z nową regulacją nie przewidziano żadnych przepisów przejściowych,
co po wejściu przepisów w życie, zaczęło wzbudzać zasadnicze wątpliwości.
W październiku 2022 roku Sejm przyjął przepisy przejściowe doprecyzowujące, iż powyższe zmiany dotyczą strat powstałych
po 31 grudnia 2021 roku. Jednak w ostatecznie uchwalonym tekście ustawy (odpowiednie zmiany zostały wprowadzone przez
Senat) przepis przejściowy uległ diametralnej zmianie i stanowi, że nowe regulacje stosuje się wnież do strat powstałych przed
1 stycznia 2022 roku. Takie brzmienie przepisu spowodowało powstanie ryzyka w zakresie podejścia Jednostki dominującej
polegającego na rozliczeniu straty z 2016 roku przy zaliczkach należnych za 2022 rok. Zdaniem Zarządu Jednostki dominującej
regulacje podatkowe, które weszły w życie 1 stycznia 2023 roku, w odniesieniu do strat podatkowych poniesionych przed 2022
rokiem, naruszają szereg zasad wywodzonych z Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej, w tym zasady ochrony dóbr nabytych oraz
niedziałania prawa wstecz.
Po przeanalizowaniu wszystkich dostępnych scenariuszy, w celu zminimalizowania ryzyka wystąpienia potencjalnych zaległości
podatkowych oraz nałożenia kar z Kodeksu Karno-Skarbowego, podjęto decyzję o uiszczeniu zaliczki na podatek dochodowy
w kwocie wynikającej z rozliczonej straty za 2016 rok w kwocie 13,4 milionów złotych, a następnie ożeniu deklaracji z wykazaniem
nadpłaty za 2022 rok wynikającej z ujęcia w rozliczeniu możliwej do rozliczenia straty za 2016 rok. Składając wniosek o zwrot
nadpłaty wynikającej ze złożonej deklaracji za 2022 rok Jednostka dominująca szczegółowo przedstawiła organom podatkowym
swoje stanowisko w przedmiotowej sprawie. W dniu 20 września 2023 roku Jednostka dominująca otrzymała zwrot nadpłaty
podatku dochodowego w kwocie wynikającej ze złożonej deklaracji za 2022 rok. Pozostałe 50% straty podatkowej z 2016 roku
Jednostka dominująca rozliczyła z dochodem podatkowym za 2023 rok.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
18
3.1 Podatek dochodowy (cd.)
Podatek dochodowy ujęty w wyniku
2023
Bieżący podatek dochodowy
Bieżące obciążenie podatkowe
(33,0)
Korekty wykazane w bieżącym roku w odniesieniu do podatku z lat ubiegłych
0,1
Odroczony podatek dochodowy
Podatek odroczony powstały w ciągu okresu sprawozdawczego
(4,0)
Podatek dochodowy ujęty w wyniku
(36,9)
2022
(22,5)
(0,1)
(21,2)
(43,8)
Obecne przepisy nie zakładają zróżnicowania stawek podatkowych dla przyszłych okresów. Często występujące różnice w opiniach,
co do interpretacji prawnej przepisów podatkowych zarówno wewnątrz organów państwowych, jak i pomiędzy organami
państwowymi i przedsiębiorstwami, powodują powstanie obszarów niepewności i konfliktów. Zjawiska te powodują, że ryzyko
podatkowe w Polsce jest znacząco wyższe, niż istniejące zwykle w krajach o bardziej rozwiniętym systemie podatkowym. Rozliczenia
podatkowe mogą być przedmiotem kontroli przez okres pięciu lat, począwszy od końca roku, w którym nastąpiła zapłata podatku.
W wyniku przeprowadzanych kontroli dotychczasowe rozliczenia podatkowe Grupy mo zostać powiększone o dodatkowe
zobowiązania podatkowe.
Podatek odroczony ujęty w pozostałych całkowitych dochodach
2023
2022
Podatek odroczony od wyceny instrumentów zabezpieczających
(7,9)
1,3
Podatek odroczony od zysków / (strat) aktuarialnych dotyczących
19,4
(3,6)
świadczeń pracowniczych
Różnice kursowe z przeliczenia salda podatku odroczonego jednostek
9,2
(4,7)
zagranicznych ujęte w pozostałych całkowitych dochodach
1)
Podatek odroczony ujęty w pozostałych całkowitych dochodach
20,7
(7,0)
1)
Pozycja prezentowana w ramach kapitału własnego jako różnice kursowe z przeliczenia sprawozdań finansowych jednostek
zagranicznych.
Uzgodnienie efektywnej stawki podatkowej
2023
2022
Zysk / (strata) przed opodatkowaniem
119,0
191,8
Koszt podatku dochodowego wg stawki 19%
(22,6)
(36,4)
Efekt podatkowy przychodów niebędących przychodami
według przepisów podatkowych, w tym:
Rozwiązanie niepodatkowych rezerw i odpisów aktualizujących
-
2,0
Wycena MPW
1,7
1,7
Inne
2,1
1,1
Efekt podatkowy kosztów niestanowiących kosztów
uzyskania przychodów według przepisów podatkowych, w tym:
PFRON
(5,4)
(4,9)
Utworzenie niepodatkowych rezerw i odpisów aktualizujących
-
(0,5)
Trwałe różnice w kosztach związanych z rzeczowymi aktywami trwałymi
(0,5)
(0,5)
Koszty reprezentacji
(0,5)
(0,5)
Kary i odszkodowania
(1,7)
(2,0)
Podatek VAT i inne zobowiązania publicznoprawne
(1,0)
(0,7)
Pozostałe
-
(2,9)
Efekt strat podatkowych wykorzystanych w okresie,
od których podatek odroczony nie był rozpoznany
(0,5)
-
Efekt zastosowania różnych stawek podatkowych
(8,4)
(0,1)
Korekty wykazane w bieżącym roku w odniesieniu do podatku z lat ubiegłych
(0,1)
(0,1)
Podatek dochodowy ujęty w wyniku
(36,9)
(43,8)
Efektywna stawka podatkowa
31,0%
22,8%
Obowiązująca w Polsce stawka podatku dochodowego od osób prawnych w latach 2022 - 2023 wynosiła 19%. W przypadku spółek
z Grupy PKP CARGO INTERNATIONAL stawki podatkowe wynosiły: 19% w Czechach, 9% na Węgrzech. Od 2024 roku stawka podatku
dochodowego od osób prawnych w Czechach zwiększyła się do 21%.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
19
3.1 Podatek dochodowy (cd.)
Stan aktywów i zobowiązań z tytułu odroczonego podatku dochodowego
Aktywa i zobowiązania z tytułu podatku odroczonego podlegają kompensacie na poziomie sprawozdań finansowych każdej
spółki z Grupy i w związku z tym w niniejszym Skonsolidowanym Sprawozdaniu Finansowym prezentuje się następujące wartości:
31/12/2023
31/12/2022
Aktywa z tytułu podatku odroczonego
191,3
176,1
Zobowiązania z tytułu podatku odroczonego
(93,0)
(94,5)
Razem
98,3
81,6
Tabela ruchów dla odroczonego podatku dochodowego przed kompensatą
Ujęte w
Różnice kursowe
2023
1/01/2023
Ujęte
pozostałych
z przeliczenia
w wynik
całkowitych
salda podatku
dochodach
odroczonego
Różnice przejściowe dotyczące składników (zobowiązań) / aktywów z tytułu podatku odroczonego:
Niefinansowe aktywa trwałe
(83,7)
(14,8)
-
8,8
Prawa do użytkowania aktywów
(16,3)
13,6
-
0,7
i zobowiązania z tytułu leasingu
Pozostałe rezerwy i zobowiązania
23,3
1,8
-
(0,1)
Zapasy
(9,3)
1,8
-
-
Należności leasingowe
(1,7)
(0,2)
-
-
Należności handlowe
(4,1)
3,0
-
-
Rezerwy na świadczenia pracownicze
121,7
1,7
19,4
(0,2)
Pozostałe
9,0
7,3
(7,9)
-
Niewykorzystane straty podatkowe
42,7
(18,2)
-
-
Razem
81,6
(4,0)
11,5
9,2
31/12/2023
(89,7)
(2,0)
25,0
(7,5)
(1,9)
(1,1)
142,6
8,4
24,5
98,3
Ujęte w
Różnice kursowe
2022
1/01/2022
Ujęte
pozostałych
z przeliczenia
31/12/2022
w wynik
całkowitych
salda podatku
dochodach
odroczonego
Różnice przejściowe dotyczące składników (zobowiązań) / aktywów z tytułu podatku odroczonego:
Niefinansowe aktywa trwałe
(118,2)
39,0
-
(4,5)
(83,7)
Prawa do użytkowania aktywów
(12,7)
(3,4)
-
(0,2)
(16,3)
i zobowiązania z tytułu leasingu
Pozostałe rezerwy i zobowiązania
17,7
5,6
-
-
23,3
Zapasy
(7,9)
(1,4)
-
-
(9,3)
Należności leasingowe
(1,7)
-
-
-
(1,7)
Należności handlowe
1,2
(5,3)
-
-
(4,1)
Rezerwy na świadczenia pracownicze
124,7
0,5
(3,6)
0,1
121,7
Pozostałe
17,0
(9,2)
1,3
(0,1)
9,0
Niewykorzystane straty podatkowe
89,7
(47,0)
-
-
42,7
Razem
109,8
(21,2)
(2,3)
(4,7)
81,6
Analiza zapadalności aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego ze strat podatkowych
Terminy wygaśnięcia strat podatkowych, od których ujęto na dzień 31 grudnia 2023 roku aktywa z tytułu podatku odroczonego
Rok
2024
2025
2026
2027
2028
Niewykorzystane straty podatkowe
1,2
69,3
46,3
5,7
6,1
Razem
128,6
Terminy wygaśnięcia strat podatkowych, od których ujęto na dzień 31 grudnia 2022 roku aktywa z tytułu podatku odroczonego
Rok
2024
2025
2026
2027
2028
Razem
Niewykorzystane straty podatkowe
72,4
106,1
46,2
-
-
224,7
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
20
3.1 Podatek dochodowy (cd.)
Straty podatkowe nieujęte w kalkulacji aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego
Kwota strat podatkowych nieujętych w kalkulacji aktywów z tytułu odroczonego podatku wynika ze strat podatkowych
od następujących spółek:
31/12/2023
31/12/2022
PKP CARGO INTERNATIONAL HU Zrt.
8,0
14,2
AWT CFT a.s. (dawniej: AWT Čechofracht a.s.)
8,2
9,5
PKP CARGOTABOR USŁUGI Sp. z o.o.
3,1
0,1
Razem
19,3
23,8
Terminy wygaśnięcia strat podatkowych, od których nie ujęto na dzień 31 grudnia 2023 roku aktywów z tytułu podatku odroczonego
Rok
2024
2025
2026
2027
2028
Razem
Niewykorzystane straty podatkowe
4,4
11,5
0,2
1,6
1,6
19,3
Terminy wygaśnięcia strat podatkowych, od których nie ujęto na dzień 31 grudnia 2022 roku aktywów z tytułu podatku odroczonego
Rok
2023
2024
2025
2026
2027
Razem
Niewykorzystane straty podatkowe
6,0
5,3
12,2
0,3
-
23,8
4. Noty objaśniające dotyczące zadłużenia i kapitału własnego
4.1 Uzgodnienie zobowiązań z tytułu zadłużenia
Stosowane zasady rachunkowości
Kredyty bankowe i pożyczki ujmuje się początkowo w wartości godziwej, pomniejszonej o poniesione koszty transakcyjne.
Po początkowym ujęciu kredyty i pożyczki wykazywane według zamortyzowanego kosztu, przy zastosowaniu metody efektywnej
stopy procentowej.
Zobowiązanie z tytułu leasingu wycenia się w wysokości wartości bieżącej opłat leasingowych pozostających do zapłaty w tej dacie,
które obejmują:
stałe opłaty leasingowe, w tym zasadniczo stałe opłaty,
zmienne opłaty leasingowe, które zależą od indeksu lub stawki, wycenione początkowo z zastosowaniem tego indeksu lub tej
stawki zgodnie z ich wartością w dacie rozpoczęcia;
kwoty, których zapłaty przez leasingobiorcę oczekuje się w ramach gwarantowanej wartości końcowej;
cenę wykonania opcji kupna, jeżeli można z wystarczającą pewnością założyć, że leasingobiorca skorzysta z tej opcji;
kary pieniężne za wypowiedzenie leasingu, chyba że można z wystarczającą pewnością założyć, że leasingobiorca
nie skorzysta z opcji wcześniejszego wypowiedzenia.
Bieżąca wartość przyszłych płatności z tytułu leasingu obliczana jest z zastosowaniem stopy procentowej leasingu. W przypadku,
gdy stopy procentowej leasingu nie można łatwo ustalić, Grupa stosuje krańcową stopę procentową leasingobiorcy dla danej
umowy leasingowej.
Po początkowym ujęciu Grupa wycenia zobowiązanie z tytułu leasingu poprzez:
zwiększenie wartości bilansowej w celu odzwierciedlenia odsetek od zobowiązania z tytułu leasingu;
zmniejszenie wartości bilansowej w celu uwzględnienia zapłaconych opłat leasingowych oraz
zaktualizowanie wyceny wartości bilansowej w celu uwzględnienia wszelkiej ponownej oceny lub zmiany leasingu.
Grupa korzysta ze zwolnienia i nie stosuje wymogów w zakresie wyceny zobowiązania z tytułu leasingu oraz składnika aktywów
z tytułu prawa do użytkowania w odniesieniu do:
leasingów krótkoterminowych tj. leasingów, w przypadku których okres obowiązywania umowy jest nie dłuższy niż 12 miesięcy
i nie zawierają opcji kupna;
leasingów, w odniesieniu do których bazowy składnik aktywów ma niską wartość. Grupa uznaje za składniki o niskiej wartości
te aktywa, które nowe nie przekraczają kwoty 25 tysięcy złotych.
W przypadku zastosowania zwolnień, o których mowa powyżej, Grupa rozpoznaje płatności leasingowe jako koszt zgodnie
z metodą liniową przez okres leasingu lub według innej metody, jeżeli lepiej odzwierciedla ona korzyści uzyskiwane przez Grupę .
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
21
4.1 Uzgodnienie zobowiązań z tytułu zadłużenia (cd.)
ISTOTNE WARTOŚCI OPARTE NA PROFESJONALNYM OSĄDZIE I SZACUNKACH
Istotne szacunki w obrębie zobowiązań z tytułu leasingu dotyczą modelu ustalania:
a) stopy dyskonta
Grupa dyskontuje opłaty leasingowe z zastosowaniem stopy procentowej leasingu, jeżeli stopę można
z łatwością ustalić, w przeciwnym razie stosuje krańcową stopę procentową. Krańcowa stopa procentowa
ustalana jest na bazie dwóch składowych:
- stawki referencyjnej odpowiedniej dla danej waluty oraz
- premii za ryzyko kredytowe, która opiera się na marży kredytowej banków z uwzględnieniem okresów obowiązywania umów oraz
sytuacji finansowej poszczególnych spółek, w których zostały zidentyfikowane umowy leasingowe.
b) okresu leasingu
W przypadku okresu leasingu, w tym w szczególności dla umów zawartych na czas nieokreślony, Grupa uwzględnia wszystkie istotne
fakty i okoliczności, które stanowzachętę ekonomiczną do tego, aby skorzystać z opcji przedłużenia leasingu lub nie skorzystać
z opcji wypowiedzenia leasingu, takie jak:
znaczenie tego składnika aktywów dla działalności Grupy uwzględniając czy składnik jest wyspecjalizowanym składnikiem
aktywów, umiejscowienie składnika aktywów i dostępność odpowiednich rozwiązań alternatywnych,
istotne inwestycje w przedmiocie leasingu podejmowane (lub które zgodnie z przewidywaniami mają zostać podjęte) w okresie
obowiązywania umowy,
postanowienia i warunki umowne dotyczące okresów opcjonalnych w porównaniu ze stawkami rynkowymi,
uwarunkowania związane ze skorzystaniem z opcji przedłużenia umowy.
Dla umów zawartych na dany okres bez opcji przedłużenia Grupa ustala okres leasingu jako okres wynikający z umowy.
Zobowiązania z tytułu zadłużenia posiadane przez Grupę składają się z dwóch głównych kategorii: kredytów bankowych i pożyczek
oraz leasingu. Umowy kredytów zawierane były głównie na finansowanie bieżącej działalności, finansowanie i refinansowanie planu
inwestycyjnego oraz akwizycji. Spłata zaciągniętych zobowiązań wynikających z zawartych umów kredytowych jest dokonywana
w PLN i EUR. Ustanowione na aktywach zabezpieczenia spłaty zobowiązań zostały opisane w Nocie 7.4 niniejszego Skonsolidowanego
Sprawozdania Finansowego.
Umowy leasingu zawarte są w PLN, EUR, CZK i dotyczą głównie nieruchomości oraz taboru kolejowego.
Pozycje w walutach
W walucie
W walucie obcej
31/12/2023
funkcjonalnej
Razem
PLN
EUR
CZK
Kredyty bankowe i pożyczki
980,1
500,2
-
1 480,3
Leasing
1 361,9
26,5
25,1
1 413,5
Razem
2 342,0
526,7
25,1
2 893,8
W walucie
W walucie obcej
31/12/2022
funkcjonalnej
Razem
PLN
EUR
CZK
Kredyty bankowe i pożyczki
848,1
646,2
-
1 494,3
Leasing
793,0
52,6
32,3
877,9
Razem
1 641,1
698,8
32,3
2 372,2
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
22
4.1 Uzgodnienie zobowiązań z tytułu zadłużenia (cd.)
Uzgodnienie zobowiązań z tytułu zadłużenia
2023
Kredyty bankowe
Leasing
Razem
i pożyczki
1/01/2023
1 494,3
877,9
2 372,2
Zaciągnięcie nowych zobowiązań
392,2
310,0
702,2
Modyfikacje istniejących umów
-
81,2
81,2
Leasing zwrotny
-
346,2
346,2
Koszty transakcyjne
0,5
-
0,5
Naliczenie odsetek
86,3
61,6
147,9
Płatności z tytułu zadłużenia, w tym:
Spłaty kapitału
(360,0)
(166,5)
(526,5)
Zapłacone odsetki
(90,0)
(59,4)
(149,4)
Koszty transakcyjne
(0,5)
-
(0,5)
Kompensata
-
(35,0)
(35,0)
Pozostałe
-
(0,1)
(0,1)
Różnice kursowe ujęte w wyniku i pozostałych
(40,6)
(0,6)
(41,2)
całkowitych dochodach
Różnice kursowe z przeliczenia
(1,9)
(1,8)
(3,7)
31/12/2023
1 480,3
1 413,5
2 893,8
Długoterminowe
879,0
1 210,7
2 089,7
Krótkoterminowe
601,3
202,8
804,1
Razem
1 480,3
1 413,5
2 893,8
2022
Kredyty bankowe
Leasing
Razem
i pożyczki
1/01/2022
1 632,9
931,3
2 564,2
Zaciągnięcie nowych zobowiązań
141,4
31,4
172,8
Modyfikacje istniejących umów
-
35,9
35,9
Leasing zwrotny
-
18,9
18,9
Koszty transakcyjne
1,5
-
1,5
Naliczenie odsetek
81,3
41,3
122,6
Płatności z tytułu zadłużenia, w tym:
Spłaty kapitału
(309,0)
(140,1)
(449,1)
Zapłacone odsetki
(66,8)
(37,8)
(104,6)
Koszty transakcyjne
(1,2)
-
(1,2)
Kompensata
-
(1,6)
(1,6)
Pozostałe
(0,3)
(5,2)
(5,5)
Różnice kursowe ujęte w wyniku i pozostałych
13,8
0,3
14,1
całkowitych dochodach
Różnice kursowe z przeliczenia
0,7
3,5
4,2
31/12/2022
1 494,3
877,9
2 372,2
Długoterminowe
986,1
725,4
1 711,5
Krótkoterminowe
508,2
152,5
660,7
Razem
1 494,3
877,9
2 372,2
Pozostałe kwoty z tytułu umów leasingu ujęte w sprawozdaniu z wyniku i pozostałych całkowitych dochodów:
Prezentacja w sprawozdaniu z wyniku
2023
2022
Przychody z tytułu umów leasingu
i pozostałych całkowitych dochodów
operacyjnego
Przychody z tytułu umów z klientami
59,3
52,5
Koszty z tytułu leasingu krótkoterminowego
Pozostałe usługi
(58,8)
(77,1)
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
23
4.1 Uzgodnienie zobowiązań z tytułu zadłużenia (cd.)
Warunki umów kredytowych
Podpisane z bankami umowy nakładają na Grupę zobowiązania natury prawno-finansowej stosowane standardowo w tego rodzaju
transakcjach. Kluczowymi wskaźnikami wykonania ww. zobowiązań określonych w umowach kredytowych zawartych przez Grupę są:
wskaźnik zadłużenie netto/EBITDA oraz wskaźnik ogólnego zadłużenia.
Wyżej wymienione wskaźniki kalkulowane są w oparciu o dane zawarte na bazie jednostkowych sprawozdań finansowych wybranych
spółek zależnych oraz skonsolidowanych sprawozdań finansowych Grupy PKP CARGO i Grupy PKP CARGO INTERNATIONAL.
Zgodnie z postanowieniami umów zawartych przez Grupę weryfikacja spełniania warunków umów kredytowych następuje w cyklach
kwartalnych, półrocznych oraz na koniec każdego roku obrotowego.
Wskaźnik zadłużenie netto/EBITDA określa poziom zadłużenia finansowego pomniejszonego o środki pieniężne w relacji do
generowanej EBITDA i kalkulowany jest z uwzględnieniem wyłączenia wpływu MSSF 16. Maksymalna dopuszczalna wartość wskaźnika
zadłużenie netto/EBITDA w zależności od umowy jest ustanowiona w przedziale 2,25-4,5. W przypadku wybranych umów istnieje
również obowiązek spełnienia wskaźnika zadłużenie netto/EBITDA oraz zadłużenia ogółem kalkulowanych w oparciu o parametry
prognozowane.
Wskaźnik ogólnego zadłużenia w większości umów zdefiniowany jest jako stosunek zobowiązań ogółem (z uwzględnieniem
wyłączenia wpływu MSSF 16) do sumy bilansowej (z uwzględnieniem wyłączenia wpływu MSSF 16) i jego wartość nie może
przekroczyć 60%.
Na dzień 31 grudnia 2023 roku w przypadku Jednostki dominującej i spółek zależnych warunki określone w umowach kredytowych
zostały spełnione i tym samym na podstawie MSR 1 nie istniała konieczność przeklasyfikowania długoterminowych zobowiązań
z tytułu kredytów do części krótkoterminowej.
Niewykorzystane linie kredytowe i leasingowe
Rodzaj kredytu
Nazwa banku
Okres
Waluta
31/12/2023
31/12/2022
dostępności
umowy
Kredyt w rachunku bieżącym
Bank Gospodarstwa Krajowego
1)
29/02/2024
PLN
100,0
100,0
Kredyt w rachunku bieżącym
Powszechna Kasa Oszczędności
19/03/2024
PLN
2,8
58,7
Bank Polski S.A.
2)
Kredyt w rachunku bieżącym
Bank Polska Kasa Opieki S.A.
3)
24/05/2024
PLN
100,0
100,0
Kredyt w rachunku bieżącym
Bank Polska Kasa Opieki S.A.
09/07/2024
PLN
1,6
1,6
Kredyt w rachunku bieżącym
Powszechna Kasa Oszczędności
27/07/2024
PLN
0,5
-
Bank Polski S.A.
4)
Kredyt w rachunku bieżącym
ING Bank N.V.
22/11/2028
EUR
13,1
-
Linia leasingowa
PEKAO LEASING sp. z o.o.
09/10/2023
PLN
-
99,0
Linia leasingowa
PKO Leasing S.A.
31/12/2023
PLN
-
200,0
Linia leasingowa
ING Lease (Polska) sp. z o.o.
5)
13/06/2024
PLN
18,0
-
Linia leasingowa
PKO Leasing S.A.
6)
26/10/2024
PLN
51,8
-
Razem
287,8
559,3
1)
W dniu 19 października 2023 roku Jednostka dominująca podpisała aneks do umowy o kredyt w rachunku bieżącym przedłużający
okres dostępności kredytu do dnia 29 lutego 2024 roku. W dniu 29 lutego 2024 roku Jednostka dominująca zawarła z bankiem kolejny
aneks do umowy wydłużający okres dostępności tego kredytu do dnia 28 lutego 2025 roku.
2)
W dniu 17 marca 2023 roku Jednostka dominująca podpisała aneks do umowy o kredyt w rachunku bieżącym przedłużający okres
dostępności kredytu do dnia 19 marca 2024 roku. W dniu 19 marca 2024 roku Jednostka dominująca zawarła z bankiem kolejny aneks
do umowy wydłużający okres dostępności tego kredytu do dnia 30 czerwca 2024 roku .
3)
W dniu 24 maja 2023 roku Jednostka dominująca podpisała aneks do umowy o kredyt w rachunku bieżącym przedłużający okres
dostępności kredytu do dnia 24 maja 2024 roku.
4)
W dniu 28 lipca 2023 roku spółka PKP CARGO TERMINALE Sp. z o.o. zawarła z bankiem Powszechna Kasa Oszczędności Bank Polski
S.A. umowę kredytu w rachunku bieżącym z okresem dostępności do dnia 27 lipca 2024 roku do maksymalnej wysokości
10,0 milionów złotych.
5)
W dniu 5 lipca 2023 roku Jednostka dominująca podpisała z ING LEASE (Polska) Sp. z o.o. Ramową Umowę Leasingu na leasing
środków trwałych do maksymalnej łącznej wartości netto 200,0 milionów złotych z okresem dostępności mijającym dnia 13 czerwca
2024 roku. Zgodnie z zawartym aneksem w dniu 29 listopada 2023 roku Ramową Umową Leasingu objęta została spółka zależna
PKP CARGO Terminale Sp. z o.o. W dniu 21 grudnia 2023 roku aneks do tej Umowy podpisała także spółka PKP CARGO Service
Sp. z o.o.
6)
W dniu 27 października 2023 roku Jednostka dominująca podpisała z PKO Leasing S.A. RamoUmowę Leasingu na leasing środków
trwałych do maksymalnej łącznej wartości netto 200,0 milionów złotych z okresem dostępności mijającym dnia 26 października
2024 roku.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
24
4.2 Kapitał własny i polityka zarządzania kapitałem
Stosowane zasady rachunkowości
Kapitał zakładowy w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym wykazuje się w wysokości określonej w Statucie Jednostki
dominującej.
Kapitał zapasowy obejmuje nadwyżkę wartości emisji ponad wartość nominalną akcji (agio), zyski z lat ubiegłych przeniesione
na kapitał zapasowy oraz kapitał rezerwowy z umorzenia akcji.
Pozostałe składniki kapitału własnego obejmują zyski i straty aktuarialne dotyczące świadczeń pracowniczych, efekt wyceny
instrumentów kapitałowych w wartości godziwej oraz efektywną część zysków lub strat związanych z instrumentami
zabezpieczającymi w ramach stosowanej przez Grupę rachunkowości zabezpieczeń.
Zyski zatrzymane/ (Niepokryte straty) obejmują wynik finansowy roku bieżącego, niepodzielone zyski oraz niepokryte straty z lat
ubiegłych, różnice z przejścia na MSSF UE.
Różnice kursowe z przeliczenia sprawozdań jednostek zagranicznych powstają w wyniku przeliczenia danych finansowych tych
jednostek na walutę polską według następujących zasad:
a) pozycje aktywów i zobowiązań według kursu wymiany na koniec okresu sprawozdawczego,
b) pozycje sprawozdania z wyniku i pozostałych całkowitych dochodów oraz sprawozdania z przepływów pieniężnych według
średniego kursu wymiany w danym okresie sprawozdawczym, obliczonego jako średnia arytmetyczna kursów obowiązujących
na ostatni dzień każdego miesiąca w danym okresie.
Kapitał zakładowy
31/12/2023
31/12/2022
Kapitał zakładowy składa się z:
Akcje zwykłe - w pełni opłacone i zarejestrowane
2 239,3
2 239,3
Na dzień 31 grudnia 2023 roku oraz na dzień 31 grudnia 2022 roku kapitał zakładowy składał się z akcji zwykłych o wartości nominalnej
50 złotych każda. W pełni pokryte akcje zwykłe, o wartości nominalnej 50 złotych, są równoważne pojedynczemu głosowi na walnym
zgromadzeniu i posiadają prawo do dywidendy.
Spółka PKP S.A. jest podmiotem dominującym wobec spółki PKP CARGO S.A. PKP S.A. zgodnie ze statutem Jednostki dominującej
posiada szczególne uprawnienia osobiste polegające na uprawnieniu do powoływania i odwoływania Członków Rady Nadzorczej
w liczbie równej połowie składu Rady Nadzorczej powiększonej o jeden. PKP S.A. przysługuje osobiste uprawnienie do wyznaczenia
przewodniczącego Rady Nadzorczej, jak i określenia liczby Członków Rady Nadzorczej. Dodatkowo w przypadku, w którym udział
PKP S.A. w kapitale zakładowym Spółki wynosi 50% lub mniej, PKP S.A. przysługuje uprawnienie osobiste do wyłącznego wskazania
kandydatów na Prezesa Zarządu Jednostki dominującej. Uprawnienia osobiste PKP S.A. przysługują zawsze wtedy, gdy PKP S.A.
posiada co najmniej 25% kapitału zakładowego Jednostki dominującej.
W roku obrotowym zakończonym 31 grudnia 2023 roku oraz 31 grudnia 2022 roku nie wystąpiły zmiany w kapitale zakładowym
Jednostki dominującej.
Zmiany w kapitale zapasowym i zyskach zatrzymanych
W dniu 29 czerwca 2023 roku Zwyczajne Walne Zgromadzenie Jednostki dominującej podjęło uchwałę w sprawie podziału zysku
netto osiągniętego w 2022 roku w kwocie 102,7 milionów złotych, postanawiając przeznaczyć go w całości na zasilenie kapitału
zapasowego.
W 2023 roku zmiany w kapitale zapasowym Grupy wynikały także z uchwały z dnia 31 maja 2023 roku Zwyczajnego Zgromadzenia
Wspólników PKP CARGO SERVICE Sp. z o.o. w sprawie częściowego przeznaczenia na kapitał zapasowy zysku netto za rok 2022
w kwocie 13,2 milionów złotych, uchwały z dnia 2 czerwca 2023 roku Zwyczajnego Zgromadzenia Wspólników Cargosped Terminal
Braniewo Sp. z o.o. w sprawie częściowego przeznaczenia na kapitał zapasowy zysku netto za rok 2022 w kwocie 2,0 milionów złotych
oraz uchwały z dnia 13 lipca 2023 roku Zwyczajnego Zgromadzenia Wspólników CARGOTOR Sp. z o.o. w sprawie przeznaczenia zysku
netto za 2022 rok na kapitał zapasowy w kwocie 1,2 miliona złotych.
Zarząd Jednostki dominującej proponuje przeznaczyć zysk netto za 2023 rok wykazany w Jednostkowym Sprawozdaniu Finansowym
w całości na zasilenie kapitału zapasowego.
Zarządzanie kapitałem własnym
Głównym celem zarządzania kapitałem własnym w Grupie jest zapewnienie zdolności do kontynuowania działalności, kreowanie
wartości dla akcjonariuszy oraz korzyści dla innych zainteresowanych. Zgodnie z prowadzoną przez siebie polityką oraz założeniami
wynikającymi z wybranych umów kredytowych Grupa dopuszcza maksymalny poziom zadłużenia do wysokości 60% sumy bilansowej.
Jak szerzej opisano w Nocie 4.1 dla celów weryfikacji warunków umów kredytowych wskaźnik ogólnego zadłużenia obliczany
jest na podstawie danych zawartych w Skonsolidowanym Sprawozdaniu Finansowym Grupy Kapitałowej PKP CARGO i jest
korygowany o wpływ MSSF 16. Skorygowany o MSSF 16 wskaźnik ogólnego zadłużenia wynosił 58% na dzień 31 grudnia 2023 roku
oraz 54% na dzień 31 grudnia 2022 roku. Poziom zadłużenia jest przez Grupę monitorowany na bieżąco. Zachowanie założonej
struktury kapitału może być realizowane przez: emisję nowych akcji, sprzedaż aktywów, zwrot kapitału akcjonariuszom lub korektę
kwoty dywidendy.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
25
4.3 Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
Stosowane zasady rachunkowości
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty obejmują środki pieniężne w kasie, na rachunkach bankowych, depozyty bankowe płatne
na żądanie, inne krótkoterminowe inwestycje o wysokim stopniu płynności i o pierwotnym terminie wymagalności do trzech
miesięcy.
Struktura środków pieniężnych i ich ekwiwalentów
31/12/2023
31/12/2022
Środki pieniężne w kasie i na rachunkach bankowych
171,5
114,7
Lokaty bankowe do 3 miesięcy
91,4
52,8
Inne środki pieniężne
0,8
14,0
Razem
263,7
181,5
w tym: Środki pieniężne o ograniczonej możliwości dysponowania
37,5
47,3
Środki pieniężne o ograniczonej możliwości dysponowania obejmowały głównie środki pieniężne zgromadzone na rachunkach VAT
oraz rachunkach bankowych prowadzonych dla wadiów i gwarancji.
4.4 Dodatkowe wyjaśnienia do sprawozdania z przepływów pieniężnych
Zmiany w kapitale obrotowym
Przepływy
Zmiana stanu
Przepływy
Przepływy
pieniężne netto z
ze sprawozdania
pieniężne netto z
pieniężne netto z
działalności
2023
z sytuacji
działalności
działalności
Pozostałe
operacyjnej
finansowej
inwestycyjnej
finansowej
(zmiana stanu
kapitału
obrotowego)
Zapasy
0,6
8,8
-
-
9,4
Należności handlowe
107,2
(1,4)
-
1,2
107,0
Należności leasingowe
(0,5)
0,5
-
-
-
Pozostałe aktywa
1,9
7,7
-
-
9,6
Rezerwy
108,3
-
-
-
108,3
Zobowiązania handlowe
36,1
0,2
-
-
36,3
Zobowiązania
(32,8)
41,5
-
-
8,7
inwestycyjne
Pozostałe zobowiązania
58,5
(0,7)
(13,1)
(11,0)
33,7
Kapitał obrotowy razem
279,3
56,6
(13,1)
(9,8)
313,0
Przepływy pieniężne
Zmiana stanu
Przepływy pieniężne
netto z działalności
2022
ze sprawozdania
netto z działalności
Pozostałe
operacyjnej (zmiana
z sytuacji finansowej
inwestycyjnej
stanu kapitału
obrotowego)
Zapasy
(36,2)
58,1
-
21,9
Należności handlowe
(160,8)
(0,9)
0,4
(161,3)
Należności leasingowe
(0,2)
-
-
(0,2)
Pozostałe aktywa
(56,9)
10,0
-
(46,9)
Rezerwy
(24,6)
-
-
(24,6)
Zobowiązania handlowe
170,4
-
-
170,4
Zobowiązania inwestycyjne
(143,5)
129,3
-
(14,2)
Pozostałe zobowiązania
43,0
0,6
(5,8)
37,8
Kapitał obrotowy razem
(208,8)
197,1
(5,4)
(17,1)
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
26
4.4 Dodatkowe wyjaśnienia do sprawozdania z przepływów pieniężnych (cd.)
Pozostałe korekty
2023
2022
Zyski / (straty) aktuarialne dotyczące świadczeń pracowniczych
(102,0)
18,9
ujęte w pozostałych całkowitych dochodach
Wycena instrumentów kapitałowych w wartości godziwej
3,8
-
Różnice kursowe z przeliczenia sprawozdań jednostek zagranicznych
(1,6)
3,3
Pozostałe
(10,6)
(9,2)
Pozostałe korekty w sprawozdaniu z przepływów pieniężnych
(110,4)
13,0
Transakcje niepieniężne
W roku obrotowym zakończonym 31 grudnia 2023 roku oraz 31 grudnia 2022 roku główne transakcje niepieniężne dotyczące
działalności inwestycyjnej i finansowej, które nie zostały odzwierciedlone w sprawozdaniu z przepływów pieniężnych przedstawiy
się następująco:
Kompensata wzajemnych rozrachunków
W 2023 roku Grupa dokonała kompensaty należności handlowych z zobowiązaniami z tytułu zakupu niefinansowych aktywów
trwałych. Łączna kwota kompensat w 2023 roku wynosiła 1,4 miliona złotych, natomiast w 2022 roku wynosiła 0,8 miliona złotych.
Dodatkowo, w 2023 roku Grupa dokonała kompensaty należności z tytułu sprzedaży środków trwałych i pozostałych należności
z zobowiązaniami leasingowymi w łacznej wysokości 35,0 milionów złotych w 2023 roku oraz 1,6 miliona złotych w 2022 roku.
Likwidacja taboru kolejowego
W momencie podjęcia decyzji o likwidacji księgowej składnika taboru kolejowego jego wartość rezydualna ujmowana jest w pozycji
zapasów. W 2023 roku wartość rezydualna składników majątku trwałego przeklasyfikowanych do zapasów wyniosła 8,8 milionów
złotych, natomiast w roku 2022 wyniosła 58,1 milionów złotych.
5. Noty objaśniające do sprawozdania z sytuacji finansowej
5.1 Tabor kolejowy i pozostałe rzeczowe aktywa trwałe
Stosowane zasady rachunkowości
Tabor kolejowy oraz pozostałe rzeczowe aktywa trwałe (zwane dalej: rzeczowe aktywa trwałe) wyceniane według ceny nabycia
lub kosztu wytworzenia pomniejszonych o umorzenie oraz odpisy aktualizujące z tytułu trwałej utraty wartości. Wartość
początkowa pozycji rzeczowych aktywów trwałych obejmuje ich cenę nabycia lub koszty wytworzenia, wraz z cłami importowymi
i niepodlegającymi odliczeniu podatkami zawartymi w cenie. Ponadto jest pomniejszana o upusty, rabaty i dotacje oraz
powiększana o nakłady bezpośrednio związane z przygotowaniem składnika aktywów do użytkowania, zgodnie z jego planowanym
przeznaczeniem i jeśli dotyczy, koszty finansowania zewnętrznego. Dotacje rządowe ujmowane jako pomniejszenie wartości
aktywów w momencie, gdy istnieje uzasadniona pewność, że dotacja zostanie uzyskana oraz spełnione zostaną wszystkie związane
z nią warunki.
W ramach rzeczowych aktywów trwałych Grupa prezentuje prawa wieczystego użytkowania gruntów, które są zwolnione z opłat.
Środki trwałe w okresie budowy prezentowane są w sprawozdaniu z sytuacji finansowej po koszcie wytworzenia pomniejszonym
o ujęte odpisy z tytułu utraty wartości.
Składnik rzeczowych aktywów trwałych usuwa się ze sprawozdania z sytuacji finansowej na moment zbycia lub gdy oczekuje się,
nie uzyska skorzyści ekonomicznych z jego użytkowania. W momencie podjęcia decyzji o likwidacji składnika rzeczowych
aktywów trwałych jego wartość księgowa ujmowana jest w wyniku okresu, w którym decyzja ta została podjęta. Wyjątek stanowią
składniki taboru kolejowego, w przypadku których, w momencie podjęcia decyzji o ich likwidacji, wartość rezydualna ujmowana
jest w pozycji zapasów.
W ramach składników taboru kolejowego Grupa identyfikuje i wyodrębnia wszystkie istotne elementy wchodzące w skład danego
składnika aktywów, które charakteryzują się różnym okresem ekonomicznej użyteczności, czyli tzw. komponenty. Jako istotne
komponenty wagonów towarowych i lokomotyw handlowych Grupa wyodrębnia część głów składnika taboru oraz część
naprawy / przeglądu okresowego. Dodatkowo, dla składników taboru kolejowego wyodrębniana jest wartość rezydualna
(złomowa).
Wartość rezydualna taboru kolejowego
Wycena wartości rezydualnej taboru oparta jest na cenach złomu określonych klas z uwzględnieniem kosztów doprowadzenia
do zbycia. Wartość rezydualna taboru nie podlega amortyzacji, natomiast podlega okresowej weryfikacji na koniec każdego roku
obrotowego. Grupa dokonuje zmiany wartości rezydualnej w przypadku, gdy zmiana ta w istotny sposób wpływa na sprawozdanie
finansowe Grupy.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
27
5.1 Tabor kolejowy i pozostałe rzeczowe aktywa trwałe (cd.)
Stosowane zasady rachunkowości
Naprawy i przeglądy taboru kolejowego
Tabor kolejowy poddawany jest czynnościom utrzymaniowym na pięciu poziomach, których zakres ramowy oparty jest na
zasadach określonych w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 października 2005 roku w sprawie ogólnych warunków
technicznych eksploatacji pojazdów kolejowych (Dz.U. z 2016 poz. 226 z późniejszymi zmianami). Szczegółowe wymagania dla tych
czynności zawarte w Dokumentacjach Systemu Utrzymania (DSU) obowiązujących dla każdego z eksploatowanych pojazdów
kolejowych. Tabor kolejowy poddawany jest planowym czynnościom utrzymaniowym zgodnie z określonymi w DSU cyklami
naprawczymi uwarunkowanymi dopuszczalnym czasem i/lub przebiegiem eksploatacji pojazdu.
Po zakończeniu modernizacji lub naprawy na poziomie 4 i 5 wystawiane są przywrócenia do eksploatacji, w których wskazywany
jest okres możliwej eksploatacji danego składnika taboru do kolejnej naprawy na poziomie P4 lub P5 wskazany w cyklu
naprawczym określonym w DSU. Warunkiem tej eksploatacji w całym wskazanym okresie jest również wykonanie w połowie cyklu
przeglądu poziomu P3. W przypadku niewykonania napraw / przeglądów na poziomach P3, P4 i P5, składnik taboru traci zdolność
eksploatacyjną i nie może być ywany w przewozach kolejowych. Grupa uznaje naprawy i przeglądy okresowe na poziomie P3,
P4 i P5 za warunek ciągłego wykorzystywania pozycji składników taboru kolejowego i w momencie przeprowadzania takiej
naprawy, jeśli kryteria ujmowania są spełnione, koszty naprawy zostają ujęte w wartości bilansowej składnika taboru i podlega
amortyzacji we wskazanym w przywróceniu do eksploatacji okresie.
Inne koszty bieżącego utrzymania i konserwacji rzeczowych aktywów trwałych oraz koszty bieżących remontów (niebędące
kosztem napraw i przeglądów okresowych P3, P4 lub P5) na zasadach ogólnych traktowane jako koszt okresu, w którym
nastąpiły.
Amortyzacja rzeczowych aktywów trwałych
Grupa stosuje liniową metodę amortyzacji. Wartość rzeczowych aktywów trwałych podlegającą amortyzacji rozkłada się w sposób
systematyczny na przestrzeni okresu użytkowania. Podlegającą amortyzacji wartość początkową danego składnika aktywów ustala
się po odjęciu wartości rezydualnej danego składnika aktywów.
Grunty własne oraz prawa wieczystego użytkowania gruntów zwolnione z opłat nie podlegają amortyzacji.
Szacowane okresy użytkowania, wartości rezydualne oraz metody amortyzacji są weryfikowane na koniec każdego okresu
sprawozdawczego (z prospektywnym zastosowaniem wszelkich zmian w szacunkach).
Na potrzeby kalkulacji amortyzacji Grupa stosuje następujące okresy ekonomicznego użytkowania dla poszczególnych grup
aktywów trwałych:
Nieruchomości, w tym:
Grunty i prawa wieczystego użytkowania gruntów nie podlega amortyzacji
Budynki, lokale i obiekty inżynierii lądowej i wodnej od 5 do 75 lat
Urządzenia techniczne i maszyny od 2 do 40 lat
Tabor kolejowy, w tym:
Wagony towarowe:
- część główna wagonu od 36 do 48 lat
- naprawy okresowe wagonów od 4 do 6 lat
- przeglądy okresowe wagonów od 2 do 3 lat
Lokomotywy elektryczne:
- część główna lokomotywy od 24 do 45 lat
- naprawy okresowe lokomotyw od 4 do 8 lat
- przeglądy okresowe lokomotyw od 2 do 4 lat
Pozostałe środki transportu od 2 do 25 lat
Inne środki trwałe od 2 do 25 lat
Utrata wartości rzeczowych aktywów trwałych
Na każdy dzień bilansowy Grupa dokonuje przeglądu wartości bilansowych posiadanych aktywów trwałych w celu stwierdzenia,
czy nie występują przesłanki wskazujące na utratę ich wartości. Jeżeli stwierdzono istnienie przesłanek, szacowana jest wartość
odzyskiwalna ośrodka wypracowującego środki pieniężne lub pojedynczego składnika aktywów, w celu ustalenia potencjalnego
odpisu z tego tytułu.
Wartość odzyskiwalna ustalana jest jako wyższa spośród dwóch wartości: wartość godziwa pomniejszona o koszty sprzedaży
lub wartość użytkowa. Wartość użytkowa odpowiada wartości bieżącej szacunku przyszłych przepływów pieniężnych
zdyskontowanych przy użyciu odpowiedniej stopy dyskonta przed opodatkowaniem. Jeżeli wartość odzyskiwalna jest niższa
od wartości bilansowej ośrodka wypracowującego środki pieniężne lub pojedynczego składnika aktywów, wartość bilansowa
pomniejszana jest do wartości odzyskiwalnej. Stratę z tytułu utraty wartości ujmuje się w pozycji amortyzacja i odpisy z tytułu
utraty wartości.
Jeśli strata z tytułu utraty wartości ulega odwróceniu, wartość aktywów zwiększana jest do nowej oszacowanej wartości
odzyskiwalnej, nieprzekraczającej jednak ich wartości bilansowej, jaka byłaby ustalona, gdyby w poprzednich latach nie ujęto
straty z tytułu utraty wartości. Odwrócenie straty z tytułu utraty wartości ujmuje się w pozycji amortyzacja i odpisy z tytułu utraty
wartości.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
28
5.1 Tabor kolejowy i pozostałe rzeczowe aktywa trwałe (cd.)
ISTOTNE WARTOŚCI OPARTE NA PROFESJONALNYM OSĄDZIE I SZACUNKACH
Okresy ekonomicznej użyteczności środków trwałych
Grupa określa szacowane okresy użytkowania, a poprzez to stawki amortyzacji dla poszczególnych składników
rzeczowych aktywów trwałych. Szacunek ten opiera się na oczekiwanym okresie ekonomicznej użyteczności tych
aktywów. W przypadku zaistnienia okoliczności powodujących zmianę zakładanego okresu użytkowania następuje
zmiana stawek amortyzacji, co z kolei wpływa na wysokość odpisów amortyzacyjnych oraz wartość księgową pozycji
rzeczowych aktywów trwałych w przyszłych okresach. Przeprowadzona na dzień 31 grudnia 2023 roku oraz
31 grudnia 2022 roku weryfikacja okresów ekonomicznej użyteczności składników rzeczowych aktywów trwałych nie wykazała
konieczności istotnych zmian dotychczas stosowanych stawek amortyzacyjnych.
Wartość rezydualna taboru
Na dzień 31 grudnia 2023 roku Jednostka dominująca przeprowadziła weryfikację wartości rezydualnej taboru kolejowego, w oparciu
o przeprowadzoną przez niezależnego rzeczoznawcę wycenę taboru. Istotnym czynnikiem wpływającym na wycenę wartości
rezydualnej jest cena omu. Z uwagi na obserwowany w ostatnim okresie spadek cen złomu, wycena wartości rezydualnej taboru
kolejowego przeprowadzona przez rzeczoznawcę uległa obniżeniu w stosunku do poprzedniej wartości. W związku z powyższym
Jednostka dominująca zdecydowała o obniżeniu wartości rezydualnej taboru kolejowego, przy czym zmiana ta nie miała istotnego
wpływu na wysokość odpisu aktualizującego z tytułu trwałej utraty wartości taboru kolejowego. Aktualizacja wartości rezydualnej
spowoduje podwyższenie wartości odpisów amortyzacyjnych w kolejnych okresach sprawozdawczych.
Utrata wartości aktywów trwałych
Zgodnie z MSR 36 na koniec każdego okresu sprawozdawczego Grupa ocenia czy istnieją przesłanki wskazujące na potencjalną utra
wartości składników aktywów trwałych. W przypadku ich wystąpienia Grupa zobowiązana jest do ustalenia wartości odzyskiwalnej
aktywów wskazujących na utratę wartości. Zgodnie z MSR 36 wartość odzyskiwalna określana jest jako wyższa spośród wartości
godziwej pomniejszonej o koszty zbycia oraz wartości użytkowej.
Na dzień 31 grudnia 2023 roku Grupa zidentyfikowała przesłanki utraty wartości czterech ośrodków wypracowujących środki
pieniężne, zdefiniowanych na poziomie aktywów Jednostki dominującej, PKP CARGOTABOR Sp. z o.o., CARGOTOR Sp. z.o.o. oraz
Grupy PKP CARGO INTERNATIONAL.
PKP CARGO S.A.
Na dzień 31 grudnia 2023 roku główną przesłanką świadczącą o możliwej utracie wartości aktywów była utrzymująca się niższa
wartość rynkowa aktywów netto od ich wartości bilansowej.
W przypadku Jednostki dominującej zidentyfikowano ryzyko utraty wartości na poziomie składników majątkowych taboru
kolejowego oraz nieruchomości. Wartość odzyskiwalną powyższych składników majątku ustalono w oparciu o ich wartość godziwą
pomniejszoną o koszty zbycia. Wartość godziwa ww. aktywów została wyznaczona na podstawie wycen dokonanych przez
niezależnych rzeczoznawców majątkowych.
Wartość godziwa składników taboru kolejowego została ustalona metodą kosztową z elementami metody porównawczej. Wartość
rynkowa taboru została oszacowana w oparciu o koszt zastąpienia z uwzględnieniem m.in. utraty wartości z przyczyn fizycznych,
funkcjonalnych i zewnętrznych (ekonomicznych). Koszt zastąpienia stanowi aktualny na dzień wycen koszt jaki należałoby ponieść
celem otrzymania nowego środka technicznego identycznego lub o zbliżonych parametrach. Przy wycenie brano pod uwagę także:
rok produkcji,
ilość i rodzaje napraw połączonych z modernizacją,
ilość przejechanych kilometrów,
koszty wykonania poszczególnych napraw,
datę wykonania ostatnich napraw,
nowoczesność konstrukcji,
ceny i dostępności nowych egzemplarzy.
Przy wycenie posłużono się znajomością cen lokomotyw i wagonów na rynku pierwotnym oraz wtórnym firm krajowych
i zagranicznych. Korzystano także m.in. z katalogów cenowych dotyczących maszyn oraz urządzeń pojazdów szynowych danego typu.
Wartość godziwą wycenionych nieruchomości określono w oparciu o podejście mieszane zawierające elementy wyceny metodą
porównawczą, dochodową lub odtworzeniową. Grunty wyceniono metodą porównawczą a zlokalizowane na nich budynki metodą
dochodową lub kosztową - w zależności od rodzaju nieruchomości.
Dla potrzeb ustalenia wartości odzyskiwalnej pominięto koszty zbycia wycenionych aktywów, gdyż zostały one uznane za nieistotne.
W oparciu o przeprowadzone wyceny na dzień 31 grudnia 2023 roku:
a) wartość godziwa przewyższyła wartość księgową wszystkich składników taboru kolejowego. Analiza na poziomie indywidualnych
składników majątku spowodowała rozwiązanie odpisu z tytułu utraty wartości w kwocie 8,9 milionów złotych;
b) nie zidentyfikowano utraty wartości wycenionych nieruchomości.
Wartość godziwa pozostałych aktywów, wchodzących w skład ośrodka wypracowującego środki pieniężne na poziomie Jednostki
dominującej, a niepodlegających wycenie, nie różniła się istotnie od ich wartości księgowych.
Dla pozostałych ww. ośrodków wypracowujących środki pieniężne Grupa przeprowadziła testy na utratę wartości poprzez
oszacowanie ich wartości odzyskiwalnej na poziomie wartości użytkowej metodą zdyskontowanych przepływów pieniężnych netto.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
29
5.1 Tabor kolejowy i pozostałe rzeczowe aktywa trwałe (cd.)
PKP CARGOTABOR Sp. z o.o.
Na dzień 31 grudnia 2023 roku główną przesłanką świadczącą o możliwej utracie wartości aktywów należących do PKP CARGOTABOR
Sp. z o.o. były utrzymujące się wysokie stopy zwrotu z inwestycji mających wpływ na stopę dyskonta stosowaną w testach na utratę
wartości oraz zmiany założeń w odniesieniu do generowanych w przyszłości przepływów pieniężnych.
Poniżej przedstawiono kluczowe założenia wpływające na oszacowanie wartości użytkowej testowanego ośrodka wypracowującego
środki pieniężne:
a) zdyskontowane przepływy pieniężne zostały opracowane w oparciu o szczegółowe projekcje finansowe na okres od 2024 do 2028
roku,
b) w okresie szczegółowej projekcji średnioroczny wzrost przychodów z działalności operacyjnej (CAGR) będzie kształtował się
na poziomie 4,4% w ujęciu nominalnym,
c) wydatki na CAPEX osiągną średniorocznie w całym okresie szczegółowej projekcji 3,7% rocznych przychodów z działalności
operacyjnej w ujęciu nominalnym,
d) średni ważony koszt kapitału po opodatkowaniu (WACC) w okresie szczegółowej projekcji będzie kształtował się na poziomie
10,2% w ujęciu nominalnym,
e) po okresie szczegółowej projekcji założono wzrost przyszłych przepływów pieniężnych na poziomie 0,0% w ujęciu nominalnym.
W wyniku przeprowadzonego testu ustalona wartość odzyskiwalna przewyższyła wartość bilansową testowanych aktywów
należących do PKP CARGOTABOR Sp. z o.o., wobec czego Grupa na dzień 31 grudnia 2023 roku nie rozpoznała odpisu z tytułu trwałej
utraty wartości aktywów należących do PKP CARGOTABOR Sp. z o.o.
Analizę wrażliwości przeprowadzono dla kluczowych założeń modelu testu na utratę wartości takich jak WACC oraz wskaźnik wzrostu
przyszłych przepływów pieniężnych po okresie szczegółowej prognozy. Zmiana WACC o +/- 0,3 p.p. oraz poziomu wzrostu przyszłych
przepływów pieniężnych po okresie szczegółowej prognozy o +/- 0,3 p.p. nie powoduje konieczności rozpoznania odpisu z tytułu
trwałej utraty wartości aktywów należących do PKP CARGOTABOR Sp. z o.o.
CARGOTOR Sp. z o.o.
Na dzień 31 grudnia 2023 roku główną przesłanką świadczącą o możliwej utracie wartości aktywów należących do CARGOTOR
Sp. z o.o. były niższe od oczekiwanych wyniki finansowe związane ze spadkiem obsługiwanych pociągów w rejonie przeładunkowym
Małaszewicze, stanowiącym element kolejowego przejścia granicznego Brześć-Terespol, w związku z trwającym konfliktem zbrojnym
w Ukrainie.
Poniżej przedstawiono kluczowe założenia wpływające na oszacowanie wartości użytkowej testowanego ośrodka wypracowującego
środki pieniężne:
a) zdyskontowane przepływy pieniężne zostały opracowane w oparciu o szczegółowe projekcje finansowe na okres od 2024 do 2028
roku,
b) w okresie projekcji w latach 2024-2028 przyjęto założenie zakończenie trwającego konfliktu w Ukrainie na początku 2025 roku,
c) w okresie szczegółowej projekcji średnioroczny wzrost przychodów z działalności operacyjnej (CAGR) będzie kształtował się
na poziomie 14,5% w ujęciu nominalnym,
d) wydatki na CAPEX osiągną średniorocznie w całym okresie szczegółowej projekcji 6,6% rocznych przychodów z działalności
operacyjnej w ujęciu nominalnym,
e) średni ważony koszt kapitału po opodatkowaniu (WACC) w okresie szczegółowej projekcji będzie kształtował się na poziomie
10,2% w ujęciu nominalnym,
f) po okresie szczegółowej projekcji założono wzrost przyszłych przepływów pieniężnych na poziomie 2,5% w ujęciu nominalnym.
W wyniku przeprowadzonego testu ustalona wartość odzyskiwalna przewyższyła wartość bilansową testowanych aktywów
należących do CARGOTOR Sp. z o.o. wobec czego Grupa na dzień 31 grudnia 2023 roku nie rozpoznała odpisu z tytułu trwałej utraty
wartości aktywów należących do CARGOTOR Sp. z o.o.
Analizę wrażliwości przeprowadzono dla kluczowych założeń modelu testu na utratę wartości takich jak WACC oraz wskaźnik wzrostu
przyszłych przepływów pieniężnych po okresie szczegółowej prognozy. Zmiana WACC o +/- 0,3 p.p. oraz poziomu wzrostu przyszłych
przepływów pieniężnych po okresie szczegółowej prognozy o +/- 0,3 p.p. nie powoduje konieczności rozpoznania odpisu z tytułu
trwałej utraty wartości aktywów należących do CARGOTOR Sp. z o.o.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
30
5.1 Tabor kolejowy i pozostałe rzeczowe aktywa trwałe (cd.)
GRUPA PKP CARGO INTERNATIONAL
Na dzień 31 grudnia 2023 roku ówną przesłanką świadczącą o możliwej utracie wartości aktywów należących do Grupy PKP CARGO
INTERNATIONAL były osiągane niższe od oczekiwanych wolumeny przewożonych towarów.
Poniżej przedstawiono kluczowe założenia wpływające na oszacowanie wartości użytkowej testowanego ośrodka wypracowującego
środki pieniężne:
a) za ośrodek wypracowujący środki pieniężne uznano całość aktywów należących do Grupy PKP CARGO INTERNATIONAL, które
głównie są wykorzystywane do obsługi klientów na czeskim rynku kolejowym,
b) zdyskontowane przepływy pieniężne zostały opracowane w oparciu o szczegółowe projekcje finansowe na okres od 2024 roku
do 2033 roku; zdaniem Zarządu spółki zależnej przyjęcie projekcji finansowych dłuższych niż pięcioletnie jest zasadne ze względu
na fakt, rzeczowe aktywa trwałe wykorzystywane przez PKP CARGO INTERNATIONAL a.s. mają istotnie dłuższy okres
ekonomicznej użyteczności,
c) w okresie szczegółowej projekcji dla lat 2024-2033 średnioroczny wzrost przychodów z działalności operacyjnej (CAGR) będzie
kształtował się na poziomie 2,8% w ujęciu realnym,
d) wydatki na CAPEX osiągną średniorocznie w całym okresie szczegółowej projekcji 5,3% rocznych przychodów z działalności
operacyjnej w ujęciu realnym,
e) średni ważony koszt kapitału po opodatkowaniu (WACC) w okresie szczegółowej projekcji dzie kształtował się na poziomie
6,0% w ujęciu realnym,
f) po okresie szczegółowej projekcji założono wzrost przyszłych przepływów pieniężnych na poziomie 0,0% w ujęciu realnym.
W wyniku przeprowadzonego testu ustalona wartość odzyskiwalna przewyższyła wartość bilansową testowanych aktywów
należących do Grupy PKP CARGO INTERNATIONAL, wobec czego Grupa na dzień 31 grudnia 2023 roku nie dokonała aktualizacji odpisu
z tytułu trwałej utraty wartości aktywów, który na ten dzień wynosił 108,0 milionów złotych.
Poniżej przedstawiono szacowaną zmianę wysokości odpisu z tytułu trwałej utraty wartości aktywów na dzień 31 grudnia 2023 roku
przy zmianie wyłącznie poniższych kluczowych parametrów, z zachowaniem stałego poziomu pozostałych założeń:
Grupa PKP CARGO INTERNATIONAL
- 0,3 p.p.
+ 0,3 p.p.
WACC
(45,2)
32,4
Wzrost po okresie prognozy szczegółowej
18,6
(29,8)
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
31
5.1 Tabor kolejowy i pozostałe rzeczowe aktywa trwałe (cd.)
Zmiana stanu taboru kolejowego i pozostałych rzeczowych aktywów trwałych
Pozostałe rzeczowe aktywa trwałe
2023
Tabor
Urządzenia
Środki
Inne
Środki
kolejowy
Nieruchomości
techniczne
transportu
środki
trwałe
Razem
i maszyny
trwałe
w budowie
Wartość brutto
1/01/2023
7 343,7
1 033,2
483,6
104,5
46,0
103,1
1 770,4
Zwiększenia / (zmniejszenia):
Naprawy okresowe taboru
-
-
-
-
-
982,2
982,2
Pozostałe nabycie
-
-
-
-
-
324,2
324,2
Wykup przedmiotu leasingu
93,2
-
4,8
2,4
-
-
7,2
Rozliczenie środków trwałych
1 183,9
113,2
28,8
7,9
4,1
(1 337,9)
(1 183,9)
w budowie
Dotacja do aktywów trwałych
(96,3)
(49,3)
(1,0)
-
-
-
(50,3)
Sprzedaż (w tym leasing
(309,3)
(20,6)
(2,1)
(4,0)
(0,2)
-
(26,9)
zwrotny)
Likwidacja
(358,0)
(1,0)
(4,3)
(0,3)
(0,6)
(0,3)
(6,5)
Różnice kursowe z przeliczenia
(80,6)
(19,0)
(5,3)
(4,7)
(0,3)
(1,3)
(30,6)
Pozostałe
0,4
0,3
(0,1)
-
-
(3,9)
(3,7)
31/12/2023
7 777,0
1 056,8
504,4
105,8
49,0
66,1
1 782,1
Skumulowane umorzenie
1/01/2023
(2 950,2)
(363,3)
(381,8)
(88,3)
(41,6)
-
(875,0)
Zwiększenia / (zmniejszenia):
Koszty amortyzacji
(607,0)
(34,6)
(22,7)
(4,7)
(1,9)
-
(63,9)
Wykup przedmiotu leasingu
(39,2)
-
(3,0)
(1,9)
-
-
(4,9)
Sprzedaż (w tym leasing
49,7
1,3
1,4
2,5
0,1
-
5,3
zwrotny)
Likwidacja
348,4
0,8
4,3
0,3
0,6
-
6,0
Różnice kursowe z przeliczenia
28,9
6,1
3,4
3,9
0,2
-
13,6
Pozostałe
(0,2)
(0,3)
(0,9)
(0,1)
(0,1)
-
(1,4)
31/12/2023
(3 169,6)
(390,0)
(399,3)
(88,3)
(42,7)
-
(920,3)
Skumulowana utrata wartości
1/01/2023
(185,2)
(0,9)
(1,8)
-
-
(1,6)
(4,3)
Zwiększenia / (zmniejszenia):
Ujęcie odpisu
-
-
-
-
-
(0,3)
(0,3)
Rozwiązanie odpisu, w tym:
9,0
0,1
-
-
-
-
0,1
efekt wyceny
8,9
-
-
-
-
-
-
do wartości godziwej
Wykorzystanie odpisu
0,3
-
-
-
-
0,2
0,2
Różnice kursowe z przeliczenia
8,8
-
0,1
-
-
0,1
0,2
31/12/2023
(167,1)
(0,8)
(1,7)
-
-
(1,6)
(4,1)
Wartość netto
1/01/2023
4 208,3
669,0
100,0
16,2
4,4
101,5
891,1
31/12/2023
4 440,3
666,0
103,4
17,5
6,3
64,5
857,7
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
32
5.1 Tabor kolejowy i pozostałe rzeczowe aktywa trwałe (cd.)
Pozostałe rzeczowe aktywa trwałe
2022
Tabor
Urządzenia
Środki
Inne
Środki
kolejowy
Nieruchomości
techniczne
transportu
środki
trwałe
Razem
i maszyny
trwałe
w budowie
Wartość brutto
1/01/2022
7 155,4
1 014,3
468,3
96,0
45,0
83,7
1 707,3
Zwiększenia / (zmniejszenia):
Naprawy okresowe taboru
-
-
-
-
-
511,7
511,7
Pozostałe nabycie
-
-
-
-
-
195,3
195,3
Wykup przedmiotu leasingu
46,3
-
2,7
1,1
-
-
3,8
Rozliczenie środków trwałych
623,2
36,3
21,9
8,1
1,0
(690,5)
(623,2)
w budowie
Dotacja do aktywów trwałych
(80,3)
(16,0)
(2,0)
-
-
5,9
(12,1)
Sprzedaż (w tym leasing
(37,8)
(9,7)
(7,9)
(2,8)
-
-
(20,4)
zwrotny)
Likwidacja
(395,5)
(1,2)
(1,9)
-
(0,1)
(2,2)
(5,4)
Przeklasyfikowanie do APS
(8,2)
-
-
-
-
-
-
Różnice kursowe z przeliczenia
41,2
9,5
2,6
2,1
0,1
1,1
15,4
Pozostałe
(0,6)
-
(0,1)
-
-
(1,9)
(2,0)
31/12/2022
7 343,7
1 033,2
483,6
104,5
46,0
103,1
1 770,4
Skumulowane umorzenie
1/01/2022
(2 726,7)
(327,0)
(354,6)
(84,9)
(39,9)
-
(806,4)
Zwiększenia / (zmniejszenia):
Koszty amortyzacji
(546,3)
(35,6)
(26,0)
(3,6)
(1,8)
-
(67,0)
Wykup przedmiotu leasingu
(19,0)
-
(1,7)
(0,7)
-
-
(2,4)
Sprzedaż (w tym leasing
18,2
1,2
0,7
2,8
-
-
4,7
zwrotny)
Likwidacja
331,5
1,0
1,9
-
0,1
-
3,0
Przeklasyfikowanie do APS
5,6
-
-
-
-
-
-
Różnice kursowe z przeliczenia
(14,3)
(2,7)
(1,5)
(1,9)
-
-
(6,1)
Pozostałe
0,8
(0,2)
(0,6)
-
-
-
(0,8)
31/12/2022
(2 950,2)
(363,3)
(381,8)
(88,3)
(41,6)
-
(875,0)
Skumulowana utrata wartości
1/01/2022
(187,1)
(0,9)
(1,7)
-
-
(4,9)
(7,5)
Zwiększenia / (zmniejszenia):
Ujęcie odpisu
(0,2)
-
-
-
-
(1,5)
(1,5)
Rozwiązanie odpisu, w tym:
4,0
-
-
-
-
-
-
efekt wyceny
4,0
-
-
-
-
-
-
do wartości godziwej
Wykorzystanie odpisu
0,8
-
-
-
-
4,9
4,9
Różnice kursowe z przeliczenia
(2,7)
-
(0,1)
-
-
(0,1)
(0,2)
31/12/2022
(185,2)
(0,9)
(1,8)
-
-
(1,6)
(4,3)
Wartość netto
1/01/2022
4 241,6
686,4
112,0
11,1
5,1
78,8
893,4
31/12/2022
4 208,3
669,0
100,0
16,2
4,4
101,5
891,1
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
33
5.2 Prawa do użytkowania aktywów
Stosowane zasady rachunkowości
Prawa do użytkowania składnika aktywów na dzień początkowego ujęcia wycenia się według kosztu, który obejmuje zobowiązanie
z tytułu leasingu w wysokości wartości bieżącej opłat leasingowych pozostających do zapłaty w tej dacie, wszelkie opłaty
leasingowe zapłacone w dacie rozpoczęcia lub przed datą, pomniejszone o wszelkie otrzymane zachęty leasingowe, wszelkie
początkowe koszty bezpośrednie poniesione przez Grupę jako leasingobiorcę oraz szacunek kosztów, które mają zostać poniesione
w związku z demontażem i usunięciem bazowego składnika aktywów, przeprowadzeniem renowacji miejsca, w którym
się znajdował.
W ramach pozycji prawa do użytkowania aktywów Grupa prezentuje również prawa wieczystego użytkowania gruntów, z których
korzysta w zamian za wynagrodzenie. Prawa wieczystego użytkowania gruntów, za które Grupa nie ponosi opłat z uwagi
na przysługujące z mocy prawa zwolnienie podmiotowe, nie spełniają definicji leasingu i prezentowane w ramach pozycji
pozostałe rzeczowe aktywa trwałe.
Po początkowym ujęciu Grupa wycenia prawa do użytkowania składnika aktywów według kosztu pomniejszonego o łączne odpisy
amortyzacyjne i łączne straty z tytułu utraty wartości oraz skorygowanego z tytułu jakiejkolwiek aktualizacji wyceny zobowiązania
z tytułu leasingu.
W przypadku nakładów na naprawy i przeglądy okresowe składników stanowiących prawa do użytkowania aktywów Grupa stosuje
MSR 16, tj. prezentuje komponenty związane z naprawami i przeglądami okresowymi tych składników w tej samej pozycji
sprawozdania z sytuacji finansowej, tj. w pozycji prawa do użytkowania aktywów.
Okresy ekonomicznej użyteczności praw do użytkowania aktywów
Grupa stosuje liniową metodę amortyzacji. Wartość składników prawa do użytkowania aktywów rozkłada się w sposób
systematyczny na przestrzeni okresu użytkowania. Okresy ekonomicznej użyteczności praw do użytkowania aktywów
przedstawiały się następująco:
Tabor kolejowy
od 2 do 32 lat
Nieruchomości strategiczne
od 14 do 17 lat
Pozostałe nieruchomości
od 2 do 15 lat
Maszyny i urządzenia
od 2 do 15 lat
Pozostałe
od 2 do 15 lat
Okres ekonomicznej użyteczności dla składników prawa wieczystego użytkowania gruntów Grupa określa, jako okres pozostały
do dnia, na który prawa te zostały nadane, chyba że występują okoliczności, które wskazywałyby na przyjęcie dłuższego
lub krótszego okresu.
ISTOTNE WARTOŚCI OPARTE NA PROFESJONALNYM OSĄDZIE I SZACUNKACH
Okresy ekonomicznej użyteczności praw do użytkowania aktywów
Grupa określa szacowane okresy użytkowania, a poprzez to stawki amortyzacji dla poszczególnych składników
prawa do użytkowania aktywów. Jeżeli przed końcem okresu leasingu przeniesione zostanie na rzecz Grupy prawo
własności do bazowego składnika aktywów lub Grupa spodziewa się skorzystać z przysługującej jej opcji kupna,
Grupa dokonuje amortyzacji prawa do użytkowania składnika aktywów, począwszy od daty rozpoczęcia do końca
okresu ekonomicznej użyteczności tego składnika. W przeciwnym razie Grupa dokonuje amortyzacji składnika
aktywów z tytułu prawa do użytkowania do końca okresu użytkowania tego składnika lub do końca okresu leasingu, w zależności od
tego, która z tych dat jest wcześniejsza. W przypadku zaistnienia okoliczności powodujących zmianę zakładanego okresu użytkowania
następuje zmiana stawek amortyzacji, co z kolei wpływa na wysokość odpisów amortyzacyjnych oraz wartość księgową pozycji prawa
do użytkowania aktyw. Przeprowadzona na dzień 31 grudnia 2023 roku i 31 grudnia 2022 roku weryfikacja okresów ekonomicznej
użyteczności składników prawa do użytkowania aktywów nie wykazała konieczności istotnych zmian dotychczas stosowanych stawek
amortyzacyjnych.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
34
5.2 Prawa do użytkowania aktywów (cd.)
Zmiana stanu praw do użytkowania aktywów
Tabor
Urządzenia
Środki
Inne środki
2023
kolejowy
Nieruchomości
techniczne
transportu
trwałe
Razem
i maszyny
Wartość brutto
1/01/2023
486,9
844,4
61,4
25,5
1,4
1 419,6
Zwiększenia / (zmniejszenia):
Nowe umowy leasingu
271,8
14,8
18,3
5,0
-
309,9
Modyfikacje umów
0,3
77,4
0,2
2,7
0,6
81,2
Leasing zwrotny
258,9
-
-
1,5
-
260,4
Naprawy okresowe taboru
2,4
-
-
-
-
2,4
Zwrot przedmiotu leasingu
(68,6)
(3,7)
-
(0,1)
-
(72,4)
Wykup przedmiotu leasingu
(93,2)
-
(4,8)
(2,4)
-
(100,4)
Pozostałe
(0,2)
(1,9)
(0,4)
-
-
(2,5)
Różnice kursowe z przeliczenia
(11,3)
(4,6)
(2,5)
(0,9)
-
(19,3)
31/12/2023
847,0
926,4
72,2
31,3
2,0
1 878,9
Skumulowane umorzenie
1/01/2023
(186,4)
(220,9)
(20,5)
(18,4)
(1,2)
(447,4)
(Zwiększenia) / zmniejszenia:
Koszty amortyzacji
(41,4)
(69,6)
(6,4)
(4,9)
(0,4)
(122,7)
Zwrot przedmiotu leasingu
68,6
3,1
-
0,1
-
71,8
Wykup przedmiotu leasingu
39,2
-
3,0
1,9
-
44,1
Pozostałe
-
(0,1)
-
-
-
(0,1)
Różnice kursowe z przeliczenia
7,1
2,7
1,3
0,4
-
11,5
31/12/2023
(112,9)
(284,8)
(22,6)
(20,9)
(1,6)
(442,8)
Wartość netto
1/01/2023
300,5
623,5
40,9
7,1
0,2
972,2
31/12/2023
734,1
641,6
49,6
10,4
0,4
1 436,1
Tabor
Urządzenia
Środki
Inne środki
2022
kolejowy
Nieruchomości
techniczne
transportu
trwałe
Razem
i maszyny
Wartość brutto
1/01/2022
527,5
799,1
53,0
21,5
1,4
1 402,5
Zwiększenia / (zmniejszenia):
Nowe umowy leasingu
-
22,5
7,6
1,3
-
31,4
Modyfikacje umów
-
31,7
0,2
3,7
-
35,6
Leasing zwrotny
13,6
-
3,1
-
-
16,7
Naprawy okresowe taboru
0,3
-
-
-
-
0,3
Zwrot przedmiotu leasingu
(16,2)
(16,8)
(0,8)
(0,2)
-
(34,0)
Wykup przedmiotu leasingu
(46,3)
-
(2,7)
(1,1)
-
(50,1)
Różnice kursowe z przeliczenia
8,0
7,9
1,0
0,3
-
17,2
31/12/2022
486,9
844,4
61,4
25,5
1,4
1 419,6
Skumulowane umorzenie
1/01/2022
(175,2)
(166,5)
(14,9)
(14,3)
(0,9)
(371,8)
(Zwiększenia) / zmniejszenia:
Koszty amortyzacji
(41,2)
(60,8)
(7,6)
(4,7)
(0,3)
(114,6)
Zwrot przedmiotu leasingu
16,2
13,1
0,8
0,1
-
30,2
Wykup przedmiotu leasingu
19,0
-
1,7
0,7
-
21,4
Pozostałe
(0,7)
-
-
-
-
(0,7)
Różnice kursowe z przeliczenia
(4,5)
(6,7)
(0,5)
(0,2)
-
(11,9)
31/12/2022
(186,4)
(220,9)
(20,5)
(18,4)
(1,2)
(447,4)
Wartość netto
1/01/2022
352,3
632,6
38,1
7,2
0,5
1 030,7
31/12/2022
300,5
623,5
40,9
7,1
0,2
972,2
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
35
5.3 Inwestycje w jednostkach wycenianych metodą praw własności (MPW)
Szczegółowe informacje o jednostkach wycenianych MPW
Wartość bilansowa
31/12/2023
31/12/2022
COSCO Shipping Lines (POLAND) Sp. z o.o.
0,2
0,9
Terminale Przeładunkowe Sławków - Medyka Sp. z o.o.
22,7
22,3
Transgaz S.A.
8,2
7,3
PKP CARGO CONNECT GmbH
3,6
3,3
PKP CARGO INTERNATIONAL SK a. s.
2,5
2,8
PKP CARGO INTERNATIONAL SI d.o.o.
4,2
4,0
Centralny Terminal Multimodalny Sp. z o.o.
1,3
1,2
Razem
42,7
41,8
Zestawienie zmian inwestycji w jednostkach wycenianych MPW
2023
2022
Stan na początek okresu sprawozdawczego
41,8
36,7
Udział w zyskach / (stratach) jednostek wycenianych MPW
9,1
9,1
Zmiany kapitału własnego z tytułu dywidend
(7,8)
(4,2)
Różnice kursowe z przeliczenia sprawozdań jednostek zagranicznych
(0,4)
0,2
Stan na koniec okresu sprawozdawczego
42,7
41,8
Podsumowanie danych finansowych dotyczących jednostek wycenianych MPW
31/12/2023
31/12/2022
Aktywa trwałe
29,5
27,7
Aktywa obrotowe
67,9
78,5
Aktywa razem
97,4
106,2
Zobowiązania długoterminowe
2,6
1,5
Zobowiązania krótkoterminowe
24,3
33,4
Zobowiązania razem
26,9
34,9
Aktywa netto
70,5
71,3
Udziały Grupy w aktywach netto jednostek wycenianych MPW
41,5
40,6
Przychody ogółem
98,4
104,6
Wynik netto za rok obrotowy
13,2
15,7
Udziały Grupy w wyniku jednostek wycenianych MPW
9,1
9,1
Udziały Grupy w całkowitych dochodach jednostek wycenianych MPW
8,7
9,3
Aktywa netto wyliczone są jako suma poszczególnych aktywów netto wszystkich jednostek wycenianych metodą praw własności.
5.4 Zapasy
Stosowane zasady rachunkowości
Zapasy wyceniane są w koszcie lub wartości netto możliwej do uzyskania, zależnie od tego, która jest niższa. Rozchody zapasów
dokonywane są metodą FIFO. Wartość możliwą do uzyskania stanowi szacunkowa cena sprzedaży zapasów pomniejszona
o wszelkie koszty niezbędne do doprowadzenia sprzedaży do skutku. Grupa tworzy odpisy aktualizujące wartość zapasów
w przypadku występowania zapasu zbędnego lub uszkodzonego oraz w przypadku, gdy cena sprzedaży netto tego zapasu jest
niższa niż jego wartość bilansowa. Odpis aktualizujący wartość zapasów ustalany jest na podstawie analizy przydatności
przeprowadzanej co najmniej na koniec każdego roku obrotowego. Na podstawie tej analizy dokonuje się odpisów aktualizujących
wartość zapasów nieprzydatnych z punktu widzenia Grupy .
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
36
5.4 Zapasy (cd.)
Struktura zapasów
31/12/2023
31/12/2022
Zapasy strategiczne
36,8
31,8
Tabor w trakcie kasacji
23,2
42,5
Pozostałe zapasy
143,5
130,3
Odpisy aktualizujące
(3,3)
(3,8)
Zapasy netto
200,2
200,8
Zestawienie zmian odpisu aktualizującego wartość zapasów
2023
2022
Stan na początek okresu sprawozdawczego
(3,8)
(7,0)
Zawiązanie
(3,1)
(5,4)
Rozwiązanie
-
5,1
Wykorzystanie
3,5
3,6
Różnice kursowe z przeliczenia sprawozdań finansowych jednostek zagranicznych
0,1
(0,1)
Stan na koniec okresu sprawozdawczego
(3,3)
(3,8)
5.5 Należności handlowe
Stosowane zasady rachunkowości
Należności handlowe traktowane jako instrumenty finansowe i wyceniane według zamortyzowanego kosztu zgodnie
ze stosowanym przez Grupę modelem biznesowym, którego celem jest uzyskiwanie przepływów pieniężnych wynikających
z umów w określonych terminach, które stanowią wyłączną spłatę wartości nominalnej i odsetek.
Grupa stosuje uproszczone podejście dopuszczone przez MSSF 9 i wycenia odpisy aktualizujące w wysokości strat kredytowych
spodziewanych w całym okresie życia należności handlowych.
Prawdopodobieństwo poniesionych strat kredytowych zostało oszacowane na podstawie historycznej analizy odzyskiwalności sald
należności handlowych w określonych przedziałach wiekowania. W tym celu dokonano oszacowania wskaźników braku
wypełnienia zobowiązania przez kontrahentów dla poszczególnych przedziałów wiekowania zaprezentowanych w tabeli
zawierającej analizę wiekowania należności handlowych.
Odpis z tytułu utraty wartości oblicza się uwzględniając wskaźniki braku wypełnienia zobowiązania oraz wysokość salda należności
niespłaconych na dzień bilansowy dla każdego przedziału struktury wiekowej.
Poza tym Grupa dokonuje indywidualnych odpisów aktualizujących, gdy istnieją obiektywne dowody na to, że Grupa nie będzie
w stanie otrzymać należnych kwot.
ISTOTNE WARTOŚCI OPARTE NA PROFESJONALNYM OSĄDZIE I SZACUNKACH
Kalkulacja i wycena odpisów aktualizujących wartość należności handlowych oraz aktywów z tytułu umów
z klientami jest obszarem wymagającym szacunku. Oczekiwane straty kredytowe kalkulowane na bazie
indywidualnej oceny odzyskiwalności danej należności oraz z uwzględnieniem modelu stosowanego przez Grupę
w celu oszacowania wskaźnika braku wypełnienia zobowiązania przez kontrahentów. Indywidualnie ustalane
odpisy aktualizujące wymagają oceny czy dana należność zostanie spłacona przez kontrahenta z uwzględnieniem
ustanowionych zabezpieczeń, zawartych ugód. Ocena taka dokonywana jest przez istniejące w spółkach Grupy komórki
windykacyjne. Stosowany przez Grupę model szacowania wskaźnika oczekiwanego niewypełnienia zobowiązania przez
kontrahentów opiera się o uproszczoną matrycę odpisów aktualizujących w poszczególnych przedziałach wiekowych na podstawie
oczekiwanych strat kredytowych w całym okresie życia należności. Przy oszacowaniu oczekiwanych strat kredytowych zastosowano
metodę opartą o wskaźniki oczekiwanego niewypełnienia zobowiązania ustalone na podstawie danych historycznych za lata
2020 - 2023 pochodzących z systemów finansowo-księgowych. Trwająca wojna w Ukrainie nie miała istotnego wpływu na wysokość
oczekiwanych strat kredytowych. Uzgodnienie odpisów aktualizujących należności zaprezentowano w poniższych tabelach .
Struktura należności handlowych
31/12/2023
31/12/2022
Należności handlowe
800,2
911,7
Odpis aktualizujący należności
(130,7)
(135,0)
Razem
669,5
776,7
Aktywa długoterminowe
1,2
7,3
Aktywa krótkoterminowe
668,3
769,4
Razem
669,5
776,7
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
37
5.5 Należności handlowe (cd.)
Uzgodnienie odpisów aktualizujących wartość należności handlowych
Oczekiwane straty kredytowe
2023
2022
bez utraty
z utratą
Razem
bez utraty
z utratą
Razem
Stan na początek okresu
wartości
wartości
wartości
wartości
sprawozdawczego
(1,5)
(133,5)
(135,0)
(1,5)
(138,7)
(140,2)
Zawiązanie
-
(10,8)
(10,8)
-
(4,3)
(4,3)
Rozwiązanie
0,1
2,4
2,5
-
3,6
3,6
Wykorzystanie
-
3,9
3,9
-
9,5
9,5
Wycena bilansowa
-
0,2
0,2
-
0,7
0,7
Różnice kursowe z przeliczenia
sprawozdań jednostek
-
8,5
8,5
-
(4,3)
(4,3)
zagranicznych
Stan na koniec okresu
(1,4)
(129,3)
(130,7)
(1,5)
(133,5)
(135,0)
sprawozdawczego
Zmiany wartości bilansowej brutto należności handlowych
2023
2022
bez utraty
z utratą
Razem
bez utraty
z utratą
Razem
Stan na początek okresu
wartości
wartości
wartości
wartości
sprawozdawczego
776,4
135,3
911,7
614,9
141,2
756,1
Powstałe
5 907,1
0,8
5 907,9
5 747,4
0,3
5 747,7
Odsetki naliczone
4,4
0,3
4,7
3,4
-
3,4
Spisane
-
(3,9)
(3,9)
-
(10,0)
(10,0)
Spłacone
(5 995,3)
(2,5)
(5 997,8)
(5 592,2)
(3,9)
(5 596,1)
Przeniesione
(9,9)
9,9
-
(4,1)
4,1
-
Wycena bilansowa
(0,4)
(0,2)
(0,6)
0,7
(0,8)
(0,1)
Różnice kursowe z przeliczenia
sprawozdań jednostek
(13,2)
(8,6)
(21,8)
6,3
4,4
10,7
zagranicznych
Stan na koniec okresu
669,1
131,1
800,2
776,4
135,3
911,7
sprawozdawczego
5.6 Pozostałe aktywa
Stosowane zasady rachunkowości
Polityka rachunkowości w zakresie instrumentów finansowych została opisana w Nocie 6 niniejszego Skonsolidowanego
Sprawozdania Finansowego.
Jako pozostałe aktywa Grupa prezentuje głównie czynne rozliczenia międzyokresowe kosztów, które ustalone w wysokości
poniesionych wydatków, jakie dotyczą przyszłych okresów i spowodują w przyszłości wpływ do Grupy korzyści ekonomicznych.
Odpisy czynnych rozliczeń międzyokresowych kosztów następują stosownie do upływu czasu.
Pozostałe należności obejmują głównie należności publicznoprawne, które wyceniane są w kwocie wymagającej zapłaty.
Aktywa niematerialne prezentowane w cenie nabycia lub koszcie wytworzenia pomniejszonym o umorzenie i łączną kwotę
odpisów z tytułu trwałej utraty wartości składników aktywów niematerialnych. Grupa stosuje liniową metodę amortyzacji.
Okres ekonomicznej użyteczności i metoda amortyzacji podlegają weryfikacji na koniec każdego okresu sprawozdawczego, a skutki
zmian szacunków rozlicza się prospektywnie.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
38
5.6 Pozostałe aktywa (cd.)
Struktura pozostałych aktywów
31/12/2023
31/12/2022
Aktywa finansowe
Udziały w jednostkach nienotowanych
9,5
5,8
Aktywa niefinansowe
Koszty rozliczane w czasie
Przedpłaty na zakup energii elektrycznej
36,7
74,1
Ubezpieczenia
9,0
5,1
Usługi informatyczne
7,9
4,8
Pozostałe koszty rozliczane w czasie
5,5
3,9
Zaliczki na zakup niefinansowych aktywów trwałych
3,4
18,2
Inne
4,0
1,5
Pozostałe należności
Rozrachunki z tytułu podatku VAT
63,7
46,3
Należności z tytułu sprzedaży udziałów
2,7
4,1
Inne
22,5
16,0
Aktywa niematerialne
Licencje
24,3
12,9
Inne aktywa niematerialne
0,8
0,3
Aktywa niematerialne w trakcie dostosowywania
8,6
7,5
Razem
198,6
200,5
Aktywa długoterminowe
52,4
48,6
Aktywa krótkoterminowe
146,2
151,9
Razem
198,6
200,5
5.7 Zobowiązania handlowe
Stosowane zasady rachunkowości
Zobowiązania handlowe początkowo wyceniane w wartości godziwej skorygowanej o koszty transakcyjne, zaś w okresie
późniejszym według zamortyzowanego kosztu. Zobowiązania o terminie płatności do 1 roku wycenia się w kwocie wymaganej
zapłaty, gdyż nie zawierają istotnego elementu finansowania.
ISTOTNE WARTOŚCI OPARTE NA PROFESJONALNYM OSĄDZIE I SZACUNKACH
Na każdy dzień bilansowy Grupa dokonuje wyceny odsetek należnych kontrahentowi w związku z opóźnieniami
w realizacji płatności swoich zobowiązań. Na tym etapie weryfikacji podlegają również przypadki, w których
kontrahent ma prawo do obciążenia Grupy odsetkami, jednak dotychczas z tego prawa nie korzystał. W takich
przypadkach Grupa dokonuje oceny prawdopodobieństwa wypływu środków pieniężnych i na tej podstawie
decyduje o ujęciu przedmiotowych zobowiązań.
W dniu 21 listopada 2023 roku Jednostka dominująca otrzymała od jednego z kontrahentów dwie noty odsetkowe na łączną kwotę
23,4 milionów złotych z tytułu opóźnień w realizacji płatności. Wierzytelności wynikające z umów zakupowych, w przypadku których
dochodziło do opóźnień w realizacji płatności były przedmiotem faktoringu pomiędzy dostawcą a faktorem i wszelkie płatności
z tytułu realizacji umów były dokonywane na rzecz faktora. W ocenie Jednostki dominującej prawo do naliczenia odsetek
od przeterminowanych wierzytelności jest w tym przypadku bezsporne, gdyż do opóźnień w realizacji płatności faktycznie
dochodziło. Jednostka dominująca kwestionuje jednak właściwość podmiotu, który wystąpił do Spółki z roszczeniem. Po analizie
przedmiotowej sprawy Zarząd Jednostki dominującej zdecydował o ujęciu odsetek od opóźnień w realizacji płatności w pełnej
wysokości, gdyż istnieje tytuł prawny do wystąpienia do Spółki z roszczeniem o zapłatę należnych odsetek i jest prawdopodobny
wypływ środków pieniężnych związany z koniecznością uregulowana tego roszczenia. Ocena szacunku może ulec zmianie
w kolejnych okresach w wyniku zaistnienia zdarzeń przyszłych.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
39
5.7 Zobowiązania handlowe (cd.)
Struktura zobowiązań handlowych
31/12/2023
31/12/2022
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług
742,9
733,0
Zobowiązania z tytułu odsetek
49,5
12,7
Rozliczenia międzyokresowe bierne
55,4
66,0
Razem
847,8
811,7
Zobowiązania długoterminowe
3,4
7,9
Zobowiązania krótkoterminowe
844,4
803,8
Razem
847,8
811,7
5.8 Zobowiązania inwestycyjne
Stosowane zasady rachunkowości
Zobowiązania inwestycyjne obejmują zobowiązania z tytułu zakupu niefinansowych aktywów trwałych. Początkowo wyceniane
w wartości godziwej skorygowanej o koszty transakcyjne, zaś w okresie późniejszym według zamortyzowanego kosztu. Dotyczy
to zobowiązań o terminie zapadalności powyżej 1 roku, w przypadku których wartość zobowiązania odpowiada kwocie, jaka
zostałaby uiszczona jednorazowo w środkach pieniężnych. Różnica między tą kwotą a całością płatności jest ujmowana jako koszt
odsetek w okresie, na który udzielono kredytu kupieckiego. Zobowiązania o terminie płatności do 1 roku wycenia się w kwocie
wymaganej zapłaty, gdyż nie zawierają istotnego elementu finansowania.
Struktura zobowiązań inwestycyjnych
31/12/2023
31/12/2022
Zobowiązania inwestycyjne dotyczące taboru kolejowego
131,5
149,7
Zobowiązania inwestycyjne dotyczące nieruchomości
3,6
31,5
Pozostałe
21,8
8,5
Razem
156,9
189,7
Zobowiązania długoterminowe
15,6
46,7
Zobowiązania krótkoterminowe
141,3
143,0
Razem
156,9
189,7
5.9 Rezerwy z tytułu świadczeń pracowniczych
Stosowane zasady rachunkowości
Grupa zapewnia zatrudnionym pracownikom długoterminowe świadczenia w okresie zatrudnienia (nagrody jubileuszowe) oraz
świadczenia po okresie zatrudnienia (odprawy emerytalne i rentowe, świadczenia przejazdowe i świadczenia z ZFSŚ dla emerytów
i rencistów, odprawy pośmiertne). Nagrody jubileuszowe wypłacane pracownikom po przepracowaniu określonej liczby lat.
Odprawy emerytalno-rentowe wypłacane jednorazowo w momencie przejścia na emeryturę lub rentę. Wysokość odpraw
emerytalno-rentowych i nagród jubileuszowych zależy od stażu pracy oraz średniego wynagrodzenia pracownika. Odprawy
pośmiertne wypłacane po śmierci pracownika. Grupa tworzy rezerwę na przyszłe zobowiązania z powyższych tytułów w celu
przyporządkowania kosztów do okresów, których dotyczą. Pracownikom przysługują również świadczenia po okresie zatrudnienia
w postaci świadczeń socjalnych z Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych oraz kolejowych ulg przejazdowych.
W sprawozdaniu z sytuacji finansowej Grupa ujmuje powyższe świadczenia w wartości bieżącej zobowiązania na dzień kończący
okres sprawozdawczy.
Wysokość długoterminowych świadczeń w okresie zatrudnienia oraz świadczeń po okresie zatrudnienia wyliczana jest przez
niezależną firmę aktuarialną metoprognozowanych świadczeń jednostkowych. Wartość bieżącą zobowiązania z tego tytułu
ustala się poprzez dyskontowanie szacowanych przyszłych wydatków pieniężnych - przy zastosowaniu stóp procentowych
opartych na rynkowych stopach obligacji rządowych. Koszt bieżącego zatrudnienia odzwierciedla wzrost zobowiązania z tytułu
określonych świadczeń wynikający z pracy wykonywanej przez pracowników w okresie bieżącym i ujmowany jest
w wyniku jako koszt świadczeń pracowniczych, za wyjątkiem sytuacji, gdy jest uwzględniony jako koszt wytworzenia składnika
aktywów. Koszty przeszłego zatrudnienia ujmuje się od razu w wyniku finansowym. Koszt odsetek netto jest obliczany poprzez
stosowanie stopy dyskonta do wartości netto zobowiązania z tytułu określonych świadczeń i prezentowany w kosztach
finansowych.
Zyski i straty aktuarialne powstające z tytułu korekt założeń aktuarialnych ex post oraz zmian założeń aktuarialnych są odnoszone
do kapitału własnego przez pozostałe całkowite dochody w okresie, w którym powstały. W przypadku nagród jubileuszowych
odnoszone są w koszty okresu.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
40
5.9 Rezerwy z tytułu świadczeń pracowniczych (cd.)
ISTOTNE WARTOŚCI OPARTE NA PROFESJONALNYM OSĄDZIE I SZACUNKACH
Na dzień 31 grudnia 2023 roku oraz 31 grudnia 2022 roku wycenę aktuarialną rezerw na świadczenia pracownicze
dla Jednostki dominującej oparto o następujące podstawowe założenia:
Wycena na dzień [%]
31/12/2023
31/12/2022
Stopa dyskonta
5,3
6,8
Średni zakładany roczny wzrost podstaw kalkulacji rezerwy
na odprawy emerytalno-rentowe, nagrody jubileuszowe:
2023
-
13,9
2024
9,6 -
12,7
4,1
2025
3,6
3,4
2026
3,2
2,5
2027
2,7
2,5
2028
2,1
2,5
od 2029
2,5
2,5
Zakładany wzrost ceny uprawnienia na świadczenia przejazdowe
2023
-
3,5
2024
11,6
3,5
od 2025
2,1 -
3,6
3,5
Średni zakładany roczny wzrost podstaw kalkulacji rezerwy z tytułu odpisu na ZFŚS
6,3
5,2
Średni ważony współczynnik mobilności pracowniczej
do 3,1
do 2,9
Udział Jednostki dominującej w wartości rezerw Grupy na świadczenia pracownicze, wycenianych metodami aktuarialnymi, wynosił
około 86%.
Istotny wpływ na wartość rezerw na świadczenia pracownicze mają przyjęte założenia w zakresie stopy dyskontowej,
założonego wzrostu płac oraz oczekiwanego przeciętnego wzrostu zatrudnienia. Poniżej zaprezentowano analizę wrażliwości
dla zmian powyższych założeń. Analizę przeprowadzono zmieniając jedynie wartość jednej zmiennej, przy jednoczesnym
braku zmian pozostałych założeń.
Analiza wrażliwości wartości rezerw z tytułu świadczeń pracowniczych
31/12/2023
Stopa dyskontowa
Wskaźnik wzrostu
wynagrodzeń
Wskaźnik mobilności
pracowniczej
+0,30 pp.
-0,30 pp.
+0,25 pp.
-0,25 pp.
+0,25 pp.
-0,25 pp.
Nagrody jubileuszowe
271,3
(3,9)
4,0
3,5
(3,4)
(3,0)
3,1
Odprawy emerytalne
245,3
(3,1)
3,2
2,9
(2,8)
(1,8)
1,9
i rentowe
Odprawy pośmiertne
6,8
(0,1)
0,1
0,1
(0,1)
(0,1)
0,1
ZFŚS
150,6
(5,7)
6,1
4,9
(4,7)
(0,6)
0,6
Świadczenia przejazdowe
26,6
(0,9)
0,9
0,8
(0,7)
(0,1)
0,1
Razem
700,6
(13,7)
14,3
12,2
(11,7)
(5,6)
5,8
31/12/2022
Stopa dyskontowa
Wskaźnik wzrostu
wynagrodzeń
Wskaźnik mobilności
pracowniczej
+0,30 pp.
-0,30 pp.
+0,25 pp.
-0,25 pp.
+0,25 pp.
-0,25 pp.
Nagrody jubileuszowe
252,6
(3,3)
3,4
3,1
(3,0)
(2,6)
2,7
Odprawy emerytalne
217,5
(2,6)
2,7
2,5
(2,5)
(1,6)
1,6
i rentowe
Odprawy pośmiertne
7,1
(0,1)
0,1
0,1
(0,1)
(0,1)
0,1
ZFŚS
91,7
(2,8)
3,0
2,6
(2,4)
(0,3)
0,3
Świadczenia przejazdowe
20,5
(0,6)
0,7
0,6
(0,6)
(0,1)
0,1
Razem
589,4
(9,4)
9,9
8,9
(8,6)
(4,7)
4,8
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
41
5.9 Rezerwy z tytułu świadczeń pracowniczych (cd.)
Zmiana stanu rezerw na świadczenia pracownicze
Odprawy
Odpisy na
Pozostałe
Całkowita
emerytalne
ZFŚS dla
Świadczenia
Odprawy
Nagrody
świadczenia
kwota
i rentowe
i rencistów
emerytów
przejazdowe
pośmiertne
jubileuszowe
pracownicze
rezerw
1/01/2023
217,5
91,7
20,5
7,1
252,6
50,8
640,2
Koszt bieżącego
7,0
1,8
0,4
0,4
11,2
-
20,8
zatrudnienia
Koszt odsetkowy
11,8
6,6
1,4
0,4
15,0
-
35,2
(Zyski) i straty aktuarialne
ujmowane w pozostałych
40,3
56,4
5,4
(0,1)
-
-
102,0
całkowitych dochodach
(Zyski) i straty aktuarialne
ujmowane w rachunku
-
-
-
-
48,1
-
48,1
wyników
Utworzenie rezerwy
-
-
-
-
-
14,0
14,0
Rozwiązanie rezerwy
-
-
-
-
-
(14,5)
(14,5)
Świadczenia wypłacone
(31,2)
(5,9)
(1,1)
(1,0)
(55,2)
(1,3)
(95,7)
Różnice kursowe
(0,1)
-
-
-
(0,4)
(0,5)
(1,0)
z przeliczenia
31/12/2023
245,3
150,6
26,6
6,8
271,3
48,5
749,1
Rezerwy długoterminowe
184,0
144,0
25,2
5,7
220,0
-
578,9
Rezerwy krótkoterminowe
61,3
6,6
1,4
1,1
51,3
48,5
170,2
Razem
245,3
150,6
26,6
6,8
271,3
48,5
749,1
Odprawy
Odpisy na
Pozostałe
Całkowita
emerytalne
ZFŚS dla
Świadczenia
Odprawy
Nagrody
świadczenia
kwota
i rentowe
i rencistów
emerytów
przejazdowe
pośmiertne
jubileuszowe
pracownicze
rezerw
1/01/2022
205,2
125,5
24,0
6,7
259,4
35,6
656,4
Koszt bieżącego
6,7
1,8
0,4
0,4
11,0
-
20,3
zatrudnienia
Koszt odsetkowy
8,7
5,2
0,9
0,3
11,7
-
26,8
(Zyski) i straty aktuarialne
ujmowane w pozostałych
19,9
(35,4)
(4,0)
0,6
-
-
(18,9)
całkowitych dochodach
(Zyski) i straty aktuarialne
ujmowane w rachunku
-
-
-
-
26,6
-
26,6
wyników
Utworzenie rezerwy
-
-
-
-
-
28,0
28,0
Rozwiązanie rezerwy
-
-
-
-
-
(8,2)
(8,2)
Świadczenia wypłacone
(23,0)
(5,4)
(0,8)
(0,9)
(56,3)
(5,0)
(91,4)
Różnice kursowe
-
-
-
-
0,2
0,4
0,6
z przeliczenia
31/12/2022
217,5
91,7
20,5
7,1
252,6
50,8
640,2
Rezerwy długoterminowe
169,5
86,2
19,4
5,9
202,5
-
483,5
Rezerwy krótkoterminowe
48,0
5,5
1,1
1,2
50,1
50,8
156,7
Razem
217,5
91,7
20,5
7,1
252,6
50,8
640,2
Pozycje ujęte w wyniku w odniesieniu do programów świadczeń pracowniczych
31/12/2023
31/12/2022
Koszty świadczeń pracowniczych
(68,4)
(66,7)
Koszty finansowe
(35,2)
(26,8)
Ogółem ujęte w wyniku przed opodatkowaniem
(103,6)
(93,5)
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
42
5.9 Rezerwy z tytułu świadczeń pracowniczych (cd.)
(Zyski) / straty aktuarialne
2023
Zmiana założeń
Zmiana założeń
Pozostałe
Razem
Straty / (zyski) aktuarialne - świadczenia
demograficznych
finansowych
zmiany
po okresie zatrudnienia
Odprawy emerytalne i rentowe
1,1
17,3
21,9
40,3
Odpisy na ZFŚS dla emerytów i rencistów
10,5
43,3
2,6
56,4
Świadczenia przejazdowe
1,9
0,6
2,9
5,4
Odprawy pośmiertne
(1,0)
0,6
0,3
(0,1)
Straty / (zyski) aktuarialne - pozostałe
świadczenia długoterminowe
Nagrody jubileuszowe
0,4
21,9
25,8
48,1
Razem
12,9
83,7
53,5
150,1
2022
Zmiana założeń
Zmiana założeń
Pozostałe
Razem
Straty / (zyski) aktuarialne - świadczenia
demograficznych
finansowych
zmiany
po okresie zatrudnienia
Odprawy emerytalne i rentowe
(2,4)
(11,7)
34,0
19,9
Odpisy na ZFŚS dla emerytów i rencistów
(3,8)
(26,3)
(5,3)
(35,4)
Świadczenia przejazdowe
(0,8)
(5,3)
2,1
(4,0)
Odprawy pośmiertne
0,3
(0,4)
0,7
0,6
Straty / (zyski) aktuarialne - pozostałe
świadczenia długoterminowe
Nagrody jubileuszowe
(3,5)
(13,4)
43,5
26,6
Razem
(10,2)
(57,1)
75,0
7,7
Analiza terminów zapadalności wypłaconych świadczeń pracowniczych
Odprawy
Odpisy
Pozostałe
31/12/2023
emerytalne
na ZFŚS dla
Świadczenia
Odprawy
Nagrody
świadczenia
Razem
i rentowe
emerytów
przejazdowe
pośmiertne
jubileuszowe
pracownicze
i rencistów
do 1 roku
61,3
6,6
1,4
1,1
51,3
48,5
170,2
od 1 do 5 lat
103,7
27,3
5,8
2,8
125,2
-
264,8
powyżej 5 lat
80,3
116,7
19,4
2,9
94,8
-
314,1
Razem
245,3
150,6
26,6
6,8
271,3
48,5
749,1
Odprawy
Odpisy
Pozostałe
31/12/2022
emerytalne
na ZFŚS dla
Świadczenia
Odprawy
Nagrody
świadczenia
Razem
i rentowe
emerytów
przejazdowe
pośmiertne
jubileuszowe
pracownicze
i rencistów
do 1 roku
48,0
5,5
1,1
1,2
50,1
50,8
156,7
od 1 do 5 lat
97,9
21,2
4,6
3,2
120,7
-
247,6
powyżej 5 lat
71,6
65,0
14,8
2,7
81,8
-
235,9
Razem
217,5
91,7
20,5
7,1
252,6
50,8
640,2
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
43
5.10 Pozostałe rezerwy
ISTOTNE WARTOŚCI OPARTE NA PROFESJONALNYM OSĄDZIE I SZACUNKACH
W przypadku, gdy określenie, czy występuje obecny obowiązek, jest niejasne, na przykład w przypadku sprawy
sądowej, Grupa tworzy rezerwy na takie zdarzenia, jeśli uzna, że po uwzględnieniu wszystkich dostępnych
dowodów, istnienie obowiązku na dzień bilansowy jest bardziej prawdopodobne niż jego brak. Jeśli brak obecnego
obowiązku na dzień bilansowy jest bardziej prawdopodobny niż jego istnienie, Grupa ujawnia informac
o zobowiązaniu warunkowym, chyba że możliwość zaistnienia wypływu środków zawierających w sobie korzyści
ekonomiczne jest znikoma. Decyzja co do ujęcia danego roszczenia jako rezerwy bądź zobowiązania warunkowego
jest uzależniona od oceny prawdopodobieństwa przegrania postępowania sądowego określonego przez wewnętrzne służby
prawne lub zewnętrzne kancelarie prawne. Ocena szacunku może ulec zmianie w kolejnych okresach, w wyniku zaistnienia
zdarzeń przyszłych .
Struktura pozostałych rezerw
2023
Rezerwa na
Inne
Razem
rekultywację
rezerwy
1/01/2023
7,9
14,0
21,9
Zawiązanie
-
9,0
9,0
Rozwiązanie
(0,1)
(2,7)
(2,8)
Wykorzystanie
(3,9)
(2,3)
(6,2)
Różnice kursowe z przeliczenia
(0,4)
(0,2)
(0,6)
31/12/2023
3,5
17,8
21,3
Rezerwy długoterminowe
3,2
0,4
3,6
Rezerwy krótkoterminowe
0,3
17,4
17,7
Razem
3,5
17,8
21,3
2022
Rezerwa na
Inne
Razem
rekultywację
rezerwy
1/01/2022
6,8
23,5
30,3
Zawiązanie
0,9
5,5
6,4
Rozwiązanie
-
(14,0)
(14,0)
Wykorzystanie
(0,1)
(1,1)
(1,2)
Różnice kursowe z przeliczenia
0,3
0,1
0,4
31/12/2022
7,9
14,0
21,9
Rezerwy długoterminowe
-
0,5
0,5
Rezerwy krótkoterminowe
7,9
13,5
21,4
Razem
7,9
14,0
21,9
Rezerwa na rekultywację
Rezerwa została utworzona na pokrycie przyszłych wydatków związanych z obowiązkiem rekultywacji terenu. Szacunek rezerwy
odpowiada wartości bieżącej oczekiwanych przyszłych wydatków.
Inne rezerwy
Pozycja ta obejmuje rezerwy utworzone na roszczenia sporne, sprawy sądowe oraz kary umowne, w przypadku których wypływ
środków pieniężnych związany z realizacją tych roszczeń jest bardziej prawdopodobny niż jego brak.
Zdaniem Zarządu Jednostki dominującej kwota pozostałych rezerw na dzień 31 grudnia 2023 roku, jak i na dzień 31 grudnia 2022 roku
stanowi najlepszy szacunek kwoty, której zapłata jest prawdopodobna. Szacunek ten opiera się na najlepszej wiedzy kierownictwa,
dotychczasowym doświadczeniu oraz innych czynnikach, które w danej sytuacji uznawane za najbardziej racjonalne. W wyniku
zaistnienia przyszłych zdarzeń szacunki Grupy mogą ulec zmianie w kolejnych okresach sprawozdawczych.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
44
5.11 Pozostałe zobowiązania
Stosowane zasady rachunkowości
Zobowiązania stanowią obecny, wynikający ze zdarzeń przeszłych obowiązek Grupy, którego wypełnienie, według oczekiwań,
spowoduje wypływ z jednostki środków zawierających w sobie korzyści ekonomiczne.
Pozostałe zobowiązania obejmują głównie rozrachunki publicznoprawne, zobowiązania z tytułu wynagrodzeń, które wyceniane
są w kwocie wymagającej zapłaty.
Struktura pozostałych zobowiązań
31/12/2023
31/12/2022
Zobowiązania finansowe
Cash pool
14,2
1,2
Instrumenty pochodne kontrakt swap
0,1
0,3
Pozostałe zobowiązania
Zobowiązania z tytułu zabezpieczeń (kaucje, wadia, gwarancje)
45,1
41,6
Zobowiązania publicznoprawne
134,9
116,8
Rozrachunki z pracownikami
113,9
105,6
Rozliczenia z tytułu VAT
8,8
18,5
Zobowiązania z tytułu podatku dochodowego
17,7
6,6
Pozostałe rozrachunki
20,9
6,5
Razem
355,6
297,1
Zobowiązania krótkoterminowe
355,6
297,1
Razem
355,6
297,1
6. Instrumenty finansowe i zasady zarządzania ryzykiem finansowym
Stosowane zasady rachunkowości
Grupa ujmuje składnik aktywów finansowych lub zobowiązanie finansowe w sprawozdaniu z sytuacji finansowej, gdy staje
się związana postanowieniami umowy instrumentu.
W momencie początkowego ujęcia Grupa wycenia składnik aktywów finansowych lub zobowiązanie finansowe w jego wartości
godziwej, którą w przypadku aktywów finansowych lub zobowiązań finansowych niewycenianych w wartości godziwej przez wynik
finansowy powiększa się lub pomniejsza o koszty transakcyjne, które można bezpośrednio przypisać do nabycia lub emisji tych
aktywów finansowych lub zobowiązań finansowych.
Po początkowym ujęciu aktywa finansowe o charakterze dłużnym klasyfikuje się jako wyceniane:
a) w zamortyzowanym koszcie,
b) wartości godziwej przez inne całkowite dochody,
c) wartości godziwej przez wynik finansowy.
Klasyfikacja odbywa się na podstawie:
a) modelu biznesowego Grupy w zakresie zarządzania aktywami finansowymi,
b) charakterystyki wynikających z umowy przepływów pieniężnych dla składnika aktywów finansowych, tj. czy przepływy
pieniężne wynikające z umów obejmują wyłącznie płatności kapitału i odsetek. Charakterystykę i przeznaczenie aktywów
finansowych określa się w chwili początkowego ujęcia.
Aktywa finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu
Składnik aktywów finansowych wycenia się w zamortyzowanym koszcie, jeśli spełnione są oba poniższe warunki:
a) składnik aktywów finansowych jest utrzymywany zgodnie z modelem biznesowym, którego celem jest utrzymywanie aktywów
finansowych dla uzyskiwania przepływów pieniężnych wynikających z umowy;
b) warunki umowy dotyczącej składnika aktywów finansowych powodują powstawanie w określonych terminach przepływów
pieniężnych, które są jedynie spłatą kwoty głównej i odsetek od kwoty głównej pozostałej do spłaty.
Do tej kategorii Grupa klasyfikuje głównie:
a) należności handlowe,
b) środki pieniężne i ich ekwiwalenty.
Na dzień 31 grudnia 2023 roku oraz 31 grudnia 2022 roku Grupa nie posiadała aktywów finansowych o charakterze dłużnym
wycenianych w wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody oraz wycenianych do wartości godziwej przez wynik
finansowy.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
45
6. Instrumenty finansowe i zasady zarządzania ryzykiem finansowym (cd.)
Stosowane zasady rachunkowości
Inwestycje w instrumenty kapitałowe
Inwestycje w instrumenty kapitałowe wyceniane są w wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody.
Zobowiązania finansowe
Grupa klasyfikuje wszystkie zobowiązania finansowe jako wyceniane w późniejszych okresach w zamortyzowanym koszcie,
z wyjątkiem:
a) zobowiązań finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik,
b) zobowiązań powstałych w wyniku przeniesienia składnika aktywów finansowych, który nie kwalifikuje się do zaprzestania
ujmowania lub wtedy, gdy ma zastosowanie podejście wynikające z utrzymania zaangażowania,
c) umów gwarancji finansowych,
d) zobowiązań do udzielenia pożyczki oprocentowanej poniżej rynkowej stopy procentowej,
e) warunkowej zapłaty ujętej przez Grupę przejmującą w ramach połączenia przedsięwzięć, do której ma zastosowanie MSSF 3.
Wszystkie zobowiązania finansowe posiadane przez Grupę klasyfikowane jako wyceniane w zamortyzowanym koszcie. Grupa
usuwa ze sprawozdania z sytuacji finansowej składnik aktywów finansowych tylko w przypadku, gdy prawa umowne
do przepływów pieniężnych generowanych przez ten składnik wygasną lub gdy przeniosła dany składnik aktywów oraz wszystkie
związane z nim rodzaje ryzyka i korzyści wynikające z praw własności na inną jednostkę.
6.1 Instrumenty finansowe
Kategorie i klasy instrumentów finansowych
Aktywa finansowe w podziale na kategorie i klasy
Nota
31/12/2023
31/12/2022
Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej
przez pozostałe całkowite dochody
Inwestycje w instrumenty kapitałowe
Nota 5.6
9,5
5,8
Aktywa finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu
Należności handlowe
Nota 5.5
669,5
776,7
Należności z tytułu sprzedaży udziałów
Nota 5.6
2,7
4,1
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
Nota 4.3
263,7
181,5
Aktywa finansowe wyłączone z zakresu MSSF 9
9,8
9,3
Razem
955,2
977,4
Zobowiązania finansowe w podziale na kategorie i klasy
Nota
31/12/2023
31/12/2022
Zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik
Instrumenty pochodne kontrakt swap
Nota 5.11
0,1
0,3
Instrumenty finansowe zabezpieczające
Kredyty bankowe i pożyczki
Nota 4.1
495,2
640,3
Zobowiązania finansowe wyłączone z zakresu MSSF 9
Nota 4.1
3,9
26,7
Zobowiązania finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu
Kredyty bankowe i pożyczki
Nota 4.1
985,1
854,0
Zobowiązania handlowe
Nota 5.7
847,8
811,7
Zobowiązania inwestycyjne
Nota 5.8
156,9
189,7
Cash pool
Nota 5.11
14,2
1,2
Zobowiązania finansowe wyłączone z zakresu MSSF 9
Nota 4.1
1 409,6
851,2
Razem
3 912,8
3 375,1
Odpisy aktualizujące wartość należności handlowych zostały opisane w Nocie 1.4 oraz w Nocie 5.5 niniejszego Skonsolidowanego
Sprawozdania Finansowego.
Rachunkowość zabezpieczeń
W okresie od 1 stycznia 2023 roku do 31 grudnia 2023 roku Grupa stosowała rachunkowość zabezpieczeń przepływów pieniężnych.
Celem podjętych działań zabezpieczających było ograniczenie wpływu ryzyka kursowego pary walut EUR/PLN na przyszłe przepływy
pieniężne. Pozycję zabezpieczaną stanowią wysoce prawdopodobne przyszłe przepływy pieniężne wyrażone w EUR .
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
46
6.1 Instrumenty finansowe (cd.)
Na dzień 31 grudnia 2023 roku Grupa ustanowiła następujące instrumenty zabezpieczające:
kredyty inwestycyjne denominowane w EUR. Przepływy pieniężne będące przedmiotem zabezpieczenia realizowane bę
do stycznia 2035 roku. Na dzień 31 grudnia 2023 roku wartość nominalna instrumentu zabezpieczającego wynosiła
113,9 milionów EUR stanowiąca równowartość 495,2 milionów złotych.
leasingi denominowane w EUR. Przepływy pieniężne będące przedmiotem zabezpieczenia realizowane będą do maja 2024 roku.
Na dzień 31 grudnia 2023 roku wartość nominalna instrumentu zabezpieczającego wynosiła 0,9 miliona EUR stanowiąca
równowartość 3,9 milionów złotych.
Hierarchia wartości godziwej
Na dzień 31 grudnia 2023 roku oraz 31 grudnia 2022 roku instrumentami finansowymi wycenianymi w wartości godziwej były kontrakt
swap oraz inwestycje w instrumenty kapitałowe.
31/12/2023
31/12/2022
Poziom 2
Poziom 3
Poziom 2
Poziom 3
Aktywa
Inwestycje w instrumenty kapitałowe -
udziały w spółkach nienotowanych
-
9,5
-
5,8
Zobowiązania
Instrumenty pochodne kontrakt swap
0,1
-
0,3
-
Metody wyceny instrumentów finansowych wycenianych w wartości godziwej
a) Instrumenty pochodne - kontrakt swap
Wartość godziwa kontraktu swap została ustalona w oparciu o różnicę miedzy ceną z dnia zawarcia kontraktu a cerynkową na dzień
bilansowy. Cena terminowa kalkulowana jest w oparciu o rynkową cenę oleju napędowego.
b) Inwestycje w instrumenty kapitałowe
Pozycja obejmuje głównie udziały w spółce Euroterminal Sławków Sp. z o.o. w kwocie
8,7 milionów złotych, których wartość została oszacowana przez niezależnego doradcę przy
użyciu zmodyfikowanej metody szwajcarskiej. Metoda szwajcarska należy do mieszanych
metod wyceny, tzn. łączy w sobie aspekt wartości majątku oraz zdolność do generowania
przyszłych przepływów pieniężnych. Wartość przedsiębiorstwa w metodzie szwajcarskiej jest
średnią ważo wartości wyznaczonych metodą majątkową i dochodową. W metodzie
tej większą wagę przyznaje się wartości wyznaczonej metodą dochodową (2 razy większą).
Przyjęcie metody szwajcarskiej jest uzasadnione ze względu na fakt, Euroterminal Sławków
Sp. z o.o. posiada umiarkowaną zdolność do generowania zysków w przyszłości, a z drugiej
strony posiada istotne aktywa w postaci gruntów i nieruchomości.
c) Pozostałe instrumenty finansowe
Dla kategorii instrumentów finansowych, które na dzień bilansowy nie są wyceniane w wartości godziwej, Grupa nie ujawnia wartości
godziwej ze względu na fakt, że na dzień 31 grudnia 2023 roku oraz na dzień 31 grudnia 2022 roku nie odbiegała istotnie
od ich wartości prezentowanych w sprawozdaniu z sytuacji finansowej.
Zmiana wyceny instrumentów finansowych dla Poziomu 3 hierarchii wartości godziwej
2023
2022
Stan na początek okresu sprawozdawczego
5,8
5,6
Zyski za okres ujęte w pozostałych całkowitych dochodach
3,8
-
Różnice kursowe z przeliczenia sprawozdań jednostek zagranicznych
(0,1)
0,2
Stan na koniec okresu sprawozdawczego
9,5
5,8
W roku obrotowym zakończonym 31 grudnia 2023 oraz 31 grudnia 2022 nie wystąpiły transfery pomiędzy poziomem 2 i 3 w hierarchii
wartości godziwej.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
47
6.1 Instrumenty finansowe (cd.)
Przychody, koszty, zyski i straty zawarte w skonsolidowanym sprawozdaniu z wyniku i całkowitych dochodów według kategorii instrumentów finansowych
Instrumenty
Inwestycje w
Aktywa finansowe
Aktywa finansowe
Zobowiązania finansowe
Zobowiązania
2023
finansowe
instrumenty
wyceniane według
wyłączone
wyceniane według
finansowe
Razem
zabezpieczające
kapitałowe
zamortyzowanego kosztu
z zakresu MSSF 9
zamortyzowanego kosztu
wyłączone z
zakresu MSSF 9
Przychody / (koszty) z tytułu odsetek
(18,5)
-
10,0
0,4
(122,9)
(61,2)
(192,2)
Różnice kursowe
-
-
(7,8)
(0,6)
0,7
1,3
(6,4)
Odpisy aktualizujące / aktualizacja wartości
-
-
(8,3)
-
-
-
(8,3)
Koszty transakcyjne związane z kredytami
-
-
-
-
(0,5)
-
(0,5)
Efekt rozliczenia rachunkowości
(5,3)
-
-
-
-
-
(5,3)
zabezpieczeń przepływów pieniężnych
Zysk / (strata) brutto
(23,8)
-
(6,1)
(0,2)
(122,7)
(59,9)
(212,7)
Zmiana wyceny
41,5
3,8
-
-
-
-
45,3
Pozostałe całkowite dochody
41,5
3,8
-
-
-
-
45,3
W roku obrotowym zakończonym dnia 31 grudnia 2023 roku efekt rozliczenia rachunkowości zabezpieczeń przepływów pieniężnych skorygował wartość przychodów z tytułu umów z klientami w kwocie
(5,3) milionów złotych.
W roku obrotowym zakończonym dnia 31 grudnia 2023 roku pozycja zmiana wyceny instrumentów finansowych zabezpieczających ujęta w pozostałych całkowitych dochodach obejmuje zmianę wyceny
kredytów bankowych w kwocie 42,7 milionów złotych oraz zobowiązań z tytułu leasingu w kwocie (1,2) miliona złotych, które ujmowane w ramach stosowanej przez Grupę rachunkowości
zabezpieczeń.
Instrumenty
Aktywa finansowe
Aktywa finansowe
Zobowiązania finansowe
Zobowiązania
2022
finansowe
wyceniane według
wyłączone
wyceniane według
finansowe wyłączone z
Razem
zabezpieczające
zamortyzowanego kosztu
z zakresu MSSF 9
zamortyzowanego kosztu
zakresu MSSF 9
Przychody / (koszty) z tytułu odsetek
(8,2)
4,9
0,4
(93,6)
(40,4)
(136,9)
Różnice kursowe
-
(0,1)
-
0,6
(0,2)
0,3
Odpisy aktualizujące / aktualizacja wartości
-
(0,7)
-
-
-
(0,7)
Koszty transakcyjne związane z kredytami
-
-
-
(1,5)
-
(1,5)
Efekt rozliczenia rachunkowości
(8,6)
-
-
-
-
(8,6)
zabezpieczeń przepływów pieniężnych
Pozostałe
-
-
-
0,3
-
0,3
Zysk / (strata) brutto
(16,8)
4,1
0,4
(94,2)
(40,6)
(147,1)
Zmiana wyceny
(6,7)
-
-
-
-
(6,7)
Pozostałe całkowite dochody
(6,7)
-
-
-
-
(6,7)
W roku obrotowym zakończonym dnia 31 grudnia 2022 roku efekt rozliczenia rachunkowości zabezpieczeń przepływów pieniężnych skorygował wartość przychodów z tytułu umów z klientami w kwocie
(8,6) milionów złotych.
W roku obrotowym zakończonym dnia 31 grudnia 2022 roku pozycja zmiana wyceny instrumentów finansowych zabezpieczających ujęta w pozostałych całkowitych dochodach obejmuje zmianę wyceny
kredytów bankowych w kwocie (6,8) milionów złotych oraz zobowiązań z tytułu leasingu w kwocie 0,1 miliona złotych, które ujmowane w ramach stosowanej przez Grupę rachunkowości zabezpieczeń.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
48
6.1 Instrumenty finansowe (cd.)
Kompensata aktywów finansowych
Wartość brutto ujętych
Wartość netto aktywów
Powiązane wartości niekompensowane
31/12/2023
aktywów finansowych
finansowych prezentowanych
w sprawozdaniu z sytuacji finansowej -
Wartość netto
w sprawozdaniu z sytuacji finansowej
otrzymane zabezpieczenia gotówkowe
Należności handlowe
669,5
669,5
(0,8)
668,7
Razem
669,5
669,5
(0,8)
668,7
Wartość brutto ujętych
Wartość netto aktywów
Powiązane wartości niekompensowane
31/12/2022
aktywów finansowych
finansowych prezentowanych
w sprawozdaniu z sytuacji finansowej -
Wartość netto
w sprawozdaniu z sytuacji finansowej
otrzymane zabezpieczenia gotówkowe
Należności handlowe
776,7
776,7
(0,8)
775,9
Razem
776,7
776,7
(0,8)
775,9
Kompensata zobowiązań finansowych
Wartość brutto ujętych
Wartość netto zobowiązań
Powiązane wartości niekompensowane
31/12/2023
zobowiązań finansowych
finansowych prezentowanych
w sprawozdaniu z sytuacji finansowej -
Wartość netto
w sprawozdaniu z sytuacji finansowej
przekazane zabezpieczenia gotówkowe
Zobowiązania handlowe
847,8
847,8
(1,0)
846,8
Razem
847,8
847,8
(1,0)
846,8
Wartość brutto ujętych
Wartość netto zobowiązań
Powiązane wartości niekompensowane
31/12/2022
zobowiązań finansowych
finansowych prezentowanych
w sprawozdaniu z sytuacji finansowej -
Wartość netto
w sprawozdaniu z sytuacji finansowej
przekazane zabezpieczenia gotówkowe
Zobowiązania handlowe
811,7
811,7
(2,5)
809,2
Razem
811,7
811,7
(2,5)
809,2
Zaprezentowane w powyższych tabelach wartości niekompensowane w sprawozdaniu z sytuacji finansowej zabezpieczające należności handlowe ujęte są w ramach pozostałych zobowiązań, natomiast
wartości zabezpieczające zobowiązania handlowe ujęte są w ramach pozostałych aktywów.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
49
6.2 Zasady zarządzania ryzykiem finansowym
Cele i zasady zarządzania ryzykiem finansowym
W latach objętych niniejszym Skonsolidowanym Sprawozdaniem Finansowym Grupa narażona była na następujące typy ryzyka
finansowego:
ryzyko rynkowe, w tym:
a) ryzyko walutowe
b) ryzyko stopy procentowej
ryzyko kredytowe
ryzyko płynności.
Ryzyko rynkowe
Grupa narażona jest na ryzyka rynkowe związane z kursami walutowymi oraz stopami procentowymi. Celem procesu zarządzania
ryzykiem rynkowym jest ograniczenie niepożądanych wpływów zmian czynników ryzyka rynkowego na przepływy pieniężne
oraz wyniki w krótkim i średnim horyzoncie czasowym. Grupa zarządza ryzykami rynkowymi wynikającymi z powyższych czynników
w oparciu o wewnętrzne procedury, które określają zasady pomiaru poszczególnych ekspozycji,
parametry i horyzont czasowy.
Zasady zarządzania ryzykiem rynkowym realizowane poprzez wskazane do tego komórki
organizacyjne pod nadzorem Zarządu Jednostki dominującej. Zarządzanie ryzykiem rynkowym odbywa
się za pomocą opracowanych strategii, z częściowym wykorzystaniem instrumentów pochodnych.
Instrumenty pochodne wykorzystywane wyłącznie do ograniczenia ryzyka zmian wartości
bilansowych i ryzyka zmian przepływów pieniężnych. Transakcje zawierane wyłącznie
z wiarygodnymi partnerami, dopuszczonymi do udziału w transakcjach w wyniku zastosowania
wewnętrznych procedur.
Grupa nie stosowała w 2023 roku transakcji teminowych typu forward w odniesieniu do pary walutowej
EUR/PLN.
Zarządzanie ryzykiem walutowym
Na dzień 31 grudnia 2023 roku Grupa narażona była na ryzyko walutowe dotyczące głównie denominowanych w walutach obcych
należności handlowych oraz zobowiązań z tytułu zadłużenia.
W wyniku przeprowadzanej na dzień bilansowy wyceny należności i zobowiązań wyrażonych w walutach obcych, a także w wyniku
bieżących realizacji rozliczeń w walutach obcych powstają dodatnie i ujemne różnice kursowe. Ich wartości ulegają wahaniom
w okresie roku, co spowodowane jest zmianą kursów.
W ujęciu długoterminowym ryzyko wyceny zrównuje się z ryzykiem zmiany wartości przepływów, dlatego też to przepływy Grupy
są przedmiotem działań zabezpieczających.
Dla kursu EUR/PLN występuje częściowy naturalny hedging, ze względu na fakt, przychody z tytułu umów z klientami w walucie
EUR częściowo równoważone przez koszty w tej samej walucie. Celem stosowania przez Grupę transakcji zarządzania ryzykiem
walutowym jest zabezpieczenie wolnej ekspozycji netto narażonej na zmianę wartości w PLN. W tym celu Grupa ustanowiła
powiązania zabezpieczające pomiędzy przepływami wynikającymi z kredytów bankowych oraz zobowiązań z tytułu leasingu
denominowanych w EUR a przyszłymi wysoce prawdopodobnymi przepływami pieniężnymi z działalności operacyjnej wyrażonymi
w EUR .
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
50
6.2 Zasady zarządzania ryzykiem finansowym (cd.)
Pozycje w walutach
31/12/2023
Łączna wartość
EUR/PLN
CZK/PLN
pozycji w PLN
w walucie
w PLN
w walucie
w PLN
AKTYWA
Aktywa trwałe
Należności handlowe
1,2
-
-
6,8
1,2
Pozostałe aktywa
2,4
-
0,2
12,6
2,2
Aktywa obrotowe
Należności handlowe
175,1
25,3
110,1
369,6
65,0
Pozostałe aktywa
12,2
1,3
5,8
36,5
6,4
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
134,3
16,4
71,3
358,3
63,0
Razem
325,2
43,0
187,4
783,8
137,8
KAPITAŁ WŁASNY I ZOBOWIĄZANIA
Zobowiązania długoterminowe
Zobowiązania z tytułu zadłużenia
438,5
96,4
419,2
109,6
19,3
Zobowiązania handlowe
0,3
-
-
1,9
0,3
Zobowiązania krótkoterminowe
Zobowiązania z tytułu zadłużenia
113,3
24,7
107,5
33,0
5,8
Zobowiązania handlowe
73,5
6,8
29,5
249,9
44,0
Zobowiązania inwestycyjne
12,2
-
0,2
68,0
12,0
Pozostałe zobowiązania
0,4
0,1
0,4
-
-
Razem
638,2
128,0
556,8
462,4
81,4
Pozycja walutowa netto
(313,0)
(85,0)
(369,4)
321,4
56,4
31/12/2022
Łączna wartość
EUR/PLN
CZK/PLN
pozycji w PLN
w walucie
w PLN
w walucie
w PLN
AKTYWA
Aktywa trwałe
Należności handlowe
7,3
-
-
37,3
7,3
Aktywa obrotowe
Należności handlowe
233,3
26,4
123,9
563,5
109,4
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
108,7
9,9
46,3
321,5
62,4
Razem
349,3
36,3
170,2
922,3
179,1
KAPITAŁ WŁASNY I ZOBOWIĄZANIA
Zobowiązania długoterminowe
Zobowiązania z tytułu zadłużenia
589,7
120,2
563,8
133,2
25,9
Zobowiązania handlowe
4,7
-
-
24,3
4,7
Zobowiązania krótkoterminowe
Zobowiązania z tytułu zadłużenia
141,5
28,8
135,0
33,2
6,5
Zobowiązania handlowe
102,7
7,8
36,5
341,1
66,2
Zobowiązania inwestycyjne
7,5
-
0,1
38,4
7,4
Pozostałe zobowiązania - kontrakt swap
0,3
0,1
0,3
-
-
Razem
846,4
156,9
735,7
570,2
110,7
Pozycja walutowa netto
(497,1)
(120,6)
(565,5)
352,1
68,4
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
51
6.2 Zasady zarządzania ryzykiem finansowym (cd.)
Wrażliwość na ryzyko walutowe
Grupa narażona jest na zmiany kursów pary walutowej EUR/PLN, CZK/PLN, w związku z jej działalnością operacyjną i finansową. Odchylenia kursów skalkulowano na podstawie średnich dziennych
zmienności poszczególnych kursów walut w badanym okresie. Wrażliwość instrumentów finansowych na ryzyko walutowe obliczono jako różnicę pomiędzy pierwotną wartością księgową instrumentów
finansowych a ich potencjalną wartością przy założonych zmianach kursów walut. Poniższe tabele prezentują ekspozycję Grupy na ryzyko walutowe w latach 2023 oraz 2022.
Ryzyko walutowe
Wartość
EUR/PLN
CZK/PLN
31/12/2023
pozycji
wpływ na wynik
wpływ na pozostałe
wpływ na kapitał własny
wpływ na pozostałe
w PLN
całkowite dochody
całkowite dochody i kapitał własny
+3%
-3%
+3%
-3%
+3%
-3%
+4%
-4%
AKTYWA
Aktywa trwałe
Należności handlowe
1,2
-
-
-
-
-
-
-
-
Pozostałe aktywa
2,4
-
-
-
-
-
-
0,1
(0,1)
Aktywa obrotowe
Należności handlowe
175,1
3,3
(3,3)
-
-
3,3
(3,3)
2,6
(2,6)
Pozostałe aktywa
12,2
0,2
(0,2)
-
-
0,2
(0,2)
0,3
(0,3)
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
134,3
2,2
(2,2)
-
-
2,2
(2,2)
2,5
(2,5)
KAPITAŁ WŁASNY I ZOBOWIĄZANIA
Zobowiązania długoterminowe
Zobowiązania z tytułu zadłużenia
438,5
(0,3)
0,3
(12,2)
12,2
(12,5)
12,5
(0,8)
0,8
Zobowiązania handlowe
0,3
-
-
-
-
-
-
-
-
Zobowiązania krótkoterminowe
Zobowiązania z tytułu zadłużenia
113,3
-
-
(3,2)
3,2
(3,2)
3,2
(0,2)
0,2
Zobowiązania handlowe
73,5
(0,9)
0,9
-
-
(0,9)
0,9
(1,8)
1,8
Zobowiązania inwestycyjne
12,2
-
-
-
-
-
-
(0,5)
0,5
Pozostałe zobowiązania
0,4
-
-
-
-
-
-
-
-
Łączny efekt brutto
4,5
(4,5)
(15,4)
15,4
(10,9)
10,9
2,2
(2,2)
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
52
6.2 Zasady zarządzania ryzykiem finansowym (cd.)
Ryzyko walutowe
Wartość
EUR/PLN
CZK/PLN
31/12/2022
pozycji
wpływ na wynik
wpływ na pozostałe
wpływ na kapitał własny
wpływ na pozostałe
w PLN
całkowite dochody
całkowite dochody i kapitał własny
+2%
-2%
+2%
-2%
+2%
-2%
+3%
-3%
AKTYWA
Aktywa trwałe
Należności handlowe
7,3
-
-
-
-
-
-
0,2
(0,2)
Aktywa obrotowe
Należności handlowe
233,3
2,5
(2,5)
-
-
2,5
(2,5)
3,3
(3,3)
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
108,7
0,9
(0,9)
-
-
0,9
(0,9)
1,9
(1,9)
KAPITAŁ WŁASNY I ZOBOWIĄZANIA
Zobowiązania długoterminowe
Zobowiązania z tytułu zadłużenia
589,7
(0,3)
0,3
(11,0)
11,0
(11,3)
11,3
(0,8)
0,8
Zobowiązania handlowe
4,7
-
-
-
-
-
-
(0,1)
0,1
Zobowiązania krótkoterminowe
Zobowiązania z tytułu zadłużenia
141,5
(0,3)
0,3
(2,4)
2,4
(2,7)
2,7
(0,2)
0,2
Zobowiązania handlowe
102,7
(0,7)
0,7
-
-
(0,7)
0,7
(1,9)
1,9
Zobowiązania inwestycyjne
7,5
-
-
-
-
-
-
(0,2)
0,2
Pozostałe zobowiązania – kontrakt
0,3
-
-
-
-
-
-
-
-
swap
Łączny efekt brutto
2,1
(2,1)
(13,4)
13,4
(11,3)
11,3
2,2
(2,2)
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
53
6.2 Zasady zarządzania ryzykiem finansowym (cd.)
Zarządzanie ryzykiem stóp procentowych
Na dzień 31 grudnia 2023 roku Grupa była narażona na ryzyko zmienności przepływów pieniężnych z tytułu stopy procentowej
wynikające z kredytów bankowych, umów leasingowych opartych o zmienne stopy procentowe. Odsetki od umów leasingowych
naliczane były według stóp referencyjnych powiększonych o marżę finansującego. Stopą referencyjną dla umów leasingowych
zawartych w PLN był WIBOR 1M.
W ramach zobowiązań z tytułu leasingu o stałym oprocentowaniu Grupa prezentuje głównie zobowiązania wynikające z umów najmu
i dzierżawy nieruchomości, które zawierają zapisy o indeksacji cen w oparciu o wskaźnik inflacji. Zgodnie z MSSF 16 zmiany przyszłych
opłat leasingowych wynikające z indeksacji cen nie spowodują zmiany stopy dyskonta stosowanej do wyceny powyższych
zobowiązań.
Odsetki od umów kredytowych naliczane były według stopy referencyjnej WIBOR 1M i 3M oraz EURIBOR 3M powiększonych o marżę
banków. Ryzyko stopy procentowej w umowach kredytowych i leasingowych realizuje się poprzez waloryzację rat w okresach
miesięcznych i kwartalnych, w zależności od umowy.
Posiadane przez Grupę na dzień 31 grudnia 2023 roku środki pieniężne stanowiły głównie lokaty bankowe o stałym oprocentowaniu,
które były zawierane w horyzoncie czasowym uzależnionym od potrzeb płynnościowych Grupy. W przyszłych okresach w wyniku
zmian oprocentowania lokat, pozycja środków pieniężnych może być narażona na ryzyko zmian stóp procentowych.
Grupa w latach 2022 - 2023 nie wykorzystywała instrumentów pochodnych w celu zabezpieczenia się przed ryzykiem zmiany stóp
procentowych.
Instrumenty finansowe w podziale na rodzaj oprocentowania
31/12/2023
31/12/2022
Aktywa finansowe
Oprocentowane
Oprocentowane
wg stałej
wg zmiennej
Razem
wg stałej
wg zmiennej
Razem
stopy
stopy
stopy
stopy
Należności leasingowe
9,8
-
9,8
9,3
-
9,3
Należności z tytułu sprzedaży udziałów
2,7
-
2,7
4,1
-
4,1
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
263,7
-
263,7
181,5
-
181,5
Razem
276,2
-
276,2
194,9
-
194,9
31/12/2023
31/12/2022
Zobowiązania finansowe
Oprocentowane
Oprocentowane
wg stałej
wg zmiennej
Razem
wg stałej
wg zmiennej
Razem
stopy
stopy
stopy
stopy
Zobowiązania z tytułu zadłużenia
949,2
1 944,6
2 893,8
808,2
1 564,0
2 372,2
Zobowiązania inwestycyjne
52,4
-
52,4
122,3
-
122,3
Cash pool
14,2
-
14,2
1,2
-
1,2
Razem
1 015,8
1 944,6
2 960,4
931,7
1 564,0
2 495,7
Wrażliwość na wahania stóp procentowych
Przedstawione poniżej analizy wrażliwości oparto o stopień narażenia na ryzyko stóp procentowych instrumentów finansowych
na dzień bilansowy. W przypadku zobowiązań o oprocentowaniu zmiennym zakłada się na potrzeby analizy, że kwota zobowiązań
niespłaconych na dzień bilansowy będzie niezapłacona przez cały rok. W 2023 oraz 2022 roku Grupa identyfikowała ekspozycję
na ryzyko zmian stóp procentowych głównie dla WIBOR i EURIBOR. Odchylenia stóp procentowych skalkulowano na podstawie
obserwacji średnich wahań stóp procentowych. Przedstawiona poniżej analiza wrażliwości nie obejmuje naliczonych na dzień
bilansowy odsetek. Wyniki analizy przedstawiono jako efekt brutto (przed podatkiem).
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
54
6.2 Zasady zarządzania ryzykiem finansowym (cd.)
Ryzyko stopy procentowej
Wartość
WIBOR
EURIBOR
31/12/2023
pozycji
wpływ na wynik
wpływ na wynik
w PLN
i kapitał własny
i kapitał własny
+ 450 pb
- 450 pb
+ 250 pb
- 250 pb
KAPITAŁ WŁASNY I ZOBOWIĄZANIA
Zobowiązania długoterminowe
Zobowiązania z tytułu zadłużenia
1 273,7
(42,1)
42,1
(8,4)
8,4
Zobowiązania krótkoterminowe
Zobowiązania z tytułu zadłużenia
659,9
(15,5)
15,5
(1,8)
1,8
Łączny efekt brutto
(57,6)
57,6
(10,2)
10,2
Ryzyko stopy procentowej
Wartość
WIBOR
EURIBOR
31/12/2022
pozycji
wpływ na wynik
wpływ na wynik
w PLN
i kapitał własny
i kapitał własny
+ 450 pb
- 450 pb
+ 250 pb
- 250 pb
KAPITAŁ WŁASNY I ZOBOWIĄZANIA
Zobowiązania długoterminowe
Zobowiązania z tytułu zadłużenia
1 034,5
(32,4)
32,4
(12,8)
12,8
Zobowiązania krótkoterminowe
Zobowiązania z tytułu zadłużenia
513,1
(20,7)
20,7
(2,5)
2,5
Łączny efekt brutto
(53,1)
53,1
(15,3)
15,3
Zarządzanie ryzykiem kredytowym
Poniższa tabela przedstawia pozycje skonsolidowanego sprawozdania z sytuacji finansowej narażone na ryzyko kredytowe w podziale
na poszczególne klasy instrumentów finansowych:
31/12/2023
31/12/2022
Należności handlowe
669,5
776,7
Należności leasingowe
9,8
9,3
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
263,7
181,5
Należności z tytułu sprzedaży udziałów
2,7
4,1
Razem
945,7
971,6
Grupa prowadząc działalność handlową realizuje sprzedaż usług dla podmiotów gospodarczych
z odroczonym terminem płatności, w wyniku czego może powstać ryzyko nieotrzymania należności
od kontrahentów za zrealizowane usługi. W celu zminimalizowania ryzyka kredytowego Grupa
zarządza ryzykiem poprzez obowiązującą procedurę oceny wiarygodności kredytowej klienta. Ocena
ta jest przeprowadzana w stosunku do wszystkich klientów, którzy korzystają z odroczonego terminu
płatności. Grupa w ramach wewnętrznej polityki warunkuje stosowanie odroczonego terminu
płatności, w przypadku akceptowalnej kondycji kontrahenta oraz pozytywnej historii współpracy.
Koncentracja ryzyka związanego z należnościami handlowymi jest ograniczona ze względu na dużą
liczbę kontrahentów z kredytem kupieckim rozproszonych w różnych sektorach gospodarki.
Struktura podmiotowa należności handlowych
31/12/2023
31/12/2022
Podmioty powiązane z Grupy PKP
0,9%
1,9%
Podmioty powiązane ze Skarbem Państwa
31,8%
34,5%
Pozostałe podmioty
67,3%
63,6%
Razem
100,0%
100,0%
Ponadto w celu zmniejszenia ryzyka nieodzyskania należności handlowych Grupa przyjmuje od swoich odbiorców zabezpieczenie
w postaci między innymi: ubezpieczenia należności, gwarancji bankowych / ubezpieczeniowych, cesji z kontraktów oraz weksli.
Na dzień 31 grudnia 2023 roku 9,0% należności handlowych było zabezpieczonych.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
55
6.2 Zasady zarządzania ryzykiem finansowym (cd.)
Ryzyko kredytowe związane ze środkami pieniężnymi i lokatami bankowymi jest uważane jako niskie. Wszystkie podmioty, w których
Grupa lokuje wolne środki pieniężne działają w sektorze finansowym. Należą do nich banki krajowe, banki zagraniczne oraz oddziały
banków zagranicznych o wysokiej wiarygodności kredytowej.
Koncentracja ryzyka związanego z posiadanymi środkami pieniężnymi została zaprezentowana w poniższej tabeli.
Bank
Agencja ratingowa
Bank A
Moody's Investor Service Ltd
Bank B
Fitch Ratings
Bank C
Moody's Investor Service Ltd
Bank D
Standard & Poor's
Bank E
Moody's Investor Service Ltd
Bank F
Moody's Investor Service Ltd
Pozostałe
Razem
Rating
31/12/2023
A2
44,7%
A+
31,4%
A2
10,2%
BBB
5,8%
A2
3,5%
Aa3
2,4%
2,0%
100,0%
7. Noty pozostałe
7.1 Transakcje z podmiotami powiązanymi
Transakcje ze Skarbem Państwa oraz pozostałymi podmiotami z nim powiązanymi
W roku obrotowym zakończonym 31 grudnia 2023 roku oraz 31 grudnia 2022 roku Skarb Państwa był dla Grupy PKP CARGO
podmiotem dominującym wyższego szczebla. W związku z powyższym wszystkie spółki należące do Skarbu Państwa (bezpośrednio
i pośrednio) są podmiotami powiązanymi z Grupą i są prezentowane w podziale na podmioty powiązane z Grupy PKP oraz pozostałe
podmioty powiązane ze Skarbem Państwa. Zarząd Jednostki dominującej ujawnił w niniejszym Skonsolidowanym Sprawozdaniu
Finansowym transakcje z istotnymi podmiotami powiązanymi, które zostały zidentyfikowane jako podmioty powiązane na podstawie
jego najlepszej wiedzy.
W roku obrotowym zakończonym 31 grudnia 2023 Grupa zawarła z jednostką podległą organizacyjnie Ministerstwu Obrony
Narodowej umowę sprzedaży nieruchomości w Gniewczynie Łańcuckiej. Poza przedmiotową transakcją w okresie 2023 i 2022 roku
nie zidentyfikowano indywidualnych transakcji przeprowadzonych pomiędzy Grupą PKP CARGO a Skarbem Państwa oraz pozostałymi
podmiotami z nim powiązanymi, które byłyby znaczące ze względu na nietypowy zakres i kwotę. W okresach objętych niniejszym
Skonsolidowanym Sprawozdaniem Finansowym najistotniejszymi odbiorcami Grupy, będącymi pozostałymi podmiotami
powiązanymi ze Skarbem Państwa, były podmioty z następujących grup kapitałowych: PGE, JSW, PKN Orlen oraz ENEA. W roku
obrotowym zakończonym 31 grudnia 2023 roku najistotniejszymi dostawcami Grupy będącymi pozostałymi podmiotami
powiązanymi ze Skarbem Państwa były podmioty z Grupy PGE.
Transakcje z podmiotami powiązanymi z Grupy PKP
W okresie objętym niniejszym Skonsolidowanym Sprawozdaniem Finansowym Grupa zawarła następujące transakcje handlowe
z podmiotami powiązanymi z Grupy PKP:
2023
31/12/2023
Sprzedaż
Zakupy
Należności
Zobowiązania
podmiotom
od podmiotów
od podmiotów
wobec podmiotów
powiązanym
powiązanych
powiązanych
powiązanych
Jednostka dominująca
0,4
85,7
1,1
587,4
Jednostki zależne / współzależne
8,9
29,5
0,7
2,2
niekonsolidowane
Jednostki stowarzyszone
6,6
2,2
0,8
0,1
Pozostałe podmioty powiązane z Grupy PKP
36,6
513,0
3,0
168,4
2022
31/12/2022
Sprzedaż
Zakupy
Należności
Zobowiązania
podmiotom
od podmiotów
od podmiotów
wobec podmiotów
powiązanym
powiązanych
powiązanych
powiązanych
Jednostka dominująca
0,2
78,5
1,3
580,3
Jednostki zależne / współzależne
9,0
25,5
1,3
2,3
niekonsolidowane
Jednostki stowarzyszone
5,8
0,2
1,1
-
Pozostałe podmioty powiązane z Grupy PKP
35,0
566,5
11,7
203,9
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
56
7.1 Transakcje z podmiotami powiązanymi (cd.)
Transakcje zakupowe z jednostką dominującą (PKP S.A.) dotyczyły w szczególności usług najmu i dzierżawy traktowanych jako umowy
leasingowe, dostawy mediów, kosztów składek z tytułu przynależności do kolejowych organizacji międzynarodowych oraz usług
w zakresie medycyny pracy.
W ramach Grupy PKP transakcje sprzedaży obejmowały m. in. usługi przewozu towarów, dzierżawę urządzeń, poddzierżawę
nieruchomości. Transakcje zakupu obejmowały m.in. utrzymanie i naprawę taboru kolejowego, usługi spedycyjne, usługi
przeładunkowe, przewozy intermodalne.
Transakcje sprzedaży z pozostałymi podmiotami powiązanymi Grupy PKP obejmowały m.in. obsługę trakcyjną pociągów, wynajem
lokomotyw wraz z obsługą, usługi w zakresie przeprowadzania rozliczeń finansowych z obcymi kolejowymi przedsiębiorstwami
przewozowymi, usługi w zakresie utrzymania taboru kolejowego, podnajem nieruchomości. Transakcje zakupu obejmowały między
innymi dostęp do infrastruktury kolejowej, dzierżawę nieruchomości, dostawę mediów, utrzymanie urządzeń zabezpieczenia ruchu
kolejowego, zakup usług utrzymania sieci, eksploatację systemów informatycznych.
Oprócz transakcji handlowych Grupa posiadała rozrachunki z tytułu cash pool ujawnione w Nocie 5.11 niniejszego Skonsolidowanego
Sprawozdania Finansowego.
Wynagrodzenia kluczowego personelu kierowniczego
Wynagrodzenia kluczowego personelu kierowniczego zaprezentowane w niniejszej nocie obejmują kwoty wypłaconych świadczeń
w danym okresie.
Wynagrodzenia Członków Zarządu
Jednostka dominująca
Jednostki zależne
2023
2022
2023
2022
Świadczenia krótkoterminowe
3,7
2,3
7,3
5,2
Świadczenia po okresie zatrudnienia
-
0,7
0,1
0,6
Świadczenia z tytułu rozwiązania stosunku pracy
-
-
-
0,3
Razem
3,7
3,0
7,4
6,1
Wynagrodzenia Członków Rady Nadzorczej
Jednostka dominująca
Jednostki zależne
2023
2022
2023
2022
Świadczenia krótkoterminowe
1,4
1,3
1,3
1,3
Razem
1,4
1,3
1,3
1,3
Wynagrodzenia pozostałych członków
Jednostka dominująca
Jednostki zależne
kluczowego personelu kierowniczego
2023
2022
2023
2022
Świadczenia krótkoterminowe
6,7
6,4
21,7
19,1
Świadczenia po okresie zatrudnienia
-
0,3
-
-
Świadczenia z tytułu rozwiązania stosunku pracy
0,3
0,1
-
0,1
Razem
7,0
6,8
21,7
19,2
W roku obrotowym zakończonym 31 grudnia 2023 roku oraz 31 grudnia 2022 roku członkowie kluczowego personelu kierowniczego
Jednostki dominującej, jak i spółek zależnych Grupy PKP CARGO nie zawierali z Grupą żadnych transakcji w zakresie pożyczek
oraz gwarancji.
Wszystkie transakcje z podmiotami powiązanymi były dokonywane na warunkach rynkowych.
7.2 Zobowiązania do poniesienia wydatków na niefinansowe aktywa trwałe
Struktura zobowiązań do poniesienia wydatków na niefinansowe aktywa trwałe
31/12/2023
31/12/2022
Zobowiązania umowne z tytułu nabycia i napraw taboru kolejowego
337,4
650,1
oraz pozostałych rzeczowych aktywów trwałych
Zobowiązania umowne z tytułu nierozpoczętych umów leasingowych
7,8
1,5
Razem
345,2
651,6
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
57
7.3 Zobowiązania warunkowe
Stosowane zasady rachunkowości
Zgodnie z zasadami rachunkowości Grupy zobowiązanie warunkowe jest:
a) możliwym obowiązkiem, który powstaje na skutek zdarzeń przeszłych, których istnienie zostanie potwierdzone dopiero
w momencie wystąpienia lub niewystąpienia jednego lub większej ilości niepewnych przyszłych zdarzeń, które nie w pełni
podlegają kontroli jednostki lub
b) obecnym obowiązkiem, który powstaje na skutek zdarzeń przeszłych, ale nie jest ujmowany w sprawozdaniu z sytuacji
finansowej ani sprawozdaniu z wyniku i całkowitych dochodów, ponieważ nie jest prawdopodobne, aby konieczne było
wydatkowanie środków zawierających w sobie korzyści ekonomiczne w celu wypełnienia zobowiązania lub kwoty
zobowiązania nie można wycenić wystarczająco wiarygodnie.
ISTOTNE WARTOŚCI OPARTE NA PROFESJONALNYM OSĄDZIE I SZACUNKACH
Pozycje zobowiązań warunkowych objęte istotnymi szacunkami dotyczą roszczeń zgłoszonych wobec Grupy
dochodzonych na drodze sądowej. Decyzja co do ujęcia danego roszczenia jako rezerwy bądź zobowiązania
warunkowego jest uzależniona od oceny prawdopodobieństwa przegrania postępowania sądowego określonego
przez wewnętrzne służby prawne lub zewnętrzne kancelarie prawne. Ocena szacunku może ulec zmianie
w kolejnych okresach, w wyniku zaistnienia zdarzeń przyszłych, a tym samym może wystąpić konieczność
rozpoznania rezerwy i obciążenia wyniku finansowego Grupy.
Struktura zobowiązań warunkowych
31/12/2023
31/12/2022
Gwarancje wystawione na zlecenie Grupy
142,7
132,3
Pozostałe zobowiązania warunkowe
109,0
152,4
Razem
251,7
284,7
Gwarancje wystawione na zlecenie Grupy
Na dzień 31 grudnia 2023 roku Grupa jako zobowiązania warunkowe ujmuje gwarancje wystawione przez banki oraz towarzystwa
ubezpieczeniowe na zlecenie jednostek wchodzących w skład Grupy PKP CARGO. Pozycja obejmuje głównie gwarancje należytego
wykonania umów handlowych, gwarancje celne oraz gwarancje akcyzowe.
Pozostałe zobowiązania warunkowe
Pozycja obejmuje zgłoszone w ramach postępowań sądowych roszczenia wobec Grupy oraz pozostałe roszczenia, w przypadku
których prawdopodobieństwo wypływu środków pieniężnych oceniane jest jako niewielkie oraz roszczenia, w przypadku których nie
jest możliwe dokonanie wiarygodnego szacunku kwoty do zapłaty w przyszłości przez Grupę. Kwoty zaprezentowane w niniejszej
nocie odpowiadają wartościom pełnych roszcz zgłoszonych przez podmioty zewnętrzne. Ocena szacunku może ulec zmianie
w kolejnych okresach w wyniku zaistnienia zdarzeń przyszłych.
Zmniejszenie pozostałych zobowiązań warunkowych wynika z zakończenia procesu z powództwa jednego z kontrahentów o zapłatę
kwoty 31,5 milionów złotych tytułem odszkodowania za utracone korzyści, utraty wiarygodności, dobrego imienia i reputacji oraz
odszkodowania za poniesione przez powoda koszty odpraw pracowniczych oraz ekwiwalentu za niewykorzystany urlop. W dniu
24 sierpnia 2023 roku na posiedzeniu niejawnym Sąd Najwyższy orzekł o odmowie przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej
powoda, tym samym sprawa została zakończona.
7.4 Zabezpieczenia spłaty zobowiązań
Aktywa stanowiące zabezpieczenie spłaty zobowiązań
Na dzień 31 grudnia 2023 roku oraz 31 grudnia 2022 roku Grupa posiadała aktywa, które stanowiły zabezpieczenie spłaty zobowiązań.
Aktywa zabezpieczają głównie prawidłową realizację umów kredytowych.
Wartość bilansowa aktywów stanowiących zabezpieczenie spłaty zobowiązań
31/12/2023
31/12/2022
Tabor kolejowy i pozostałe rzeczowe aktywa trwałe
262,0
193,4
Należności handlowe
38,1
60,9
Środki pieniężne
2,9
6,2
Razem
303,0
260,5
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
58
7.5 Wpływ wojny w Ukrainie na działalność Grupy
Kluczowym czynnikiem ryzyka, a także wpływającym na obecne i przyszłe wyniki Grupy jest wciąż wojna w Ukrainie. W dalszym ciągu
niemożliwe jest oszacowanie kierunków rozwoju działań, a także ich skali. Wojna pogłębiła skalę problemów gospodarczych,
przeorientowała kierunki wymiany handlowej, co w konsekwencji doprowadziło do istotnego przemodelowania powiązań,
ale z drugiej strony także do nawiązania nowych relacji biznesowych.
Ukraina była w latach ubiegłych kluczowym dostawcą do Europy wielu produktów (m.in. wyrobów hutniczych, elementów istotnych
dla producentów branży motoryzacyjnej, czy produktów oleistych), po wybuchu wojny dostawy te uległy znacznemu ograniczeniu
i do tej chwili nie zostały w znacznym stopniu przywrócone. Kolejne pakiety sankcji Unii Europejskiej na Federację Rosyjską nie
wyhamowują handlu z Rosją w sposób tak znaczny, aby mogło to realnie wpłynąć na możliwość prowadzenia przez ten kraj wojny
(z uwagi na zgromadzone przez Rosję zapasy sprzętu oraz dużą bazę surowcową, a także znaczącą liczbę państw „globalnego
południa”, które nie stosują żadnych istotnych ograniczeń w handlu). Szczególnie fundamentalne znaczenie miało ograniczenie
handlu ropą naftową i produktami ropopochodnymi z grudnia 2022 roku i lutego 2023 roku, co wymusiło na Rosji poszukiwania
możliwości zbytu w nowych kierunkach, przy wykorzystaniu m.in. statków pływających pod banderą innych państw.
Należy podkreślić, że spółki Grupy, które świadczyły liczne usługi na kierunku wschodnim odczuwają skutki konfliktu (kierunki Rosja
i Białoruś), choć jednocześnie Grupa podjęła działania dostosowawcze w celu minimalizacji ponoszonych strat. Z kolei na kierunku
z Ukrainą nastąpiła intensyfikacja wymiany gospodarczej, pomimo licznych problemów związanych z przepustowością granic.
Zauważalna jest dalsza normalizacja cen surowców energetycznych i żywności, przy czym ewentualna eskalacja działań, problemy
w łańcuchach dostaw lub blokada szlaków handlowych mogą znów skutecznie znacząco podnieść ceny. Ceny paliw i energii
podwyższone względem średnich historycznych, mają bardzo duży wpływ na koszty i wyniki podmiotów z Grupy PKP CARGO.
Polska uzależniona jest od importu drogą morską, stale rośnie znaczenie dostaw z tego kierunku (tak jak i polskich portów w obszarze
Bałtyku). W 2024 roku import ten powinien zauważalnie wzrosnąć, z uwagi na przewidywane ożywienie gospodarcze, co potencjalnie
powinno przyczynić się do zwiększonej pracy przewozowej przewoźników kolejowych (w tym Spółek z Grupy PKP CARGO).
Pierwszorzędne znaczenie mają w tym zakresie surowce energetyczne. Przewiduje się, że nastąpi dalsza intensyfikacja zawinięć
do portów morskich jednostek z paliwami kopalnymi. Stosunkowo atrakcyjne ceny frachtu morskiego (w wyniku rosnącej podaży
usług floty statków wyspecjalizowanych w podróżach dalekomorskich), a także spadek atrakcyjności „Nowego Jedwabnego Szlaku”,
niekorzystnie wpływają jednak na przewozy Grupy PKP CARGO. Część towarów dociera bez pośrednictwa Polski do państw
na południu, wschodzie i zachodzie kontynentu m.in. przez porty we Włoszech, Słowenii czy Chorwacji. Spadek liczby kontenerów
przybywających przez Nowy Jedwabny Szlak może w skrajnym przypadku być znacznie bardziej długotrwały i trasa ta może już nigdy
nie osiągać takiej dynamiki wzrostu jak w latach swojej świetności (zwłaszcza z uwagi na proponowane przez Chiny, czy USA trasy
alternatywne).
Pomimo licznych obszarów konfliktogennych (z uwagi na rozbieżne interesy gospodarcze podmiotów w obu krajach) kontynuowany
jest wzrost powiązań gospodarczych Polski i Ukrainy, nie tylko wynikających z trwającej agresji, ale także w wielu innych obszarach
(co może być zalążkiem do budowania powiązań na kolejne lata, również powojenne). Widoczne jest to m.in. w działalności Spółki
PKP CARGO CONNECT, jak i innych podmiotów z Grupy PKP CARGO. Spółki Grupy realizują przewozy i spedycję wielu kluczowych
dla Ukrainy grup towarów, w tym m.in. tak istotne dla funkcjonowania państwa przewozy eksportowe i tranzytowe paliw, import
i tranzyt metali, przewozy tranzytowe zbóż oraz całej gamy produktów w ramach przewozów kontenerowych. Do chwili obecnej
niestety nie zostały podjęte realne działania (z obu stron), które dotyczyłyby aktywnej rozbudowy infrastruktury kolejowej w obszarze
granicznym, co pozwoliłoby na zasadnicze zwiększenie przepustowości granic, a w efekcie wzrostu przewozów oraz istotne skrócenie
czasu potrzebnego na ich realizację. W poszczególnych grupach towarowych Polska notuje znaczące, nawet
kilkudziesięcioprocentowe wzrosty wymiany gospodarczej, jednak przy ograniczeniach infrastrukturalnych proces ten może ulec
spowolnieniu lub wręcz odwróceniu.
Spółki Grupy PKP CARGO stale monitorują zmiany stanu faktycznego oraz analizują wszelkie zmiany prawne w zakresie realizacji
przewozów. Do tej pory największe reperkusje działań wojennych dotknęły terminale na północno-wschodniej granicy Polski
oraz podmioty w znacznej mierze wyspecjalizowane w realizacji usług spedycyjnych w danym obszarze. Wojna Rosji z Ukrainą
oraz wsparcie dla działań wojennych przez agresora ze strony Białorusi nie pozwalają na wykorzystanie większości potencjału
w zakresie wymiany gospodarczej oraz budowy powiązań handlowych na wschodzie, dlatego też rośnie rola dywersyfikacji
kierunków, a także pozyskania nowych kompetencji oraz bazy klientów w tym wysoce niepewnym, pod kątem działalności
gospodarczej, regionie. Trwający konflikt zbrojny w Ukrainie i jego skutki miały największy wpływ na działalność spółki CARGOTOR
Sp. z o.o., w związku z czym Grupa na dzień 31 grudnia 2023 roku przeprowadziła testy na trwałą utratę wartości aktywów należących
do CARGOTOR Sp. z o.o., co opisano w Nocie 5.1 niniejszego Skonsolidowanego Sprawozdania Finansowego.
7.6 Wpływ otoczenia makroekonomicznego na działalność Grupy
Podstawowym czynnikiem kierunków i tempa rozwoju rynku transportowego jest otoczenie makroekonomiczne, które
po negatywnym wpływie w 2023 roku, powinno obecnie stopniowo pozytywnie wpływać na funkcjonowanie rynku kolejowego
i działalność Grupy. Rok 2024 zarysowuje się jako czas, w którym nastąpi długo oczekiwane odbicie, co będzie wynikiem rosnącej
konsumpcji w kraju (konsekwencja niższej, ale wciąż wysokiej inflacji oraz obniżenia kosztu kapitału, przy wciąż wysokim poziomie
stymulacji ze strony państwa). Kluczowym czynnikiem dla skali przyśpieszenia wzrostu będzie skala wzrostu PKB u najważniejszych
partnerów gospodarczych w zachodniej Europie, gdzie skala spowolnienia, która w sposób wysoce niekorzystny ujawniła się w 2023
roku, wpływając m.in. na znaczące ograniczenie produkcji przemysłowej, jest pokłosiem i efektem kryzysu energetycznego, który
nadal odciska piętno na aktywności gospodarczej. Przyrost polskiego PKB, dzięki stabilizacji i stopniowemu wzrostowi wymiany
międzynarodowej, pozwoli na sukcesywny przyrost wielkości przewozów towarów koleją oraz równocześnie zapotrzebowania
na usługi spedycyjne czy terminalowe.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
59
7.6 Wpływ otoczenia makroekonomicznego na działalność Grupy (cd.)
Korzystny w 2023 roku bilans w wymianie handlowej może ulec w kolejnych miesiącach pogorszeniu (z uwagi na wzrost importu,
będącego wynikiem rosnącej konsumpcji, a co ważniejsze także produkcji w kraju, przy jednoczesnym podtrzymaniu korzystnej
aktywności w eksporcie), co nie powinno wpłynąć szczególnie negatywnie na polską gospodarkę, a sprzyjać przyśpieszonemu
wzrostowi PKB. Wśród czynników makroekonomicznych to inflacja pozostaje głównym czynnikiem hamującym szybszy rozwój
gospodarki (a więc i wzrost aktywności przedsiębiorstw produkcyjnych i przewoźników). Równocześnie stopniowe przyśpieszenie
wzrostu kluczowych partnerów gospodarczych, ale przede wszystkim rynek wewnętrzny powinny napędzać popyt na przewozy
na rynku kolejowym.
Aktualnie Grupa nie odnotowuje zasadniczych zagrożeń dla działalności operacyjnej prowadzonej przez spółki, które byłyby
następstwem wpływu otoczenia makroekonomicznego. Należy zauważyć, ze sytuacja jest wciąż wysoce dynamiczna, co powoduje
konieczność jej aktywnej analizy przez Grupę oraz podejmowania licznych działań dostosowawczych.
7.7 Wpływ zmian klimatycznych na działalność Grupy
Obecne trendy społeczne i środowiskowe czynią zmiany klimatu jednym z większych wyzwań obecnych czasów. Grupa jest świadoma
postępujących zmian klimatycznych oraz potencjału kolei towarowych w ich łagodzeniu. Niski stopień emisyjności przewozów
kolejowych sprawia, są one doskonałym rozwiązaniem prowadzącym do redukowania emisji w całym sektorze transportu. Jedną
z kluczowych inicjatyw Komisji Europejskiej jest przesunięcie modalne w kierunku przewozów kolejowych tak, aby stopniowo
obsługiwały one coraz większy strumień ludzi i towarów. Grupa, jako wiodący operator kolejowych przewozów towarowych w Polsce
i na terenie Unii Europejskiej, ma szanse być częścią tego rozwiązania. W szczególności, gdy strategia biznesowa Grupy zakłada
zwiększanie udziału w rynku kolejowych i intermodalnych przewozów towarowych.
Z drugiej strony zmiany klimatu powodują zmianę przepisów prawa unijnego i krajowego, które stale podwyższają wymogi w zakresie
ochrony środowiska oraz nakładają na przedsiębiorstwa konieczność ponoszenia dodatkowych opłat środowiskowych bądź
podejmowania działań dostosowawczych w celu uniknięcia lub minimalizacji tych opłat (np. w Grupie szczególne wymagania
środowiskowe są w zakresie likwidacji zbędnego taboru).
Podejmowane przez Grudziałania polegające na zakupie nowego taboru kolejowego, bądź modernizacji już posiadanego mają
na celu m.in. zmniejszenie zużycia energii elektrycznej w procesie przewozowym, jak również zmniejszenie poziomu generowania
hałasu przez wagony towarowe poprzez wymianę wstawek hamulcowych z żeliwnych na kompozytowe.
Grupa jest narażona na ryzyko zmian klimatycznych, głównie poprzez fakt możliwego oddziaływania czynników klimatycznych
na otoczenie geograficzne oraz ekonomiczne, w którym prowadzona jest działalność Grupy.
Na dzień 31 grudnia 2023 roku ryzyko klimatyczne nie miało istotnego bezpośredniego wpływu na poszczególne obszary
dokonywanych szacunków, w tym na przeprowadzone testy na utratę wartości wybranych aktywów, ani też na kwestie kontynuacji
działalności przez Grupę w okresie 12 miesięcy od daty zatwierdzenia niniejszego Skonsolidowanego Sprawozdania Finansowego.
7.8 Zdarzenia po dniu bilansowym
W dniu 1 lutego 2024 roku Rada Nadzorcza Jednostki dominującej podjęła decyzję o zawieszeniu w czynnościach Prezesa Zarządu
PKP CARGO S.A. Pana Dariusza Seligę oraz Członka Zarządu ds. Operacyjnych PKP CARGO S.A. Pana Marka Olkiewicza i powierzeniu
wykonywania obowiązków Prezesa Zarządu PKP CARGO S.A. Panu Maciejowi Jankiewiczowi - Członkowi Zarządu ds. Finansowych
PKP CARGO S.A.
W dniu 22 kwietnia 2024 roku Rada Nadzorcza Jednostki dominującej odwołała Pana Jacka Rutkowskiego Członka Zarządu
ds. Handlowych ze składu Zarządu PKP CARGO S.A.
W dniu 19 marca 2024 roku został zawarty z bankiem aneks do umowy o świadczenie usługi cash poolingu wydłużający okres
obowiązywania umowy do 19 marca 2025 roku.
Pozostałe zdarzenia po dniu bilansowym zostały opisane w Nocie 4.1 niniejszego Skonsolidowanego Sprawozdania Finansowego.
7.9 Zatwierdzenie sprawozdania finansowego
Niniejsze Skonsolidowane Sprawozdanie Finansowe zostało zatwierdzone do publikacji przez Zarząd Jednostki dominującej w dniu
23 kwietnia 2024 roku.
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2023 roku
według MSSF UE (w milionach złotych)
60
Zarząd Jednostki dominującej
Maciej Jankiewicz
p. o. Prezes Zarządu
Zenon Kozendra
Członek Zarządu
Warszawa, dnia 23 kwietnia 2024 roku