2594008YSYXYOTBSQL932020-01-012020-12-31iso4217:PLN2594008YSYXYOTBSQL932019-01-012019-12-31xbrli:sharesiso4217:PLNxbrli:shares2594008YSYXYOTBSQL932019-12-312594008YSYXYOTBSQL932018-12-312594008YSYXYOTBSQL932020-12-312594008YSYXYOTBSQL932018-12-31ifrs-full:IssuedCapitalMember2594008YSYXYOTBSQL932018-12-31ifrs-full:SharePremiumMember2594008YSYXYOTBSQL932018-12-31ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember2594008YSYXYOTBSQL932018-12-31ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember2594008YSYXYOTBSQL932018-12-31ifrs-full:ReserveOfGainsAndLossesOnRemeasuringAvailableforsaleFinancialAssetsMember2594008YSYXYOTBSQL932018-12-31ifrs-full:ReserveOfRemeasurementsOfDefinedBenefitPlansMember2594008YSYXYOTBSQL932018-12-31pgnig:Shareofothercomprehensiveincomeofassociatesandjointventuresaccountedforusingequitymethodmember2594008YSYXYOTBSQL932018-12-31ifrs-full:RetainedEarningsMember2594008YSYXYOTBSQL932018-12-31ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMember2594008YSYXYOTBSQL932018-12-31ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember2594008YSYXYOTBSQL932019-01-01ifrs-full:IssuedCapitalMember2594008YSYXYOTBSQL932019-01-01ifrs-full:SharePremiumMember2594008YSYXYOTBSQL932019-01-01ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember2594008YSYXYOTBSQL932019-01-01ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember2594008YSYXYOTBSQL932019-01-01ifrs-full:ReserveOfGainsAndLossesOnRemeasuringAvailableforsaleFinancialAssetsMember2594008YSYXYOTBSQL932019-01-01ifrs-full:ReserveOfRemeasurementsOfDefinedBenefitPlansMember2594008YSYXYOTBSQL932019-01-01pgnig:Shareofothercomprehensiveincomeofassociatesandjointventuresaccountedforusingequitymethodmember2594008YSYXYOTBSQL932019-01-01ifrs-full:RetainedEarningsMember2594008YSYXYOTBSQL932019-01-01ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMember2594008YSYXYOTBSQL932019-01-01ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember2594008YSYXYOTBSQL932019-01-012594008YSYXYOTBSQL932019-01-012019-12-31ifrs-full:IssuedCapitalMember2594008YSYXYOTBSQL932019-01-012019-12-31ifrs-full:SharePremiumMember2594008YSYXYOTBSQL932019-01-012019-12-31ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember2594008YSYXYOTBSQL932019-01-012019-12-31ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember2594008YSYXYOTBSQL932019-01-012019-12-31ifrs-full:ReserveOfGainsAndLossesOnRemeasuringAvailableforsaleFinancialAssetsMember2594008YSYXYOTBSQL932019-01-012019-12-31ifrs-full:ReserveOfRemeasurementsOfDefinedBenefitPlansMember2594008YSYXYOTBSQL932019-01-012019-12-31pgnig:Shareofothercomprehensiveincomeofassociatesandjointventuresaccountedforusingequitymethodmember2594008YSYXYOTBSQL932019-01-012019-12-31ifrs-full:RetainedEarningsMember2594008YSYXYOTBSQL932019-01-012019-12-31ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMember2594008YSYXYOTBSQL932019-01-012019-12-31ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember2594008YSYXYOTBSQL932020-01-012020-12-31ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember2594008YSYXYOTBSQL932019-12-31ifrs-full:IssuedCapitalMember2594008YSYXYOTBSQL932019-12-31ifrs-full:SharePremiumMember2594008YSYXYOTBSQL932019-12-31ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember2594008YSYXYOTBSQL932019-12-31ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember2594008YSYXYOTBSQL932019-12-31ifrs-full:ReserveOfGainsAndLossesOnRemeasuringAvailableforsaleFinancialAssetsMember2594008YSYXYOTBSQL932019-12-31ifrs-full:ReserveOfRemeasurementsOfDefinedBenefitPlansMember2594008YSYXYOTBSQL932019-12-31pgnig:Shareofothercomprehensiveincomeofassociatesandjointventuresaccountedforusingequitymethodmember2594008YSYXYOTBSQL932019-12-31ifrs-full:RetainedEarningsMember2594008YSYXYOTBSQL932019-12-31ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMember2594008YSYXYOTBSQL932019-12-31ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember2594008YSYXYOTBSQL932020-01-012020-12-31ifrs-full:IssuedCapitalMember2594008YSYXYOTBSQL932020-01-012020-12-31ifrs-full:SharePremiumMember2594008YSYXYOTBSQL932020-01-012020-12-31ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember2594008YSYXYOTBSQL932020-01-012020-12-31ifrs-full:ReserveOfGainsAndLossesOnRemeasuringAvailableforsaleFinancialAssetsMember2594008YSYXYOTBSQL932020-01-012020-12-31ifrs-full:ReserveOfRemeasurementsOfDefinedBenefitPlansMember2594008YSYXYOTBSQL932020-01-012020-12-31pgnig:Shareofothercomprehensiveincomeofassociatesandjointventuresaccountedforusingequitymethodmember2594008YSYXYOTBSQL932020-01-012020-12-31ifrs-full:RetainedEarningsMember2594008YSYXYOTBSQL932020-01-012020-12-31ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMember2594008YSYXYOTBSQL932020-01-012020-12-31ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember2594008YSYXYOTBSQL932020-12-31ifrs-full:IssuedCapitalMember2594008YSYXYOTBSQL932020-12-31ifrs-full:SharePremiumMember2594008YSYXYOTBSQL932020-12-31ifrs-full:ReserveOfCashFlowHedgesMember2594008YSYXYOTBSQL932020-12-31ifrs-full:ReserveOfExchangeDifferencesOnTranslationMember2594008YSYXYOTBSQL932020-12-31ifrs-full:ReserveOfGainsAndLossesOnRemeasuringAvailableforsaleFinancialAssetsMember2594008YSYXYOTBSQL932020-12-31ifrs-full:ReserveOfRemeasurementsOfDefinedBenefitPlansMember2594008YSYXYOTBSQL932020-12-31pgnig:Shareofothercomprehensiveincomeofassociatesandjointventuresaccountedforusingequitymethodmember2594008YSYXYOTBSQL932020-12-31ifrs-full:RetainedEarningsMember2594008YSYXYOTBSQL932020-12-31ifrs-full:EquityAttributableToOwnersOfParentMember2594008YSYXYOTBSQL932020-12-31ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 2 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Spis Treści
Sprawozdania podstawowe ................................................................................................................................................................. 3
1. Informacje ogólne .......................................................................................................................................................................... 7
1.1 Podstawowe informacje o Grupie Kapitałowej PGNiG i podstawa sporządzenia sprawozdania .............................................. 7
1.2 Wpływ nowych standardów na sprawozdanie Grupy Kapitałowej ............................................................................................ 9
2. Opis Grupy Kapitałowej i segmenty sprawozdawcze ................................................................................................................... 11
2.1 Główne informacje o Grupie i segmentach sprawozdawczych............................................................................................... 11
2.2 Dane liczbowe dotyczące segmentów sprawozdawczych. .................................................................................................... 13
2.3 Przychody ze sprzedaży w podziale na segmenty. ................................................................................................................ 15
2.4 Inwestycje w jednostkach wycenianych metodą praw własności ........................................................................................... 16
3. Noty objaśniające do rachunku zysków i strat ............................................................................................................................. 19
3.1 Przychody ze sprzedaży ........................................................................................................................................................ 19
3.2 Koszty operacyjne .................................................................................................................................................................. 21
3.3 Pozostałe przychody i koszty operacyjne ............................................................................................................................... 23
3.4 Koszty finansowe netto .......................................................................................................................................................... 23
3.5 Zysk na akcję ......................................................................................................................................................................... 23
4. Noty objaśniające dotyczące opodatkowania .............................................................................................................................. 24
4.1 Podatek dochodowy ............................................................................................................................................................... 24
5. Noty objaśniające do sprawozdania z przepływów pieniężnych oraz informacje dotyczące zadłużenia ...................................... 28
5.1 Uzgodnienie zadłużenia ......................................................................................................................................................... 28
5.2 Zobowiązania z tytułu zadłużenia ........................................................................................................................................... 29
5.3 Kapitał własny, dywidendy i polityka zarządzania kapitałem .................................................................................................. 32
5.4 Środki pieniężne i ich ekwiwalenty ......................................................................................................................................... 33
5.5 Pozostałe wyjaśnienia dotyczące skonsolidowanego sprawozdania z przepływów pieniężnych ........................................... 34
6. Noty objaśniające do sprawozdania z sytuacji finansowej ........................................................................................................... 35
6.1 Aktywa trwałe rzeczowe i niematerialne ................................................................................................................................. 35
6.2 Kapitał obrotowy ..................................................................................................................................................................... 45
6.3 Rezerwy i zobowiązania ......................................................................................................................................................... 50
7. Noty dotyczące instrumentów finansowych i zarządzania ryzykiem finansowym ........................................................................ 56
7.1 Instrumenty finansowe ........................................................................................................................................................... 56
7.2 Pochodne instrumenty finansowe .......................................................................................................................................... 60
7.3 Zasady zarządzania ryzykiem finansowym ............................................................................................................................ 66
8. Noty pozostałe ............................................................................................................................................................................. 74
8.1 Aktywa przeznaczone do sprzedaży ...................................................................................................................................... 74
8.2 Pozostałe aktywa ................................................................................................................................................................... 74
8.3 Informacje o transakcjach z podmiotami powiązanymi .......................................................................................................... 76
8.4 Wspólne działania .................................................................................................................................................................. 78
8.5 Zmiany w strukturze Grupy w okresie sprawozdawczym ....................................................................................................... 80
8.6 Inne istotne informacje ........................................................................................................................................................... 80
8.7 Zdarzenia po dniu bilansowym ............................................................................................................................................... 81
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 3 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Sprawozdania podstawowe
Skonsolidowany rachunek zysków i strat
Nota
2020
2019
Przychody ze sprzedaży gazu ziemnego*
Nota 3.1.
27 715
30 430
Przychody ze sprzedaży pozostałe*
Nota 3.1.
11 482
11 593
Przychody ze sprzedaży
39 197
42 023
Koszt gazu
Nota 3.2.
(19 808)
(26 686)
Wpływ aneksu zawartego z PAO Gazprom/OOO Gazprom Export na koszty gazu w latach 2014-2019
Nota 3.2.
4 915
-
Zużycie innych surowców i materiałów
Nota 3.2.
(3 224)
(2 977)
Świadczenia pracownicze
Nota 3.2.
(3 381)
(3 168)
Usługi przesyłowe
(1 048)
(1 053)
Pozostałe usługi
Nota 3.2.
(1 888)
(1 828)
Podatki i opłaty
(911)
(782)
Pozostałe przychody i koszty operacyjne
Nota 3.3.
(159)
(442)
Koszt wytworzenia świadczeń na własne potrzeby
1 102
1 076
Odpisy rzeczowego majątku trwałego i wartości niematerialnych oraz ich odwrócenie
Nota 3.2.
(1 786)
(659)
Zysk operacyjny bez uwzględnienia amortyzacji (EBITDA)
Nota 2.2.
13 009
5 504
Amortyzacja
Nota 2.2.
(3 424)
(3 056)
Zysk na działalności operacyjnej (EBIT)
Nota 2.2.
9 585
2 448
Koszty finansowe netto
Nota 3.4.
35
(54)
Wynik z inwestycji w jednostkach wycenianych metodą praw własności
Nota 2.4.
(595)
(235)
Zysk przed opodatkowaniem
9 025
2 159
Podatek dochodowy
Nota 4.1.
(1 685)
(788)
Zysk netto
7 340
1 371
Zysk netto przypadający:
Akcjonariuszom jednostki dominującej
7 340
1 371
Udziałom niekontrolującym
-
-
Średnia ważona liczba akcji zwykłych (mln szt.)
5 778
5 778
Zysk na akcję podstawowy i rozwodniony (w PLN)
Nota 3.5.
1,27
0,24
Skonsolidowane sprawozdanie z całkowitych dochodów
Nota
2020
2019
Zysk netto
7 340
1 371
Różnice kursowe z przeliczenia sprawozdań jednostek zagranicznych
(10)
(14)
Rachunkowość zabezpieczeń
Nota 7.1.3
(1 217)
919
Podatek odroczony**
231
(175)
Udział w innych całkowitych dochodach w jednostkach wycenianych metodą praw własności
(1)
-
Pozostałe całkowite dochody podlegające przeklasyfikowaniu do wyniku
(997)
730
Straty aktuarialne dotyczące świadczeń pracowniczych
(69)
(32)
Podatek odroczony
13
6
Udział w innych całkowitych dochodach w jednostkach wycenianych metodą praw własności
(2)
(7)
Pozostałe całkowite dochody nie podlegające przeklasyfikowaniu do wyniku
(58)
(33)
Pozostałe całkowite dochody netto
(1 055)
697
Łączne całkowite dochody
6 285
2 068
Łączne całkowite dochody przypadające:
Akcjonariuszom jednostki dominującej
6 285
2 068
Udziałom niekontrolującym
-
-
** W bieżącym okresie Spółka dokonała zmiany prezentacji przychodów ze sprzedaży gazu propan-butan, więcej informacji w nocie 2.3.
** W bieżącym okresie Grupa dokonała zmiany prezentacji wartości podatku odroczonego w stosunku do okresu porównawczego – wartość 19 mln PLN została
przeniesiona do skonsolidowanego sprawozdania ze zmian w kapitale własnym, do pozycji „Zmiana w kapitałach odniesiona na zapasy netto”. Szerzej na ten temat
w objaśnieniach do skonsolidowanego sprawozdania ze zmian w kapitale własnym.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 4 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Skonsolidowane sprawozdanie z przepływów pieniężnych
Nota
2020
2019
Przepływy pieniężne z działalności operacyjnej
Zysk netto
7 340
1 371
Amortyzacja
3 424
3 056
Podatek dochodowy bieżącego okresu
1 685
788
Wynik z działalności inwestycyjnej
1 618
433
Pozostałe korekty niepieniężne
Nota 5.5.2.
782
(384)
Podatek dochodowy zapłacony
Nota 4.1.1.
(1 745)
(852)
Zmiana stanu kapitału obrotowego
Nota 5.5.1.
1 014
526
Przepływy pieniężne netto z działalności operacyjnej
14 118
4 938
Przepływy pieniężne z działalności inwestycyjnej
Wydatki na nabycie środków trwałych w budowie dotyczących poszukiwania i oceny zasobów mineralnych
Nota 2.2.
(952)
(1 215)
Wydatki na pozostałe rzeczowe aktywa trwałe i wartości niematerialne
Nota 2.2.
(4 843)
(4 854)
Wydatki na nabycie udziałów w jednostkach powiązanych
(2)
(1)
Wydatki na nabycie krótkoterminowych papierów wartościowych
(523)
(10)
Wpływy ze sprzedaży krótkoterminowych papierów wartościowych
134
30
Pozostałe pozycje netto
(68)
(102)
Przepływy pieniężne netto z działalności inwestycyjnej
(6 254)
(6 152)
Przepływy pieniężne z działalności finansowej
Wpływy z tytułu zadłużenia
Nota 5.1.
496
3 851
Wydatki z tytułu zadłużenia
Nota 5.1.
(3 605)
(2 868)
Wypłacone dywidendy
Nota 5.3.
(520)
(636)
Pozostałe pozycje netto
(24)
(20)
Przepływy pieniężne netto z działalności finansowej
(3 653)
327
Przepływy pieniężne netto
4 211
(887)
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty na początek okresu
3 037
3 925
Różnice kursowe dotyczące środków pieniężnych i ich ekwiwalentów
Nota 5.5.3.
(148)
(1)
Odpisy aktualizujące środki pieniężne i ich ekwiwalenty
Nota 5.5.3.
(2)
-
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty na koniec okresu
7 098
3 037
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 5 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Skonsolidowane sprawozdanie z sytuacji finansowej
Nota
2020
2019
AKTYWA
Rzeczowe aktywa trwałe
Nota 6.1.1.
42 565
40 002
Wartości niematerialne
Nota 6.1.2.
693
729
Aktywa z tytułu podatku odroczonego
Nota 4.1.2.
42
32
Inwestycje w jednostkach wycenianych metodą praw własności
Nota 2.4.
966
1 564
Pochodne instrumenty finansowe
143
237
Pozostałe aktywa
Nota 8.2.
1 834
1 375
Aktywa trwałe
46 243
43 939
Zapasy
Nota 6.2.1.
2 684
4 042
Należności
Nota 6.2.2.
5 288
5 504
Pochodne instrumenty finansowe
Nota 7.2.
1 310
2 390
Pozostałe aktywa
Nota 8.2.
217
259
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
Nota 5.4.
7 098
3 037
Aktywa przeznaczone do sprzedaży
Nota 8.1.
31
14
Aktywa obrotowe
16 628
15 246
AKTYWA RAZEM
62 871
59 185
ZOBOWIĄZANIA I KAPITAŁ WŁASNY
Kapitał akcyjny i zapasowy ze sprzedaży akcji powyżej ich wartości nominalnej
7 518
7 518
Kapitał z tytułu stosowania rachunkowości zabezpieczeń
(16)
739
Skumulowane pozostałe całkowite dochody
(315)
(246)
Zyski zatrzymane
36 939
30 097
Kapitał własny akcjonariuszy jednostki dominującej
44 126
38 108
Kapitał własny udziałowców niekontrolujących
(1)
(1)
KAPITAŁ WŁASNY RAZEM
44 125
38 107
Zobowiązania z tytułu zadłużenia
Nota 5.1.
3 859
3 507
Pochodne instrumenty finansowe
285
20
Zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych
Nota 6.3.1.
1 046
890
Rezerwa na koszty likwidacji, rekultywacji oraz koszty naprawy środowiska
Nota 6.3.2.
3 241
2 510
Pozostałe rezerwy
Nota 6.3.3.
135
124
Dotacje
Nota 6.3.4.
695
705
Zobowiązania z tytułu podatku odroczonego
Nota 4.1.2.
2 228
2 383
Pozostałe zobowiązania
Nota 6.3.5.
177
239
Zobowiązania długoterminowe
11 666
10 378
Zobowiązania z tytułu zadłużenia
Nota 5.1.
325
3 245
Pochodne instrumenty finansowe
Nota 7.2.
1 113
1 277
Zobowiązania z tytułu dostaw i podatków *
Nota 6.2.3.
3 297
3 487
Zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych
Nota 6.3.1.
468
398
Rezerwa na koszty likwidacji, rekultywacji oraz koszty naprawy środowiska
Nota 6.3.2.
70
61
Pozostałe rezerwy
Nota 6.3.3.
789
701
Dotacje
Nota 6.3.4.
49
48
Pozostałe zobowiązania
Nota 6.3.5.
969
1 483
Zobowiązania krótkoterminowe
7 080
10 700
ZOBOWIĄZANIA RAZEM
18 746
21 078
ZOBOWIĄZANIA I KAPITAŁ WŁASNY RAZEM
62 871
59 185
* W tym podatek dochodowy: 168 mln PLN (2019: 132 mln PLN)
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 6 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Skonsolidowane sprawozdanie ze zmian w kapitale własnym
Kapitał własny akcjonariuszy jednostki dominującej
Kapitał własny
udziałowców
niekontrolujących
Kapitał własny
razem
Kapitał akcyjny i
zapasowy ze sprzedaży
akcji powyżej ich wartości
nominalnej, w tym:
Kapitał z tytułu
stosowania
rachunkowości
zabezpieczeń
Skumulowane pozostałe całkowite dochody z tytułu:
Zyski
zatrzymane
Ogółem
kapitał
akcyjny
kapitał ze
sprzedaży
akcji powyżej
ich wartości
nominalnej
różnic
kursowych z
przeliczenia
jednostek
zagranicznych
aktualizacji
wyceny
aktywów
finansowych
dostępnych
do
sprzedaży
zysków/(strat)
aktuarialnych
dotyczących
świadczeń
pracowniczych
udział w innych
całkowitych
dochodach w
jednostkach
wycenianych
metodą praw
własności
Stan na 1 stycznia 2019
5 778
1 740
73
(112)
-
(91)
0
29 246
36 634
(2)
36 632
Wpływ zastosowania MSSF 16
-
-
-
-
-
-
-
119
119
-
119
Zysk netto
-
-
-
-
-
-
-
1 371
1 371
-
1 371
Pozostałe całkowite dochody netto*
-
-
744
(14)
-
(26)
(7)
-
697
-
697
Całkowite dochody razem
-
-
744
(14)
-
(26)
(7)
1 371
2 068
-
2 068
Zmiana w kapitałach odniesiona na zapasy
netto*
-
-
(78)
-
-
-
-
-
(78)
-
(78)
Dywidenda
-
-
-
-
-
-
-
(636)
(636)
-
(636)
Zmiany w Grupie
-
-
-
4
-
-
-
(3)
1
1
2
Stan na 31 grudnia 2019
5 778
1 740
739
(122)
-
(117)
(7)
30 097
38 108
(1)
38 107
Zysk netto
-
-
-
-
-
-
-
7 340
7 340
-
7 340
Pozostałe całkowite dochody netto
-
-
(986)
(10)
-
(56)
(3)
-
(1 055)
-
(1 055)
Całkowite dochody razem
-
-
(986)
(10)
-
(56)
(3)
7 340
6 285
-
6 285
Zmiana w kapitałach odniesiona na zapasy netto
-
-
231
-
-
-
-
-
231
-
231
Dywidenda
-
-
-
-
-
-
-
(520)
(520)
-
(520)
Zmiany w Grupie
-
-
-
-
-
-
-
22
22
-
22
Stan na 31 grudnia 2020
5 778
1 740
(16)
(132)
-
(173)
(10)
36 939
44 126
(1)
44 125
* W bieżącym okresie Grupa dokonała zmiany prezentacji wartości podatku odroczonego prezentowanego w skonsolidowanym sprawozdaniu z całkowitych dochodów względem danych zaprezentowanych za okres zakończony 31 grudnia
2019 roku. Zmiana polega na przesunięciu podatku odroczonego naliczonego od rachunkowości zabezpieczeń w części odnoszonej na zapasy, dotychczas prezentowanego w skonsolidowanym sprawozdaniu z całkowitych dochodów, bezpośrednio
do skonsolidowanego sprawozdania ze zmian w kapitale własnym, do pozycji „Zmiana w kapitałach odniesiona na zapasy netto”. W wyniku tej modyfikacji pozycja „Zmiana w kapitałach odniesiona na zapasy” prezentowana jest w wartości netto,
tj. łącznie z podatkiem odroczonym. Dane za porównawczy okres zakończony 31 grudnia 2019 roku zostały skorygowane o kwotę 19 mln PLN.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 7 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
1. Informacje ogólne
1.1 Podstawowe informacje o Grupie Kapitałowej PGNiG i podstawa sporządzenia
sprawozdania
1.1.1 Podstawowe informacje o Grupie
Nazwa Polskie Górnictwo Naftowe i Gazownictwo Spółka Akcyjna
Siedziba ul. Marcina Kasprzaka 25, 01-224 Warszawa, Polska
Rejestracja Sąd Rejonowy dla m. st. Warszawy XIII Wydział Gospodarczy KRS, Polska
KRS 0000059492
REGON 012216736
NIP 525-000-80-28
Podstawowe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej Polska
Polskie Górnictwo Naftowe i Gazownictwo Spółka Akcyjna jest spółką dominującą (PGNiG S.A., PGNiG, Spółka, Jednostka
Dominująca) w Grupie Kapitałowej PGNiG (GK PGNiG, Grupa Kapitałowa, Grupa). Akcje PGNiG S.A. notowane są na Giełdzie
Papierów Wartościowych w Warszawie S.A. (GPW). W okresie sprawozdawczym nie wystąpiły zmiany w nazwie jednostki lub
innych danych identyfikacyjnych.
Na dzień przekazania skonsolidowanego sprawozdania finansowego za 2020 rok, jedynym akcjonariuszem posiadającym
co najmniej 5% ogólnej liczby głosów na Walnym Zgromadzeniu PGNiG S.A. był Skarb Państwa, reprezentowany przez ministra
właściwego do spraw energii. Na dzień 31 grudnia 2020 roku nie występuje jednostka dominująca dla GK PGNiG, która
sporządzałyby skonsolidowane sprawozdanie finansowe dostępne do użytku publicznego (nie występuje też jednostka dominująca
najwyższego szczebla, która takie sprawozdanie by sporządzała).
Grupa Kapitałowa PGNiG pełni kluczową rolę w polskim sektorze gazowym; odpowiada za utrzymanie bezpieczeństwa
energetycznego kraju, zapewniając dywersyfikację dostaw gazu poprzez wydobycie ze złóż krajowych oraz import ze źródeł
zagranicznych. Zasadniczy obszar działalności GK PGNiG stanowi poszukiwanie i wydobycie gazu ziemnego oraz ropy naftowej,
a także import, magazynowanie, dystrybucja, sprzedaż paliw gazowych i płynnych oraz produkcja i sprzedaż ciepła i energii
elektrycznej.
GK PGNiG posiada wiodącą pozycję w wielu obszarach swojej działalności. W Polsce, Grupa Kapitałowa jest największym
importerem paliwa gazowego (głównie z Rosji i Niemiec), głównym producentem gazu ziemnego ze złóż krajowych, a także
znaczącym producentem ciepła i energii elektrycznej w kraju. Wydobycie gazu ziemnego i ropy naftowej jest jednym z kluczowych
czynników zapewniających Grupie konkurencyjną pozycję na rynku gazu w Polsce.
Szczegółowe informacje dotyczące segmentów działalności oraz jednostek objętych konsolidacją można znaleźć w nocie 2.
1.1.2 Podstawa sporządzenia sprawozdania
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej PGNiG zostało sporządzone zgodnie z Międzynarodowymi
Standardami Sprawozdawczości Finansowej (MSSF) zatwierdzonymi do stosowania w Unii Europejskiej (UE).
Zasady sporządzania skonsolidowanego sprawozdania finansowego
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe obejmuje dane Jednostki Dominującej, spółek zależnych, jednostek stowarzyszonych oraz wspólnych
ustaleń umownych (wspólnych przedsięwzięć i wspólnych działań).
Sprawozdania finansowe jednostek objętych konsolidacją oraz wyceną metodą praw własności sporządzone zostały za ten sam okres
sprawozdawczy, z wyjątkiem jednostki GK Polimex-Mostostal S.A., która w skonsolidowanym sprawozdaniu Grupy Kapitałowej wyceniana jest
metodą praw własności – więcej na ten temat w nocie 2.4.1.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało sporządzone w oparciu o jednolite zasady rachunkowości, stosowane przez jednostki objęte
konsolidacją oraz wyceną metodą praw własności. W przypadkach, gdy jest to konieczne, w sprawozdaniach jednostkowych dokonuje się korekt
dostosowujących zasady rachunkowości stosowane przez jednostkę do zasad stosowanych przez Grupę Kapitałową.
Jednostki stowarzyszone ujmowane są zgodnie z zasadami przedstawionymi w nocie 2.4.
Wspólne ustalenia umowne ujmowane są zgodnie z zasadami przedstawionymi w notach 2.4. oraz 8.5.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 8 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Jednostki zależne są konsolidowane metodą pełną od dnia przejęcia, będącego dniem objęcia kontroli nad spółką, do dnia utraty tej kontroli.
Kontrola występuje wówczas, gdy jednostka dominująca, z tytułu swojego zaangażowania w tę jednostkę, podlega ekspozycji na zmienne zwroty
lub ma do nich prawa oraz możliwość wywierania wpływu na wysokość tych zwrotów poprzez sprawowanie władzy nad jednostką.
Objęcie kontroli nad jednostką stanowiącą przedsięwzięcie rozlicza się metodą nabycia. Na dzień przejęcia, możliwe do zidentyfikowania nabyte
aktywa i przejęte zobowiązania jednostki przejmowanej stanowiącej przedsięwzięcie w rozumieniu MSSF 3, są wyceniane według ich wartości
godziwej. Nadwyżka kosztu przejęcia (przekazana zapłata wyceniana do wartości godziwej, kwota wszelkich niekontrolujących udziałów
w jednostce przejmowanej wycenionych zgodnie z MSSF 3 oraz w przypadku połączenia jednostek realizowanego etapami wartość godziwa
na dzień przejęcia uprzednio posiadanego udziału) nad kwotą netto ustalonej na dzień przejęcia wartości godziwej możliwych do zidentyfikowania
nabytych aktywów i przejętych zobowiązań jest ujmowana jako wartość firmy. W przypadku, gdy koszt przejęcia jest niższy od kwoty netto ustalonej
na dzień przejęcia wartości godziwej możliwych do zidentyfikowania nabytych aktywów i przejętych zobowiązań, różnica ta ujmowana jest jako zysk
w rachunku zysków i strat na dzień przejęcia (zysk z okazyjnego nabycia). Koszty transakcyjne ujmowane są w rachunku zysków i strat
w momencie poniesienia. Udziały niekontrolujące wycenia się na moment przejęcia według proporcjonalnego udziału w aktywach netto jednostki
zależnej lub według wartości godziwej.
W przypadku utraty kontroli nad jednostką zależną w danym okresie sprawozdawczym, w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym ujmowane
są wyniki za tę część roku objętego sprawozdaniem, w którym to okresie jednostka dominująca posiadała taką kontrolę.
Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało sporządzone przy założeniu kontynuowania działalności gospodarczej
przez jednostki Grupy w dającej się przewidzieć przyszłości. W związku ze stabilnymi wynikami finansowymi i dobrą sytuacją
płynnościową, na dzień zatwierdzenia niniejszego sprawozdania finansowego nie stwierdzono istnienia okoliczności wskazujących
na zagrożenie kontynuowania działalności przez Grupę.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało sporządzone zgodnie z zasadą kosztu historycznego, z wyjątkiem aktywów
i zobowiązań finansowych wycenianych w wartości godziwej opisanych w nocie 7.
Walutą funkcjonalną spółki PGNiG S.A. i walutą prezentacji niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego jest złoty
(PLN).
Zasady rachunkowości
Pozycje wyrażone w walucie obcej
Transakcje wyrażone w walutach obcych są początkowo ujmowane według kursu waluty funkcjonalnej, obowiązującego na dzień zawarcia
transakcji.
Na koniec okresu sprawozdawczego:
Pozycje pieniężne wyrażone w walutach obcych są przeliczane po kursie waluty funkcjonalnej (ogłoszonym przez NBP), obowiązującym
na koniec okresu sprawozdawczego.
Pozycje niepieniężne wyceniane według historycznej ceny nabycia lub kosztu wytworzenia wyrażonego w walucie obcej są przeliczane
po kursie wymiany z dnia transakcji.
Różnice kursowe powstające z tytułu rozliczania pozycji pieniężnych lub z tytułu przeliczania pozycji pieniężnych po kursach innych niż te,
po których zostały one przeliczone w momencie ich początkowego ujęcia, ujmuje się w wyniku finansowym. Różnice kursowe stanowiące część
zysku/straty z wyceny instrumentu zabezpieczającego w rachunkowości zabezpieczeń ujmuje się w pozostałych całkowitych dochodach.
Dane finansowe jednostek i oddziałów znajdujących się poza granicami kraju, objętych skonsolidowanym sprawozdaniem finansowym, wymagają
przeliczenia na walutę prezentacji Grupy, tj. PLN. W tym celu dane wyrażone w walucie obcej, wynikające ze sprawozdań z sytuacji finansowej,
przeliczone są po średnim kursie obowiązującym na koniec okresu sprawozdawczego (ogłoszonym dla danej waluty przez NBP), natomiast dane
z rachunku zysków i strat – po kursie stanowiącym średnią arytmetyczną średnich kursów (ogłaszanych dla danej waluty przez NBP) na każdy
dzień kończący miesiąc roku obrotowego.
Różnice kursowe powstałe z przeliczenia aktywów i zobowiązań jednostek zagranicznych ujmowane są w pozostałych całkowitych dochodach
i kumulowane w oddzielnej pozycji kapitału własnego. W momencie zbycia podmiotu zagranicznego, zakumulowane różnice kursowe ujęte
w kapitale własnym, dotyczące danego podmiotu zagranicznego, ujmowane są w rachunku zysków i strat jako wynik na zbyciu.
W celu zabezpieczenia się przed ryzykiem zmian kursów walutowych, Grupa wykorzystuje walutowe transakcje pochodne (zasady rachunkowości
stosowane przez Grupę w odniesieniu do pochodnych instrumentów finansowych zostały przedstawione w nocie 7.2.).
Datą publikacji niniejszego sprawozdania finansowego jest 25 marca 2021 roku.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 9 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
1.2 Wpływ nowych standardów na sprawozdanie Grupy Kapitałowej
1.2.1 Zastosowane nowe i zmienione standardy i interpretacje
Na niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe miały wpływ następujące nowe i zmienione standardy oraz interpretacje,
które weszły w życie od 1 stycznia 2020 roku:
Zmiany do MSR 1 „Prezentacja sprawozdań finansowych” oraz MSR 8 „Zasady (polityka) rachunkowości, zmiany wartości
szacunkowych i korygowanie błędów” – definicja terminu „istotny”
Grupa zastosowała zmiany do MSR 1 oraz MSR 8 od 1 stycznia 2020 roku
Opis Informacje są istotne, jeżeli w racjonalny sposób można oczekiwać, że ich pominięcie, zniekształcenie lub ich nieprzejrzystość
może wpływać na decyzje głównych użytkowników sprawozdania finansowego ogólnego przeznaczenia podejmowane
na podstawie takiego sprawozdania, zawierającego informacje finansowe dotyczące konkretnej jednostki sprawozdawczej.
Istotność uzależniona jest od charakteru lub wielkości informacji bądź od obu tych czynników. Jednostka ocenia, czy informacje,
same w sobie lub w połączeniu z innymi informacjami, są istotne w kontekście całości sprawozdania finansowego.
Informacje są nieprzejrzyste, jeżeli są przekazywane w sposób, który dla głównych użytkowników sprawozdań finansowych
ma podobne skutki jak pominięcie lub zniekształcenie tych informacji.
Wpływ
wdrożenia
standardu
Zmiana definicji pojęcia „istotny” nie miało znaczącego wpływu na sprawozdanie finansowe Grupy.
Zmiany do MSSF 9 „Instrumenty finansowe”, MSR 39 „Instrumenty finansowe: ujmowanie i wycena” oraz MSSF 7 „Instrumenty
finansowe: ujawnianie informacji” – reforma IBOR
Grupa zastosowała zmiany do MSSF 9, MSR 39 oraz MSSF 7 od 1 stycznia 2020 roku
Opis Zmiany do standardów zawierają tymczasowe odstępstwa od stosowania szczególnych wymogów rachunkowości
zabezpieczeń, które umożliwiają kontynuowanie rachunkowości zabezpieczeń w okresie niepewności przed zmianą aktualnego
wskaźnika referencyjnego stopy procentowej na alternatywną stopę procentową bliską wolnej od ryzyka (RFR). Zmiany
zawierają szereg odstępstw w odniesieniu do wszystkich powiązań zabezpieczających, na które reforma wskaźnika
referencyjnego stopy procentowej wywiera bezpośredni wpływ.
Reforma wskaźnika referencyjnego stopy procentowej wywiera bezpośredni wpływ na powiązanie zabezpieczające tylko
wówczas, gdy reforma ta prowadzi do powstania niepewności co do:
wskaźnika referencyjnego stopy procentowej (określonego w umowie lub określonego inaczej niż w umowie)
wyznaczonego jako zabezpieczane ryzyko, lub
harmonogramu lub kwoty przepływów pieniężnych opartych na wskaźniku referencyjnym stopy procentowej wynikających
z pozycji zabezpieczanej lub z instrumentu zabezpieczającego.
Zastosowanie odstępstw jest obligatoryjne.
Odstępstwa dotyczą:
oceny, czy planowana transakcja (lub jej komponent) jest wysoce prawdopodobna,
oceny, czy oczekuje się, że wystąpią zabezpieczane przyszłe przepływy pieniężne, w kontekście przekwalifikowania ich do
rachunku zysków i strat,
oceny powiązania ekonomicznego pomiędzy pozycją zabezpieczaną a instrumentem zabezpieczającym,
dla każdego z powyższych, przy założeniu, że wskaźnik referencyjny stopy procentowej, na którym opierają się zabezpieczane
przepływy pieniężne (określone w umowie lub określone inaczej niż w umowie), nie ulega zmianie w wyniku reformy wskaźnika
referencyjnego stopy procentowej,
wyznaczenia komponentu pozycji jako pozycji zabezpieczanej.
Jeżeli reforma IBOR ma wpływ na komponent wskaźnika referencyjnego dla ryzyka stopy procentowej, to wymóg wyodrębnienia
komponentu ryzyka musi być spełniony wyłącznie w momencie ustanowienia powiązania zabezpieczającego. W sytuacji, gdy
instrumenty zabezpieczające i pozycje zabezpieczane mogą zostać dodane lub usunięte z otwartego portfela w ramach
realizowanej strategii zabezpieczającej, wymóg wyodrębnienia musi zostać spełniony jedynie wtedy, gdy pozycje
zabezpieczane są desygnowane przy początkowym ujęciu powiązania zabezpieczającego. W zakresie, w jakim instrument
zabezpieczający jest zmieniany w taki sposób, by przepływy pieniężne opierały się na RFR, a pozycja zabezpieczana nadal
bazuje na IBOR (lub odwrotnie), nie ma odstępstwa od konieczności wyceny i ujmowania nieefektywnej części zabezpieczenia,
które powstaje na skutek różnic w zmianie ich wartości godziwej. W przypadku braku któregokolwiek ze zdarzeń opisanych
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 10 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
w zmianach wskazanych standardów, odstępstwa są kontynuowane przez czas nieokreślony. Jeżeli jednostka desygnuje grupę
pozycji jako pozycję zabezpieczaną, wówczas wymogi dotyczące zaprzestania stosowania odstępstw stosuje się indywidualnie
do każdej pozycji z grupy.
Wpływ
wdrożenia
standardu
W pierwszym etapie wdrożenia reforma stawek referencyjnych dotyczy przede wszystkim procesu rachunkowości zabezpieczeń
instrumentów zabezpieczających stopę procentową. W związku z tym, że Grupa nie posiada na dzień 31 grudnia 2020 roku
powiązań zabezpieczających dla tego typu instrumentów, w tym zakresie reforma IBOR nie będzie miała wpływu
na sprawozdanie finansowe Grupy.
W kolejnym etapie reformy, w związku z zastąpieniem stawek IBOR stawkami wolnymi od ryzyka, Grupa może odnotować
marginalny wpływ na wycenę instrumentów finansowych opartych o stawki IBOR. Tabela A przedstawia sumy wartości netto
posiadanych instrumentów finansowych indeksowanych do stopy zmiennej w podziale na obecne stawki referencyjne.
Zmiany do MSSF 16 „Leasing”- Ulgi w czynszach związane z COVID-19
Grupa zastosowała zmiany do MSSF 16 od 1 czerwca 2020 roku
Opis Zmiana do MSSF 16 „Leasing” dotyczy sposobu ujęcia ulg w płatnościach czynszu udzielonych leasingobiorcom w wyniku
pandemii COVID-19. Leasingobiorca może skorzystać z praktycznego rozwiązania polegającego na nieprzeprowadzaniu oceny,
czy ulga w czynszu udzielona w wyniku COVID-19 stanowi zmianę leasingu. Leasingobiorca, który korzysta z praktycznego
rozwiązania, ujmuje wszelkie zmiany opłat leasingowych wynikające z ulgi w czynszu w taki sam sposób, w jaki ująłby je, gdyby
zmiana ta nie stanowiła zmiany leasingu.
Praktyczne rozwiązanie może być zastosowane jedynie do ulg w czynszach przyznawanych bezpośrednio w związku pandemią
COVID-19 i tylko wtedy, gdy spełniono wszystkie poniższe warunki:
zmiana opłat leasingowych prowadzi do zaktualizowanego wynagrodzenia za leasing, które jest zasadniczo takie samo
bądź niższe niż wynagrodzenie za leasing obowiązujące bezpośrednio przed tą zmianą,
jakiekolwiek obniżenie opłat leasingowych dotyczy jedynie płatności pierwotnie wymagalnych w dniu 30 czerwca 2021 roku
lub przed tą datą,
inne warunki leasingu nie zostały znacząco zmienione.
Wpływ
wdrożenia
standardu
W 2020 roku Grupa nie otrzymała ulg w czynszach związanych z pandemią COVID-19, w związku z tym zmiany do MSSF 16
nie mają wpływu na skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy.
Tabela A - Wartości netto posiadanych instrumentów finansowych indeksowanych do stopy zmiennej w podziale na obecne stawki
referencyjne
Stawka referencyjna
Ekspozycja
Długoterminowe
Krótkoterminowe
Aktywa finansowe
405
114
WIBOR 1M
-
102
WIBOR 3M
35
5
WIBOR 6M
370
7
Zobowiązania finansowe
1 854
250
WIBOR 1M
239
44
EONIA
-
113
EURIBOR 1M
-
92
EURIBOR 3M
845
-
LIBOR 3M
770
1
Pochodne instrumenty finansowe
45
-
WIBOR 3M
45
-
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 11 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
2. Opis Grupy Kapitałowej i segmenty sprawozdawcze
2.1 Główne informacje o Grupie i segmentach sprawozdawczych
Skonsolidowane sprawozdanie zawiera dane Jednostki Dominującej oraz:
14 jednostek bezpośrednio zależnych od PGNiG,
9 jednostek pośrednio zależnych od PGNiG.
PGNiG S.A. posiada 100% udziałów w konsolidowanych spółkach zależnych, poza jednostką PGNiG GAZOPROJEKT S.A.,
w której PGNiG posiada 93,73% udziałów.
W przypadku podmiotu Polski Gaz Towarzystwo Ubezpieczeń Wzajemnych, PGNiG jest jedynym Członkiem Kapitałowym
i posiada 100% udziałów w kapitale zakładowym, pozostali Członkowie Towarzystwa posiadają udziały w kapitale rezerwowym.
Udziały niedające kontroli, występujące w jednostkach zależnych, nie stanowią istotnych kwot.
W ramach Grupy Kapitałowej identyfikuje się 5 segmentów sprawozdawczych.
Poniżej przedstawiono podział jednostek Grupy Kapitałowej PGNiG, konsolidowanych metodą pełną, na poszczególne segmenty
sprawozdawcze. Więcej informacji na temat struktury Grupy Kapitałowej znaleźć można w Sprawozdaniu Zarządu z działalności
PGNiG S.A. i Grupy Kapitałowej PGNiG.
Rysunek 1 Struktura Grupy wg segmentów sprawozdawczych
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 12 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Segmenty sprawozdawcze zostały ustalone w oparciu o rodzaj działalności prowadzonej przez jednostki Grupy. Poszczególne
segmenty operacyjne zostały zagregowane do segmentów sprawozdawczych na podstawie kryteriów agregacji wskazanych
w tabeli poniżej. Głównym decydentem operacyjnym (CODM) jest Zarząd Jednostki Dominującej.
Segment Opis segmentu Segmenty operacyjne i kryteria agregacji
Poszukiwanie
i wydobycie
Podstawową działalnością segmentu jest
pozyskanie węglowodorów ze złóż
i przygotowanie produktów do sprzedaży.
Segment obejmuje proces poszukiwania
i wydobycia gazu ziemnego i ropy naftowej
ze złóż, poczynając od przeprowadzenia analiz
geologicznych, badań geofizycznych i wierceń,
po zagospodarowanie i eksploatację złóż.
Segment sprzedaje gaz ziemny podmiotom
spoza GK PGNiG, jak również do innych
segmentów GK PGNiG. Ponadto prowadzi
sprzedaż ropy naftowej i innych produktów
w kraju i za granicą.
Segmenty operacyjne wchodzące w skład tego segmentu
sprawozdawczego to PGNiG S.A. (w części zajmującej się
poszukiwaniem i wydobyciem węglowodorów) oraz poszczególne
spółki Grupy Kapitałowej wskazane na Rysunku 1.
Główne przesłanki stanowiące podstawę do dokonania agregacji
segmentów operacyjnych do segmentu sprawozdawczego to:
podobieństwo produktów i usług, natury procesu produkcji, rodzaju
klientów oraz podobieństwo ekonomiczne (ekspozycja na jednolite
ryzyko rynkowe, znajdująca odzwierciedlenie w skorelowanych
wynikach (marżach) uzyskiwanych przez poszczególne segmenty
operacyjne wchodzące w skład segmentu sprawozdawczego).
Obrót
i magazynowanie
Segment prowadzi sprzedaż gazu ziemnego
importowanego, wydobywanego ze złóż
oraz zakupionego na giełdach gazu,
wykorzystuje podziemne magazyny gazu na
potrzeby handlowe (magazyny gazu
zlokalizowane w Mogilnie, Wierzchowicach,
Kosakowie, Husowie, Brzeźnicy, Strachocinie,
w Swarzowie i w systemie magazynowym na
Ukrainie) oraz prowadzi działalność w obszarze
obrotu energią elektryczną.
Segmenty operacyjne wchodzące w skład tego segmentu
sprawozdawczego to PGNiG S.A. (w części zajmującej się obrotem
paliwem gazowym i energią elektryczną) oraz poszczególne spółki
Grupy Kapitałowej wskazane na Rysunku 1.
Segment wykorzystuje podziemne magazyny gazu w Polsce w celu
zapewnienia bezpieczeństwa energetycznego kraju oraz budowy
portfela gazu odpowiadającemu zapotrzebowaniu, które podlega
wahaniom sezonowym.
Główne przesłanki stanowiące podstawę do dokonania agregacji
segmentów operacyjnych do segmentu sprawozdawczego to:
podobieństwo produktów i usług, podobieństwo w zakresie rodzaju
klientów odbierających produkty/usługi oraz podobna
charakterystyka ekonomiczna.
Dystrybucja
Podstawową działalność segmentu stanowi
dystrybucja gazu ziemnego siecią dystrybucyjną
do odbiorców indywidualnych, przemysłowych
i hurtowych oraz eksploatacja, remonty
i rozbudowa sieci dystrybucyjnej.
Segment operacyjny pokrywa się z segmentem sprawozdawczym
Dystrybucja, w jego skład wchodzi Polska Spółka Gazownictwa
Sp. z o.o. oraz spółki od niej zależne, wskazane na Rysunku 1.
Wytwarzanie
Segment obejmuje swym zakresem działalność
polegającą na wytwarzaniu oraz sprzedaży
energii elektrycznej i ciepła.
Segmenty operacyjne wchodzące w skład tego segmentu
sprawozdawczego to spółka PGNiG TERMIKA S.A. oraz jej spółki
zależne.
Główne przesłanki stanowiące podstawę do dokonania agregacji
segmentów operacyjnych do segmentu sprawozdawczego
to podobieństwo sprzedawanych produktów i usług, podobieństwo
w zakresie rodzaju klientów odbierających produkty/usługi oraz
podobna charakterystyka ekonomiczna.
Pozostałe
segmenty
Segment obejmuje działalności niekwalifikujące
się do wymienionych wcześniej segmentów,
tj. PGNiG S.A. w części odpowiadającej
centrum korporacyjnemu, projektowanie i
realizacja obiektów budowlanych oraz maszyn
i urządzeń dla sektora górniczego oraz
paliwowo-energetycznego, a także świadczenie
usług z zakresu branży hotelarskiej
i ubezpieczeniowej.
Segmentami operacyjnymi w tym segmencie sprawozdawczym
jest PGNiG S.A. (w części zajmującej się obsługą korporacyjną
innych segmentów sprawozdawczych) oraz jednostki Grupy
Kapitałowej nie kwalifikujące się do wymienionych wcześniej
segmentów sprawozdawczych, przedstawione na Rysunku 1.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 13 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
2.2 Dane liczbowe dotyczące segmentów sprawozdawczych.
2020
Poszukiwanie i
wydobycie
Obrót i
magazynowanie
Dystrybucja Wytwarzanie
Pozostałe segmenty
Suma
Uzgodnienie do danych
skonsolidowanych*
Razem
Sprzedaż na rzecz klientów zewnętrznych
2 754
29 850
4 603
1 844
146
39 197
Sprzedaż między segmentami
1 858
793
81
929
338
3 999
Przychody razem
4 612
30 643
4 684
2 773
484
43 196
(3 999)
39 197
EBITDA
927
9 580
2 157
930
(546)
13 048
(39)
13 009
Amortyzacja
(1 248)
(223)
(1 094)
(795)
(64)
(3 424)
-
(3 424)
Zysk na działalności operacyjnej (EBIT)
(321)
9 357
1 063
135
(610)
9 624
(39)
9 585
Odpisy rzeczowego majątku trwałego,
wartości niematerialnych, prawa do użytkowania
aktywów oraz ich odwrócenie
(1 683)
(5)
(5)
(7)
(86)
(1 786)
-
(1 786)
Wynik z inwestycji w jednostkach wycenianych
metodą praw własności
(609)
-
-
-
14
(595)
-
(595)
Wydatki pieniężne z tytułu nabycia rzeczowego
majątku trwałego i WN
(2 397)
(49)
(2 763)
(507)
(116)
(5 832)
37
(5 795)
Rzeczowe aktywa trwałe
14 994
3 153
18 588
5 476
651
42 862
(297)
42 565
Zatrudnienie**
6 534
3 026
11 517
1 817
1 714
24 608
*Eliminacje i korekty konsolidacyjne
**Bez zatrudnienia w spółkach wycenianych metodą praw własności
2019
Poszukiwanie i
wydobycie
Obrót i
magazynowanie
Dystrybucja Wytwarzanie
Pozostałe segmenty
Suma
Uzgodnienie do danych
skonsolidowanych*
Razem
Sprzedaż na rzecz klientów zewnętrznych
3 351
32 415
4 481
1 606
170
42 023
Sprzedaż między segmentami
2 471
835
106
959
330
4 701
Przychody razem
5 822
33 250
4 587
2 565
500
46 724
(4 701)
42 023
EBITDA
3 360
(470)
1 995
856
(258)
5 483
21
5 504
Amortyzacja
(1 056)
(214)
(1 015)
(707)
(64)
(3 056)
-
(3 056)
Zysk na działalności operacyjnej (EBIT)
2 304
(684)
980
149
(322)
2 427
21
2 448
Odpisy rzeczowego majątku trwałego,
wartości niematerialnych, prawa do użytkowania
aktywów oraz ich odwrócenie
(613)
(5)
6
-
(47)
(659)
-
(659)
Wynik z inwestycji w jednostkach wycenianych
metodą praw własności
(239)
-
-
-
4
(235)
-
(235)
Wydatki pieniężne z tytułu nabycia rzeczowego
majątku trwałego i WN
(2 446)
(79)
(2 265)
(1 074)
(146)
(6 010)
(59)
(6 069)
Rzeczowe aktywa trwałe
14 576
3 325
16 455
5 239
653
40 248
(246)
40 002
Zatrudnienie**
6 746
3 061
11 482
1 833
1 663
24 785
*Eliminacje i korekty konsolidacyjne
**Bez zatrudnienia w spółkach wycenianych metodą praw własności
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 14 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Dane na temat segmentów sporządzane są zgodnie z zasadami rachunkowości stosowanymi w niniejszym skonsolidowanym
sprawozdaniu finansowym.
Zarząd analizuje wyniki segmentów korzystając z podstawowych mierników wyników, tj.: zysk netto segmentu, a także kluczowych
wskaźników efektywności takich jak EBITDA, który nie stanowi miernika wystandaryzowanego.
Definicja wskaźnika EBITDA oraz sposób jego kalkulacji, stosowany przez Grupę, został przedstawiony poniżej.
Definicja przyjęta przez Grupę:
EBITDA - Zysk przed opodatkowaniem z wyłączeniem kosztów finansowych netto, udziału w wynikach inwestycji w jednostkach wycenianych
metodą praw własności oraz amortyzacji.
Wykres 1 Struktura EBITDA w podziale na segmenty (w mld PLN)
Więcej informacji na temat działalności poszczególnych segmentów zaprezentowano w Sprawozdaniu Zarządu z działalności
PGNiG S.A. i Grupy Kapitałowej PGNiG.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 15 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
2.3 Przychody ze sprzedaży w podziale na segmenty.
2020
Poszukiwanie i
wydobycie
Obrót i
magazynowanie
Dystrybucja Wytwarzanie
Pozostałe
segmenty
Uzgodnienie do
danych
skonsolidowanych*
Razem
Przychody ze sprzedaży gazu
ziemnego**, w tym:
2 512
27 135
-
-
-
(1 932)
27 715
Gaz wysokometanowy
1 437
25 175
-
-
-
(1 493)
25 119
Gaz zaazotowany
1 053
776
-
-
-
(432)
1 397
Gaz LNG
22
72
-
-
-
(9)
85
Gaz CNG
-
50
-
-
-
2
52
Korekta sprzedaży gazu z tytułu transakcji
zabezpieczających
-
1 062
-
-
-
-
1 062
Przychody ze sprzedaży pozostałe**, w
tym:
2 100
3 508
4 684
2 773
484
(2 067)
11 482
Dystrybucja gazu i ciepła
-
-
4 389
78
-
(73)
4 394
Ropa naftowa łącznie z gazoliną
1 412
-
-
-
-
-
1 412
Gaz NGL
79
-
-
-
-
-
79
Sprzedaż ciepła
-
-
-
1 469
-
-
1 469
Sprzedaż energii elektrycznej
-
2 858
-
1 053
-
(1 110)
2 801
Przychody ze sprzedaży usług:
- wiertniczo-serwisowych
108
-
-
-
-
(5)
103
- geofizyczno-geologicznych
119
-
-
-
-
-
119
- budowlano-montażowych
31
2
-
-
100
(81)
52
- opłaty przyłączeniowej
-
-
234
-
-
-
234
- pozostałych
53
145
38
18
359
(281)
332
Inne**
298
503
23
155
25
(517)
487
Przychody ogółem
4 612
30 643
4 684
2 773
484
(3 999)
39 197
2019
Poszukiwanie i
wydobycie
Obrót i
magazynowanie
Dystrybucja Wytwarzanie
Pozostałe
segmenty
Uzgodnienie do
danych
skonsolidowanych*
Razem
Przychody ze sprzedaży gazu
ziemnego**, w tym:
3 117
30 008
-
-
-
(2 695)
30 430
Gaz wysokometanowy
1 929
28 455
-
-
-
(2 099)
28 285
Gaz zaazotowany
1 157
879
-
-
-
(589)
1 447
Gaz LNG
31
60
-
-
-
(8)
83
Gaz CNG
-
44
-
-
-
1
45
Korekta sprzedaży gazu z tytułu transakcji
zabezpieczających
-
570
-
-
-
-
570
Przychody ze sprzedaży pozostałe**, w
tym:
2 705
3 242
4 587
2 565
500
(2 006)
11 593
Dystrybucja gazu i ciepła
-
-
4 208
75
-
(40)
4 243
Ropa naftowa łącznie z gazoliną
2 017
-
-
-
-
-
2 017
Gaz NGL
95
-
-
-
-
-
95
Sprzedaż ciepła
-
-
1
1 330
-
-
1 331
Sprzedaż energii elektrycznej
-
2 488
-
997
-
(1 027)
2 458
Przychody ze sprzedaży usług:
- wiertniczo-serwisowych
133
-
-
-
-
(4)
129
- geofizyczno-geologicznych
144
-
-
-
-
-
144
- budowlano-montażowych
46
2
-
-
96
(71)
73
- opłaty przyłączeniowej
-
-
208
-
-
-
208
- pozostałych
26
222
28
36
377
(280)
409
Inne**
244
530
142
127
27
(584)
486
Przychody ogółem
5 822
33 250
4 587
2 565
500
(4 701)
42 023
*Eliminacje i korekty konsolidacyjne
**W bieżącym okresie spółka dokonała zmiany prezentacji przychodów ze sprzedaży gazu propan-butan - przychody ze sprzedaży tego produktu zostały przeniesione
z pozycji „Przychody ze sprzedaży gazu ziemnego” (poprzednio „Przychody ze sprzedaży gazu”) do pozycji „Przychody ze sprzedaży pozostałe”. Dane porównawcze
za okres zakończony 31 grudnia 2019 roku zostały skorygowane o 66 mln PLN.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 16 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
2.4 Inwestycje w jednostkach wycenianych metodą praw własności
Zasady rachunkowości
Wspólne ustalenia umowne
Wspólne ustalenie umowne obejmują:
wspólne działania (opisane w nocie 8.5.)
wspólne przedsięwzięcia.
Grupa jako wspólnik wspólnego przedsięwzięcia w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym ujmuje swój udział we wspólnym przedsięwzięciu
jako inwestycję i wycenia tę inwestycję przy użyciu metody praw własności.
Zgodnie z metodą praw własności, inwestycje ujmuje się początkowo według ceny nabycia, a następnie uwzględnia się udział Grupy w zmianach
aktywów netto, jakie wystąpiły od dnia objęcia współkontroli do dnia bilansowego, pomniejszonych o utratę wartości. Straty jednostek
współzależnych przekraczające wartość udziału Grupy nie są rozpoznawane. Niezrealizowane zyski i straty wynikające z transakcji pomiędzy
Grupą a jednostką współzależną podlegają włączeniom konsolidacyjnym zgodnie z udziałem Grupy w kapitałach jednostki współzależnej. Metodą
praw własności w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym GK PGNiG wycenia się również spółki stowarzyszone, na które GK PGNiG wywiera
znaczący wpływ.
Znaczący wpływ
Jeżeli jednostka posiada bezpośrednio lub pośrednio (np. poprzez jednostki zależne) 20% lub więcej praw głosu w jednostce, w której dokonano
inwestycji, to zakłada się, że jednostka wywiera znaczący wpływ na tę jednostkę, chyba, że można w sposób oczywisty wykazać, że jest inaczej.
Natomiast, jeśli jednostka posiada bezpośrednio lub pośrednio (np. poprzez jednostki zależne) mniej niż 20% głosów w jednostce, w której
dokonano inwestycji, to zakłada się, że nie wywiera ona na tę jednostkę znaczącego wpływu, chyba że można w sposób oczywisty taki wpływ
wykazać. Posiadanie kontrolnego pakietu lub znaczącej części udziałów przez innego inwestora nie wyklucza możliwości wywierania znaczącego
wpływu przez jednostkę.
Istotne szacunki
Utrata wartości inwestycji we wspólnym przedsięwzięciu SGT EUROPOL GAZ S.A.
Jednostka Dominująca przeprowadza na koniec każdego okresu sprawozdawczego analizę pod kątem utraty wartości inwestycji w SGT EUROPOL
GAZ S.A. (jednostka współzależna wyceniana metodą praw własności), ustalając wartość użytkową inwestycji metodą zdyskontowanych
przepływów pieniężnych. Wycena została sporządzona zgodnie z postanowieniami Protokołu Międzyrządowego z dnia 29 października 2010 roku,
które zawierają oczekiwany wynik netto spółki.
Wartość spółki ustalona przy zastosowaniu metody zdyskontowanych przepływów pieniężnych na dzień 31 grudnia 2020 roku kształtuje się
na poziomie 840 mln PLN.
Do wyliczeń przyjęto, że wynik SGT EUROPOL GAZ S.A. (EUROPOL GAZ) w latach 2011 – 2021 będzie wynosił 21 mln PLN rocznie.
Zdyskontowane przepływy obejmują wszystkie przepływy gotówkowe generowane przez EUROPOL GAZ, w tym również przepływy związane
z obsługą oprocentowanych obcych źródeł finansowania (koszty odsetkowe oraz spłatę kapitału kredytów i pożyczek) oraz inne znane emitentowi
ryzyka. Przepływy pieniężne zdyskontowano stopą 5,35% w ujęciu realnym.
W związku z tym, że na koniec 2020 roku, wynik wyceny metodą praw własności udziałów w spółce EUROPOL GAZ przez Jednostkę Dominującą
wyniósł 1 788 mln PLN, w bieżącym okresie sprawozdawczym utworzono odpis z tego tytułu o kwotę 31 mln PLN, zrównujący wycenę metodą praw
własności do wyceny wynikającej z zastosowania wyceny metodą zdyskontowanych przepływów pieniężnych.
Wynik przeprowadzonego testu na utratę wartości charakteryzuje się wrażliwością na przyjęte założenia dotyczące przyszłych przepływów
pieniężnych (uzależnionych od realizacji przez spółkę postanowień Protokołu Międzyrządowego w zakresie osiąganego wyniku netto w kolejnych
latach) oraz stopy dyskontowej. Zmiany założeń wynikające z aktualizacji prognoz finansowych spółki oraz zmiany stopy dyskontowej wynikające
z uwarunkowań zewnętrznych, jak i z działalności samego podmiotu, mogą istotnie wpłynąć na wartość spółki w przyszłości.
Utrata wartości inwestycji we wspólnym przedsięwzięciu Polska Grupa Górnicza S.A.
Współkontrola Grupy Kapitałowej PGNiG nad wspólnym przedsięwzięciem w spółce Polska Grupa Górnicza S.A. (PGG) realizowana jest poprzez
posiadane przez spółkę PGNiG TERMIKA S.A. (spółka zależna od PGNiG S.A.) akcje spółki PGG. W trakcie roku 2020 przeprowadzono test pod
kątem utraty wartości inwestycji w spółce PGG; głównymi przesłankami były:
założenia Polityki Energetycznej Polski,
spadek przyszłych przewidywanych przepływów pieniężnych, spowodowany zmniejszeniem prognozy wydobycia węgla,
utrzymywanie zatrudnienia w spółce wyższego od planowanego,
wpływ epidemii COVID-19 na wyniki spółki.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 17 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
W wyniku przeprowadzonego testu ustalono wartość użytkową posiadanych przez Grupę Kapitałową akcji spółki PGG na koniec 2020 roku
w wysokości 0 PLN, co oznacza obciążenie wyniku finansowego Grupy Kapitałowej PGNiG za 2020 rok z tego tytułu kwotą w wysokości
260 mln PLN (w 2019 roku wartość odpisu obciążającego wynik GK PGNiG z tego tytułu wyniosła 143 mln PLN). Test wyznaczający nową wartość
użytkową akcji spółki PGG przeprowadzono metodą zdyskontowanych przepływów pieniężnych. Więcej informacji na temat dokonanego odpisu
można znaleźć w nocie 2.4.1.
Wynik przeprowadzonego testu na utratę wartości charakteryzuje się wrażliwością na przyjęte założenia dotyczące przyszłych przepływów
pieniężnych (planowany poziom wydobycia węgla, skorelowany z przyjęciem założeń polityki energetycznej Polski, poziom zatrudnienia i związane
z nim koszty pracy) oraz stopy dyskontowej. Zmiany założeń wynikające z aktualizacji prognoz finansowych spółki oraz zmiany stopy dyskontowej
wynikające z uwarunkowań zewnętrznych, jak i z działalności samego podmiotu, mogą istotnie wpłynąć na wartość spółki w przyszłości.
2.4.1 Istotne ograniczenia dotyczące możliwości transferu środków do Grupy z tytułu udziałów we
wspólnych przedsięwzięciach
Polska Grupa Górnicza S.A.
Obowiązująca spółkę Polska Grupa Górnicza S.A. (PGG) umowa programu emisji obligacji zezwala na dokonywanie wypłat z tytułu
dywidendy tylko wtedy, gdy spełnione są łącznie następujące warunki:
za okres, za który ma być wypłacona dywidenda, nastąpi wcześniejszy wykup części obligacji z poszczególnych transz;
nie ma naruszenia założonych wskaźników: dług netto/EBITDA pomniejszonego o odtworzeniowe nakłady inwestycyjne
(za ostatni kwartał), DSCR (stosunek środków pieniężnych dostępnych do obsługi zadłużenia do wymagalnego zadłużenia –
za ostatni roczny okres) i wskaźnika przyszłych wpływów (za ostatni kwartał);
płatność nie spowoduje naruszenia prognozowanych wskaźników do dnia wykupu obligacji;
dywidenda zostanie wypłacona wspólnikom oraz obligatariuszom obligacji partycypacyjnych w proporcji wskazanej
w warunkach emisji obligacji partycypacyjnych.
Elektrociepłownia Stalowa Wola S.A. (ECSW)
W dniu 8 marca 2018 roku spółka Elektrociepłownia Stalowa Wola S.A. podpisała umowę pożyczki z Bankiem Gospodarstwa
Krajowego (BGK) oraz PGNiG, w kwocie po 450 mln PLN z każdym, z przeznaczeniem na refinansowanie długu oraz
sfinansowanie budowy bloku gazowo-parowego w Stalowej Woli. W dniu 30 września 2020 roku blok gazowo-parowy oddano do
eksploatacji. Data spłaty pożyczki przypada na 14 czerwca 2030 roku.
Obowiązujące ECSW umowa pożyczki udzielonej przez BGK oraz PGNiG oraz Umowa Podporządkowania zawarta między ECSW
a PGNiG, PGNiG Termika S.A., Tauron Polska Energia S.A., Tauron Wytwarzanie S.A. i BGK skutkują tym, że ECSW nie może:
ogłosić ani wypłacić żadnego wynagrodzenia, dywidendy, opłaty ani innej wypłaty z wynikającej z podziału zysków (czy też
odsetek od niewypłaconego wynagrodzenia, dywidendy, opłaty bądź innej wypłaty wynikającej z podziału zysków, w gotówce
czy też w formie rzeczowej) z tytułu posiadanych akcji;
spłacić ani podzielić dywidendy bądź kwot niepodzielonych zysków, do czasu spłaty pożyczki na rzecz BGK oraz PGNiG S.A.
(zadłużenia senioralnego).
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 18 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Poniżej przedstawiono informacje dotyczące jednostek wycenianych metodą praw własności.
2020
2019
Jednostki wyceniane metodą praw własności
Jednostki wyceniane metodą praw własności
SGT
EUROPOL
GAZ S.A.
Polska
Grupa
Górnicza
Sp. z o.o.
Elektrociepłown
ia Stalowa Wola
S.A.
GK Polimex-
Mostostal S.A.
SGT
EUROPOL
GAZ S.A.
Polska
Grupa
Górnicza Sp.
z o.o.
Elektrociepłow
nia Stalowa
Wola S.A.
GK Polimex-
Mostostal S.A.
Stan na początek okresu
840
612
-
112
840
858
-
108
Zmiany ujęte w wyniku z inwestycji
w jednostkach wycenianych metodą
praw własności, w tym:
Udział w wyniku finansowym
26
(375)
(158)
16
28
(87)
(192)
4
Eliminacja zysków niezrealizowanych
pomiędzy Grupą a wspólnym
przedsięwzięciem
5
27
42
(2)
-
4
-
-
Spisanie wartości firmy
-
(1)
-
-
-
(13)
-
-
Odwrócenie ujemnej wartości udziałów *
wycenianych metodą praw własności
-
-
116
-
-
-
192
-
Odpis z tytułu utraty wartości
(31)
(260)
-
-
(28)
(143)
-
-
Zmiany ujęte w innych całkowitych
dochodach z inwestycji w jednostkach
wycenianych metodą praw własności.
-
(3)
-
-
-
(7)
-
-
Stan na koniec okresu
840
-
-
126
840
612
-
112
* odwrócenie związane z udziałem w stratach jednostki wyższym niż wartość udziału w jednostce współkontrolowanej w księgach GK PGNiG (MSR 28.38). Na dzień 31
grudnia 2020 roku GK PGNiG nie przyjęła na siebie prawnego lub zwyczajowo oczekiwanego obowiązku ani nie dokonała płatności w imieniu spółki Elektrociepłownia
Stalowa Wola S.A.
2020
2019
SGT EUROPOL
GAZ S.A.*
Polska Grupa
Górnicza Sp. z
o.o.**
GK Polimex-
Mostostal S.A.***
SGT EUROPOL
GAZ S.A.*
Polska Grupa
Górnicza Sp. z
o.o.**
GK Polimex-
Mostostal S.A.***
Udział Grupy PGNiG w kapitale spółki
51,18%
20,43%
16,48%
51,18%
20,43%
16,48%
Podstawowa działalność Przesył gazu
Wydobycie
węgla
Budownictwo Przesył gazu
Wydobycie
węgla
Budownictwo
Podstawowe dane finansowe****
Aktywa trwałe
1 039
9 423
765
1 453
10 220
809
Aktywa obrotowe
3 064
1 770
1 390
2 490
2 226
964
w tym: środki pieniężne i ich ekwiwalenty
318
259
408
2 284
555
276
Zobowiązania długoterminowe
10
2 704
214
13
4 695
316
w tym: długoterminowe zobowiązania finansowe
-
331
134
-
2 510
388
Zobowiązania krótkoterminowe
117
6 626
1 175
66
4 040
780
w tym: krótkoterminowe zobowiązania finansowe
-
2 414
305
-
476
22
Aktywa netto
3 976
1 863
766
3 864
3 711
677
Przychody ze sprzedaży
893
7 476
1 498
875
9 012
1 477
Amortyzacja
(328)
(2 043)
(38)
(327)
(2 246)
(32)
Dochody z tytułu odsetek
16
24
3
42
34
3
Koszty odsetek
-
(130)
(24)
-
(137)
(23)
Podatek dochodowy
(16)
373
(10)
(13)
55
(1)
Zysk/(Strata) netto
43
(1 838)
91
46
(427)
(4)
Pozostałe całkowite dochody
-
(11)
(4)
-
(36)
3
Wartość inwestycji
Udział w aktywach netto
2 035
381
126
1 978
758
112
Dostosowanie do zasad rachunkowości Grupy
(70)
-
(14)
(39)
-
(16)
Eliminacja zysków niezrealizowanych pomiędzy
Grupą a wspólnym przedsięwzięciem
(177)
23
(3)
(182)
(3)
(1)
Wartość firmy
6
13
17
6
13
17
Odpis wartości firmy
(6)
(13)
-
(6)
(13)
-
Odpis z tytułu utraty wartości
(948)
(404)
-
(917)
(143)
-
Wartość inwestycji w skonsolidowanym
sprawozdaniu z sytuacji finansowej
840
-
126
840
612
112
*Uchwały Walnego Zgromadzenia podejmowane są większością 3/4 (trzech czwartych) głosów obecnych na Walnym Zgromadzeniu. Uchwały mogą być podejmowane,
jeśli w Walnym Zgromadzeniu uczestniczą wszyscy akcjonariusze-założyciele, z których każdy posiada nie mniej niż 30% akcji.
**Udział pośredni PGNiG S.A. przez spółkę PGNiG TERMIKA S.A., która ma prawo do powołania jednego członka Rady Nadzorczej oraz możliwość blokowania
istotnych decyzji.
***Udział pośredni PGNiG S.A. przez spółkę PGNiG Technologie S.A., która zgodnie z porozumieniem dotyczącym inwestycji w Polimex-Mostostal S.A. zakłada m.in.
uzgadnianie, w drodze głosowania, wspólnego stanowiska przy podejmowaniu kluczowych decyzji będących w gestii Zgromadzenia Wspólników i Rady Nadzorczej
Polimex-Mostostal S.A., w tym ustalanie składu osobowego Zarządu Polimex-Mostostal S.A.
**** Dane finansowe dla GK Polimex-Mostostal S.A. za 11 miesięcy danego roku. Od roku 2020 dane za 11 miesięcy danego roku oraz grudzień roku poprzedniego.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 19 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
3. Noty objaśniające do rachunku zysków i strat
3.1 Przychody ze sprzedaży
Zasady rachunkowości
Przychody z umów z klientami
Grupa generuje przychody przede wszystkim z obrotu gazem ziemnym wysokometanowym i zaazotowanym, produkcji i sprzedaży energii
elektrycznej i ciepła oraz sprzedaży wydobytej ropy naftowej.
Przedmiotem działania Grupy jest również świadczenie usług, takich jak: dystrybucja paliw gazowych, magazynowanie paliw gazowych, usługi
geofizyczno – geologiczne, usługi przyłączeniowe, wiertnicze, serwisowe, budowlano-montażowe i inne.
Grupa ujmuje przychody zgodnie z modelem pięciu kroków:
1. Identyfikacja umowy;
2. Identyfikacja poszczególnych zobowiązań do wykonania świadczenia;
3. Ustalenie ceny transakcyjnej (wynagrodzenia);
4. Przypisanie ceny transakcyjnej do poszczególnych zobowiązań do wykonania świadczenia;
5. Ujęcie przychodu w momencie realizacji zobowiązania wynikającego z umowy.
Zgodnie z MSSF 15, gdy w proces dostarczania towarów lub usług klientowi zaangażowany jest inny podmiot to należy ustalić charakter związku
z klientem: zleceniodawca vs. agent (pośrednik). Podstawową przesłanką w identyfikacji zobowiązań do wykonania świadczenia jest ocena roli jaką
pełni spółka Grupy w wykonywaniu zobowiązań. Rola określana jako zleceniodawca vs. agent jest oceniana na podstawie analizy np. tego, kto
kontroluje przyrzeczone dobra lub usługi przed ich ostatecznym przekazaniem do klienta. Spółki Grupy oceniły swoją pozycję jako zleceniodawcy
vs. agent w odniesieniu do poszczególnych dóbr lub usług pod względem sprawowania nad nimi kontroli przed ich przekazaniem do klienta.
Spółki Grupy, które zidentyfikowały dobra lub usługi, dla których pełnią rolę pośrednika (agenta), prezentują przychody w kwocie wynagrodzenia
netto, do którego będą uprawnione w zamian za zapewnienie dostarczenia dóbr lub usług przez inny podmiot.
Grupa, jako podmiot nie mający wpływu na główne cechy świadczonych usług i ich cenę, pełni rolę pośrednika (agenta) w zakresie usług przesyłu
gazu i dystrybucji energii elektrycznej. Spółki Grupy, zawierając umowy kompleksowe z klientami, nie ponoszą głównej odpowiedzialności
za realizację usług przesyłowych i dystrybucyjnych, tym samym nie mają wpływu na główne cechy świadczonych usług oraz nie mogą swobodnie
ustalać ich ceny, co oznacza, że pośredniczą w ich sprzedaży. Zobowiązanie do wykonania usług przesyłowych i dystrybucyjnych realizowane jest
w tym samym momencie czasowym, w którym następuje dostawa gazu lub energii elektrycznej.
Grupa ujmuje przychód w momencie, gdy spełnia ona zobowiązanie do wykonania świadczenia poprzez przekazanie przyrzeczonych dóbr lub usług
klientowi (czyli w momencie objęcia kontroli przez klienta nad tym towarem lub usługą).
Grupa ujmuje jako przychód kwotę równą cenie transakcyjnej (z wyłączeniem szacowanych wartości zmiennego wynagrodzenia, które podlegają
ograniczeniom), która została przypisana do danego zobowiązania do wykonania świadczenia.
Cena transakcyjna to zawarta w umowie kwota wynagrodzenia, której oczekuje jednostka w zamian za przekazanie przyrzeczonych towarów
lub usług klientowi. Cena transakcyjna jest korygowana o skutki zmiany wartości pieniądza w czasie, jeżeli umowa zawiera znaczący komponent
finansowania, a także w przypadku wszelkich wynagrodzeń płatnych na rzecz klienta. Jeżeli wynagrodzenie jest zmienne, Grupa szacuje kwotę
wynagrodzenia, do której będzie uprawniona w zamian za przyrzeczone towary lub usługi. Szacowana kwota zmiennego wynagrodzenia będzie
zawarta w cenie transakcyjnej tylko w takim zakresie, w jakim jest wysoce prawdopodobne, że nie nastąpi wyksięgowanie znaczącej kwoty
łącznych przychodów w momencie, gdy zniknie niepewność związana ze zmiennym wynagrodzeniem.
Zgodnie z MSSF 15 kwoty należne klientom z tytułu zwrotu wynagrodzenia są prezentowane jako zobowiązanie z tytułu umów.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 20 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Istotne szacunki
Szacowanie sprzedaży gazu
W celu prawidłowego zaliczenia przychodów ze sprzedaży gazu do właściwego okresu sprawozdawczego, na koniec okresu sprawozdawczego
dokonywane jest doszacowanie sprzedaży w zakresie ilości i wartości gazu dostarczonego, a niezafakturowanego do odbiorców indywidualnych
(w grupach taryfowych małego poboru: 1-4).
Wartość gazu dostarczonego a niezafakturowanego, do odbiorców w grupach taryfowych 1-4 szacuje się w oparciu o „Procedurę wyznaczania
sprzedaży doszacowanej paliwa gazowego w PGNiG Obrót Detaliczny Sp. z o.o.”. Istnieje ryzyko, że ostateczne rzeczywiste wielkości sprzedaży
paliwa gazowego (zafakturowane zgodnie z rzeczywistym odczytem) mogą się różnić od wartości szacowanych. Może to skutkować uznaniem
wyniku finansowego za dany okres wartością części szacowanej sprzedaży, która nie zostanie zrealizowana.
Na koniec 2020 roku przychody ze sprzedaży gazu zostały powiększone o kwotę doszacowania w wysokości 37 mln zł, natomiast na koniec
2019 roku w przychodach ze sprzedaży gazu ujęto kwotę szacunków w wysokości 19 mln PLN jako korektę zmniejszającą wartość przychodów
zafakturowanych.
Termin przekazania dóbr, co do zasady, następuje w określonym momencie czasu.
Przychody ze sprzedaży ropy naftowej
W przypadku sprzedaży ropy naftowej wydobywanej na norweskim szelfie kontynentalnym, gdzie Grupa posiada współudział w poszczególnych
licencjach z innymi udziałowcami, przychód ze sprzedaży ropy naftowej rozpoznawany jest na podstawie wydobytych i sprzedanych klientom
wolumenów produktu. Wolumen sprzedanej dla klientów ropy naftowej może się jednak różnić od wolumenów produktu, który w danym okresie
przypada na Grupę jako udziałowca w danej licencji. Jeżeli wolumen produkcji przekracza wolumen sprzedaży, w skonsolidowanym sprawozdaniu
finansowym rozpoznaje się aktywo (underlift), natomiast gdy wolumen sprzedanej ropy przekracza w danym okresie sprawozdawczym wolumen
produkcji przypadającej na Grupę, w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym rozpoznaje się zobowiązanie (overlift).
Na koniec 2020 roku ilość sprzedanej ropy naftowej była wyższa niż udział Grupy w produkcji, dlatego w skonsolidowanym sprawozdaniu z sytuacji
finansowej za 2020 rok ujęto z tego tytułu pasywo w pozycji Pozostałe zobowiązania (Pozostałe przychody przyszłych okresów, część
krótkoterminowa) w wysokości 23 mln PLN. Na koniec 2019 roku ilość sprzedanej ropy naftowej również była wyższa niż udział Grupy w produkcji,
dlatego w skonsolidowanym sprawozdaniu z sytuacji finansowej za 2019 rok analogicznie ujęto z tego tytułu pasywo w pozycji Pozostałe
zobowiązania (Pozostałe przychody przyszłych okresów, część krótkoterminowa) w wysokości 51 mln PLN.
Zmiana ujmowana jest w wyniku bieżącego okresu, w pozycji Pozostałe przychody i koszty operacyjne.
W 2020 roku na wartość pozycji Pozostałe zobowiązania wpływ miało również zwiększenie w związku z przejęciem złoża w fazie produkcji.
Przychody ze sprzedaży usług, realizowanych w miarę upływu czasu
W przypadku świadczenia usług, które spełniane są w miarę upływu czasu, przychody z tego tytułu ujmowane są na podstawie stopnia
zaawansowania realizacji umowy na dzień bilansowy, jeżeli wynik transakcji dotyczącej świadczenia tej usługi można oszacować w wiarygodny
sposób.
Do pomiaru stopnia zaawansowania realizacji umowy Grupa stosuje metodę opartą na nakładach, gdzie podstawą są poniesione koszty. Stopień
zaawansowania wyznaczany jest jako proporcja kosztów poniesionych do całości szacowanych kosztów kontraktu (narastająco).
W sytuacji, gdy taki sposób nie odzwierciedla faktycznego stopnia zaawansowania wykonania usługi, stopień zaawansowania jest wyznaczany
przez pomiar wykonanych prac lub poprzez porównanie fizycznie wykonanych prac z pracami wynikającymi z umowy.
W przypadku, gdy wyniku transakcji dotyczącej świadczenia usług nie można oszacować w wiarygodny sposób, przychody z transakcji ujmuje się
tylko do wysokości poniesionych kosztów, które jednostka spodziewa się odzyskać.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 21 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
2020
2019
Sprzedaż w
Polsce
Sprzedaż poza
Polską*
Razem
Sprzedaż w
Polsce
Sprzedaż poza
Polską*
Razem
Przychody ze sprzedaży gazu ziemnego**, w tym:
24 771
2 944
27 715
26 319
4 111
30 430
Gaz wysokometanowy
22 376
2 743
25 119
24 286
3 999
28 285
Gaz zaazotowany
1 197
200
1 397
1 335
112
1 447
Gaz LNG
84
1
85
83
-
83
Gaz CNG
52
-
52
45
-
45
Korekta sprzedaży gazu z tytułu transakcji
zabezpieczających
1 062
-
1 062
570
-
570
Przychody ze sprzedaży pozostałe**, w tym:
9 913
1 569
11 482
9 592
2 001
11 593
Dystrybucja gazu i ciepła
4 394
-
4 394
4 243
-
4 243
Ropa naftowa łącznie z gazoliną
594
818
1 412
965
1 052
2 017
Gaz NGL
-
79
79
-
95
95
Sprzedaż ciepła
1 469
-
1 469
1 331
-
1 331
Sprzedaż energii elektrycznej
2 507
294
2 801
1 989
469
2 458
Przychody ze sprzedaży usług:
- wiertniczo-serwisowych
42
61
103
51
78
129
- geofizyczno-geologicznych
26
93
119
36
108
144
- budowlano-montażowych
52
-
52
73
-
73
- opłaty przyłączeniowej
234
-
234
208
-
208
- pozostałych
328
4
332
344
65
409
Inne**
267
220
487
352
134
486
Razem przychody
34 684
4 513
39 197
35 911
6 112
42 023
*Według kraju kontrahenta
**W bieżącym roku Spółka dokonała zmiany prezentacji przychodów ze sprzedaży gazu propan-butan, więcej informacji w nocie 2.3.
Grupa nie posiada pojedynczych klientów, od których przychody ze sprzedaży stanowiłyby 10% lub więcej łącznych przychodów
Grupy. Spółki Grupy nie zidentyfikowały istotnego komponentu finansowania w ramach zawartych kontraktów, jak również nie
poniosły dodatkowych istotnych kosztów doprowadzenia do zawarcia umów. Grupa sprzedaje produkty i usługi za granicą głównie
do klientów w Niemczech (33% sprzedaży poza Polską), Holandii (18%) oraz Wielkiej Brytanii (16%).
Zestawienie przychodów ze sprzedaży w podziale na segmenty znajduje się w nocie 2.3.
Informacje o wpływie pandemii COVID-19 na rynek gazu i ropy naftowej w roku 2020, a tym samym przychody ze sprzedaży
generowane przez Grupę, można znaleźć w Sprawozdaniu Zarządu z Działalności PGNiG S.A. i GK PGNiG.
Aktywa trwałe generujące przychody
2020
2019
Wartość aktywów trwałych innych niż instrumenty finansowe znajdujących się w Polsce
36 398
34 772
Wartość aktywów trwałych innych niż instrumenty finansowe znajdujących się poza Polską*
7 008
6 112
Razem
43 406
40 884
Udział % aktywów poza Polską w aktywach ogółem
16,15%
14,95%
* W tym PGNiG Upstream Norway AS (PUN)
6 274
5 325
3.2 Koszty operacyjne
Zasady rachunkowości
Koszt gazu
W pozycji tej ujmowany jest koszt związany z zakupem gazu na giełdach gazu oraz od kontrahentów. Koszt zakupu gazu ujmowany jest wraz
z uzasadnioną częścią kosztów opłat systemowych i transakcyjnych, kosztów wydobycia ze źródeł krajowych, kosztów odazotowania i kosztów
regazyfikacji. Szczegóły dotyczące wyceny tych pozycji opisano w nocie 6.2.1.
Zużycie surowców i materiałów
W tej pozycji ujmowane są koszty związane ze zużyciem surowców i materiałów na cele działalności podstawowej, w szczególności paliwa
do produkcji energii i ciepła. Istotną pozycję w tej grupie kosztów stanowią również koszty energii elektrycznej przeznaczonej na cele handlowe.
Świadczenia pracownicze
Koszty z tytułu świadczeń pracowniczych obejmują w szczególności wynagrodzenia, składki na ubezpieczenia społeczne oraz koszty przyszłych
świadczeń. Szczegóły dotyczące świadczeń pracowniczych opisano w nocie 6.3.1.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 22 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Usługi przesyłowe i dystrybucyjne
Usługi przesyłowe i dystrybucyjne związane są z ponoszeniem przez Grupę kosztów z tytułu świadczenia usług na jej rzecz, z wyłączeniem
kosztów dotyczących umów kompleksowych, w których Grupa występuje w roli pośrednika (opisanych w nocie 3.1.). Operatorzy systemu
przesyłowego i dystrybucyjnego obciążają Grupę kosztami za usługi przesyłu polegające na transporcie paliwa gazowego poprzez sieć
gazociągów, kosztami przesyłu ciepła oraz kosztami dystrybucji energii elektrycznej.
Pozostałe usługi
Do kosztów pozostałych usług Grupa zalicza koszty z tytułu usług obcych innych niż usługi przesyłowe, wykonywanych na rzecz działalności
podstawowej spółek z Grupy. Są to w szczególności:
Usługi regazyfikacji, polegające na zmianie stanu skupienia gazu z postaci skroplonej do postaci gazowej, poprzez ogrzanie skroplonego
surowca;
Usługi remontowe i budowlane oraz związane z remontami maszyn i urządzeń produkcyjnych, w szczególności urządzeń związanych
z produkcją ciepła;
Usługi eksploatacji zasobów mineralnych, związane z prowadzoną działalnością wydobycia węglowodorów;
Usługi wynajmu.
Podatki i opłaty
Pozycja obejmuje w szczególności koszty ponoszone przez Grupę z tytułu podatku od nieruchomości oraz z tytułu eksploatacji złóż gazu i ropy.
Odpisy z tytułu utraty wartości rzeczowych aktywów trwałych i wartości niematerialnych oraz ich odwrócenie
Szczegóły dotyczące utraty wartości aktywów niefinansowych opisano w nocie 6.1.3.
Amortyzacja
W pozycji tej Grupa ujmuje koszty naliczonych odpisów amortyzacyjnych rzeczowych aktywów trwałych, prawa do użytkowania aktywów oraz
wartości niematerialnych, naliczanych zgodnie z przyjętymi stawkami amortyzacyjnymi (szczegóły opisano odpowiednio w notach 6.1.1. i 6.1.2.).
Nota
2020
2019
Koszt gazu
(19 808)
(26 686)
Paliwo gazowe
(19 808)
(26 687)
Koszt transakcji zabezpieczających ceny gazu
-
1
Wpływ aneksu zawartego z PAO Gazprom/OOO Gazprom Export na koszty gazu w latach 2014-2019
4 915
-
-
Zużycie innych surowców i materiałów
(3 224)
(2 977)
Paliwa do produkcji energii i ciepła
(909)
(958)
Energia elektryczna na cele handlowe
(1 810)
(1 483)
Zużycie pozostałych surowców i materiałów
(505)
(536)
Świadczenia pracownicze
(3 381)
(3 168)
Wynagrodzenia
(2 463)
(2 344)
Składki na ubezpieczenie społeczne
(449)
(519)
Koszty długoterminowych świadczeń pracowniczych
(134)
(95)
Pozostałe świadczenia pracownicze
(335)
(210)
Usługi przesyłowe
(1 048)
(1 053)
Pozostałe usługi
(1 888)
(1 828)
Usługi regazyfikacji
(388)
(370)
Usługi remontowe i budowlane
(265)
(277)
Usługi eksploatacji zasobów mineralnych
(190)
(141)
Usługi wynajmu
(95)
(86)
Pozostałe usługi
(950)
(954)
Podatki i opłaty
(911)
(782)
Odpisy na rzeczowy majątek trwały i wartości niematerialne oraz ich odwrócenie
Nota 2.2.
(1 786)
(659)
Koszt spisanych aktywów dotyczących poszukiwania i oceny zasobów mineralnych
(198)
(259)
Odpisy rzeczowych aktywów trwałych
(1 577)
(388)
Odpisy wartości niematerialnych
(11)
(12)
Amortyzacja
Nota 2.2.
(3 424)
(3 056)
Razem
(35 470)
(40 209)
Wpływ aneksu zawartego z PAO Gazprom/OOO Gazprom Export na koszty gazu w latach 2014-2019
W związku z realizacją postanowień Wyroku oraz Aneksu do Kontraktu Jamalskiego, Spółka w czerwcu 2020 roku otrzymała
korekty faktur za dostawy gazu. W wyniku powyższego kwota 5 689 mln PLN pomniejszyła koszty operacyjne:
kwota 4 915 mln PLN dotyczy kosztów gazu w latach 2014-2019 – prezentacja w pozycji „Wpływ aneksu zawartego z PAO
Gazprom/OOO Gazprom Export na koszty gazu w latach 2014-2019” w skonsolidowanym rachunku zysków i strat;
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 23 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
kwota 774 mln PLN dotyczy kosztów gazu w 2020 roku - prezentacja w pozycji „Koszt gazu” w skonsolidowanym rachunku
zysków i strat.
Więcej informacji można znaleźć w Sprawozdaniu Zarządu z działalności PGNiG S.A. i Grupy Kapitałowej PGNiG za 2020 rok.
Wpływ pandemii COVID-19 na koszty operacyjne GK PGNiG
W związku z trwającą od pierwszego kwartału 2020 roku pandemią COVID-19, Grupa Kapitałowa PGNiG poniosła min.
następujące koszty operacyjne:
koszty związane z zakupem min. środków ochrony osobistej w wysokości 15 mln PLN, które zostały ujęte w pozycji
„Świadczenia pracownicze”;
koszty w wysokości 20 mln PLN, poniesione w związku z darowiznami przekazanymi przez GK PGNiG na rzecz walki
z pandemią COVID-19, ujęte w pozycji „Pozostałe przychody i koszty operacyjne” (nota 3.3.).
3.3 Pozostałe przychody i koszty operacyjne
Nota
2020
2019
Przychody z tyt. odszkodowań, kar, grzywien
32
26
Różnice kursowe dotyczące działalności operacyjnej
68
(9)
Wycena i realizacja pochodnych instrumentów finansowych
202
239
Zmiana stanu odpisów na zapasy
Nota 6.2.1.
350
(258)
Zmiana stanu odpisów na należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności
(60)
42
Zmiana stanu pozostałych odpisów aktualizujących
-
1
Rezerwa na koszty likwidacji, rekultywacji oraz koszty naprawy środowiska
Nota 6.3.2.
(38)
12
Zmiana stanu rezerwy na świadectwa pochodzenia energii oraz efektywności energetycznej
Nota 6.3.3.
(232)
(206)
Zmiana stanu pozostałych rezerw
(105)
(39)
Zmiana wartości nadwyżki/niedoboru produkcji węglowodorów w stosunku do umowy*
16
(12)
Wartość sprzedanych towarów i materiałów
(242)
(103)
Inne przychody i koszty operacyjne
(150)
(135)
Razem pozostałe przychody i koszty operacyjne
(159)
(442)
*Więcej informacji w nocie 3.1. w części dotyczącej przychodów ze sprzedaży ropy naftowej
3.4 Koszty finansowe netto
2020
2019
Odsetki od zadłużenia wraz z wyceną (bez leasingu, w tym, prowizje od zaciągniętego długu)
3
(48)
Odsetki od zobowiązań z tytułu leasingu
(75)
(69)
Różnice kursowe
47
15
Wycena i realizacja pochodnych instrumentów finansowych nieobjętych rachunkowością zabezpieczeń
12
(7)
Wycena aktywów finansowych do wartości godziwej
(2)
(1)
Pozostałe koszty finansowe netto
50
56
Razem koszty finansowe netto
35
(54)
3.5 Zysk na akcję
Zasady rachunkowości
Podstawowy zysk przypadający na jedną akcję oblicza się poprzez podzielenie zysku/(straty) netto za okres sprawozdawczy, przypisanego
zwykłym akcjonariuszom Jednostki Dominującej, przez średnią ważoną liczbę akcji zwykłych w danym okresie sprawozdawczym.
Rozwodniony zysk na jedną akcję oblicza się poprzez podzielenie zysku/(straty) netto za okres sprawozdawczy, przypisanego zwykłym
akcjonariuszom (po potrąceniu odsetek od umarzalnych akcji uprzywilejowanych zamiennych na akcje zwykłe), przez średnią ważoną liczbę akcji
zwykłych w danym okresie sprawozdawczym (skorygowaną o wpływ opcji rozwadniających oraz rozwadniających umarzalnych akcji
uprzywilejowanych zamiennych na akcje zwykłe).
Rozwodniony zysk na jedną akcję jest równy podstawowemu zyskowi na jedną akcję, ponieważ w Grupie nie występują instrumenty rozwadniające.
Wartość zysku na akcję oraz średnia ważona liczba akcji zwykłych została przedstawiona w Skonsolidowanym rachunku zysków
i strat.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 24 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
4. Noty objaśniające dotyczące opodatkowania
4.1 Podatek dochodowy
Zasady rachunkowości
Na obowiązkowe obciążenia wyniku finansowego składają się: bieżący podatek dochodowy od osób prawnych (CIT) oraz podatek odroczony.
Podatek odroczony jest obliczany przy zastosowaniu metody bilansowej, od różnic przejściowych pomiędzy wartością księgową aktywów
i zobowiązań a ich wartością podatkową, z wyjątkiem różnic przejściowych wynikających z początkowego ujęcia składnika aktywów lub zobowiązań
w transakcji innej niż połączenia przedsięwzięć, które w momencie powstania nie wpłynęły ani na wynik finansowy ani na wynik podatkowy.
Podatek odroczony jest wyliczany przy zastosowaniu stawek podatkowych, które według przewidywań będą obowiązywać w momencie,
gdy wartości księgowe aktywów i zobowiązań zostaną zrealizowane.
Aktywo z tytułu podatku odroczonego jest rozpoznawane do wysokości, w jakiej jest prawdopodobne, że będzie można pomniejszyć przyszłe zyski
podatkowe o istniejące ujemne różnice przejściowe, straty podatkowe oraz ulgi podatkowe (więcej informacji dotyczących ulgi podatkowej można
znaleźć w nocie 4.1.1).
Zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego są ustalane od dodatnich różnic przejściowych związanych z inwestycją w jednostkach
zależnych, wspólnych przedsięwzięciach i stowarzyszonych, z wyjątkiem sytuacji gdy spółka Grupy kontroluje terminy odwracania się różnic
przejściowych i jest prawdopodobne, że w dającej się przewidzieć przyszłości różnice przejściowe nie odwrócą się.
Aktywa z tytułu podatku dochodowego oraz zobowiązania z tytułu podatku dochodowego są kompensowane wtedy, gdy:
Grupa posiada możliwy do wyegzekwowania tytuł prawny do przeprowadzania kompensat aktywów z tytułu odroczonego podatku
dochodowego ze zobowiązaniami z tytułu odroczonego podatku dochodowego oraz
aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego i zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego dotyczą podatku
dochodowego nałożonego przez tę samą władzę podatkową na tego samego podatnika.
Bieżący i odroczony podatek ujmowany jest w rachunku zysków i strat, z wyjątkiem podatków wynikających z transakcji lub zdarzeń, które
są ujmowane w innych całkowitych dochodach lub bezpośrednio w kapitale własnym (podatek odroczony jest wówczas ujmowany w pozostałych
całkowitych dochodach lub bezpośrednio w kapitałach własnych).
Podatkowa Grupa Kapitałowa
Na podstawie umowy z dnia 19 września 2016 roku, na okres od 1 stycznia 2017 roku do 31 grudnia 2020 roku, została powołana
Podatkowa Grupa Kapitałowa PGNiG (PGK) w zakresie obowiązków wynikających z ustawy o podatku dochodowym od osób
prawnych (PDOP) oraz Ordynacji Podatkowej, w której PGNiG S.A. występowała jako spółka reprezentująca.
Na dzień 31 grudnia 2020 roku w skład PGK wchodziły następujące spółki: PGNiG S.A., PGNiG Obrót Detaliczny Sp. z o.o., Polska
Spółka Gazownictwa Sp. z o.o., PGNiG TERMIKA S.A., Gas Storage Poland Sp. z o.o., PGNiG Ventures Sp. z o.o. (do 30 grudnia
2019 roku pod nazwą PGNiG SPV 5 Sp. z o.o.), PGNiG SPV 6 Sp. z o.o., PGNiG SPV 7 Sp. z o.o., GEOFIZYKA Toruń S.A.,
PGNiG Technologie S.A. oraz PGNiG Serwis Sp. z o.o.
Na podstawie przepisów podatkowych, spółki wchodzące w skład PGK utraciły odrębną podmiotowość dla celów podatku CIT,
a podmiotowość tę uzyskała PGK jako całość, co umożliwiało kalkulację podatku dochodowego łącznie dla spółek tworzących
PGK. Odrębność podmiotowa PGK istniała wyłącznie na gruncie PDOP. Nie należy jej utożsamiać z odrębną podmiotowością
prawną. Nie przenosiła się ona również na grunt innych podatków, w szczególności każda ze spółek tworzących PGK była nadal
odrębnym podatnikiem podatku VAT, podatku od czynności cywilnoprawnych, a także płatnikiem podatku dochodowego od osób
fizycznych. Pozostałe podmioty Grupy Kapitałowej były oddzielnymi podatnikami PDOP.
W dniu 14 lipca 2020 roku Zarząd PGNiG S.A. podjął decyzję o nietworzeniu kolejnej PGK.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 25 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
4.1.1 Podatek dochodowy wykazany w rachunku zysków i strat
Uzgodnienie efektywnej stawki podatku
Nota
2020
2019
Zysk przed opodatkowaniem
9 025
2 159
Podatek według obowiązującej stawki podatkowej obowiązującej w Polsce (19%)
(1 715)
(410)
Różnice w stawkach podatkowych spółek Grupy (22%-78% dla Norwegii, 33% dla Niemiec,
9-40 % dla pozostałych)
(205)
(99)
Ujemne różnice przejściowe, od których nie ujęto podatku odroczonego
235
(279)
Podatek dochodowy wykazywany w rachunku zysków i strat
(1 685)
(788)
W tym:
Bieżący podatek dochodowy
(1 696)
(586)
Odroczony podatek dochodowy
Nota 4.1.2.
11
(202)
Efektywna stopa podatkowa
19%
36%
W przypadku PGNiG Upstream Norway AS (PUN), stopa podatkowa wynosi 78% podstawy opodatkowania. Działalność PUN na
norweskim szelfie kontynentalnym w 2020 roku podlegała opodatkowaniu w ramach dwóch równoległych systemów podatkowych:
system podatku dochodowego (stawka podatku 22%);
system podatku naftowego (dodatkowa stawka podatku 56%).
Tak wysoka stopa podatkowa w Norwegii powiązana jest z szeregiem ulg inwestycyjnych i dodatkowych odliczeń, z których PUN
korzystała w ostatnich latach:
możliwość zastosowania wysokich stawek amortyzacji (roczna stawka amortyzacji wynosi 16,67%) i rozpoczęcia okresu
amortyzacji natychmiast po poniesieniu nakładów inwestycyjnych. W roku, w którym poniesiono nakłady, spółce przysługuje
prawo do pełnej rocznej amortyzacji, niezależnie od daty poniesienia wydatku;
możliwość zastosowania w ramach reżimu podatku naftowego ulgi inwestycyjnej w wysokości 5,2% rocznie przez okres
czterech lat. Ulga dotyczy nakładów inwestycyjnych na norweskim szelfie kontynentalnym (z wyjątkiem kosztów poszukiwań)
i wynosi 20,8% wydatków, które podlegają amortyzacji 4 lata. Ulga ta jest odejmowana wyłącznie od podstawy opodatkowania
podatkiem naftowym (stawka 56%) i nie dotyczy podatku dochodowego. Jeżeli wartość ulgi przekracza wysokość dochodu
w danym roku, może być ona realizowana w kolejnych latach;
możliwość odjęcia od przychodów całości wydatków na poszukiwania złoża. W sytuacji, gdy spółka nie uzyskuje dochodu,
od którego może odliczyć koszty poszukiwań, przysługuje jej prawo do zwrotu 78% kosztów poszukiwań. Zwrot ma formę
pieniężną i jest realizowany do końca kolejnego roku po roku objętym zeznaniem podatkowym;
możliwość odliczenia kosztów finansowych w obu systemach podatkowych;
norweski system podatkowy zezwala na rozliczanie strat bez ograniczeń czasowych, a dodatkowo przewiduje oprocentowanie
dla strat przenoszonych na następne lata. Stopa oprocentowania takich strat jest kalkulowana jako stopa wolna od ryzyka,
po uwzględnieniu podatku dochodowego.
Wyżej wymienione elementy są trwałym elementem norweskiego systemu podatkowego. Dodatkowo, w 2020 roku norweski
parlament zatwierdził zmiany do prawa podatkowego, które mają na celu wsparcie branży naftowej w obliczu znacznego spadku
cen węglowodorów i wprowadzenie zachęt do inwestowania na Norweskim Szelfie Kontynentalnym.
Zmiany w prawie podatkowym obowiązują od 1 stycznia 2020 roku i obejmują:
natychmiastową amortyzację poniesionych nakładów inwestycyjnych w ramach systemu podatku naftowego (56%)
– w roku dokonania nakładów;
natychmiastowe naliczenie dodatkowej ulgi inwestycyjnej w wysokości 24% – w roku dokonania nakładów;
natychmiastowa amortyzacja i ulga inwestycyjna obowiązuje dla wszystkich nakładów poniesionych w latach 2020-21 oraz
dla całości nakładów dotyczących nowych projektów, które zostały zatwierdzone do realizacji do końca 2022 roku;
gotówkowy zwrot straty podatkowej poniesionej w latach 2020-21 na rachunek firm naftowych. Zwrot jest dokonywany
od sierpnia 2020 roku w ramach transz płatnych co dwa miesiące.
Powyższe zmiany w sposób istotny wpłynęły na opłacalność realizowanych projektów inwestycyjnych w Norwegii oraz w sposób
znaczący przyspieszyły zwrot z zainwestowanych środków. Wynika to z faktu, że PUN realizuje bardzo ambitny program
inwestycyjny i dokonała w 2020 roku nakładów inwestycyjnych w kwocie przekraczającej 3 mld NOK. Wpływ zmian regulacji
podatkowych dotyczy następujących elementów:
przyspieszona amortyzacja i ulga inwestycyjna - za sprawą nowych zasad podatkowych, PUN dokonuje natychmiastowej
amortyzacji całości nakładów inwestycyjnych w latach 2020-2021 oraz dodatkowo nalicza ulgę inwestycyjną w wysokości 24%
od tych nakładów. Te dwa elementy przyczyniły się do poniesienia przez PUN straty podatkowej w 2020 roku w wysokości
1,1 mld NOK, która podlega zwrotowi przez norweskie władze;
poprawa płynności i zmniejszenie zapotrzebowania na środki pieniężne - od sierpnia 2020 roku, PUN otrzymała na swój
rachunek bankowy kwotę w wysokości 0,9 mld NOK w ramach zwrotu oczekiwanej straty podatkowej za 2020 rok.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 26 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Nowe zmiany zachęcają także do realizacji nowych projektów inwestycyjnych w Norwegii. Zgodnie z ostatnimi zmianami
w przepisach, korzystne zasady dotyczące amortyzacji będą obowiązywać dla wszystkich nowych projektów, zapoczątkowanych
między 2020 a 2022 rokiem. W odniesieniu do tych projektów nowe zasady będą obowiązywać aż do uruchomienia produkcji
z tych projektów.
Rozrachunki z tytułu podatku bieżącego
2020
2019
Stan na początek okresu (należności i zobowiązania netto)
(90)
(370)
Podatek dochodowy ujęty w wyniku netto bieżącego okresu
(1 696)
(586)
Podatek zapłacony w okresie
1 745
852
Pozostałe zmiany
(26)
14
Stan na koniec okresu (należności i zobowiązania netto)
(67)
(90)
w tym:
- stan należności
101
42
- stan zobowiązań
(168)
(132)
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 27 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
4.1.2 Odroczony podatek dochodowy
UZNANIE/(OBCIĄŻENIE)
UZNANIE/(OBCIĄŻENIE)
1 stycznia
2019
Wpływ
zastosowan
ia zmian w
MSSF 9
Wynik
finansowy
Pozostałe
całkowite
dochody
Inne zmiany
odniesione na
kapitały
Różnice
kursowe z
przeliczenia
Pozostałe
zmiany
31 grudnia
2019
Wpływ
zastosowani
a zmian w
MSSF 9
Wynik
finansowy
Pozostałe
całkowite
dochody
Inne zmiany
odniesione
na kapitały
Różnice
kursowe z
przeliczenia
31 grudnia
2020
Aktywa z tytułu podatku odroczonego
Zobowiązania z tyt. świadczeń
pracowniczych
149
-
10
5
-
-
-
164
-
17
10
-
-
191
Rezerwa na koszty likwidacji odwiertów
177
-
21
-
-
-
-
198
-
52
-
-
-
250
Pozostałe rezerwy
54
(5)
13
1
-
1
-
64
-
39
3
-
(9)
97
Wycena instrumentów pochodnych
210
-
31
-
-
(1)
-
240
-
62
-
-
9
311
Utrata wartości aktywów
rzeczowych aktywów trwałych
110
-
(2)
-
-
-
-
108
-
70
-
-
-
178
Strata podatkowa
68
-
(16)
-
-
-
-
52
-
(11)
-
-
-
41
Pozostałe
162
-
87
-
-
-
-
249
-
(74)
-
-
-
175
Razem
930
(5)
144
6
-
-
-
1 075
-
155
13
-
-
1 243
Zobowiązania z tytułu podatku
odroczonego
Różnica pomiędzy wartością podatkową
i rachunkową aktywów trwałych
1 924
24
52
-
-
1
-
2 001
-
(32)
-
-
7
1 976
Wycena pochodnych instrumentów
finansowych
230
-
127
175
(19)
(1)
-
512
-
(12)
(231)
54
10
333
Pozostałe
748
-
167
-
-
(1)
(1)
913
-
188
-
-
19
1 120
Razem
2 902
24
346
175
(19)
(1)
(1)
3 426
-
144
(231)
54
36
3 429
Kompensata aktywów i zobowiązań
(836)
(1 043)
(1 201)
Stan po kompensacie
Aktywa
94
144
32
155
42
Zobowiązania
2 066
346
2 383
144
2 228
Wpływ netto zmian w okresie
(29)
(202)
(169)
19
1
1
-
11
244
(54)
(36)
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 28 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
5. Noty objaśniające do sprawozdania z przepływów pieniężnych oraz
informacje dotyczące zadłużenia
5.1 Uzgodnienie zadłużenia
Zasady rachunkowości
Poprzez zadłużenie netto Grupa rozumie sumę posiadanych kredytów bankowych (zarówno krótko jak i długoterminowych), dłużnych papierów
wartościowych, zobowiązań z tytułu leasingu oraz pożyczek, pomniejszoną o środki pieniężne i ich ekwiwalenty. Jako wskaźnik zadłużenia, Grupa
prezentuje stosunek zadłużenia netto do EBITDA.
Zadłużenie netto
Nota
2020
2019
Kredyty bankowe
1 764
1 712
Zobowiązanie z tytułu leasingu
2 007
1 775
Pozostałe
88
20
Razem zobowiązania z tytułu zadłużenia długoterminowego
3 859
3 507
Kredyty bankowe
231
3 181
Zobowiązanie z tytułu leasingu
82
64
Pozostałe
12
-
Razem zobowiązania z tytułu zadłużenia krótkoterminowego
325
3 245
Razem zadłużenie
4 184
6 752
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
Nota 5.4.
7 098
3 037
Zadłużenie netto
(2 914)
3 715
EBITDA
Nota 2.2.
13 009
5 504
Zadłużenie netto / EBITDA
(0,22)
0,67
Wykres 2 Zmiana zadłużenia netto w GK PGNiG (w mln PLN)
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 29 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Zmiany zadłużenia
Kredyty
bankowe
Dłużne papiery
wartościowe
Zobowiązanie z
tytułu leasingu
Pozostałe Razem
Stan na 1 stycznia 2019
1 385
2 298
19
-
3 702
Wpływ zastosowania MSSF 16
-
-
1 817
-
1 817
Wpływy z tytułu zaciągniętego zadłużenia
3 871
-
-
20
3 891
otrzymane finansowanie
3 831
-
-
20
3 851
koszty transakcyjne
40
-
-
-
40
Naliczenie odsetek
59
7
77
2
145
Zwiększenie stanu (nowe umowy)
-
-
95
-
95
Zmniejszenie stanu (zakończone umowy)
-
-
(8)
-
(8)
Płatności z tytułu zadłużenia
(398)
(2 305)
(163)
(2)
(2 868)
spłaty kapitału
(281)
(2 290)
(153)
-
(2 724)
odsetki zapłacone
(58)
(15)
(10)
(2)
(85)
prowizje zapłacone
(59)
-
-
-
(59)
Różnice kursowe od zadłużenia w walutach obcych
(24)
-
2
-
(22)
Stan na 31 grudnia 2019
4 893
-
1 839
20
6 752
Wpływy z tytułu zaciągniętego zadłużenia
431
-
-
80
511
otrzymane finansowanie
416
-
-
80
496
koszty transakcyjne
15
-
-
-
15
Naliczenie odsetek
51
-
84
-
135
Zwiększenie stanu (nowe umowy)
-
-
357
-
357
Zmniejszenie stanu (zakończone umowy)
-
-
(8)
-
(8)
Modyfikacje i zmiany oszacowania okresu
-
-
7
-
7
Płatności z tytułu zadłużenia
(3 415)
-
(190)
-
(3 605)
spłaty kapitału
(3 347)
-
(181)
-
(3 528)
odsetki zapłacone
(55)
-
(9)
-
(64)
prowizje zapłacone
(13)
-
-
-
(13)
Różnice kursowe od zadłużenia w walutach obcych
35
-
-
-
35
Stan na 31 grudnia 2020
1 995
-
2 089
100
4 184
5.2 Zobowiązania z tytułu zadłużenia
Zasady rachunkowości
Pożyczki i dłużne papiery wartościowe
Zobowiązania z tytułu pożyczek i dłużnych papierów wartościowych w momencie początkowego ujęcia wycenia się w wartości godziwej,
pomniejszonej o koszty transakcyjne. Na dzień bilansowy zobowiązania z tytułu zadłużenia wyceniane są według zamortyzowanego kosztu
z zastosowaniem efektywnej stopy procentowej.
Zobowiązania z tytułu leasingu
Zgodnie z polityką rachunkowości stosowaną od 1 stycznia 2019 roku, leasingi ujmowane są jako aktywa z tytułu prawa do użytkowania
i zobowiązania do zapłaty za te prawa w dniu, w którym leasingowane aktywa dostępne są do użytkowania przez Grupę. Aktywa z tytułu prawa
do użytkowania zaprezentowano w nocie 6.1.
W dacie rozpoczęcia leasingu, zobowiązania leasingowe wyceniane są w kwocie równej bieżącej wartości następujących płatności leasingowych
za prawo do użytkowania bazowego składnika aktywów w okresie leasingu:
stałe płatności (w tym zasadniczo stałe płatności), pomniejszone o wszelkie należne zachęty finansowe;
zmienne opłaty leasingowe zależne od indeksu lub stawki;
kwoty, których zapłaty przez leasingobiorcę oczekuje się w ramach gwarantowanej wartości końcowej;
cenę wykonania opcji kupna, jeżeli można z wystarczającą pewnością założyć, że leasingobiorca skorzysta z tej opcji;
kary pieniężne za wypowiedzenie leasingu, jeżeli w warunkach leasingu przewidziano, że leasingobiorca może skorzystać z opcji
wypowiedzenia i jest wysoce prawdopodobne skorzystanie z tej opcji.
Opłaty leasingowe są dyskontowane przy użyciu stopy procentowej leasingu, jeśli stopę tę można z łatwością ustalić, lub krańcowej stopy
oprocentowania długu leasingobiorcy.
Każda opłata leasingowa jest alokowana pomiędzy zobowiązanie a koszt finansowy. Po początkowym ujęciu, zobowiązania leasingowe
są wyceniane przy zastosowaniu efektywnej stopy procentowej. Wartości bilansowe zobowiązań są aktualizowane w celu odzwierciedlenia zmiany
w zakresie szacunku okresu leasingu, opcji wykupu, zmiany w opłatach leasingowych i gwarantowanej wartości końcowej oraz modyfikacji umowy
leasingu.
Okres leasingu to nieodwoływalny okres leasingu; okresy objęte opcją przedłużenia i wcześniejszego zakończenia leasingu są uwzględnione
w okresie leasingu, jeśli istnieje rozsądna pewność, że leasing będzie przedłużony lub umowa nie zostanie wcześniej zakończona.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 30 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Istotne szacunki
Okresy obowiązywania leasingu
Ustalając okres leasingu, Zarząd uwzględnia wszystkie fakty i okoliczności tworzące zachętę ekonomiczną do skorzystania z opcji przedłużenia
umowy, lub nieskorzystania z opcji zakończenia umowy. Okresy objęte opcją przedłużania umów lub okresem wypowiedzenia są uwzględnione
przy ustalaniu okresu leasingu, jeśli istnieje racjonalna pewność, że umowa zostanie przedłużona (opcja przedłużenia), lub nie zostanie
wypowiedziana (opcja zakończenia). Ponowna ocena tego, czy istnieje racjonalna pewność, że Grupa skorzysta z opcji przedłużenia lub
nie skorzysta z opcji wypowiedzenia następuje, jeśli wystąpi znaczące zdarzenie lub znacząca zmiana okoliczności wpływająca na taką ocenę
a będąca pod kontrolą Grupy.
Stopy dyskonta zastosowane do wyceny zobowiązań z tytułu leasingu
Dla potrzeb wyceny zobowiązania z tytułu leasingu i praw do użytkowania składnika aktywów, Grupa oszacowała krańcowe stopy oprocentowania
długu, stosowane przy dyskontowaniu przyszłych przepływów pieniężnych. Krańcowe stopy procentowe zostały określone jako suma:
stopy wolnej od ryzyka (risk free rate), wyznaczonej na bazie IRS (Interest Rate Swap) zgodnie z okresem zapadalności stopy dyskonta
i odpowiedniej stopy bazowej dla danej waluty oraz
premii za ryzyko kredytowe Grupy w oparciu o marżę kredytową.
Grupa zastosowała krańcowe stopy oprocentowania w wysokości od 0,9% do 5,5%.
Proces ustalenia aktualnej krańcowej stopy procentowej obejmuje następujące kroki:
analiza aktualnej struktury finansowania leasingobiorcy (np. jakie instrumenty dłużne posiada leasingobiorca i jakie są warunki tych
instrumentów);
ustalenie odpowiedniej stopy referencyjnej – przy założeniu konkretnej waluty, warunków gospodarczych i okresu obowiązywania umowy
leasingu;
analiza pozostałych istotnych warunków leasingu, w tym charakter aktywów bazowych.
Na dzień 31 grudnia 2020 roku Grupa zobligowana jest do poniesienia przyszłych płatności z tytułu leasingów krótkoterminowych
w wysokości 2,2 mln PLN.
Grupa nie zawarła w bieżącym okresie transakcji sprzedaży i leasingu zwrotnego.
Wartość opłat nieujętych w wycenie zobowiązania z tytułu leasingu wynosi 4,3 mln PLN i dotyczy nierozpoczętych jeszcze
leasingów, do których zobligowany jest leasingobiorca.
Podpisane na dzień 31 grudnia 2020 roku umowy leasingowe nie nakładają na Grupę kowenantów.
W okresie sprawozdawczym oraz do dnia zatwierdzenia sprawozdania finansowego do publikacji nie wystąpiły przypadki naruszeń
istotnych postanowień warunków dłużnych papierów wartościowych, które mogłyby skutkować przyspieszeniem terminu
wymagalności zobowiązań.
Z posiadanym przez Grupę zadłużeniem związane jest ryzyko płynności. Szczegółowy opis tych ryzyk oraz analiza wrażliwości
zostały opisane w nocie 7.3.
2020
W walucie funkcjonalnej
PLN
W walucie obcej
EUR
USD
Kredyty bankowe
181
1 044
770
Zobowiązanie z tytułu leasingu
2 022
1
60
Pozostałe
100
-
-
Razem, w tym:
2 303
1 045
830
Zmiennoprocentowe
395
1 045
830
Stałoprocentowe
1 908
-
-
2019
W walucie funkcjonalnej
PLN
W walucie obcej
EUR
USD
Kredyty bankowe
3 218
688
987
Zobowiązanie z tytułu leasingu
1 774
-
59
Pozostałe
20
-
-
Razem, w tym:
5 012
688
1 046
Zmiennoprocentowe
3 357
688
1 046
Stałoprocentowe
1 655
-
-
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 31 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Podstawą naliczania oprocentowania zadłużenia zmiennoprocentowego denominowanego w PLN jest WIBOR 1M, WIBOR 3M lub
WIBOR 6M; zadłużenia w USD LIBOR 1M i LIBOR 3M; zadłużenia w EUR: EONIA, EURIBOR 1M oraz EURIBOR 3M.
Oprocentowanie stałe dotyczy wyłącznie dłużnych papierów wartościowych denominowanych w PLN.
Z posiadanym przez Grupę zadłużeniem związane jest ryzyko zmiany stopy procentowej, ryzyko walutowe oraz ryzyko płynności.
Dalsze informacje na temat tych ryzyk zostały przedstawione w nocie 7.3.
Grupa w bieżącym okresie posiadała następujący program emisji dłużnych papierów wartościowych:
Wykorzystany
limit (%)
na dzień
Zadłużenie z tytułu
emisji (mld PLN)
na dzień
Data zawarcia
umowy emisji
Termin
obowiązywania
umowy
Przedmiot
umowy
Banki będące stroną emisji
na dzień bilansowy
Limit
emisji
31 grudnia
2020 r.
31 grudnia
2020 r.
31 grudnia
2019 r.
Spółka uprawniona do emisji: PGNiG S.A
21 grudnia
2017 r.
28 października
2025 r.
Program emisji
obligacji
Bank Pekao S.A.
ING Bank Śląski S.A.
Bank Handlowy
w Warszawie S.A.
BNP Paribas Bank Polska S.A.
5 mld
PLN
- - -
W dniu 28 października 2020 roku PGNiG S.A. zawarła aneks nr 1 do Umowy Programowej z dnia 21 grudnia 2017 roku w związku
z Programem Emisji Obligacji na kwotę 5 mld PLN (Program) z organizatorami emisji: ING Bankiem Śląskim SA, Bankiem Polska
Kasa Opieki SA, Bankiem Handlowym w Warszawie SA oraz Bankiem BNP Paribas Bank Polska SA. Aneks nr 1 dostosowuje
Program do aktualnego porządku prawnego i wydłuża czas trwania Programu do dnia 28 października 2025 roku.
W ramach Programu PGNiG będzie mogło emitować obligacje z terminem zapadalności do 10 lat o oprocentowaniu stałym lub
zmiennym lub jako obligacje zerokuponowe, w trybie oferty publicznej albo w trybie oferty niepublicznej. Obligacje mogą zostać
wprowadzone do alternatywnego systemu obrotu Catalyst. Obligacje będą emitowane w celu uzyskania środków na zaspokojenie
bieżących potrzeb finansowych związanych z realizacją strategii Grupy Kapitałowej PGNiG. Program nie był wykorzystywany
w bieżącym okresie sprawozdawczym.
W dniu 24 czerwca 2019 roku PGNiG SA zawarła porozumienie rozwiązujące Programy Emisji Obligacji do kwoty 7 mld PLN oraz
1 mld PLN, zastępując je umową kredytu konsorcjalnego na kwotę 10 mld PLN z okresem dostępności 5 lat. Umowa została
zawarta z konsorcjum 9 banków. Kredyt zastąpił finansowanie w postaci dwóch programów emisji obligacji z gwarancją objęcia na
łączną kwotę 8 mld PLN. Spółka zamierza wykorzystać udostępnione w ramach kredytu środki pieniężne m.in. na finansowanie
bieżącej działalności oraz wydatków inwestycyjnych PGNiG i spółek z Grupy Kapitałowej PGNiG.
Wykorzystany
limit (%)
na dzień
Zadłużenie (mld PLN)
na dzień
Data
zawarcia
umowy
kredytu
Termin
obowiązywania
umowy
Przedmiot
umowy
Banki będące stroną
umowy na dzień bilansowy
Limit
kredytu
31 grudnia
2020 r.
31 grudnia
2020 r.
31 grudnia
2019 r.
24 czerwca
2019 r.
24 czerwca
2024 r.
Kredyt
Bank Gospodarstwa Krajowego
Bank Pekao S.A.
ING Bank Śląski S.A.
PKO BP S.A.
Caixa Bank S.A. Oddział w Polsce
BNP Paribas Bank Polska S.A.
Societe Generale S.A.
Santander Bank Polska S.A.
Intesa Sanpaolo S.P.A
10 mld
PLN
- - 3,0
W bieżącym okresie oraz w okresie porównawczym Grupa terminowo spłacała zobowiązania z tytułu zaciągniętego zadłużenia.
W okresie sprawozdawczym oraz do dnia zatwierdzenia sprawozdania finansowego do publikacji nie wystąpiły przypadki naruszeń
istotnych postanowień umowy kredytu, dłużnych papierów wartościowych lub pożyczki, które mogłyby skutkować przyspieszeniem
terminu wymagalności zobowiązań.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 32 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
5.2.1 Wartość przyznanych i niewykorzystanych źródeł finansowania
2020
2019
Przyznany limit
Wykorzystanie
Niewykorzystane
Przyznany limit
Wykorzystanie
Niewykorzystane
Linie kredytowe
16 418
(2 271)
14 147
12 203
(4 725)
7 478
Dłużne papiery wartościowe
5 000
-
5 000
5 000
-
5 000
Razem
21 418
(2 271)
19 147
17 203
(4 725)
12 478
5.3 Kapitał własny, dywidendy i polityka zarządzania kapitałem
Zasady rachunkowości
Kapitał akcyjny wykazywany jest według wartości nominalnej, w wysokości zgodnej ze statutem Jednostki Dominującej oraz wpisem do rejestru
sądowego.
Kapitał zapasowy ze sprzedaży akcji powyżej ich wartości nominalnej tworzony jest z nadwyżki ceny emisyjnej akcji powyżej ich wartości
nominalnej (agio), a pozostałej po pokryciu kosztów tej emisji.
Na skumulowane pozostałe całkowite dochody składają się różnice kursowe z przeliczenia jednostek zagranicznych, odnoszone na kapitał skutki
stosowania rachunkowości zabezpieczeń przepływów pieniężnych, zyski i straty aktuarialne dotyczące świadczeń pracowniczych oraz wycena
aktywów finansowych dostępnych do sprzedaży.
Zyski zatrzymane stanowią sumę zysku roku bieżącego oraz zakumulowanych zysków z lat poprzednich, które nie zostały wypłacone w formie
dywidendy, ale zostały przekazane na powiększenie kapitału zapasowego lub są niepodzielone.
Głównym celem zarządzania kapitałem Grupy jest zapewnienie zdolności do kontynuowania działalności z uwzględnieniem
realizacji planowanych inwestycji, przy jednoczesnym zwiększaniu wartości Grupy dla akcjonariuszy. Ponadto Grupa Kapitałowa
PGNiG monitoruje zdolność do pokrycia swoich zobowiązań, stosując wskaźnik relacji długu netto do EBITDA (nota 5.1.).
5.3.1 Struktura akcjonariatu
Największym akcjonariuszem PGNiG S.A. jest Skarb Państwa, który posiadając na dzień 31 grudnia 2020 roku 71,88% akcji Spółki
jest podmiotem kontrolującym Grupę. Szczegóły dotyczące struktury akcjonariatu przedstawiono w Sprawozdaniu Zarządu
z działalności PGNiG S.A. i Grupy Kapitałowej PGNiG.
Na koniec 2020, a także 2019, roku na kapitał akcyjny Spółki składało się 5 778 314 857 akcji o wartości nominalnej 1 PLN na
jedną akcję.
2020 Liczba akcji
Całkowita wartość
nominalna akcji
Udział w kapitale
akcyjnym / udział w liczbie
głosów
Akcjonariusz
Skarb Państwa
4 153 706 157
4 153 706 157
71,88%
Pozostali akcjonariusze
1 624 608 700
1 624 608 700
28,12%
Razem
5 778 314 857
5 778 314 857
100,00%
2019 Liczba akcji
Całkowita wartość
nominalna akcji
Udział w kapitale
akcyjnym / udział w liczbie
głosów
Akcjonariusz
Skarb Państwa
4 153 706 157
4 153 706 157
71,88%
Pozostali akcjonariusze
1 624 608 700
1 624 608 700
28,12%
Razem
5 778 314 857
5 778 314 857
100,00%
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 33 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
5.3.2 Dywidendy wypłacone i zaproponowane do wypłaty
W dniu 24 czerwca 2020 roku Zwyczajne Walne Zgromadzenie PGNiG S.A. podjęło decyzję o podziale kwoty 1 628 957 224,65
PLN, na którą składa się zysk netto PGNiG za 2019 rok w kwocie 1 747 606 301,26 PLN oraz niepokryta strata z lat ubiegłych,
wynikająca z wdrożenia nowych standardów rachunkowości (MSSF 9 w 2018 roku i MSSF 16 w 2019 roku) w kwocie
118 649 076,61 PLN w następujący sposób:
kwotę 520 048 337,13 PLN przeznaczono na wypłatę dywidendy dla akcjonariuszy,
kwotę 1 108 908 887,52 PLN przeznaczono na zwiększenie kapitału zapasowego Spółki.
Dywidendą objętych zostało 5 778 314 857 akcji, a dywidenda przypadająca na jedną akcję wyniosła 0,09 PLN.
Dzień dywidendy uchwalono na 20 lipca 2020 roku, a termin wypłaty dywidendy na 3 sierpnia 2020 roku.
2020
2019
Dywidendy wypłacone w okresie
Wypłacona dywidenda na jedną akcję (w złotych)
0,09
0,11
Liczba akcji (szt.)
5 778
5 778
Wartość wypłaconej dywidendy
520
636
dywidenda dla akcjonariuszy jednostki dominującej
520
636
dywidenda dla akcjonariuszy mniejszościowych
-
-
Szczegółowe informacje na temat polityki dywidendowej przedstawiono w Sprawozdaniu Zarządu z działalności PGNiG S.A.
i Grupy Kapitałowej PGNiG.
5.4 Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
Zasady rachunkowości
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty obejmują środki pieniężne w banku i w kasie oraz krótkoterminowe aktywa finansowe o dużej płynności,
o pierwotnym okresie zapadalności nieprzekraczającym trzech miesięcy, łatwo wymienialne na określone kwoty środków pieniężnych oraz
narażone na nieznaczne ryzyko zmiany wartości. W pozycji tej prezentowane są również kwoty zgromadzone na rachunkach dedykowanych
dla potrzeb rozliczeń podatku VAT w ramach procedury split payment.
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty poddawane są testowi na utratę wartości metodą analizy indywidualnej na podstawie oceny wiarygodności
kredytowej instytucji finansowych, którym są powierzane, zgodnie z modelem strat oczekiwanych.
Wartości te w sprawozdaniu z sytuacji finansowej pomniejszone są o niespłacone kredyty w rachunkach bieżących.
2020
2019
Środki pieniężne na rachunku bankowym
1 383
874
Lokaty bankowe
4 753
1 767
Inne środki pieniężne
964
396
Razem wartość brutto
7 100
3 037
Odpis aktualizujący
(2)
-
Razem wartość netto
7 098
3 037
w tym środki pieniężne o ograniczonej możliwości dysponowania
1 208
634
W ramach kategorii Inne środki pieniężne Grupa wyróżnia posiadane bony (handlowe, skarbowe, NBP), certyfikaty depozytowe,
środki pieniężne w drodze oraz czeki i weksle obce o terminie zapadalności poniżej 3 miesięcy. Ze środkami pieniężnymi i ich
ekwiwalentami wiąże się ryzyko kredytowe, ryzyko kursowe oraz stopy procentowej. Szczegółowe informacje na temat tych ryzyk
przedstawiono w nocie 7.3.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 34 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
5.5 Pozostałe wyjaśnienia dotyczące skonsolidowanego sprawozdania z przepływów
pieniężnych
5.5.1 Uzgodnienie zmian kapitału obrotowego do sprawozdania z przepływów pieniężnych
2020
Różnica
wynikająca ze
sprawozdania
z sytuacji
finansowej
Zmiana stanu
rozrachunków
z tytułu
podatku
bieżącego
Przepływy
pieniężne
netto z
działalności
inwestycyjnej
Przepływy
pieniężne
netto z
działalności
finansowej
Zmiany w
Grupie
Transakcje
bezgotówkowe
Przepływy
pieniężne
netto z
działalności
operacyjnej
(zmiana stanu
kapitału
obrotowego)
Zapasy
1 358
-
-
-
-
-
1 358
Należności
216
59
185
-
(1)
(128)
331
Pozostałe aktywa
42
-
(69)
(6)
-
58
25
Zobowiązania z tytułu dostaw i podatków
(190)
(35)
(214)
-
1
(21)
(459)
Zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych
70
-
-
-
-
155
225
Rezerwa na koszty likwidacji, rekultywacji oraz koszty
naprawy środowiska
9
-
(717)
-
-
731
23
Pozostałe rezerwy
88
-
-
-
1
11
100
Dotacje
1
-
(26)
-
-
(9)
(34)
Pozostałe zobowiązania
(514)
-
-
-
-
(41)
(555)
Kapitał obrotowy razem
1 080
24
(841)
(6)
1
756
1 014
2019
Różnica
wynikająca ze
sprawozdania
z sytuacji
finansowej
Zmiana stanu
rozrachunków
z tytułu
podatku
bieżącego
Przepływy
pieniężne
netto z
działalności
inwestycyjnej
Przepływy
pieniężne
netto z
działalności
finansowej
Zmiany w
Grupie
Transakcje
bezgotówkowe
Przepływy
pieniężne
netto z
działalności
operacyjnej
(zmiana stanu
kapitału
obrotowego)
Zapasy
(678)
-
-
-
-
-
(678)
Należności
238
(6)
160
-
-
(81)
311
Pozostałe aktywa
(55)
-
(104)
19
-
74
(66)
Zobowiązania z tytułu dostaw i podatków
(261)
286
132
-
-
18
175
Zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych
51
-
-
-
-
82
133
Rezerwa na koszty likwidacji, rekultywacji oraz koszty
naprawy środowiska
(82)
-
(385)
-
-
463
(4)
Pozostałe rezerwy
78
-
-
-
-
75
153
Dotacje
7
-
(27)
-
-
(15)
(35)
Pozostałe zobowiązania
580
-
-
-
-
(43)
537
Kapitał obrotowy razem
(122)
280
(224)
19
-
573
526
5.5.2 Pozostałe korekty niepieniężne do sprawozdania z przepływów pieniężnych
2020
2019
Odsetki i dywidendy netto
7
42
Wynik na różnicach kursowych netto
138
(13)
Wynik z inwestycji w jednostkach wycenianych metodą praw własności
595
236
Pochodne instrumenty finansowe
344
(351)
Spisane nakłady inwestycyjne na niefinansowe aktywa trwałe
201
261
Nabycie uprawnień do emisji CO
2
(447)
(470)
Pozostałe pozycje netto
(56)
(89)
Pozostałe korekty niepieniężne
782
(384)
5.5.3 Zmiana różnic kursowych oraz odpisów aktualizujących środki pieniężne i ich ekwiwalenty
2020
2019
a) Saldo różnic kursowych netto od środków pieniężnych na początek okresu
(4)
(3)
b) Saldo odpisów aktualizujących środki pieniężne na początek okresu
-
-
c) Saldo różnic kursowych netto od środków pieniężnych na koniec okresu
(152)
(4)
d) Saldo odpisów aktualizujących środki pieniężne na koniec okresu
(2)
-
I. Zmiana stanu różnic kursowych netto od środków pieniężnych (c-a)
(148)
(1)
II. Zmiana stanu odpisów aktualizujących środki pieniężne (d-b)
(2)
-
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 35 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
6. Noty objaśniające do sprawozdania z sytuacji finansowej
6.1 Aktywa trwałe rzeczowe i niematerialne
6.1.1 Rzeczowe aktywa trwałe i związane z nimi rezerwy
Zasady rachunkowości
Rzeczowe aktywa trwałe
Najistotniejsze pozycje rzeczowych aktywów trwałych stanowią budynki i budowle oraz urządzenia techniczne i maszyny związane przede
wszystkim z poszukiwaniem i wydobyciem gazu ziemnego i ropy naftowej oraz obrotem, magazynowaniem i dystrybucją gazu. Grupa posiada
również środki transportu oraz grunty. W ramach środków trwałych w budowie Grupa wykazuje głównie aktywowane koszty prac związanych
z poszukiwaniem i rozpoznawaniem złóż gazu ziemnego i ropy naftowej do momentu rozpoczęcia eksploatacji lub odpisania (szczegółowa polityka
rachunkowości przedstawiona została w akapicie Nakłady na prace poszukiwawcze i rozpoznawcze).
Do rzeczowych aktywów trwałych Grupa zalicza również istotne części zamienne oraz awaryjne wyposażenie, jeżeli Grupa oczekuje, że będą one
wykorzystywane przez czas dłuższy niż jeden rok i możliwe jest ich przypisanie do poszczególnych pozycji rzeczowych aktywów trwałych.
Pozycje rzeczowych aktywów trwałych wycenia się według ceny nabycia lub kosztu wytworzenia pomniejszonego o umorzenie oraz odpisy
aktualizujące z tytułu utraty wartości (odpisy z tytułu utraty wartości ujmuje się zgodnie z polityką przedstawioną w nocie 6.1.3.).
Wartość początkowa wytworzonych gazociągów lub magazynów gazu (kategoria Budynki i budowle) obejmuje również wartość gazu, która służy
do ich pierwszego napełnienia. Ilość gazu niezbędna do pierwszego napełnienia gazociągu lub komory magazynowej odpowiada ilości niezbędnej
do wytworzenia minimalnego ciśnienia pracy gazociągu lub magazynu.
Do ceny nabycia lub kosztu wytworzenia pozycji rzeczowych aktywów trwałych zalicza się koszty finansowania zewnętrznego.
Koszty bieżącego utrzymania rzeczowych aktywów trwałych, remontów i konserwacji ujmowane są w wyniku finansowym w momencie poniesienia.
W przypadku rozszczelnienia gazociągu, koszty jego ponownego napełnienia lub uzupełnienia utraconego paliwa są ujmowane bezpośrednio
w rachunku zysków i strat w okresie, w którym zostały poniesione.
Metody i okresy amortyzacji dla rzeczowych aktywów trwałych:
Kategoria Metoda amortyzacji
Przyjęte okresy
użytkowania
Średni pozostały okres
użytkowania na dzień
bilansowy
Budynki i budowle
Liniowa
1 - 58 lat
34
Urządzenia techniczne i maszyny
Liniowa
1 - 50 lat
16
Środki transportu
Liniowa
1 - 18 lat
11
Pozostałe rzeczowe aktywa trwałe
Liniowa
1 - 35 lat
14
Zasoby na norweskim szelfie kontynentalnym
Według jednostki produkcji*
powyżej 10 lat
powyżej 10 lat
Grunty
kategoria nie podlega amortyzacji
Środki trwałe w budowie
kategoria nie podlega amortyzacji
*Wielkości wyprodukowanych i sprzedanych produktów są silnie skorelowane, a kontrakty regulujące sprzedaż węglowodorów z norweskiego szelfu kontynentalnego
nie pozwalają na znaczne rozbieżności pomiędzy ilością wyprodukowanych a sprzedanych produktów, stąd zastosowana metoda amortyzacji.
Aktywa z tytułu prawa do użytkowania
Leasingi ujmowane są jako aktywa z tytułu prawa do użytkowania i zobowiązania do zapłaty za te prawa w dniu, w którym leasingowane aktywa
dostępne są do użytkowania przez Grupę. Zasady dotyczące ujmowania zobowiązania z tytułu leasingu przedstawiono w nocie 5.2.
Aktywa z tytułu prawa do użytkowania prezentowane są w pozycji Rzeczowe aktywa trwałe w sprawozdaniu z sytuacji finansowej.
Aktywa z tytułu prawa do użytkowania początkowo wycenia się wg kosztu, który obejmuje:
kwotę początkowej wyceny zobowiązania leasingowego;
wszelkie opłaty leasingowe zapłacone w dacie rozpoczęcia lub przed tą datą, pomniejszone o wszelkie otrzymane zachęty leasingowe;
wszelkie początkowe koszty bezpośrednie poniesione przez leasingobiorcę;
szacunek kosztów demontażu, usunięcia bazowego składnika aktywów i przeprowadzenia renowacji.
Po początkowym ujęciu, aktywa z tytułu prawa do użytkowania są wyceniane wg kosztu pomniejszonego o skumulowaną amortyzację oraz
wszelkie skumulowane straty z tytułu utraty wartości i skorygowane z tytułu ponownej wyceny zobowiązania leasingowego ze względu na ponowną
ocenę lub modyfikację leasingu.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 36 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Aktywa z tytułu prawa do użytkowania amortyzuje się przez okres użytkowania składnika aktywów lub przez okres leasingu, w zależności od tego,
który z nich jest krótszy, przy zastosowaniu metody liniowej.
Określając koszt składnika aktywów z tytułu prawa do użytkowania Grupa oszacowała koszty przewidziane do poniesienia na rekultywację gruntów,
bazując na informacjach o cenach bieżących usług rekultywacji.
Opłaty związane z wszystkimi leasingami krótkoterminowymi i leasingami niskocennych aktywów są ujmowane liniowo jako koszt w wyniku
finansowym. Dla niskocennych aktywów Grupa dokonuje wyboru sposobu ujęcia dla każdej umowy: Grupa przyjęła, że składnik aktywów z tytułu
prawa do użytkowania jest ujmowany z odpowiadającym mu zobowiązaniem leasingowym, jeżeli taki składnik aktywów jest oddawany
w subleasing, natomiast dla wszystkich pozostałych leasingów niskocennych aktywów opłaty związane z tymi leasingami ujmowane są jako koszt
liniowo przez okres leasingu.
Leasingi krótkoterminowe to leasingi o okresie trwania 12 miesięcy lub mniej.
Niskocenne aktywa obejmują drobny sprzęt biurowy oraz teleinformatyczny.
Okresy amortyzacji dla aktywów z tytułu prawa do użytkowania:
Kategoria
Przyjęte okresy użytkowania
Prawo do użytkowania gruntów
1 - 99 lat
Prawo do użytkowania budynków i budowli
1 - 40 lat
Prawo do użytkowania urządzeń technicznych i maszyn
1 - 40 lat
Prawo do użytkowania środków transportu
1 - 15 lat
Prawo do użytkowania pozostałych
1 - 39 lat
Nakłady na prace poszukiwawcze i rozpoznawcze
Koszty związane z poszukiwaniem i rozpoznawaniem złóż gazu ziemnego i ropy naftowej obejmują prace geologiczne wykonywane w celu odkrycia
i udokumentowania złoża i rozliczane są przy zastosowaniu metody sukcesu geologicznego.
Prace polegające na rozpoznaniu złóż gazu ziemnego i/lub ropy naftowej (kopalin) mogą zostać podjęte po uzyskaniu przez Grupę:
koncesji na rozpoznanie złóż kopalin,
koncesji na poszukiwanie i rozpoznanie złóż kopalin,
podpisaniu umowy o ustanowieniu użytkowania górniczego.
Kosztem koncesji na rozpoznanie gazu ziemnego i/lub ropy naftowej oraz kosztem przedłużenia takiej koncesji jest opłata za działalność określoną
w koncesji. Koszty koncesji na rozpoznanie złóż gazu ziemnego i/lub ropy naftowej Grupa ujmuje jako wartości niematerialne.
Wydatki z tytułu badań sejsmicznych są kapitalizowanie w wartości aktywów z tytułu poszukiwania i oceny zasobów mineralnych.
Nakłady na poszczególne odwierty początkowo podlegają aktywowaniu w pozycji Środki trwałe w budowie dotyczące poszukiwania i oceny
zasobów mineralnych. Gdy prace poszukiwawcze zakończą się stwierdzeniem sukcesu, czyli odkryciem złoża o zasobach dostępnych
do eksploatacji, Grupa przeprowadza analizę rejonów i obiektów pod względem ekonomicznej opłacalności eksploatacji.
W przypadku, gdy w efekcie rozpoznania złoża podjęto decyzję o jego eksploatacji, w momencie jej rozpoczęcia Grupa przeklasyfikowuje środki
trwałe w budowie dotyczące poszukiwania i oceny zasobów mineralnych do rzeczowych aktywów trwałych.
Gdy prace poszukiwawcze zakończą się efektem negatywnym lub po ich zakończeniu, w efekcie analizy rejonów i obiektów pod względem
ekonomicznej opłacalności eksploatacji, jednostka Grupy nie wystąpiła o przyznanie koncesji na rozpoznanie złóż gazu ziemnego i/lub ropy
naftowej, aktywowane nakłady na wykonane odwierty przeprowadzone w ramach prac poszukiwawczych są odpisywane w całości w koszty
w rachunek zysków i strat w okresie, w którym podjęto decyzję o zakończeniu prac poszukiwawczych. W ciężar rachunku zysków i strat
odpisywane są również skapitalizowane wydatki na badania sejsmiczne powiązane z danym obiektem.
Rezerwy związane z rzeczowymi aktywami trwałymi: rezerwa na koszty likwidacji odwiertów oraz Fundusz Likwidacji Zakładu Górniczego (FLZG)
Rezerwę na koszty likwidacji odwiertów tworzy się, gdy na Grupie ciąży obowiązek likwidacji wykonanych odwiertów po zakończeniu eksploatacji.
Grupa tworzy rezerwy na koszty likwidacji odwiertów poszukiwawczych, eksploatacyjnych i magazynowych. Wartość zdyskontowanej rezerwy
zwiększa wartość początkową kosztów odwiertów ujętych w ramach aktywów z tytułu poszukiwania i oceny zasobów mineralnych oraz rzeczowych
aktywów trwałych i w przypadku rzeczowych aktywów trwałych jest amortyzowana w okresie ich ekonomicznego użytkowania.
Wartość rezerwy na przyszłe koszty likwidacji odwiertów kopalnianych i magazynowych korygowana jest o wartość FLZG.
FLZG tworzony jest na mocy Ustawy Prawo geologiczne i górnicze, która nakłada na Grupę obowiązek likwidacji zakładów górniczych
po zakończeniu użytkowania. Środki funduszu stanowią środki pieniężne o ograniczonej możliwości dysponowania wg MSR 7 i prezentowane
są w grupie aktywów długoterminowych z uwagi na ich wieloletni charakter.
Szczegółowe informacje na temat rezerwy na likwidację odwiertów oraz FLZG znaleźć można w nocie 6.3.2.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 37 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Istotne szacunki
Okresy użytkowania rzeczowych aktywów trwałych
Okresy użytkowania rzeczowych aktywów trwałych oparto na ocenie służb technicznych, odpowiedzialnych za ich eksploatację. Szacunkom takim
towarzyszy niepewność co do przyszłych warunków prowadzenia działalności gospodarczej, zmian technologicznych i konkurencji na rynku, które
skutkować mogą inną oceną ekonomicznej przydatności składników i pozostałego okresu ich użyteczności, co w rezultacie może istotnie wpłynąć
na wartość rzeczowych aktywów trwałych oraz koszty amortyzacji w przyszłości.
Grupa corocznie dokonuje weryfikacji okresów użytkowania składników rzeczowych aktywów trwałych. W wyniku ostatniej weryfikacji na dzień
31 grudnia 2020 roku wartość amortyzacji zmniejszyła się o ok. 60 mln PLN.
Rzeczowe aktywa trwałe ogółem:
2020
2019
Wartość brutto
Umorzenie i
odpis z tytułu
utraty wartości
Wartość netto Wartość brutto
Umorzenie i
odpis z tytułu
utraty wartości
Wartość netto
Grunty
144
(13)
131
142
(12)
130
Budynki i budowle
40 481
(19 496)
20 985
37 445
(17 640)
19 805
Urządzenia techniczne i maszyny
20 710
(12 040)
8 670
18 631
(10 433)
8 198
Środki transportu i pozostałe
3 493
(2 188)
1 305
3 303
(2 031)
1 272
Razem środki trwałe własne
64 828
(33 737)
31 091
59 521
(30 116)
29 405
Prawo do użytkowania gruntów
2 641
(217)
2 424
2 386
(141)
2 245
Prawo do użytkowania budynków i budowli
403
(123)
280
377
(99)
278
Prawo do użytkowania urządzeń technicznych i maszyn
215
(37)
178
186
(24)
162
Prawo do użytkowania środków transportu i pozostałych
49
(20)
29
45
(10)
35
Razem aktywa z tytułu prawa do użytkowania
3 308
(397)
2 911
2 994
(274)
2 720
Środki trwałe w budowie dotyczące poszukiwania i
oceny zasobów mineralnych
4 219
(1 511)
2 708
3 725
(1 164)
2 561
Środki trwałe w budowie pozostałe
5 968
(113)
5 855
5 357
(41)
5 316
Razem rzeczowe aktywa trwałe
78 323
(35 758)
42 565
71 597
(31 595)
40 002
Grupa posiada zobowiązania pozabilansowe z tytułu podpisanych umów na nabycie rzeczowych aktywów trwałych,
które nie zostały jeszcze ujęte w sprawozdaniu z sytuacji finansowej.
2020
2019
Zobowiązania wynikające z podpisanych umów nabycia rzeczowych aktywów trwałych
10 609
9 395
Część zrealizowana na dzień bilansowy
(3 904)
(4 183)
Zobowiązania wynikające z umów, do realizacji po dniu bilansowym
6 705
5 212
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 38 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Zmiany rzeczowych aktywów trwałych - własnych
Nota Grunty
Budynki i
budowle
Urządzenia
techniczne i
maszyny
Środki
transportu i
pozostałe
Razem
środki trwałe
- własne
Środki trwałe w budowie
pozostałe
Razem
rzeczowe
aktywa
trwałe -
własne
Dotyczące
poszukiwani
a i oceny
zasobów
mineralnych
Pozostałe
Wartość brutto na 1 stycznia 2019
117
35 382
18 171
3 153
56 823
3 185
3 363
63 371
Umorzenie skumulowane
-
(14 567)
(8 867)
(1 903)
(25 337)
-
-
(25 337)
Odpisy z tytułu utraty wartości
(11)
(1 775)
(747)
(41)
(2 574)
(1 177)
(47)
(3 798)
Wartość netto na 1 stycznia 2019
106
19 040
8 557
1 209
28 912
2 008
3 316
34 236
Korekta z tytułu zastosowania MSSF 16
20
(166)
(57)
(7)
(210)
-
-
(210)
Różnice kursowe z przeliczenia jednostek
zagranicznych
-
-
(1)
-
(1)
-
(13)
(14)
Nabycie
-
-
-
-
-
1 184
4 848
6 032
Zbycie
-
(7)
(7)
(5)
(19)
-
-
(19)
Rezerwa na koszty likwidacji odwiertów
Nota 6.3.2.
-
343
-
-
343
15
83
441
Przeniesienie ze środków trwałych w
budowie
-
2 110
746
323
3 179
(405)
(3 037)
(263)
Przeniesienie pomiędzy grupami,
własnością oraz pomiędzy pozycjami
sprawozdania z sytuacji finansowej
-
(3)
37
1
35
(16)
16
35
Amortyzacja
-
(1 181)
(1 028)
(245)
(2 454)
-
-
(2 454)
Odpis z tytułu utraty wartości
-
(267)
(29)
1
(295)
13
6
(276)
Aktywowane odsetki
-
-
-
-
-
21
64
85
Likwidacja
(2)
(65)
(16)
(6)
(89)
-
-
(89)
Odpisanie środków trwałych w budowie bez
efektów gospodarczych
-
-
-
-
-
(258)
(3)
(261)
Pozostałe zmiany
6
1
(4)
1
4
(1)
36
39
Wartość brutto na 31 grudnia 2019
142
37 445
18 631
3 303
59 521
3 725
5 357
68 603
Umorzenie skumulowane
(1)
(15 598)
(9 657)
(1 991)
(27 247)
-
-
(27 247)
Odpisy z tytułu utraty wartości
(11)
(2 042)
(776)
(40)
(2 869)
(1 164)
(41)
(4 074)
Wartość netto na 31 grudnia 2019
130
19 805
8 198
1 272
29 405
2 561
5 316
37 282
Różnice kursowe z przeliczenia jednostek
zagranicznych
-
-
98
-
98
16
49
163
Nabycie
-
-
-
-
-
882
5 127
6 009
Przyjęte z leasingu/ nowe umowy
-
-
-
-
-
-
2
2
Zbycie
-
(19)
(1)
(2)
(22)
-
-
(22)
Rezerwa na koszty likwidacji odwiertów
Nota 6.3.2.
-
445
-
-
445
51
210
706
Przeniesienie ze środków trwałych w
budowie
2
2 689
2 043
310
5 044
(256)
(4 920)
(132)
Przeniesienie pomiędzy grupami,
własnością oraz pomiędzy pozycjami
sprawozdania z sytuacji finansowej
-
(3)
9
5
11
(5)
3
9
Amortyzacja
-
(1 206)
(1 258)
(256)
(2 720)
-
-
(2 720)
Odpis z tytułu utraty wartości
(1)
(703)
(405)
(22)
(1 131)
(347)
(72)
(1 550)
Zmiany w Grupie
-
-
-
-
-
-
21
21
Aktywowane odsetki
-
-
-
-
-
12
93
105
Likwidacja
-
(24)
(10)
(4)
(38)
-
-
(38)
Odpisanie środków trwałych w budowie bez
efektów gospodarczych
-
-
-
-
-
(198)
(3)
(201)
Pozostałe zmiany
-
1
(4)
2
(1)
(8)
29
20
Wartość brutto na 31 grudnia 2020
144
40 481
20 710
3 493
64 828
4 219
5 968
75 015
Umorzenie skumulowane
(1)
(16 751)
(10 859)
(2 126)
(29 737)
-
-
(29 737)
Odpisy z tytułu utraty wartości
(12)
(2 745)
(1 181)
(62)
(4 000)
(1 511)
(113)
(5 624)
Wartość netto na 31 grudnia 2020
131
20 985
8 670
1 305
31 091
2 708
5 855
39 654
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 39 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Zmiany aktywów z tytułu prawa do użytkowania
Grunty
Budynki i
budowle
Urządzenia
techniczne i
maszyny
Środki
transportu i
pozostałe
Razem
aktywa z
tytułu prawa
do
użytkowania
Środki trwałe w budowie
pozostałe
Razem
rzeczowe
aktywa trwałe
z tytułu prawa
do
użytkowania
Dotyczące
poszukiwania
i oceny
zasobów
mineralnych
Pozostałe
Wartość brutto na 1 stycznia 2019
-
-
-
-
-
-
-
-
Umorzenie skumulowane
-
-
-
-
-
-
-
-
Odpisy z tytułu utraty wartości
-
-
-
-
-
-
-
-
Wartość netto na 1 stycznia 2019
-
-
-
-
-
-
-
-
Korekta z tytułu zastosowania MSSF 16
2 246
278
213
38
2 775
-
3
2 778
Nabycie
-
-
-
-
-
-
1
1
Przyjęte z leasingu/ nowe umowy
69
10
-
4
83
-
5
88
Zbycie
(2)
-
-
-
(2)
-
-
(2)
Przeniesienie ze środków trwałych w budowie
40
10
4
2
56
-
(9)
47
Przeniesienie pomiędzy grupami, własnością
oraz pomiędzy pozycjami sprawozdania z
sytuacji finansowej
(1)
-
(38)
-
(39)
-
-
(39)
Amortyzacja
(62)
(26)
(15)
(9)
(112)
-
-
(112)
Odpis z tytułu utraty wartości
(46)
-
-
-
(46)
-
-
(46)
Likwidacja
(5)
-
(2)
-
(7)
-
-
(7)
Pozostałe zmiany
6
6
-
-
12
-
-
12
Wartość brutto na 31 grudnia 2019
2 386
377
186
45
2 994
-
-
2 994
Umorzenie skumulowane
(72)
(98)
(24)
(10)
(204)
-
-
(204)
Odpisy z tytułu utraty wartości
(69)
(1)
-
-
(70)
-
-
(70)
Wartość netto na 31 grudnia 2019
2 245
278
162
35
2 720
-
-
2 720
Różnice kursowe z przeliczenia jednostek
zagranicznych
-
1
2
-
3
-
-
3
Nabycie
-
-
-
-
-
-
1
1
Przyjęte z leasingu/ nowe umowy
298
11
4
11
324
-
2
326
Zbycie
(9)
-
-
-
(9)
-
-
(9)
Przeniesienie ze środków trwałych w budowie
2
1
1
3
7
-
(4)
3
Przeniesienie pomiędzy grupami, własnością
oraz pomiędzy pozycjami sprawozdania z
sytuacji finansowej
(19)
10
(2)
(10)
(21)
-
-
(21)
Amortyzacja
(69)
(26)
(14)
(11)
(120)
-
-
(120)
Odpis z tytułu utraty wartości
(8)
-
-
(2)
(10)
-
-
(10)
Likwidacja
(5)
(2)
-
(1)
(8)
-
-
(8)
Pozostałe zmiany
(11)
7
25
4
25
-
1
26
Wartość brutto na 31 grudnia 2020
2 641
403
215
49
3 308
-
-
3 308
Umorzenie skumulowane
(140)
(122)
(37)
(18)
(317)
-
-
(317)
Odpisy z tytułu utraty wartości
(77)
(1)
-
(2)
(80)
-
-
(80)
Wartość netto na 31 grudnia 2020
2 424
280
178
29
2 911
-
-
2 911
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 40 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
6.1.2 Wartości niematerialne
Zasady rachunkowości
Wartości niematerialne
Grupa posiada w szczególności następujące główne pozycje wartości niematerialnych:
programy komputerowe,
uprawnienia do emisji CO
2
,
koncesje wynikające z prawa geologicznego i górniczego, prawo do użytkowania górniczego, informację geologiczną (Koncesje).
Uprawnienia do emisji CO
2
Grupa posiada przydział praw do emisji CO
2
na poszczególne instalacje zgodnie z ustawą o systemie handlu uprawnieniami do emisji gazów
cieplarnianych.
Prawa do emisji Grupa dzieli na:
nabyte w celu umorzenia – ujmowane są w księgach rachunkowych jako wartości niematerialne i wyceniane według zasad podanych poniżej,
nabyte w celu odsprzedaży – ujmowane są w księgach rachunkowych jako zapas (nota 6.2.1.) i wyceniane w momencie początkowego ujęcia
w cenie nabycia, a na koniec okresu sprawozdawczego w cenie nabycia lub możliwej do uzyskania cenie sprzedaży netto, w zależności
od tego, która z kwot jest niższa,
nieodpłatnie otrzymane w ramach Krajowego Planu Rozdziału Uprawnień – są ujmowane w wartości nominalnej tzn. wartości zerowej
i ewidencjonowane pozabilansowo.
Koncesje oraz prawo do użytkowania górniczego i informacji geologicznej
W działalności poszukiwawczej i wydobywczej Grupa wykorzystuje koncesje na poszukiwanie i rozpoznawanie oraz wydobycie gazu ziemnego i/lub
ropy naftowej, udzielone na podstawie prawa geologicznego i górniczego. Ponadto korzysta również z prawa do informacji geologicznej oraz
użytkowania górniczego.
Wartość koncesji na poszukiwanie i wydobycie gazu ziemnego i/lub ropy naftowej oraz wynagrodzenie dla Skarbu Państwa za ustanowienie
użytkowania górniczego Grupa ujmuje jako nakłady podlegające kapitalizacji.
Wycena
Składnik wartości niematerialnych w momencie początkowego ujęcia wycenia się w cenie nabycia lub koszcie wytworzenia.
W przypadku ustanowionego użytkowania górniczego, wartość początkową stanowi wynagrodzenie dla Skarbu Państwa za ustanowienie
użytkowania górniczego.
Po początkowym ujęciu składniki wartości niematerialnych wykazuje się w cenie nabycia lub koszcie wytworzenia pomniejszonym o umorzenie
i łączną kwotę odpisów aktualizujących z tytułu utraty wartości (zasady rachunkowości dot. utraty wartości przedstawione zostały w nocie 6.1.3.).
Amortyzacja wartości niematerialnych odbywa się metodą liniową według stawek odzwierciedlających przewidywany okres ich użytkowania. Nabyte
prawa do emisji CO
2
amortyzowane są zależnie od wielkości emisji.
Istotne szacunki
Okresy ekonomicznej użyteczności wartości niematerialnych
Okresy ekonomicznej użyteczności wartości niematerialnych oparto na ocenie służb technicznych, odpowiedzialnych za ich eksploatację.
Szacunkom takim towarzyszy niepewność co do przyszłych warunków prowadzenia działalności gospodarczej, zmian technologicznych
i konkurencji na rynku, które skutkować mogą inną oceną ekonomicznej przydatności składników i pozostałego okresu ich użyteczności,
co w rezultacie może istotnie wpłynąć na wartość wartości niematerialnych oraz koszty amortyzacji w przyszłości.
Szacunki okresu i metody amortyzacji weryfikowane są na koniec roku obrotowego. Jeśli oczekiwany okres użytkowania składnika aktywów różni
się znacząco od poprzednich szacunków, dokonuje się zmiany okresu amortyzacji. Powyższe operacje Grupa ujmuje jako zmiany wartości
szacunkowych i odnosi w rachunek zysków i strat w okresie, w którym ma miejsce zmiana szacunków.
W wyniku przeprowadzonej weryfikacji na dzień 31 grudnia 2020 roku roczne koszty amortyzacji zmniejszyły się o ok. 3 mln PLN.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 41 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Wartości niematerialne
Prawo
wieczystego
użytkowania
gruntów
Uprawnienia do
emisji CO
2
Programy
komputerowe
Koncesje
Inne wartości
niematerialne
Razem
Wartość brutto na 1 stycznia 2019
663
808
545
257
587
2 860
Umorzenie skumulowane
(12)
(684)
(444)
(81)
(382)
(1 603)
Odpisy z tytułu utraty wartości
(21)
-
(4)
(57)
(2)
(84)
Wartość netto na 1 stycznia 2019
630
124
97
119
203
1 173
Korekta z tytułu zastosowania MSSF 16
(630)
-
-
-
(1)
(631)
Przeniesienie ze środków trwałych w budowie
-
41
55
70
49
215
Nabycie
-
470
-
-
-
470
Amortyzacja
-
(373)
(40)
(27)
(45)
(485)
Odpis z tytułu utraty wartości
-
-
-
(12)
-
(12)
Likwidacja
-
-
-
(1)
-
(1)
Wartość brutto na 31 grudnia 2019
-
1 303
561
320
615
2 799
Umorzenie skumulowane
-
(1 041)
(445)
(102)
(407)
(1 995)
Odpisy z tytułu utraty wartości
-
-
(4)
(69)
(2)
(75)
Wartość netto na 31 grudnia 2019
-
262
112
149
206
729
Przeniesienie ze środków trwałych w budowie
-
54
33
5
37
129
Przeniesienie pomiędzy grupami oraz pomiędzy pozycjami
sprawozdania z sytuacji finansowej
-
-
(1)
-
2
1
Nabycie
-
447
-
-
-
447
Amortyzacja
-
(464)
(46)
(22)
(49)
(581)
Odpis z tytułu utraty wartości
-
-
(1)
(8)
(2)
(11)
Pozostałe zmiany
-
(6)
-
-
(15)
(21)
Wartość brutto na 31 grudnia 2020
-
1 768
578
320
628
3 294
Umorzenie skumulowane
-
(1 475)
(476)
(119)
(445)
(2 515)
Odpisy z tytułu utraty wartości
-
-
(5)
(77)
(4)
(86)
Wartość netto na 31 grudnia 2020
-
293
97
124
179
693
6.1.3 Utrata wartości aktywów niefinansowych
Istotne szacunki
Utrata wartości aktywów niefinansowych
Test na utratę wartości rzeczowych aktywów trwałych i wartości niematerialnych przeprowadza się, gdy wystąpią przesłanki wskazujące na utratę
wartości. Test na utratę wartości przeprowadza się poprzez porównanie wartości bilansowej aktywa (lub ośrodka wypracowującego środki
pieniężne, jeżeli aktywo nie generuje samodzielnie wpływów pieniężnych) z wartością odzyskiwalną tj. wyższą spośród wartości godziwej
pomniejszonej o koszty sprzedaży lub wartości użytkowej.
Jeżeli wartość odzyskiwalna jest niższa od wartości księgowej składnika aktywów (lub ośrodka wypracowującego środki pieniężne), wartość
księgowa obniżana jest do wartości odzyskiwalnej danego składnika aktywów (lub ośrodka wypracowującego środki pieniężne). Odpis aktualizujący
z tytułu utraty wartości ujmowany jest jako koszt w okresie, w którym wystąpiła utrata wartości, o której mowa powyżej.
Kwoty sald odpisów dotyczących rzeczowych aktywów trwałych zostały przedstawione w poniższej tabeli:
2020
2019
Działalność
wydobywcza
Działalność
obrotu i
magazynowania
Pozostałe
Działalność
wydobywcza
Działalność
obrotu i
magazynowania
Pozostałe
Grunty
(30) -
(59)
(21)
-
(59)
Budynki i budowle
(2 459) (53)
(234)
(1 822)
(50)
(171)
Urządzenia techniczne i maszyny
(771) (319)
(91)
(379)
(318)
(79)
Środki transportu i pozostałe
(59) (1)
(4)
(35)
(1)
(4)
Środki trwałe w budowie:
dotyczące poszukiwania i oceny zasobów
mineralnych
(1 511) -
-
(1 164)
-
-
pozostałe
(68) -
(45)
-
-
(41)
Razem
(4 898) (373)
(433)
(3 421)
(369)
(354)
Razem na koniec okresu
(5 704)
(4 144)
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 42 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Na koniec bieżącego okresu sprawozdawczego przeprowadzono test na utratę wartości podstawowych aktywów operacyjnych
Grupy, stanowiących: majątek wydobywczy służący eksploatacji gazu ziemnego i ropy naftowej, magazyny paliwa gazowego,
majątek dzierżawiony i wynajmowany (w tym: stacje CNG, majątek przesyłowy, pozostałe nieruchomości), stacje regazyfikacji LNG
oraz majątek będący środkami trwałymi w budowie (odwierty w budowie).
Wpływ COVID-19 na poziom utraty wartości aktywów niefinansowych
Odpisy aktualizujące aktywa trwałe są efektem oceny wartości odzyskiwanej aktywów, która dokonywana jest na podstawie analizy
przyszłych przepływów pieniężnych - w szczególności w oparciu o aktualne i prognozowane ścieżki cenowe węglowodorów na
międzynarodowych rynkach. Epidemia COVID-19 była jednym z czynników, które w istotnym stopniu wpłynęły na gwałtowny
spadek cen węglowodorów, co znalazło odzwierciedlenie również w długoterminowych prognozach cen gazu i ropy. Najsilniejszy
wpływ COVID-19 odnotowany został w pierwszym półroczu 2020 roku, wtedy też Grupa zawiązała po raz pierwszy odpisy
aktualizujące, uwzględniające wpływ COVID-19 na ceny węglowodorów. Na koniec 2020 roku zawiązano odpis aktualizujący na
poziomie 685 mln PLN dla krajowych aktywów trwałych związanych z wydobyciem węglowodorów (aktywa spółki PGNiG S.A.)
oraz 441 mln PLN dla tych znajdujących się poza granicami Polski (głównie aktywa spółki PGNiG Upstream Norway).
Poniżej przedstawiono podstawowe informacje na temat przeprowadzonego testu dla obszarów, w których dokonano
najistotniejszych wartościowo odpisów.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 43 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Opis Ośrodka Wypracowującego Środki pieniężne:
W przypadku składników aktywów zaliczanych do aktywów jednostek produkcyjnych ropy i gazu testy na utratę wartości przeprowadzone zostały dla poszczególnych Jednostek
Generujących Środki Pieniężne („CGU”), którym są określone jednostki produkcyjne.
2020
2019
rozwiązanie odpisu
zawiązanie odpisu
rozwiązanie odpisu
zawiązanie odpisu
Opis Ośrodka Wypracowywującego Środki Pieniężne
CGU – 161 jednostek produkcyjnych
CGU – 162 jednostki produkcyjne
Przesłanki utraty / zwiększenia wartości
*Aktualizacja prognozy wydobycia
uwzględniająca nowe włączenia odwiertów
* Zmiana prognoz cenowych - spadek cen
ropy i gazu
* Aktualizacja prognozy produkcji
uwzględniająca pogorszenie warunków
złożowych na określonych jednostkach
produkcyjnych
* Aktualizacja rezerwy na likwidację
odwiertów
* Spadek stopy dyskonta WACC w 2019
roku
* Aktualizacja prognozy produkcji na
podstawie testów na odwiertach, jak również
uwzględniająca nowe włączenia odwiertów
* Zmiana prognoz cenowych - spadek cen
ropy i gazu
* Aktualizacja prognozy produkcji
uwzględniająca pogorszenie warunków
złożowych na określonych jednostkach
produkcyjnych
Wartość Użytkowa
17 300
21 476
Stopa Dyskonta nominalna pre-tax
Kraj: 10,81% -11,98%
Kraj: 10,32% -12,08%
Pakistan: 25,92% - 29,68%
Pakistan: 19,30% - 21,42%
Kwota ujętego odpisu z tytułu utraty wartości
210
998
185
576
Opis Ośrodka Wypracowującego Środki pieniężne:
Testy na utratę wartości przeprowadzone zostały dla poszczególnych CGU, którym są określone odwierty.
2020
2019
rozwiązanie odpisu
zawiązanie odpisu
rozwiązanie odpisu
zawiązanie odpisu
Opis Ośrodka Wypracowywującego Środki Pieniężne
CGU-78 odwiertów
CGU-79 odwiertów
Przesłanki utraty / zwiększenia wartości
* Aktualizacja prognozy produkcji oraz
obniżenie planowanych nakładów
* Rezygnacja z realizacji odwiertów w
wyniku niezadowalających rezultatów prac
geologicznych
*Wzrost stopy dyskonta WACC w 2020 roku
w stosunku do grudnia 2019
* Aktualizacja prognoz produkcji na
podstawie testów na odwiertach
* Zmiana prognoz cenowych - spadek cen
ropy i gazu w okresach eksploatacji
* Spadek stopy dyskonta WACC w 2019
roku
* Aktualizacja prognozy produkcji oraz
obniżenie planowanych nakładów
* Przekazanie odwiertów do eksploatacji
* Rezygnacja z realizacji odwiertów w
wyniku niezadowalających rezultatów prac
geologicznych
* Aktualizacja prognoz produkcji na
podstawie testów na odwiertach
* Zmiana prognoz cenowych - spadek cen
ropy i gazu w okresach eksploatacji
Wartość Użytkowa
2 378
2 741
Stopa Dyskonta nominalna pre-tax
Kraj: 11,73% - 12,95%
Kraj: 11,29% - 13,02%
Kwota ujętego odpisu z tytułu utraty wartości
13
463
152
281
* nota nie uwzględnia rozwiązania odpisu na ŚTwB, które zostały spisane w koszty (negaty) oraz zawiązania odpisu na sejsmikach
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 44 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Opis Ośrodka Wypracowującego Środki pieniężne:
W przypadku składników aktywów zaliczanych do aktywów jednostek produkcyjnych ropy i gazu testy na utratę wartości przeprowadzone zostały dla poszczególnych Jednostek
Generujących Środki Pieniężne („CGU”), którym są określone jednostki produkcyjne.
2020
2019
rozwiązanie odpisu
utworzenie odpisu
rozwiązanie odpisu
utworzenie odpisu
Opis Ośrodka Wypracowywującego Środki Pieniężne
CGU – 9 jednostek produkcyjnych
CGU – 8 jednostek produkcyjnych
Przesłanki utraty / zwiększenia wartości
Przyrost udokumentowanych zasobów złóż
* Pogorszenie warunków
makroekonomicznych (stopa dyskonta, ceny
węglowodorów)
* Wprowadzone zmiany systemu
podatkowego przyspieszyły konsumpcję ulgi
podatkowej (wartość pozytywnie wpłyneła
na wynik 2020 kosztem przepływów lat
przyszłych)
* Pogorszenie prognoz produkcji na
wybranych złożach
brak rozwiązań odpisów brak utworzeń odpisów
Wartość Użytkowa (PLN)
4 120
3 703
Stopa Dyskonta nominalna pre-tax
7,22%
6,22%
Kwota ujętego odpisu z tytułu utraty wartości (PLN)
14
380
0
0
Opis Ośrodka Wypracowującego Środki pieniężne:
Majątek w leasingu operacyjnym
2020
2019
rozwiązanie odpisu
zawiązanie odpisu
rozwiązanie odpisu
zawiązanie odpisu
Opis Ośrodka Wypracowującego Środki Pieniężne
CGU – 169 jednostek
CGU – 170 jednostek
Przesłanki utraty / zwiększenia wartości
* Wzrost przychodów z wynajmu
określonych nieruchomości
* Spadek kosztów przewidywanych
remontów oraz kosztów utrzymania
nieruchomości
*Wzrost kosztów utrzymania nieruchomości
*Suma zdyskontowanych przepływów
pieniężnych oraz wartości rezydualnej jest
niższa od wartości netto środków trwałych
* Wzrost przychodów z wynajmu
określonych nieruchomości
* Spadek kosztów przewidywanych
remontów oraz kosztów utrzymania
nieruchomości
* Zwiększona wartość majątku o składniki
dotyczące prawa wieczystego użytkowania
gruntów (zgodnie z MSSF 16)
* wzrost wartości majątku (z tytułu
zakończonej inwestycji) nie generującego
dodatkowych przychodów
Wartość Użytkowa (PLN)
203
144
Stopa Dyskonta nominalna pre-tax
3,32% - 6,92%
3,97% - 8,52%
Kwota ujętego odpisu z tytułu utraty wartości (PLN)
4
90
2
25
Tabela zbiorcza (łącznie wszystkie ośrodki wypracowujące środki pieniężne)
2020
2019
rozwiązanie odpisu
zawiązanie odpisu
rozwiązanie odpisu
zawiązanie odpisu
Wartość użytkowa majątku testowanego na utratę
wartości
19 881 24 362
Kwota ujętego odpisu z tytułu utraty wartości (PLN)
241
1 931
339
882
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 45 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
6.2 Kapitał obrotowy
6.2.1 Zapasy
Zasady rachunkowości
Najistotniejsze pozycje zapasów w Grupie stanowią:
paliwo gazowe oraz paliwa do produkcji energii i ciepła,
świadectwa pochodzenia energii uzyskane w związku z wytworzeniem energii elektrycznej oraz zakupione w celu przedstawienia
ich do umorzenia w związku z ciążącym na Grupie obowiązkiem wynikającym z postanowień ustawy Prawo energetyczne,
świadectwa efektywności energetycznej zakupione przez Grupę w celu przedstawienia ich do umorzenia oraz uzyskane w związku
z prowadzeniem działań proefektywnościowych zgodnie z Ustawą o efektywności energetycznej,
materiały niezbędne do prowadzenia inwestycji i eksploatacji kopalń, produkcji,
części zamienne niekwalifikujące się do pozycji rzeczowych aktywów trwałych (nota 6.1.1.) służące lub mogące służyć różnym obiektom.
Wartość zapasów ustala się początkowo w cenie nabycia lub koszcie wytworzenia. Na dzień bilansowy wyceny dokonuje się według ceny nabycia
lub kosztu wytworzenia lub też według wartości netto możliwej do uzyskania, w zależności od tego, która z kwot jest niższa.
Zapas gazu wysokometanowego wyceniany jest dla wszystkich magazynów łącznie według średniej ważonej ceny pozyskania paliwa gazowego.
Rozchód paliwa gazowego do sprzedaży i na cele zużycia własnego w Podziemnych Magazynach Gazu (PMG) oraz różnice bilansowe wycenia się
według średniej ważonej ceny pozyskania, na którą składają się w szczególności: koszt nabycia gazu ze wszystkich źródeł wraz z uzasadnioną
częścią kosztów opłat systemowych i transakcyjnych, rzeczywisty koszt wydobycia ze źródeł krajowych, koszt odazotowania oraz koszt
regazyfikacji.
Zapas gazu LNG wyceniany jest według rzeczywistego kosztu ceny produkcji lub nabycia, w zależności od źródła pochodzenia. Wartość ceny
nabycia powiększana jest o koszty nabycia, w tym koszty związane z transportem gazu do miejsca składowania (w tym usługi holowniczo-
cumownicze, opłaty portowe itp.). Zapas gazu LNG wyceniany jest z zastosowaniem metody średniej ważonej. Rozchód LNG na potrzeby
sprzedaży i zużycia (w tym do regazyfikacji) odbywa się po średnim rzeczywistym koszcie jednostkowym z danego okresu sprawozdawczego,
w danej lokalizacji.
Rozchód części zamiennych wycenia się metodą średniej ważonej. Części zamienne ujmowane są w rachunku zysków i strat w momencie
ich wykorzystania.
Spółki Grupy mają obowiązek uzyskać i przedstawić do umorzenia świadectwa pochodzenia energii elektrycznej i świadectwa efektywności
energetycznej, odpowiadające sprzedaży energii elektrycznej, ciepła lub paliwa gazowego odbiorcom końcowym przyłączonym do sieci
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Przyznane prawa majątkowe w związku z wytworzeniem energii elektrycznej oraz świadectwa
efektywności energetycznej ujmowane są jako zapas w wartości rynkowej (w korespondencji z pozycją przychody ze sprzedaży) w momencie
uprawdopodobnienia faktu ich otrzymania. Zakupione świadectwa pochodzenia energii i świadectwa efektywności energetycznej ujmowane są
w cenie nabycia. Rozchód świadectw wycenia się metodą średniej ważonej. Rozliczenie świadectw pochodzenia energii elektrycznej i świadectw
efektywności energetycznej odbywa się w momencie ich umorzenia w korespondencji z utworzoną rezerwą (nota 6.3.3.).
Istotne szacunki
Odpis aktualizujący wartość zapasów
W przypadku, gdy cena nabycia lub koszt wytworzenia zapasów nie są możliwe do odzyskania, Grupa dokonuje odpisów aktualizujących
ich wartość do wartości netto możliwej do uzyskania.
Wyjątek stanowi kategoria części zamiennych, których wartość nie jest odpisywana do wartości netto możliwej do uzyskania, jeżeli planuje się
ich wykorzystanie.
Odpisów aktualizujących wartość świadectw pochodzenia energii i świadectw efektywności energetycznej dokonuje się na podstawie porównania
wartości bilansowej do wartości możliwej do uzyskania, pochodzącej z aktywnego rynku.
W przypadku zapasów nie wykazujących zużycia, odpisy wartości ustalane są w wyniku doraźnej oceny ich przydatności, według poniższych
założeń:
Materiały zakupione i nie wykazujące
ruchu w okresie:
Stawka odpisu aktualizującego
1 – 5 lat W większości przypadków stosowany jest odpis w wysokości 20%; w przypadkach,
w których uwzględniana jest indywidualna ocena przydatności i możliwości wykorzystania
grupy asortymentowej materiałów oraz struktury czasowej ich zalegania, stosowane są
również odpisy w wysokości 5% i 10%
5 – 10 lat Stosowany jest odpis w wysokości 20-100%
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 46 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Powyżej 10 lat Stosowany jest odpis w wysokości 100% w przypadku materiałów cechujących się brakiem
przydatności i przeznaczeniem do zbycia lub złomowania.
Zapasy
2020
2019
Wartość
początkowa
Odpis
aktualizujący
Wartość netto
Wartość
początkowa
Odpis
aktualizujący
Wartość netto
Materiały, w tym:
2 650
(99)
2 551
4 265
(454)
3 811
paliwo gazowe
1 812
(18)
1 794
3 397
(376)
3 021
paliwa do produkcji energii i ciepła
314
-
314
359
-
359
ropa naftowa
17
-
17
19
-
19
pozostałe materiały
507
(81)
426
490
(78)
412
Świadectwa pochodzenia energii
102
(1)
101
222
(1)
221
Prawa do emisji CO
2
23
-
23
-
-
-
Pozostałe zapasy
9
-
9
11
(1)
10
Razem
2 784
(100)
2 684
4 498
(456)
4 042
Zmiany odpisu aktualizującego
2020
2019
Odpis aktualizujący na początek okresu
(456)
(200)
Ujęte w rachunku zysków i strat, w tym:
Utworzenie ujęte w rachunku zysków i strat
(28)
(385)
Rozwiązanie ujęte w rachunku zysków i strat
378
127
Wykorzystanie
-
2
Różnice kursowe z przeliczenia
2
-
Pozostałe zmiany
2
-
Zmiany w Grupie
2
-
Odpis aktualizujący na koniec okresu
(100)
(456)
6.2.2 Należności
Zasady rachunkowości
Pozycja należności obejmuje głównie krótkoterminowe należności z tytułu dostaw i usług (głównie ze sprzedaży paliwa gazowego) oraz podatków,
ceł i ubezpieczeń społecznych.
Krótkoterminowe należności z tytułu dostaw i usług ujmuje się początkowo w ich cenie transakcyjnej, jeśli nie zawierają istotnego komponentu
finansowania.
Po początkowym ujęciu, w przypadku spełnienia testu przepływu kapitału i odsetek oraz w sytuacji, gdy model biznesowy zakłada jedynie
utrzymywanie w celu pozyskiwania przepływów pieniężnych, krótkoterminowe należności z tytułu dostaw i usług ujmuje się w kategorii wycenianych
według zamortyzowanego kosztu, z uwzględnieniem odpisu aktualizującego.
Należności z tytułu podatków, ceł i ubezpieczeń społecznych ustala się w kwocie należnej spółkom Grupy zgodnie z obowiązującymi i mającymi
zastosowanie przepisami.
Istotne szacunki
Utrata wartości aktywów finansowych
Kwota odpisu aktualizującego należności stanowi różnicę pomiędzy wartością księgową składnika aktywów, a wartością bieżącą oszacowanych
przyszłych zdyskontowanych przepływów pieniężnych z zastosowaniem pierwotnej efektywnej stopy procentowej dla tego składnika aktywów.
Grupa monitoruje zmiany poziomu ryzyka kredytowego związanego z danym składnikiem aktywów finansowych oraz klasyfikuje aktywa finansowe
do jednej z trzech klas wyznaczania odpisów z tytułu przyszłej oczekiwanej straty:
Klasa 1 - Ekspozycje bez utraty wartości oraz bez znaczącego wzrostu ryzyka kredytowego, dla których ryzyko utraty wartości w horyzoncie
całego życia nie jest istotnie wyższe w stosunku do ryzyka danej ekspozycji na datę udzielenia. Oczekiwana strata kredytowa dla ekspozycji
w tej klasie liczona jest w horyzoncie 12 miesięcznym lub krótszym – w zależności od daty zapadalności ekspozycji. Aktywa finansowe
klasyfikowane do tej klasy charakteryzują się niskim poziomem ryzyka kredytowego lub wzrost ryzyka nie był znaczny oraz posiadają wysoką
ocenę wiarygodności kredytowej (określaną na podstawie wiarygodnych danych finansowych z uwzględnieniem zewnętrznych ocen
ratingowych).
Klasa 2 - Ekspozycje bez utraty wartości oraz ze znaczącym wzrostem ryzyka kredytowego, gdzie ryzyko utraty wartości w horyzoncie życia
jest istotnie wyższe w stosunku do ryzyka danej ekspozycji na datę udzielenia oraz niebędące w stanie utraty wartości. Dla tej klasy
prawdopodobieństwo wystąpienia zdarzenia niewypłacalności kalkulowane jest w horyzoncie całego życia aktywa.
Klasa 3 - Ekspozycje z utratą wartości, która powstała w trakcie kiedy aktywo było w posiadaniu Grupy. Dla tych ekspozycji utrata wartości jest
liczona w horyzoncie do przewidywanej daty zakończenia okresu windykacji z uwzględnieniem przewidywanej kwoty odzysku. Dla aktywów
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 47 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
z utratą wartości odsetki naliczane są za pomocą efektywnej stopy procentowej w odniesieniu do wartości aktywa netto (pomniejszonej o odpis
z tytułu utraty wartości). Skutkuje to ujęciem odsetek netto (pomniejszonych o odpis z tytułu utraty wartości) w rachunku zysków i strat.
W zależności od rodzaju aktywa finansowego stosowana jest jedna z dwóch metod tworzenia odpisów aktualizujących.
Według metody grupowej (macierzowej, statystycznej) odpisy aktualizujące aktywa finansowe są tworzone dla dużej liczby stosunkowo niewielkich
kwotowo aktywów finansowych o charakterze krótkoterminowym (tzw. portfel homogeniczny). Podstawą tworzenia odpisów jest analiza danych
historycznych o spłacie należności przeterminowanych w poszczególnych przedziałach wiekowania oraz wykorzystanie metody macierzy migracji.
Na bazie analizy ustalane są wskaźniki spłacalności stanowiące podstawę ustalenia odpisów aktualizujących należności w każdym przedziale
wiekowania.
Według metody indywidualnej Grupa szacuje oczekiwany poziom strat kredytowych dla tych pozycji, które nie mogły zostać zaklasyfikowane
do portfela homogenicznego, takich jak:
należności leasingowe,
nabyte emisje papierów dłużnych,
istotne należności handlowe (wszystkie należności kontrahentów zakwalifikowane do metody indywidualnej),
należności handlowe z terminem zapadalności powyżej roku,
należności z tytułu sprzedaży udziałów i akcji,
należności z tytułu dopłat do kapitału.
Grupa identyfikuje instrumenty z rozpoznaną utratą wartości w przypadku wystąpienia następujących przesłanek:
opóźnienie płatnicze powyżej 90 dni,
wysokie prawdopodobieństwo upadłości lub innej reorganizacji finansowej kontrahenta,
toczące się postępowanie upadłościowe / układowe dłużnika,
spór prawny względem wielkości / zasadności roszczenia będącego podstawą danej należności,
inne informacje o charakterze jakościowym wskazujące na niemożność pełnego zaspokojenia wszystkich roszczeń finansowych ze strony
dłużnika.
Oczekiwana utrata wartości dla takich ekspozycji jest liczona w horyzoncie do przewidywanej daty zakończenia okresu windykacji.
Wartość odpisu zaliczana jest odpowiednio do pozostałych kosztów operacyjnych lub kosztów finansowych – zależnie od rodzaju pozycji, której
dotyczy odpis aktualizujący.
Należności
2020
2019
Wartość brutto
Odpis
aktualizujący
Wartość netto Wartość brutto
Odpis
aktualizujący
Wartość netto
Należności z tytułu dostaw i usług (głównie ze sprzedaży
paliwa gazowego)
4 834
(385)
4 449
4 887
(376)
4 511
Należności z tytułu podatku od towarów i usług
392
-
392
510
-
510
Należności z tytułu podatku dochodowego od osób
prawnych
107
(6)
101
42
-
42
Należności z tytułu innych podatków, ceł i ubezpieczeń
społecznych
60
(18)
42
16
(4)
12
Należności z tytułu udzielonych pożyczek
82
(56)
26
78
(55)
23
Pozostałe należności
624
(346)
278
799
(393)
406
Razem
6 099
(811)
5 288
6 332
(828)
5 504
Grupa narażona jest na ryzyko kredytowe oraz ryzyko walutowe wynikające z należności z tytułu dostaw i usług. Zarządzanie
ryzykiem kredytowym (w tym ocenę jakości kredytowej należności i koncentrację ryzyka kredytowego) przedstawiono w nocie
7.3.1. Informacje na temat ryzyka walutowego związanego z należnościami zaprezentowano w nocie 7.3.2.2.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 48 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Zmiana odpisów na należności z tytułu dostaw i usług w bieżącym okresie
Należności z tytułu dostaw i
usług objęte analizą
grupową
Należności z tytułu dostaw i usług objęte analizą
indywidualną
Wyceniane w
wartości godziwej
przez wynik
finansowy
oczekiwana
strata w okresie
całego życia
z rozpoznaną
utratą wartości
12-miesięczna
oczekiwana strata
oczekiwana strata
w okresie całego
życia
z rozpoznaną
utratą wartości
Stan na 1 stycznia 2019
5
224
6
-
230
2
Zwiększenia ujęte w rachunku zysków i strat
61
6
5
-
129
-
Zmniejszenia ujęte w rachunku zysków i strat
(41)
(10)
(2)
-
(197)
(1)
Wykorzystanie odpisów
-
(40)
-
-
-
-
Przeniesienia
(18)
19
-
-
(1)
-
Wpływ zmian kursów walutowych oraz pozostałe
-
2
1
-
(4)
-
Stan na 31 grudnia 2019
7
201
10
-
157
1
Zwiększenia ujęte w rachunku zysków i strat
91
17
4
-
34
-
Zmniejszenia ujęte w rachunku zysków i strat
(34)
(15)
(9)
-
(49)
-
Wykorzystanie odpisów
-
(19)
-
-
(17)
-
Przeniesienia
(16)
16
-
-
-
-
Wpływ zmian kursów walutowych oraz pozostałe
(2)
9
-
-
(1)
-
Stan na 31 grudnia 2020
46
209
5
-
124
1
Zmiany wartości bilansowej brutto należności z tytułu dostaw i usług w bieżącym okresie
Należności z tytułu dostaw i
usług objęte analizą
grupową
Należności z tytułu dostaw i usług objęte analizą
indywidualną
Wyceniane w
wartości godziwej
przez wynik
finansowy
oczekiwana
strata w okresie
całego życia
z rozpoznaną
utratą wartości
12-miesięczna
oczekiwana strata
oczekiwana strata
w okresie całego
życia
z rozpoznaną
utratą wartości
Wartość bilansowa brutto na dzień 1 stycznia 2019
2 899
369
1 339
218
505
1
Transfer do grupy z oczekiwaną stratą w okresie całego
życia
16
(1)
(15)
-
-
-
Transfer do grupy z rozpoznaną utratą wartości
(27)
25
1
-
1
-
Spłacone aktywa finansowe
(20 778)
(170)
(22 291)
(17)
(900)
-
Nowo rozpoznane aktywa finansowe
21 005
103
22 022
34
661
-
Spisanie w ciężar odpisów
(1)
(44)
-
-
-
-
Zmiany w wyniku modyfikacji parametrów ryzyka
-
2
-
-
(2)
-
Pozostały wpływ
(72)
(4)
42
11
(45)
-
Wartość bilansowa brutto na dzień 31 grudnia 2019
3 042
280
1 098
246
220
1
Transfer do grupy z oczekiwaną stratą w okresie całego
życia
18
-
(18)
-
-
-
Transfer do grupy z rozpoznaną utratą wartości
(136)
136
(2)
-
2
-
Spłacone aktywa finansowe
(20 076)
(122)
(19 832)
(680)
(224)
(20)
Nowo rozpoznane aktywa finansowe
20 199
19
19 680
717
273
20
Spisanie w ciężar odpisów
(1)
(22)
-
-
(17)
-
Pozostały wpływ
(16)
35
18
1
(5)
-
Wartość bilansowa brutto na dzień 31 grudnia 2020
3 030
326
944
284
249
1
Wpływ COVID-19 na poziom oczekiwanych strat kredytowych dla należności handlowych
Oczekuje się, że ekonomiczne skutki COVID-19 będą miały wpływ na jakość portfela aktywów finansowych Grupy i ograniczą
poziom spłacalności należności handlowych. Prognozowany wpływ będzie zróżnicowany w zależności od sektora gospodarki,
w jakim funkcjonują kontrahenci. Przyjęte przez Grupę modele uwzględniają korektę prawdopodobieństwa niewypłacalności
kontrahentów w oparciu o oczekiwania rynkowe implikowane z notowań kontraktów Credit Default Swap (CDS).
W celu uwzględnienia wpływu czynników przyszłych (w tym COVID-19) w ramach ryzyka portfela złożonego z kontrahentów
ocenianych indywidualnie, Grupa dokonała korekt prawdopodobieństwa niewykonania zobowiązania w oparciu o notowania
instrumentów CDS na datę bilansową. Korekta była zróżnicowana w zależności od sektora i podsektora gospodarki, w którym
działa kontrahent, oraz uzależniona od wewnętrznej lub zewnętrznej oceny ratingowej kontrahenta.
W celu uwzględnienia wpływu czynników przyszłych (w tym COVID-19) w ramach ryzyka portfela ocenianego metodą macierzową,
Grupa założyła wzrost wskaźników procentowych odzwierciedlający oczekiwaną spłacalność należności w poszczególnych
przedziałach wiekowania należności. Wzrost wskaźników był proporcjonalny do oczekiwanego przez rynek (wyrażonego w formie
notowań kontraktów CDS) wzrostu prawdopodobieństwa niewypłacalności dla kontrahentów charakteryzujących się ryzykiem
zbliżonym do uśrednionego ryzyka portfela, w tym przy uwzględnieniu sektorów gospodarki, z których pochodzą kluczowi
kontrahenci Grupy.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 49 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Na podstawie przeprowadzonych analiz, szacowany efekt wpływu COVID-19 na poziom odpisów aktualizujących należności
handlowe w GK PGNiG na dzień 31 grudnia 2020 roku wyniósł 3 mln PLN.
Zmiana odpisów na pozostałe aktywa finansowe w bieżącym okresie
Pozostałe aktywa finansowe
objęte analizą grupową
Pozostałe aktywa finansowe objęte analizą
indywidualną
oczekiwana strata
w okresie całego
życia
Z rozpoznaną
utratą wartości
12-miesięczna
oczekiwana strata
oczekiwana strata
w okresie całego
życia
Z rozpoznaną utratą
wartości
Stan na 1 stycznia 2019
21
288
2
-
76
Zwiększenia ujęte w rachunku zysków i strat
7
12
-
-
-
Zmniejszenia ujęte w rachunku zysków i strat
(4)
(6)
-
-
(1)
Wykorzystanie odpisów
-
(1)
-
-
-
Przeniesienia
(26)
18
-
-
8
Wpływ zmian kursów walutowych oraz pozostałe
18
(16)
(1)
-
-
Stan na 31 grudnia 2019
16
295
1
-
83
Zwiększenia ujęte w rachunku zysków i strat
20
19
-
-
-
Zmniejszenia ujęte w rachunku zysków i strat
(6)
(26)
-
-
(1)
Wykorzystanie odpisów
-
(1)
-
-
(76)
Przeniesienia
(14)
14
-
-
-
Wpływ zmian kursów walutowych oraz pozostałe
12
64
-
-
1
Stan na 31 grudnia 2020
28
365
1
-
7
Zmiany wartości bilansowej brutto pozostałych aktywów finansowych
Pozostałe aktywa
finansowe objęte analizą
grupową
Pozostałe aktywa finansowe objęte analizą
indywidualną
Wyceniane w
wartości
godziwej
przez wynik
finansowy
Wyceniane w
wartości
godziwej przez
pozostałe
całkowite
dochody
oczekiwana
strata w
okresie całego
życia
Z rozpoznaną
utratą
wartości
12-miesięczna
oczekiwana
strata
oczekiwana
strata w
okresie całego
życia
Z rozpoznaną
utratą wartości
Wartość bilansowa brutto na dzień 1 stycznia 2019
233
298
68
1
84
30
40
Transfer do grupy z oczekiwaną stratą w okresie całego
życia
-
23
-
-
7
-
-
Transfer do grupy z rozpoznaną utratą wartości
(30)
-
-
-
-
-
-
Spłacone aktywa finansowe
(459)
(18)
(104)
(27)
-
-
-
Nowo rozpoznane aktywa finansowe
552
36
51
-
-
1
-
Spisanie w ciężar odpisów
(1)
(1)
-
-
-
-
-
Pozostały wpływ
56
(2)
16
26
17
-
-
Wartość bilansowa brutto na dzień 31 grudnia 2019
351
336
31
-
108
31
40
Transfer do grupy z oczekiwaną stratą w okresie całego
życia
-
26
-
-
-
-
-
Transfer do grupy z rozpoznaną utratą wartości
(26)
-
-
-
-
-
-
Spłacone aktywa finansowe
(472)
(38)
(32)
-
(5)
(126)
-
Nowo rozpoznane aktywa finansowe
339
104
5
-
5
115
-
Spisanie w ciężar odpisów
-
(1)
-
-
(76)
-
-
Pozostały wpływ
(49)
(10)
36
-
(16)
(21)
(40)
Wartość bilansowa brutto na dzień 31 grudnia 2020
143
417
40
-
16
(1)
-
6.2.3 Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz podatków
Zasady rachunkowości
Krótkoterminowe zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz z tytułu zakupu środków trwałych i wartości niematerialnych ujmuje się początkowo
w wartości godziwej, która odpowiada wartości nominalnej i wycenia na dzień bilansowy według zamortyzowanego kosztu.
Zobowiązania z tytułu podatków, ceł i ubezpieczeń społecznych ustala się w kwocie wymagającej zapłaty spółkom Grupy, zgodnie
z obowiązującymi i mającymi zastosowanie przepisami.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 50 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz podatków
2020
2019
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług
1 199
1 608
Zobowiązania z tytułu zakupu środków trwałych i wartości niematerialnych
654
429
Zobowiązania z tytułu podatku od towarów i usług
963
1 008
Zobowiązania z tytułu innych podatków, ceł i ubezpieczeń społecznych
313
310
Zobowiązania z tytułu podatku dochodowego bieżącego
168
132
Razem
3 297
3 487
Grupa narażona jest na ryzyko walutowe oraz ryzyko płynności związane ze zobowiązaniami z tytułu dostaw i usług oraz zakupu
środków trwałych i wartości niematerialnych. Ryzyka te opisano odpowiednio w nocie 7.3.2.2. oraz 7.3.3.
6.3 Rezerwy i zobowiązania
6.3.1 Zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych
Zasady rachunkowości
Krótkoterminowe świadczenia pracownicze
Krótkoterminowe świadczenia pracownicze to świadczenia (inne niż świadczenia z tytułu rozwiązania stosunku pracy), które podlegają w całości
rozliczeniu przed upływem dwunastu miesięcy od końca rocznego okresu sprawozdawczego, w którym pracownicy wykonywali związaną z nimi
pracę. Krótkoterminowe świadczenia pracownicze nie wymagają stosowania założeń aktuarialnych. Grupa ujmuje przewidywaną,
niezdyskontowaną wartość krótkoterminowych świadczeń, które zostaną wypłacone. Wydatki dotyczące świadczeń wypłacanych w okresie
zatrudnienia są odnoszone w rachunek wyników bieżącego okresu sprawozdawczego.
Do zobowiązań z tytułu krótkoterminowych świadczeń pracowniczych wypłacanych przez Grupę należą:
wynagrodzenia oraz składki na ubezpieczenia społeczne,
krótkoterminowe płatne nieobecności,
wypłaty z zysku i premie przypadające do wypłaty w ciągu 12 miesięcy od zakończenia okresu, w którym pracownicy nabyli te prawa,
świadczenia niepieniężne dla aktualnie zatrudnionych pracowników.
Krótkoterminowe świadczenia pracownicze, w tym płatności z tytułu programu określonych składek, ujmowane są w okresie, w którym jednostka
Grupy otrzymała przedmiotowe świadczenie ze strony pracownika, a w przypadku wypłat z zysku i premii, gdy spełnione zostały następujące
warunki:
na jednostce Grupy ciąży obecny prawny lub zwyczajowo oczekiwany obowiązek do dokonania takich wypłat w wyniku zdarzeń przeszłych
oraz
można dokonać wiarygodnej wyceny tego zobowiązania.
Grupa ujmuje przewidywane koszty krótkoterminowych świadczeń pracowniczych w formie płatnych nieobecności w przypadku kumulowanych
płatnych nieobecności (czyli takich, do których uprawnienia przechodzą na przyszłe okresy i można je wykorzystać w przyszłości), jeśli w bieżącym
okresie nie zostały w pełni wykorzystane.
Długoterminowe świadczenia pracownicze
Długoterminowe świadczenia pracownicze to wszystkie świadczenia, których okres realizacji przypada w terminie dłuższym niż 12 miesięcy od dnia
bilansowego. Grupa klasyfikuje je jako:
świadczenia po okresie zatrudnienia,
inne długoterminowe świadczenia pracownicze.
Do świadczeń po okresie zatrudnienia klasyfikowane są między innymi odprawy emerytalne oraz świadczenia z Zakładowego Funduszu Świadczeń
Socjalnych.
Rezerwa na długoterminowe świadczenia pracownicze wyceniana jest z wykorzystaniem metody prognozowanych uprawnień jednostkowych
z wyceny aktuarialnej przeprowadzanej na koniec okresu sprawozdawczego.
Zyski i straty aktuarialne dotyczące określonych świadczeń po okresie zatrudnienia są prezentowane w innych całkowitych dochodach. Natomiast
zyski i straty dotyczące pozostałych świadczeń wypłacanych w okresie zatrudnienia są odnoszone w rachunek zysków i strat bieżącego okresu
sprawozdawczego.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 51 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych
2020
2019
Długoterminowe
Krótkoterminowe
Długoterminowe
Krótkoterminowe
Zobowiązania z tytułu nagród jubileuszowych
639
57
562
50
Zobowiązania z tytułu odpraw emerytalnych
311
4
254
3
Zobowiązania z tytułu wynagrodzeń
-
79
-
77
Zobowiązania z tytułu niewykorzystanych urlopów
-
72
-
59
Świadczenia pracownicze z tytułu rozwiązania stosunku pracy
-
7
-
9
Zobowiązania z tytułu wypłat z zysku i premii
-
148
-
135
Zobowiązania z tytułu świadczeń z ZFŚS
90
4
69
4
Pozostałe zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych
6
97
5
61
Razem
1 046
468
890
398
Zmiany zobowiązań z tytułu odpraw emerytalnych i nagród jubileuszowych przedstawiały się następująco:
Nagrody jubileuszowe
Odprawy emerytalne
2020
2019
2020
2019
Wartość zobowiązania na początek okresu
612
566
257
225
Koszty odsetek
16
15
7
6
Koszty bieżącego zatrudnienia
33
28
12
10
Wypłacone świadczenia
(56)
(56)
(11)
(10)
Aktuarialny zysk/(strata) - zmiany w założeniach finansowych
52
21
34
13
Aktuarialny zysk/(strata) - zmiany w założeniach demograficznych
39
38
16
13
Wartość zobowiązania na koniec okresu
696
612
315
257
W bieżącym okresie stopa techniczna przyjęta do obliczenia zdyskontowanej wartości przyszłych wypłat należnych z tytułu odpraw
emerytalnych ustalona została na poziomie -1,4%, jako wypadkowa stopy zwrotu z długoletnich obligacji skarbowych o rentowności
1,2% rocznie i planowanej rocznej inflacji wynagrodzeń w wysokości 1,2% (na koniec 2019 roku przyjęto stopę na poziomie -0,5%
jako wypadkową stóp odpowiednio 2,1% i 2,6%).
6.3.2 Rezerwa na koszty likwidacji odwiertów, rekultywacji oraz koszty naprawy środowiska
Zasady rachunkowości
Rezerwa na koszty likwidacji odwiertów oraz Fundusz Likwidacji Zakładu Górniczego (FLZG)
Grupa tworzy rezerwę na przyszłe koszty likwidacji odwiertów, gdy na Grupie ciąży obowiązek likwidacji wykonanych odwiertów po zakończeniu
eksploatacji. W przypadku, gdy rezerwy dotyczą kosztów likwidacji odwiertów stanowiących rzeczowe aktywa trwałe (nakłady na poszukiwanie
i ocenę zasobów mineralnych), wartość zdyskontowanej rezerwy zwiększa wartość tych rzeczowych aktywów trwałych i po przejściu do fazy
eksploatacji amortyzowana jest w okresie przewidywanego, ekonomicznego użytkowania odwiertów (zasady rachunkowości w nocie 6.1.1).
Późniejsze korekty wysokości rezerwy, będące skutkiem zmian szacunków, są również ujmowane jako korekta wartości tego składnika
rzeczowych aktywów trwałych. Korekty wysokości rezerwy wynikające ze zmiany dyskonta ujmuje się w rachunku zysków i strat. Wartość rezerwy
na przyszłe koszty likwidacji odwiertów kopalnianych i magazynowych korygowana jest o wartość FLZG.
FLZG tworzony jest na mocy Ustawy Prawo geologiczne i górnicze, która nakłada na Grupę obowiązek likwidacji zakładów górniczych po
zakończeniu użytkowania. Odpisy na Fundusz Likwidacji Zakładu Górniczego ujmowane są w korespondencji z pozostałymi kosztami
operacyjnymi. Środki FLZG są gromadzone na wyodrębnionym rachunku bankowym i mogą być wykorzystane wyłącznie w celu pokrycia kosztów
likwidacji zakładu górniczego lub jego oznaczonej części, a w szczególności kosztów:
likwidacji i zabezpieczania otworów eksploatacyjnych, magazynowych, zrzutowych, obserwacyjnych i piezometrycznych,
likwidacji zbędnych obiektów oraz demontażu maszyn i urządzeń,
rekultywacji gruntów i zagospodarowania terenów po działalności górniczej,
utrzymania obiektów przeznaczonych do likwidacji w kolejności zapewniającej bezpieczeństwo ruchu zakładu górniczego.
Środki funduszu stanowią środki pieniężne o ograniczonej możliwości dysponowania wg MSR 7 i prezentowane są w grupie aktywów
długoterminowych z uwagi na ich wieloletni charakter.
Rezerwy związane z ochroną środowiska
Grupa tworzy rezerwy na przyszłe zobowiązania z tytułu:
kosztów rozpoznania i rekultywacji zanieczyszczeń środowiska gruntowo-wodnego w związku z występowaniem prawnego lub zwyczajowego
obowiązku wykonania tych czynności. Tworzona rezerwa odzwierciedla potencjalne koszty przewidziane do poniesienia, szacowane
i weryfikowane okresowo, według cen bieżących.
poniesienia obowiązkowych kosztów rekultywacji dzierżawionych gruntów/działek przed przekazaniem gruntu leasingodawcy po zakończeniu
umowy.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 52 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Zmiany stanu rezerw wynikające ze zmiany stopy dyskonta (z tytułu upływu czasu) ujmowane są w rachunku zysków i strat, natomiast zmiany
szacowanego kosztu rekultywacji korygują wartość składnika z tytułu prawa do użytkowania którego dotyczy rezerwa. Zmiany stanu wysokości
rezerw będące skutkiem zmian szacunków wynikających np. z dokonania wcześniejszej rekultywacji terenu są traktowane jako korekta wartości
składnika z tytułu prawa do użytkowania i zwiększenia wartości rezerwy do wartości faktycznie poniesionych kosztów rekultywacji.
Istotne szacunki
Rezerwa na koszty likwidacji odwiertów
Wartość rezerwy oparta jest na szacunkach przyszłych kosztów likwidacji aktywów i rekultywacji gruntów, na które znaczący wpływ ma przyjęta
stopa dyskonta oraz szacunek okresu wystąpienia przyszłych wypływów pieniężnych.
Rezerwa na przyszłe koszty likwidacji odwiertów wyliczona jest w oparciu o koszt stanowiący średni koszt likwidacji odwiertów w poszczególnych
zakładach wydobywczych w ciągu ostatnich trzech pełnych lat poprzedzających okres sprawozdawczy, skorygowany o prognozowany wskaźnik
wzrostu cen towarów i usług konsumpcyjnych oraz zmianę wartości pieniądza w czasie. Uwzględnienie trzyletniego horyzontu czasowego wiąże
się ze zróżnicowaniem ilości likwidowanych odwiertów i ich kosztu likwidacji w poszczególnych latach.
Fundusz Likwidacji Zakładu Górniczego (FLZG)
Odpisy na Fundusz Likwidacji Zakładu Górniczego dokonywane są w wysokości 3% wartości rocznych odpisów amortyzacyjnych od rzeczowych
aktywów trwałych zakładu górniczego (ustalonych zgodnie z przepisami o podatku dochodowym od osób prawnych).
Rezerwy związane z rekultywacją składowiska i ochroną środowiska
Wartości rezerw oparte są na szacunkach przyszłych kosztów rekultywacji zanieczyszczeń, na które znaczący wpływ ma przyjęta stopa dyskonta
oraz szacunek okresu wystąpienia przyszłych przepływów pieniężnych.
Nota
Rezerwa na koszty
likwidacji
odwiertów
Rezerwy
związane z
ochroną
środowiska
Rezerwa na
rekultywację
składowiska
Razem
Stan na 1 stycznia 2019
2 008
115
67
2 190
Wpływ zastosowania zmian w MSSF 9
-
(19)
-
(19)
Utworzenie ujęte w koszcie wytworzenia rzeczowych aktywów trwałych
Nota 6.1.1.
441
-
-
441
Utworzenie ujęte w rachunku zysków i strat
Nota 3.3.
60
49
7
116
Pozostałe zwiększenia - FLZG
2
-
-
2
Wykorzystanie
(35)
-
-
(35)
Rozwiązanie ujęte w rachunku zysków i strat
Nota 3.3.
(86)
(28)
(14)
(128)
Różnice kursowe z przeliczenia jednostek zagranicznych
(1)
-
-
(1)
Pozostałe zmiany
-
5
-
5
Stan na 31 grudnia 2019
2 389
122
60
2 571
część długoterminowa
2 355
105
50
2 510
część krótkoterminowa
34
17
10
61
Stan na 1 stycznia 2020
2 389
122
60
2 571
Utworzenie ujęte w koszcie wytworzenia rzeczowych aktywów trwałych
Nota 6.1.1.
706
-
-
706
Utworzenie ujęte w rachunku zysków i strat
Nota 3.3.
83
10
6
99
Pozostałe zwiększenia - FLZG
1
-
-
1
Wykorzystanie
(28)
-
-
(28)
Rozwiązanie ujęte w rachunku zysków i strat
Nota 3.3.
(45)
(16)
-
(61)
Różnice kursowe z przeliczenia jednostek zagranicznych
23
-
-
23
Stan na 31 grudnia 2020
3 129
116
66
3 311
część długoterminowa
3 094
92
55
3 241
część krótkoterminowa
35
24
11
70
W 2020 roku do wyliczenia rezerwy na koszt likwidacji odwiertów i infrastruktury towarzyszącej na terenie Polski zastosowano
stopę dyskonta w wysokości -1,22%, która jest wypadkową stopy zwrotu z aktywów w wysokości 1,25% oraz stopy inflacji
na poziomie ciągłego celu inflacyjnego realizowanego przez NBP w wysokości 2,50% (na koniec 2019 roku stopa dyskonta
przyjęta była na poziomie -0,45% jako wypadkowa stóp odpowiednio 2,04% i 2,50%).
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 53 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
6.3.3 Pozostałe rezerwy
Zasady rachunkowości Istotne szacunki
Rezerwa na świadectwa pochodzenia energii oraz świadectwa efektywności
energetycznej
W przypadku braku na dzień bilansowy wystarczającej ilości świadectw
wymaganych do wypełnienia obowiązków zgodnie z Ustawą Prawo
energetyczne i Ustawą o efektywności energetycznej, Grupa tworzy rezerwę
na umorzenie świadectw pochodzenia energii i świadectw efektywności
energetycznej lub uiszczenie opłat zastępczych, w zależności od tego, która
z kwot jest niższa.
Dla celów wyceny rezerwy uwzględnia się wartość bilansową posiadanych
świadectw oraz aktualną cenę rynkową świadectw na Towarowej Giełdzie
Energii, które dodatkowo należałoby nabyć, aby pokryć obowiązek
wynikający z wielkości sprzedaży energii elektrycznej do końcowych
odbiorców.
Rezerwa jest rozliczana z zarejestrowanymi certyfikatami ujętymi jako zapas
(patrz nota 6.2.1.), w momencie zarejestrowania umorzenia w Rejestrze
Świadectw Pochodzenia prowadzonym przez Towarową Giełdę Energii S.A.
(TGE).
Rezerwa na świadectwa pochodzenia energii tworzona jest
na koniec okresu sprawozdawczego w oparciu o ilość energii
elektrycznej zużytej (z wyłączeniem energii zużytej z produkcji
własnej) i sprzedanej do klientów końcowych oraz w oparciu
o wskaźniki procentowe dla poszczególnych świadectw wynikające
z Rozporządzenia Ministra Energii i Klimatu (lub w przypadku
zmiany struktury administracji rządowej innego właściwego ministra)
i cenę poszczególnych świadectw na Towarowej Giełdzie Energii
z ostatniego dnia notowań w okresie sprawozdawczym.
Rezerwa na świadectwa efektywności energetycznej tworzona jest
na koniec okresu sprawozdawczego w oparciu o ilość zużytej
energii elektrycznej (z wyłączeniem energii zużytej z produkcji
własnej) oraz ilość sprzedaży do odbiorców końcowych
(z uwzględnieniem wyłączeń wynikających z Ustawy o efektywności
energetycznej) paliwa gazowego (w jednostkach energii), energii
elektrycznej i ciepła oraz w oparciu o wskaźniki procentowe
wynikające z przepisów prawa oraz średniej ceny pozyskania
całego portfela PMEF (Prawa Majątkowe Efektywności
Energetycznej).
Rezerwa na zobowiązania dotyczące prac poszukiwawczych za granicą
W 2013 roku Jednostka Dominująca utworzyła rezerwę na zobowiązania
dotyczące prac poszukiwawczych, prowadzonych przez spółkę PGNiG
Upstream North Africa B.V. (spółka zależna od PGNiG).
W związku z brakiem prowadzenia przez jednostkę działalności operacyjnej
w wyniku wystąpienia czynników ryzyka tzw. Siły Wyższej panującej w Libii,
Spółka utrzymuje rezerwę na pokrycie zobowiązań koncesyjnych wobec
Rządu Libijskiego wynikającą z zawartych umów koncesyjnych.
Wartość rezerwy oparta jest na podstawie niezrealizowanych
zobowiązań, wynikających z podpisanych umów koncesyjnych.
Rezerwa na roszczenia z tytułu bezumownego korzystania z gruntów
W ramach prowadzonej działalności gospodarczej spółki Grupy instalują
urządzenia techniczne na nieruchomościach gruntowych, stanowiących
własność podmiotów trzecich, często osób fizycznych. W momencie
instalacji infrastruktury, gdy istnieje taka możliwość, zawierane są umowy
ustanawiające standardowe służebności gruntowe oraz umowy służebności
przesyłu.
Grupa tworzy rezerwę w odniesieniu do zgłoszonych roszczeń z tytułu
bezumownego korzystania z gruntów, o potwierdzonej zasadności (tytuł
prawny do gruntu) oraz w przypadku których, w ciągu ostatnich 3 lat,
prowadzona była korespondencja ze zgłaszającym roszczenie.
Grupa szacuje kwotę rezerwy z tytułu bezumownego korzystania
z gruntów w oparciu o operat szacunkowy wykonany przez
rzeczoznawcę, bądź samodzielnie, biorąc pod uwagę powierzchnię
strefy kontrolowanej w metrach kwadratowych, wysokość czynszu
dzierżawnego za rok za metr kwadratowy podobnego gruntu
w danej gminie oraz okres bezumownego korzystania z gruntu (nie
więcej niż 10 lat).
W przypadku, gdy uzyskanie wiarygodnych danych wymaganych
do zastosowania metody opisanej powyżej nie jest możliwe,
Grupa analizuje indywidualnie zgłoszone roszczenia.
Z uwagi na fakt, że wartości przyjęte do ww. kalkulacji wynikają
z wielu zmiennych, ostateczne kwoty odszkodowań z tytułu
bezumownego korzystania z gruntów, jakie Grupa będzie musiała
zapłacić, mogą odbiegać od rozpoznanych rezerw z tego tytułu.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 54 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Nota
Rezerwa na
świadectwa
pochodzenia
energii oraz
efektywności
energetycznej
Rezerwa na
zobowiązania dot.
prac
poszukiwawczych
za granicą
Rezerwa na
karę UOKiK*
Rezerwa na
roszczenia z
tytułu
bezumownego
korzystania z
gruntów
Pozostałe
rezerwy
Razem
Stan na 1 stycznia 2019
151
175
-
23
341
690
Utworzenie ujęte w rachunku zysków i strat
Nota 3.3.
265
-
6
2
176
449
Rozwiązanie ujęte w rachunku zysków i strat
Nota 3.3.
(59)
-
-
(4)
(141)
(204)
Wykorzystanie
(123)
-
-
-
(10)
(133)
Pozostałe zmiany
(18)
2
-
-
39
23
Stan na 31 grudnia 2019
216
177
6
21
405
825
część długoterminowa
-
4
-
13
107
124
część krótkoterminowa
216
173
6
8
298
701
Stan na 1 stycznia 2020
216
177
6
21
405
825
Utworzenie ujęte w rachunku zysków i strat
Nota 3.3.**
243
-
-
2
460
705
Rozwiązanie ujęte w rachunku zysków i strat
Nota 3.3.
(11)
-
-
(6)
(358)
(375)
Wykorzystanie
(179)
-
-
-
(12)
(191)
Zmiany w Grupie
-
-
-
-
(1)
(1)
Pozostałe zmiany
6
(2)
-
1
(44)
(39)
Stan na 31 grudnia 2020
275
175
6
18
450
924
część długoterminowa
-
4
-
10
121
135
część krótkoterminowa
275
171
6
8
329
789
*Więcej informacji na temat postępowania znajduje się w Sprawozdaniu Zarządu z działalności PGNiG S.A. i Grupy Kapitałowej PGNiG.
**Wartość dotycząca pozostałych rezerw (dotycząca rezerw na gwarancje finansowe) w kwocie 7 mln PLN została ujęta w nocie 3.4 w pozycji pozostałe koszty
finansowe netto.
6.3.4 Dotacje
Zasady rachunkowości
Dotacje
Grupa rozpoznaje dotacje do aktywów, których udzieleniu towarzyszy podstawowy warunek mówiący o tym, że Grupa powinna zakupić, wytworzyć
lub w inny sposób pozyskać aktywa trwałe.
Dotacje do aktywów są ujmowane w sprawozdaniu z sytuacji finansowej w pozycji Dotacje (część krótkoterminowa i długoterminowa), a następnie
systematycznie, drogą równych odpisów rocznych, odnoszone są w rachunek zysków i strat przez przewidywany okres użytkowania tych aktywów.
Dotacje
2020
2019
Dotacje do aktywów, z tego:
745
754
Budowa KPMG Kosakowo
53
62
Rozbudowa PMG Wierzchowice
356
378
Rozbudowa PMG Strachocina
49
51
Rozbudowa PMG Husów
23
25
Budowa systemów dystrybucji gazu ziemnego na terenach niezgazyfikowanych i modernizacja istniejących sieci dystrybucji
136
142
Rozwój inteligentnych systemów magazynowania, przesyłu i dystrybucji energii
78
40
Pozostałe
50
56
Razem
745
754
część długoterminowa
695
705
część krótkoterminowa
49
48
Spółki Grupy prowadzą projekty dofinansowane ze środków Unii Europejskiej. Największe tego typu projekty realizuje Polska
Spółka Gazownictwa Sp. z o.o., która w 2020 roku realizowała umowy o dofinansowanie dla projektów inwestycyjnych związanych
z budową nowych gazociągów w celu rozwoju gazyfikacji w miejscowościach na terenie kraju dotychczas niezgazyfikowanych.
W związku z realizacją powyższych umów, spółka w bieżącym okresie otrzymała dotacje w kwocie 32 mln PLN. W okresie
porównawczym wartość dotacji wyniosła 38 mln PLN.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 55 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
6.3.5 Pozostałe zobowiązania
Pozostałe zobowiązania
2020
2019
Długoterminowe
Krótkoterminowe
Długoterminowe
Krótkoterminowe
Wadia
-
41
-
463
Niezamortyzowana wartość przyłączy gazowych przekazanych
przez odbiorców
64
40
105
40
Zaliczki na dostawy
-
236
-
206
Rozliczenia międzyokresowe bierne
-
160
-
297
Zobowiązania z tytułu koncesji, praw do informacji geologicznej
i użytkowania górniczego
34
-
44
-
Pozostałe przychody przyszłych okresów
1
212
1
144
Pozostałe
78
280
89
333
Razem
177
969
239
1 483
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 56 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
7. Noty dotyczące instrumentów finansowych i zarządzania ryzykiem
finansowym
7.1 Instrumenty finansowe
Zasady rachunkowości
Grupa posiada następujące kategorie instrumentów finansowych:
wyceniane metodą zamortyzowanego kosztu, liczonego przy wykorzystaniu efektywnej stopy procentowej,
wyceniane do wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody,
wyceniane do wartości godziwej przez wynik finansowy,
instrumenty pochodne zabezpieczające.
W przypadku wyceny instrumentów kapitałowych w wartości godziwej przez wynik finansowy lub przez całkowite dochody, wybór dokonuje się
indywidualnie dla każdego instrumentu.
Klasyfikacja aktywów finansowych dokonywana jest w Grupie na podstawie:
modelu biznesowego jednostki w zakresie zarządzania aktywami finansowymi. Model biznesowy dotyczy sposobu, w jaki jednostka zarządza
aktywami finansowymi, aby wygenerować przepływy pieniężne. Model biznesowy może zakładać utrzymywanie aktywów w celu uzyskiwania
przepływów pieniężnych wynikających z umowy (model „utrzymywanie”), celem może być zarówno uzyskiwanie przepływów pieniężnych
jak i sprzedaż aktywów finansowych (model „utrzymywanie i sprzedaż”) lub Grupa może zarządzać aktywami finansowymi w celu realizowania
przepływów pieniężnych poprzez sprzedaż aktywów (model „sprzedaż).
oceny charakterystyki wynikających z umowy przepływów pieniężnych. Jednostki Grupy, na moment początkowy ujęcia aktywa finansowego
w księgach, ustalają czy wynikające z umowy przepływy pieniężne są jedynie spłatą kwoty głównej i odsetek od kwoty głównej pozostałej
do spłaty, a zatem czy są zgodne z podstawową umową pożyczkową. Odsetki mogą obejmować zapłatę za wartość pieniądza w czasie,
ryzyko kredytowe, inne podstawowe ryzyka związane z udzielaniem kredytów oraz koszty i marżę zysku.
W momencie początkowego ujęcia nowego składnika aktywów finansowych spółki Grupy oceniają model biznesowy oraz przeprowadzają
test SPPI, biorąc pod uwagę nowe warunki zmodyfikowanego aktywa finansowego.
Klasyfikacja aktywów i zobowiązań finansowych do poszczególnych kategorii:
Aktywa finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu, pod warunkiem spełnienia testu przepływów pieniężnych (testu SPPI):
udzielone pożyczki,
należności z tytułu dostaw i usług (nota 6.2.2.),
instrumenty dłużne,
lokaty terminowe,
środki pieniężne i ich ekwiwalenty (nota 5.4.).
Aktywa finansowe wyceniane do wartości godziwej przez pozostałe całkowite dochody:
inwestycje w instrumenty kapitałowe (z wyjątkiem udziałów i akcji spółek zależnych niekonsolidowanych metodą pełna, współkontrolowanych i
stowarzyszonych niewycenianych metodą praw własności), dla których Grupa wybrała wycenę przez pozostałe dochody całkowite,
inwestycje w instrumenty dłużne.
Aktywa finansowe wyceniane do wartości godziwej przez wynik finansowy:
inwestycje w notowane akcje,
pożyczki udzielone i inne dłużne instrumenty finansowe, które nie spełniają testu SPPI,
jednostki funduszy inwestycyjnych,
inwestycje w instrumenty kapitałowe (z wyjątkiem udziałów i akcji niekonsolidowanych spółek zależnych oraz niewycenianych metodą praw
własności spółek współkontrolowanych i stowarzyszonych), dla których nie wybrano wyceny w wartości godziwej przez pozostałe całkowite
dochody,
inne pozycje (w tym bezzwrotne dopłaty do kapitału w spółce wnoszącej dopłatę, ujmowane jako inwestycja w spółkę zależną).
Zobowiązania finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu:
zobowiązania z tytułu dostaw i usług (nota 6.2.3.),
zobowiązania z tytułu zadłużenia (nota 5.2.),
wszystkie inne zobowiązania finansowe nie wymienione powyżej (z wyjątkiem zobowiązań z tytułu leasingu ujmowanych zgodnie z MSSF 16).
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 57 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Aktywa i zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy
Do aktywów i zobowiązań finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy Grupa klasyfikuje pochodne instrumenty
finansowe nie wyznaczone na instrumenty zabezpieczające w rachunkowości zabezpieczeń. Zasady rachunkowości przedstawiono w nocie 7.2.
Instrumenty pochodne zabezpieczające
Kategoria ta obejmuje instrumenty pochodne, w odniesieniu do których Grupa stosuje rachunkowość zabezpieczeń. Opis stosowanych zasad
dotyczących rachunkowości zabezpieczeń znajduje się w nocie 7.2.
Modyfikacja przepływów pieniężnych wynikających z umowy
W przypadku zidentyfikowania wystąpienia w zawartych umowach przepływów pieniężnych podlegających renegocjacji lub jakiejkolwiek innej
modyfikacji, Grupa dokonuje:
renegocjacji lub modyfikacji umownych przepływów pieniężnych, która nie prowadzi do zaprzestania ujmowania pierwotnego aktywa
finansowego - modyfikacja nieistotna, lub
renegocjacji lub modyfikacji umownych przepływów pieniężnych, która prowadzi do zaprzestania ujmowania i wyłączenia z bilansu aktywa
finansowego - modyfikacja istotna.
Do najistotniejszych kryteriów stosowanych w Grupie dla istotnej modyfikacji przepływów pieniężnych aktywa finansowego należą:
1. Kryterium ilościowe - przekroczenie progu istotności 10% różnicy pomiędzy wyceną bilansową po zmianie harmonogramu oraz wyceną przed
uwzględnieniem zmiany.
2. Kryteria jakościowe:
zmiana stopy zmiennej na stałą i na odwrót;
głęboka restrukturyzacja pożyczki w sytuacji, gdy pożyczkobiorca ma problemy finansowe, obejmująca m.in. podział pożyczki, zmianę
terminów spłaty, zmianę profilu wypłaty, zwiększająca poziom przepływów;
istotna zmiana warunków skutkująca zmianą w zakresie spełnienia testu SPPI.
W dacie, w której następuje zmiana, poprzedni instrument finansowy jest usuwany z bilansu oraz jest ujmowany nowy instrument - wg wartości
godziwej.
Różnica pomiędzy wartością bilansową pierwotnego składnika aktywów finansowych określona na dzień modyfikacji, a wartością godziwą
zmodyfikowanego składnika aktywów odnoszona jest do wyniku finansowego.
W momencie początkowego ujęcia nowego składnika aktywów finansowych Grupa ocenia model biznesowy oraz przeprowadza test SPPI, biorąc
pod uwagę nowe warunki zmodyfikowanego aktywa finansowego. Jeżeli zmodyfikowany składnik aktywów finansowych po początkowym ujęciu
wyceniany jest według zamortyzowanego kosztu, wówczas do wyceny Grupa stosuje nowo ustaloną efektywną stopę procentową.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 58 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
7.1.1 Główne pozycje bilansowe aktywów finansowych w podziale na kategorie
2020
2019
Pozycja bilansowa
Pozycja
szczegółowa w
nocie
Nota
Aktywa finansowe
wyceniane według
zamortyzowanego
kosztu
Aktywa finansowe
wyceniane w
wartości godziwej
przez wynik
finansowy
Instrumenty
finansowe w
rachunkowości
zabezpieczeń
Razem
Pożyczki i
należności
wyceniane według
zamortyzowanego
kosztu
Aktywa
finansowe
wyceniane w
wartości
godziwej przez
wynik finansowy
Instrumenty
finansowe w
rachunkowości
zabezpieczeń
Razem
Należności
Należności z
tytułu dostaw i
usług
Nota 6.2.2. 4 449
-
-
4 449
4 511
-
-
4 511
Pochodne instrumenty finansowe
Nota 7.2.
-
1 004
449
1 453
-
1 539
1 088
2 627
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
Nota 5.4.
7 098
-
-
7 098
3 037
-
-
3 037
Razem
11 547
1 004
449
13 000
7 548
1 539
1 088
10 175
7.1.2 Główne pozycje bilansowe zobowiązań finansowych w podziale na kategorie
2020
2019
Pozycja bilansowa
Pozycja
szczegółowa w
nocie
Nota
Zobowiązania
finansowe
wyceniane wg
zamortyzowanego
kosztu
Zobowiązania
finansowe
wyceniane w
wartości godziwej
przez wynik
finansowy
Instrumenty
finansowe w
rachunkowości
zabezpieczeń
Razem
Zobowiązania
finansowe
wyceniane wg
zamortyzowanego
kosztu
Zobowiązania
finansowe
wyceniane w
wartości
godziwej przez
wynik finansowy
Instrumenty
finansowe w
rachunkowości
zabezpieczeń
Razem
Zobowiązania z tytułu zadłużenia
Kredyty
bankowe
Nota 5.2. 1 995
-
-
1 995
4 893
-
-
4 893
Zobowiązania z tytułu dostaw i podatków
Zobowiązania
z tytułu dostaw
i usług
Nota 6.2.3. 1 199
-
-
1 199
1 608
-
-
1 608
Pochodne instrumenty finansowe
Nota 7.2.
-
780
618
1 398
-
991
305
1 296
Razem
3 194
780
618
4 592
6 501
991
305
7 797
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 59 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
7.1.3 Przychody i koszty dotyczące aktywów i zobowiązań finansowych
2020
2019
Pozycja rachunku zysków i strat oraz
sprawozdania z całkowitych dochodów
Pozycja szczegółowa w
nocie / dodatkowe
objaśnienia
Nota
Pożyczki,
należności i
zobowiązania
wyceniane wg
zamortyzowa-
nego kosztu
Pochodne
instrumenty
finansowe
nieobjęte
rachunkowości
ą zabezpieczeń
Pochodne
instrumenty
finansowe w
rachunkowości
zabezpieczeń
przepływów
pieniężnych
Pożyczki,
należności i
zobowiązania
wyceniane wg
zamortyzowa-
nego kosztu
Pochodne
instrumenty
finansowe
nieobjęte
rachunkowoś
cią
zabezpieczeń
Pochodne
instrumenty
finansowe w
rachunkowoś
ci
zabezpieczeń
przepływów
pieniężnych
Wpływ na rachunek zysków i strat
Koszty finansowe netto
Odsetki od zadłużenia
Nota 3.4.
7 - - (41) - -
Różnice kursowe
Nota 3.4.
(6) - - 15 - -
Wycena i realizacja
pochodnych
instrumentów
finansowych nieobjętych
rachunkowością
zabezpieczeń
Nota 3.4. - 12 - - (7) -
Pozostałe przychody i koszty operacyjne
Różnice kursowe
Nota 3.3.
68 - - (9) - -
Odpis z tytułu utraty
wartości
Nota 3.3. (54) - - 42 - -
Wycena i realizacja
pochodnych
instrumentów
finansowych nieobjętych
rachunkowością
zabezpieczeń
Nota 3.3. - 202 - - 239 -
Przychody ze sprzedaży w podziale na
produkty
Korekta sprzedaży gazu
z tytułu transakcji
zabezpieczających
Nota 3.1. - - 1 062 - - 570
Zużycie surowców i materiałów
Koszt transakcji
zabezpieczających ceny
gazu
Nota 3.2. - - - - - 1
15 214 1 062 7 232 571
Wpływ na pozostałe całkowite dochody
Zyski/straty z wyceny instrumentów pochodnych w rachunkowości
zabezpieczeń przepływów pieniężnych [część skuteczna]
(155) 1 490
Reklasyfikacja wyceny do rachunku zysków i strat w związku z
realizacją (rachunkowość zabezpieczeń przepływów pieniężnych)
(1 062) (571)
(1 217) 919
Wpływ na całkowite dochody
15 214 (155) 7 232 1 490
Zmiana w kapitałach odniesiona na zapasy brutto
285 (96)
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 60 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
7.2 Pochodne instrumenty finansowe
Zasady rachunkowości
Pochodne instrumenty finansowe nieobjęte rachunkowością zabezpieczeń
Pochodne instrumenty finansowe, zawarte w celu zabezpieczenia ryzyka Grupy, które nie stanowią instrumentu zabezpieczającego
w rachunkowości zabezpieczeń, klasyfikuje się do aktywów/zobowiązań finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy.
Instrumenty te stanowią zabezpieczenie w sensie ekonomicznym. Grupa dopuszcza też zawieranie transakcji spekulacyjnych, jednak są one ściśle
kontrolowane i ograniczone przez limity ryzyka.
Do instrumentów pochodnych zaklasyfikowanych do wycenianych w wartości godziwej zalicza się również te instrumenty pochodne, w stosunku
do których unieważniono powiązanie zabezpieczające.
Instrumenty pochodne ujmuje się początkowo w wartości godziwej i wycenia na każdy dzień bilansowy w wartości godziwej z ujęciem skutków
wyceny w rachunku zysków i strat w pozycji koszty finansowe netto (m.in. wyceny instrumentów zabezpieczających działalność finansową,
np. zaciągnięte zobowiązania dłużne) oraz pozostałe przychody i koszty operacyjne (np. transakcje zabezpieczające nie objęte rachunkowością
zabezpieczeń, m.in. kontrakty forward).
Rachunkowość zabezpieczeń
Grupa stosuje rachunkowość zabezpieczeń w celu odpowiedniego ujęcia w księgach zabezpieczanego ryzyka zmian cen zakupu gazu oraz kursu
walutowego (EUR/PLN i USD/PLN) związanego z przyszłymi zakupami/sprzedażą gazu. Ryzyko zmiany cen gazu wynika z wysoce
prawdopodobnych prognozowanych przyszłych transakcji zakupu gazu przez Grupę. W odniesieniu do tych transakcji stosowana jest
rachunkowość zabezpieczeń przepływów pieniężnych.
Instrumentami zabezpieczającymi są instrumenty pochodne.
Zyski i straty wynikające ze zmiany wartości godziwej instrumentu zabezpieczającego przepływy pieniężne ujmowane są w odrębnej pozycji
kapitałów własnych (Kapitał z tytułu stosowania rachunkowości zabezpieczeń), w takiej części, w jakiej dany instrument stanowi skuteczne
zabezpieczenie związanej z nim pozycji zabezpieczanej. Część nieskuteczną odnosi się w rachunek zysków i strat. Wynik skuteczny
zabezpieczenia odniesiony przez okres jego trwania na kapitał jest w momencie realizacji przenoszony z kapitału do początkowego kosztu wartości
zapasów lub wpływa na wynik ze sprzedaży gazu.
Grupa zaprzestaje klasyfikowania instrumentów jako zabezpieczające, jeżeli instrument pochodny wygaśnie, zostanie sprzedany, rozwiązany
lub zrealizowany albo jeśli zabezpieczenie przestaje spełniać kryteria rachunkowości zabezpieczeń oraz zaprzestano oczekiwać realizacji
planowanej transakcji.
Grupa zawiera transakcje dotyczące następujących instrumentów pochodnych:
Instrumenty pochodne objęte rachunkowością zabezpieczeń
Opis oraz cel wykorzystania instrumentu przez Grupę
Kontrakty forward
walutowe
Forward to transakcja na sprzedaż bądź zakup waluty za z góry określoną cenę wykonania z datą realizacji większą
niż dwa dni robocze od daty, w której ustalane są warunki transakcji forward. Grupa korzysta z kontraktów
walutowych forward w celu zabezpieczenia przed wahaniem kursów walutowych w USD i EUR w kontraktach
na przyszłe zakupy/sprzedaż towaru. Kontrakt forward rozliczany do średniej/swap walutowy ma rozliczenie
nierzeczywiste wynikające z różnicy pomiędzy ceną wykonania a uśrednioną ceną z danego miesiąca.
Swap towarowy
Instrument dotyczący transakcji, w której strony zobowiązują się do wymiany płatności w ustalonym dniu. Płatności
te naliczane są w oparciu o ustalone ilości określonego towaru i jego cenę. W ramach transakcji jedna ze stron
zobowiązuje się płacić stałą cenę, natomiast druga cenę zmienną. Nie dochodzi jednakże do fizycznej wymiany
towarów będących przedmiotem transakcji. Spółki z Grupy wykorzystują instrument jako zabezpieczenie
przed zmiennością ceny zakupu/sprzedaży gazu.
Instrumenty pochodne nieobjęte rachunkowością zabezpieczeń
Opis oraz cel wykorzystania instrumentu przez Grupę
CCIRS
Cross Currency Interest Rate Swap - to instrument, w którym dla danej umówionej kwoty bazowej następuje zamiana
przepływów dotyczących stopy procentowej i waluty po stałym ustalonym kursie wymiany. Instrumenty te zamieniają
zmienne oprocentowanie wyrażone w NOK na zmienne oprocentowanie wyrażone w PLN lub stałe oprocentowanie
wyrażone w EUR na zmienne oprocentowanie wyrażone w PLN.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 61 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Kontrakty forward
walutowe
Opis oraz cel instrumentu został podany w poprzedniej tabeli.
Kontrakty futures
na energię elektryczną i
gaz
1
Futures to wystandaryzowana transakcja, umożliwiająca sprzedaż bądź zakup towaru na rynku regulowanym za cenę
wykonania określoną z góry, z datą realizacji większą niż dwa dni robocze od daty, w której ustalane są warunki
transakcji futures. Spółki z Grupy wykorzystują instrument w celu ekonomicznego zabezpieczenia przed zmianami
cen przyszłych zakupów energii elektrycznej oraz gazu.
Kontrakty futures na CO
2
Futures to wystandaryzowana transakcja umożliwiająca sprzedaż bądź zakup uprawnień do emisji CO
2
na rynku
regulowanym za z góry określoną cenę wykonania z datą realizacji większą niż dwa dni robocze od daty, w której
ustalane są warunki transakcji futures. Spółki z Grupy wykorzystują instrument w celu ekonomicznego zabezpieczenia
przed zmianami cen przyszłych zakupów uprawnień do emisji CO
2
.
Kontrakty forward
na energię elektryczną
oraz gaz
Forward to transakcja umożliwiająca sprzedaż bądź zakup towaru za z góry określoną cenę wykonania z datą
realizacji większą niż dwa dni robocze od daty, w której ustalane są warunki transakcji forward. Spółki z Grupy
wykorzystują instrument w celu ekonomicznego zabezpieczenia przed zmianami cen przyszłych zakupów energii
elektrycznej oraz gazu.
2
1. EE- futures Phelix na energię elektryczną zawierany na giełdzie EEX
2. Kontrakty forward na energię elektryczną oraz gaz zawierane na Towarowej Giełdzie Energii S.A.
Nota
2020
2019
Aktywa
Zobowiązania
Aktywa
Zobowiązania
Instrumenty pochodne, dla których stosowana jest rachunkowość
zabezpieczeń
Nota 7.2. 449
618
1 088
306
Instrumenty pochodne, dla których nie jest stosowana rachunkowość
zabezpieczeń
Nota 7.2. 1 004
780
1 539
991
Razem
1 453
1 398
2 627
1 297
Instrumenty pochodne zabezpieczające w rachunkowości zabezpieczeń
2020
2019
Typ instrumentu
pochodnego
Wartość bazowa
instrumentu (w
mln)
Okres
wystąpienia
przepływów
pieniężnych
i ich
wpływu na
wynik
finansowy
Cena lub przedział
ceny realizacji
instrumentu
Średnia ważona
cena wykonania
Wartość
godziwa
instrumentów
podlegających
rachunkowości
zabezpieczeń
przepływów
pieniężnych
Wartość bazowa
instrumentu (w
mln)
Okres
wystąpienia
przepływów
pieniężnych i ich
wpływu na wynik
finansowy
Wartość godziwa
instrumentów
podlegających
rachunkowości
zabezpieczeń
przepływów
pieniężnych
Pochodne instrumenty zabezpieczające ryzyko walutowe w kontraktach na zakup i sprzedaż gazu
Forward
USD
263 USD
do 3 lat
3,6629-3,7583
3,71
11
371 USD
do 3 lat
54
USD
340 USD
do 3 lat
3,7935-3,9960
3,87
(38)
601 USD
do 3 lat
(39)
EUR/USD
32 EUR
do 3 lat
1,2463-1,2575
1,25
-
970 EUR
do 3 lat
120
EUR/USD
229 EUR
do 4 lat
1,1170-1,2391
1,20
(41)
42 EUR
do 3 lat
2
Swap walutowy
EUR
38 EUR
do 3 lat
4,6535-4,6630
4,66
-
-
-
-
EUR
528 EUR
do 3 lat
4,4421-4,6342
4,51
(73)
-
-
-
(141)
137
Pochodne instrumenty zabezpieczające ceny zakupu i sprzedaży gazu
Swap TTF DA
24 MWh
do 3 lat
12,70-19,75
16,52
286
41 MWh
do 3 lat
807
Swap TTF MA
5 MWh
1 - 3 m-cy
15,06-19,10
17,45
11
2 MWh
1-3 m-cy
(1)
Swap TTF DA
29 MWh
do 4 lat
11,26-19,12
14,58
(446)
12 MWh
do 12 m-cy
(254)
Swap BRENT
4 Bbl
do 3 lat
39,05-43,87
42,03
117
-
-
-
-
-
-
-
-
4 MWh
do 3 lat
105
HH NYMEX
31 MMBTU
do 4 lat
2,2450-2,6080
2,43
24
-
-
-
HH NYMEX
33 MMBTU
do 4 lat
2,4050-2,6080
2,52
(20)
15,41 MMBTU
do 3 lat
(12)
(28)
645
Razem
(169)
Razem
782
W tym:
Aktywa
449
W tym:
Aktywa
1 088
Zobowiązania
618
Zobowiązania
306
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 62 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
2020
Typ instrumentu zabezpieczającego
Wartość
nominalna
Wartość
bilansowa
Nazwa pozycji w
bilansie, która
zawiera
instrument
zabezpieczający
Zmiana wartości
godziwej
instrumentu
zabezpieczająceg
o stosowanego
jako podstawa
ujęcia
nieefektywności
zabezpieczenia w
danym okresie
Zyski lub straty
z tytułu
zabezpieczenia
dla okresu
sprawozdawcze-
go, które zostały
ujęte w innych
całkowitych
dochodach
Kwota
nieefektywności
zabezpieczenia
ujęta w rachunku
zysków i strat
Pozycja
zestawienia
całkowitych
dochodów
(rachunku
zysków i strat),
w której ujęto
kwotę
nieefektywności
Kw
ota
przeklasyfikowa-
na z rezerwy
z tytułu
zabezpieczenia
przepływów
pieniężnych do
wyniku
finansowego jako
korekta z tytułu
przeklasyfikowa-
nia
Pozycja w
sprawozdaniu
z całkowitych
dochodów
(rachunku zysków i
strat), która zawiera
korektę z tytułu
przeklasyfikowania
Aktywa Zobowiązania
ZABEZPIECZENIA PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH
RYZYKO WALUTOWE
Kontrakty forward na kupno waluty (USD/PLN) 2 267
11
38
Pochodne
instrumenty
finansowe
75
60
-
Przychody /
koszty
operacyjne
-
nie dotyczy
Kontrakty forward na kupno waluty USD w zamian za EUR
(EUR/USD)
1 183
-
41
Pochodne
instrumenty
finansowe
(38)
(39)
-
Przychody /
koszty
operacyjne
2
Przychody ze
sprzedaży gazu
Kontrakty forward rozliczane do średniej na sprzedaż waluty
(EUR/PLN)
2 611
-
73
Pochodne
instrumenty
finansowe
(41)
(172)
-
Przychody /
koszty
operacyjne
(51)
Przychody ze
sprzedaży gazu
RYZYKO CEN TOWARÓW
Kontrakty basis swap na indeksy cen gazu 403
11
37
Pochodne
instrumenty
finansowe
(100)
(99)
-
Przychody /
koszty
operacyjne
38
Przychody ze
sprzedaży gazu
Kontrakty swap na indeksy cen gazu 4 274
286
409
Pochodne
instrumenty
finansowe
889
(48)
32
Przychody /
koszty
operacyjne
(1 051)
Przychody ze
sprzedaży gazu
Kontrakty swap na indeksy cen HH 610
24
20
Pochodne
instrumenty
finansowe
(19)
(7)
-
Przychody /
koszty
operacyjne
-
nie dotyczy
Kontrakty swap na indeksy cen produktów ropopochodnych 699
117
-
Pochodne
instrumenty
finansowe
151
151
-
Przychody /
koszty
operacyjne
-
nie dotyczy
Razem
12 047
449
618
917
(154)
32
(1 062)
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 63 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
2019
Typ instrumentu zabezpieczającego
Wartość
nominalna
Wartość bilansowa
Nazwa pozycji w
bilansie, która
zawiera
instrument
zabezpieczający
Zmiana wartości
godziwej
instrumentu
zabezpieczająceg
o stosowanego
jako podstawa
ujęcia
nieefektywności
zabezpieczenia w
danym okresie
Zyski lub straty
z tytułu
zabezpieczenia
dla okresu
sprawozdawczeg
o, które zostały
ujęte w innych
całkowitych
dochodach
Kwota
nieefektywności
zabezpieczenia
ujęta w rachunku
zysków i strat
Pozycja
zestawienia
całkowitych
dochodów
(rachunku
zysków i strat),
w której ujęto
kwotę
nieefektywności
Kwota
przeklasyfikowa-
na z rezerwy
z tytułu
zabezpieczenia
przepływów
pieniężnych do
wyniku
finansowego jako
korekta z tytułu
przeklasyfikowa-
nia
Pozycja w
sprawozdaniu
z całkowitych
dochodów
(rachunku zysków i
strat), która zawiera
korektę z tytułu
przeklasyfikowania
Aktywa Zobowiązania
ZABEZPIECZENIA PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH
RYZYKO WALUTOWE
Kontrakty forwardy na kupno waluty (USD/PLN) 3 688
54
39
Pochodne
instrumenty
finansowe
287
72
-
Przychody /
koszty
operacyjne
-
nie dotyczy
Kontrakty forwardy na kupno waluty USD w zamian za EUR
(EUR/USD)
186
2
-
Pochodne
instrumenty
finansowe
2
2
-
Przychody /
koszty
operacyjne
-
Przychody ze
sprzedaży gazu
Kontrakty forwardy rozliczane do średniej na sprzedaż
waluty (EUR/PLN)
4 133
120
-
Pochodne
instrumenty
finansowe
444
129
288
Przychody /
koszty
operacyjne
(25)
Przychody ze
sprzedaży gazu
RYZYKO CEN TOWARÓW
Kontrakty basis swap na indeksy cen gazu 88
1
1
Pochodne
instrumenty
finansowe
396
286
85
Przychody /
koszty
operacyjne
(276)
Przychody ze
sprzedaży gazu
Kontrakty swap na indeksy cen gazu 2 899
911
254
Pochodne
instrumenty
finansowe
1 547
1 013
713
Przychody /
koszty
operacyjne
(269)
Przychody ze
sprzedaży gazu
Kontrakty swap na indeksy cen produktów ropopochodnych 128
-
12
Pochodne
instrumenty
finansowe
(18)
(11)
(6)
Przychody /
koszty
operacyjne
-
nie dotyczy
Razem
11 122
1 088
306
2 658
1 491
1 080
(570)
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 64 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Wpływ zabezpieczenia przepływów pieniężnych przedstawia poniższa tabela.
2020
2019
Pozycje zabezpieczane
Zmiana wartości
pozycji
zabezpieczanej
stosowanej jako
podstawa ujęcia
nieefektywności
zabezpieczenia
w danym okresie
Saldo rezerwy
z tytułu
zabezpieczenia
przepływów
pieniężnych dla
kontynuowanych
zabezpieczeń
Saldo
pozostające w
rezerwie z tytułu
zabezpieczenia
przepływów
pieniężnych z
tytułu wszelkich
powiązań
zabezpieczający
ch, dla których
nie stosuje się
już
rachunkowości
zabezpieczeń
Zmiana wartości
pozycji
zabezpieczanej
stosowanej jako
podstawa ujęcia
nieefektywności
zabezpieczenia
w danym okresie
Salo rezerwy
z tytułu
zabezpieczenia
przepływów
pieniężnych dla
kontynuowanych
zabezpieczeń
Saldo
pozostające w
rezerwie z tytułu
zabezpieczenia
przepływów
pieniężnych z
tytułu wszelkich
powiązań
zabezpieczający
ch, dla których
nie stosuje się
już
rachunkowości
zabezpieczeń
RYZYKO WALUTOWE
Zabezpieczenie gazu (USD)
(75)
(26)
-
(287)
16
-
Zabezpieczenie gazu (EUR/USD)
38
(41)
-
(2)
2
-
Zabezpieczenie gazu (EUR)
41
(69)
(24)
(156)
93
38
RYZYKO CEN TOWARÓW
Kontrakty na gaz indeksowane do miesięcznych
indeksów cen gazu
(807)
(176)
195
(310)
33
1
Kontrakty na gaz indeksowane do dziennych indeksów
cen gazu
24
3
-
(846)
606
133
Kontrakty na gaz indeksowane do miesięcznych
indeksów cen produktów ropopochodnych
(151)
117
-
15
(12)
-
Razem
(930)
(192)
171
(1 586)
738
172
Zmiany stanu rezerwy z tytułu zabezpieczenia przepływów pieniężnych przedstawia poniższa tabela.
2020
2019
Stan na początek okresu
910
88
RYZYKO WALUTOWE
Zyski lub straty wynikające z zabezpieczenia, ujęte w pozostałych całkowitych dochodach w ciągu okresu sprawozdawczego
(152)
202
Kwota przeklasyfikowana z rezerwy z tytułu zabezpieczenia przepływów pieniężnych do rachunku zysków i strat jako korekta z
tytułu przeklasyfikowania
(49)
(25)
Kwota przeniesiona z rezerwy z tytułu zabezpieczenia przepływów pieniężnych i ujęta jako korekta wartości bilansowej zapasów
(107)
(271)
RYZYKO CEN TOWARÓW
Zyski lub straty wynikające z zabezpieczenia, ujęte w pozostałych całkowitych dochodach w ciągu okresu sprawozdawczego
(4)
1 287
Kwota przeklasyfikowana z rezerwy z tytułu zabezpieczenia przepływów pieniężnych do rachunku zysków i strat jako korekta z
tytułu przeklasyfikowania
(1 012)
(545)
Kwota przeniesiona z rezerwy z tytułu zabezpieczenia przepływów pieniężnych i ujęta jako korekta wartości bilansowej zapasów
393
174
Stan na koniec okresu
(21)
910
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 65 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Instrumenty pochodne nieobjęte rachunkowością
zabezpieczeń
2020
2019
Typ instrumentu pochodnego
Wartość bazowa
instrumentu (w mln)
Wartość godziwa
instrumentów
niepodlegających
rachunkowości
zabezpieczeń
Wartość bazowa
instrumentu (w mln)
Wartość godziwa
instrumentów
niepodlegających
rachunkowości
zabezpieczeń
Pochodne instrumenty dotyczące ryzyka stopy procentowej oraz ryzyka kursowego
CCIRS
NOK
3818 NOK
(45)
2318 NOK
90
Forward
EUR
44 EUR
5
608 EUR
89
EUR
33 EUR
5
1 EUR
-
EUR
-
-
610 EUR
(49)
EUR
2 EUR
-
24 EUR
(1)
USD
16 USD
5
-
-
Swap walutowy
EUR
558 EUR
78
-
-
EUR
534 EUR
(78)
-
-
(30)
129
Pochodne instrumenty ekonomicznie zabezpieczające ceny zakupu energii elektrycznej
Forward
Energia Elektryczna TGE
2 MWh
44
12 MWh
18
Energia Elektryczna TGE
15 MWh
5
1 MWh
(5)
Energia Elektryczna OTC
1 MWh
14
1 MWh
34
Energia Elektryczna OTC
1 MWh
(23)
1 MWh
(22)
Futures
Energia Elektryczna EEX AG
1 MWh
26
2 MWh
69
Energia Elektryczna EEX AG
1 MWh
(17)
3 MWh
(81)
Energia Elektryczna EPEX SPOT
-
-
-
-
Energia Elektryczna EPEX SPOT
-
-
-
-
49
13
Pochodne instrumenty zabezpieczające ceny zakupu i sprzedaży gazu
Forward
Gaz
0,04 MWh
(1)
-
-
Gaz OTC
20 MWh
204
16 MWh
393
Gaz OTC
19 MWh
(239)
13 MWh
(310)
Futures
Gaz TGE
3 MWh
50
-
-
Gaz TGE
-
-
2 MWh
(54)
Gaz ICE ENDEX B.V.
3 MWh
59
4 MWh
91
Gaz ICE ENDEX B.V.
3 MWh
(61)
4 MWh
(92)
Gaz POWERNEXT SA
1 MWh
12
2 MWh
40
Gaz POWERNEXT SA
2 MWh
(19)
3 MWh
(72)
Swap
GASPOOL DA
1 MWh
17
9 MWh
235
GASPOOL DA
1 MWh
(5)
7 MWh
(99)
BRENT
0,31 bbl
(2)
-
-
Swap TTF DA
28 MWh
431
21 MWh
473
Swap TTF DA
19 MWh
(248)
9 MWh
(159)
Swap TTF MA
3 MWh
(4)
9 MWh
(44)
194
402
Pochodne instrumenty zabezpieczające ceny zakupu praw do emisji CO
2
Forward
1 t
(43)
-
-
Futures
2 t
38
3 t
(1)
(5)
(1)
Pochodne instrumenty zabezpieczające ceny zakupu akcji
Opcje
7 mln szt akcji
16
9 mln szt akcji
5
Razem
224
Razem
548
W tym:
W tym:
Aktywa
1 004
Aktywa
1 539
Zobowiązania
780
Zobowiązania
991
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 66 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Wycena aktywów oraz zobowiązań z tytułu pochodnych instrumentów finansowych klasyfikowana jest do poziomu 1 i 2 w hierarchii
wartości godziwej. W 1 poziomie hierarchii wartości godziwej do wyceny wykorzystywane są notowania rynkowe cen instrumentów
natomiast w 2 poziomie wycena przy zastosowaniu obserwowalnych danych wejściowych innych niż ceny notowane.
Instrument Metoda wyceny Główne dane w modelu wyceny
Opcje na akcje Model Blacka-Scholsa-Merthona. Dane rynkowe dotyczące: stóp
procentowych, kursów walutowych, basis
spread'ów cen towarów i zmienności
towarowej (volatility)
Kontrakty forward, swapy walutowe, swapy
towarowe oraz transakcje CCIRS i IRS
Metoda dyskontowa
7.3 Zasady zarządzania ryzykiem finansowym
Grupa prowadząc swoją działalność gospodarczą narażona jest w szczególności na następujące rodzaje ryzyka finansowego:
Ryzyko kredytowe (nota 7.3.1.)
Ryzyko rynkowe, w tym:
o Ryzyko cen towarów (nota 7.3.2.1.)
o Ryzyko walutowe (nota 7.3.2.2.)
o Ryzyko stopy procentowej (nota 7.3.2.3.)
Ryzyko płynności (nota 7.3.3.)
W celu efektywnego zarządzania ryzykiem finansowym, w Jednostce Dominującej realizowana jest Polityka zarządzania ryzykiem
finansowym w PGNiG S.A. (Polityka), określająca podział kompetencji i zadań pomiędzy poszczególne jednostki organizacyjne
Spółki w procesie zarządzania i kontroli ryzyka finansowego. Za przestrzeganie Polityki oraz jej okresową aktualizację odpowiada
Komitet Ryzyka Finansowego, który przedstawia propozycje zasad oraz na bieżąco ocenia, czy Polityka dotycząca ryzyka jest
realizowana, jak również wprowadza niezbędne jej modyfikacje.
7.3.1 Ryzyko kredytowe
Przez ryzyko kredytowe Grupa rozumie w szczególności możliwość nieterminowego lub całkowitego braku wywiązania się kontrahentów spółek
Grupy z zobowiązań umownych, bądź możliwość nieodzyskania środków pieniężnych ulokowanych w bankach.
Grupa Kapitałowa PGNiG posiada ekspozycję na ryzyko kredytowe głównie z tytułu niżej zaprezentowanych pozycji.
Maksymalna ekspozycja na ryzyko, odpowiadająca wartości bilansowej pozycji 2020
2019
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty (środki pieniężne w banku oraz lokaty bankowe)
7 098
3 037
Środki pieniężne o długoterminowym ograniczeniu możliwością dysponowania
188
190
Należności z tyt. dostaw i usług
4 449
4 511
Udzielone pożyczki
845
723
Razem
12 580
8 461
Grupa stosuje zasadę zawierania transakcji dotyczących instrumentów finansowych z wieloma podmiotami, charakteryzującymi się
wysoką zdolnością kredytową. Przy wyborze partnerów finansowych Grupa kieruje się przede wszystkim ich standingiem
finansowym, zweryfikowanym przez agencje ratingowe, a także udziałem w rynku oraz posiadaną reputacją.
Ekspozycja na ryzyko kredytowe poszczególnych pozycji wskazanych powyżej wynika z wartości bilansowej tych pozycji.
7.3.1.1 Ryzyko kredytowe związane ze środkami pieniężnymi i lokatami bankowymi
Grupa dąży do minimalizacji ekspozycji kredytowej, w szczególności poprzez dywersyfikację podmiotów (głównie banków),
z którymi zawierane są transakcje lokacyjne.
Na dzień bilansowy nie występuje koncentracja ryzyka kredytowego. Udział procentowy trzech banków, w których ulokowano
najwięcej środków pieniężnych na koniec 2020 roku wynosi: 46%, 19% oraz 13% całego salda środków pieniężnych (w 2019 roku
udział procentowy trzech banków kształtował się na poziomie: 40%, 15% oraz 10%).
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 67 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Ponadto Jednostka Dominująca podpisała ze wszystkimi bankami, w których lokuje środki finansowe, Umowy Ramowe
szczegółowo regulujące warunki zawierania i rozliczania wszelkich transakcji finansowych.
Grupa ocenia ryzyko kredytowe w opisywanym obszarze poprzez ciągłą weryfikację kondycji finansowej banków,
odzwierciedlającej się w zmianach ratingu finansowego przyznawanego przez zewnętrzne agencje ratingowe.
Grupa lokuje swoje środki w zdywersyfikowany portfel lokat w bankach o uznanej renomie, zgodnie z poniższą strukturą,
uwzględniającą również zawarte z daną instytucją finansową transakcje dotyczące instrumentów pochodnych (w pozycji aktywa).
Raiting wg
agencji
2020 2019
Fitch
Lokaty
bankowe
Instrumenty
pochodne
(aktywa)
Lokaty
bankowe
Instrumenty
pochodne
(aktywa)
Bank\Instytucja Finansowa
A
3 176
287
-
1 149
Bank\Instytucja Finansowa
A-
1 334
192
448
39
Bank\Instytucja Finansowa
A+
-
226
231
508
Bank\Instytucja Finansowa
A2 (Raiting wg
agencji
Moody's)
-
263
19
264
Bank\Instytucja Finansowa
BB-
1
-
9
-
Bank\Instytucja Finansowa
BBB-
1
-
10
-
Bank\Instytucja Finansowa
BBB+
240
22
1 049
15
Giełdy
-
-
185
-
216
Rynek OTC
-
-
262
-
431
Bank\Instytucja Finansowa, pozostałe
-
1
16
1
5
Razem
4 753
1 453
1 767
2 627
7.3.1.2 Ryzyko kredytowe związane z należnościami
Ryzyko kredytowe w odniesieniu do należności z tytułu dostaw i usług rozumiane jest jako ryzyko rozliczeniowe, mogące narazić
Grupę na poniesienie straty lub niekorzystną zmianę sytuacji finansowej w wyniku niewykonania zobowiązania przez kontrahenta,
w tym ryzyko koncentracji związane z nadmierną ekspozycją wobec jednego podmiotu.
Część transakcji dotyczących sprzedaży gazu zawieranych jest na Towarowej Giełdzie Energii (TGE). Transakcje zawierane
na TGE nie powodują powstania ekspozycji na ryzyko kredytowe, ponieważ system gwarantowania rozliczeń za pośrednictwem
Izby Rozliczeniowej Giełd Towarowych (IRGiT) zapewnia bezpieczeństwo rozliczeń każdemu Członkowi Izby w razie
niewypłacalności poszczególnych uczestników rynku. Salda z tytułu rozliczenia transakcji zawieranych za pośrednictwem TGE
na dzień bilansowy nie są istotne.
W celu zminimalizowania ryzyka niespłacalności wierzytelności z tytułu sprzedaży poza TGE wprowadzane są jednolite zasady
zawierania umów kompleksowych sprzedaży, obejmujące odpowiednie zapisy, mające na celu zabezpieczenie należności
handlowych.
W 2019 roku Jednostka Dominująca wprowadziła w Grupie jednolity model zarządzania ryzykiem kredytowym w odniesieniu
do swoich kontrahentów, mający na celu zagwarantowanie odpowiednich standardów w zakresie oceny wiarygodności kredytowej
partnerów handlowych, stosowania zabezpieczeń umownych oraz zagwarantowanie bezpieczeństwa procesu w całej Grupie.
Wdrożone jednolite zasady zarządzania ryzykiem kredytowym w Grupie Kapitałowej, mają na celu uregulowanie procesu
przyznawania limitów kredytowych kontrahentom (w tym kontrahentom wspólnym) oraz odpowiednie zabezpieczenie ściągalności
należności handlowych. Dodatkowo, cały proces został objęty wewnętrznym systemem raportowania ekspozycji na ryzyko
kredytowe oraz poziomu należności przeterminowanych. Grupa ogranicza ekspozycję na ryzyko kredytowe związane
z należnościami handlowymi poprzez regularne dokonywanie oceny wiarygodności kredytowej swoich kontrahentów, ustalanie
limitów kredytowych oraz stosowanie odpowiednich zabezpieczeń wierzytelności.
W przypadku kontrahentów indywidualnych służby windykacyjne na bieżąco monitorują stan należności przeterminowanych.
W ramach realizowanego wewnętrznie procesu przedsądowego stosowane są standardowe sekwencje czynności windykacyjnych,
m.in.: powiadomienie o istniejących zaległościach, wezwanie do zapłaty, zawiadomienie oraz wstrzymanie dostaw paliwa
gazowego na podstawie art. 6b ust 1 pkt. 2) Ustawy Prawo energetyczne. W ostateczności Grupa wypowiada umowy z powodu
braku zapłaty. W dalszej kolejności sprawy kierowane są na drogę postępowania sądowego i egzekucyjnego. Wierzytelności
nieodzyskane w ramach przewidzianych procedurami działań windykacyjnych kierowane są do sprzedaży.
W Grupie nie występuje koncentracja ryzyka kredytowego. Na dzień 31 grudnia 2020 roku saldo należności z tytułu dostaw i usług
od największych trzech odbiorców stanowiło odpowiednio 14%, 9%, 9% salda należności z tytułu dostaw i usług (na dzień
31 grudnia 2019 roku: 7,0%, 3,5%, 2,3%).
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 68 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
7.3.1.3 Ryzyko kredytowe związane z zawartymi transakcjami dotyczącymi pochodnych instrumentów finansowych
Pochodne transakcje finansowe są zawierane z bankami o uznanej renomie i wysokim standingu finansowym.
Ponadto ze współpracującymi bankami zawarte są Umowy Ramowe lub umowy ISDA, regulujące szczegółowe zasady współpracy
i określające kwoty progowe na maksymalną ekspozycję z tytułu wartości godziwej zawartych instrumentów pochodnych.
W związku z powyższym, Grupa nie przewiduje poniesienia istotnych strat z tytułu ryzyka kredytowego, związanego z zawartymi
transakcjami zabezpieczającymi.
Ocena jakości kredytowej banków na podstawie ratingów kredytowych została zaprezentowana w tabeli w nocie 7.3.1.1.
Na dzień 31 grudnia 2020 roku udział procentowy banków, z którymi zawarto najwięcej (wartościowo) transakcji dotyczących
instrumentów pochodnych, których wycena jest pozytywna, wynosi: 18%, 14% oraz 13% (na dzień 31 grudnia 2019 roku: 23%,
17% oraz 16%).
7.3.2 Ryzyko rynkowe
Przez ryzyko rynkowe Grupa rozumie możliwość niekorzystnego wpływu zmiany warunków na rynkach finansowych i towarowych na wartość
ekonomiczną lub wynik finansowy Grupy.
Zgodnie z przyjętą polityką, celami procesu zarządzania ryzykiem rynkowym w Grupie są:
ograniczenie zmienności przepływów pieniężnych związanych z działalnością Grupy do akceptowalnych poziomów w krótkim
i średnim horyzoncie czasowym;
budowanie wartości firmy w długim okresie czasu.
Biorąc pod uwagę potencjalną skalę wpływu na wyniki finansowe, Grupa wyodrębnia następujące czynniki ryzyka rynkowego:
Ryzyko rynkowe Podejście do zarządzania ryzykiem
Wpływ na wyniki finansowe
Ceny gazu i produktów
ropopochodnych
Ryzyko zarządzane jest poprzez zakup instrumentów pochodnych zabezpieczających ceny gazu.
Kurs EUR/PLN, USD/PLN
oraz NOK/PLN
Ryzyko wynika głównie z zobowiązań z tytułu dostaw i usług. Ryzyko jest zabezpieczane ekonomicznie
poprzez zawieranie pochodnych instrumentów zabezpieczających.
Stopy procentowe Ryzyko jest zabezpieczane poprzez zawieranie pochodnych instrumentów zabezpieczających.
Ceny pozostałych towarów Ryzyko uznane za nieistotne.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 69 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
7.3.2.1 Ryzyko cen towarów
Przez ryzyko cen towarów Grupa rozumie możliwość niekorzystnego wpływu zmiany cen towarów na wynik finansowy Grupy.
Ryzyko cen towarów w Grupie związane jest głównie z kontraktami na zakup paliwa gazowego oraz kontraktami sprzedaży paliwa
gazowego, wynikającymi z codziennego ofertowania i sprzedaży na TGE. Czynnikiem ryzyka jest zmienność cen gazu i produktów
ropopochodnych na światowych giełdach paliwowych. W niektórych kontraktach formuła wyliczenia ceny zakupu paliwa gazowego
ogranicza zmienność poprzez zastosowanie średnioważonych cen z poprzednich miesięcy.
Ryzyko cen towarów jest także związane z obrotem energią elektryczną, prawami majątkowymi wynikającymi ze świadectw
pochodzenia energii oraz uprawnieniami do emisji dwutlenku węgla. Handel energią elektryczną odbywa się na giełdowych rynkach
regulowanych w Polsce i za granicą. Grupa zawiera także transakcje poza rynkiem regulowanym w oparciu o umowy ramowe.
Zarządzanie ekspozycją na ryzyko cen towarów odbywa się poprzez wdrożenie mechanizmów identyfikacji, kalkulacji
i monitorowania wysokości ekspozycji, wycenę otwartej pozycji, pomiar wartości narażonej na ryzyko oraz wdrożenie systemu
limitów na ryzyko rynkowe.
Grupa stosuje rachunkowość zabezpieczeń przepływów pieniężnych w odniesieniu do przyszłych, wysoce prawdopodobnych
przepływów pieniężnych wynikających z zakupu/sprzedaży gazu i produktów ropopochodnych. W odniesieniu do prognozowanych
zakupów i sprzedaży po cenach wynikających z przyszłych indeksów TGE, Grupa zabezpiecza niejawny komponent ryzyka
stanowiący wielkość indeksu TTF DA.
Na podstawie przeprowadzonych analiz historycznych za okres 3 ostatnich lat, Grupa oceniła, że historycznie zmiana indeksu TTF
odpowiadała średnio za około 130% zmienności ceny zakupu/sprzedaży gazu po cenie bieżącej na TGE. Grupa sprawdziła też, że
występuje ujemne skorelowanie indeksu TTF i kursu walutowego.
Szczegóły dotyczące rachunkowości zabezpieczeń przedstawiono w nocie 7.2.
W odniesieniu do cen energii elektrycznej, praw do emisji CO
2
i świadectw pochodzenia Grupa stosuje instrumenty pochodne
stanowiące ekonomiczne zabezpieczenie, lecz nie stosuje rachunkowości zabezpieczeń. Dalsze informacje na temat instrumentów
pochodnych nie objętych rachunkowością zabezpieczeń przedstawiono w nocie 7.2.
W poniższych tabelach została zaprezentowana analiza wrażliwości dla istotnych towarowych transakcji na surowcach
energetycznych (tj. TTF) na zmiany cen dla 2020 i 2019 roku.
2020
Wartość
bilansowa
TTF,EE - zmiana ceny o:
45%
-45%
Zysk/(strata)
Inne całkowite
dochody
Zysk/(strata)
Inne całkowite
dochody
Aktywa z tytułu pochodnych instrumentów finansowych
dla towarowych transakcji na surowcach
energetycznych
1 333
380
509
442
870
Zobowiązania z tytułu pochodnych instrumentów
finansowych dla towarowych transakcji na surowcach
energetycznych
1 123
(447)
(1 021)
(365)
(418)
Wpływ zmian cen TTF, EE*
(67)
(512)
77
452
*TTF, EE - objaśnienia skrótów podano w nocie 7.2.
2019
Wartość
bilansowa
TTF,EE - zmiana ceny o:
30%
-30%
Zysk/(strata)
Inne całkowite
dochody
Zysk/(strata)
Inne całkowite
dochody
Aktywa z tytułu pochodnych instrumentów finansowych
dla towarowych transakcji na surowcach
energetycznych
2 265
48
57
246
2
Zobowiązania z tytułu pochodnych instrumentów
finansowych dla towarowych transakcji na surowcach
energetycznych
1 201
(247)
(4)
(44)
(59)
Wpływ zmian cen TTF, EE*
(199)
53
202
(57)
*TTF, EE - objaśnienia skrótów podano w nocie 7.2.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 70 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
7.3.2.2 Ryzyko walutowe
Przez ryzyko walutowe Grupa rozumie możliwość niekorzystnego wpływu zmiany kursów walutowych na wynik finansowy Grupy.
W ramach realizacji strategii zarządzania ryzykiem polegającej w szczególności na zarządzaniu ryzykiem otwartej pozycji netto
w kontraktach dotyczących zakupu i sprzedaży gazu oraz produktów ropopochodnych, Grupa zabezpiecza ryzyko walutowe
wynikające z obrotu gazem i produktami ropopochodnymi w kontraktach rozliczanych w walucie obcej poprzez zawieranie
transakcji na odpowiednich walutowych instrumentach pochodnych.
Grupa narażona jest głównie na ryzyko zmiany kursów EUR/PLN, USD/PLN oraz NOK/PLN. Ryzyko walutowe występuje przede
wszystkim w Jednostce Dominującej. Kluczowe źródła ekspozycji na ryzyko walutowe to:
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług (głównie zobowiązania za dostawy zakupionego przez Grupę gazu (nota 6.2.3.),
Instrumenty pochodne typu CCIRS zabezpieczające pożyczkę udzieloną spółce PGNiG Upstream Norway AS w NOK
(pożyczka eliminowana w sprawozdaniu skonsolidowanym) (nota 7.2.),
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty (nota 5.4).
Głównym celem działań Grupy w zakresie zabezpieczania ryzyka walutowego jest ograniczenie zmienności przychodów netto
związanych z obrotem gazem i produktami ropopochodnymi (zakupy, sprzedaż), wynikających z płatności dokonywanych w EUR
lub USD oraz z płatności dokonywanych w PLN, ale wynikających z ekonomicznej indeksacji cen towarów do EUR.
Jednostka dominująca stosuje rachunkowość zabezpieczeń przepływów pieniężnych w odniesieniu do przyszłych, wysoce
prawdopodobnych walutowych kosztów zakupu gazu i produktów ropopochodnych w kontraktach rozliczanych w EUR lub USD
oraz ekonomicznie indeksowanych do EUR. Grupa wyznacza jako pozycję zabezpieczaną komponent ryzyka stanowiący kurs
EUR/PLN w tych kontraktach zakupu i/lub sprzedaży gazu, dla których cena nie jest ustalona w żadnej z walut, ale powoduje
powstanie ekspozycji m.in. na kurs EUR/PLN. Szczegóły dotyczące zawartych transakcji zabezpieczających przedstawiono
w nocie 7.2.
Na podstawie przeprowadzonych analiz Grupa potwierdziła, że zmiany kursu walutowego mają istotny wpływ na kształtowanie się
cen gazu na polskim rynku TGE. W związku z powszechną wiedzą, że ceny gazu w Polsce są silnie powiązane z cenami gazu
w Niemczech oraz na podstawie przeprowadzonych analiz, pomimo że komponent walutowy nie jest wprost określony w cenie
gazu na rynku polskim, Grupa uznaje taki komponent za możliwy do wyodrębnienia i wiarygodnej wyceny.
W oparciu o analizy historyczne za okres 3 ostatnich lat, Grupa oceniła, że historycznie zmiana kursu walutowego odpowiadała
średnio za około 10% zmienności ceny zakupu/sprzedaży gazu po cenie bieżącej (tj. innych, niż wynikających z kontraktów
kupna/sprzedaży gazu po cenie ustalonej w momencie zawarcia kontraktu / zmiany warunków).
W odniesieniu do ryzyka walutowego wynikającego ze zobowiązań handlowych z tytułu płatności/należności w obcych walutach
(głównie USD i EUR), w 2020 roku Grupa stosowała zabezpieczenie poprzez wykorzystanie instrumentów pochodnych typu
forward oraz forward rozliczany do średniej/swap walutowy. Szczegółowe informacje na temat zawartych instrumentów
pochodnych (tj. instrumentów pochodnych w rachunkowości zabezpieczeń oraz stanowiących zabezpieczenie ekonomiczne poza
rachunkowością zabezpieczeń) przedstawione zostały w nocie 7.2.
Poniższa tabela prezentuje ekspozycję Grupy na ryzyko walutowe wynikające z istotnych pozycji wyrażonych w walutach obcych
oraz analizę wrażliwości Grupy na ryzyko zmiany kursu walut obcych, która w ocenie Grupy byłaby rozsądnie możliwa na dzień
bilansowy (stan na 31 grudnia 2020 roku).
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 71 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
2020 Nota
Wartość
bilansowa
Wartość
narażona
na ryzyko
walutowe
EUR/PLN
USD/PLN
NOK/PLN
zmiana kursu +10%
zmiana kursu -10%
zmiana kursu +10%
zmiana kursu -10%
zmiana kursu +10%
zmiana kursu -10%
Zysk/
(strata)
Inne
całkowite
dochody
Zysk/
(strata)
Inne
całkowite
dochody
Zysk/
(strata)
Inne
całkowite
dochody
Zysk/
(strata)
Inne
całkowite
dochody
Zysk/
(strata)
Inne
całkowite
dochody
Zysk/
(strata)
Inne
całkowite
dochody
Aktywa finansowe
Należności z tytułu dostaw i usług
Nota 6.2.2.
4 449
990
52
-
(52)
-
18
-
(18)
-
6
-
(6)
-
Pochodne instrumenty finansowe
(aktywa)
Nota 7.2. 1 453
59
-
-
14
203
-
183
5
-
-
-
134
-
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
Nota 5.4.
7 098
3 544
25
-
(25)
-
260
-
(260)
-
-
-
-
-
Zobowiązania finansowe
Zobowiązanie z tytułu zadłużenia
Nota 5.2.
4 184
1 881
(85)
-
85
-
(67)
-
67
-
-
-
-
-
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług
Nota 6.2.3.
1 199
681
(28)
-
28
-
(23)
-
23
-
(3)
-
3
-
Pochodne instrumenty finansowe
(zobowiązania)
Nota 7.2. 1 398
276
(14)
(203)
-
-
(5)
-
-
(183)
(134)
-
-
-
Wpływ zmian kursów
(50)
(203)
50
203
183
183
(183)
(183)
(131)
-
131
-
2019
Wartość
bilansowa
Wartość
narażona
na ryzyko
walutowe
EUR/PLN
USD/PLN
NOK/PLN
zmiana kursu +10%
zmiana kursu -10%
zmiana kursu +10%
zmiana kursu -10%
zmiana kursu +10%
zmiana kursu -10%
Zysk/
(strata)
Inne
całkowite
dochody
Zysk/
(strata)
Inne
całkowite
dochody
Zysk/
(strata)
Inne
całkowite
dochody
Zysk/
(strata)
Inne
całkowite
dochody
Zysk/
(strata)
Inne
całkowite
dochody
Zysk/
(strata)
Inne
całkowite
dochody
Aktywa finansowe
Należności z tytułu dostaw i usług
Nota 6.2.2.
4 511
1 173
57
-
(57)
-
22
-
(22)
-
12
-
(12)
-
Pochodne instrumenty finansowe
(aktywa)
Nota 7.2. 2 627
355
-
-
7
315
-
295
-
-
-
-
84
-
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
Nota 5.4.
3 037
927
41
-
(41)
-
32
-
(32)
-
-
-
-
-
Zobowiązania finansowe
Zobowiązanie z tytułu zadłużenia
Nota 5.2.
6 753
1 741
(56)
-
56
-
(85)
-
85
-
-
-
-
-
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług
Nota 6.2.3.
1 608
1 479
(39)
-
39
-
(75)
-
75
-
(4)
-
4
-
Pochodne instrumenty finansowe
(zobowiązania)
Nota 7.2. 1 297
89
(6)
(315)
-
-
-
-
-
(295)
(84)
-
-
-
Wpływ zmian kursów
(3)
(315)
4
315
(106)
295
106
(295)
(76)
-
76
-
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 72 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
7.3.2.3 Ryzyko stopy procentowej
Przez ryzyko stopy procentowej Grupa rozumie możliwość niekorzystnego wpływu zmiany stóp procentowych na wynik finansowy Grupy.
Głównym źródłem ryzyka stopy procentowej w Grupie są:
środki pieniężne i ich ekwiwalenty (lokaty bankowe) (nota 5.4.),
zobowiązania z tytułu zadłużenia (nota 5.2.),
pochodne instrumenty finansowe na stopę procentową - CCIRS, IRS poza rachunkowością zabezpieczeń (nota 7.2.).
Grupa monitoruje ryzyko rynkowe (walutowe i stopy procentowej) poprzez analizę wrażliwości i miarę wartości narażonej na ryzyko
VaR. VaR (value at risk) czyli wartość zagrożona oznacza, że maksymalna strata z tytułu zmiany wartości rynkowej (godziwej)
z określonym prawdopodobieństwem (np. 99%) nie będzie większa niż ta wartość w okresie kolejnych n dni roboczych.
VaR szacowany jest metodą wariancji – kowariancji.
Pozycje oprocentowane według stopy zmiennej narażają Grupę na ryzyko zmiany przepływów pieniężnych z danej pozycji
w wyniku zmiany stóp procentowych, poprzez wpływ na wysokość przychodów lub kosztów odsetkowych ujmowanych w wyniku
finansowym. Pozycje oprocentowane według stałej stopy narażają Grupę na ryzyko wartości godziwej danej pozycji, jednakże
ze względu na fakt, że pozycje te (z wyjątkiem instrumentów pochodnych) są wyceniane według zamortyzowanego kosztu, zmiana
wartości godziwej nie wpływa na wycenę tych pozycji wycenianych wg zamortyzowanego kosztu oraz na wynik finansowy.
Główne pozycje narażone na ryzyko stóp procentowych oraz analizę wrażliwości na ryzyko zmiany stóp procentowych
w odniesieniu do pozycji oprocentowanych według stopy zmiennej, która w ocenie Grupy byłaby rozsądnie możliwa na dzień
bilansowy przedstawiono w poniższej tabeli.
2020
2019
Wartość
bilansowa
Saldo
oprocento
wane wg
stopy
zmiennej
Zmiana
oprocento-
wania o +20
pb
Zmiana
oprocento-
wania o - 20
pb
Wartość
bilansowa
Saldo
oprocento
wane wg
stopy
zmiennej
Zmiana
oprocento-
wania o +30
pb
Zmiana
oprocento-
wania o - 30 pb
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
Nota 5.4.
7 098
4 753
10
(10)
3 037
1 767
5
(5)
Instrumenty pochodne CIRS poza
rachunkowością zabezpieczeń - aktywa
Nota 7.2. -
-
-
-
90
1 001
-
-
Instrumenty pochodne CIRS poza
rachunkowością zabezpieczeń -
zobowiązania
Nota 7.2. 45
1 680
-
-
-
-
-
-
Zobowiązania z tytułu zadłużenia
Nota 5.2.
4 178
2 270
(5)
5
6 746
5 091
(15)
15
Wpływ po uwzględnieniem
rachunkowości zabezpieczeń
5
(5)
(10)
10
7.3.3 Ryzyko płynności
Przez ryzyko płynności Grupa rozumie możliwość utraty płynności wpływającej na brak możliwości sfinansowania potrzeb kapitałowych i
obrotowych lub możliwość wystąpienia strukturalnej nadpłynności niekorzystnie wpływającej na rentowność prowadzonej przez Grupę działalności.
Głównym zadaniem Grupy w procesie zarządzania ryzykiem płynności jest bieżąca kontrola i planowanie poziomu płynności.
Poziom płynności jest kontrolowany poprzez przygotowywanie prognozy przepływów pieniężnych obejmującej okres co najmniej
12 miesięcy i aktualizowanej co miesiąc. Realizacja planowanych przepływów jest cyklicznie weryfikowana i obejmuje m.in. analizę
niezrealizowanych przepływów pieniężnych, ich przyczyny i skutki.
Zagrożenia związanego z ryzykiem płynności nie należy wyłącznie utożsamiać z ryzykiem utraty płynności przez Grupę. Równie
istotnym zagrożeniem może być strukturalna nadpłynność, która niekorzystnie wpływa na rentowność prowadzonej przez Grupę
działalności. Grupa na bieżąco kontroluje i planuje poziom swojej płynności finansowej.
W celu zwiększenia bezpieczeństwa płynności Grupa uruchomiła kilka programów emisji obligacji. Szczegóły na temat
wyemitowanych obligacji przedstawiono w nocie 5.2.
Ponadto, spółki Grupy Kapitałowej posiadają umowy na linie kredytowe, których limity przedstawiono w nocie 5.2.1.
W Jednostce Dominującej ryzyko płynności jest znacząco ograniczone przez stosowanie Procedury zarządzania płynnością
w PGNiG S.A.. Procedura zapewnia prawidłowe zarządzanie płynnością finansową, poprzez:
realizację płatności,
prognozowanie przepływów pieniężnych,
optymalne zarządzanie wolnymi środkami pieniężnymi,
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 73 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
pozyskanie i restrukturyzację finansowania działalności bieżącej i przedsięwzięć inwestycyjnych,
zabezpieczenie ryzyka chwilowej utraty płynności wskutek niespodziewanych zakłóceń oraz obsługę zawartych umów
kredytowych.
Wycena ryzyka płynności oparta jest o bieżącą i szczegółową kontrolę przepływów pieniężnych, uwzględniającą
prawdopodobieństwo terminu realizacji danych przepływów oraz planowaną pozycję gotówkową netto.
Analiza wymagalności zobowiązań finansowych w wartościach umownych niezdyskontowanych przedstawiona została
w poniższych tabelach.
2020
Umowne terminy wymagalności od końca okresu sprawozdawczego
Razem
Wartość
bilansowa
do 3 m-cy
3-12 m-cy
1-3 lata
3 - 5 lat
powyżej 5 lat
Zobowiązania z tytułu zadłużenia
77
247
281
1 282
2 335
4 222
4 184
Kredyty bankowe
16
215
83
1 067
614
1 995
1 995
Zobowiązania z tytułu leasingu
61
20
198
127
1 721
2 127
2 089
Pozostałe
-
12
-
88
-
100
100
Zobowiązania z tytułu dostaw
2 252
81
62
11
39
2 445
2 445
Zobowiązania z tytułu instrumentów pochodnych
Forward
- wpływy
1 637
3 848
1 772
281
-
7 538
-
- wypływy
(1 682)
(4 004)
(1 833)
(424)
-
(7 943)
385
Pozostałe instrumenty pochodne
- wpływy
42
160
28
-
-
230
-
- wypływy
(397)
(280)
(112)
(8)
-
(797)
973
Zobowiązania finansowe – wypływy
4 347
4 592
2 090
1 598
653
13 280
-
Zobowiązania finansowe z uwzględnieniem
wpływów z instrumentów pochodnych
2 668
584
290
1 317
653
5 512
7 987
2019
Umowne terminy wymagalności od końca okresu sprawozdawczego
Razem
Wartość
bilansowa
do 3 m-cy
3-12 m-cy
1-3 lata
3 - 5 lat
powyżej 5 lat
Zobowiązania z tytułu zadłużenia
3 059
195
253
757
2 659
6 923
6 752
Kredyty bankowe
3 014
164
60
602
1 050
4 890
4 893
Zobowiązania z tytułu leasingu
45
31
193
135
1 609
2 013
1 839
Pozostałe
-
-
-
20
-
20
20
Zobowiązania z tytułu dostaw
3 076
47
80
17
36
3 256
3 256
Zobowiązania z tytułu instrumentów pochodnych
Forward
- wpływy
267
257
38
54
-
616
-
- wypływy
(254)
(222)
(38)
(39)
-
(553)
426
Pozostałe instrumenty pochodne
- wpływy
184
400
20
50
-
654
-
- wypływy
(640)
(636)
(40)
(66)
-
(1 382)
869
Zobowiązania finansowe – wypływy
6 984
1 069
218
744
1 086
10 101
-
Zobowiązania finansowe z uwzględnieniem
wpływów z instrumentów pochodnych
6 533
412
160
640
1 086
8 831
11 303
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 74 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
8. Noty pozostałe
8.1 Aktywa przeznaczone do sprzedaży
Zasady rachunkowości
Grupa klasyfikuje składnik aktywów trwałych (lub grupę aktywów przeznaczonych do zbycia) jako przeznaczony do sprzedaży, jeśli jego wartość
bilansowa zostanie odzyskana przede wszystkim w drodze transakcji sprzedaży, a nie poprzez jego dalsze wykorzystanie. Aktywa trwałe
przeznaczone do sprzedaży wyceniane są w kwocie niższej spośród dwóch wartości: wartości księgowej netto i wartości godziwej pomniejszonej
o koszty związane ze sprzedażą. Jeśli wartość godziwa jest niższa od wartości księgowej netto, różnicę ujmuje się jako odpis aktualizujący
w rachunku zysków i strat.
Składnik aktywów (grupa) przeznaczony do sprzedaży Warunki zbycia i jego oczekiwany termin
Wartość bilansowa
2020
2019
Prawo wieczystego użytkowania gruntów
Przetarg (sprzedaż luty 2021)
23
-
Pozostałe aktywa trwałe przeznaczone do sprzedaży
Przetarg (oczekiwany termin zbycia 2021 rok)
8
14
Razem
31
14
8.2 Pozostałe aktywa
Zasady rachunkowości
Udzielone pożyczki wycenia się początkowo według wartości godziwej, a na każdy dzień bilansowy według zamortyzowanego kosztu
z zastosowaniem metody efektywnej stopy procentowej.
Środki pieniężne o długoterminowym ograniczeniu możliwością dysponowania to środki Funduszu Likwidacji Zakładu Górniczego (FLZG), które
Jednostka Dominująca gromadzi na wyodrębnionym rachunku bankowym, dokonując wpłat na fundusz począwszy od dnia rozpoczęcia
działalności, do rozpoczęcia likwidacji zakładu górniczego. Środki funduszu pochodzącego z odpisów zwiększa się o wpływy pochodzące
z oprocentowania aktywów funduszu. Z uwagi na ograniczenia formalno-prawne związane z możliwością wykorzystania tych środków tylko
na określony cel realizowany w okresie wieloletnim, środki FLZG prezentowane są w sprawozdaniu z sytuacji finansowej Grupy w części aktywów
trwałych jako Pozostałe aktywa. O sumę niewykorzystanych odpisów na FLZG korygowana jest wartość rezerwy na przyszłe koszty likwidacji
odwiertów kopalnianych i magazynowych (nota 6.3.2).
Opłata przyłączeniowa jest ewidencjonowana jako rozliczenia międzyokresowe czynne. Wartość poniesionej opłaty rozliczana jest w średnim
okresie ekonomicznej użyteczności aktywów, których ta opłata dotyczy.
Udziały i akcje nienotowane na giełdzie wyceniane są według kosztu (pomniejszonego o ewentualny odpis z tytułu utraty wartości), ponieważ
wiarygodne ustalenie wartości godziwej nie jest możliwe.
Kwoty należne od klientów z tytułu kontraktów długoterminowych stanowią nadwyżkę kwot zarachowanych przychodów (ustalonych przy
zastosowaniu metody zaawansowania procentowego) nad kwotą zafakturowaną.
Pozostałe aktywa trwałe i obrotowe obejmują głównie koszty rozliczane w czasie.
Należności z tytułu leasingu finansowego ujmowane są w kwocie odpowiadającej sumie minimalnych, należnych Grupie opłat leasingowych
zdyskontowanych o stopę procentową leasingu. Różnica pomiędzy wartością księgową majątku oddanego w leasing, a wartością godziwą tego
majątku odnoszona jest na przychody przyszłych okresów.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 75 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
2020
2019
Pozostałe aktywa trwałe
1 834
1 375
Udzielone pożyczki
819
700
Środki pieniężne o długoterminowym ograniczeniu możliwością dysponowania
188
190
Opłata przyłączeniowa
115
120
Udziały i akcje nienotowane na giełdzie
60
32
Nieruchomości inwestycyjne
147
155
Zaliczki na środki trwałe w budowie pozostałe, niedot.poszukiwania
8
77
Należności finansowe (przekazane kaucje, gwarancje i inne)
38
26
Pozostałe aktywa trwałe
459
75
Pozostałe aktywa obrotowe
217
259
Papiery wartościowe i inne inwestycje dłużne
47
71
Ubezpieczenia majątkowe
56
52
Pozostałe aktywa obrotowe
114
136
Zmiana wartości bilansowej brutto pożyczek udzielonych w bieżącym okresie
Pożyczki udzielone
12
-
miesięczna oczekiwana
strata
oczekiwana strata w okresie
całego życia
Z rozpoznaną utratą wartości
Wartość bilansowa brutto na dzień 1 stycznia 2019
560
25
55
Spłacone aktywa finansowe
(16)
(3)
(4)
Nowo rozpoznane aktywa finansowe
138
7
-
Pozostały wpływ
22
-
4
Wartość bilansowa brutto na dzień 31 grudnia 2019
704
29
55
Spłacone aktywa finansowe
(16)
(4)
(2)
Nowo rozpoznane aktywa finansowe
107
16
-
Pozostały wpływ
26
-
3
Wartość bilansowa brutto na dzień 31 grudnia 2020
821
41
56
Zmiana odpisów z tytułu utraty wartości udzielonych pożyczek w bieżącym okresie
Pożyczki udzielone
12
-
miesięczna oczekiwana
strata
oczekiwana strata w okresie
całego życia
Z rozpoznaną utratą wartości
Stan na 1 stycznia 2019
9
-
55
Zwiększenia ujęte w rachunku zysków i strat
3
-
3
Zmniejszenia ujęte w rachunku zysków i strat
(1)
-
(4)
Wpływ zmian kursów walutowych oraz pozostałe
-
-
1
Stan na 31 grudnia 2019
11
-
55
Zwiększenia ujęte w rachunku zysków i strat
7
1
3
Zmniejszenia ujęte w rachunku zysków i strat
(1)
(1)
(2)
Stan na 31 grudnia 2020
17
-
56
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 76 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
8.2.1 Aktywa i zobowiązania warunkowe
Tytuł aktywa warunkowego
2020
2019
Szacunek kwoty
Przyznane dofinansowanie
182
187
Pozostałe aktywa warunkowe
13
14
Razem
195
201
Wartość aktywów warunkowych w bieżącym okresie wynika głównie z dofinansowania (uzyskanego przez Polską Spółkę
Gazownictwa Sp. z o.o.) do projektów związanych z budową gazociągów w celu rozwoju gazyfikacji.
Tytuł zobowiązania warunkowego
2020
2019
Szacunek kwoty
Gwarancje i poręczenia
4 830
3 808
Wystawione weksle
554
552
Pozostałe
9
11
Razem
5 393
4 371
Największą pozycją zobowiązań warunkowych na koniec 2020 roku stanowi gwarancja wystawiona przez Jednostkę Dominującą
na rzecz państwa norweskiego z tytułu wykonywania przez spółkę PUN prac na norweskim szelfie kontynentalnym, której wartość
na koniec 2020 roku w przeliczeniu na PLN, ujęta w pozycji Gwarancje i poręczenia, wynosi 2 896 mln PLN (2 672 mln PLN
na koniec 2019 roku).
Wzrost wartości zobowiązań warunkowych z tytułu udzielonych poręczeń i gwarancji w bieżącym okresie związany jest przede
wszystkim z wystawieniem nowych gwarancji należytego wykonania umowy, będących zabezpieczeniem dostaw gazu oraz
udzielenia poręczenia na zabezpieczenie spłaty zobowiązań spółek Grupy z tytułu umów kredytów i pożyczek.
8.3 Informacje o transakcjach z podmiotami powiązanymi
Jednostkami powiązanymi dla Grupy są: jednostki współzależne od Grupy, jej jednostki stowarzyszone, spółki zależne
niekonsolidowane ze względu na nieistotność, spółki z udziałem Skarbu Państwa (zależne, współzależne i stowarzyszone)
oraz kluczowy personel zarządzający Grupy (tj. Zarząd i Rada Nadzorcza Jednostki Dominującej i jej jednostek zależnych).
Podmiotem kontrolującym Grupę jest Skarb Państwa.
8.3.1 Transakcje z jednostkami, których udziałowcem/akcjonariuszem jest PGNiG lub jednostka zależna
2020
2019
Wspólne
przedsięwzięcia
Pozostałe
podmioty
powiązane
Razem
Wspólne
przedsięwzięcia
Pozostałe
podmioty
powiązane
Razem
Obroty i przychody/koszty za okres
Sprzedaż produktów i usług
266
16
282
54
13
67
Przychody z tytułu odsetek od pożyczek
37
4
41
34
4
38
Razem
303
20
323
88
17
105
Zakup usług, towarów i materiałów
(290)
(66)
(356)
(77)
(60)
(137)
Zakup środków trwałych w budowie
(88)
(37)
(125)
(109)
(3)
(112)
Zakup zapasów
(461)
(20)
(481)
(450)
(19)
(469)
Inne transakcje zakupu
-
-
-
-
-
-
Razem
(839)
(123)
(962)
(636)
(82)
(718)
Saldo na koniec okresu
Należności z tytułu dostaw i usług i pozostałe
199
3
202
12
2
14
W tym, kwota odpisów z tytułu utraty wartości
(95)
-
(95)
-
-
-
Udzielone pożyczki
792
51
843
694
30
724
W tym, kwota odpisów z tytułu utraty wartości
(17)
(56)
(73)
(11)
(55)
(66)
Razem
991
54
1 045
706
32
738
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług
106
13
119
61
7
68
Otrzymane pożyczki
-
-
-
-
-
-
Zobowiązania pozostałe
43
-
43
6
-
6
Razem
149
13
162
67
7
74
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 77 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
W 2020 roku Jednostka Dominująca ani spółki od niej zależne nie zawarły żadnych istotnych transakcji z podmiotami powiązanymi
na innych warunkach niż warunki rynkowe.
8.3.2 Transakcje z jednostkami, których udziałowcem/akcjonariuszem jest Skarb Państwa
Główne transakcje prowadzone z jednostkami, których udziałowcem/akcjonariuszem jest Skarb Państwa (posiadający kontrolę,
współkontrolę lub znaczący wpływ nad tymi jednostkami) dotyczą bieżącej działalności Grupy, czyli obrotu gazem ziemnym,
sprzedaży ropy naftowej oraz energii elektrycznej.
2020
2019
Przychody
4 584
5 871
Koszty
(1 716)
(1 687)
Należności
839
919
Zobowiązania
23
23
Powyższe dane dotyczą transakcji z podmiotami nadzorowanymi przez Prezesa Rady Ministrów oraz wymienionymi
w Rozporządzeniu Prezesa Rady Ministrów z dnia 26 stycznia 2021 roku w sprawie wykazu spółek, w których prawa z akcji Skarbu
Państwa wykonują inni niż Prezes Rady Ministrów członkowie Rady Ministrów, pełnomocnicy Rządu lub państwowe osoby prawne,
w tym jednoosobowe spółki Skarbu Państwa.
8.3.3 Informacje o świadczeniach dla kluczowego personelu Grupy Kapitałowej
2020
2019
Zarząd
Rada
Nadzorcza
Razem Zarząd
Rada
Nadzorcza
Razem
Jednostki dominującej
10,9
0,8
11,7
10,4
0,7
11,1
Krótkoterminowe świadczenia pracownicze
9,2
0,8
10,0
10,0
0,7
10,7
Świadczenia z tytułu rozwiązania stosunku pracy
1,7
-
1,7
0,4
-
0,4
Jednostek zależnych
23,8
3,7
27,5
23,6
5,2
28,8
Krótkoterminowe świadczenia pracownicze
22,4
3,7
26,1
22,9
5,2
28,1
Świadczenia po okresie zatrudnienia
0,2
-
0,2
0,2
-
0,2
Pozostałe świadczenia długoterminowe
0,3
-
0,3
0,3
-
0,3
Świadczenia z tytułu rozwiązania stosunku pracy
0,9
-
0,9
0,2
-
0,2
Razem
34,7
4,5
39,2
34,0
5,9
39,9
Więcej informacji na temat wynagrodzeń kluczowego personelu kierowniczego oraz polityki wynagrodzeń w Jednostce Dominującej
zaprezentowano w Sprawozdaniu Zarządu z działalności PGNiG S.A. i Grupy Kapitałowej PGNiG.
8.3.4 Pożyczki udzielone osobom zarządzającym oraz osobom nadzorującym w spółkach Grupy
Kapitałowej
W 2020 roku, a także w 2019 roku osoby zarządzające i nadzorujące jednostki GK PGNiG nie otrzymały pożyczek.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 78 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
8.4 Wspólne działania
Zasady rachunkowości
W związku z udziałami we wspólnych działaniach Grupa jako wspólnik wspólnego działania ujmuje w swoim sprawozdaniu finansowym:
swoje aktywa, w tym udział w aktywach posiadanych wspólnie,
swoje zobowiązania, w tym udział w zobowiązaniach zaciągniętych wspólnie,
przychody ze sprzedaży swojego udziału produkcji w wynikach wspólnego działania,
swoją część przychodów ze sprzedaży produkcji w ramach wspólnego działania,
swoje koszty, w tym udział we wspólnie poniesionych kosztach.
W związku z tym, że aktywa, zobowiązania, przychody i koszty związane ze wspólnym działaniem są wykazane w jednostkowym sprawozdaniu
finansowym wspólnika, nie dokonuje się korekt oraz nie stosuje się innych procedur konsolidacyjnych w odniesieniu do tych pozycji podczas
sporządzania skonsolidowanego sprawozdania finansowego przez wspólnika wspólnego działania.
Rysunek 2: Kraje w których Grupa prowadzi wspólne działania
Wspólne działania prowadzone są przez Grupę głównie na terenie Polski, a także na obszarze Norwegii oraz Pakistanu.
W szczególności polegają na poszukiwaniu i wydobyciu gazu ziemnego oraz ropy naftowej, z wyjątkiem działań prowadzonych
w południowo-wschodniej Polsce, mających charakter początkowej fazy poszukiwań niekonwencjonalnych złóż gazu.
Istotne szacunki
Na dzień kończący okres sprawozdawczy Grupa posiadała wspólne działania w rozumieniu MSSF 11 w ramach inwestycji realizowanych
w Norwegii na licencjach PL 127C, PL146, PL333, PL460, PL939, PL941, PL1009, PL1009B oraz PL1017, na których sprawowała współkontrolę.
Na dzień 31 grudnia 2020 roku Grupa posiadała ponadto udziały w innych licencjach na Norweskim Szelfie Kontynentalnym, które obejmują między
innymi złoża Skarv, Gina Krog, Morvin, Vilje, Vale, Tommeliten Alpha oraz Duva. Biorąc pod uwagę kryteria MSSF 11, działalność Grupy
na wymienionych wyżej złożach nie stanowi wspólnych ustaleń umownych w rozumieniu tego standardu i Grupa nie sprawuje współkontroli nad tą
działalnością, ze względu na fakt, że istnieje więcej niż jedna kombinacja stron, które wspólnie mogą porozumieć się w celu podjęcia istotnych
decyzji. Z tego względu dla celów prawidłowego rozliczenia i ujmowania operacji związanych z działalnością na tych złożach, Grupa stosuje zapisy
innych, odpowiednich MSSF, uwzględniając swój udział w złożach, co sprawia, że nie ma istotnych różnic w metodzie księgowego ujmowania
i rozpoznawania związanych z tą działalnością operacji w porównaniu do sposobu rozpoznawania operacji prowadzonych wspólnie z udziałowcami
licencji, które spełniają definicję wspólnych działań w rozumieniu MSSF 11.
Więcej informacji na temat wspólnych działań znajduje się w Sprawozdaniu Zarządu z działalności PGNiG S.A. i Grupy Kapitałowej
PGNiG.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 79 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Szczegółowy wykaz wspólnych działań, w które zaangażowana jest Grupa, przedstawiono w tabelach poniżej.
2020
Nazwa wspólnego ustalenia umownego
Kraj
prowadzenia
wspólnego
działania
Udziały we wspólnym działaniu Charakter wspólnych działań
Wspólne działanie na obszarze koncesyjnym „Sieraków” Polska PGNiG S.A. 51%; Orlen Upstream Sp. z o.o. 49%
Poszukiwanie i wydobycie gazu ziemnego oraz ropy
naftowej
Wspólne działanie na obszarze koncesyjnym „Płotki” Polska PGNiG S.A. 51%; ORLEN Upstream sp. z o.o. 49%
Poszukiwanie i wydobycie gazu ziemnego oraz ropy
naftowej
Wspólne działanie na obszarze koncesyjnym "Poznań" Polska PGNiG S.A. 51%; ORLEN Upstream sp. z o.o. 49%
Poszukiwanie i wydobycie gazu ziemnego oraz ropy
naftowej
Wspólne działanie na obszarze koncesyjnym „Bieszczady” Polska PGNiG S.A. 51%; ORLEN Upstream sp. z o.o. 49%
Poszukiwanie i wydobycie gazu ziemnego oraz ropy
naftowej
Wspólne działanie na obszarze koncesyjnym w zakresie
wydobywania gazu ziemnego ze złoża "Karmin"
Polska PGNiG S.A. 51%; ORLEN Upstream sp. z o.o. 49% Wydobycie gazu ziemnego
Wspólne działanie na obszarze koncesyjnym w zakresie
wydobywania gazu ziemnego ze złoża "Miłosław E"
Polska PGNiG S.A. 51%; ORLEN Upstream sp. z o.o. 49% Wydobycie gazu ziemnego
Wspólne działanie na obszarze koncesji Kirthar Pakistan PGNiG S.A. 70%; Pakistan Petroleum Ltd. 30%
Poszukiwanie i wydobycie gazu ziemnego oraz ropy
naftowej
Wspólne działanie na obszarze koncesyjnym PL460 Norwegia PGNiG Upstream Norway AS 35%; AkerBP 65%
Poszukiwanie i wydobycie gazu ziemnego oraz ropy
naftowej
Wspólne działanie na obszarze koncesyjnym PL939 Norwegia PGNiG Upstream Norway AS 30%; Equinor 70%
Poszukiwanie i wydobycie gazu ziemnego oraz ropy
naftowej
Wspólne działanie na obszarze koncesyjnym PL1009/PL1009B
Norwegia PGNiG Upstream Norway AS 30%; ConocoPhillips 65%
Poszukiwanie i wydobycie gazu ziemnego oraz ropy
naftowej
Wspólne działanie na obszarze koncesyjnym PL1017 Norwegia PGNiG Upstream Norway AS 50%; Equinor 50%
Poszukiwanie i wydobycie gazu ziemnego oraz ropy
naftowej
Wspólne działanie na obszarze koncesyjnym PL146/PL333 Norwegia PGNiG Upstream Norway AS 22.2%; Equinor 77.8%
Poszukiwanie i wydobycie gazu ziemnego oraz ropy
naftowej
Wspólne działanie na obszarze koncesyjnym PL127C Norwegia
PGNiG Upstream Norway AS 11.9175%; Aker BP
88.0825%
Poszukiwanie i wydobycie gazu ziemnego oraz ropy
naftowej
Wspólne działanie na obszarze koncesyjnym PL941 Norwegia PGNiG Upstream Norway AS 20%; Aker BP 80%
Poszukiwanie i wydobycie gazu ziemnego oraz ropy
naftowej
2019
Nazwa wspólnego ustalenia umownego
Kraj
prowadzenia
wspólnego
działania
Udziały we wspólnym działaniu Charakter wspólnych działań
Wspólne działanie na obszarze koncesyjnym „Sieraków” Polska PGNiG S.A. 51%; Orlen Upstream Sp. z o.o. 49%
Poszukiwanie i wydobycie gazu ziemnego oraz ropy
naftowej
Wspólne działanie na obszarze koncesyjnym „Płotki” Polska PGNiG S.A. 51%; FX Energy (Grupa ORLEN) 49%
Poszukiwanie i wydobycie gazu ziemnego oraz ropy
naftowej
Wspólne działanie na obszarze koncesyjnym Górowo
Iławieckie
Polska PGNiG S.A. 51%; LOTOS Petrobaltic S.A. 49%
Poszukiwanie i wydobycie gazu ziemnego oraz ropy
naftowej
Wspólne działanie na obszarze koncesyjnym "Poznań" Polska PGNiG S.A. 51%; FX Energy (Grupa ORLEN) 49%
Poszukiwanie i wydobycie gazu ziemnego oraz ropy
naftowej
Wspólne działanie na obszarze koncesyjnym „Bieszczady” Polska PGNiG S.A. 51%; ORLEN Upstream sp. z o.o. 49%
Poszukiwanie i wydobycie gazu ziemnego oraz ropy
naftowej
Wspólne działanie na obszarze koncesyjnym „Warszawa-
Południe”
Polska FX Energy (Grupa ORLEN) 81,82%; PGNiG S.A. 18,18%
Poszukiwanie i wydobycie gazu ziemnego oraz ropy
naftowej
Wspólne działanie na obszarze koncesyjnym PL460 Norwegia PGNiG Upstream Norway AS 35%; AkerBP 65%
Poszukiwanie i wydobycie gazu ziemnego oraz ropy
naftowej
Wspólne działanie na obszarze koncesyjnym PL939 Norwegia PGNiG Upstream Norway AS 30%; Equinor 70%
Poszukiwanie i wydobycie gazu ziemnego oraz ropy
naftowej
Wspólne działanie na obszarze koncesyjnym PL1009 Norwegia PGNiG Upstream Norway AS 30%; ConocoPhillips 65%
Poszukiwanie i wydobycie gazu ziemnego oraz ropy
naftowej
Wspólne działanie na obszarze koncesyjnym PL1017 Norwegia PGNiG Upstream Norway AS 50%; Equinor 50%
Poszukiwanie i wydobycie gazu ziemnego oraz ropy
naftowej
Wspólne działanie na obszarze koncesyjnym PL146/PL333 Norwegia PGNiG Upstream Norway AS 22.2%; Equinor 77.8%
Poszukiwanie i wydobycie gazu ziemnego oraz ropy
naftowej
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 80 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
8.5 Zmiany w strukturze Grupy w okresie sprawozdawczym
Data Spółka Zdarzenie
12 marca
2020 roku
GEOFIZYKA Kraków S.A.
w likwidacji w upadłości
W dniu 12 marca 2020 roku została ogłoszona przez Sąd upadłość
likwidacyjna Spółki GEOFIZYKA Kraków S.A. w likwidacji.
22 maja
2020 roku
Gardia Broker Sp. z o.o.
W dniu 22 maja 2020 roku nastąpiła zmiana firmy spółki Górnośląska
Spółka Brokerska Sp. z o.o. na Gardia Broker Sp. z o.o.
17 września
2020 roku
PST Europe Sales GmbH
(spółka zależna PGNiG Supply & Trading
GmbH)
W dniu 17 września 2020 roku, w ramach transakcji sprzedaży portfela
klientów spółki PST Europe Sales GmbH oraz XOOL GmbH na rzecz
Lekker Energie GmbH, spólka PST Europe Sales GmbH nabyła
nieodpłatnie 100% udziałów w spółce PST Verwaltungs GmbH.
W dniu 23 grudnia 2020 roku została podpisana umowa o połączeniu
spółki PST Verwaltungs GmbH z PST Europe Sales GmbH. W wyniku
połączenia nie nastąpiły żadne zmiany w kapitale zakładowym
PST Europe Sales GmbH, w tym w ilości i wartości udziałów.
Z chwilą rejestracji połączenia w dniu 8 stycznia 2021 roku spółka PST
Verwaltungs GmbH przestała istnieć.
30 listopada
2020 roku
CIFL Sp. z o.o. w likwidacji
Spółka sporządziła sprawozdanie finansowe na dzień zakończenia
likwidacji, tj. na dzień 30 listopada 2020 roku.
W dniu 19 lutego 2021 roku nastąpiło wykreślenie z KRS spółki CIFL
sp. z o.o. w likwidacji.
4 grudnia
2020 roku
PGNiG TERMIKA Energetyka Przemyśl
Sp. z o.o.
W dniu 4 grudnia 2020 roku została zawiązana spółka PGNiG TERMIKA
Energetyka Przemyśl Sp. z o.o. Wszystkie udziały (100%) w kapitale
zakładowym o łącznej wartości nominalnej 5 000,00 zł objęła spółka
PGNiG TERMIKA S.A. W dniu 2 marca 2021 roku nastąpiła rejestracja
spółki w KRS.
22 grudnia
2020 roku
Exalo Diament Sp. z o.o. w organizacji
W dniu 22 grudnia 2020 roku została zawiązana spółka Exalo Diament
Sp. z o.o. Wszystkie udziały (100%) w kapitale zakładowym o łącznej
wartości nominalnej 5 000,00 zł objęła spółka Exalo Drilling S.A. Do dnia
sporządzenia sprawozdania nie została dokonana rejestracja spółki
w KRS.
8.6 Inne istotne informacje
8.6.1 Wynagrodzenie podmiotu uprawnionego do badania sprawozdań finansowych
2020
2019
Badanie rocznych jednostkowych sprawozdań finansowych i rocznego skonsolidowanego sprawozdania finansowego Grupy
Kapitałowej
1,70
1,91
Inne usługi poświadczające, w tym za przegląd sprawozdań finansowych 0,49
0,43
Pozostałe usługi 0,80
1,22
Razem
2,99
3,56
W bieżącym i porównawczym okresie sprawozdawczym, podmiotem uprawnionym do badania i przeglądu sprawozdań
finansowych Jednostki Dominującej i części spółek zależnych oraz skonsolidowanych sprawozdań Grupy Kapitałowej PGNiG była
firma PKF Consult Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Sp.k.
Umowa została zawarta w dniu 12 kwietnia 2019 roku i obejmowała lata 2019 – 2020.
PKF Consult Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Sp.k. świadczyła ponadto usługi przeglądu i inne dozwolone usługi dla
spółek z Grupy Kapitałowej.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 81 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
8.7 Zdarzenia po dniu bilansowym
Data Spółka Zdarzenie
13 stycznia
2021 roku
Polska Spółka Gazownictwa sp. z o.o.
W dniu 13 stycznia 2021 roku Prezes Urzędu Regulacji Energetyki (Prezes URE)
zatwierdził nową Taryfę Nr 9 w zakresie dystrybucji paliw gazowych Polskiej Spółki
Gazownictwa sp. z o.o. (Taryfa Dystrybucyjna).
Uśredniony wzrost stawek opłat sieciowych stosowanych do rozliczeń
z odbiorcami w Taryfie Dystrybucyjnej w stosunku do dotychczasowej taryfy
Polskiej Spółki Gazownictwa sp. z o.o., z wyjątkiem gazu koksowniczego, wynosi
około 3,6%.
Termin obowiązywania nowej Taryfy Dystrybucyjnej: od 1 lutego do 31 grudnia
2021 roku.
Szczegóły dotyczące zatwierdzonej Taryfy Dystrybucyjnej dostępne są na stronie
internetowej www.ure.gov.pl, opublikowane w Biuletynie Branżowym URE –
Paliwa gazowe.
29 stycznia
2021 roku
PGNiG S.A.
W związku z wygaśnięciem ważności złożonej TAURON Polska Energia S.A.
(TAURON) oferty, dotyczącej nabycia przez PGNiG 100% udziałów w spółce
Tauron Ciepło Sp. z o.o. (Transakcja) i brakiem wypracowania konsensusu
w ramach przyznanej PGNiG przez TAURON wyłączności negocjacyjnej, której
terminem wygaśnięcia jest 31 stycznia 2021 roku, PGNiG poinformowało
TAURON o woli niekontynuowania dalszych negocjacji zmierzających do zawarcia
Transakcji.
Informacje odnośnie procesu zawierają raporty bieżące nr 29/2020 z dnia
16 czerwca 2020 roku oraz 62/2020 z dnia 30 listopada 2020 roku.
10 lutego
2021 roku
PGNiG S.A.
W nawiązaniu do raportu bieżącego nr 64/2020 z dnia 11 grudnia 2020 roku
dotyczącego złożenia ČEZ a.s. (ČEZ) – wspólnie przez PGNiG i PGE Polska
Grupa Energetyczna S.A. (PGE) – oferty niewiążącej nabycia polskich aktywów
Grupy ČEZ (Transakcja), PGNiG złożyło oświadczenie o odstąpieniu od udziału
w Transakcji i współpracy z PGE, prowadzonej na potrzeby tego procesu
transakcyjnego.
17 lutego
2021 roku
PGNiG S.A.
Pan Jarosław Wróbel złożył rezygnację z pełnienia funkcji Wiceprezesa Zarządu
PGNiG z końcem dnia 1 marca 2021 roku.
Jako powód rezygnacji Pan Jarosław Wróbel wskazał powołanie go do pełnienia
funkcji Wiceprezesa Zarządu Grupy LOTOS S.A.
2 marca
2021 roku
PGNiG S.A.
Rada Nadzorcza PGNiG S.A. podjęła decyzję o powołaniu z dniem 16 marca
2021 roku Pana Artura Cieślika na stanowisko Wiceprezesa Zarządu PGNiG S.A.,
na okres trwania VI kadencji Zarządu Spółki, kończącej się 10 stycznia 2023 roku.
GRUPA KAPITAŁOWA PGNIG
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE 2020
(w milionach złotych o ile nie podano inaczej)
Strona 82 z 82 Dokument podpisany elektronicznie
Zarząd PGNiG S.A.
Prezes Zarządu Paweł Majewski Podpisano kwalifikowanym
podpisem elektronicznym
------------------------------------------------
Wiceprezes Zarządu Artur Cieślik Podpisano kwalifikowanym
podpisem elektronicznym
------------------------------------------------
Wiceprezes Zarządu Robert Perkowski Podpisano kwalifikowanym
podpisem elektronicznym
------------------------------------------------
Wiceprezes Zarządu Arkadiusz Sekściński Podpisano kwalifikowanym
podpisem elektronicznym
------------------------------------------------
Wiceprezes Zarządu Przemysław Wacławski Podpisano kwalifikowanym
podpisem elektronicznym
------------------------------------------------
Wiceprezes Zarządu Magdalena Zegarska Podpisano kwalifikowanym
podpisem elektronicznym
------------------------------------------------
Osoba odpowiedzialna za sporządzenie
Skonsolidowanego sprawozdania
finansowego
Aleksandra Sobieska-Moroz
Podpisano kwalifikowanym
podpisem elektronicznym
------------------------------------------------
Warszawa, 23 marca 2021 roku